12C107-1 Provided by University Library of Tübingen Transcribed with Tesseract

To the best of our knowledge this work is free of known copyrights or related property rights (public domain).

 Continens Literas A, B, C, D, E, F, G, H, 1 m o 2v x* z Bs d u - - od u b os d- z s at » A [ assl " W- —— EY 4189 A Ó um T T As ass d* [ m DA m Es E . wuw du r s o j2 s d Ls z — p * as -- 2 u- w IN M *s fs X UAR t i a E* x o € s V m d E $3 ag at ; IOR N x N- 2 E Ed E h - & E2 Q x M P i L s & gu 5 -s z j de — M EE od ls E * o* a d 9 e N L. u DA d dl L u W s . E às * i E * Ls À z u du —— Ed L — w j $ 4 & .x. h.&(f , » P n YVA . 6 N 1 EO $as 7 u F m i æltxx z * d j "3 2 Ts " 23 3 EE i5 Ea m5 2* OEM. E» x T d » i s. p /8 u T d a 4 m j2 * x d 3« hs Es N t * * M 5 —— FA * ) A ] d "i N 9 1 y^ —— , X N d M À 1 " T " Z us ä&?» A ia Ud — " EN r i ZA ^ R u d. C v Vs XNW.I Av * d " N g A n "s P 5 u w 1 " wvz.äþ; N .M r [ E x " «m d F u T g EINT A X 27 pie — X — Ó . z lingo: h. À * m d P E p p liv y^ P 47 sT A M 7 * OP E at Xxx d j À s — " " a L. . D Y B ./» ^ af [ i. a i5 A € B E»N W.AWVFAFWV. -— X i a * » P a p o p. . [ d J 4 : A P d 4 M I $5 E a G- IT a 6 j " 3 m [ s F;.W. 5 X P u N& w p * RA ", i rrad N L. ^ d u5 X s - N E H al ^s J2 GSER Z5 o : E T A £a 25 yd - ;-3 b E t Y | E d d FN ( Em N ) — st J N v h. * x - TN W. 2 ] " i 2 d A E z C i w A r! s E & G Spa ». h ss p »W d 3 L: ss F | d B CUM E Md P *s ) i. F P » ...JM r g at Raf A d : d - N ". :, i. B " d m E pE A At . P , d " * d. N ) & | F. z f » er 1 w "A — n g " N "d * * s - /, . "" .»Unäx G 4 a r a PES w E VA e x b ? Esv P r LA SN x 2$ 8 — ) A * g» E G b s d M E X 5 4 [ d W Ü M $: P Eu W 2l p E ii iw./ 41. a Es i. X C us EL W - p T Pa j i f t | ocandn y. ) v p X * h »- — a u has m ] p VA b p OR d l ...m ryx "d i. m j 22] ^ Wf E] p xmwa j s A p E " hi LU . OM . " W, s À / PA 21 "N E. & v [2 PEM ( É M. - EN P. x5 E W SS i » p A t W ( x ii X - od x i "4 — - N 3 " o — 4 t2 - At &d À EEPUTYTUENITREEIVENEN Yrenevtrreterte T s Em — EU TUPUEUUMNS o dnciddiicmGEM OL ÓÓÓ — — ia . — - - W i MUET ER * E UET A Es T i race T. [^ i i " i TEU 7 DAR 3 TS Es - 2 EC — - M À—MMÀÀ— À MÓ ÀÀM— ongemcusc O SRENUNGENT DAT EcUUMmP m MEEEUEDEDE r E - s -X - A " : - ., à L puessad d OS . Z - 4 N M . 3 o Y [) u f *4 IN CTISS - u DIVISA S T0 ec Dd ais D [ P [ - 1 - i s p m - R. P. TOBUE LOHNER, S. J. - ( E i E " T — d ess x m m - d g, pacty —— — ÓÉ RA - rj i. a at —À ii m - —MPe€ "p .....r z DE COP DERIN H STOR CONCET IUS Ü LUE ASGTI [ (U MUU INSTRUCTISSIMA — Ws P BLIO MANUALIS CONCIONATORIA, IN QUA DE VIRTUTIBUS VITIIS, SACRAMFNTIS NOVISSIMIS ALIISQUE SIMILIBUS MATERIIS IN ECCLFSIASTICA CATHEDRA TRACTARI SOLITIS, COPIOSA ET SELECTA PRO CONCIONIBUS, EXHOR TATIONIBUS, ALIISQUE SPIRIT UALIB US INS TRUCTIONIBUS MATERIA, DEFINITIONES, DIVISIONES, SENTENTUE SS. SCRIPTURZE & SS. PATRUM HISTORLE SACRZE & PROFAN/E, SIMILITUDINES MOTIVA, MEDIA, DOCTRIN]E ASCETIC]E CONCEPTUS PRJEDICABILES, MISCELLANEA AXIOMATA, & PROVERBIA, & "TANDEM LOCA AUT HORUM FUSIUS DE TALI MATERIA TRACTANTIUM, EX OPTIMIS QUIBUSQUE AUTHORIBUS, SINGULARI DELECTU ET INDUSTRIA COLLECTA, FACILIQUE, ORDINATA, EI' GRATA METHODO DIGEQTA PROPONUNTUR, OPUS OMNIBUS ANIMARUM PASTORIBUS, NECNON DIVINI l'ERBI PRUECONIBUS, ET VITAE ASCETIC/E STUDIOSIS IMPRIMIS UTILE, ö' AD LEFANDOS CONCIONUM LABORES ACCO]WJVIODAT UM; CUI PRATER ALIOS INDICES COPIOSUS INDEX CONCEPTUUM BREVIUM PRO CONCIONIBUS IN DOMINICIS ET FESTIS INSTITUENDIS ADQG)?ECTUS EST. EDITIO NOVISSIMA MULTIS ERRORIBUS PURGATA, ET QUAM PLURIMIS HISTORIIS MEMORABILIBUS, NOVIS- QUE TITULIS PERUTILEM MATERIAM CONTINENTIBUS ADAUCTA OPERA d $STUDIO R. ]P "TOBIZ LOHNER, S.J.- TOMUS I. " CONTINENS LITERAS A, B, C, D E, F, G, H. *X*ö** W 255 MU A 2 E xx&j* YP A AN d - .".Q' — M A Y — E6 —— w*& ( s ) SNNS N E [2 |———3À MUU z - PERMTSSU SUPI'RIORU(V' D a r a r f o d d2 WAV WWW AUGUS TE VINDEL. ET OENIPONTI, SuuPrisuUS JOSEPHI WOLFFE. wnccLxxi —MáíÀ — I/g yd5 E. deh o ; Tot T fObat'K d- 1 toti gi contité 2l2 die 30. al J fopa fprr gt tim te. VE] Au« utejus milà, Taaterl Gacis e bus, 2 Qia ad fria, ! (olea tedipa pualis plurir Copio ] La sü- tantor a * 3 Wqua tefean Dettu pofn fiBib Tietat Vare [ tler | Dl puti ,,f-f ä poffu Drete L d n At o r aa a d r W p d apedace 08 ao df r a dO. I 95 oA A eg 4 aumor. t qa 49 appere. 9t da d aiteee, U d- LA PA at d p u p s o ssM a CL I Aetuemd 7 Rasnenout X J Metisseect 1 p ato, a einm Q i d. « - a, f?, f a dd, A M Approbätio .Cenfbi'is.»- ofe huSWoHT, Bibliöpola'Auguüanus,* intendit Bibliothecam Concionatoriam in tres | J Tomos divifam R. P. Tobize Lohner S. J. novis typis evulgare, eumque in finem Ap- robationem Ordinariatus Epifcopalis expetierat. ^ Quando igitur hzec Bibliotheca mul- 5 s . toties ] am edita experientia tefte omnibus animarum Paftoribus, verbi divini Mïniiïris, necnon vitze afceticae Studiofis perutilis, & in fübfidium Concionatorum maxime ac- commoda femper fuit: fidei vero Orthodoxze, Religioni ac bonis moribus nihil difforme continet; hinc dignum prseclariffimum hoc Opus cenfeo, utnoviffima hac Editione pur- gata, & in plurimis locu pletata in lu?»em publicæixyl'lld?nub prodeat. Aug?ïï;læ Vind.eliq. die 3o. Jan. 1771 Soaunes Hä f2 3of&pbus Herz, SS. Theol. Licent. Reverendiff. ac Se- SS.Theologize Lic. Rev. & Sereniff. Archi- reniff. Archiep. Trevir. & Epifc. Au- epifc. Trevir. & Epifc. Auguítani Confi- uft. Confil.Eccl. Fifcalis, Vifit.Gen. . liarius Ecclefiafticus, Vilitator per Dioe- Can. ad S. Gertrud. ac Provicariug cefin Generalis, Réverend. onfiftor. Generalis. , Aiïeiïo:, chiþrOrum Cenfor. - 3 . | Præfafiö ad, Le&(ïl'fem. iräberïs'forfan., amice Le&tor , dum frontem, titulumque Libriþhuqu*?infpi—bies,' in- folitam Operis Nomenclationem, & unicum Librum pro integra Bibliotheca ob- N "- trudi tibi criminaberis. . Sed facile, ut fpero, mirari, carpereque defines, fi & fcopum illius accuratius confiderabis, & commodum, quod ex maxima quavis Bibliotheca fperare poffes, ex hac fola Bibliotheca (quam, quia femper ad manum effe poteft, ///a- mualem vocare placuit) ad votum reportare te poffe perpendes. . Quid enim, five Afce- tam te, five Ecclefiatten profitearis, quid aliud, inquam, pro inftruendis a te Difcipulis vel Auditoribus ex Bibliotheca quantumcunque ampla ac vafta defiderare poffes, quam ceptus, feu T'he- ut ejusmodi volumina, quae ut aptos tibi pro concionibus formandis con mata, ut vocant, fuppeditent, & naturam virtutum, vitiorumque, ac aliarum fimilium inateriarum dilucide explicent;. & ad easdem five «perfuadendas, five diffuadendas,. effi- €acia ex S. Scriptura, S$S. Patribus & Doctoribus, Philofophis, Exemplis, Similitudini- bus, aliisque rationibus petita teftimonia, & argumenta fuggerant, &tandem etiam me- dia ad finem propofitum obtinendum opportuna dictent? quanto autem labore & indu- ftria, temporeque opus tibi futurum credis,: ut haec omnia ex variis libris & Authoribus colle&a in chartam transferas, atque in propofitae Exhortationis vel Concionis formam redigas? atqui hoc toto tam molefto , difficilique labore hzec, quam tibi inftruxi, Ma- nualis Bibliotheca te fublevabit, nam & conceptus tibi ut vocant, przedicabiles, quam lurimos dictabit, & quidquid ad e os vel probandos vel idil«atandos neceffarium videtur, co,piofe' & ordinate fubminiftrabit. ' . z [À " Non noro equidemifi mi lem laborem ]am olim a Jofepho Langio inPolyanthea, & B Laurentio eyrlinkin theatro vitae humanze, aliisque fuiffe fufceptum, fed (quod cum venia tantorum virorum dixerim) praeterquam quod eorum Commentarii plurimas materias vix unquam ufui tibi futuras contineant, multas vero, quas vel maxime defiderare poffes, prae- tereant, hzecipfa etiam utpoteante annos fat multos fcripta, impreffaque talia funt, quse ap- etitum tuum recentiorum ingeniorum, & geftorum fructusdeguftandi avidum fatiare vix offint. Quaremeritolaborem necinutilem, nec ingratumtibi fufcepturum me exiftimavi, fi Bibliothecam hanc tibi praepararem, & materiarum, quas defiderare poffes, copia ac va- rietatefoecundam: & ordinata methodoacdiftin&tione, quas in iisdem pr oponendis obfer- ; vare ftudui, praeditam: & rerum denique"fele&u; : quem velut præcipuum- copum fingula- riter femper ob oculos habui ,. copiofe inftruCtam. & Habesergo, ut breviter tibi fingula enumerem, materias prope omnes, quze tibifive in ublicis Concionibus explicandse, five in privatis Inftructionibus tra&tandze videbuntur, uta J/irtutes ac l'itia, & quae ad.horum five plantationem , five evulfionem conducere poffunt, copiofe & i ordinate digeftas, nec eas .gtiam, quaerariori in cafu occurrere poü'unt, praetermiffas. i Habes X3 Prefatio ad Leä?üräm. Habes J"Vaturam feu D efinitionem, Divifonem, AGus, Gradus & Proprietm;e.f fingu- lorum dilucide explicatas. Habes Sententias S. Scripturg & SS. Patrum felectiffimas, atque utcommodius ibl fervire queant, in fuas claffes, quas plerumque qualitas (per quam nihilaliud, quam effen- tiam feu naturam cujusvis rei intelligo) necefftas, utilitas, zequalitas, dignitas, jucundi- tasque,. vel eorum oppofita diftinguunt, diftributas. . Habes Exempla & Hiffori üs tam veteres quam recentes1 ntriplicemiterum claffem di- ftinCtas, quarum prima hiftorias Catholicorum, feu eorum, qui veram Religionem tenue- runt. (quse ad diftin&tionem fequentium Exemplorum Externa appellare placuit, altera.Do- mefficorum, feu eorum, qui minimze noftrae Societati adfcripti funt (in quorumfolatium & incitamentum féorfim haec Exempla enarrantur) tertia vero profanas, id eft Philofopho- rum Ethnicorum, aut aliorum verum Deum ignorantium complectitur. Habes Similitudines aptiffimas una cum AMotivis ad fcopum, quem perfuadere inten- dis, perfequendum efficaciter allicientibus: & AMediis ad. illum facile, feliciterque affe- quendum non modice conducentibus. Habes doctrinas Z/ceticas folidas, &in iis brevem fynopfin plärorumque dogma- tum, quze de quavis virtute, ac vitio, au ? t alia ümili rl?ateria ab Afceticis Doctoribus in fchola affetus preefcribuntur. Habes Conceptus pradica biles, feü ägumenta Coqciönum (in quibxus aliqui non mo- dicam difficultatem fe experiri confitentur) non fimpliciter duntaxat propofita, fed ma- gna ex parte in con A bus excerpta. cionis fo?mam &difpofitionem redacta, & ex ingenioüfïïmis Authori- r Habes Mifcellanea, id eft dict a &fa&avSapiemum, Fabulas, Apologos, aut alias ejus- modi materias, quee condimenti loco interdum folent immifceri ; nec tamen ad ullum ex prioribus titulis commode revocari poterant. Habes Zxiomata tum latina, tum germani ca (nam utraquä tibi fervire poffe crede- bantur) ex plurimis aliis, quze paffim ab Authoribus congeruntur, ftudiofe felecta. Habes denique Zuthores & Libros, ui de fimili materia fufius fcripferunt, diligen- l ter indieatos, ut ad illos, fi placuerit, v elut ad fontes recurrere ; pluresque de materia propofita doctrinas haurire poffis. ft, nifi ut vere oblatam tibi Bibliothecam Ma;malem fatearis; &ne Quid ergo fupere fruftra hanc nomenclationem fortita fit, ad manum conftanter habeas, itaque utaris, ut nec me laboris non modici fane in ea in&ruenda fuícepti , nec te opferæ in ea evolvgnda i-.mpenfæï pæniteat. d z Wwo3R [^] " NB Authore eoaem/R. P."T Töbia Lohner comþaruit, & apud eundem Bibliopolam . proftat Liber , cui Titulus::—, In&ru&iones Practicze undecim, varii argumenti; vo, nempe " in 8 £. De Sacrificio Miffze juxta Ritum Romanz E cclef. : IL. De Horis Canonicis juxta Rubricas Brev. Rom. IlI. De Converfatione Apoftolica. IV. De Munere Paftorali, Doctrina & Induftria. V. De Confeffionibus rite excipiendis. VI. De quinduplici Theolosia cum Appendice. VII. De Munere concionandi & catechizandi. VIII. De Inftitut. Theologize Myft. & divifionibus Meditat. &c. IX. De Sacerdotii origine & praeftantia. X. De Summa Doctrinatum afceticarum. XI. De Armamentario pro tentationibus fuftinendis. Item, Compendium Ritualis pro adminiftratione Sacramentorum,, Hse Inftructiones etiam fepagatim haberi poffunt. INDEX ] ul ( N Vi l [] lx!/ l o X O $ NT D* Z2 L A O/& aM A d & », NNCDV bi ERZOQINDNEME CUINBIENEMMNS reguresruL EEE ESEESGNIEESES4 B PGRSETMEER zi tay l À l INDEX TITULORUM GENERAL IUM ä; L HUJUS LIBRI. U - TOMUS l. i A Titulus Fol Tltulu«: XXXVIII. Detractio Fol XXXIX. Deus. 512 Abnegatlo fui ipfius. i II Abftinentia. XL Dei Mifericordia, 549 1. Acceptatio perfonarum 22 XLI Dei Proefentia. 1V Acedia. 25 XLII Dei Providentia. 567 V Adulatio. XLIII Dilettio inimici. *584 VI Adulterium, 498 XLIV Dilectio proxiini 604 VH Ziternitas. 52 XLV Discordia 632 VUI Ambitio Y 53 XLVI Divitize 637 IX Amicitia 58 XLVII Dubia Afcetica 80 641 Amor fui 85 XI Angelus 89 E XII Anima 112 N XIII Afcefis 132 XLVIII Ebtrietas 684. XIV Avaritia 168 XLIX Educaàtio 697 L Elementa 7IE t LL Evagatio mentis 497 B LII. Evchariitia XV Bacchanalia LIII Examen confcientize. 742 XVI 186 LIV 169 Baptifmus Beatitudo 197 Exemplum 15 XVII 203 XVIII Blafphemia. 224 !3 C LV Fama 702 " XIX Caritas LVI Felicitas. 195 XX Caftitas 236 LVII Fervor 260 LVIII . Fides 297 8o0o XXI Catechefis 286 LIX Forma XXII Chriftianus 317 LX Fortitudo 824 XXIII Chriftus 320 827 XXIV Cognitio fui 339 XXV Communio 335 — G XXVI Concionator. 351 XXVII Concupifcentía. 365 LXI Gaudium $37 XXVIII Confeffio. LXII Gratia 841 XXIX Confirmatio, 369 LXIIH Gratitudo XXX Confcientia 389 LXIV. Gula 947 Confilium 394 804. XXXI 405 XXXII Confolatio 449 H XXXIIHI Confuetudo 454 LXV Herefis XXXIV Contritio 460 LXVI Hiftoria 876 AXXXV Crux 468 LXVII Homo $85 LXVIII Honor 985 D LXIX 938 XXXVI. Doemon Humilitas 941 480 LXX Hyperdulia Mariana. 9983 XXXVII. Defperatio 490 LXXI Hypocrifis 1027 TOMUS ludex Titulorum eeueralium. TOMUS u r Titulus Titulus Fol XCVIHI Mors LXXII Infernus i XCIX Mortificatio. Insgratitudo C Muller LXXII 23 CI Mundus :ggr Cä ä XXIV Intentio 28 LXXV Invidia 42 LXXVI lracundia 61 N LXXVH uüdictum extremum. 9o CHl Nobilitas. 522 LXXVIHI. Judicium temerarium, 105 LXXIX Juramentum. 122 LXXX 127 O Juftitia. CII Obedientia 524 L CIV Oculorum cuftodia, 583 CV Odium LXXXI Labor 36 509 LXXXII. Lacrym3e. 140 CVI Opus bonum 604 LXXXIIL Laus. 145 CVII Oratio 608 LXXXIV, Lecio fpmtuahsa 148 CVHI Orbis 654 LXXXV. Liberdlitas.. 1061 CIX Otium. 665 166 LXXXVIE. Lingua. P LXT/' MT Ludu*; 190 LXXX VIH. Luxurla 197 CX Paffio Chrifti 671 CXI Patientia 697 M CXII Paupertas 756 Mi 221 CXIHI Pax. 118 It ff LXXXIX. Magia. CXIV Péccatum. df XC Manfuetudo 231 CXV Perfectio chnfhana 194 Fa ed XCI. Martyrium. 252 829 Mot j XCII. Matrimonium 207 CXVI Perfeverantia. 834 u )xCl It Mendacium. 306 CXVII Pietas erga parentes 852 (TIV, Minimorum cura.- 323 CXVILI Poenitentia 850 XCV Mifericordià erga Vivos. 328 CXIX Procraftinatio poenitentise. 973 $m !r; XCVI Mifericordia erga defunttos, 362 XX Prudentia 987 f de XCVII Modeftia. 386 CXXI Purgatorium 910 cove adfory, [ F [ n T d u R RRCEETR : REUCRCP RCERSEN —*——DD TOMUS lil T Fä R l s h-lbt' Titulus Fol Titulus Fol. 31 CXZ& H Religiofus ftatus. ' i CXXXVII. 'Taciturnitai 8, 211 CXXLHI Refignatio in divinam Volun:a CXXXVIIL Templum. - 293 tatem. 20 CXXXIX. Tempus. 303 C IV. Respublica. 56 CXL 'Tentatio. 312 CXXV Refurrectio 29 CXLI 'Theologia. 327 CXLII 'Timor Dej 367 CXLII Triftitia. 395 S — — / V S.le CXLIV Vana Gloria 389 f3.0y CXXVI Sacerdos. 84 CXLV Verbum Dei 409 Urfe CXXVI Sacrificii Miffze oblatio. 1o8 CXLVI Virtus CXXVILH SanCtorum cultus & fePca. 130 Unctio extrema 435 nyïx Sanitas. 160 CXLVII. 457 CXXX Scandalum 180 CXLVIIL Vocatio ad vitze ftatum 461 CXXXI. Societas. 189 CXLIX Voluntas propria 479 lii CXXXIL Solatia fp1r1tuaha 203 CL Voluptas 484 Wüfta CXXXIHH 221 CLI Votum 489 Cüp 8 t Spes & fiducia inDeum. CLII Vulnera Chrifti. 494 L Q C.ls.lx.?ij V Spiritus fanctus. 243 CXXXV Superbia 25 CLIII Zelus. 595 CX.AX V1 Superítitio 11 BIBLIO- — N s P WT. M t Bu EO ( As "W A b (2 xï"v R vfjx -öl 3 z 3 Ü (&xa) A WOH m N zO ZA S . N TTE E * A & 4. fe&. d 3 ] j ä) BIBLIOTHECZE MANUALIS ) CONCIONATORUE 1 ) TITULUS I 4 ) ABNEGATIO SUIIPSIUS N S. 1. cum effe crudelem. He motuum inofdina- tiones rediguntur ad quatuor. QUOAD ESSENTIAM IV. Prima inordinatio eíft in cogitationi« Dfinitio. bus & imaginationibus de rebus noxiis, vel ! vanis, vel impertinentibus illo tegpore, vel Ü 8 . Pafil, in f juxta S. Bafilium fumma rerum om- cum nimia folicitudine. reg. fufius dlfpo nium, vitze füperioris oblivio, atque . V. Secunda eft in affe&ionibus & volitio« 1 a fuis voluptatibus receffio. Quafi nibus rerum prohibitarum , uti funt affetio ]F«t ad diceret, inquit Julius Fatius, abne- fuperbize, irze, invidie, & alize: Vel quo- ) N ortif, 4 gationis proprium munus eft, delere ad modos prohibitos, uti eít turbatio, vel ine ? c.9. ex mente noftra affe&u plenam memoriam quieta propenfio ad concionandum , fcien« rerum fecularium, & abducere nos ab amo- dum, & circa officium proprium. ; S. Ber n. re, affectuque inordinato erga nos ipfos. - Vl. Tertia eft in repugnantiis erga opera Quod ipfum etiam confirmans S. Bernardus, vxrtutum, cum tepiditate annexa circa illa, ä fer. 7. de converf, quid eft, inquit, femetipfum abnegare, nifi utifunt opera cultus divini, obed1ent1æ, amo« ad foror,: voluptatlbus propriis renunciare? Yis proximorum. VII. Quarta eft hbertas fenfuum , in via ) Divifio. dendo audiendo , loquendo , exeundo ad .. 1. Dividitur inabnegationem carnis, & fri- has res cum 1mpetu, curiofitate, libertate &c. ritur; illaeft, per quam carninegamus, quo Quod fi in his quatuor generibus inordina- contra legzem divinam, ac rationis rectitudi- tionum me mortificabo & negabo, tollam im- Caffian nem poftulat; de qua fic loquitur Caffianus: pedimenta unionis cumDeo, & perfetze fami- . 5. inftit, Poft rerum externarum renunciationem , il- liaritatis cum illo, & potero dicere: Introdu- J €. IQv Xit me Rex in cellam vmanam & ordmavm lud eft cunctorum luctaminum veluti quod- m me chantatem. 1 dam folidiffimum fundamentum , ut primi- ) tus carnalium defideriorum incentiva peri- j gn mantur; nam nullus, carne non devicta, le- V gitime poterit decertare. Abnegatio fpiri- EX S. SCRIPTURA 1 tus eft, qua animze negatur, quod inordina- 7 Qualitas. te appetit; & iterum in abnegationem inzel- ) le&us & voluntatir fubdividitur: nam in cor- ii quis vult poft me venire, abneget femet- Matth.16, S.Merm. de, tefte S. Bernardo, duplex eít lepra, pro- f.3. ere- ipfum, & tollat ctucem fuam, & fequa- V« 24- J furrect, pria voluntas , & proprium confilium; lepra tur me. utique nimis pe[iima, eoque permcmüor, quo II. Si oculus tuus dexter fcandalizat te, Matth. $, ) magis interior. erue eum, & projice abste; expedit enim tibi, V«29. ] ! üt pereat unum membrorum tuorum, quam Ji Adus. totum corpus tuum mittatur in gehenaam. Lanciz l Iïl Hos P. Ludovicus de Ponte, at in vi- opufc, 1o, ta eus manufcripta videre eft ; a(fignavit; Nece[fitas, Cap. 15. B. 205 dum fic loquitur: Abnegatxonem perfectam IIf. Caftigo corpus meum, &in fervitutem r. Cor, g, g ! cognovi, in magna vigilantia adfentiendum redigo, ne forte, cum aliis praedicavero, ipfe Y. 27 motus inordinatos anim:e, & ad reprimen- reprobus efficiar. j dum ftatim , & caftigandum nos pro illis. ]V. Poftconcupifcentias tuas non eas, & a Eccl. 1g, Sicut fortis miles vifo hofte eum aggreditur, voluntate tua avertere. Si præ&es animzae tuze Y* 30. & necat, & timorem incutit aliis, ne acce- concuplfcenuas ejus, faciet te ingaudium ini- dant; ita eft genus pietatis, in hac parte fe- mlCIS tuis. . , R, P. Lohn. Bibl, Man. Tom. I, ^N. Cit. z Bibliothece Manualis Concionatorie V. Circumcidimirfi Domino, & auferte compediti funt omnes proprietarii, fui ipfiug Jet.4. v.5. praeputia cordium veftrorum , viri Juda, & amatores, cupidi, curiofi, gyrovagi, quzeren- habitatores Jerufalem: ne forte egrediatur tes femper mollia, non quze Jefu Chrifti, fed hoc fzepe fingentes & componentes, quod ut ignis indignatio mea, & fuccendatur, & nonfit, qui extinguat, proptermalitiam co- non ftabit; peribitenimtotum, quod non eft: gitationum veftrarum. ex Deo ortum. Utüilitas. II. Adhuc multa habes ad relihquendum, Ib. $. $; Joh. 12. VI. Amen, amen dico vobis, nifi granum quae nifi ex integro mihi refignaveris, non acquires, quod poftulas. V. 24. frumenti cadens in terram mortuum fuerit, ipfum folum manet: fi autem mortuum fue- III.. Quandocunque homo aliquid inordi- L. x. c.6. rit, multum fruttum affert. nate appetit, ftatim inquietus fit. o Qifian, lb. v. äs. VII. Quiamatanimam fuam, perdet eam: 1.4.'111&1 IV. Homo, qui necdum perfe&e in femor- ]bid. [7 lo' & qui odit animam fuam in hoc mundo, in tuuseft, citotentatur, & vinciturinparvis & vitam 2eternam cuftodit eam. A vilibus rebus. Szepehabettriftitiam, cum fe Dignitas. fubtrahit: leviter etiam indignatur, fi quis Gal. «. VIII. Qui funt Chrifti, carnem fuam crus ei refiítit. V^ 24v cifixerunt cum concupifcentiis fuis. Jucunditas. $. IIL. V. Reüf'cendo paffionibus invenitur paxlb. $.2. vera cordis, non eis ferviendo. EX $SS. PATRIBUS. v P. VI. Tenebreve & confüummatum verbum : L. 4. c.32; ielum Qualitas. dimitte omnia, & invenies omnia: relinque* I S.Greg. metipfum abnegat, qui mutatus ad me- füper db cupidinem, & invenies requiem. Ezech. liora incipiteffe, quod non erat, & defi- VII. Utinam fic tecum effet, & ad hocIb. S.3. niteffe, quod erat. Quia licet homo quoad fubftantiam fuam manet idem, qui ante ; perveniffes, ut tui ipfius amator non effes, fed ad nutum meum pure fiares, & ejus, quoad animi tamen qualitatem oportet, ut : quem tibi praepofui, Patris; tunc mihi val- mutetur, & fiat alius homo. Cafhian. II. Quifunt violentiilli, qui regnum coelo- de placeres, & tota vita tua in gaudio & pa- coll. 24, rum rapiunt? nempe illi, qui non aliis, fed ce tranfiret. €. 26. voluntatibus fuis praeclaram inferunt violen- Utilitas. Pirus tiam, qui direptione laudabili, omni fe prae- fentium rerum voluptate fraudant , & voce VIII. Fili, quantum a te vales exire, tan- L.3. c.5.6. 612 dominica egregii direptores pronunciantur, tum in me poteris tranfire. Sicut nihil fo- $ 1« ris concupifcere, internam pacem facit; fic & per ejuscemodi rapinam regnum coelorum Vo- violenter invadunt. Ifti funt profe&o lauda- fe interius relinquere, Deo conjungit. biles violenti , qui vim faciunt perditioni fuae. lo, te perfe&am addifcere abnegationem in voluntate mea, fine contradidione & que- Perditio noftra eft oble&atio vitze przefentis, rela. MT &, utexpreffius dicam, executio voluntatum, defideriorumque noftrorum. $. V. Necegïta:. S. Clim, . JII. Nemo in coeleftem thalamum corona- EXEMPLA CATHQLICA. g. 2. Qualitas. tus ingreditur, nifi primam, & fecundam, & tertiam negationem impleverit, ut fcilicet & T. QCalamanus cum prius in fua domuncula Lanciz, primo renuntiet rebus omnibus humanis, & fine ullo humano confortio vixiffet, E- opufc. 1o, Parentibus: fecundovoluntati proprize: ter- pifcopo domum ejus ingrediente, & manum C*P- 14- » 201. tio inani glorize, qusefolet obedientiam fubfe- profacerdotio imponente, nihilrefiftit. Dein- de cives vici, ex quo erat, proficifcentes ad $5 Gloff.füp. le. Nifi quis a femetipfo defïciat,a& Deum, alium locum , cum no&u fluvium trajecif- tonfli Luc. qui fupra fe eft, nonappropinquat, fent, & domum perfodiffent, eumaccipien- Roni| Dignitar. tes nec refiftentem, nec jubentem, in fuum vicum exportarunt, & in domuncula inclu- s. Dïa- V. Omnes homines fumus ad imaginem ferunt, ubi ille fimiliter quietem agebat, cum leth. c.4. Dei: illud autem ad fimilitudinem illorum tan- tum eft,qui per multam charitatem,libertatem nullo loquens. Paucis autem poft diebus, qui erant illius vici, qui eft e diverfo, cum fuam Deo in fervitutem addixerunt. Quando no&u ruríus aggreffi effent, & domum per- enim non fümus noftri, tunc fimiles fumus ei, quinos fibi per charitatem reconciliavit. fodiffent, ad fe abduxerunt, neque contra» dicentem, nec ut maneret, urgentem, ne- que rurfüs prompto & alacrianimo receden- Fatïu: $ Iv- tem. Ita feipfum omnino mortuum mundo demu EX LIBELLO DE IMITATIONE conftituit. í Pá II. S. Maria Magdalena de Pazzis adeoin Lanciz. Necejþtar. hacabnegatione profecerat,ut ne quidem Spi- 9Pufc. 1o, 32. Fili , non potes perfe&am poffidere liberta- ritum fan&um, defiderio ex propria voluntate "* L tem , nifi totaliter abneges temetipfum, orto, defiderare vellet. FHincdicebat: Nolo ipfum 3 JTüuus l5 dbgnaio f ipfus. Ultilitas. ipfum defiderare ex meipfa, tanquam a me- ipfa; quia nolo habere ullum defiderium, & "V. Sicutequus,licetindomitus & efï'ræxxis;ü ibid. C.If. audebo dicere, imo dicam: quamvis illud de- tamen peritum habeat equitem fibi infiden- fiderium mihi daret, ut perillud voluntas mea tem, nemini nocet, ipfum vero equitem cito, fieret, & nonillius tanquamillius, & non tan- facileque viam fuam decurrere facit; ita cor- quammea; etiamfiin hoc effet ejus voluntas, poris vivacitas ei, qui ad eam refrzenandam Mj fed illa non effet principaliter, imo totaliter e- animum promptum ac vigilantem habet, non jus, nullo modo vellemeffecontenta. ÁAtque modo non obelt, fed potius plurimum juvatad ita bonum , quod ad me venit non per hanc viam perfe&ionis celeriter ac fuaviter decur- viam, purze foiius divinze voluntatis, non mi- rendam. E hi videtur bonum. VlI.Sicut obturatis fontibus przecipuis aque Ibid, Caffian. IiI. DeMonachis /Egyptiis teftatur Caífia- 1.4.in(tit, largiter fluentis, mox omnes etiam rivi abillis €, 1O. nus, quod adeo voluntatem fuam abnegarint, promanantes exficcantur; ita ex abnegatione ut, quzecunque fuerint a Praepofito praecepta, voluntatis & judicii proprii, abnegatio om- tanquam a Deo fint ccelitus edita, fine ulia nium aliarum paífionum & affe&tuum in ani- diícuffione complere feftinent , & nonnun- ma noítra repugnantium procedere folet. quam etiam impoffibilia fibi imperata ea fide ac devotionefufcipiant, uttotavirtute ac fine 5.' VII. ulla hzefitatione perficere ea nitantur, & ne ASCETICA. So l, impoffibilitatem quidem praecepti pro enioris fui reverentia metiantur. um hzec abnegatio fit unum ex przecie Vit. UP, 1,. IC g, IV. Abbas Neltero isgreffus Religionem puis mediis,quibus ad perfectionem ten» de humiliapudfe dicebat: Ego & afinus unum fumus: ditur,& pervenitur,ideo plurimum quoque co- pofthac debeoeffe, ficutille: quidquid ei im- nari debet Aíceta, ut cognitionem, aeftimatio- ponitur, hoc portat, & fine mora quidem, non nem & praxin illius fufficientem acquirat. n petens, quare, autad quem finem eiimpona- Il. Et cognitionem quidem quod attinet, tur. Vide plura, maxime denofítris hominibus hanc non difficulter acquiret, fi bene perpen- in V. Mortificatio $. 5. & 6. dat doctrinam a S. Dorotheo fequentibus ver- g. Dorot; VI bisdatam. Patres fan&i & majores noítri fibk SIMILITUDINES. ipfis mundum crucifigentes,per dura certami- na,fefe quoque mundo crucifixerunt. Nos ve« Qualitas. ro videmur nobis ipfis mundum crucifixiífe, cutszeger aut cliens, ubi a Medico vel Fatius l. Si quia reliquimus eum, & ad monafteria diverti- ' G €. 12, Advocato deceptum fé advertit, illorum mus; atnolumus nos mundo crucifigere, ad« confilia meritorefpuit; itacum nos quoquea huc enim ia animo noftro vigent bianditize il- judicio & voluntate noftra toties deceptos ef- lius, adhucin nobis ipíius affectum abícondi- fe Íciamus , merito deinceps fidere amplius mus. Coinpatimur illius giorize, compatimur non debemus. deliciis & voluptatibus, compatimur orna- Nece[fitas. mentis & veftibus, ob viles & inanes res dela- Faiuscg, l. Sicutlapfo & jacenti in luto adhoc, ut bimur plerumque ad priftinas ejus paffiones. abftergatur, & emundetur,nonfatis eft furgere, Quod fane non nifi ex amentia provenit,ut, qui fed poitquam furrexit, requiritur, ut fordesil- pretiofas & magnas resreliquimus, ob miai- las,quze veftibusinhzeferunt, excutiat ; ita illi; mas plurimum perturbemur. Atqueid a nobis qui multis annis in ceenoproprii amoris ac vo- peífime; ut enim mundo & ejus rebus abre- luptatum hujus mundi immerfus jacuit, non nunciavimus, ita & priftinis ejus paífionibus nt, fufficit furgere, & mergere ex hec cceno, relin- abrenunciàre debemus. (c 10 quendo mundum, &ea, quzein mundo funt; Hj fed neceffe eft, ut etiam fordes a fe excutiat, & III. Praxin vero abnegationis ex fequentiS. caf. 1. s. ) maculas, id eft, affectus mundanos eluat. NiliAbbatis doctrina diícet. Confulendum eft, Intt c. 13; inquit,iis, qui nupera mundi tumultu difceffe- SBaflin lll. Sicut Patrefamilias peregre abeunte, (onfiit. mox canes domeftici hac illac infolenter va- runt, ut quietem & filentium colant, caveante que, ne frequentius in publicum prodeundo, monsíl santur, importunis latratibus omnia com- vulnera per fenfus accepta cogitatione reno- plent, & morfibus quosvis obvios aggrediun- tur; itacumanimaforas evagatur, & negligit vent, neveantiquis peccatorum fimilitudini- bus alias formas adjungant; mens enim eo- ea, quze funt fui muneris , mox veluti protervi rum,qui nuper a malitia recefferunt, fimilis eft atqueimportuni canes ex diverfis partibus li- bidines corporis foras fe dant, & vehementer corpori ex diuturno morbo convalefcere inci» pienti, quod nondum confirmatis viribus quse» inipfum oblatrant, ac variis modis dilacerare libet affectio in graviorem morbumimpellit. conantur. Unde & S. Bernardus ait, omnis nova conver- S, Bern, Fatius c9 IV.Sicut equus aufugiens,qui capiftrum ad- f.6 adífor, fio priftinze vitae habet permiftionem. demort, huccapitiobvolutum habet,facile implicatur, capiturque, & in ftabulum antiquum reduci- [V. JEftimationem denique ex doctrina ab Vit. p. 3. tur; ita& is, quiamundo fugit, nifi etiam a ca- ipfoChrifto S.Marize Magdalenze dePazzis da* *- f ta concipiet, fic enimeidixit: Interimpedi- piftro affe&tuum mundanorum fit liber , facile Lïc )e iterum antiquis cupiditatibus irretietur ; menta donorumS.Spiritus non tantum funt ea peccata, quae Deum expelluntexanima , ;ed tandem omnino iterum ad mundum retra- hetur. & propria voluntas, & proprium judicium eo- ruiín, : -R. PQLOh". Bibla MM- Tom. qu j A a " id 4 Bibliothece .anualis Concionatoriz rüm, qui modo fuo volunt fervire Deo. Qui Utilitar. quidem defiderant Spiritum fanCtum, fed eum III. S. Catharinze fic olimlocutus eft Chri- z, pjsi, defideranteo modo, qui illis placet, & qui illis ftus: Dicotibi, & Patrianimoe tuze, quem de- c. 4. videretur, & fic fe redduntinhabiles ad perci- di tibi fuper terram, ut viriliter toleretis ea, piendum eum, qui eft, tanquam hamus qui- uae conceduntur vobis, omni propria volun- dam, quo Deus vult capere animam ex fe tate fenfitiva perempta ; hac enim ratione adeo vilem. omnes virtutes a;:quiruntur. $ vir. Dignitar. MISCELLANE A. IV. Eidem alias dixit Chriftus: Si pete-Ibid, c. f. Qualitas. resame, quz funtifti? tibi refponderem: ipfi funt alter ego, quia fponte perdiderunt, & Surius T. Fulgentius Epifcopus & Abbasillos ve- abnegarunt eorum propriam voluntatem, fa- Joan. LS ros Monachos effe dicebat, qui morti- &i mede voluntati conformes, & uniti, & ficatis voluntatibus fuis parati effent, nihil in omnibus ea induþi. velle, vel nolle, fed Abbatis tantummodo con- IX. A filia vel praecepta fervare. S.Bern. ia II. S. Bernardus quzerens, an ex Collegio A*UTi-I ORES. decl. fup. Difc €cce nos. ipulorum reprobari quis poffit, non ha- ]. TuliusFatius de Mortific. c. 9. 10. 11. 12. bensloculos? refpondetaffirmative, eo quod II Nic olaus Lancizius opufc. 10. c. 13. 14. non folum dentur loculi pecunize, fed etiam & 15. proprize voluntatis, quze, nifi abnegetur, aeque HI. Bernardinus Rofignolius de diíciplina ac pecunia in periculum praecipitare poteft. Chri(ï:. perfe&. 1. 2. c. 39. &l. 5. lc. 6. G&Eääääüääæ&ääääääääæääääEEäEEäüEE&EEæEEäEEEüEEæEEEO TITULUS 1l ABSTINENTIA. $. 1 S. Ifidorus Hifpälenfis locutus '*efï dicens : S.1fid, c. Triduanis autem diebus jejunare de exemplo 41. de ofz QUOAD E : SS.ENTIAM. fic, Ecd. : fumptum eft Ninivitarum, qui damnatis prifti- nis vitiis, totos fe tribus diebus jejunio acpoe- 'Dq/initio: nitentize contulerunt, & operti faccis Deum ad hC * I. V. mifericordiam provocarunt. 3. In Zigiliarum S. Thom. ft virtus , qua vbluptatem in ufu. cibo- abftinentiam ; dequaS. Bernardus ficlocutus N- 2.2.9.146. Ef rum fitam refronamus, & debitum eft: San&orum fefta praecipua Patrum fanxit VIII' l. IU authoritas, votivis praevenienda jejuniis, uti- modum in eorum fumptione confti- tuimus. Vel brevius juxta S. Thomam : liter plane, & nonadinfipientiam nobis, fi ad- ]u fuerit, quiadvertat. Multa fiquidem quotidie VH Eft fqþtra&io 'cibomm rationþ regulatgk. peccata contrahimus, & in multis offendimus Divifio. omnes, nectutum eft omnino, celebrandas fu- L s. Au'g.f'u-þ II. Dividitur r. In magnam €4 gemeralem, de Íciperefeftivitatesfacras,maximeque eas,quae Y perJosn. qua S. Auguftinus: Magnum & generale je- maximze funt, nifi priusabftinentize purifica- ]f tione proemiffa, quod dignioresinveniamur & Y15 junium eft, abftinere ab iniquitatibus, & illici- tis voluptatibus. 2. Naturalem: per quam ab capaciores fpiritualium gaudiorum. Etpaulo S.Bern. in loid, omni fimpliciter cibo, potuque abftinemus; poft: Non modo tamen praeparatio eftad pro- Vigil. S. ximam celebritatem obfervatio przemiffa jeju- M qualis ante fumptionem SS. Euchariftize a nii,eft & admonitio quzedam; eruditioque non Andr;ejæ, V. 17 media nocterequiritur. Licethzec & prior ab- ftinentia minus proprie abítinentiz[e nomen parva. Difcimus ex hocipfo, quzenam fit vera participent, proutillaex S. Thoma fupra defi- viafeftivitatiszeternze. Quideftenim, quod ni L jejuniis folemnia przeveniamus, nifi quod per ta eft. 3. Dhilofophicam: quze eft parfimonia cibiac potus fecundum reCtam rationem mo- multas tribulationes oportet nos introire in Y derata. 4. Ecclefiaflicam: qua juxta Ecclefize regnumDei? indignus quippe eft folemni lze- Y praefcriptum certis diebus, & carnium efum titia, qui ftatutam vigilize abftinentiam non obfervat. Mane, inquam, fi renuis affligere fubtrahimus, & unica tantum refectione con- tenti fumus. animam tuam in vigilia, indignus jure cenfe- T beris requie, & exultationefeftiva. Eftautem M IIL Subdividitur heec abftinentia eccle- univerfim praefentis vitze tempus vigilia quze- fiaftica in quadrage[imalem , de qua S. Ambro- dam folemnitatis magni & zeterni fabbati, fius ait: b onum eft quidem cunétis tempo- quod przeftolamur, nec caufaberis vigiliaslon- ribus jejunare, fed melius quadragefimam je- junare cum Chrifto; hanc enim quadragefi- giqres, fi æternitatem fe&ivitatis attendas. mam nobis Dominus fuo jejunio confecravit. IV. Sufcipiuhtur autem hzec jejunia ad qu:n- 2. In abfünentiam quatwor Temporum: de qua num u que fines obtiqendos. 1. Ad cultumdi-7, reli- *j Titulus. 1. "Abflinentia. 5 3. Ad carnem edo- e religiofius exhibendum. rius vefter diabolus tanquam leo rug lens ci;— mandam, fpirituique fubjiciendam. 3. Ad fru- cuit, quaerens, quem devoret. &us poenitentize dignos przeftandos. 4. Ad Xl. Hoc autem/ genus daemoniorum non Matth, 17. obedientiam exercendam. s. Adquamlibet ejicitur nifi per orationem & jejunium. z v. Io. Dei gratiam confequendam. XII. Sieíca fcandalizatfratrem meum,non í, Cor. g, A us, manducabo in zeternum carnem, ne fratrem v. 13. ineum fcandalizem. I. Cibos ab Ecclefía vetitos pro tempore, quo prohibentur, non fumere. Utilitas, ' ltït. lI. Jejunia ecclefiattica exa&te fervare, nec non ex propria regula aut inftituto ordinata . XIII. Scitote, quoniam exaudiet Dominus Judith, 4, m preces veftras, fi manentes permanferitis in V« 12« cuítodire, & ex confilio aliqua non przecepta Jejuniis & orationibusin confpe&u Domini. fufcipere. . Ill. Ho - XIV. Melior eft victus pauperis füb tegmi- Eccl. 29. ra confueta fäcundtim morem Reli- neaíferum, quame - gionis aut congreeatio n " iis, in qua vivimus, & fine domicilio. pulae fplendidze in pgregre V. 29 i non citius manducare. IV. Ciboslautiores ac pretiofiores, fi necef- XV. Quam fufficiens eft homini erudito vi- 1bid. c.;r; numexiguum, &in dormiendo non laborabis v. 22. fitas autcaritasnon exigat, fugere & averfari. abillo, & non fenties dolorem. V. Communes cibos non exquifite przepa- ratos, fed .. XVI. Bona eft oratio cum jejunio & elee- Tob. zz, comedere. quomodocunque oblatoïs libenter IFIOfyna magis, quamthefaurosabfcondere. v.8.- . VI. Quantitatem ciborum faluti corporis Dignitas. non neceffariam, & faluti animze non offi- ..XVII. Erit magnus coram Domino, & vi- Luc;- T. cientem duntaxat accipere. - num & ficeram non bibet, & Spiritu fanéto re- Y* 35* . VII. Antecomeftionem cogitationes de ci- plebitur adhucin utero matris fuze. -- bis penitus abfcindere, & in ipfa comeltione zeitum & nimiam aviditatem cohibere. ähcundita:. VIII. Exquantitate, & qualitate, & nume- fcunturintem XVIII. Beata terra, cujus PrincïpeS'Ve4 Eccl. ro. ro efculentorum ea omnia fubtrahere, quze fa- ? pore fuo ad reficiendum, & non V. 16. luti corporis no Y à n'nöcenþ , & puritati m'entiS' ad luxuriam. deferVi'unt. . XIX. Beati, qui nunc efuritis, quoniam fa- Luc. 6. L $. I turabimini. : . 2—t. f . XX. Somnus fanitatis in homine parco, Eccl. 31, d s RIPTUI?(A.L- dormiet usque mane , & anima 1lhusCum11. Y. 24. "fs Qualitär. lo delgc"tabitur. Ezech. 4. I V. IOO E Ci bustuus, quo vefce , ris, þ.r'it ip -pond&re $. HI. & mentura. ;. Petr. 2. v- IIO II. Chariffimi, obfecro vos, tanquam pere- | E"x-ss. PATRIBUS ET ASCE TIS. grinos & advenas, abftinetea carnalibus defi- Qualita:. deriis, quae militant adverfüs animam. Luc. 2?r. HI. Attendite, ne graventur corda veftra I.(ave, ne utilitatem jejunii fola efcarum S.Befil. in v. 84- abftinentia metiaris; verum enim jeju- hom. de in crapula & ebrietate, & curis hujus vitze, & aud. jej. Tuperveniat in vos repentina dies illa. nium eft, ab omnibus vitiis effe alienum. 1. Tim.6. . 1l. Perabftinentiam vitia carnis extinguen- S. Greg. V. I$. IV. Habentesalimenta, & quibus tegamur, . da fünt,non caro. Sic neceffe eít,ut artem con- hom. 3o. his contenti fimus. Joel. 2. ** V. Sanáificatejejunium (munditie vitze)) tinentize quis teneat, quatenus non carnem, "9* V. 15. fed vitia occidat; faepe enim dum in illa ho- & vocatecaetum (pauperum fcilicet). m lbid.v.12. : VI, Convertimini ad me in toto corde ve- ftem infequimur, etiam civem, quer diligi- firo, in jejunio, plan&u & fletu. mus, trucidamus; & (aepe, dum concivi par- b Matth. 6 cimus, hoftem ad prelia quzerimus. V. 17 VII. Tu autem cum.jejunas, unge caput III. Qui cibis abftinent, & mala agunt, dze- Itid. fupra tuum, & faciemtuam lava, ne videaris homi- nibusjejunans, fed Patri tuo, qui eftin abfcon- monesimitantur, quibus culpa adeft, & cf;bus AÁmos, dito; & Pater tuus, deeft. qui videt in abfcondito, . IV. PerSimonem (Cyrenzeum) qui fignan- S. Greg. reddet tibi in propatulo. Matth, 6. VIII. Cum jejunatis, nolite fieri ficut hy- tur,nifi abítinentes, quiforis carnemaffligunt, fup. Eccl. Y. 16. pocritze triftes; exterminantenim facies fuas, interius tamen fructumabftinentiae non acqui- P* 5 runt. Crucemigitur Domini Simonin anga- utappareant hominibus jejunantes. Amen di- co vobis, quia receperunt mercedem fuam. ria portat, qui, cum ad bonum opus fine bona Prov. 23. IX. Quandofederis, ut comedas cum Prin- voluntate ducitur, rem bonam fine fru&u ope- V. I ratur. Simonergo crucem portat, fed in cru- cipe, diligenter attente, quze appofita funt an- te faciem tuam, & ftatue cultrum in gutture cenon moritur, quia abftinentes exterius cor- pus per abítinentiam affligunt, fedinterius per tuo, fi tamen habes in poteftate animam defiderium mundo vivunt. tuam, ne defideres de cibis ejus, in quo eft V. Sint moderata & fan&ta inomni mentis g, ilier, ín Panis menda cii. humilitate jejunia , quaeita attenuent corpus, Epift. Aeceffitas. | ut mentem elevent, ne res hurilitatisgignat t, Petr. 2, fuperbiam, & vitia de virtute naícantur. * $ X. Sobrii eftote & Vigilatg j —quia adverfa- ^ A3 VI. 6 Bibliothece Manualis. Conctonatorie p S.Greg.in VI. fllud jejunium Deus approbat, ut hoc, domares, quem frzno non poffes? Caromea u Paít. jumentum meum eft: iteragoin Hierufalem; 6; ( quod tibi fubtrahis, alteri largiaris, ut unde enp caro aflligitur, inde egentis proximi caro fe- plerumque me rapit, & devia conatur exclu- paretur. dere; viaautem mea Chriftus eft. Ita exultan« Cafar.in tem non cohibebo jejunio? VII. Jejunium fine eleemofyna eft lucerna L idemus, fi-S. Cypr. admon. 2. fine oleo. XIX. Quotquotviros virtutum v S.Bern. in VIII. Quid nobis jejunium proderit, fi re- ne jejunio non legimus aícen diffe, necaliquid l. de jejute $t magnum moliti funt, nifi prius abftinentia ;,sdv- linquaturinterra? fublevetur penna quadam ]avin. orationis. preeceffiffet. Quanta res jejunium! Ange- S.1üid.de IX. Hoc eft perfectum & rationabile jeju« los ex hominibus facit. XX. Advertamus ergo, quanta fitinter je-S. Aug. fu. bO3. nium quando nofter exterior homo jejunatin- inter ventrem f«rm.2. de teriororats facilius etiam per jejunium ora- junium & faturitatem diftantia, Domin, tio penetrat coelum. vacuum & pulmones epulis diftentos. Moyf-s r2. Qu&- Gloffa X. Prudenter fibi ferviri vult Deus , nonut quia jejunavit, Dominum vidit. Populus quiaq rago manducavit & bibit, idolafabricavit. lmpe- Hier. füp. nimietate debilesfiant, vires & poft Medico- J. 11 rumfuffragia requirant; temperandum enim traverunt unius hominis jejunia , quodtotius €. 5. eft, ut, fi fieri poffit, ceptum obfequium grada- populi faturitas defperaverat. Princeps hu- tim provehatur po;iüs , quam inconfiderantia iani generisAdam, quamdiu jejunavit, in pa- minuatutr. radifo fuit: Ubi vero comedit,ejectus eft de pa- S. Auguft, XI. Qui abftines a carnibus, quibus aliis radifo. Ejecitergonosde paradifo cibus; re- $,J temp. í.64.4€ . diebus uti licet, quomodo peccata admittes, ducat efuries, reducat jejunium. Semper enim p use omnino nunquam licent? juncta eftfaturitatilaicivia. S.Elizjejunant: S . Ch l'y- etiam elementa famulata funt. Videte, cha 1ii- Xll. Jejunium tunc viget, tunc vincit, tunc fol. fer. 8. triumphat, cum duce mifericordia pugnat. fimi,quanta fit Dei clementia erga jejunantes. G. Bafil,- Auguf,in X]llí. Hzecjuftitia hominis in hac vita , je- XXI. Unotemporis momen*o obgulam po- honn,r. de Pí, 42. junium, eleemofyna, oratio. Vis orationem pulus ille, per maxima prodigia Dei cultum e- jejun.ante doctus, in ZEgyptiacam idololatriam turpiffi- Medit. tuam volare ad Deum? facilli duas alas , je- junium & eieemofynam. medevoiutus.ft. Exquo fi utrumque fimu $. Aug. XIV. Conliderate, Fratres, fihorrea & cel- conferas, videre licet, jejunium adDeum duce- re, delicias vero (aiutem perdere. Quid Efau ferm, 56. Jaria noftra annis fingulis replemus, unde uno detemp. ^no cibum habeat caro noítra, putas, quan- inquinavit, fervumque fratrisreddidit? non- tum debemus recondere, unde inzeternum u- neefcauna, propter quam primogenita vendi- dit?2 Samuelem vero nonne per jejunium ofa- ftentetur anima nolíira? S.LeoLa. XV. Semper virtutis cibusjejunium fu:t. - tiolargita eít matri? Quidfortiflimum Samfo- de jejun, XVI. Jejunium fchola precum, anim:e ci- nem inexpuguabilem reddidit ? nonne jeju- . Chryf, nium,cuia quo in matris ventre conceptus eft? hom. r. in bus,oris fraenum. Jejunium animze noficze ali- t. I. Gen. mentumeft: &ficutcorporalis ifte cipus im- jejunium concepit, jejunium nutrivit, jeju- nium virum eífecit. Quod fane Angelus matri pinguatcorpus, ita & jejunium animam habi- preecepit, monens, quaecunque ex vite proce- M tiorem efficit, & valentiorem. Levesei pennas ino producit, utin fuüblime feratur, G fumma con- derent, neattingeret, non vinum, non ficeram templari queat. Vellem ergo vos purificata biberet. Jejunium Prophetas genuit, poten- tes coufirmatatqueroborat. Jejunium legis- Men mente,valeque deliciis & voracitati dicto, ma- fupe trem omnium bonorum & pudicitize, aliarum- Jatores fapientes facit: anim?e optima cufto- que virtutum omnium magiftram, jejunium dia, corporis focius fecurus, fortibus viris mu« nimentum & arma, athletis & certantibus ex- explicitis veftrae mentis finibus fufcipere. S. Ambr, XVH. Legimus primum in veteri Tefta- ercitatio. Hocpraetereatentationes propul- ferb.34- mento Noetemporibus, cum omne genus hu- fat, adpietatem armat, cum fobrietate habi- tat, temperantize opifex eft: inbellis forcitu- manum fcelerata iniquitas occupaffet, tot die- rum numero patefa&is cataractis cceli, aqua- dinem affert, in pace quietem docet: Naza- rum pluvias defluxiffe &c.' 1ta & modo nobis rzeum fanGificat, Sacerdotem perficit. &i ANece[htas. inEp Dominus illius temporis quadragefimam de- S. Chryf dit, ut conítituto dierum numero patefactis XXII. Propterea &Deus hominem a princi- t.5.de pas« coelis,pluvia nos mifericordiae coeleftis irroret, pio faciens, illico freenum ei jejunii imanibus nit. ha- lle & inundatione facta per Baptifmum, lavacri impofuit, veluti pize amabilique matri & ma- gjj, ;, falutaris nosimberilluminet, & ficut tunc fa- giftro optimo committens. Si in paradifo jeju- &um eft, aquarum fluGibus extinguatur in no- nium neceffarium fuit, extra paradifum multo magis erit. Si ante plagam utiiis medicina bis deli&oruminiquitas, virtutum juftitia con- fervetur. fuerat, multo magis poftplagam. Sinecdum S.Aug.de XVIIL. Si függerentem audiasintrinfecus bello voluptatum infurgente, nobis arma fue- rantopportuna,multo magis poft voluptatum, util.jejun. tentatorem : quid facis, quia jejunas? defrau- 1.9.63: dacanimam tuam, noneidas, quod eam dele- vitiorumque przelium a d»emonibus nobis il- &at, tibi ipfiingeris poenam, tuus ipfetortor & latum. Igitur nobis neceffaria funta jejunio cruciatof exiítis, &c. Refponde hujusmodi auxilia. Vidifti, quomodoirafcitur Deus jeju- $.A tentatori per hancfimilitudinem: fi jumento niofpreto? Diíce & quomodo lzetatur jejunio füei forte infideres, fiequo utereris, quitegeftien- honorato. Quemadmodum jejunio fpreto mortem fpernenti obtulit, fic iterum eodem do poffet praecipitare; nonne ut fecurius iter honorato a morte revocavit. ggeres, cibaria' ferocienti fubtraheres, & fame XXIIL Titulus. 1. "Abffinentia. 7 S. Aug. t. Io. Íer, XXIII. Sed curElixzeDeus panem &aquam XXXI. Si caro interram vergens eft onus s. Aug, i 64. de tantum, non etiam fubmifit prandium, ficut animze, & farcina przegravans preevolantem, tra&. de Danieliincavumleoninum? Auguftinusre- temp. quantum quisque dele&atur fuperiore vita "tl jejun. fpondens: SciebatDeus, inquit, Prophetam fua, tantum deponit deterrena farcina fua. fuum tentantem diabolum aliter fuperare non XXXII. Jejunium orationem, devotionem S. Bern, - poffe, nifijejuniis eruditus infidiantis inimici tentamenta depelleret. &fiduciam donat. Oratio virtutem impetratf 38 S Hier. l. jejunandi, & jejunium meretur gratiam oran- 9. adverf, XXIV. Nos creaturam Dei omnem lauda- di. Jejunium orationem roborat, oratio fan- mus, fed maciem faginse, abftinentiam luxu- &ificat jejunium, & reprzefentat Domino. Jovin, rize, jejunia praeferimus faturitati. A diebus XXXIII. Bonum & falutare jejunium, quo Ibidem, d Joannis Baptiftze jejunatoris & virginis, re- redimuntur 2eterna fupplicia, dum remittun- gnum coelorum vim patitur, & violenti diri- tur peccata ; non folum autem ablutio eft pec- [ piuntillud. Timemus enim, neab adventuze- catorum, fedetiam extirpatio vitiorum; non terni Judicis ficut in diebus diluvii, & everfio- folum obtinet veniam, fed meretur gratiam; nis Sodomze & Gomorrhze, deprehendamur non folum delet peccata przeterita, quze com- manducantes, & bibentes, & nubentes, & nu- mifimus, fed etiam re pellitfutura, quæ com- ptuitradentes. Nam & diluvium, & ignis de mittere poterainus. ccelo fatur:tatem pariter & nuptias, quas dele- i ret, invenit. D'onitas. XXXIV. Quid eft jejunium nifi fubftantia S.Ambr l. ZEquitas. S. Bern, XXV. Sifolag ula peccavit, folaje Ajunet, & & imago vitze cceleftis ? Jejunium refectio de Elia & f. 38- animze, cibusmentis. Jejuniumeftvita An-J€"2- fufficit; fl vero peccaverunt & membra , cur gelorum. ]Jejunium mors culpze, excidium non jejunent & ipfa? jejunet igitur oculus. a curiofis afpe&ibus, & omni petulautia, qui delitorum , remedium falutis, radix gratize, l fundamentum eft caftita*is. Hoc gradu ad de maleliber vagabaturinculpa. ]Jejunetlingua eum citius pervenitur: hocgradu ante, quam W a detractione & murmuratione, ab inutilibus curru Elias afcendit. b & vanis, & fcurrilibus verbis; interdum quo- XXXV. Jejunium non folum perfe&a vit- S.Hier, ad ^.: que ob gravitatem filentii abipfis, quae videri tus, fed ceeterarum virtutum fundamentum Demetr, poterant neceffaria. Jejunet auris nequiter . pruriensinfabulis, & rumoribus, & quaecun- eit, & lan&ificatio, & pudicitia, atque pru- dentia, fine qua nemo videbit Deum. que otiofa, & adfalutem minime pertinentia. .XXXVL jJejunium eft animarum noftra- s, Chryr; Jejunet manus ab otiofis fignis & operibus rum tranquillitas, fenum decor, adoleicen- hom. 3. in omnibus, quaxe non funtimperata, fed & multo €D. tum paedagogus , . continentium Magifter, magis ipfa anima jejuneta vitiis & propria vo- quod omnem fexum & 2etatem quafi diade- luntatefua, etenim fine hoc jejunio caetera a ma quoddam ornat. Domino reprobantur, ficutfcriptum eft, quia XXXVII. Quidquid vetuftate przecellit, in diebus jejuniorum veftrorum voluntates & idem venerabile eft; reverere igitur jejunii veltraze inveniuntur. canitiem. Tam vetus eft, ut fimul cum ho- S. Greg. XXVI. Quia a Paradifi gaudiis per cibum mine condito in Paradifo coeperit. InParadi- inhomil cecidimus; adhsc, in quantum polfumus, fo praefcriptum eft. - per abítinentiam refurgamus. Idem ho. XXVII. Cogitandum fummopere eft,ut,qui .XXXVIII.. Jejunium fcimus effe Dei ar-Vetrus cem, Chrifti caftrum, murum Spiritus fantti, Nav. in fuperEv. feillicita meminit commififfe, a quibusdam e- vexillum fidei, caftitatis fignum, fan&itatis '€'** tiam licitis ftudeatabftinere,quatenus per hoc trophzeum. Conditori fuo fatisfaciat, ut, qui commifit pro- Jucunditar. hibita, fibimetipfi abfcindere debet & concef- fa, & fereprehendatin minimis, quem memi- XXXIX. Jejunium animze noftrze alimen- s. Cluy:, nit inmaximis deliquiffe. . tum eft, leves ei pennas producit, ut in fubli- hom.1. in, meferatur, & fumma contemp!ari queat, vo- Gen. Utilitas corporis. S.Hieycn. ; XXVIII. Mater fanitatis e ft abflinentia, luptatibusque, & omnia, quze in hoc mundo inEpi mater zegritudinis voluptas; nam fine carne habentur luavia, ipfa fitfüperior. Et quemad- modum leviores naves maria velocius tran- j & vinocito triget Venus, &a Patre Liberoad po« inconceffam Venerem proximus eft gradus. feunt , contra multis oneribus gravatze fub- ldem. XXIX. Excipite male valentes fanitatis merguntur: ita jejunium quidem leviorem reddens menteim, efficit, ut facilius hujus vi- Matrem: qui bona eftis valetudine, excipite bonze habitudinis cuftodem. Interroga Medi- tze pelagus transmittat, & in coelum, ac ea, cos, & dicent tibi, nihileífe periculofius habi- qu2e in coelis funt, refpiciat, & nihili faciat proffentia; fed ut umbras, & fi quid minus, tudine corporis extremebona, ideoque, qui peritiffimi funtartis, per jejunium extrahunt diffugere cenfeat. redundantiam, ne vis naturze pondere corpu- Jejunium. quadragefimale. lentize fracta fuccumbat. XL. A deft nobis venerabile & medicabile Augut. Utilitar animm. tempus quadragefimzse, per quod jejunantes ferm. 65. S. Aug. in XXX. Jejunium purgat mentem, fublevat peccatorum noftrorum vulnera curare debe- 9* 'emp. £.de jeiu- fenfüm, carnem fpiritui fubjicit, cor facit con- mus, illius prorogatio tzedium parerenon de- tritum & humiliatum, concupifcentize nebu- bet: quia quanto plures dies funt jejunii, tan- las difgergit, libidinum ardores extinguit, ca- to major eftcaufa remedii. Suntmeffisilli, & ftitatis veto lümen acceadit. vindemiae dies, inquit B. Fiilarius Epifcopus Arela- — $ - Bübliothee Mamuális. Concionatoriee. ; A relatenfis deinit. quaärag. omniacceptione XLIV. Quadragefima fane jejunoturm ha*xdeiam betau&toritatem, &in veteribus libris ex jeju- rz9. digniffimi, propter fru&uum, & coeleftium ratiarum, quas nobis partiuntur, copiam. - nio Moyfis & Eliz:e , & ex Évangelio. S- Chry- XLI. Videtis, quia, quod quadragefimam . XLV. Omnevitz noftrae tempus , ftadiumIdem. fol.f.ir. jejunamus, noneft humana inventio; aucto- quoddam debemus putare virtutum & ad cee- ritas eft divina; & eft myfticum, non prae- Jefte bravium tota virtute contendere.Sed hoc 5 n procipue in quadragefimoe diebus implen- tgwl fumptum :- nec eftdeterreno ufu, fed.de cocle- a j t ftibusfecretis. dum eft, qui abftinentize & jejuniis dedicati, (uadr S. Aug. XLII. Ecce, fratres cha riffimi, Deo pfopi—f : tantum nobis ad vittutem auimi conferunt, ferm, I. quantum & de corpore voluptatem decer- €lin, i tio tempus quadragefimze venit, & ideo rogo. dilectiffimi, ut diesiftos corporibus falubres, punt. Eftautemlegitimus numerusifte jeju- & animze medicinales ita cum Dei adjutorio - nii, & qui in fan&tis celebratur exemplis. Cele- bremus ergo hos dies cum omni alacritate fan&e & fpiritualiter celebremus: ut obfer- Paitsge: VE RA i inenia vatio fan&tze quadragefimze non nobis judi- mentis & gaudio,& eos omnibus epulis & cor- cium pariat, fed profectum; fi enim negligen- poralibus deliciis praeferamus. In his enim praecipuediebusadimplendamDomini volun- teragimus, fi nos minus occupationibus im- plemus, fi caftitatem fervare nolumus, fi je- tatem accendimur, quando maxime per ab- uniis & vigiliis & orationibus noninliftimus, ftinentiam voluptas carnisextinguitur. Tunc enim ad Dominum, & ad ejus futura promiffa fi fcripturas divinasautipfinonlegimus, aut legentes alios non libenter audimus, ipfa n 0- tota mens purior faciendafeftinat, cumnulla bis medicamenta convertunturin vulnera, & - crapula, nullacibi vel potus fatietate craffa- tur. Unde & Salvatorin Evangelio dixit: At- inde habebimus judicium, unde potuimus ha- bereremedium. Etideo rogo vos, fratres cha- tendite itaque vobis, ne graventur corda ve- ftrain crapula, & ebrietate, & cogitationibus riffimi, ad vigilias maturius furgite, ad Ter- tiam, ad Sextam, ad Nonam ante omnia con- fzecularibus, & fuperveniat invos dies illa re- venite. Nullusfea fan&to opere fubtrahat, nifi . pentina: tanquam laqueus enim fuperveniet : * E univerfo mundo, & nemo effugiet. - 12 d queminfirmitas, aut publica utilitas, aut forte idem certa & grandis neceffitas tenuerit occupa- XLVI. Sed &illa eítin quadragefim?e die- Yig. tum. Infelix voluptas, infelicior cupiditas at- busgrandis utilitas, quod, dum etiam a liciti - erm, £. Om. I. abitinemus ,, magisac magis admonemur ilii- uadt., que luxuria perttanfitoriam dulcedinem prze- parantíempiternam amaritudinem.Abftinen- eitavitare. Quienim abftinemus nos a carni- tia vero, vigilize, orationes atque jejunium per bus, quibus aliis diebus utilicet: qui nos abfti- nemus a vino, quo moderateutilicet: quier- breviffimas anguftias perducunt ad Paradyfi delicias: quia non mentitur veritas, quaein IZ- go iita vitainus , quze aliquandolicent; inpri- mis peccata fugiamus, quze omnino nunquam vangelio dicit: Ar&a & angufta via eft, quze. licent. ltaque ii volumus bene jejunare a ci- Juác, ducit advitam, & pauci funt, qui inveniunt. eam. Nec per latam viam diu gaudetur, nec. bis, ante omnia jejunemus a vitiis. Quide- nim prodeít vacuare corpus ab efcis, & ani- per anguftam & afperam longo tempore la- mamreplerepeccatis? Quid prodeft, palli- ]uj boratur: quia &ifti poft brevem triítitiam ac- CH cipiunt vitam zeternam , & illi poft parvum - dum effe jejuniis, fi odio & invidia livefcas ? Quid prodelt, vinum non bibere, & iracundize gaudium patiuntnr finefine fupplicium. — Et veneno inebriari? Quid prodeft, abftinere a ideo,fratres chariffimi,in iftis quadraginta die- . ?. bus, quafi totius anni cibaria animze noftrae, carnibus ad edendum creatis, & malignis 6& obtrectationibus fratrum membra lacerare? jejunando, legendo vel orando providere de- bemus. Namlicet pertotumannum Deo pro- Quid prodeft, fi abftineamus ab his, quze ali- pitio, leGiones divinas frequenter & fideliter quando licent, & faciamusilla, quae nunquam ET. ftis tamen diebus de pelago & . licent? Deusenimillos honorat & diligit, qui ferm.f audiatis, in 1 detem flucibus mundi hujus quafi ad portum qua- illicitafugiunt. Sicergo, utdixi, jejunemus dragefimze confugientes, debemus requieíce- a cibis, ut multo magis jejunemus a vitiis, ut fan&orum morum ubertate faturemur, ut & re,&le&iones divinasin exceptorio cordis no- ftri cum filentio & pace fufcipere: ut Deo pro- in futuro mereamur ipforum operum retri- butionefatiari: ficut in Evangelio legimus: pitio pro amore vitze zeternae, quod per totum. annum multis tempeftatibus , ideft, peccato- Beati, quiefuriunt & fitiunt juftitiam, quo- trits rum fluGibus, aut fra&um, aut diffolutum, niam ipfi faturabuntur. Illam enim compenía- tionem magis eligere debemus,ut cibis,quibus NT aut corruptum, aut perditum eft, omni fol- nosabfünemus, eos pauperibus ac debilibus 1licitudine iftis diebus reparare ftudeamus at- uecomponere. largiamur: fecundum illud,quod fcriptum eft: Ideml., XLIII. Nonenim fruftra quadraginta dies Beati, quicontenti funtefürire, utalibirefi- Vita quzít. 69.:eiuniorum funt conftituti, quibus Moyfes & ciantur. Satis Deo acceptum eft munus,quan- Elias, & ipfe Dominus jejunavit, & Ecclefia doindigens faturatur, quando nudus veftitur, quando ira non perficitar, &iracundiz tem- praécipauam obfervati onem jejuniorum, qua- dragefimam vocat. Unde & in Hebrzeo de pus nonrefervatur, quando malum pro malo Ninivitis apud Jonam Prophetam fcriptum nonredditur. "Tuncgrata funt Deo noftra je- perhibent, quadraginta dies , & Ninive füb- junia, fi illi, qui neceffitate jejunant, refician- vertetur: ut per tot dies accommodatos hu- tura nobis. TuncillamDomini fententiam au- miliationi poenitentium, intelligaturin jeju- dire merebimur: Amen dico vobis, quamdiu Perms Sandi niis fua defleviffe peccata, & impetraffe mife- feciüs uni ex minimis ifüs,mihi feciftis. O be- ricordiam Dei. thulm Zl bftinentia. 9 nigniffimum Dominum ad edomandam homi- parvorum pifciculorum comedendi, iique ap- 1 regno nutavaritiam, qui fibi dari dicit, quod velmi- pofiti effent, noluit illos manducare, ut ap- Dei pag. &. Cap. 2. nimo pauperi donatum fuerit. Vobis autem, petitum caftigaret. Fratres, praeftet Domini mifericordia ,. ut ei -483 IX. Cum quondam D. Maccario uva recens; bidem f, jejuniis & eleemofynis in bonis openbus fer mitteretur, ille ab ejus comeftione fibi tempe- 466, viatis. rans, eamalicui infirmo inifit, qui, po&quam $. Ámbr. XLVH. Nonenimleve peccatum, fidelibus iliam itetum aiteri mififfet, adomnues denique t. 3. ferm. nch&am quadrageümam a Domino non Jejll- r eremi manus pervenit, & non fine ingentiad- nare, & jejunia confecrata ventris voracitate miratione ad Macarium rediit. (luadx ag, diffolvere. Scriptum eít: qui dicit, fein Chri- X. Abbaslfidorus, etíi fummam fibi abfti- ibidem. fto manere, debet, ficut ille ambulavit, & ipfe. nentiam imperabat, tamen propter hilarita- ambulare. Sivis ergo Chrittianus efle, debes, tem animi pinguis fa&tus eft, cumque femel - flens ad meníam aucedelet & caufam fletus - quod Chriftus, facere. llle, qui peccatum non habebat, quadragefimam jejunavit, tu non.vis quaereretur, refpondit : à Ego deberem cuim quadragelimam Jejunare, qui peccas? llle Chriftoin mediis Paradifi deliciis habitare, &. huc venio manducaturus ut bruta ? peccatum non habebat, fed pro noítris jejuna- vit peccatis. Qualis ergo apud conícientiam XL F. Bernardus de Qumtavalle focius S. Ibidem f. tuam Chriftianus es, cum Chrifto pro te efu- Francifci dicerefolebat, gulze vim multo ma- 481. rientetu prandes?. Cum Salvatore pro te je- gis in guftu, quam copia ciborum reperiri ; junantetureüceris? Nonigitur, ficut dixi, le- idéo 1pie libenter publica convivia accedebat, ve peccatum eft, incictum violare Jejunium. eoquod ibi infignem haberet occafionem fe mortificandi, aliosque aedificandi. $.. 1V. .Xl1. Conttantinopoli, cum ob fummam an— Nlceph EXEMPLA -CAT HOLICA ET nona cantatemju[hmanus Imperator in qua-l.12. c. 32. Chrifüani SACRA. dragefima carncs vendi jufüiffet , tamíevere fervaïuntabitmenmam utmalleut Ambr, IDe B. Virgine fic fcnb1t S. Ambrofius : fame contabefcere, quam carne vefci. 1.2. de Virg Quid ego exequar ciborum pariamo- XILL. Venantii quoncam Patricitin Samnii Ssec. ex. I nlam, *'—ncmïum redundantiam, alterum fu- partibus villa fuit, in qua colonus ejus filium empl. tit, L h pranaturaim fuperfuiffe, alterum pene iplina- Honoratum nomine habuit, qui annis puerili- de A bflin, - turze defuiífe?. illic nulla intermiila tempora, bus ad amorem coeleftis patrize per abítinen- exempl.t, hinc congeminatos jejunio dies? etfi quando tiam exarfit. Cumque tam magna converfatio- reficiendi fucceffiffet voluntas, cibus plerum- ne polleret,feque jam ab. otiofo quoquefermo- queobvius, qui mortem arceret, non delicias ne xeltringeret, multumque, ut przefatus fum, minifítraret. per ao[ünenüdm carnem domaret, die qua- IUdIC. l 3. ll. Uxori Manuze hberatorem popuh con- dam pare: 4tes ejus vicinis fuis convivium fe- cepturze apparens Angelus abftinentiain præ- cerunt, in quo ad velcendum carnes paratae cepit. funt; quas dum iile ad efum contingere prae Dan. 3. HiI. PropofmtDamelm cordefuo, ne pol- abítinenue ainore recufaret, coeperunt eum C. I4 lueretur de menfa Regis. Eidem Deus in la- pzuente s ejus irridere, ac dicere: - Comede, cum per Habacue ,. non carnem & alia cibaria nunquid tibi in his monubas pgifcem allaturi . delicata, fed panem & pulmentum mífit. .. fumus ? illo autem inloco pifces audiri confue- o. Mach. ]V. Eleazarus maluit occidi, quam carnes verant, non, videri. Scd dum his fermonibus 6. &7 porcinas contralegem comedere. Idem etiam Honoratus irridetur, repentein convivio aqua fratres Machabaei praeftiterunt cum matre. defuit ad minifterium, & cum fitulalignea, fi- S. Aug. V. S. Joannes praecurfor Domini, tefte S. cut mos illic erat, mancïplum ad montem per- rexit. Dumque hauriret: aquam, pifcis fitulam ferm. 6s. Augufhno, locuíftis in eremo. &melleiyive&n de temp. nutritur, non animalium camlbus non volu- mtmwt Reverfumque mancipium ante ora crum fuavitatibus paícitur : poterat utique difcumbentium pifcem cam aqua fudit, qui ad juxta Jordanem potius pifcium delicias iibi totius diei vi&tum potuiffet Honorato fülfice exhibere, fed poenitentiam preedicaturus, ri- re. Miratifuntoinnes, totaqueilia pazentum gorem jejunii exemplo fuo magls debuit & irrifio ceifavit. Coeperenamqueiun Honorato facüs oítendere. venerari abftinentiam, quamante deridebaut, Surius VI. S. Nicolaus Epifcopus adhuc mfans ficque a Dei homine irri(ionis deterfit oppro- 6. Dec. cum reliquis diebus lac nutricis frequens fu- bria pifcis de monte. geret, quarta & fexta feria femel duntaxat, id- XIV. Procopius de Juftiniano Impemtoxe Dauroult, que vefperi fugebat: quam jejunii confuetu- ficícribit: Omnibusillis s diebus,qui pafchalem c.4. tit 9. dinem in rehqua vita femper tenuit. folennitatem praecedunt , jejunio addi&us du- exempl. . ramquamdam vitam egit, nedum regali alie- Vita c. s. VÀI...B. Maria Magdalena de Pazzis etiam im pueritia non fumebat ]entaculam &in nam, fed neque puvato aiculaliquo modo ac- fummo zeítu nullo refrigerio utebatur, quod ceptabilem. Per dies abftinebat: fummomane adeo Deo placuit, ut poft viginti quatuor an- itidem e le&o confurgens reipublicze i invigi- noseirevelaverit, propter hancmor tificatio- lavit, cujus negotia verbo & opere pertra- nem gulz ei praeparatam effe.in.coelis men- &ans, matutinum, mendmnum & nonminus íam plenam pretiofiflimis cibis. nocturnum tempus nnplnv,m: ; nam in feram' no&em le&um petens miox furrexit , quafi Petrus VIIL. S. Thomas Aquinas cum in morbo Sanchez - magnum habmfiet defiderium certum genus plumarum pertaefus. - Clbf appetens, vinum, R. Pat. Lolin. Bibl. [Man. T 0in. . a 10 Bibliothece Manualis Concionatoric Ulilitar. panem & alia id genus cibaria abeffe voluit, brafficam folum, & agreftes herbas longo XVIil. Legi aliquando in Teutonicali li- tbia, ex- bro, quod eratin civitate Genuenfi virgo quae- empl. 15s tempore fale &aceto maceratas edebat: po- tusaqua erat fola: neque his ad faturitatem dam pulcherrima facie, nobilis genere, dives utebatur, fed petitum cibum paulifper degu- rebus , honeftis orta parentibus, nomine Ma- ftatum mox dimifit, non eo fumpto, quod na- rina. . Hanccum quidam ditiffimus atque ho- tura fatis erat. neftiffimus vir, nomine Aronus, in matrimo- Niceph, XV. Evagrius, Nicephoro tefte, Macca- nium accepiffet : & aliquamdiu cum ea in £L €45: yium anachoretam fuüb meridiem revifit, cum- fumma dileCtione vixiffet,fecretius eamintha- j quefatigatione acfiti exhauftus frigidam po- lamum ducens: Scis,inquit, dulciffima Mari- na, quomodo negotiationisauxilio, res, fa- tularet, Maccariusadillum placide: Mi fili, ait, contentus efto hacumbra, multi enim via- mam, honores, & univería, quze habemus, ace tores & navigantes ea nunccarent. Evagrius cepimus, & per eam inhuncfelicifimum fta- vir mitioris ingenii ad tranquillitatem fe com- tumaccellimus. Unde quiain Alexandriares ponens, detemperantia coepitdifferere. Cui & caufze, quas cum ceteris hujus officii viris Maccarius: Confide, o fili, ait, & bono efto a- habui, inordinatze reli&tze funt, nifi tibi acerba nimo: ego jam totis viginti annis neque pá- effet mea abfentia, vellemiluc pergere, & fin- nem,nequeaquam, neque fomnum ad fatieta- gula riteordinare,& ficrevertiadte,nunquam atenifi per mortem feparanidus. Adhsec Ma- tem admifi. É£t panem quidem ad modicumli- bellze pondus comedi, aquam ad menfuram rinaingemifcens: Etíigravis elt mihi, inquit, tuaabíentia, & cumtenon videro, eritomne parciífimam bibi; cum vero fatigatio me coge- ret;parieti acclinis, exiguam fomni partem ra- tempuslongiffimum, quiatamen tibi utile vi- ul Hzcvitzemeze methodus eft. fum eft, placet, quod concepifti. Age, quodli- Spec. ex- bet, tantum ne rebus difpofitis ad me defertam XVI. LegiturinScala Coeli, quod quidam empl, 14. Proelatus olim erat, qui non comedebat car- fponfam tuam revenire cunéteris. At Aronus: nes, tamen faciebat multas injuftas exactio- Unum, inquit, eft, oMarina, quod tui caufa ex- nes.Cum igitur al:quando exhzeredaflet unam paveo. Sciunt enim juvenes & adolefcentes viduam, illa cum filiis fuis in brachiis acceífit civitatis hujus, te foeminam decoram eífe, & adeum, dicens: Domine, tu non comedis car- pulchris fore pulchriorem, undetimeo, fime nes mortuas , fed comediscarnes vivas, quia abfentem audierint, & te legitimi mariti care- deprzedationibus tuis interficis , & devoras retutore, parabuntlaqueos pudorituo, &te in fuiamorem fraudibus conabuntur allicere. omnes fubditostuos. Devora ergo etiam iítos duos filios meos, & comede eos. Quodilleau- Quod fi agerent, ut tu pudoris oblita in adul- diens & compunétus, reftituiteiomnia. Patet teriumlabereris, certete honore, & me vita ex hoc, abftinentiama carnibus nihil homini privarent. Ad quze verba Marinainlacrymas profuturam effe,neque ullas caftigationes cor- refoluta: Netimeas, inquit, o Arone, ego enim mallem vita defungi, quam rem tam íceleftam poris, fihomo non abftineat a peccatis, & prae- fertim ab oppreffione pauperum,quia non pro- admittere. Perge igitur fecurus , non elt, deít bonum facere, nifi abftineatur a malo. quodin hac parte tormides , quia Deo ferente Sunt enim duze partes juftitize, fcilicet decli- preefidium, preeter te nullum amatorem ad- cere bonum. mittam. Talirefponfo accepto Aronus, rebus narea malo, & fa Neceffitas. difpofitisiin Alexandriam navigavit: Ubieum " XVII. Referebantquidam fratres de Abb eífe, cum proceres civitatis Genuenfis cogio- te Niceta, qui fuit difcipulus Abbatis Silvani, viffent, ordinatis ante domum Marinze cho- reis, inftitutis ludis, refonantibus cantilenis, quod quando in cella fua in monte Sina dege- bat, moderate abftinebat pro neceffitate cor- cor Marinze nitebantur evertere. Sed Marina, ut fponfionem marito fa&am illibatam lerva- poris: quando autem Epifcopus ordinatus eft tet, claufit fores, feneftras omnes obfítruxit, inFaran, nimis conftrinxit feipfum diutina ab- ftinentia, & in vigiliis propenftus,atquein ora- oculos fimul & aures, quantum praevalebat, tionibus intentius agebat. Hoecautem videns avertit. Cum igitur poft multas infidias ca- diícipulus ejus, dixitei: Quid eft Don:inehoc, ftum Marinze peétus vulnerare non poffent;fie- l quia, quando in eremo converfabamur, non retque foemina de accepto trophzeo liberior, cuftodiam folitam mitigavit. Quod dum fa- tantum inabftinentialaborabas. Refponditei B.Virdicens: Confidera, frater, quoniamibi ceret, quemdam virum pulcherrimum, proce- eremus erat, & fecreta vita, ac paupertas : rum forma, nomine Dagmannum ante do- nunc autem egreffi de eremo cum fzecularibus imum fuam frequentius pertranfire videbat ; converfamur hominibus, & multze ac variae undeinterrogat ab ancillis, quisnam,qualisve nobis occafiones occurrunt, &ideotimeo, ne effet virille, qui taminfignedecus, & corpo- Verum cüm au- infine vitze meze aliqua occafioneDeum offen- ris, & morum preeferret. damus. Si enim S. Apoftolus Paulus, qui diffet eum in utroque Jure Do&orem, dota- Chriftamin feloquentem habebat, & quitan- tumque ingenti fcientia, amplius eum coepit tás virtates animi poffidebat, utusquead ter- amare, felicem fe judicans, & nimium bea- tam, fitalis viri amplexibus quandoque uti tium ceelum, adhucin corpore pofitus, afcen- d deret, tamen dicebat: Macero corpus meum, contingeret. Utigitur texeret laqueum inno- & fervituti fübjicio, ne forfan aliis praedicans centi, ornatam fulgida vefte feantefores do- mus fuze quotidie a Dagmanno vifendam de- ipfereprobus inveniar: quid nos humiles & D peccatores facere oportet ? pofuit, ut füo decore, tanquam vene no per P. oculos ! ä Tiulus 14 Abflinentia. li oculos Dagmanni praetereuntis miffo, cor bi nimis longi videntuür hi fexaginta dies, tu ; ex- faucium amore vulueraret. At vero Dagman- mecum hoc tempus divide. Sume tibi triginta las mus vir prudens cum effet & fapiens, nuaquam dies jejunii, & egotriginta dies mihi ipfi refer- 'adeam vel modiceintuendam oculum vertit, vabo, quo fiet, utinfra triginta dierum fpatium fed fibi füisque rebus intentus, maturo vultu cupitis-amplexibus fruamur. Nam ita voti mei femper przeteriit. Videns ergo Marina, occul- qualitatem moderavi, ut perinterpofitam per- tis dolis fe non poffe proficere, viatta amoris, lonam urgentibus caulis fatisfacere valeam & pudore vacillante, adaperta certamina fu- fponiioni. Dicebat ifta vir caítus & fapiens, noneo, quod aliquid mali opere adimplere co- giebat. Porromifit nuncium Dagmanno, pe- tens, utadfe venire non cun&aretur. Dag- gitarit, fedut tentatam foeminam abítinentiae remedio liberaret. Ad hujusmodiigitur confi- mannus vero nihil finiftre (ufpicatus, venitad eam, ratus, quia fecum de aliqua caufa juris lium vultu & animo exhilarata promptiflima haberet conferre. Quem cum Marina in tha- voluntate pro Dagmanno jejunium foemina lamüum meretricio cultu ornatum induxiffet, inchoavit. Et Dagmannustunc quidem decef- poft multas verborum ambages, fe ejus amore fitabea; fedpoíttresdiesadeam reverfus eft, captam indicavit, petiitqueinftantius, ut mu- vifurus, quidageret, & utrum affumptum je- tuis amplexibusfruerentur. Quod ubi audivit juuium, prout promiferat, inviolatum ferva- Dagmannus, vir utique pudiciffimus, inge- ret. Quitatim, ut vidit venientem, affurgit muit, miferabile ducens, ta:tum decus tam in- intranti, fedem locat, charitatis intimze figna demonítrat.. Dagmannus vero monuit eam,ut debitis amoris procellisagitari, doluitque ve- hementer,tam cafti pudoris armarium adulte- conítanter agat, & inchoata jejunia campleat, tinis connubiis confenfiffe. Verum volens ejus atque fic recedens, poft feptem diesrevertitur.. wulneri adhibereremedium, amorem recipro- KReciensautem, viditinea paulo anterubentia cum fimulavit. O me felicem, inquiens, o ime ora, exinedia palluiffe. Undeimpenfiuseam faventibus fatis beatum, quodin eam horam confolaus,fuadet,ne jejunia fibi dura exiftimet, mihi venire conceffum eíft, ut tanto decore per quae celerius conjungantur. Et rurfum fruiliceret! Etconver(usad Marinam: 5isfe- poít monitionemabfcefüit. Rediens autem ter- x pulcherrima foemina , qu: te primam ad to decima quinta die jejunii, invenit eam us- hüjusmodi amorem obtulifti. Noveris tamen, que adeo imbecillem fa&tam, ut vix affurgere hujusconjunctionis, quam utrique optamus, praevaleret venienti, & usqueadeo ineafan- leve effe repagulum, atque celerius removen- guinem iriguilfe, ut plurimis licet veftibus cir- - dum, quod, quiamihi amicaeffe coepifti, libe- cumamicta eflet, nullatenus tamen calefce- ret. Quain ut prius confortatam derelinquens riusintimabo, ut fi dies, in quotibijungar, fefe protraxerit, caufam dilationisagnofcas. Cum Dagmaunus, vigefimo nono die revertitur, & invenit eam in lecto decumbentem, & omni- Bononiz in ftudiis vitam agerem , contigit quadam vice ftudentes feditionem fufcitare.In bus viribus usque adeo deftitutam, ut vixan- qua feditione quidam quidem vulnerati funt, helitum ad loquendum fuflicientem retentaf- quidam vero etiam morte proftrati. Quibus fet Quodubi vidit: quomodo, inquit, nunc ita fientibus, armati Preefides in taumultum tecum agitur, Marina dulcillima? Numinter militibus vallati cucurrerant, & nonnullos e frigentia membra adhuc ad me fervidum a- ftudentibus captivantes, in carcerem projece- more pectus obfervas? Tunc Marinaadfere- runt. [nter quos & ego ducebartanquam unus verfa,intelligensque, prudentem virum hujus- ex eis, qui tam cruentam feditionem in urbe modi confilium , ad fibi medendum, inveniffe, grates, inquit, tibi, fapientiffime virorum, mil- concitaffent. Videns ergo me carceris caligi- neretineri, & fervariad poenam, votum vovi lerefundam, nec velfic poffum tuze charitatis infigniis fatis effe, quibus non modo honori Domino, qui confcientiarum latebras novit, quod fi me hujus fceleris expertem, liberum 1eo, fed etiam ampli(fime pudori providifti. & incolumem ad patrium folum reduceret, Tu igitur vale, & me tibi debitricem tenéto, redderetque vivum parentibus, perintegri an- quia tuis muneribus, indultria, confilio, non nifpatium calte, illibateque viverem, acper folum ad te irreverens amor refriguit, fed & idem tempus in pane & aqua jejunarem.Favit omnis illiciti amoris, jejuniofaluberrimo me- voto Conditor rerum, & me imiraculofe fatis dente, usque adeo ardor avolavit, ut marito revertenti caftra pudoris inviolata fervare vinculis, quibusinjufte ligabar,abfolvit, reddi- contendam. ditque liberum parentibus, quod paulo ante Ad quod me juvabit Dominu i S, qui fit Deus benedictus in fzecula. vehementius flagitabam. Quapropter ne tan- to liberatoriingratus exifterem, & fponfionis . XIX.. Ad confervandam fanitatem nihil ef- Tbid. ex« d ficacius, quam cibi & potus identitas confer- empl, 7. meze infauftus infractor, ftatimut carcerem li-. berexiffem, jejunium promiffum inchoavi, & vata; varia enimfercula variarum funt natu- eousque hodie produt&tum eft,ut fexaginta tan- rarum. Omnisautemtalis varietas parit hu- tum dies jejunii exiftimem fupereffe, quibus morumrepugnantiam, & omnis humorum re- transactis, ut cito facient, iu tuos amplexus, pugnantia repugnatíanitati. Unde elecantif- dulciffima Marina, perveniam. Tuinterim fime & prudentiffime réfpondit quidam de no- fortiter age & amoris noftri faces foveto. Ad ftris adolefcentibus Beluacenfi Epifcopo eum hzec verba alta ferens fufpiria Marina, ait: O interroganti, unde contigerat, quod[anior & tempus nimis longum, & dies tzediofos animo pulchrior effet in clauftro, quam folebat effe infzculo: quia, inquit, uniformiter vivo, & Y diligenti! ccepitqueanxiari vehementer.Quod videns Dagmannus,dixit foeminze: Siigitur ti- decenter.. nus Ba ; De quorum primo hiabeo, ut fa im, - R. P. Lohn, Bibl. /Man. Tom. I. e LÍ Bibliothee Manulis: Coucionatoriee i2 fim, defecundo, utpulcherfim. Infzeculo e- te'mporiconveniunt. Lecfbusinjuriam facis, nim vivebam tam deformiter, quam multifor- ucex,quinonjejunas. Etquomodoleges hu- manas lervabis, qui divinas contemnis, & pro miter, de quorum primo turpitudo nafcitur etiam corporalis, defecundo?egritudo; Per- nihilo dacis ? Purga tribunaltuum,ne duorum rexitque quaerere dicens: quid ergo comedifti alterum tihi accidat, ut aut malus fias, aut exi- hodie? fatis;inquit. Quid heri? fimiliter fatis. ftimeris, Foedafpe&tacula proponere, feipfum Non qusero, inquit, de quantitate, fed de qua- traducere eft.. u fumma, o Judex,futurum fci- litate. Quid comedifti heri,quid hodie? Heri, to, utjudiceris, &minus peccabis. His nihil inquit, comedi pifa & olera; &hodieolera & melius habebam, quod tibi przeberem. XXV. De B. ElphegoWintonienfi inAnglia Baron, te« i mgroükl piía; cras autem comedam piía cum oleri- I—J nna. ! 0 bus: poftolera cum pifis. Vide ergo, quam Epifcopo, fan&itate claro, legitur, quod in die adannum emPL 9' pulchro circuitu eandem fententiam circum- Cinerum,cum de morepoenitentes deEcclefize Domini duxit, ut variis modis oftenderet, eadem fe liminibus removeret, hortatus efteos, uttem- 947. L] femper diseta uti, quse praeftat : corpori fani- pore quadragefimali jejunio & caftitati vacan- tatem & pulchritudinem. tes, diebus illis uxorum etiam deliciis abftines S. Hier, XX. D.Hieronymus d e Afeïla fanctiffima rent. Quorum unus, czeteris Epifcopi juffioni- epift, 15. virgine ejusmodi, ad Marcellam fcribens, ad- busreverenter obtemperantibus,jocari coepit, fertexemplum, dicens: Cum per omnem an- dicens, feabftinerenon poffea Venere, acibo num jugi jejunio pafceretur, biduo, triduoque pariter &conjugio. Cui Epifcopus: contriftas fic permanens, tum vero in quadragefima na- me,mifer,oppido, nefciens,quid tibi pariat dies vigiifui vela tendebat, omnes pene hebdoma- ventura. Et fic homo ille recedens duram B. des vultulzetante conjungens , & quod impof- Elphegi prophetiam nebulo experitur, dum fibile forfitan eft hominibus ad credendum, pottera lucein cubiculo eft repertus exanimis, Deo autem przeftante poffibile eft, itaad quin- incertum, utrum a diabolo fit fuffocatus. quagenariam pervenitzetatem, utnon doleret XXVI. Anno 1575.infeptimana fan&a: Mi- Dauroult, - ftomachus , non vifcerum cruciaretur injuria, lites Comitis Ludovicia Naffau contempta re- C. 4.tit. IO. exempl.6. non ficca humus , in qua cubabat, jacentia ligione veteri, carnibus palfim vefcebantur, & membra conficeret, non facco afperata cutis immodica lzetitia efferebantur. Parochus yero foetorem , fitumque contraheret, fed fano cor- id temporis agens in loco non valde a caftris militum remoto fuos confortabat, utfacrum pore, animo fanior, folitudinem putaret deli- cias, &inurbeturbida eremuminveniret Mo- quadragefimze tempus pergerent religiofe nachorum. n genibus durities camelorum peragere: illos quidem divinis, humanisque fanctionibus contemptis, nunc ftrenue comef- przeorandi frequentia occalluiffe reperta eft. S. Ambr.. XXI. Elias jejunio coelum claufit facrilego fari carnibus , victitari & lzetari, fed lugubre & inl.deEliapopulo Judzeorum; jejunus filium viduze ab funeítumPafcha habituros,fe vero ac fuos fau- Íto ac felici Pafchate gavifuros. Quod & fa- &jeum inferisrefufcitavit: jejunuspluvias & ignes de coelo excivit: jejunus curru ad coelum raptus &um: namCatholicis poft exactos fanctae qua- eít, & quadraginta dierum jejunio divinam dragefimae labores pafchalem folennitatem feftivis gaudiis celebrantibus,ecce fubito feria acquifivit przefentiam. — Tunc denique plus I ex- meruit, quando plus jejunavit. quarta Paíchaeuniverfus ille Ludovici exerci- £fth. 4. & XXII. Efther & Judith jejuni oindicto eiï'&- tus cum ipfo Comite Ludovico, omnibusque tDl k Judith. cerunt, ut propofitum fuum feliciter perficien- antefignanis caefus & interfectus eft, pauciffi- € LJ tes populum fuum ab interitu liberarint. mis fuga falvatis. Adhucefcze erant in oreeo- Drex. l. I * XXIIL. Virquidamin Italia mifere divexa- rum, inquit Pfalmifta, & ira Dei afcendit fuper dejejun. tusa podagra & chiragra, & reliquo membro- ,eos,& gladiusCatholicorum devoravit carnes & carnivoros. Hancfítragem Gerhardus Can- rum ufu privatus, cum ab hofte inturrim in- clufus, & quotidie non ni(i panear&o, &aqua didus in appendice Hiftoriarum Belgicarum modica refectus effet , rebus mutatis falvus & ]oannis Meyeri his verbis fuccin&te annotavit. incolumis, colore vultus commendabili, e car- Decimo quarto, inquit, Aprilis die, auxiliares. / cere dimi ffus eft. copize,quzeAuriaci vires nitebantur firmare in Pana violatg abftinenti. Ericeto Mokenfi, vulgo auf berS9tocter foeibe, XXIV. D. Gregorius Nazianzenus virtute abHifpanis fufze funt,& diffipatee,praecipui ex- S. Greg. ercitus Duces,Ludovicus & HenricusNaffovii Naz.epift. preftans , qui etfi ftatu humilis, tamen tan- 74. quam e celfiori loco vibrare jacula in delin- Comites, & Chriftophorus Palatinus, necin- quentes, cum occafio opportuna daretur, mi- ter vivos, necinter mortuos reperti, nime przetermifit, non hzereticos folum Ec- XXVII. His quoque non abfimilem hifto- Delrio in clefize Catholicze perduelles, fed & Ecclefize riam refert P. Martinus Delrio Difquifitionum D'fa- P. z- quoque filios pravitate morum a difciplina ec- magicarum tom. 2.his verbis: Paucisabhinc "* clefiafticaaberrantes coercuit. Cum enim (ut annis, poftquam Torpatenfesin Lutheranam vel unum de his hic referamus exemplum ) do&rinam concefferant,feria fexta folenne Pa- accepiífet Eleufium Praefe&um fibi familia- Íchze feftum proxime praecedente, finita Lu- ritate conjunctum, ab Ecclefia jejunium infti- therani Ecclefiaftze concione,civibus etemplo tutum przetermittere, ut gravis offenfaereum, D. Matri Virginifacrorevertentibus, quidam ad ipfum fcribens ita redarguit: Excepitee- alium concivem & familiareminvitat ad pran- Vim,] tiamtacens, utfilentii quoque fermonem effe dium: rogat, una domum comitetur, habere & Glor intelligas percalamumíe proferentem. — Lo- fe egregium paratum petafonem W eftphali« 3l quarautem, quse & amicitio, & hujusmodi cum; alter parum abhorrens refpondet , fibi 10 effe Titulus 1. Zlbflinentia. 13 effe gallum opipare elixum , quem cupiat in quz in deliciis funt, nonadmittebat, licetho- fymbolum afferre. Dum ad menfam accumbi- Ípites ad convivium invitatos haberet, & ta fnen fenex morbis o tur, alter os quoddam galli ambedere volens, ppreffus , Pcomachique imprudens pene ipfum deglutit: quod cum naufea repletus erat. neque transmittere, neque eximere valeret, II. S. Francifcus Xaverius cum in Comori- Vita l. e, eo ipfo diefüffocatur: Alter poftridie Pafchze no verfaretur, licetfümme laboraret, & fudore c.6. & l. malo fpiritu corripitur, & non multo poft rabie perpetuo difflueret, tamen oriza tantum exi- "* ^ * & furore exagitatus animam unacum daemo- gua, &afeco&tavivebat, raro pifceautlacte ne exhalat. j ""0'?. t0; Dauroult, licet acido adhibito. Meliaporam tendens ) Annal lc. ex XXVIII. Rufticus nofter die Veneris nego- feptem dies fine ullo cibo traduxit. annum tii caufa haereticum villae miniftrum adiit. III. P. Petrus Faber cum initio converfio- vit. 1. x, ominj empl.g J Eratin menfa opipare faneapparata carnibus. nis obfcrupulos, naturaze in comedendo fatis- c. 2 Jubet ille affidere hofpitem , utirridendum facere non poffet, in exercitiis per fex dies a propinet compotatoribus, quippe Catholicum cibo & potu abfüinuit; ex quo tempore ma- invitatad carnes: cum illeconftanter abnue- gnam facilitatem & tranquillitatem circa ab- Yet, &feeodiearceri abiis religione diceret, ftinentiam per totam vitam eft na&us. N 5 arripiuntrifus materiam, urgent, follicitant, IV. P. Francifcus Suarez praeter quadra- V ita to, de rifu, cachinnis, atque temulentis clamoribus gefimam & totum Adventum ter in hebdo- Ang. pra- Xa, admovent ori, iatrudunt propein oculos: tunc made fevere jejunabat. - egregius minifter magnum bolum delicatitfi- V. P. ThomasSanchez femelin die come- Annuze m2e carnis arripit,rufticum nomine appellat, & debat, & bibebat, idque no&u; ultimis vero '6to. in ejus ludibrium cun&is intentis ad fpectacu- annis altero tantum die calidos cibos fume- -9* lum manum attollit, ac deglutiturus pandit bat, alteroherbas, fae Gran, folis herbis vivebat. ' petamen multis diebus OM impuriffimas fauces. Adhuc eíca erat in ore ( r9, ipfius, & ira Dei defcenditfupereum. — Hsefit VI. P. GonfalvusSilveira, cum effet Co- r c, z. aperto atque hianti ore: nullo conatu, nulla vi nimbrie , domum fe a concione conferens, & g, pl f conjungi iterum maxillae potuerunt, quas cibarii panis fruftum a Promocondo petebat, Deusdisjunxerat. Perducitur Uratislaviam, eoque ad locum folitarium culinz proxi- fruftra adhibet Chirurgos, aliosve Medicos: mum fecedens, majori cum voluptate frueba- dumque magni fiunt ad rem novam concurfus, tur, quam alii exquifitiffimis cibis. Idemcum ille, qui contra religionem catholicam 'os fororem fuam foeminam valde nobilem invi- aperuerat, & ore apertiffimo verbum nullum fere juffüs effet, inter alias conditiones etiam exprimere poterat, eo miraculo preedicabat hanc pofuit, ut nihil obionii przeter bovinam aptiffime fidei veritatem, in ejusque teftimo- carnem fimpliciter elixam, vel fi pifcem edi nium os habebatapertum invitus. Nonabfi- oporteat, duratum fole aut fumo halece i d mili modo, funeftioreexitu, petulans mulier- qua pura coctum, apponeretur. cula inter Catholicos immorans, die Sabbati, VIL P. Sebaftianus Barradius viliffima tan- vita Vïtïne- utprimum carnis bolum in os ingeffit, extinta tum & palato ingratiffima edebat. Ssepe mor-ar. pre£, " repente in terram concidit. tificandi fui gratia calidiffimos, aut frigidiffi- Ibid. ex- .XXIX. In provincia Polonica anno Domi- mosfumebatcibos. Serio petebat a Superio- empl. Io. nj millefimo quingentefimo octogefimo quin- ribus, utaliorum reliquiis vefci poffet; quod to juvenis quidam in Podlachize oppido cum dum negabatur, hoc faltem excogitavit, &e- feria fexta carnibus vefceretur, nec ab hofpiti- vicit, ut, quidquid femel ab eo incifum erat, bus monitus refipifceret, hofpita, ut eft foemi- feu panis, feu malum, quamdiu fruftillum ex narum fexus ad imprecandum promptus na- eo fupererat, nihil integri admitteret. tura, ad helluonem convería, utinam, inquit, VHI. P.Francifcus Villanova pauculis fze- Hift. Sec. - veldiabolum vores. Habuitque fubitum even- pe fruftulis e menfa fociorum reli&is frueba- l1. n.ze7. tum malaprecatio: Nam carnium vorator a tur. Inhofpitiis ad panem nihil, nifi fübinde E diabolo coeptus eftobfideri. - Cumque ad pa- parum cafei addebat. trem delata res effet , adhibiteeque de more IX. Joannes Berchmannus nihil unquam Vitap Oi2- preces & exorciími, fzevire malus daemon in peculiare in cibo admifit, dicens, fperare fe P8- 73« Sacerdotem coepit, furerein eos, qui aderant, Deo cordi fore, ut communia non nocerent, juvenemque illum miferandum in modum ex- quando iis uteretur, ne difcederet a commu- €ruciare, donec interclufis faucibus enecavit. ni ufü. Affirmabat ufu temporis temperan- - Fuit hzec res juveni quidem ipfi lu&uofa, etfi tiam paulatim acquiri poffe ; fe vero ut non jo i eum aequitatis divinze poena ad fanitatem jam jentandi affuetudine obftringeretur, coepiífe l: Po I' ante traduxerat, fed imperati ab Ecclefia je- ab initio fufcepti tyrocinii detrahere quoti- funii contemptoribus , qous inopinatus cafus die aliquid de cibo confueto, atque hac via perterruit, falutar,is. didiciffe abftinere. j gw $. VE EXEMPLA DOMESTICA. EXEMPLA JPROFANA. Vi l. 1 c. É. S Ignatius,quamdiu Manre(e fuit, pane fo- I. ( 1alenus Medicus decimo quoque die j&- Czl], Rha- $. Gloria * ]o, & aqua vitam tolerabat, & omnibus - junium fibi indicebat,fanitatis videlicet dig. 1. 30, $. Ignat, 9, 10, diebus;przeterquamDominica, jejunabat. Sed confervands gratia. HippocratesMedicorum ** 12 princeps ad annos centum & quadraginta vi- & poltea- carnem viþulinam , pul.lqs, aliave, xit; 14 Bibliothecg . :.Manualis -Comionatoriæk xit; caufam rogatus, refpondit, quia nun- III. Sicutequis frzena funtimponenda,nez-5. Aug. | 0 ii lioqui per praecipitia ducant; ita anima, ne adc. ro. de, ! pom.» quam fatur a menfa furrexi. docum, g ! Matth Fa--... 1[. Galenus, Trajani & Antonini Impera- inferni praecipitia delabatur, corpus per Jeju- ber. fer.4 torum Archiater, interrogatus, curad tantam nium & abítinentiam freenare debet. conc. I. Cinerum. (one&tutem pervenerit (funt enim, qui Ície- Utilitas. bant, vixiffeeum annos centum & quadragin- H p3g. 417 ta) hanc attulitcaufam: . Nunquam fatur a IV. Sicut vermes, quiin puerorumintefti- S.Baf; he. nis germinant, pharmacis quibusdam vehe- r delau- menfa difceffi; nunquam fic me effudi in ci- bum & potum, quin aliquod femper fuperfue- menter acribus & amaris excutiuntur, itade jejune r ritedendi, bibendique defiderium. Hinc be- peccatum in intimis fenfibus habitans extin- ne Ecclefiafticus: Qui abftinens eft, adjiciet D guit, enecatque, fimul atque in eam jejunium ad vitam. fupervenerit. P. Riffe IIL. Pompejo zegrotanti Medicus turdos . V. Sicut Rex aliquis volens civitatem oc- Vite PP, exhort. Scholaft, praefcripferat ea tempeftate, qua comparari cupare, anteomnia, fi poteft, alimentorum &l. 5. libell, 26. ex non poterant; fuggerente vero quodam, apud aquae fubtraCtionem procurat; ita, qui vult n. 19. ucullum inveniri pofe: Itane, inquiebat corpus animo fubjicere, non citius id, quam apoph, L 3 Porpeju $, nifi deliciis deditus effet Lucullus, per jejunium & abftinentiam obtinebit. nequaquam viveret Pompejus, contempto- Vi. Sicut leviores naves maria facilius S. Chryf. tranfeunt, contra multis oneribus gravat ag hom. 1. que Medico, cibis parabilibus ufus eft. O ve- in, Gen. remafculum animum, quine vitam quidem fubmerguntur; ita jejunium leviorem red- deliciis acceptam ferre fuftinuit. dens mentem efficit, utfacilius hujus vit2e pe- orum agföä, lagustransmittat, &in coelum, acea, quzein idemlo — IV. Agefilaus, cum per Thafi uxe gensutrerum copia abundabat, ita volu- ccelis funt, refpiciat, & nihili faciat przefentia, ptatierat addi&ta, exercitum duceret, Thafii fed ut umbras diffugere cenfeat. VII. Sicutmiles, figeftaritarmagravantia, tdem ho. honoris gratia dono liberali miferuntfarinas, anferes, bellaria, liba ex melle condita, varii- non eftterrori hoftibus, quiíciunt, armaturze de refürr, que generis ac pretii, tum efculenta, tum po- gravitatem pedum velocitati, & bellandi ufui obeffe; fi vero levia acceperit, & tractabilia, tulenta: atille przeter farinas nihil admifit, & reliqua domum referri juffit, tanquam fibi, ficut avisaliqua obvium fe ferethoftibus; ita fuisque prorfusinutilia: Caeterum, cum illum & qui carnem non ebrietate, nequeindulgen- tia, neque deliciis incraffarit, fed jejuniis & $Lefit precibus & obteftationibus urgerent omnino, L ut acci peret xenia, juffit ea inter Helotes di- precibus diuturnaque afflictionum fuftinentia dejejun, ftribui, (id erat apud Lacedazemonios manci- leviorem & tenuiorem effecerit , ficut avisali- y neif, qua fuperne devolans, ita valido impetu in piorumgenus) LEjusfa&i caufam fcifcitanti- bus repofuit, non decere, qui virtutis, fortitu- phalanges dzemonum irruit ,. & occurrentes virtutes facile invadit, fibique fubjicit. dinisque ftudio tenerentur,iítiusmodi delicias VIli. Sicutoleum mareinvitum etiam tran- S. Clim, cupediasque recipere; fapienter oftendens,ni- hil effe fervilius,abjectiusque, quam gulze ven- quillum facit; ita jejunium nolentia quoque & grad. 26. reluéctantia incentiva corporis extinguit, trisque cupiditatibus obnoxium vivere. P. . V. Socrates femper jucunde edebat & bi- IX. Sicutterra, fi moderatefit irrigata, fe-ib. c, 4g. - l, äiü'e bebat, quia neutrum faciebat, nifi efuriens, ac men fparfum, quod excipit, cum multa fertili- tate eifundit; multis vero imbribus madefa- - fitiens, dicerefolitus: optimum condimen- - tum effe famem , quod & optime edulcaret &a fpinas tantum & tribulos fert; fic terra omnia, & nullius effetimpendii. Quodfapit, cordis, fi moderato utamur victu, femina fibi innata ac infita pura edit, & illa, quze funt a nutrit, Medicorum axioma eft. Atenim nun- quam cibus fapidior eft, quam cum modice in Spiritufanctofeminata, cum multa viriditate poítrema refettione admiífus eít. & ubertate fru&tuum profert ; fin vero potu ina Carum Addas illud habebat in madeat, ex omnibus cogitationibus fuis fpi- Idem ex Vl. Reg Apoph. more, utaífiduo mitteret Alexandro obfonia, nas & tribulos procreat. bellariaque per fimilium rerum architectos, $. VIII. coquosque magna arte patata. Alexander ve- MOTIV Á. yodixit: feiplum habere meliores obfonio- yum artifices,ad prandium quidem nocturnum R uia divinam mifericordiam nobis conciliat ; iter, ad coenam vero tenue prandium. Sic Niniviue jejunio fuo Dei iram J ViI. averterunt. II. Quia orationem no[firam Deo gratiorem SIMILITUDINES. facit; bona eft enim oratio cum jejunio. Svl C'lm ualitas. III. Quia per jejunium daesmonem vincimur ; hoc enim genus daemoniorum non ejicitur, $r S.Aug. l.Qicutzger medicinas accipit, non quia vo- E conflict, luptas, fedneceffitasid requirit; ita de nifi oratione & jejunio. vit, cibis non,quantum appetitus exigit, fed quan- IV. Quia perjejunium carnir tentationes effu- tum neceffitas fuadet, capiendum eft. gimur; in luto enim exficcato non facile vo- lutantur fues. 3 t $. Chryf. II Sicuthi, qui medicinali remedio potare hom.1i. difponunt, finon fuerint diligenti abftinentia - V. Quia jejunium fümiler noj Angelir facit, 36 a utpote qui ab omni corporali cibo abftinent. depyn. proparati, fru&um remedii fentire non pof- funt: ita&hi, qui poftcrapulam ad jejunium VI. Quia qui abítinens eft &jejunat; adji- veniunt, remedium non agnofcunt, ciet vitam, corporis, animze, gratize, glorize. lL & : Tiuulus lL. Abftinantia. r5 ; 10 de .ng, S.Chryf. VII. ]?jima, quia peccafti : jejuna , ut mon voluptas exyleri defiderium fugg'erii, €? tanto gu; OQum, hom. x.de jejun. pecces: jejuna, wfaccipias: jejuna, wt perma- la [ecurius in. praceps ruit; quanto [ub honeflo neant, qua accepifli. normine nece[fitatis explende [z contegit; quodS. Auguftinus confeffus eft dicens: £t quis efl, S. Aug. in 5. IX. Domine, qui non rapiatur aliquantum extra metas confett, Bf ho MEDI1IA. delq. magni necefitatis?: quisquis ille ef, magnus prof«&o eft, « Jjun, jicet nomen tuum? ego autem non jum, quia rifli €9 Sanforum exempla . frequenter. ob homo peccator [um, L Ch oculos ponere, dicereque cum S. Augu- IIll. Nontantum efficax, fed etiam näce(ï'a- S. Bern, füino fibi ipfi: poterunt ifti & iftae, & tu non rium pro hac virtute obtinenda medium cre-ferm. 39 oteris ? dat, orationem effe; nam, tefte S. Bernardo, tD lL. Spiritualibus rebus smagna cum diligmtid oratio virtutem impetrat jejunandi, & jeju- vacare: guftato enim fpiritu defipit omnis ca- nium mereturgratiam orandi. Jejuniumora- 1,19, 10,& quidquid ullo modo ad carnales volupta- tionem roborat, oratio fanctificat jejunium. tes conducit, utfuntcibus & potus. HincS. Auguftinus iterum defefatetar: Hirs, Aug. in Àl Szpe confiderare, quam vilis, brevis, tentationibus quotidie conor re[iflere, €4 invoco dex- confeti. ähwn noxia fit voluptas ( teram tuam ad [alutem meam , €9 ad te refero eftus - QR ritur. , quae ex cibol & potu hau- n meos, quia confilitura mili de hac re nondum lat ; ne- IV. Quotidie fib i parum de cibo potuque mo enim potejt e[Je continens, nifi tu des. detrahere, donec ad certam corporique conve- nientem menfuram perveniatur. IV. Quia vero Deus etiam cooperationem s, Tgn. in noftram requirit, ideo magnifaciat, & fpeciali lib. Exerc, V. Exercitatio corgo;is €9 auimi affidua: ut cura obfervet a/ceta regulas pro temperando S. Bernardusfuafitdicens: Surge, praeecinge te, tolle otium, exere vires, move brachia, victu a S. Ignatio Lojola traditas , quze fere emhe, in fequentibus confiftunt. I. Quod a pane tefütt, complofas explica manus, exercita te in ali- minus fit abíitinendum, quam a reliquis ali- quo, & ftatim fenties, fola teappetere, quze fa- mamtollant,nonfauces demulceant. Reddet mentis, eo quodis necgulam adeo irritet, nec tentationl adeo obnoxium hominem reddat. d enim fapores cibis exercitium, quos tulit iner- 2. Quodcirca potum mayis fitabftinentia fer- tia. Multa, quaerefpuis otiofus, poftlaborem fumes vel detidiofus. vanda, quain eibum, eo quod gravior exceffus inillo, quam inhoc committi poffit. 3. Quod $ Leo f. z. VI. Confiderare utilitater , quae ex jejunio, circa edulia & pulmenta potiflimum abftinen- de jejun, publico maxime, hauriuntur, de quibus prze- 3. 1nenf,. & tia fervari debeat, utpote per quae & appeti- : clareS.Leo ficloquitur: Divinarumreveren- tui ad peccandum, & diabolo ad tendandum A tia fanctionum inter quzelibet fpontaneze ob- major occafio fubminiftratur; unde gemina fervantiz ftudia habet femper privilegium induítria adhibenda, ut fcilicet vel groffiori- Clim, fuum, utfacratiusfit, quod publicalege cele- bus cibis quis vefcatur, vel parce delicatis id, , bratur, quam quodprivata inftitutione deper- utatur. 4. Quod ad meníuram juftam cibi ditur; exercitatio enim obedientize; quatn fibi ac potu$ inveniendam, paulatim fibi aliquid quisque proprio arbitrio indicit, ad utilitatem detrahere debeat, quousque deprehendat, 64f cujusdam pertinet portionis; jejunium vero, quantum fufficit, ut functiones fuas ordinarias quod univerfa Ecclef(ia füfcipit,neminem a ge- commode obire poffit. 5. Quod inter come- nerali purificatione fejungit ; & tunc fit po- ftionem expediat, vel Chriftum cum difcipulis tentiffimus Dei populus, quando in unitatem fanctae obedienti?e omnium fidelium corda comedentem imaginari, velaliis piis cogita- tionibus animum , fuaviter tamen & absque conveniunt, & in caítris militize Chriftianze violentia occupare, ut hacratione occupatus fimilis ex omni parte eft praeparatio , . & ea- abftrahatur a fuavitate ciborum percipienda, dem veft ubique munitio. minusque fuper illos affe&tus effundatur. 6 . M Quod ad intemperantiam cavendam non pa- 5. X. rum conducat, fi ante quam cibus vel potus fu- ASCETICA. matur, ac nulla efuries fentitur, determinetur, quantum quis fumere velit, & ab hac menfura T. Ut afceta huic virtuti majori cum fervore nec a propria aviditate, nec ab initigatione ini- ftudeat, fequentia bene obfervet: Pri- mici abducife permittat. 7. Quod przecipue 10 certo fibi perfuadeat, nunquam fe in per- cavendum fit,ne fuper fumendos cibos animus fe&ione infignem aliquem profe&um fatctu- quafi totus effundatur; autcum nimia avidi^ rum, nifiin abítinentia prius excellere ftudeat, S.'Clim. uti S. Climacus reécte advertit, dumn dixit: tate & feftinatione comedatur. $771^9. Nunquam o Pharaone liberaberis, neque fapremum O x Pa[cha celebrabis , nifi amaritudiner comederis ; . CONCEPTUS PRJEDICABILES. amaritudines [unt jejunzi violentia €9 ajfliclio , a- zyma vero [enfus minime inflatus. I. Joteft in initio quadragefimse afferri ex- S- Greg. l. II. Parimodo fibi perfuadeat, noneffeadeo emplum Eftheris, quae, cum irati Affue- 3o.or. facile, ad perfectionem hujus virtutis perve- ri furorem placare, latamque mortis fenten- 1 nire, ficut primo afpectu apparet: nam, utbe- tiam a populo fuo avertere vellet, confugitad Dominum, dein cum depofuiffet veftes re- neS. Gregorius notat, fic pleruzuique voluptas [ub nece[fitate [e palliat, ut viz: eam perfetiur quisque gias, fletibus ac luétui apta indumenta fufce- di[cernat. .Namdum folvi debitum nece[fitas petit ; pit, cinere implevit caput, corpus füuum humi- ha- l ! 16 Bibliothece Manuafis Coiiciosator: liavit jejunüis, & deprecabatur Dominum calypfi promifit dicens: Vicenti dabo manna Apo&."g.' ? abiconditum. E hi Deum Ifrael. Dici proinde poteft, id ipfum Ec- clefiam hoc tempore quadragefimze facere, VII. Poteft oftend i, cur jejuitia. diverfis. temporibus inftituta fint, nimirum r. feria ut iram Dei fedet, & fententiam mortis ob peccatain Bacchanalibus perpetrata latam a-. fexta & Sabbato. 2.In quatuor anni tempo- vertatur. ribus. 3. In vigilis feftivitatum. 4. Inqua- incel Oftendatur itaque cujuslibet ho- 1 o,in rum medicorum aptitudo ad Deum placan- dragefima, ubi eft maxime inhzerendum. Vi-ä :] W d dum. Quademateria videri poteft Nilus My- deFabrum Dom. 1. Quadr. conc. 7. . C VIIH. Poteft oftendi varietas jejuniorum, l I! fticus P. Philippi Kiffelii p. r. conc. 14. bonorum ícilicet. 1. Naturale; & hoc com- QI II Poteft inftitui pulchra comparatio pi- j mendari poteít pro facrze Euchariltize fufce- fcium, quos in quadragefima comedere loco ptione. .2. Philofophicum; & ex hoc fumi [ carnium jubemur, cum pifce, qui juniorem Ü 'Tobiami devorare voluit, oftendique , quo poteft argumentum ad jejunii noftri fuavita- tem demonfítrandum, objiciendoillad S. Au- fi Tob. 6. ficut Tobias auxilio S. Raphaelis animatus illum invafit, & tres fru&us ex illo capto re- guitini: Potueruntifti &iftae, & tunon pote- 4 xis? 3. Ecclefiafticum, cujus excellentia & u- portavit, fcilicet extricationem daemonio- tilitas multiplex demonttrari poteft. (Vide Q tum, fanationem oculorum Patris, & fuften- vï tationem ; ita Chriftiani quoque h2ec tria Drex. Aloe l. 1. c. 1. & 3. &1.2.c.5.) 1X. Poteft oftendi varietas jejuniorum vi- commoda reportent per jejunium, nempe ex- tricationem dzemonis & carnis, quee eft alter tioforum, nempe 1.gulofum, feueorum, qui uo vi- dzemon, fanationem corporis & animi, fu- jejunant, ut plus comedere poilint, de q de Drex.in Aloel.2. c.2. $.2. & c.7. $. 1. 2. A- ftentationem, quatenus vi&tum tribuit, & vi- tam prolongat. Quze fingula fufius explica- varum, feu eorum, qui jejunant, ut pecuniis *abrum in fer. 2. Ci- parcant. Videibid. c.2.$.1.& c.7.S. 1. 3. Pha- ta videri poffant apud * ; rifaicum , feu eorum, qui propter vanam glo- netr. conc. 1 L Mich.c6. 1II. Poteft dici, haud dubi e multos pecca? riamjejunant. Videibid.c.2..2. 4. Melau- ä toram fuorum conícios defideraturos ali- cholicum & coattumjejunium. Videl.2.c.7. quod medium , per quod iram Dei placare $-3: 0 8« L. .5. Superfítitiofum, de quo vi- neque tamen diu effe quaerendum, dec.8.S.2. 0. Mortuum jejunium, de quo vice poffint; ibid. c. ult. & Staplet. Dom. 1. Quadr. cum per Mi cheam Prophetam offeratur di- X. Poteít occafione illius fententize EZe- Ezech. 4. centem : Indicabo tibi, o homo, quid fit chielis: Cibustuuserit in pondere & menfue- V. I0. bonum; & quid Dominus requirat a te; uti- ra: oftendi 1. Qualis requiratur menfura ad l, que facere judicium (caftigand o te per je- junium ) & diligere mifericordi am (dando jejunandum, de quo vide Aloen 1. 2. c. 2. 3. 4- ?. Quomodo etiam AU r De us preemium in menfu- eleemofynam ) & follicitum ambulare cum Deo tuo (per orationem) & hunc effe funi- rà & pondere ipfi correfpondente fit largitu- P rus, dequo videibid. c. 6. culum triplicem; qui difficulter rumpitur, & XE. Poteit ex illa fententia Ecclefiaftze : ged, ro, per quem conítr inguntur irati Dei manus; ne punire nos queant, quod de quolibet fpecia- Beatagens,cujus Principes comeduntin tem- v. 17. : tim erit oftendendum. Videatur Faber p. 3. pore &c. oftendi, quamre&e arguatur, Chri- ilianos vere a Deo ele&tam gentem efle, ut fer. ?. Rog. conc. 3. -- 1V. Poteit jejunium commen dasi uvl quae carnem crucifigat cum concupifcentiis füis. .Undepoteft hic deinftitutione quadra- quatuor affe&tibus, quos Ecclefia in przefatio- ne quadragefimali indicat, dum ait: Quicor- gefim» agi, & quanti facienda fit, indicari. vitia comprimis ( vide Aloe Vide Drex. in Aloel.2. c.9. a porali jejunio ibid. XII. Poteftdici, proverbiumillud S. Augu- ]. . c.29. & 12.) mentem elevas (vide c. $. & 10.) virtutem largiris ( vide c. 1 3. ) 1 fini: Deum non tam verba, quam adverbia amareac preemiare: in jejunio vel maxime e- & przemia (vide c. 1. 3. & 11-) tiam locum habere, atque adeo oftendi poteft, V. Poteft oftendi, quam verum fit, quod Eccl. 37. dicitur: Qui abftinens eft,. adjiciet quod jejuniüm 1. vere, & nonfitte. 2. Hilari- ter. 3. Pie,feu cum bonaintentione. 4. Aman- vitam, idque pro bari per quadruplicem vi- tam.. 1. Corporis (videDrex el. in Aloe]l. r. ter, ideft, cum munda confcientia. 5 Libera- :(0.) 2. Animee (vide ib. liter, id eft, varia bona opera addendo fit tran(i- . 4. 17. & l. 2. c. endum. Vide Fabrum fer. Ciuer. conc. 2. , c.8.&g.) $3. Gratize (vide C-13:) 4 Gloriæ 'videl. 1.c. 1. & l. 2. C. 1 1.) XIII. Poteft oftendi, quomodo jejunantes S. Chryf. excitare fe poffint ad alacriter futcipiendut n tt.1nc.f, VI. Poteft dici, quod tempore jejunio- 3en.ho,r. rum multi varia condimenta conquirant , jejunium. | £xemplo Chrifli, de quo S. Chryfo- ftomus pulchram hanc fententiam protulit: quibus fapidos cibos efliciant , fed nullum Ne attendas ad laborem folum , fed ad fru- melius effe, quam ipfüm jejunium , idque duplici modo oftendi poteft. 1. Peripfam &uum. Labor quidem nobis eftin jejunando, at nondum pro Domino Jefu crucifixi fumus. naturam jejunii (vide Drex.in Aloel. 1. c.6.) 2. Per gratize divieze efficaciam & dulcedi- Majora ipfe tulit, parva nos reddimus. Cruci- nem, quz comparari poteft illi íucco, quem fixus eft propter te, & fitit,& bibitacetum cum olim Rabaudus Monachus plebeios cibos fellepropterte, quid tu propteripfam? Stas faftidiens vidit a S. Petro & Honorato Ab- inlabore, nondum pependitti in cruce. Ne fis bate oleri imponi, & quovis melle dulcius ingratusin Dominum Jefum: quinoncompa- titur Jefu, ignorat Jefum. effeciffe; hoc enim effe, quod Deus in Apo- $. XII. Titulus 1 Abffinantia. E Atv ^ 5 XII. ventplurimi : Sed parvulos & pécudes obfer- vantes jejunii quis vidit? ? Curergo tam inau- ALII CONCEPTUS PRO CONCIONI-- BUS SERVIENTES. diti jejunii non fit mentio, vel utindeintellige- remus , placuiffe etiam illud Numini ? Theo- N phyladus pratermifli jejunii caufam atfert Qualitas. I iufze noftr?e plurimum opoortunam Refpe- 2.indie Nyff, fer, on probat Dominus qualiacunqueilla j Je- Xit autem Dominus , aitiile, opera ipforum, junia, quia fi tota quadragefima ab illi- Cin, $. 3. cms eduliis abftineas, interim vero in malo videlicetbona, quæiecerant jejunium ipfo- rum non afpexw proinde jejunium non fuit ftatu perfeveres, non efthocbonum jejunium, perfe fufticiens, ut Deum redderet propitium, quod famelicam relinquitanimam. S.Dafilius ut eum placaret, nifi & mores correxi(lent, & Magnus hom. 2, dejejunio, quod theglumum bona opera exhibuiffent. - Si victum tantum jejunium, fic fcribit: Verumj |jjejunium eft a vi- a fe abdicaffent Ninivitze, non vitium, nihil tiisimmunem effe, continentia lmguæ, 1rae co- obtinuiffent, jejunium, quod folum Deo pro- hibitio, obtre&ationis, mendacii, perjurii, ab batur, efta vitiis immunem effe. his abítinere , verum jejunium eft. Non eft Iil. Gravis quidam & acutus author fub— ibid. aurum qmdquld lucet; neque jejunant oinnes, tilem habuit de re aliqua cogitationem , di- qui non comedunt. Temperare animoa pra- gnam, quam expendatis, & obfervetis. Quld vis cupiditatibus, manibus a malefactis, ocu- mylfterii fubfit, ajebat, quod vix dum unus mi- lisa petulantibus obtutibus, linguze a fufurro, Jitum, Longinus quidam, lancea latus Chrifti obtrectatione, contumeliis, blaiphemus, ven- aperuit, quando continuo exivit fanguis, non iri agulafimul & Venere, id verum jejunium illefolus; fed comitatusaqua ? Latet fab hoc ex S. Bafilio. . Quanta verborum gratia hoc fanguinis & aquze pari effluxu non Sacramen-. expreífit Leo, illeomnium, quotquot Ecclefia tum tantum, fed infigne quoque documentum. habuit, manfuetiffimus : Superfluum eft, in- Quale porro documentum? . Refpondet, eo quit magnus Pontifex fer. 8,, de jejunio de- cimi menfis, fufcipere efuriem, & iniquam non myfterioó cum fanguine aquam concurriffe, ut hinc infüäuetemur id a nobis in ommbus no- deponere voluntatem , refciffo affligi cibo, & ftris mortificationibus, afflictationibus, jeiu- aconceptonon deüfïere peccato. Carnale ePc nonipmtuale Jejumum ubi foli corpori non niis agi oportere, ut fanguinis comes fem- perfitaqua, ut, quiin carnem fuam fhgus patcitur, & iniis, quae omnibus deliciis no- ammadvemt donec fanguinem verfet, qui && l, lo centiora fünt, permanere. jeiuniis corpus emaciat, deblhtatque, is haec Tbid, -: H. Quis nefcit,quam perditis quondam mo- talaque opera non finat effe fletibus orba, ribus Ninivitarum urbs magna fuerit ? De- fed cruori lacrymas adjungat , Deumque of-- ftinavit ad eam Deus Jonam Prophetam, qui fendiffe doleat, nam fundere fine aqua fan- inviam, &ad vitz fanioris ftudia eam revoca- guinem, infru&uofus labor eft: jejunare, nec ret. lvit Propheta, fecit, quod juffus, & quo- meliorem fimul vitam vivere , inanis fatiga- d. 18 niam quadraginta dierum inducias, quibus tioeft; abdicare a fe cibos, non flagitia, . eft fcelera fua poenitentia damnare, & errata e- J operam ludere, & oleum przeterea perdere. mendare poü'ent addixit, Rex omnibus j jeju- -1V. Evangelicus Propheta eandem nobis jpiq, nium, faccos, cilicia, cineres & fupplicia, do&rinam egregie tradit.: Previdebat ille ftu- quae de fequisque fumeret, publico edictoim- pendas mortificationes. & afpentates, quibus perans,itadecrevit: Homines, & jumenta, & feaffli&uri erant viri, quiinlegegratize futuri st boves, & pecoranon guftent quicquam ,. nec fan&i erant, atque nefeinfru&tuofo labore fru- pafcantur, &aquamnon bibant, Jonze 3. v. 7. ftra conficerent , verum debito modo ea opera Primus legem fubiit, qui tulit, & mox pottil- perficerent , his eos verbis ex fenfuallegorico lum czeteri, nec enim magnes tam facilefer- appellat: Egredietur virga deradice ]eiT e lfa. rum ad fe allicit & trahit, quam propenfe ad II.V.I. Ettalibus docemur, quem fervare in, omnem boni operis ufum fübditos exemplum jejuniis, caeterisque aflliéionibus modum de- beamus? imo vero Principis adducit. - PoPtquam devoteobtem- Mox nempefaubjicit: Et perarunt Regi , & poenitentia tam ftrenua füos flos deradice ejus afcead^t. . Quishorum fen- infe erratus mulctarunt, refiliita fuperioreillo fus, aut quomodo ea accipiam, utinrem prae- feveriore propofito Deus , qui novit retractare fentem conveniant? Virga judiciarize pote-, fententiam, dumimpius mutat mentem. Sed ftatis, a qua fupphaa decernuntur, & infe- rl quam nobis Scuptura revocati a Domino fa- runtur, pcenitentize fymbolum eft, qua deno- incb talis decreti caufam affignat? Et vidit Deus bis 1pfis poenas repetimus. - Unde h»ec paeui- l hOJn opera eorum,inquit, quia converfi funtde via tentia oriri debet? deraiice. Dicat, dicat fua mala, & mifertus eft Deus fuper malitiam, hoc amplioribus , & illuftrioribus verbis Al- quam locutus fuerat, utfaceret eis, & non bertus Magnus Non folum ex fummitate fecit. Operae pretium eft hic figere pedem, & virgae, fed ex radice afcendet flos, quia non penficulare id, quod dicitur Deus viditfe ope- tantum ex aflli&ctione corporis, fed ex humi- Ya eorum. Quare unumnoncommemorat Je- litate mentis afcendit flos, id eft, fpesaeternae Non efflore- yumum ]e] uniorum ommum quaecunque no- beatitudinis. Hzec ille ferm. 56. bis hiftorize produnt, prodlglofl[ïimum ?.quod Ícet Chriftianus, nec quicquam proficiet, nifi virga, affh&aao, Jejunium fuam ab humili ra- jejunarint homines , quosratio in rerum fub- limiorum notitiam adduxit, vifum id fzepe, fit- dice oríginem ducant, & cum animi demil- ue hodie, ut communem abftinentiam fer- fione, poemtudlne, ac vero. dolore fint con- R. P. Lohn. Bibl. [Man. Tom. jun- Bibliothzee TManualis Conctonatorie 18 jun&a ; quod vero cum his conjun&um, idem brotuüm, ornamentum vitze, caftitatis muriis, bonum eit jejunium. civitas fanctitatis; Omnia hzec facri jejunii e« & poenitentia obfo- logia vehementer probo, unum tamen eft, in ï Ibid, V. Idgenus jejunium, nant Aungelos, &lautas epulasad voluptatem quo nonnihil difficuitatis invenio, quod dici- beatis illis fpiritibus miniltrant. S. Athana- tur jejanium pars corporis, & decus membro- rum. Quodabltinentia fit internecio fcelerum,; fius, cum verbisamplificare laudes jejunii vel- let, non invenit commodiora, quam i diceret: gladius flagitiorum, fanétitatis vigor, & hos jejunium Angelorum cibus eft, lib. de Virgin. Ípitatio, murus caítitatis adamantinus, arx intantam fublimitatem affurgit, qui ritejeju- pietatis invicta, idfacileeftintelle£tu: verum nat,ut Angelis menfam opulentam,opiparam- quod fit pars corporis, partium illius orna* queinítruat: fed nefimplex quidem, & promi- mentum , quomodo perfuaderi queat, nefcio, praefertim cum magis videatur imminuere; fcuum jejunium putes; ita poft ifta monet D. Athanafius: nonenim, quia cibisjejunat fo- extenuare; &tanquamlima deterere corpus, jummodo, probe fe gerit, fed qui abitinet ab & confumere , & membra ejus fqualore obdu- cere, & marcida efficere. Aterras, mi homo, omni opere malo, hoc enim jejunium cenfetur. Qui fic ventrem cibis vacuat,& ex animo fimul inquitS. Julianus, pufillanimitasquetua, & vitia exhaurit, & abftinentiam efcarum abfti- vana imprudentis rationis apprehenfioa vero nentia condit offenfarum, feu culparum, is ex te abducit, jejunium enim non debilitat, fed voto, & adguftum Angelorum jejunat, & epu- roborat, & pcenitentia non eft gladius interi* lum illis dat tam gratum, quam fplendidum. mens, fed panis confirmans, & vitam in eis re« peris, in quibus invenire mortem putabas, At fi tale jejunium eft Angelorum epulum, quisquis jejunat, & non ad modum, quem di- cum econtra fzepe morbos, mortemque incura xi, hoc facit, idem, quantum in ipfo eft, Ange- ras exciborumiuxu, & deliciarum intempes ranteufu , ex quibus & conftantioremincolu- los, Ceelitesquereliquos fame conficit, & ne- cat: econtra vero dzemones pafcit, inferisque mitatem, & vitam perdurabiliorem exfpecta- convivium celebrat, quibus enim operibus of- bas. Vide tale quidpiam in tribuspueris, S. fenfionem affert Angelis , iisdem voluptatem Prophetz Dauielis fociis, qui cumlegumini- conciliat daemonibus. bus tantum vefcerentur, & ftata jejunia ob« Filius prodigusid teftatum dabit. Reliquit fervarent, tain decentem formam, liberalem- que, & elegantem ípeciem eis tenuis ille vi- ille patrias zedes, prodegitque ex:emp!o facul- ttüs, & diuturniorinedia attulit, utde eis fa- tatesomnes cum meretricibus. Hincintan- tam incidit egeftatem, ut famulatui feaddice- certextus Dan.c.1. v.19.itapronunciet: Non funtinventi tales de univerfis, exomnibus a- re opus habuerit Domini, qui mifit illum in villam fuam, ut pafceret porcos, Luc. 1 5. Por- dolefcentibus, qui ad hoc nutriebantur, ut Ré- ro qui porcos ad paftum ducebat, ipfe impa- giabintimis cubiculis effent, non fuit aliquo- rum tam grata Nabuchodonoforis oculis, ftus atqueinefus dies totos trausmittebat, cu- piebatque faturari defiliquis, & nemo lii da- quam Danielis, affeclarumque ejus venuftas. bat. Itaquequifaibus fuum victum procura- Ex quo arbitrarilieet, quod jejunium non ene- cet, non mattet abítinentia, fed ornet potius bat, ipfearctiflimejejunabat. Quos porcos di- casa prodigo filio paftos ? pafcebat porcos, id corpus, membraque illius honeftet: Eft jeju- eft, ddemones, ajuntS. Auguftinus, & Hugo niumpars corporis,decus membrorum.Major- Cardinalis. Cibosergo dzemonibusinferebat que ex illo pulchritudo nafcitur, quod foediífi- Pt copiofos, ipfe ex jejunio famelicus. Sicquis- mam turpitudinem allaturum videbatur. Watti quis perperam jejunat, quisquis vitiis pafci- .. VII. Quanta autem fit jejunii efficacitas, Tdem t fo.g tur, duma vi&tuabftinet, idem daemones pa- non parum ex eo elucefcet, quod Regi virtu- ** 7 fcit, Ceelites ferme necat. Pafcebat daemones, tum, & omnis potentize Domino in fupremo il- cibus & alimentum ipfe erat; talis eftunus- lius, & poenali cumacerba morte conflictu ac- quisque peccator; damonem ex fe pafcit. cidit. Blasphemias inillum plurimas & atro- Quid facit alimentum in corporeejus, quem citlimas hoítes ipfius capitales omnes jacta- nutrit? infuübftantiam comedentis tranfit,non bant, quod ipíe éx fententia S. Auguftini aliter, quam manfuetudo ovis in feritatem fi- multo ante praeviderat , & per os Prophetae mul & cibum leonis vertitur. Ergo qui jeju- regii przedixerat, quando Pf. 68. v. 5. fic aje- nat, & interim peccat, uti filius prodigus fecit, bat: multiplicati funt fuper capillos capitis fi eft cibus & nutrimentum daemonis, in dze- mei, qui oderunt me gratis, confortati funt, qui perfecuti funt me inimici mei injufte; & monem vertitur, non transformatione natuü- tze, fedimitatione morum & vitze. Prorfum cum fitim : meam , qua intolerantiffime la- hoc piiffima veritas habet, qui jejunat, fimul- borabam , illis fignificarem, dederunt in e- Ícam meam fel, & in fiti mea potaverunt me que peccat, daemon eft, diabolus eft, infero- [ rum vernaeft. S. Eligius & Ifidorusidhis pa- aceto; ibid.; v. 22. Satis manifefte hic vi- rYibus verbis affirmant: Quia cibis abftinent, derelicet, inquit egregius Doctor, quam accu- rate ad ipfum literze fenfum expletum hoc fue- & prave agunt, dsemones imitantur, quibus eíca non 'eiï, &neq uitia femper eft. rit in mitiffimi Agni acerbiffima paffone. Utilitas. Cum enim videret, quod omnia jam tormen- ta exantlaffet , folusque reliquus effet ex ace- Tbid. part. VI. De jejunioS. Julianus Archiepifcopus x. I.G.Pol. Toletanus in füis commentariis in Nahum fic to deguftando cruciatus, vix ardentem, fae- C. 2» ait: Jejunium eft mors vitiorum, vita virtu- vamque fitim fuam aperuerat, quando Judzei, res« tum; eftjejunium pars corporis ; decus mem- utillius dolores e.xafperargnt magis, aucto Ej que Titulus 1]. Abflinentia. 19 que teäderent mordaxacetum ei propinarunt. corpus, 1mpmfruaturammu€ Davidde fe: In VerumEvangelifta monet,quod cum guftaffet, terra deferta,invia & inaquofa,fic inSantto ap- holuit bibere, Matth.27. v.34. Dicitnunc Aus parui tibi, Pfal.62. |Hoc defertum jejunium guftinus : Quidnaminter hos tam acres, & a- eít,&a cibis temperantia, inquit S.Ambrofius, cerbos coníli&tus, tantasqueamaritudines pa- ferta. 32.de Quadragefima, a cibistemperare, tientifimusDominus agit? ld, quodPropheta eft Deoi San&o apparere; jejunium obferva- cumhvangehüa congruens aflirmat: Operuiin re, eftanimoimpinguefcere, additur enim mox jejunio animam meam, ibid.v.11. In quae Au- v.6. ficatadipe & piaguedine repleatur auima guftinus : Jejunare elegit; impotus manere mea. Semper virtüti cibus jejunium fuit, tefte S. Leone ferm. de jejunio. maluit,quam bibere. Cumquehac jejunii lori- ca fetexilfet, confummatum eftinquit apud S. X. Eleganter S. Ambrofius hom. 37. inTbid. S. Joannem c. 19.30. velut dixitfet: Adumbili- Quadragefima explicans id Genef. 36. co me- Amb1 .he. »inGen, cum dedu&um eít negotium, & certa victoria.. dit, & aperti íunt oculiamborum, cumque a- Qui enim forti hacjinfigniquelorica communi- gnoviffent fe effe nudos &c, Adam Evàm non nifi inte mpelantxa cognov1t quamdiu jejuna- tus eft, non habet, quod metuat,. hoihumque profhgatwnem & indubitatam (ibi promittere v1tab interdictis epuhs, tamdiu & a pudcndls poteft triumphum.lIrrugiantitaque inimici,fu- jejunavere peccatis. Fames enim amica vir-, rant hoftes, ac perbacchentur, armentur blas- ginitatis eft,&inimica laícivize. Saturitas ve- phemiis,ja&ent convitia,vomaut probra,quid- ro caftitatem prodigit, nutrit 1llecebras Nota, quod David dicat: Openu in jejunio animam quid libitum e(tjid faciant,& dicant, totus con- tra me orcus conjuret, fed hoc fibi perfüafum meam. AÁtvero Adamviolato jejunio vidit fe habeat, quod inanis a meredibit, nam in me nudum, quia nempe gula nudos fecit, ]e]umo non habet quidquam, Joan.14. 3o. hocelt, non operuit. Donum operimentum, quod animam. inveniet, qua parte me invadere queat, ut fere tegit. Hzeciterum S. Ambrofius]. 1. deElia. exponit S. (negouus Curiftud? Quomam Xl.. 1. Reg. 7. contra Philifthzeos vi&ores ïïalttlmäa .operuiin jejunio animam meam, jejuuio con- pugnaturi, fab Samuele Ifraelitze, jejunave- '? l. 226. tectus,jejunii fcuto munitus,& a fummo verti- runt in die illa, v. 6. & ita üegerunthofïes, ut nunquam redierine : Nec àppofuerunt ultra, ce usque ad extremas calces fum obarmatus. Quis (ub his armis timeat? quis ta/i clyppo ut venirentin terminos Ifrael. Nectantum an- Ícutatustremat? . Tanta nimirum vis ett jeju- te pugnam, fed in ipfa die pugnze Jejunatum fuiffe lego. nii, ut Deusipfeilla uti videatur adverfus om- 1. Regum 14. Saul cum decem nes fuos vifibiles & invifibiles hottes, tanquam millibus contra Philifthaeos iturus, adjuravit nonhaberet nativum robor fuum, & defenden- populum dicens, maledi&us vir, qui comede- .'di fe, ac protegendi potentiam immenfam. rit panem usque ad vefperam. Et :quia [ona- Quod autem jejunii praefidium fibi adhibere thas, qui folus paulo ante exercitum hoitilem: Iregerat , ignarus juramenti, guftavit modi- voluitmagaus Dominus, hoc ad illius fingula- rem commendationem fecit, aut, quanta fit il- cum melhs , pene fe & fnos perdidiffet. L. lius virtus & poteftas,nobis iunotelceret, quod Machab. 3. v. 48. Judas Machabeeus cum fuis fcilicetfolum tueri illum,cum tam mult;is inlo- ]ejunaverunt illadie; quofruétu? die fequen- cis,tam rabiofis ab hoftibus o ppugnaretuïs,po- ti cum tribus raillibus virorum tantum, qul tuiffet, tametfi vires , quibusieipium defende- tegumenta & gladios non habebant, contrà ret, alias nullàs habm(iet Gorgiam, qui mille equites electos habebat & Phifipp, - VILL . .;:Levit. 14. MandatDeus duos paiï'e- quinque millia virotum fele&iffimorum (hi t Harttung, res fa. 1fi;;ar1, quorum; alter occidendus erat, docti ad. preeiium ) . ad confh&um proceHit L 0.274. alter permittendus evolare; ut unus evolet, al- venit, Vldlt vicit. teri mouendum eft. Quid hoc indicat? Sacri- ,XII. Satis dejejunio; addamus ahqutä de Harfïtungs e(ïuhu " ficium,quod a nobis Deus exigit. Duo pafferes 3nodo 1ejunand1 qui ex modo a m prin-fol. 277. . funt corpus & anima. Utrumque teneris offer- ceps hu],us temporis, falpam, i inquam, parándi defumitur. Quo falpa candidior, eo melior; & :eTe.. Quomodo ? accipe cultrum, & guttur alte- nfcmde,cult*'um ]ejunu ficevolabitalter. Ita quo fiacerior eft jejunantis intentio Deo pla« Ong in Pfal. 37. hom. 1. ita opereipfo Paulus cendi, & -Majeftatem fupremam, exemplo Jefà , A&or.c.9. v.g. Erat tubus diebus non videns, Chmfh,placandl hoc jejunium periefhus fa- - & non manducavit, nequeft bibit. Corpus illius pidius, &acceptius divino elt palato. Candor Pharitzeis defuit, hinc illud Chrifti Matth. 6. . quafi paü"elculus jacebat in terra mortifica- tum, & ecce anima quomodo evolavit?. , usque y. 16. Nohtefierlücuthypocmäe Maceratu£ adtertium coelum, & raptus eítin Paradifum; inaquis falpa, jejunium tium àquis peeniten» jejunium illum elev avit, utfule Hleronymus tize & lacrymarum mergatur , nec defint elee» 1.2. contra Jovinian. mofyn2 , quas aquis confem, ex cap. 3. V. 33* ïbtd IX. Elias & Moyfes, quorum hic conjuga- Ecclefiaftici didicimus: Ignem ardentem ex- torum, ille V1rgmum & Religioforum exem- tinguit aqua, & eleemoly:a refiftit peccaátis. plara Chrifto affumpti funt, utconftetutrum- Salpa deniquetunditur, utmollefcat,. &aro- matis vatiis conditut, utfapiat. que ftatüin obligari ad ]ejumum Kliam & Moy(em iterum experndité, cujus utriusque XIIT. Jejunavit Salvatot nofter, quändo à Nyfï'en. corpus, vel non habetur, vel non videtur, quia dzemonetentandus, ut tali exerüplo nos doce- Dom. r. uadr, jejunium fic Corpus extenuat , ut videri non retadverfus tentationes nulla effe jejünio va- 3. polífit, ut rapi ad paradifum, & transfigurari lidiora arma, nón fcatàm, nonloricam defen- " cum Chrlfco mereàátur. At dum extenuatur üomcommodmrem. .Subnotawthocs Bai- læ.us R. P, Lohn. Bibl. Man. Tom. T. C à 20 Bibliothecæ) Manualis Cbhcionatoriæ lius Magnus hom. 1. de jeiunio, ubi fic habet: quodnonfemperjejunas). Qui non compati- Dominus nofter non prius in carne, quam N tur Jefu, ignorat Jefum; quirepellit jejunium, pro nobis affumpferat, Diaboli infultus exce- ignorat crucem, quze ut non eft mala, ita nec .vat f sgbbo pit, quam eam jejunio communiffet. itaque tu eam, quafi malam fufpiceris, nefit fcedus: tam eft potens armatura jejunium, ut fecurus fervus, qui minifter eft Dei. inire bellum , & congredi cum holte poffit XVIII. Jejunrum modettizeprincipium, fru- ibidema, Chriftianus, quisquis illa eft inftru&us. Ma- &uofa naturze violentia, malarum cogitatio- 2na fane exaggeratio eft, quod Chriftus non num fuga, gulze victoria, infigne lumen ani- LA n me, interioris hominis refectio, orationis D prius incarne diaboli infultus excepit, quam eam jejunio communiffet. Quid enim amplius munditia, mentis cuftodia, meritorum fchola, autmajusdici queat? Videtur enim Jejunium luxurizereftinétio, noxarum abolitio, contri- tam forte eífe (catum, utillo fatis effe te&us ac tionis janua, intemperantiee difciplina, Ange- tutus Chriltus potuerit, tametfi omni alio de- lorum vita, quietis occafio, obedientize cuftos, (NCAC fenfionis genere nudus. tranquillitatis parens, roburanimi, fpiritus vi- fbid, XIV. Ajuntnonnulli, Samfonem fuiffe gi- gor, radixgratie. Jejunium falutis alimen- gantem. Siita eft, utii volunt, quis eum gi- tum, libidinis trophseum, caftitatis murus, pu- gantem fecit, atque ita fafcinavit, ut perpe- dicitize propugnaculum, humilitatisangmens tuus ab hoftibus vi&tor rediret, quem fi a viri- tum;concupifcentize triumphus, im becillitatis bus & robore zeftimes, magis ex zere fufum, allevamentum, fanitatis afylum. ]ejunium quam ex carne & fanguine coagmentatum ommnis efculenti condimentum , valetudinis dicas? Qu resfortiífimum Samfonem fecit fummum przefidium , genuinum poenitentiae inexpugnabilem ? clamat magnus Bafilius fundamentum, crapulze antidotum, zegrotan- hom. i.dejejunio. Refpondetque: An non tisremedium, contra&tze culpze excidium, fi- jejunium? jejunio in utero matris conceptus dei vexillum,peregrinationis neceffarium via- eit, cuni jejunio educatus eft; jejunio in vi- ticum, reconciliationis acceptum facrificium, Yi D rum adolevit; & quomodo non om $ EuE omnis pize actionis adjumentum maximum. raret, ac vinceret. Jejunium proríus eft aloe, faluberrimi, licet l$ Ibidem f, XV. Cuifamiliare eftjejunium, is non ho- amariorisfücci, jejunium vere pharmacum ér. minum, fed Angelorum pofthac catalogo eft eft pharmacorum omnium praeftantiffimum. inferendus, de quo S. Athanafius orat. de Vir- Jejunium mors vitiorum, incrementum & vi- ginit. Quijejunio utitur, angelici ordinis cen- ta virtutum, Paradifi oftium. Vides, ait Chry- hdcs. jendus eft. Quid habet Angelus? illam unam foftomus, quanta res fit jejunium ; Angelos inter plurimas excellentias, quod nec benedi- &ione, nec maledi&tione movetur, 2. Reg. t4. exhomlmbus facit. S. VIIL. 5 Vint v.17. cujustam eft inexpugnabilis fortitudo, Subb, m ut nec adulationibus intumefcat, nec dejicia- COT SMISCELLANEA.. Temnic tur probris. Talis eft, qui jejunii obfervans, Qualitar. angelici ordinis cenfendus eft, vivit ut Ange- " lus, atqueobid eftinfuperabilis. Quid vero fi L( üicüüquefecerat votumin läge,&fe Vo-ï Num 6, etiam Dei vitam vivat? de quo Davidait: Non b e ï'le(bat Domino confecrare, a vino, & accedet ad te malum, Pf. 9o. ipfe namque ex omüteo, quod inebriare poterat, ab i ftinere de- fua effentia habetimmunitatem aclibertatem bebat. 4 abomni malo, damno, incommodo. Talipri- . ]. Dicebat unus ex Patribus: ïnvemtur Vi PP. - ': vilegio ex gratize dono gaudet, qui jejunat;nec homo multum comedens, & adhuc éfi í M " ^ z Hens hd- Shdh enim aliusillo vicinius Deum accedit, quod S. ne fatietur; alter autem parum comedit, & : Gdlen, Ambrofiusenarrat: 1. in Jonam fic expreffit : fatiatur; illeautem majorem habet merce- lbider, Aliter Deo proximi effe non poffumus, uifi ad dem, quam ifte. ; 3 eumjejuniis propinquemus, Deus enim ipfe III. Re&e dicebat fchola Sale rmtana :' "Schola jejunans & fan&useft. Atfi Dei vitam yivit, Sidatolufcula, menfa minufcula,pace referta, Sslern. quisquis jejunat, quomodo non femper trium- Nepetegrandia lautaque prandia,literépleta. phet, donecin hoc mundo apgit?: Quzeilli poe- V. "Platonis convivia duo dicebantur hà- Langius Triis na incominodabit ? quse illum tentationes bére commoda, jucundum & utilem difcur-in Poly. fübigent? quis hoftis fupplantabit? .. fur, & ut fequenti die alicui beneeffet. . S. Chryf. XVI. Murus eft Chriftiano jejuniam, inex- ECIEDEENT ferm. I, .V. Epaminondas Thebanus a vicino adIbidem, " pugnabilis diabolo, intransgreffibilis inimico. coenam invitatus, cum menfam deliciis af- de jejun. Quis enim unquam Chriftianorum jejunavit, fluentem reperiffet, iratus difceffit dicens: I£- G(M, l actr & captus eft? quis fobrius manfit, & victus go te opinabar, rei divini o s peram dare, non €àngi, eft? Temulentum aggreditur diabolus, luxu- de contumelia cogitare. * riofum aggrediturinimicus. Ubiautem jeju- VI. Socratesiuterroga tus,per quid differret Did? nium videtur, fügit, metuit, terretur, pertime- ab aliis hominibus; refpondit: alios vivere, ut Ícit;. debilitatur incdia, infirmitate profterni- comedant; fe vero comedere, ut vivat. tur. Profternitur, inquam, infirmitate, quia Chriftianorum infirmitas fortitudo eft. Uhilitas. Drexio, XVIIL Nefis ingratus erza Dominum Je- VII. Lacedzemonii nullam difcipliham ab- lb.i& cap.IL fum,nedeplora, quod jejunas, fed plora, quod Aloe. ftinentia potiorem habebant, ideoque adole- | nonfemperjejunas, (hocobfecro, alte infige fcentes obefos inedia macerabant. animo, non plora, quod jejunas, fed plora, VIII. 'Diog-enes juveni cuidam dicenti, febid, ad Titulus : 11, A bftinentia. P d convivium invitatum effe, dixit: Noliire, deterior redibis. Je mebr man frembe. Gifunbeit teinft, C$e mebr bie eigne Qfunbbeit bínft. 8S. Vinc. iX. S. Vincentius Ferrerius queerens , cue IX. S9tücbterfeit unb Steufcbbeit , . 2, Sabb, Chriftus in monte Thabor Moyfen & Eliam $f8obnerr bepfammen allegett. ante Re- fecum adduxerit $ relpondet, id ideo conti- X. QWie(. Cpei8. unb Sranf, )ldem. minifc, giffe, quia ifti foh ex antiquis Patribus Qua- . Sàdt m maott uno frant. dragefimam jejunaverunt. XI. Eft fanitatis mater abftinentia. Drexel. V. Bedai in ; X. De Chriito Ven. Beda dixit : Carnem Pí193.- 1pfius prius oportuit eleyari per afcenfionem, XII Ut t1b1 non male fit, fuge , qmdquld Aloel.I. quam Spiritus S. defcenderet, ut doceret, car- in arbore crefcit. lbld €. 4. hem prius per jejunium alleviandam,ut ad ipl- Servares vires, fi rura frequenter obires, ntum & fpiritualia animus refurgat. - Bacchus amet Glaucüm, vi&um quoque 2.Reg 14. Xl. Cum Abfalon exul a Patre 1æpius re- fümito paucum. XIII Efuvlas fitias , vigiles ; fic rheumata Ibidem, qazfïwfï"et joab amicum fuum, ut veniret ad cures. ipfum , isque femper petitionem neglexilfet, fervos fuos mifit,omnesque fegetes illius com- Nam morb 08 multos fercula multa ferunt. buri juflit ,. ficque facile obtinuit, ut veniret, Abtünentia ac quiete morbos cures plgm- Inos, Simili modo anima peccatrix defiderans ae- terno Patri conciliari , fzepe quidem invitat XIV. Vis fanus permanexe9 Ibid. €. $« €orpus, ut & ipfum veniat ad Patrem, lacry- Horis omnibus exercere: Y mas fundendo , & peenitentize opera peragen- Curfum canis non xmulare: 4o proipfo intercedat, fed hoc, quamdiu mef- Modico cibo utere. fis, ideft, nutrimentum voluptatis adeft, veni- rerecufat; hac autem meITe dettructa per je- Onilft bpu bleiben gfunb" junium parebit. leb' bib alle Gtunb: fauf nicbt, toie ein Junb, Vita I'P, XII. Abbas Ypericius dicebat: Jejunium 9Benig eB bein. 9Xunb. h3. eft fraenum Monachi adverfus peccatum. Qui autem abjicit jejunium, velut equus fervens XV. fieBen voir Die GOUB, de[iderlo foeminze rapitur. Etalias dixit: Sic- G»o (iefen un8 bie S(üf. catum jejunio corpus animam e profaündo e- XVI. Amma ficca fapientiflima. - He:raclit, levat, & ficcat fitulas deleäcauonum J udlc. 7. XIIIL. In trecentis viris, qui aquas lambe- $. XV. . bant, & moderate blbebant, u,berawt Damx,— AUTHQRES .nus Ifrael de manu Madian. L leremias Drexehus in Aloe S. Vmc .XIV. Grues antequam in remotas regio- Sabb, ant, ; nes volitent, nihil.nifi arenam co nedunt ; 18 IL. Fraucifcus Labata. Tit. Ab[hnentla. Reminifc, pmguefcant & in volatu retardentur ; cur ho- III. Philippus d'Outreman m Pædagoga mo in coelum volaturus non perinde per a,b;-. Chrifhano p. 2- c. 24. $. 6. 1 . frinentiam fe præparet ? .. ]V. ,Betrus Canifius to.4. c,4. . CT -.. V. Ludovicus de Ponteto 3. tr. 2. c. 14. .. V.. PetrusSanchezin regno Dei p. 5. c. T. » AXIOMATA . lL. P. Albertus Magnus in Paradlfp ani- ( mæca u 48: Schola L (^juo mmu.s ægrotes non extra mmpgrn VIIL. Ludovmus G;ranatenüs m Sllva lo- Salern, petes. coru,m comm. f. 538. lbidem, lI Ex magna coena &omacho fit maxima 90&' . IX. Nicolaus Lanmzius 0j uü: 2.62& I5. ,DA.- X Jacobus Alvarez to.2. deacïept vm:.l 3. olt Ut fis no&e levis fit t t1h1 coena brevis. , .2. C. I0. & 1. Ls III. Ponegulae metas,ut fit tibi grandior zetas. XL FEj ranclfcusArrias to. 3 tr. 5 ac 4 use IV. Perraros paítus, carnales deprime faftus. que ad 21.- pius Tympius, V Sitibi deficiant Medici, Medicitibi fiant - XII. D1dacus Stella de contempt'u mumdz of - Heci tria: mens hüans,, requles moderata, l. 0. I8- ligeta, XIlL Bemardmus Roügnohus de älf(:lpl ( VI Choller S?ropf ? toller .Roþf Rehg perfe£t. l. 4. c. 34. IT. SBief vergebrt, oief befd)mem XIV. Matthias Faber fer. Cin. conc I. & 2. Gobat, in VHI Quo t1b1 potarum plus eiï in Vent;'e Fa;lu- Item Dom. 1. Quadr. conc. 4. 5. & 6. acfufat tum, E €anox$: XV. Thomas Stapletonus text. 2. inDom. Hoc mmus ex haufhs hl,sce falutis ha- 1.Quadr. Itemtext.6.in Dom. infra Nativ. bes. XVI. Jofephus Manfi Bibl. mamhs tf. £. E RTG W C 3 JITU. s. A2 Bibliothec .Manualis - Concionatorim . güpufceme odisedi m m A ---—--l/r aisl oa-—--,./n TÜEUT UC hi ACCEPTIO PERSONARUM. I fnajor fuerit in honore inter homines, ille eft $. juftior, fed qui juftior, ille major. ^« QUOAD. | ESSENTIAM. . VIII. Septimus in Aemoris exhibitione: nam Dejinitïo. viliffius computandus eít, nifi preecellat fÍcientia & fan&titate, qui eft honore preeftan- I tior, ut Symmachus Laurentio Mediolanenfi $. 'Thom, uxta S Thomam eft inzequalitas Juftitize Epifcopo fcripfit. .. 9. t. qo 63. - diftributivae, in quantum aliquid alicui :IX.. . OGavus in judiciorum declaratione: | de Lib. ». P&« g. Hs a. d« ral. C I9« pamaid attribuitur praeter proportionem. Seu, qua Jofaphat dixit ad conftitutos a fe judi- ut fufius defcribit Alexander de Ale- ces; Videte, quid faciatis, non enim homi- Alex.Al. xandris , eft injuria , qua perfona perfonze nis exercetis judicium, fed Domini, & quod- 8 G. 2.1. deac- przefertur in conferendo ei aliquid, quod ex cunque judicaveritis, in vos redundabit. Non cept.Perf, debito juftitize alteri eft conferendum, ratio- enim eft apud Dominum Deum noftrum ini- k, 4, f107, ne alicujus conditionis tranfitorie, non con- quitas, nec perfonarum acceptio, nec cupi« gruentis ad ipífam rem , exiftentis circa per- do munemm. fonam , puta divitiarum, poteftatis terrenze vel cognationis carnalis, & non ob ,ijneritum $ H : 8 h. i ejus ad ipfam rem. fetj, —* EX S. SCRIPTUR C - 4fflur. ^ : | Qualitas. 36.o.7. II. OGo affignantur in Jure canonicó.. Pri- «an. 6, LN? n COnüäeräs' perfonam pauperis, nec Lev. t9. mus eft in Panitentig impofitione,' de qua fic * * honores vultu m potentis, juíte Judlca N loquitur Concilium Laodicenfe: Sacerdos proximo tuo. ; 1 poenitentiam imploranti absque perfonarum II. Nulla er Wib.cont if diftantia perfonarum ; itaDeut.r. v. 17. £, infe acceptione poenitentiam fecündum leges in- parvum audies, ut magnum. $ Magi jungat, negligentiores vero poenitentes III. Fratresmei, nolite in perfonarum ac- Jac.2. v.re dius reconcilientur. / ceptione habere fidem Domini no(tri Jefu 3. q. 9. IIT. Secundus eft in n nitentie äejïhiübne : Chrifti glorise. Etenim fi introiret in coetum de qua fic Nicolaus Papa: Neceffe eft fecun- veftrum vir annulum aureum liabens, in ve- CRIII. 20, fte fplendida , introierit autem & pauper in dum facrarum Scripturarum documenturm, acfecundum juftitize tramitem, &accufatum, fordido habitu, & iatendatis in eum , qui in- & accufatorem fimul adeffe, & unam partem, dutus eft vefte przeclara , & dixeritis ei: tu qualicunque praedita fit authoritate, fic pror- fede hic bene: pauperi autem dicatis, tufta ilic, autfede fub fcabello pedum meorum: fus audiri, ut alteri parti n ^ ullum praej udlclum irrogetur. at nonne judicatis apud vosmetipfos, & facti e- ftis judices cogitationum iuiquarum ?. Au- DïR- 96) IV. Tertius eft in Fidei pradicalione : de dite, Fratres mei dilectiffimi, nonne Deus €o So qua idem Pontifex fic fcripfit: ubinam legi- füis, Imperatores anteceílores velítros fyno- elegit pauperes in hoc mundo, divites in fi- dalibus conventibus interfuiffe, nifi forte in de, & hxeredes regni » P quod / ;j;epr'omiüt Deus k quibusdam, ubi de fide tractatum eft , quze diligentibusfe? - & omnium communis, quae non folum ad Cle- P " z Dammum. -55 M ricos, verum etiam ad Laicos, & ad omnes . TV. Si legem perficitis regale m fä&und;xii;ilb;bäz $ omnino pertinet Chriftianos. ) 0nt '.-' de fcripturas: Diliges proximumtuum, ficutte- $.Chyf. —V. Quartus eftin Hofpitum receyti ipfuni, benefacitis; fiautem perfonas accipi- in epift.ad qua S. Chryfoftomus: Abraham hofpitalem tis, peccatum operamin Y Hebr. fe circa omnes oftendebat. : Si fcrutator ef- j i,redargf;ti.ä Iege qüa- /. fitransgreffores. ' fe& circa refügientes ad fe, nunquam Ange- — N. Eft, qui per det animam fuam praze con- Eccl, 2a. los hofpitio recepiffet; forta(fis enim non fufione, & abimprudenti perfona perdet eàm, ": ?^ . putaffet Angelos , fed cum reliquis repelle- v ret: fed quoniam ommnes recipiebat, fufce- perföääe autem acceptione perdet fe. N pit & Angelos. "€, TIL $* &Herad —VI. Quintus eit in eleemofgnarum largitione : Paulin. EX SS. PATRIBUS. nam haec, tefte S. Hieronymo, indifferenter omnibus patet, juxta illud: Omni (petenti Qualitas. tribue. . N 6s non judicatis fecundum merita cau- Innoc.t.«. S, Chryf. VII. Sextus eft 'ïi'n dignitatum collatione : M - farüm, fed perfonarum: non iura, fe d de condit. vil. huin, ho. 43. in quoniam, ut ait S. Chryfoftomus , non, qui munera: non quodratio di&tet, fed quod vo- C.BB. M.t' lun- Tituus 11] — Accepito. Perfonarum. 23 luntas affe&tet: non quod fentiat, fed quod- Quo fatto omnes adeo conterruit Magiftratus, mens cupiat: non quod liceat, fed quod li- ut nulla unquam injuria deincepsillata audis beat. Nunquam in vobis eft ita fimplex ocu- retur , ipfe vero Preefe&us patritia dignitate ]us, ut totum corpus lucidum fit: fedaliquid ornatus in officio confirmaretur. femper dimittitis fermenti, quo totam maf- II. Canutus Wandalorum Rex, cum pluri« Cranz.i.a, am corrumpitis. mos in latrocinio deprehenfos ad mortem Wand. c. 2.' apud foid, II. Clamat pauper, & nemo exaudit: loqui- damnaffet,& unus ex illis clamaret, fe de Prin- $ abr co, tur dives, & quilibetapplaudit. Diveslocutus cipis Canuti cogaatione effe, refpondit Rex: 9. inDum. eft, & omnes tacuerunt,& verbum illius usque Ergo cognato noftro, ut honoratior fit locus, 2:. poít k eut, ad urbem perducunt. Pauper locutus eft,& di- fublimius patibulum praeparate. cunt, quisefthic? & fioffenderit, fubvertent eum. Clamatvim patiens, & nullus exaudit: $ V. vociferatur, & non eít, quijudicet. Divitidi- SIMILITUDINES. cunt: tufedehicbene; pauperi vero: tu fta 158 D illic, vel fede fub fcabello pedum meorum. I.(Cyuemadmodum fol tam egenis quam divi-Carol. V. B.Hier,ad — 1II. Necbonisadverfariorum, fi honeftum O tibus zequalimodo ac meníura lumen 8P. Fábr. Pammach, quid habuerint,detrahendum: nec amicorum difpenfat; fic Principum eft, (ine ullo perfona-^ * funtlaudanda vitia,& unumquodque non per- rum telpe&tu, fubditorum caufas examinare, fonarum, fedrerum pondere judicandum eft. S, Greg. & zequali juftitie temperatione judicare. IV. Perfonam hominis accipere eft, homi- II. Sicut caprea aequaliter lac porrigit gé- Cant, a, * 4 195 nem, non quia homo, fed pro . circaipfumeft. honorare. pter aliqujd,quod mellis, et(ialter candidus, alter niger fit; ita v. s. sequaliter caritàs difpenfanda eft hominibus, etiamfi alius pauper, alius dives fit; unde de Fuga. Sponía dicit Sponfus: Duo ubera tua ficut $. Aug. in V. Abfit, Domine, utin tabernacüld tüo ferin. duo hinnuli capreze gemelli. pra pauperibus accipiantut perfonze divitum, aut prae ignobilibus nobiles,quando potius in« IlI. Sicut Verbum ad dexteram Patris fe- Vita S, dens, quinque vulneribus fuis trahit animas Magd. de g. 0 ürmg mundi elegifti, ut confunderes fortia. beatas ad fe,tanquam ad objectum beatificuin, E9?: P-3 4j IV. & in terra alias ad fe creaturas trahit vi me- à esb EXE M P L A. ritorum, & tanquam obje&um contemplatio- 'eutl -.!0 Wab.cone. I. nno Chrifti $68. cum Juftinus Imperator nis ; fic anima in memoriam revocans fibi I infefto A vulnera Chrifti a Verbo reli&a, trahit ad fe S. Magd, videret, fubditos a fuis Dominis gravif- &20 VJO fime opprimi, nec monitis & reícriptis quid- quinqueictibus amoris omnes creaturas, defi- quam proficeret , convocatis aliquando in cu- derando ex caritate accendere omnes amore Verbi, &fpargere ubiqueillumi riam potentibus eoshortatuseft, ut vel dein« gnem, quem ceps a fimili oppreffione pauperum ab(tines Verbum venit accenider'e in terra. rent, aut alium Imperatorem eligerent. Quo $. VE audito procerum quidam affurgens , fic Impe- ratorem allocutus eft: Conftitue me coram ÁSCETICA, omnibus Praefe&um urbis, mandaque, ut cu- jusque rationem potiorem juftitia non ha« - fi omnes homines ftudiofe Vit'afe debean£ z beam, utque mihi de tuis rebus monituro a- acceptionem Perfonarum, preecipue tas ditus femper pateat, & recipio, meintra men- men Afceta eonari debet, ut omnes univerfali fem effe&urtum , neulla amplius injuria illata amore complecatur,nec ullum inter perfonas audiatur. ob naturale motivum, fine gravi ratione, faciat Quod cum pergraturm fuiffet Im« peratori, ideoqueipfum Praefectum conftituif- difcrimen; cum enim hic fupponatur magis fet, paulo poft venit vidua, & a Magiftratu fuo illuminatus a Deo, merito ab eodem quoque requiritur, ut purioribus oculis proximum omnibus facultatibus fpoliatam fe fuiffe con« quefta eft. — Unde ftatim Praefectus eum per füum confideret, & non tam externa corporis. ub hanc viduam primo, dein per aliquem ex fa- autfacultatum bona,fed internam animze pul- ! chritudinem attendat; id quod breviter & be- mulis citari jubet, cumque is non comparuif- neS. Bernardusindicavit, dumdixit: Sunt S.Bein.dé fet, feda Rege ad conviviuminvitatus fuiffet, eo ipfe quoque Przefe&tus fe confert , aitque namque , qui pulchros, defpe&is deformibus, 9rd. vit. imperatori: Siin eo perfiftis, o Imperator, amant & laudant, fuüfpiciunt & honorant; illi vero, qui fanos habent oculos, folam animi ], 4 quod mihi mandafti, ne fcilicet cuiquam eo- ) rum, qui pauperes opprimunt, parcam, fcito, pulchritudinem in homine diligunt, & reve- 1e quoque promifífis fatisfaéurum. . Sin eos rentur. Ut ergo hanc do&rinam tanto per- fe&ius obfervare queat Afceta, tría przecipue tu, peenitentia du&us, amicos potius habes, & bene noífe, & confiderare debet. conviviis adhibes, fcito,me quoque detre&are ea, quzein me recepi. Ad quod cum Imperator ]. Primum eft, ut fciat, quid in iis, cum refponderet , ut feipfum folio detraheret , fi quibus agere folet, confidera:e debeat, nem: fontem fciret, Prosfectus illico opprefforem ab- pe non exteriorem corporis (quod faccus ripi, in curiam abduci,' & caufa examinata; ftercorum , fterquilinium nive tcopertum, OC,F.Q: verberibus mul&ari, caputradi, nudumque a- j()ndite fepulchrum foris dealbatum , intus autem hr fino impofitum per urbem circumduci jubet, plenum offibus eft) formam, fed internum omnes vero opesillius mulieri vidue addicit. animse decorem & dignitatem (quae ex eo;, quo e n 4 Bibl. Man. Concion. Tïtu! AII.. Accept. Porfon. quod fit imago & fimilitudo SS. Trinitatis, rumque converfatio, humilitatis nofttzé con- vivum Spiritus S. templum, membrum Chri- fervatio eft. 5. Quia conítat experientia, fti, ejusdém fanguine pretiofifo lotum, apud hos ütilius quam apud alios operam emptum & redemptum , hzeres regni coele- noftram collocari, cum ut plurimum zequio- füis &c. exfurgit) attendat; hzec namque re animo falutis monita, reprehenfiones ac motiva curm in omnibus aequaliter reperian- leges accipiant, quam divites & honorati, tut, merito ad z»equalem quoque allicere d x e-r apud quos multa fzepe ex refpectu lüpprimun- bent amorem. Y tur, quae poftea fuppreffa fuiffe, non modice ]i1. Secundum eft, ut diligenter confideret dolemus. .6. Quia cum magnis Dominis exempla, quze in hoc genere Chriftus, SS. A- multum temporis, nullo aut certe perexiguo poftoli, aliique viri fan&ti & zelofi reliquerunt. fru&u conteritur , ex turba firplici plerum- Et Chriftus quidem perappofitum nobis, te- que plurimum lucri breviflimo tempore re- fte S. Ambrofio, fpecimen dedit, dum ad cu- portatur; quia cum iftis ftatim ad rem veniri randum Reguli filium, etfi coram ab eo nec poteft, quod cum magnatibus n obiter rogatus, domum tamen illius pergere 7 og giü ';K)er arp'bage-g;obi.ïinetur. n noluit; ne in illo curando videretur divitias & dignitatem refpexiffe. — E contrario vero $r MIE- ad fervum Centurionis, licet ipfe Centurio . MISCELLANEA. non rogaverit, fanitati reftituendum mox di- j 7 xit: Veniam, & curabo eum: ne videretur ae Qua*litxlizr. '; in famulo tali conditionem defpexiffe, & ut à male hane "acceptionem perfona- Ovid. l. E. formam daret imitandze humilitatis, qua hu- W. rum defcripfit Ovidius, dum cecinit: Amor. milioribus juxta ac fuperioribus deferendum dat cenfus ho- $^f Gal.3 doceret. Sed & S. Paulus hac in parte prae- | Curia pauperibu.g claufa eft: 25 clarum fe Magiítrum exhibuit, hinc tam fol- nores:-- $ I' .. Cenfus a-mi—cïxtia's»:. pauper ubique jacet.. licite monuit, ut non fit fervus, non mafcu- t & ]bii lus, non foemina, fed omnes unum in Chri- -SJL. Nec inepte Solon & Anacharfis leges Laer aler, ífto Jefu, non ignarus videlicet, Chriftum aranearum telis comparabant ; ut enim h& infirmiora animalia retinent, validiora trans- Max.]l. 7« tit. Sa e 1. Tim. 2. omne: homines velle falvos fieri ,' & ad agni- ïrb:! v. 6. tionem veritatis venire, fed & dediífe femet- * mittunt; ita legibus humiles & pauperesdi&a, - lp fum redemptionem pro omnibus. Hinc & conftring u $ ntür, divites & prræpotentes libe- Dial, 146. Pater codeftis aliquando S. Catharinze Se- nrelmquuntur nenfi dixit: Rete defiderii fan&i fine dubio acceptat omnes, ex eo, quia anima fameli- u VIIL ca mei honoris non eft contenta particulam 7 AXIOMÁTA. — -fabere, fed omnes habere peroptat; bonos - habere quzerit, ut eam adjuvent in fuo reti cenfura cöium- Juven. I atvemam corvïis,ï vexat bas.. $. pohere pifces, & ut fibimet quotidie confer- ]upiter z2equus p vent & augeant pérfectionem ; imperfectos II 4—,411»1Rarl mültorum ex'ï-,l quem amavit. E ^ .. 6 vero cordialiter affe&uofe defiderat , ut bo- ni fint: infideles quoque tenebrofos exoptat, III Em krumm Holz gieb t va gute» Hiz, Floril.po- ut veniant adlumen fan&i Baptifmatis. Om- als.ein gerades. ilt, üben find fo füfä,'äls die nes ergo peroptat habere, cujuscunque con- . -IV. Schwarze Tra ditionis velftatüs exiftant, ut ex eo , quod. weifsen. omnes in me videt a mea bonitate creatos, /N./ Gleicher Fa ydeïn, lgleicvher Zeug. d ibid. cum tam ignifera caritate, atque pretiofo "Gleiche Brüder, gleiche Kappen. fanguine Jefu Chrifti Filii meli redemptos. VI. Neminem gr IV. Tertium eft, ut, quantum eft ex fe, facit modo. : aïvat? quOQ sequo quilibet - Gleiche Bürd b ri"(-':htn. n«.ieïhand den Rückän.-, . propenfius ad plebejos, humiles & egenos, : quam opulentos ac honoratos excolendos & — Angleicher Bürd trágt fichniemand müd. Matth.rr. juvandos inclinet. 1. Quia fic Chriftus ex- hh ^ -G«leichgïkagil macher; keinen Kmeg ; hg V. $. emplo fuo docuit, qui & inter figna adventus fui nuntiari S. Joanni juffit, quod pauperes Q' 1X evangelizentur. 2. Quia in p uperibus ma- /' AUTHORES. 1.Cor.g. gis elucet imago Chrifti, qui, cum .effet di- ves, propter nos egenus factus eft, ut illius L ]-ofephus Langius i in Pdlyanth?ea V. inopia nos divites effemus. 3. Quia fecu- eodem. .. à riores hac ratione fumus , nos pure Deum, u II. Alphonfus Rodriq ez p. 3. tr. 1. c. 14 : l ejusque honorem in procuranda proximi fa- 5 IJI. Nicolaus L'arï;piZius 'o.pufc. 13. C. 8. Épl ! mte.quææ?e' 4 Quia humüiunf 'abjg&o.—* M * hq' Pài um ä — TITU. ef N . (o ) . afe s 25 i We KX TE MO » 7 d KO:SNNBoSNRO 2260 O*?P : 123'*.': TITULUS IF. ACEDIA. "Io In Confeffione dutum , in Communionelapl- dem & fine fenfu exiftere: Inexhortationibus ESSENT Ts ÍAM. fpiritualibus fpontead aliena diftrahi, ita, ut Definitio,. I cumlfraelitis dicat: Anima mea naufeac fu« Nüm.at. v. . per cibo iíto leviifimo. R ccedia eft tiedium fpiritualis boni , quo IL. Nunquam fe colligere : Nam utre&e Tho- mas Kempenfis ait, fi fortiter proponens f»epe quis negligit bona debita inchoare,aut Ín Epift, A . €cepta perficere; ut'S. Bernardus de- deficit, quidille qui raro aut mi i nus fixe aliquid 2 i : C-I9T fcribit. S.Gregorius dicit, eam effe robonit? [HI. Propofità fua a[fiduo mutare : nam, ut - languidam deje&ionem utriusque hominis de Sed & alii SS. virtutumlaudabili exercitio. idem dixit, fi pietatis caufa, aut fraternze utili- o $. $. Patres per eam communiter intelligunt te- tatis propofito quandoque confuetum omitti- il lt dium in exercendis action tur exercitium, facile poftea poterit recupera» l07 H $ ibgs lpiisu a»d-;favlu-"- tem neceffariis. ri. Si autem tzedio animi, aut negligentia facie ' - Juxta S..Thomam : r Mecia efo o f awimi lerelinquitur, PEGUup A Ms o $: "fhom. fentietur. T .2 d.34. languor ad bene operandum ,. przefe:tim vero nám, - 2. I. triftitia eftdere fpirituali..Quae has gignit fi- carnalia defideria fetati : fe -ad . Gfega lias:: Malitiam, rancorem, pufillanimitatem, ut ré&e S. Gtegorius dixit, mens, quia l. 3. Páft; uX lbid. a. 4, faperiora ftrin , ? e indo non dirigit, negle&am fe ler defperationem, torporem circa przecepta ne- P j ]0h4165 : 17 ceffaria,mentisque circa res illicitas evagzatio- inferius per d ideria expandit. Et dum ftudio- $ip, nem. juxtaS.Damafceaum vero acedia elt rum füblimium vigore non conftringitur, cupi- lt "I juzedam. triftitia aggraváns,: quae 1cilicet ita ditatis infim»e fame fauciatur,ut,q:0 fe per di- deprimitanimum hominis, ut nihiil ei agere li- fciplinam ligare diffimulat, eofe e(uriens per beat, ficut ea, quae funtacida, frigida funt:. Et voluptatum defideriafpargat. ^Cuire&e per ideo acedia importat.quoddam tzedium ope- Salomonem dicitur: Propter frigus pigerard- renoluit, mendic randi, ut patet perhoc, quod diciturin Gloífa, .»aöiïtïergoæüa'te, & non dabi W. d faper illad Pfalmi.::omnem efcam abominata tur el. . ; i eít anima eorum;. & a quibusdam dicitur, . V. Colí oqäää inutilia 'q&;ærei;i, &f frequentare: m quod acedia eft torpor mentis, bonanegligen- Nam, utiterum pius afceta ait, ideo tam liben- $. Bonav,terinchoare, S. Bonayentura, S.Augulinum ter loquimur, quia per mutuas locutiones abl.x. V.X p. 1. conf. fe&atus,: eam definit: Toedium interni boni. invicem confolari quzerimus ,. & cor diveríis €. 8. Denomindtur a graeca voce áxsdia. feu trifti- cogitationibus fatigatum optamus relevare. ri po tia actzdio; quia peream anima tzedium ha- - ME, Ferventes homines aver [ari,E9. Patrer [oiri-. betdeomni fpirituali difficili &c. . . Defidia di- tuales fugere : de quo gxadu fic loquitur S. Lau- citur, quati defiftentia: negligentia vero ma- rehtius juftinianus: . Inftigante livore detra- $. Laur. h [z gis refpicit fignificationem propriam, fcilicet &ionibus linguee habenas laxant ( tepidi Fra : difc, the- omiiffionem circumftantiee debitze, quafi non. tres) & vitam proximorum murmurationibu $ naft. C.13: dilaniare non ceffant, obfervant greffus, ver- diligentia: funt autem comites negligentize, «torpor & pigritia, quze, quamvis fintidem, ta- ba difcutiunt, & mores illorum, quibus invi- "qen pigritia dicitur,eo quod pigeat ditlicultas dent, femper dijudicant. Eorum derogant de- votionibus, eorum virtutibuslaceffuntur, eo« v eroafpicitappetitum qæfuie.tis. laþml*is r «torpor M . Divifio. , rumbonis operibus afiliguntur. Facile & pro Ía Hokm "Varieavariis dividitur. ;.Marcha ntius jux- minimo adverfus eos, qui eemülantur, tutban- Pal . . tadefinitionem S. Bernardi fupra traditam af- tur, nec fpiritulivoris agitati fuum valent co- fignat duas fpecies,quarum prior eít, qua bona hibere, vel diffimularefurorem. Non poffunt opera cum tzedio & triftitia aggredimur; pos pacificeloqui , fedmox, ut verba protulerint, fervereintrinfecus inchoant, forisque contue fterior, inchoata bona ex teedio intermittun- tur. .2. Jacobus Alvareziu mortalem & venia- melioía verba jaculantur. Bonumiliorum ma- - Jem dividit, quarum prior morti fpirituali com- ]um dicunt, fed vel utinam malum bonum. . In« fanabilis prorfum iftorum eftianguor: non e« 151;9-70 C. para tur,de qua S.Paulus dixit: Surge,qui dor- 33. tom.. . mis , & exurge a mortus, & illuminabit te nim placantur blanditiis, non mulcentur obfe- Eph.5. V. Chriftus. i£tSiracides: Tabitudo & morsim- quiis, non rationibus acquiefcu;t. Quin po« 28. V.2 14. ECC* inetinmanadatisejus. Pofteriorfomnus fpi- tius, quemadmodum lignum accenditur addi» Pfíal. t18 ; ritualis vocatur, dequo S. David locutus eít: tione lignorum, ita.& horum pallio augetur Dormitavit anima mea pr2e tzedio. muftiplicatione virtutum. Y. 28. ! a^ Aius. r Fülie Zcedim. - L. n exercitir fpiritualibur rem:|Je [e gerere s | VII S.Ifidorus fequentes feptem filias éi affi- S.iid, 1 4. ideft, meditari fine fru&u: . Orarefine devo- gnat, quzefunt, otiofitas, fomnolentia , xortunitas mentis, inquietudo corporis, infta- oB8. €,37. tione: Conícientiam fuam curfim. examina- ap.S. Th, re;- Legere,quee delectent,nonqusemoveant; bilitas, verbofitas, curiofitas, , üt, €, R. Pat. Lohn. Bibl. Man. Tom. . 3 $. 1. Mj AU &6 Bibliothete Ilanuahs Conciónatori $. II. & noninvenioi fuccide ergo illam: ut quid yof, YO UE EX S SCRIPTURA etiam terram occupat? — At ille refpondens, dicit illi: Domine;, ditnitteillam &hocanno, o 9 * usque dum fodiam circaillam, & mittam fter- Necej,ï itas. 3 Prov.6. I adeadformicam, o piger, & confidera cora: &fi quidem feceritíru&um: finautem, V. 9, in futurum fuccides eami. 154 vias ejus, & difce fapientiam: quze cum XVI. Egofumvitis vera, & Pater meus a- Josn. 1$; E—R—R——AmmmABEEVWELMWLICENSRE t ll ; Ó non habeat Ducem, nec Przeceptorem, nec Principem, paratinzeftate cibum fibi, & con- gricola eft: Omnem palmitem in menon feren- V* 1 tem fru&um,tollet eum: & omnem qui fert tru- greeat in ineffe, quod comedat. &uin, purgabiteum , utfru&tum plus afferat. Prov. 13. li. Vult, & non vult piger: arare noluit, V. I4. mendleablt erzoseítate, & non dabitur ei. XVIL. Servemale & piger,fciebas;quia me- Matth.es. Apoc. to, ubi non femino, & congrego, ubi non fparfi ; Y* 26- 40 Sb Ill. Habeoàdverfumte pauca, quodcari- oportuit ergo te committere pecuniam meam tatem tuam primam dereliquifti. Memor efto itaque, unde excideris, & age poenitentiam, & nummulariis, & veniens ego recepiffem uti- S Bemu que, quod meum eft, cum ufura. Tolliteita- fem prima operafac. , queabeotalentum, &dateei, qui habet de« Eccl. 9, IV. Quodcunque facere pote& manus tua, cem talenta. Omni enim habenti dabitur, & V. 10. inftanter operare; quia nec opus, nec ratio, j p nec fapientia, nec fcientia erunt apud mferos, abundabit: eiautem, quinon habet, & quod jror. | videtur habere, auferetur abeo. Ktinutilem GA quo tu properas. HHebr. z2. . V. Propter quod remiífas manus, , & folu- fervutm ejicite in tenebras exteriores: :illic e« v. 120 ta genua erigite, & greffus re&os facite pedi- ritfletus & ftridor dentium. XViil. Videte, vigilate;& orate: nefmt;s e- Max;C. 13.. SLeoft bus veftris, ut non claudicans quis erret, ma- doeppid gisautem fanetur. nim, quando tempus fit, &c. : Vigilate ergo, Y* 33 22* . (nefcms enim, quando Dominus domus ve- V. 13. 14- 1b.c.26. — VI. Dicitpiger, leo eft i in v1a, & lezna in niat: fero, an media no&te; an gdlh cantu,an | $i. 35. 16. itineribus:; ficut oftium vertitur in cardinefuo, condid ita piger in lectulo fuo. Abfcondit piger ma- mane) ne,cum veneritrepente, inveniatvos - vt K numiubafcellafua, &laborat, fi adosfuum dormientes. Quod autemvoblgdmo, omni« LP bus dico: Vigilate. - eam converterlt Sapientior übx piger vxde- tur feptem virisloquentibus fententlas. - XiX. Surge, qui dormzs, &exfargea mor. Eph. €. tuis, &illuminabitte Chriftus. : Videteitaque - !4- Damnum. Fratxes, quomodo caute ambuletis; &c. .redi- $. ben Prov.18. VII. Pigrum dejicit timor: animze autem mentestempus, quoniam dies malifuat. - íimme V. s- effoeminatorum efurient; qui mollis & di(folü- ^. XX. Efto vigilans, & confirma czetera, quae Apoc. 3. tus eft in opere fuo, frater e& fua opera diffi- mor 1tura erant. -Non eniminvenioopera tua V* 2« antis. plena coram Deo meo. In mente ergo habe, Ib. c. 19. VII. Pigredo 1mm1tt1tfoporem, & anima qualiteracceperis, & audieris: & ferva, & V. 16. diffoluta efuriet. Qui cuftodit mandatum, poeenitentiam age. Si ergoó non vigilaver;s,ve- cuftodit animam fuam: Qui autem negligit niamad tetanquam: fuf ; & nefcxes qua. hora viam fuam, mortificabitur. Abícondit piger veniam ad te. manum fuam fub afcella, nec ad os fuum apph— XXI. A diebus autem ]oanms Baptl&æ Matth II. cat eam. r' * 12e usque nünc, regnum coelorum v1m pautur, fb. c. ?1. 1X. Defideria occidunt pigrum: noluerunt & violenti rapiunt illud. V. 25» enim qulcquam manus E] us operar i: tota die XXII.. Omnis piger in ege&aate eft Defl- Prov. ?r. $. as. P concupifcit, & defiderat: quiautemj juftus eü: deria occidunt pigrum ; nlurt enim qmd-v L d trlbuet & non ceffabit. quam operari. Jb. c. 3g. X. Qui operatur terram fuam , fauabltur XXIIL. Inutilem ferviim euclte iü tenebras Matth 22. V. 19. extenores ibierit fletus & ftridor dentium. : Y-*3- panibus: qui autem fectatur ouum, replebl- tur egeftate. XXIV. Servus,qul cognovitvoluntatemDo- Luc. 12. Pf.72. v.5. XI. Inlabore hominum non funt, & cum minifui, &non fepraeparavit, & non fecit fe- V 47* " ]deo tenuit hominibus non flagellabuntur. - cundum voluntatem ejus, vapulabit multis. eos fuperbia, operu funti 1mqu1tate &i 1mp1eta- XXV.Omnem palmitem inme non ferentem Joan.: ig. te fua. fru&umtollenteum, Siquis in me non man- ** 2 er. 48. XII. Maledx&us , qui facu: opus Domiii ferit,mittetur foras, ficut palmes, & arefcet, & V. IG. fraudulenter; vel, ut feptuao*mta transtule- colhgenï eum, & inignem mittetur, & ardet runt, negligenter. .XXVI. Egeftatem operata eft manus re- Prov. 1o. v. 4. Gal.3.v.3. XIII. Sic ftulti eftis, ut, cum fpiritu coepe- miffa, mauusautem fortium divitias parat. : ritis, nunc carne confummemml? XXVII. Tter pigrorum quafi fepes fpina- Prov. 15. $ Matth.21. XIV Videns fici arborem' unam fecus rum: viájuftorum absque offendiculo. - V. '90 €d v. 19 vam, venitad eam: &nihilinvenit in ea, nifi XXVIIi. Per agrum pigri hominis tranü- Ib. c. 24- folia tantum: & aitilli: Nunquam extefrü- vi, & pervineam viriftulti , & eccetotum re- "* 39* &us nafcatur in fempiternum. Et arefa&a eft ;leverunt urticae, & operuerant fuperficiem e- continuo ficulnea. g!! us fpinze, & maceria lapidum deftructa erat. Luc. 21. XV. Arborem fici habebat qmdam pla,n- XXIX. Usquequo piger dormies? Usquequo lbxd.v.sz. v. G. tatam in vinea fua: & venit quzerens fru- defomno confüurges? Parum, inquam, dor- &um inilla, & noh invenit: Dixit autem inies, modicum dormitabis, pauxillum manus ad cultorem vineze: Écce anni tres funt, ex conferres,ut quiefcas? & veniettibi quafi cur- ïï quo venio quaerens fru&um in ficulnea hac, foregeftas & mendicitas, quafi virarmatus. L Titulus IK " Acedia. Prov, 10, -- XXX. Qui congregat in meffe , filius fa- VIII. Suntnonnulli, qui bona quidem ope- S.Bern tr, v' s. piens eft: qui autem ftertit in ze(tate , filius ra faciunt, vel coactione, vel neceílitate, vel de Paff, Dom.c.:9 confufionis. confuetudine, fed ad hzec agenda nulla alacri- Apoc. $. XXXI. Utinam frigidus effes, aut calidus, tate moventur. Quod vitium proprie acedia dicitur, & hoc quidem vitio religiofi homines V.15. fedquiatepidus es, & nec frigidus nec calidus, incipiam te evomere ex ore meo. maxime atlliguntur, nam fzeculares adómodum 1 g Matth. 3. XXXIL ]Jam fecuris ad radicem pofita eft. pauci, etíi hoc fit vitium, non animadvertunt ; l V- 10- Omnis ergo arbor, qux non facit fructum bo- mundo enim alligati fpiritualis vitii vix pof- num, exfcindetur, & in ignem mittetur. funt apprehendere nomen. IX. Acedia eít remiffio animze , refolutio S. Clim, $. LI. odium 8?- *4ar- mentis, pulillanimitas exercitationis, chan. tr.7, EX $SS. PATRIBUS. profe(fionis, detra&rix Dei quafi invifcerofi & le&. r. exiftentis fine benignitate: Attonita in pfal- HorcPaft, Qualitas. modia, infirma in oratione, in minifterio fer- S.Bern, homoimprudens, millia millium mini- rea, in opere manuum pigra , in obedientia ferm. ïni-O flrant ei, & decies centena millia a(fi- improba. ftunt ei, & tu federe praefumis ? X. Rete pigri vocabuio denotatur, qui vultS. Hier. in Beda (üb regnare cumi Domino, & non pati pro eo ;€13.Prov. il. Vult, & non vult piger. Pigri vocabulo- Prov. .. denotatur,qui vultregnare cumDeo, & nonla- dele&ant praemia, cum pollicentur; deter- f'* 13. borarepro Deo. Dele&antprzemia, cum pol- rent certamina, cum jubentur. XI. Vuit, & non vult; habet voluntatem Dioa.Car, ) licentur: deterrent certamina, cum jubentur. W S;Leo fer, Hil. Non dormientibus provenit regnum optativam, nonimperativam ; itaque vu ]t fi- aP- Manfi, ay nem,fed media ad finis adeptionem neceffaria C. $3. difC, desppar, coelorum, nec otio & defidia torpentibus bea- IO 110 4. titudo zeternitatis repromittitur. non vultample&i; vult perfeCtionem & beati- $. Aug. de IV. Torpor &ignavia dicunt,fileQioni con- tusiinem obtinere, fed non vult jejunare, in vi- confli&u tinuato ftudio femperiufiftis, oculorum caligi- yit. & giliis, diíciplina & orationibus perdurare ; nemincurris: fiindefinenter lacrymas fundis, cunctas vanitates, & delectationes, & contem- virt, g. ipfos etiam oculosamittis. Siprotelatis vigi- ptus propter Deum gaudenter perferre. ugo T liis Pfalmorum cenfum perfolvis, infaniam ca- XJI. Noli fidem penfaretemporibus,nec me H ard, r6. pitis acquitis: fi quotidiano labore te conficis, idcirco meliorem putes, quod prior in Chrifti ad opus fpirituale quando confurgis ? exercitu coeperim militare. Paulus Apoftolus "- S. Bern. V. Virofapienti fua vita vinea eft, fua mens, in vas electionis de perfecutore mutatus ,. no- íerm,.ó8. - fua confcientia, nil quippe incultum, defer- viffimusin ordine, primusin meritis eft, quia Ku 30 extremus licet, plus omniDüsaboravit: fubi- tumveinfe fapiens derelinquet: Stultus non ita. Cundaapud eum neglectainvenies, cun- tus calor longum vincit teporem.- &a jacentia, cun&a inculta & fordida. Ubi vi- XIII. Tunc quis torpere dicitur, cum ad be- S. Bonav, tis virtutis? Ubibotrusbonioperis? Ubi vi- neoperandum inveaiturinefficax , ficut aqua'!Pec anim, num lztitize fpiritualis? Per agrum hominis tepere feu tepida effe dicitur, cum non eft effi- ^ ** cacis caloris: Undetibi inApocalypfi dicitur, pigri tranfivi, inquit, & per vineam viri (tulti, J & ecce totum repleverant urticze, & operue- utinam effes calidus, autfrigidus, fed quia te- rant faperficiem ejus fpinze, & maceria 1api- pidus es, incipiamte evomereexoremeo, & dum deftruc&a erat. : talis torpor ex difplicentia boni videtur proce- ?f, S, Aug.in VI. Nemo dicat: Sufficit mihi, juftus füum: dere,quze tanta effe poterit,quod erit cum pec- Pfd.6g. Quidixerit, remanferit in via, non novit per- cato mortali, ut cum quis palatum animze fic & 9 venire. Ubi dixerit, fufticit, ibi hzefit. Attende corruptum habet,quod in nullo bono fpiritua- Apoftolum,cui non fufficit. Fratres,inquit,ego li.complacentiam invenit, & propter hoc, 142 quicquid boni facit, tepide & indevote facit: menonarbitror apprehendiffe. Et rurfum di- cit: Qui fe putat aliquid fcir nondum fcit, Unde ex hoc ramo procedit negligentia, cum [2, quomodo oporteat eum fcire. " Unum autem, quis negligit facere, quod debet; vel.fi forte qu2e retro funt, oblitus, in ea, quae ante funt, illud facit, absque diligentia facit, & fecun- extenfüs, fecandum intentionem fequor ad dum hoc dupliciter poteft habere rationem n mortalis, uno modo, fidimittantur per negli- almamfüpernze vocationis. llle ergo currit, tuhzefifti? illenondum dicitfeperfettum, & gentiam neceffaria ad falutem. Alio modo, ut tu jam de perfectionegloriaris? Confundan- li forte talia fiant, fic cum contemptu fiant, quod quoquo modo fiant, non curat omnino, tur, quidicunttibi: Kuge, euge. Cenfundaris I &tuinterillos, quitibidicis: Euge, euge. & fic intelligitur illud: Qui negligit vitam VII. Invenire eft homines pulillanimes & fuam, mortificatur. 15- S.Bern. f; Damnuwn. 6. deAfc, remiffos deficientesfub onere, virga & calca- ribusindigentes , quorum brevis & rara com- XIV. Si inchoata bona fortis operantisS. Greg 3. b manus ad perfectionem non fublevat, ipía o - p. paft.ad«, ^pun&io, animalis cogitatio, tepida converfa- m , monit, 3$, tio, quorum obedientia fine devotione, fermo perandi remiffio contra hoc, quod operatu finecircumfpectione, oratio fine cordis inten- eft, pugnat. Hinc eft, quod per Salomo- nem dicitur: Qui mollis & diffolutus in ope- tione, le&io fine zedificatione. . Quos denique, ) ut videmus, vixgehennze metusinhibet, vix re fuo fuerit, frater eft füa opera difbipantis, quia videlicet, qui coepta bona diftri&e non pudor cohibet, vix frvenat ratio, vix difciplina coercet. Nontibi horum vita inferno penitus exequitur, diffolutione negligentize manum appropinquare videtur ? deftruentis imitatur Hinc Sardis Ecclefize Lohn. Bibl. Man, Tom. 1. Da Epi- n RoP- É 28 Bibliothece Manwalis / Conciouatorim E pifcopo ab Angelo dicitur: Efto vigilans, obfecro, quicunque ejusmodi fumus, refarciáe & coníirma cetera, quae moritura erant, non mus animas, fpiritum recolligamus, abjiciens enim inveni opera tüa plena coram Deo meo; tes perniciofam tepiditatem, & fi non; quia pe« quia ergo plena coram Deo ejus operainven- riculofa eft, & Deofolet ( quod interdum mi- ta non fuerant, moritura reliqua etiam, quae ferabiliter plangimus) etiam vomitum provo- erant gefta, proedicabat. Admonendi funt care, certe,quia moleitiffima, plena miferisze & etiam, ut perpendant, quod tolerabilius ef- doloris, & inferno plane proxima, umbra mor- « A fe potuiffet, rectam viam non accipere, quam tis pure cenfetur. poít arreptam poft tergum redire, nifi enim XXI.. Simplicemgehenn am, infieculo vi- S, Ephe, xetro afpicerent, erga coeptum ftadium nul- ventes, fibi comparaffent; duplicis gehennze f. de vite a relig. jc9 lo tempore languerent. Audiant ergo, quod fupplicio, in monafteriis negligenter viventes, vmïu fcriptum eft: Melius erit eis non cognofcere fe reos faciunt. viam juítiti2 , quam poft XXII. V2eanimze illi, quzein tepiditate fua S. Bernar- xagnitionem retror- x fum cenverti. fecura confiftit, fejuftificando,de quaDominus din P.3- Id hom.g. XV. Revertitur (paterfamilias) ut de ta- in Apocalypfi in perfona talis animze ait: Se-^* 4* iu Evang, deo, ut Regina, vidua non fum, lu&tum non vi- lentis rationes poícat, quia fi à bona actione torpefcimus, de ipii* donis, quze contulit, nos deo. Etfubdit: propterea una die venient pla- diftriciusjudicat. Confideremus ergo, quae g?e ejus. accepimus, atquein eorum erogatione vigile- XXIII. Admonendi funt, ut perpendant, S. Greg.t, mus. Nullanosa fpirituali opereterrena cura quod tolerabilius effe potuiffet re&am viam $. patt ad» impediat, ne, fiinterrà talentum abfconditur, non arripere, quam poft arreptam poft ter- 9. 35* $ Dert, talenti Dominus ad iracundiam provocetur. gumredire, nifienim retrorefpicerent, erga fe, s i Piger enim fervus , . cum jam culpas judex coeptum ftudium nullo tempore languerent. (uit, examinat, talentum de terra levat, quia funt Audiant ergo, quod fcriptum eft: Meliuserat plerique, qui tunc fe a terrenis defideriis vel eis non cognofcere viam juftitize, quam poft a- operibus fubtrahunt, quando jam per ani- gnitionem retrorfum converti. Audiant,quod madverfionem judicis ad aeternum fuppli- , Ícriptum eft,utinam frigidus effes, aut calidus, cium trahuntur. fed quia tepidus es, necfrigidus, neccalidus, &,Ephr de XVI. Negligentia multorum malorum fit incipiam te evomere ex ore meo: Calidus fecord, cauía non vigilantibus, paulatim a fpirituali Riortis, quippe elt, qui bona ftudia &arripit, & con- confuetudine acratione vivendi abducens, & fummat; Frigidus veroeít, qui confumman- fidei ardorem deprazedans, efficiensque, ut vo- danecinchoat. Etficutafrigore perteporem luptatibus tanquam dominis ferviamus, non tranfitur ad calorem, ita a calore quoque per enim finit cogitatione complecti, quze poft teporem redituradfrigus.Quisquis ergo amif- hanc vitam erunt retributiones. foinfidelitatisfrigore, fednequaquamtepore S.Alb M. XVII. Locum diabolo przeparat (acedia): 1. 3 comp. fuperato, exardefcit, utferveat, procul dubio C. 18- in ollam tepidam libenter mufcae infident, caloredefperato, dum noxio in tepore demo- quze ferventem fugiunt. Tentationibus patet. ratur, agit, utfrigefcat. Sedficut poftteporem Unde legitur in collationibus Patrum, quod frigus fub fpe eft, ita poftfrigus teporin defpe- monachum operantem daemon unus pulfat, ratione. Qui enim adhuc in peccato eft, con- otiofum vero innumeri; eft enim homo ace- verfionis fiduciam non amittit: qui vero poft Vr diofus quafi urbs absque murorum ambitu, & converfionem tepuit, & fpem, quae effe potuit, Qtry quafi figaum pofitumad fagittam. Prazeterea de peccatorefübtraxit. Aut calidus ergo quis- acediofus receptaculum fordiuin fe facit. hg, S. Benav, que, aut frigidus effe quzeritur, netepidus evo- dizt,tit.I, XVIII. Facilius diabolus occupat illos, matur, ut videlicetaut nondum converfus ad- quos in bono opere non invenit occupatos ; huc, de fe fpem converfionis praebeat, aut jam €.7, nam immundus fpiritus cum invenit domum converfus de virtutibus inardefcat, ne evoma- vacantem, fcilicet per acediam, affumit alios feptem fpiritus nequiores fe, id eft,univerfa vi- turtepidus, qüi acalore, quem propofuit, tor- pore ad noxium frigus redit. tia, & ingreffi habitantibi, ut dicitur Lucze r f. XXIV. QuiDominitalentum, nullo deipfo S Laur, S. Bern, XIX. Tepidi, fi diu permanferint füb onere ferm.3. de tepiditatis, aut opprimuntur , aut fuccum- fa&o lucro, in terra abíconderit, timeat, ne Juft. c. 7- e caft. Afcenf, quafi indignus a fponfi convivio amoveatur. connub, bunt, aut.quodamnmiodo in inferno funt, nec Eft quidem difciplina czele(tis velut mare, in unquam refpicient in lJücem miferationum Domini, nec in libertatem fpiritus, quae fola eo nihil, nifi vivat, perfeverare poteft; omne enim morticinum & immundum adlitora pro- facitjugum fuave,& onusleve. Raro affectio- nes fuasdiriguntin Deum, & eorum compun- jJicit. Hinceft, quodin Apocalypfidicitur: u- &iononcontinua, fedhorariaeft. |Nonfpiri- tinamfrigidus &c. Vae! quievomitur, quo- niam regno Dei ineptus judicatur. tus & caro, ignis & tepiditasinuno domicilio commorantur, preefertim cum tepiditas ipfi XXV. Secundum morum informationem S.Bonay, - Domino foleat vomitum provocare. fpiritualiter notandum, quod arbor infructuo- in C, 13« - ld(£g.de XX.Nontibi horum vitainferno penitus ap- fa fucciditur, maxime, quae pertriennium fru- Afcenf. propinquare videtur, dum intellectu affe&ui, &um non facit, inquointelligitur rete, homo & affettu intelle&ui repugnante;. neceffe ha- negligens ad opera virtutis: & quidem re&e bentmittere manum ad opera fortia,quia cibo per ficum infructuofam negligentia humana fortium minime fuftentantur,focii planetribu- arguitur. Primo,quia ficus habetfolia magna Vs lationis, fednonconíolationis? Exfurgamus & multa , & in illo potiffime arguitur negli- tlj gentia Titulus IV..— Acodia. 20 gentiaillius, qui magna habet verba, utin Ec: Nam ficut veftimentüm & tineam generat, & -Jl-—- clefiaftico: Nolicitatuseffe inliuguatua; & nutrit, ita ignavia non folum gignit ex fe des inutilis & remiífus in operibustuis. Secundo fperationem, fed alit & fovet. quia folia ficus funt manui fimilia, & in illa XXXL. Trifitia animaruüm crudele. tor- S. Chryf,. - potiffimum reprehenditur negligentia ejus, mentum eft, & dolor inexplicabilis, & judi- €P- 7. a qui alios ad operandum invitat, cum ipfe nihil cium omni judicio & vindicta deterius. Nam operetur. Tertioquiafru&us ficus eftfuavis, & vermi fimilis eft venenato, non folum car- ideo meritoipfius defignat opus virtutis, quod Eph e(t fuave & delectabile. nem, fed & animamipfam perimens: &tinea ü&ïm nonfolumad offa, fed etiam ad corda pertin- li Dion.Car, XXVI. Pigri indivinisin przefenti & in fü- gens: & perpetuus quidam carnifex, non core P in c. 6. e turo fuftinent detrimentum, quiaid ipfum bo- pus dilanians, fed vires animae confumens. . Dttn ni, quod agunt, faciunt cum labore & tzedio, & fine confolatione & guftn. Propter quod & pa- Fuga.- 1 D. ^ rum, autnihil merentur: ferventes vero & a« Thomaf - gilesferviunt Deo cum gaudio, & dele&abile OUU Oütà vitum expendinieteviamdet- V1l apud tibus,ex hoc provenitillud; quod valdetimen- Manfi . efteis exercere divina, ideoquein praemio cre- dum, quod multi vocati, pauci ele&ti. O'quam difcs. n.t fcunt przecipue, & funtDeo chari & compla- centes. Pigritia ex charitatis defectu, & in tinenda featentia , & quam expavefcenda, (teg. confideratione divinzeMajeftatis ac noviífimo- quis hocdicit, nifiille procurator, cui commif- pl ads fum eft przemiare operarios? credite mihi , Jl o rum procedit. : S. Bern. XXVII. Hoc frigus, fi femel invaferit ani- fratres, credite, quod fzepius admonui, fzépius clamavi; nifiviriliterlaboraveritis, non a ,'recia fer. 6s i5 imàm, mox (ut in corpore folet evenirefebri- Cant, pietis przemium. citantibus ) fubit quidam animi rigor, & vi- gorlentefcit, languor fingitur virium, horror — XXXIII. Ne dulcefeat nobis hic negligen- S. Ephr. f auíteritatis intenditur, timor follicitat pauper- tia, ut non poftea nobis amarefcat zeternus de vit. rel. ignis, & vermis nunquam dormiens. tatis, contrahitur animus, fubtrahiturgratia, protrahiturlongitudo vitze, fopitur ratio, fpi- — XXXIV. Aliter admonendi funt pigri, at- S.Greg p. ritusextinguitur, defervefcit nóvitius fervor, que aliter preecipites : illi namque fuadend j3: Paft.ade non. 16*. funt, ne agenda bona, dum differunt, amit- ingravefcit tepor faftidiofus , refrigefcit fra- terna caritas, blanditur voluptas, fallit fe- tant; ifti vero admonendifunt, ne, dumbo- curitas, revocat cenfuetudo. Quid plura? norum tempus incaute feftinando praeveni- unt, eorum merita immutent; Pigrtisitaque Diffimulatur lex, abdicatur jus, fas profcri- bitur, derelinquitur timor Domini. PDantur intimandum eft, quodfzepe, dum opportune poftremo impudentie manus , przefumitur agere, quae poffumus, nolumus, paulo poft, cum volumus , non valemus , ipfa quippe 1ille temerarius, ille pudendus, ille turpiffi- 1nus, plenus ille ignominia & confufione, fal- mentis defidia, dum congruo fervorenon at- tus de excelfo in abyffum , de pavimento in tenditur, a bonorum defiderio funditus con- valefcentefurtim torpore ma&tatur. fterquilinium, de folio in cloacam, de coelo XXXV. Vidit Jacob fcalam, & in fcala Án- S. Bern; in ceenum, de clauftro in fzeculum, de para- difo in infernum. gelos: ubi nullus refidens, nullus fubfiftens €P: 253: apparuit, fed vel afcendere vel defcendere vi- $.Bemn.f, AXAVIII. Neque exiftimandum eít , cum contra vit. fuinze alicujuscernuntur, tum incipere dam- debanturuniveríi; quatenus daretur intelligi; ingtat. inter profectum & defe&um in hoc ftatu mor num; fed quia comederunt alieni robur ejus, talis vitze nihil medium inveniri, fed quando & ignoravit. Ob eam caufam nos SpiritusS. ipfum corpus noftrum continuo crefcere con- admonet: n pigritiis humiliabitur conti- ftat, autdecrefcere, fic neceffe fit, & fpirituü gnatio, & infirmitate manuum perftillabit x aut proficere femper, aut deficere, domus. XXIX. Admonendi funt, qui inchoatà bo« XXXVI. Lapfus quispiam, uequaquam fü- Caff. coll, bita ruina corruiffe credendus eft, fed aut prà- 6. 6 71 na minime confummant, uttanta circumfpe- vae inftitutionis deceptus exordio, aut perlon- lfs &ione confiderent, quia, dum propofita non gam mentis incuriam paulatim virtute animi €7- perficiunt; etiam, que fuerant coepta, con- j veilunt. decidente, & per hoc fenfíim vitiis increbre: Üb Si enim , quod videtur gerendum, Ícentibus, cafu mirabili concidiffe. Ante con- follicità intentione non crefcit, etiam, quod tritionem enim praecedit incuria, & anteruis fueratbene geftum, decrefcit. Inhoc quippe nammala cogitatio: Quemadmodum domus mundo anima quafi more navis eft contra nunquam adruinam fubitaneo procumbitim2 i&um fluminis condefcendentis, quae uno lo- pulíu, nifi aut antiquo vitio fundamenti, aut co nequaquam ftare permittitur; qua ad ima longa inhabitantium defidia, ftillicidiis pri- relabitur, nifiad fumma conetur. Si ergo in- mum pauciffimis penetrantibus corrupta fen- Af choata bona fortis operantis manus ad perfe- fim fuerint munimenta tectorum, quibüs pef Gionem non füblevat, ipfa operandi remiífio ) vetuftam negligentiam in majorem inodum contra hoc, quod operatum eft, pugnat. Hinc patefactis atque collapfis, paulatim poft haec enim eft, quod per Salomonem dicitur : Qui influitpluviarum imbriumque poteftas. In pi- Ecdl, ia mollis & diffolutus in opere fuo fuerit, frater gritiis enim humiliabitur contignatio , & in 9. eft fua opera diffipantis. fegnitiemanuum perftillabitdomus ; & Salo- XXX. Radix defperationis eft ignavia, & mon aliis verbis : ftillicidia ejiciunt hominem S.Chryt.. €e lapíü. non folum radix, fed & nütrix ejus & inater. indiehyemali de domo fua; Da $.1V. 20 Bibliothsie Manülis Coritionatorig Ó $ V. UE nullusfuitdies, quo non operis aliquidfeces —orL,-* rim manibus meis: necrmemini me abaliquo EX LIBELLO DE IMITATIONE . CHRISTI. gratis panem datum comedilfe. VI. Frater quidam petrexitad Abbatem A- Sophroa L t. c. 18. tepor & negligentia ftatus noltri, quod LÀ LÀ R tam cito declinemus a priftino fervore, lexandrum,ipfius monafterii Abbatis Gerafmi Prat-fpir. L Antiftitem, &aitilli: Abba, volo exloco, ubi * & jam tzedet vivere prze laffitudine & tepo- re. Utinaminte penitus non dormiret profe- habito, difcedere: valdeenim acedia & tzedio &us virtutum, qui multa fzepius exempla vidi- animilaboro, refponditei Abbas Alexander: s iftud, fili, ignum eft, quianecregaum coelo- fti devotorum. rum,nec eternum cruciatum in mente habes: l. 1. €. 22. II. Quid fiet de nobis adhuc in fine, qui $. 7. nam fi ifta fcllicita intentione cogitares, nul- tepefcimus tam mane? Vze nobis, fific vo- lam in cella tua acediam fentires. lumus declinare ad quietem, quafi jam pax fit, &fecuritas, cum necdum appareat ve- VII. Eratfenex quidam in Scythia captus o- Id. c. x69. culisin monafterio Ábbatis Sifci. Diftabatau- ü-igiqm verze fanctitatis in converiatione no- Ara. tem cella ipfius a puteo fere mille paffibus, & fu. ]. 1. c. 25. III. Quam jucundum eft & dulce , videre nunquam pafífus eft, ut fibi alius afferret a- | g,/J.I.ïl.n» $. 5* quam, fed facto fune,unumipfius caput ad pue D I fervidos & devotos Fratres, bene morigera- l tos & difciplinatos. Quam triíte eft & grave, teumligavit, &alterumincellafüa, jacebat videre inordinate ambulantes, qui ea, ad quze autem funis in terra. Quando ergo pergebat fibi haurire aquam, fupra funem ambulabat; vocati funt, non exercent. ib. $. 7. IV. Religiofus fervidus omnia bene por- hocautem faciebatfenex,utinveniret puteun, tat, & capit, quzeillijubentur. Religiofus ne- cum autem arena propter ventum operuiffet funem, tenebatipfum manu, & exeutiebat, & gligens & tepidus habet tribulationem fuper tribulationem, & ex omni parte patitur angu- rürfus illum in terra ponebat, & fuper eum ambulabat. Fraterautem quidam rogabat fe- ftiam, quiainteriori confolatione caret, & ex- teriorem capere prohibetur. nem, ut fe permitteret illi afferre aquam, cui Íb. $. xx. . V. Si incipis tepefcere, incipies male ha- refpondit fenex: fili, viginti jam & duo funt bere. Siautem dederis te ad fervorem, inve- anni, exquo mihifemperita haufiaquam, & laborem meum tu modo aufferre vis? nies magnam pacem, & fenties leviorem la- borem propter Dei gratiam, & virtutis amo- . VIII. Abbas Athanafius illud frequenter Manfi. in orehabebat: Olim Patres noftri conati funt ifc. s. rem. Lomofervidus & diligens ad omnia eft num. 30' paratus. Majorlabor eft refiftere vitiis & paf- vitare fpiritus diftraCtiones , omnemque tem- fionibus, quam corporalibus infudare labori- poris jacturam ftudiofe cavere; nunc autem bus. Qui parvos non vitat d & efe&us , paula- negligentia, acediaque, duo hoftes capitaliffi- tim labitur ad majores. mi, in eorum locum fuccefferunt. Idem cogi- tans aliquando, quidnam inter eos, qui dzemo- SCNHE - Det], ni pigritiam offerenti refifterent, quidque ei Difgm EXEMPLA CATHOLICA. obiequerentur, intereffet, raptus eftinamca- q25. f num locum; focio vero roganti, ut ad eam 1 Ó Fuga 4cedim. hriftus tantopere hoc vitium & otium legitimam focietatem, quam videre fibi vide- P*'alþ F rE I;C batur (quamque folus audiebat) admittere- v. X6. fugit, ut de feipfo per Davidem dixe- tur, reiponfum eft; neminem pigrum ofcita- yventute mea. rt: Pauper fum ego'; & in laboribus a ju- bundum & negligentem eo pertingere , aut pervadere poffe. / Marulus II. B. Virgo adhuc in templo exiftensa fum- 1.3.€. 9. mo mane usque ad tertiam orationi infiftebat, IX. Quidam Fr ater volens dif;cedefe 1n fö— VitaPP. * & tum labori manuali usquead nonam vaca- litudinem, a matre propria prohibebatur: ille 3- 5- 210- bat, ficquetotam diem hac viciffitudine confu- vero dicebat matri fuze: permitte mihi, mater, mens, otium ftudiofilfime fugit. falvare enim volo animam meam ; cum autem non poffet retinere eum mater, dimifiteum. Il- Spec. Ex- III. D. Antonius, cum aliquando animum d.2,eX 54»1 llius taedium & cogitationum confufio inva- D le vero veniens in folitudinem, per negligen- - deret, atque 1 deo a Deo auxilium peteret, vi- tiam omnem vitam fuam confumebat: conti- git autem, ut moreretur mater ejus, & poft Ct«rïp, -dit foras quemdam tanquam feipfum feden- EX tem & operantem, deinde furgentem ab tempus aliquod factus eft & ipfe 2egrotus, & C.g h M .opere, & orantem, & iterum fedentem, raptus in extafi ad judicium, invenitmatrem cum his, qui judicabantur: illaautem cum vi- -ple&amque de palmis facientem, atque inde .rurfus ad orationem furgentem , poít quae diffeteum, obftupuitdicens: quid eft hoc, fi- li? &tuinhunclocum deductus es condem- -audivit vocem.dicentem fibi: Sic fac, & fal- * nandus? & ubifunt illa verba, quze folebas "yus eris. Caffian. l. IV. Abbas Paulus probat iHimtis *P.atrum dicere, quoniam falvare volo animam meam? otidie certum ex colle&is palmarum foliis Erubefcens ergo ille in verbis, quze audiebat, 10.C,24. QU . pen fum a fe exigebat; cumque opere toti- ftabat, nihil habens, quod refponderet: Et anni auntrum fuiffet impletum , nec vendere ecce voce fatta , ut hic revocaretur , tan- quam altero juffo , ex coenobio Fratrum tran- poffet , id quod follicita cura laboraverat, fin- Sorhr gulisannis fuppofito igne concremabat. - fire, reverfus ad fe, omnia quae cogaoverat, Pallad. V. Abbas Pambo, cum effet moriturus, ad- quaeque audierat, adítantibus referebat. Ad & t confirmationem fane verborum fuorum ro- 4 €. IO. 'i?cantibus dixit: Ex quo veni in hunc locum, LÁ gavit, Tüulus 1PL- /Icediqþ 31 gavit, ut äïiquis ex adftantibus iretad monae . tutis vir, qui in cellafuà egerat annosfeptua» X2 fterium, utviderct, fi tranfiffetfrater ejusdem ginta. - 'Erant autem illi difcipuli decem ,. ex nominis, de quo audierat: qui profectus in- quibus unus erat valde negligens fui;fenex er« Mtw, venitita , ipíe vero poftquam fanus effe&tus . 'go lzepius illum corripiebat, & hortabatur di- 'ät.fpir. li eft, reclufitfe, & feditcogitans de falute fua, cens: Frater, follicitudinem gere pro anima poenitens & lacrymans fuper his, quze fece- tua: debes enim mori, & nifi te emendav rat prius in negligentia : Tanta autem erat infuppliciumtendes: Frater autemille fem- egis, ei compunétio, ut, cum multi eum rogarent per feni inobediens erat, nec ea, que abij fo paululum requiefcere, ne forfitan noxium ali« dicebantur, admittebat. . Contigitautem poít quid patereturperinceffantem fletum,illeno- aliquantulum temporis , ut ifte moreretur; luit,dicens: fi matrismeze improperiumnon contriítatus vero feniorfaperillo valde (ície- portavi, quemadmodum preefente Chrifto & C169, batenim, quod in magna defidia & negligen» Angelis ejusin die judic - il dlLtt impro perifg aut tia de fzeculo exiiffet) coepit orare acdicere: 2 Domine Jefu Chriíte, verax Deus nofter, reve- yt;ovrmenta. pqrtabo ia 0- lamihi, quid fit circafratrisanimam. Afpexit Dniroul't.k X. InVltfa S. Br igittae virginis exScot autem in exceffu mentis effe&us, fluviumig- e.6.tit.22, riundzelegitüur, quod, cum aliam quamdam — nis, ingentemque inipfoigne multitudinem, 9X.1* virginem ad menfam fuaminvitaffet, notarit .acmedium fratrem illum ad collum usque de- juxta latus ejus conftitutum fpiritum quem- meríum, tunc ait illifenior; Nonnete propter dam malignum, quem cum ipfa etiam videre hanc poenam orabam ,. ut curam animze tuze cuperet, Brigitta fan&a eidem, ut oculosfuos ageres, fili ?. refponditfrater, & aitfeni , gra- erucis figho muniret, praecepit; quo facto, tias ago Deo, Pater, quod vel caput meum tidit Satanám deterrima fpecie, immani & requiem habet, per oratiónes enim tua;s.äfupra vaito capite , & perforamina & rimas omnes , caput Epiícopi fto. capitis flammam fuümumque erumpentem. XIV. Caefarius fa&um quoddam merora- Carfartüs Tünc Brigitta, loquere, ait; nobisdzemon. : At bile refert, quod Religiofo cuidam f . $ * * omnolen- l.4.c. 88 illé, non poffum, inquit, tibiloqui, fan^ta vir- to accidit: ita enim ícribit: ^ Vi H x funt;.duo go, nectamen tua juffa contemnere, quando- menfes elapfi, quod Dominus À bbas Cam- quidem tupraecepta Deinoncontemnis. Cutf pen(is retulit nobis de Monacho q uodam, qui !f vero, aitS. Brigitta, huc acceffifti? - Apud lemper in choro folebat dormire , tem terri« $ virginemhanc, inquit, demorandi mihi & fpa- bilem valde ,. nocte enim, quadam ,. cum ex m.gOI tium & opportunitatem przeítat ejus defidia more dormiret, aliis pfallentibus, Crucifixus &torpor. Converfa ad virginemS. Brigitta, de aitari venit, dormientem excitavit, & cum vide nunc,inquit, quem tam multis annis apud tanto nifu maxillam ejus perculfit, ut infrà tefoveris: atque ex illa die liberata eft vi t o tertium diem moreretur. N j 3 ab illo nequam fpiritu. ; XV. Pauloanteidem Caefari us aliud quod-I5. c. ag. Delr.1.a. — XI. Franciícus Picus Come s Mirandulanus ; dam retulerat exemplum, licet non zeque ter- Difq.mag. in vita Joannis Pici patrui fcribit; non longo ribile, aptum tamen ad acedioíos ex defidize q.29. fect, poft obitum Joannis Pici tempore, fpectrum e lethargo excitandos. Cum enim Monachus joannis apparuiffe Hieronymo- Savanarolz, . quidam poft matntinum,eotempore,quod ora- eique dixiffe, torqueri fe poenis expiatoriis, eo tioni deftinatum eft, fedem quamdam ad dor« quod non fatis diligenter & foecunde talentum miendum occupaffet, Chriitus ei oftendere vo- fibia Deo creditum eruditionis & ingenii mul- lens, fomnum hunc nec tali horze, nec tali lo« tiplicalfet , & quianon , quanti par erat, fecií- . coconvenire,eidemin cruce quidem apparuit, fet internas Dei fuggefliones, infpirationes- fed obverfo ei dorfo, utdicere videretur: quia aPPI !. Y que, quze adhortabantur, honeftos labores, . tepidus es, & acediofus, non es dignus faciem . quos inchoavit, non abrumpere, & qu»e fibi Q1neam intueri. : animo propofuerat, ea intanteroperari atque XVI. David, quia tempo re, quo folebarita. Räg. perficere. Quze Hieronymus mox in concio- Reges adbella procedere; domi remanfit, & C 1t. ne propofuit, & omnium precibus Picum cont- .otio vacavit, in mendavit. » "dium incidit.: grave»adulterium & homiicia Cmip.i, , Al Vidi juvenem, inquit Thomas Can- .XVH. Salomon, qua mdiuinedificatiorie 4. Reg, s.apum, tipratanus, cujus amari(lima relatione memi- templi occupatus fuit, luxuriae ftimulos non € 1r. . fenfit: hocvero completo, otio vacans, foemi- €9.P.2. ni, quodfubjungo: hic piorum fratrum fuo- rum labore manuum vivebat: ipfe vero fe- na inftigante, defecit ad idola, & vitulum au« " gnis otio vacabat & tzedio, & fattum eft ani- reum adoravit. inadverfione divina , ut eo cum patre & fra- XVIII. S. Brigitta virgin em quamdam ad suius lo tribus ad meníam fedente, cibi ((ficut ei foli feinvitatama fpiritu acedizeliberavit, dum ei Febr, videbatur) verterentur in angues, fapore ta- daemonem horribili fpecie affidentem often- men rerum deterrentium non mutato. Hoc dit, &, cum rogaretur, cur ad hanc virginein cum per aliquot dies.continuaretur in pejus, -"acceffiffet, dicentem: Apud virginem hané demoraadi fpatium & o tandem mutato vitze propofito liberatus eft, i pþortuniþ?tem ejus & fanatus. -— torpor & ignavia przeítat. Sophron, Xlll. Senex quidam narra vit nobis, cum XIX. Quidam Patrum cum dáemonem in saluftius 44. prat.. Thebaidem veniffemus, quod lenex unus mo- Fratris cujusdam cella. modo ingredientem, in Spec. e quæ- P- l. C l?o. rabatur extra givitatem Antindum, | magnæ L: modo egrefiientem yideret , & ex Fratr Vtiif let, 52 Bibliothece AManualis Conciónatorie vocabat a literarum commentatioiie, ffaudesg Q fiiffet; quid ageret, deprehendit cum ingref- fum effe.daemoner, quando Frater otiofus e- inquam, agnoviffe? atque conftantia & de- rat, & tum exiiffe, quando occupatus erat. millione diícuffiffe? Oftendit Ignatius, fi quos divinus amor literis mancipavit, eostotiusa- SUT. 2. XX. S. Antonius tranfiens propter domum moris invitamento effe anteferendas. Maji. quamdam , Angelosque te&o inlidentes vi- dens, cum intrafiet, viduam cum tribus filia- - NI. Necfegniter a fummis viris literis ope-Ibid.n.2; ya data eft, ut auxiliares veluti copias prom- bus, nudis pedibus, lacero veftitu colum 1 trahentem vidit; Quibus cum largam ftipem ptas haberent. : Et Lainii quidem, nifi res in obtuliffet:, alio tempore. prope eandem do- clariffima. Concilii Tridentini luce. peracta fcribatur, vix fidem inveniat portentofa ftu- mum incedens dzemones:teéto infidentes vi- dit, iterumque ingreffus, &, quid vidua & dendicontentio. —Degraviífima controveríia filiabus ageretur, percontatus, advertit eas Pontiüicis Theologus dicturus Lainius, quo xb']d. D 61 depofito colo otio, di&tis plus ponderis ineffet, nullum a fe lau- & ?omendg c?rpori và- datumiriau&corem , quema capite ad calcem care ?qlitas. diligenter perle&um non exculhiffet, aut etiam in breviaria non redegiffet, vir minime glorio- M fus propalam profeffus edixit; mox continen- EXE MPLA DOMESTICA. - ti trium horarum oratione fupra triginta Pa- x i » i trum teftimonia inmedium attulit , in iisque; Turf, 1. ; utantiquos diffimulemus, Alphonfi Toftati E- €16. vit, LS Francifcus Xaverius fzepe dicebat, 'erü- pifcopi Abulenfis, cajusingentia volumina vis * beícere fe & indignari, mercatores vi- Jium fuarum mercium vendendarum gratia tam eximunt legenti: trigefimum. quartum duntaxat annum agebat Lainius, cum in ea tam mature in Japoniam penetraffe, fe vero Synodo tunc difputavit, quorum bonam par- tam fero cam thei'auris,,,& divitüs *lcoele&ibus temex lgnatii diiciplina apoftolice fuerat mu- eodem perveailfe. tuatus. Sed[olidum hominis ingenium libro- Vitap.2, — 1l Joannes Berchmannus ne quid tempo- rum pariter,aclaborum vaitam caput tolerans Y u vis difllueret , perpetuo fecum libelium ali- f, 125. tiffimum, & legendis , & retinendis fufficie- quem facrum autftudiis utilem hab ebat,eum- bat; ut de hoc viro dixerit olim Salmeron, tan- . que, fi quoloco diutius comrorandum erat, tum fibi praeftare Lainium , quantum ipfe ilii- "ftatim explicabat, legebatque. teratis hominibus antecelleret. . . Annum ^ Ill. [oannes Baptiíta Gentilis otium adeo 1650. 'execratus eft, utnon modo fibi imperatos la- - VIL Nemo erüditorum eft, qui Francifei Ibid.n.s. Provinc. "boresperaccurate compleret, fedalios etiam TTurtrianinomen non audierit, clara inter prin-. Med.Coll LJ eipesfuicevi Theologos fama ; quzetum viva "Taurin, 4 udiofiffime juvaret , ideoque pes & manus dilferentis voce in clariffima totius Chriftiani num, 23 . omnium diceretur. - Et videbaturlabore per- orbis luce Tridenti colletta, tum deinde im- - petuo perpetuamalere pietatem, & hanc ad- mortalis eruditionis libris confignata' non a- "^miniculum habere laboris. Annue . IV. [oannes de Mendoza licet honefïifïï— bolebitür. : Huicquam acris fueritadnotandi fcribendiquecontentio, docuere dexterearti- 1612.£.34. mis ortus natalibus, Marthze femet iminifte- culi,in modurn habitumque fcribentis ita con- rio adícribi voluit, in quo tam fedulum & la- traéti, ut facilenon poffentexplicari; fed plu- boriofum fe exhibuit, ut etiam, cum phtyfi res thefauros orbi dedit contracta Francifci debilitatus vix fe fuftentaret , labores conti- nuaret, ne mors, ut dicere folebat, ceffan- manus, quam Regum extenfa. . Huicviro pa- rem unurm habuit antiquitas, Chryfantium tem & imparatum occuparet. Sardianum, quem infelicis laboris reum habis. Rho. 1 7. V. Ego inter rara omnis aevi exempla eo- tacum defertore juliano peragit confuetudo: Gi2,.1.1. eum , qui ardentiffimo animo.ad difcendum VIII. Inter praeclaraingenia, quse do&tiffi- Ibid.n.4. lia incübuerunt ,. Ignatium jure optimo cenleo Cum enim inter admiranda mis zevumque laturis monumentis Reipubli- reponendum. cze profuerunt, ingens Delrii nomen fama ha- - Philofophize abdicatasejus gratia voluptates, bet, vel uno magicarum Difquifitionum ope- etiam quibus vita moleftiffime affuevit , li- re, fuprainvidiamelata. Incredibilemillam benteraudiamus przedicari ; longe major pro- rerum aclinguarum cognitionem ut fibi com- fe&oeius eritlaus, qui literarum caula ea fibi dempferit folatia, quae ipfum animum liqui- pararet, fummo ingenio, acerrimum ftudendi laborem fibi addendum putavit. Ergo ne -diffimeatqueinnocentiffime oble&ant. Mit- curfandi per Bibliothecam neceffitas com- totriginta annos natum hominem militarem, atque ingenii prasfervidi, & cum extrema re- mentationem interrumperet, curulem fel!'am fubditis rotis ita librariis pulteisilligaverat, ut hid, x rum necelfariarum egeítate luCtantem inter pede pulfa, quamliberetin partem progrede- .pueros Grammaticg addifcendze militaffe.. Diflimulo repetitam Parifiis ftudiorum om- retur, itaque cum novis libris opus effet, eo fe nihilaliorum intermiffale&ione, moliebatur, nium rationem, quam Compluti & Salaman- ubi repofitos effe Íciebat: Egregia enim ve«- ticze ipfa feftinatio audiendi conturbaffet.. Quid, rogo, fuit liquidiffimis, quibus jam ro parfimonia temporis, quae famae immor- talitate compenfetur. maxime jam tum abundabat, animi fenfi- bus abftinuiffe? quid fraudes dzemonis, qui IX. Vivit etiamnumPo[Tävini memoria , Ibid.n.s. vel ad leviíffimas amoris voculas voluptates quamvis monumenta eam viventis non ha- rima eas eventilabat, perque illàrum illecebras a- beant celebritatem, quam egregia vel ap 400- » —Titulis. 1. Aecodia. 33 &dolefcentia literatum ormnium ac principum tize, & cedro digna m011ume'nta'di&afet. Meh— XD linguarum cognitione eft confecutus. Quia dozam nos ipfi Genuae olim vidimus, & incre- enim antelucanas horas fomno zeque, atque dibilem hominis diligentiam, ac temporis par- commentationi aptiffimas effe non ignorabat, flimoniam fatis mirari nequivimus. Quames ne illas molliffimeadlabens redormiendi amor quam enii tantum non mutatis ad celerita- ftudio literarum adimeret, alterum fidiculis tem equis in urbem properaret, ac fama nomi- pedem ad le&uli, & conopzei fulcrum cubitum nis omnibus expeditus effu(itfima humanitate iturusalligabat, utfi primo, ac legitimo ex- fuiffet exceptus, illico tamen poftreligiofi mo- hauftofomno, matutinam, &minus neceffa- risamplexus, brevesque falutationes in cubi- riam ad quietem fe convertiffet inlatus, addu- culum aliquid fcripturus, fe recepit, &quam- £tis illico fidiculis excitaretur. libet parvam temporis moram, quam necelfa- '$bid.n.6, " AX. Vidimus ingentium voluminum, & ria jumentorum mutatio attulerat,in 2erarium, fpiffo admodum opere fcriptorum auctorem iutulitfapientiae. Niíinos quotidianis cafibus Joannem Lorinum, hominem vere calcente- ad mortis injurias occaluiffemus , indignari rium in contentione ftudendi. Nulla ille die promptum erat, homines immortalitate di« ab opere ceffabat, horasque minimum fepte- gniflimos, & reipublicee maxime utiles ac fru» nas in bibliotheca ftans in ftudium divinarum giteros inipfalaborum contentione abripi , ne deítinata perficiant. Sed admonendi fuimus, literarum incumbebat, tanta capaciíümse mentis contentione, ut quamvis evocatus a netempus perinjuriamaliud, aut etiam nihil peregrinis, quihominis aut videndi, aut con- agentes prodigamus, cum inítantibus ac ftu- fulendi caufa confluebant, illos humaniffime dioiiline qtentiþus abrurmpatur. adoftium exciperet, ubife bibliothecae reddi- derat,ícriptionemillico continuaret, nulla du- i Bew bitantis animilitura, ut nontam commentari, EXEMPLA PROFANA. quam olim compofita memoriz caufa fcripto confignare videretur.. i I. /F:gyptii lege lata mortis poena animad- Diod. Sic, lbid. n.z, . XI. Alterum in divinis lit eris exponendis vertepantin eos, qui axtem, qua ale- ]umen Cornelium a Lapide habuit Collegium rentur, exhibere non poffent. Romanum, hominem, qui perpufillo corporis Il. Soion inter alias leges etiam hanc po- Plutarch; modulo ingentem animum, & nullis ftudio- fuerat, ut (ilius patrem aiere non teneretur, in Solon, i rumlaboribusfra&um claudebat. Hic exigua quinullam artem : ac prope nulla cum fociis confuetudine,quam- curafíet. ipfum. dopuiü"et', aut ducer-i )id-n.ïc k ] quam fuaviflimis ac fan&iffimis effet moribus, lil Athenienfes,fi quis de crimine quodatn Laärr. l. 5 adeo fcribendo ac meditando erataddi&us, ut accuíabatur, & defes etiam ac otiofus proba- « 2. abalienato quafi ab hujus mortalitatis curis a- batur, nonaliam ada & iterum crimen pr'obatip*- nimo uteretur. Somnusipfe, qui quatuor non nem requirebant. amplius horis definiebatur ,. recurrentibus lV. Seneca de feipfo (cripfit: Nullus mihi Epif. g, diurnis curis, atque illuftriorum cogitatio- per otium dies exit, partem no&tium ftudiis num imaginibus fefe objicientibus, levis erat, vendico.. Non vaco fomno, fed faccumbo , & ac fufpenfus, & non fui juris, fed vigiliarum. oculos vigiliafatigatos, cadentesquein opere Huic tantee contentioni , quamquam tenui detineo. "T femper valetudine ab adoleícentia, usque ad V. -Brach manni Philofbphï I;uejsosi fuos Lang. in. duodefeptuage(imum cum fuffeciffet, ad ex- impranfos fo ras extrudebant, fi quando nihil Polysnth, tremum relictis . immortalibus monumentis utilis operae vel parentibu t4 inter carmina fcriptur ceífariis dediffent. s, vel fUiä-f'?bPST ne'? E rat, extinctus eft.. arüm 3 qlu;ibus infueve- VI. Wencesiaus Romänofühi Ijmþ.äi*ät!or Textor ibid, n, 9. : . X1I... Inimitabil i propemodum temporis tam ignavus fuit, ut propter pigritiam admini- l 5- c.67. )idnnl4' ) parfimoniafuiffe oportet, ac ftudendi fciendi- ftrandi ab,imperio deje.:&usjüt. .que avidiffimum Thomam San&ium. Qui e- nimaliter poterat decem quotidie horas lite- $. VIIL. rarionegotio con'tanter habere fepofitas , qui SIMILITUDINES. . xiultus effet'divinis in precibus, acmyfteriis, ^ « fedulasque auxes animos.confelfione expian- Í. Sicut terra inculta aliud nihil, quam fpinas Pedag, tibus daret?. fed qui nugis procul vitam defti- tribulosque exfegignit, autítagnans a- Clro. 7, nato vivunt, illis tempus; ut vanis nun quam qua bufones & ferpentes; fic & hominis defi- P* t* $. 1 füperfit, feriis femper abundat. . t " diofi animus nihil przeter flagitia generat. fbid, n.9 . — XIII. Magnum utriusque nomen ! Fraxibi—: . 1I. Sicut aves non nidificant in alis mola- Engelgr, ÍciSuarii & Mendozse, inter fzeculi principes rum, nec in iliis defident, nifi dum a folito Domin. literarum viros, five acute difputare de divi- motu quieícunt ;. ita diabolus neque locum, ept P 25 nis, five divina oracula incredibili eruditione uc, Ev. neque quietem in illis reperit, qui femper in opus fit interpretari. .Et Suario quidem fra- motu & actione funt; fed Íolum in otiofis fe- Cto leviter die perennis erat commentandi, dem figit. docenáb dictandivelabor, ut etiam in Italica I1I. Sicutoftium vertiturincardinefuo (id Prov. 26, peregrinatione ftatim ac leCtica, qua debilita- eít;aliisingredientibus & egredientibus ad res ** 14 idon'S' tis viribus vebebatur, fuiffet depofita, in meri- fuas agendas, cardiaibus fuisinhzeret) ita pi- e toriis hofpitiis avito librario, quze tacitus fe- gerinl 1 eCtulofuo quiefcit, dum alii aq labores cuim fuerat ineditatus, divinae arcana fapiene furgunt. . R. E. Lohna. &ibl Man. Tom. I. IV. 34 Bibhothece Mmzualis Concionatoriat — « YO. IV. Sicut febris quaedam tempore proefti- acedia refifteret frater operando, & fe exere E einfjt. tuto ardentiffimos calores & veftus cict; ita cendo,tunc acedie fpiritum divinze gratize au« ïz Pp L Manach.. jcedia certis temporibus, & tum maxime, xilio repelleret. Quod S. Hieronymus confir- v bch.. 1nat, dum Rufticum falubriter his Verbis mo- aL quando orationi vacandum effet, infeftat. i u. Ih73' S. Chryf. V. Sicut veftimentum tineam generat, & net: Semper aliquid boni facito, utte diabo- lus noninveniat otiofum. L.delapf nutrit; itaignavia nonfolum gignit exfe de- XIL. Sicut athleta corpus fuum ftudiofe S. Ephr. fperationem, fed alit & fovet. aram, 194. Staplet. VI. Sicut pueri, dumin cafulis luteis com- exercet, ut illud ad certaminis artificium ap- them. $ ponendis occupantur, & in arundine equi- tum, compofitumque reddat, ita & pietatis Sept. tant, occupatiffimi fibi videntur, cumtamen pugil feipfum ad omne opus bonum exercere prudentum judicio meras nugas otiofe tra- debet, cum dicat Apoftolus 1. Timoth. 4. 7. &ent; fic omnes hominum occupationes, Te ipfum veroad pietatem exerce; nam cor- qu:e ad Dei gloriam,& noftram aut aliorum fa- poralis exercitatio ad modicum utilis eft; pie- Jutem non tendunt, etfi feria & gravia nego- tas autem ad omnia utilis eft, promiffionem tia videantur, a Deo & Sanctis velutotium & habens vitze, quze nunc eft, & futurae. XIII. Sicut, fi quis in medio curfu rapidi, S. Greg. 1. nug?e ridentur. Drexecl. in VII. Sicuthomo contagiofus innullum do- & przecipitis cujusdam torrentis conftitutus I« Paft. Palaít — musangulumadmittitur; ita otium velutip- firmare fe vellet, nec ulterius progredi, in e- * 35 p. $ 3- ^7- fiffima peftis ab omnibus vitze ? npiïræ hOris videnti effet periculo, ne ab impetu aquarum profcribendum eft. deje&us periret: eodem modo in vita fpiritua- S. Bern. f. VIII. Sicut perrimam fentinze aqua laten- li accidit, utpote quae naturae noftrae depra- drea. de S. Àn- ter intrat, & excrefcit, donec navis per nauta- vatz opponitur: nam paífionum noftrarum $, Cj rum incuriam demergatur; ita ex otio ac impetus ad vitium, ad peccatum, ad torren- fol,3.10 ignavia cogitationes pravae, & concupiícen- tem mundi fequeaudum nos pertrahit, nifi no- bismetipfis faciamus violentiam, ut rapidum tize multiplicantur, donec navis cordis eis fuc- cumbens in peccato periclitetur. appetituum noftrorum torrentem fecure S Laur. IX. Sicutaqua, quze caret decurfu, ac jacet tranfire valeamus, vincendo & mortifican- Jutt.c.5. infoveis, doipfos; hoc enim fi commiferimus, retro- de ligno putreícit ; ita & corpus otii labecon- vitz. fe&tum concupifcentiarum ac voluptatum cat- grediemur, decidemusque afpiritu, namre- nalium paritac nutritinfaniam. gnum colorum vim patitur, & violenti ra- Manfidift. XX. Sicut vas plenum, nullius alterius rei piunt illud. 4- no 80 admittendze capax eft, ita & mens & cor no- — KIV. Sicutpara lyfis facit merhbra arida & S Bonav. ftrum, quando per fidelem noftram cum gra- impotentia , fic acedia facit pedes impotentes di&t. tis. ad ambulandum , manus ad operandum, & * 7 tia cooperationem rebus repletur divinis, iullam daemoniacis locum dabit függeftioni- membra omnia inepta ad laborem poeniten- bus, quin potius iis ingruentibus intrepide tize fuftinendum; : unde de talibus dicitur in Pfalmo: Maaus habent, & non palpabunt, refpondebit: Apage hinc fis, fiquidem pof- feffio jamm capta eft, nec ulli ultra aditus pa- pedes habent, & non ambulabunt. LU XV. Sicut immenfum Babylon is colofMana a tet: fiquidem intusl exiftens prohibet extra- neum.- füm exile deftruxit faxum, inque minuti(fi- difc.2. .2 Senecl4, Xl. Sicut Crocodilus eft animal fugax au- mosS redegit pulveres (abíciffus eft lapis de nat.qd. daci, audaciffimumtimido; ita & crocodilus monte fine manibus, & percuffit ftatuam in pedibus, & comminuit, tunc contrita funt C.E.v afernalis heroica opera aggredientes horret, $, Enhr & expavefcit, timidis vero gloriofe infultat. pariter ferrum, téfta, aes, argentum & aurum, . de r Talem aliquando fe przebuit Bafilius Magnus, & reda&ta quafi in favillam ) ita quoque vel Vg unicum exile faxum, id eft , una negligentia; qüanäo*a Modelto, Imperatoris Valentis Prae- fe&to, per minas ad rianorum fectam am« feu pigritia, circaalicujus momenti materiam plexandam follicitatus, eum incredibili ani« admiffa fufficiens eft, ut humi profternat, in- que ultimum conjiciat praecipitium animam mofitate in hzec refpondit verba: Modefte,Ba- & 59 filio Magno jubes ? Formica es, rugias licet quampiam, qu2epriusin virtuteatque fan&ü í utleo. Invincibilem hanc Baáfiliifortitudinem tate eminenter excellebat. XVI. Sicutignis rarefa&us nullum caloris Arefius S. Hieronymus adumbraffe videtur, quando illum explicans Amos textum (Qui dormitis gradum amittit, fed tamen debilior fit, &ib. n.4- in le&is eburneis) ita difcurrit: Qui athleta quamvis in femetipfo nori minus calidus fit, quam ante, eosdem tamen, quos ante effe&us eft Domini, & exercetur ad luctam, & praepa- rat fe contra adverfarias poteftates , dormit producere non poterit, nec contrariis tam in nuda humo, imitans Jacob, & ponit fibila- fortiter refiftere. Ita quoque charitas, quae cceleftis quidam ignis eft, per peccata venia- pidem ad caput, quem reprobaverant zedifi- cantes, & faétus eft in caput anguli. Qui ve- lia vere quidem non diminuitur , nec ali- to deliciis vacant; atque luxurize, & omnia quem intenfionis gradum amittit, attamen cau'a ventrisfaciunt, dormiuntinleGis ebur- perillararefit; quia cor, quod illis fubjectum neis, mortul animalis, & immundis hzerent eft, ad diverfas creaturas dilatatur, & exten- Muf offibus; & quia pulchra videntur vitia, & prae- ditur; quia nunquam peccatum aliquod ve- dlrc. ]4' niale committitur , quin fit aliquis ad obje- n' 80 fenti nitore deleCtant, requiefcuntin eorum le- &ulis, & fopore graviffimo deprimuntur. S. &a creata affectus; charitas autem, tametfi Ephrem modusm tentationis acedize a nobis tam extinéta non fit, minorem tamen, quam cons repellendze his verbis tradit : Si obvgniente antea vim þabet,* ...x;ec eft ad refiftendum tra- Titulus: 117 — Àcedia; 35 ttariis idöh'ea; Ktideo peccata venialianon. Spiritus fan&us, quahäa prima omnium vice L imminuunt charitatem, fed ejus fervorem. fe mundo manifeftum fecit, operativuni pror- Vi PP.] XVIL Sicutlucernaoleo &lychnopropa- fus & aGivam fe exhibuit; nam, ut Scfiptue 5.libell. ratalucet, fi autem pernegligentiam non ac- ra ait: Spiritus Domini ferebatur fuper a- 1I. 7»73- ceperit oleum, paulatim extinguitur, atque quas; De Verbo seterno S. Joannes pariter itainvalefcunttenebrae adverfus eam, fed & inquit: Omnia peripfum fa&a (unt, & fineip- l, F conveniens ad eam, volensque myxum ejus fo fattum elt nihil, quo;! fa&tum eft; denique exttahere, priusquam perfecte extinguatur, de Patre zeterno in primis totius Biblice ver» non poteft propter calorem ignis; íi autem bis dicitur: In principio creavit Deus coelum viderit, quod nec lumen habet, nec calorem &terram. Etipfe Chriftus de ipfo dixit: Pa- jam retinetignis, tunc volenstrahere myxum ter meus usque modo operatur. Ideo Bello- Beïlo;. ejus, dejicit etiam ipfam lucernamin terram, vacenfis re&é ait: cum audis, Deum opera- *tal. 1. 3. Q» qu2e, fiteftea fuerit, minutatur; fizerea, a do- tum fuiffe fex diebus, & in feptima quieviffe,. minofuoreparatur: Itaetiam, fineglexit ani- € . diühl Íó fruítra fperas requiem, nifi poftlaborem. Ope- 1a, paulatim recedit ab ea Spiritus fanttus, ratur enim Deus continue gübernando mun- Greg, l.* donec perfecte extinguatur calor ejus, atque dum, ordinando, providendo. Unde [oan. 5. pud, » itainimicus confunm:it, & devorat propofitum Patef meus usque modo operatur. Neque anim?eillius, fed & corpus nequitize extermi- preetereunda nobis eft moralitas quaedam, nat. Siautem quis peraffeéttum, quem habet quam Olealter his verbis adducit. Ift, quod in Deo, bonusfuerit, fimpliciterautem ad ne« hic advertas, fcilicet non quiefcendum effe, gligentiam raptus fuerit, Deus, qui mifericors nifi prius laboraveris; limiliter pluribus die» eft, excitatin eo mentem fuam &c. bus laborandum, paucioribus quiefcendum. 'S'o chl-'y" .XVIII.. Sicutinfru&uofa arbor intricat ce- -]L. Exemplum Chrifti, de quo fic difcur- Bellov.ib. fol.3. 1o6. fpitem, necat fpatia, exhauritterrze vires, cul- rit Bellovacenfis:. Exemplum Chrifti habe- torem conficitdamno, afficit taedio poffiden« mus, quidicit; Pauperfum ego, & in labos tem,;ac fic excidereiftam, lucrum eft, & iftam ribus a juventute mea. Pius Dominus labo- commodum non habere. . Sic homo utique, rare non deítitit, usque ad diem mortis fuze; quinaturee domum, munusánimze, rationis di»bus praedicando, difcurrendo, corripien- beneficium, excellentiam fenfuum, judicium do. miracula faciendo; noéttibus in erationi- 1entis , artisinduítriam, culturze bonum per bus infiftendo. Matth. cap. 8. 16. dicitur: fteriles atque inopes actus evertit, occupat, Vefpere autem fa&to , obtulerunt ei multos Bontr, mergit, auctori fru&tum, cultori gratiam ne- daemonia habentes, & ejiciebat: At vero Pt tll gat; Sicutarbor eterra, fic ifte e vita mere- quam ob rem Chrifto daemoniacos illos libes X tur excidi. Et ficutinfoecunda arbor, fi füerit randos tam fero obtulerunt; quonam fpe&at invinea, dum fundit mortiferam fubjeis vi- ifta tarditas? — Albertus Magnus inquit, quia E tibus umbram, inimica non fibifoli, fed etiam in die occupatus erat Verbi Dei praedicatio- palmitibus fit foecundis ; ita homo defes, igna- ne, ex compaffione ad ignorantiam populi, & vus, non fibi fit noxius, fed multis. * Pf o V. c. in fero per miraculum confirmavit, quze prae- t XIX. Sicut acetum dentibus, & fumus o- dicaverat, & excitavit populum ad laudem WA P 1G. 20» culis, ficpigerhis, quimiferunteum. | Quafi Dei. Pfal 41. 9. In die mandavit Dominus diceret, ficutacetum valde eft ingratum denti- mifericordiam fuam, & no&e canticum ejus. bus, & fumus oculis invifus eft, ita quoqueho- Qu:e omnia confirmans S. Bernardus, ipfe, S, Bein. mo piger fupra modum eft abominabilis.. inquit, hominum fzeculique author, quamdiu ep. 253« . de vis, S. Ephr. XX. Sicut fi quis manibus ac pedibus fa- in terris vifus eft, & cum hominibus conver« . nus fit, habeatque ante fe efcas plurimas ap« fatus eft, nunquid ftetit? & quidem tefte virg. pofitas, & fegnitie torpens nolueritori fuo eas Scriptura: Pertranfiit benefaciendo, & fa- admovere, iisque vefci, ut animam corpusque nando omnes, Pertranfiit ergo ficut non iu- reficiat, talis fibiipfi necis fuze authoreft; lta fru&tuofe, ita non remiffe, non pigre, nonlen- quoque Monachus (feu quilibet alius piger & to greffu: fed quemadmodum de eo fcriptum acediofus) qui fuavilfimos divinze gratize ci- eft; Exultavit ut gigas, ad currendum. Por« bos expertuseft, fi neglexeritipfam invocare; ro non apprehendit, qui & ipfe pariter non li haudquaquam dulcedine ejus fatiari, recrea- currit: Et quid prodeft Chriftum fequi, fi rique poterit,fed velut fame confumptus,auxi- non contingat confequi? — Ideo Paulus aje« DT lioque deftitutus tabefcet. Quis ergoillius mi- bat: fic currite, ut apprehendatis. . ferebitur,qui cum gratize ceeleftis efcam,fi ma- III. Exemplum Angelorum, per quos Deu & $. Antóms nus extenderet, guftare poffet, fponte fe illius S ; p.2. tit;9; continue & inceffanter operatur; de quibu c, 145 S- I. proinde vates regius ait; Qui facit Angelos * fuavitatis epulis pet defidiam pri.vat. faos fpiritus & mini(tros fuos ignem üren- $. IX. tem, ..S. Antonius citat S. Bernardum in .Mv OTIVA. hzec verba fcribentem: .O. impudens & ime prudens! millia millium miniftrabaut éi, & Manfi [. ExemplumDei: hinc S. ]oannös Dama- decies millies centeua millia affiftebant ei, fci- difc. 14.. fcenus Spiritum fan&tum, non fine ingenti my- licet ad operandum, quod eis congruüit; &tu B.2 fterio, divinitatiignis nomen attribuiffe notat, federe przefumis, & otiari ? Ünde Seraphini utperhocinfinuet,quod ficut elementumiftud circa thronum Dei ab faia fex alis inftru&ti femper activum exiftit, ita quoque Deus in vifi fuerunt: fex alze uni, & fex alze a'teri j continua verfetur operatione. Idem quoque ubi Gloffa ait: Propter velocem in omnibus R. P. Lohn. Bibl. Han. Tom. I. 2 - die & 46 Bibliothee Manualis. Concionatorie finit quiefcere; jubet, nonfolum procede, fed & Of idifcurfum, ficut & venti allati dicuntuï'. Ete- 1. nim cceleftes illde intelligentize in continua & naviga ttans mare; qusere terras, quas wmpun(:u funt a&ivitate, volvendo femper primum mo- ignoras; merces in Indiam deportand»e funt. Non nofti linguam Indorum, fed intelligibilis bile, omnesque alias fphaeras fupernas; fu- perintendendo tutelze provinciarum atque videtur ferimo avaritiae. Venies ignotus ad ignotum: das, accipis, einis, portas: pericli- regnorum , fuamque circa fingulos noitrum quotidie dies & no&e: perficiendo follicitiffi- tatus pervenifti; cum periculis redis, excla- mam cuftoediam, nam Angelis fuis Deus man- ians in mari exagitatus tempeltate: Deus davit de te. liberame! nonaudisrefpondentem: quare? Manfi IV. Exemplum mundanorum, quod fic mifianegote? avaritia tibi juffit, utacquixe- S' A'Ug' difc. 14, oropofuit Thomas Morus: Miundani, eheu! res, quod nonhabebas; Egotibi juffi, utfine t 158 Lt laborant, & fudant, uteantadinfernum, cum labore ante oftium tuum pauperi dares, quod fratt, tamen, filonge minus progloria Dei, & ani- habebas; Illa te ad Indos mifit ad reportan- moe proprize falute facerent, füblimiffimos fi- dum aurum. Ego tibi ad oftium Chriftum po- füi, a quo emeres regnum coelorum. Tan- bi glorize gradus in ccelo comparaturi fuiffent ; ä Etideo, licet mundani in temporalibus nego- demque hzec notatu digniffima fubdit verba : tiis fagaciores & aftutiores fint, viris fpiritua- Jaboras in juffione avaritize, ia juflione mea g non laboras. " li & verze chriftianze vitze deditis, attamenin rebus ad futuram vitam fpectantibus, ab his - V. Exemplum peccatorum, quod Belio- Bellov.f. vacenfis fic proponit: Vehementer & effica- 3.Spec. p. x stl longefuperantur; Etideo Lyranus vs pruden- citer nos excitare deberet, imo compellere 5, dift. 1. tiores, interpretatur; aítuti & fervidiintem- poralibus negotiis. Lucas Burgenfis pariter labor, quem voluntarie fumunt, & gaudenter FE Mi finem a Chrifto in hac parabola intentum de- fuftinent plures mundani omnibus diebus vi- clarans, inquit: Verba funt Chrifti, occafio- tzefuze, promodicolucro vel commodo tem- ne laudatee prudentize iniqui hujus villici, ex- porali. Deniquefi confideremus, quantos la« bores; timores & pericula, quantas follicitu- probrantis filiis Dei mifericordiamfuam. Eu- febius Emiffenus inquit; Prudentiores funt dines & anguftias fuftinent miferi peccatores illiinmalo, quamiftiinbono; vixenim inve- pro flagitiis fuis & perverfis voluptatibus fuis adimplendis , quibusnon vitam, fedmortem niuntur aliqui San&i, qui tantam prudentiam 1 habeant in acquirendis bonis zeternis, quan- fibi mercanturzeternam. — Auguftinus in lib. tam calliditatem ifti habent in acquirendis depatientiaait: Intuemur, quanta inlabori- 8« bus & doloribus füftineantpro rebus, quas vi- bonistemporalibus; proeis enim nocte, die- ue vigilant, laborant, anguftiantur. Quod tiofe diligust, quanta profalfis divitiis, & pro Stob.£i9. :C onfirmans Stobzeus fic loquitur: ut facilius vanis honoribus, quanta pro ludicris affectio- nibus periculofiffima & moleftiffima patien- — & promptius labores illos fuftineamus, quos virtutis & honeftatis gratia fubituri fumus, tiffimetolerant. Pecunize, glorize,lafcivize eu- hzec animo reputare fecum, utilefuerit; vide- pidos videmus, ut ad defiderata perveniant, licet, quam multa tolerentaliqui propter ma- optatisque noncareant. Soles, imbres, nives, las cupiditates,utquiamatluxuriofe; & quan- / glacies, flu&us & procellofiifimas tempefta- tum fufferantaliilucrandigratia: Item quan- tes, afpera & incerta bellorum immanium, —— ictus & vulnera, horrenda plagarum non ine- ta patiantur nonnulli, dum gloriam venantur. Annon igituriniquum foret, illoós quidem hu- vitabili neceffitate, fed culpabili voluntate perferre, & pro apertis fceleribus, non ut ea jusmodi pro nulla re honefta fuftinere, nos ve- ro honeftatis gratia, & declinandae caufa pi- puniant, fed perpetrent, homines multi gra- griti»e, ( quze plane peftis eft vitae noftrae ) viffima per ferunt. Underecte Thomas Kem- Thomas penfis dixit: Plures mundum libentius au- Kermp. dé tum comparandze virtutis (quse nobis bono- imit. Chr,- rum omnium dux eft) non quosvis labores diunt, quam Deum : facilius fequuntur carnis 1.9,€.3» promptefuübire; atqui verbis exprimi non po- fuze appetitum, quam Dei beneplacitum. Pro- mittit mundus temporalia & parva, & fervitur teft, quanto preeftantius fit eniti, ut cupidita- tes proprize caftigentur, quam laborare ad u- ei aviditate magna: ego promitto füumma & zeterna, & torpefcunt mortalium corda. Quis xorem potiendum alienam; item frugalita- tanta cura mihiin omnibus fervit & obedit, fi- tem exercere, quam in comparandis pecuniis laboriofum effe: Et operam dare, nefisam- cut mundo & dominis ejus fervitur? Erube- fce Sidon, aitmare ; &ficaufam quzeris, audi bitiofus, quam gloriz conquirendze caufa multis negotiis moleftari. quare. Promodica praebenda longa via curri- : S.Aug. f. V. Exemplum avarorum; de quo S. Au- tur: pro aeterna vita a multis vix pesfemel a 22.de ver- terra levatur. Vile pretium quaeritur: pro bo Apoft, guftinus eleganter fic difcurrit: Noneftgra- vis avaritia? Quare ergo te de fomno exci- uno numifmate interdum turpiter litigatur : À. M tat, quze te aliquando etiam dormire non finit? provanare & parva promiffione dienoctuque dit, fatigari non timetur. Sed, prohdolor! pro l f.ï Et fortaffe habes cum illa alterum onus pi« griti ve; & ifta duo nequiíffima onera, fecum- bonoincommutabili,pro praemiointerminabi- tte, & dilaniant te ? li, pro fummo honore & gloria inseftimabili, que pugnantia premun vel ad modicum fatigari pigritatur. Erubefce non enim paria imperant, non enim fimilia jubent. Pigritia dicit: dormi; avaritia di- ergo, fervepiger & querulofe, quodilli para- tiores inveniuntur ad perditionem, quam tu cit: furge. Pigritia dicit: noli pati frigidos ad vitarn. Gaudent illi amplius ad vanita- dies; avaritia dicit: tolera in mare etiam tempeftates. 1lla dicit: requiefce; ifta non tem, quam t-u& ad veritatem. VII. Jiulus IV. — dcodia. 31 S. Chryf; VII. Exemplumsgrorum; nam, utre&e fervat, & fic docet poenitentiam Luc. 1 3 Con- L deé notavitS. Chryfoftomus, fivel parum aliquid tendite intrare per angu[fiam portam. — |tem ter- — Ccompunc, in corpore morbi puifaverit, ftatim & Medicos ram egerit decavernis, fic docet contemptum adhibemus, & pecuniam profundimus, & om- terrenorum. ltem grano palcitur, fic docet niobfervantia, quae competunt, gerimus, nec honeftatem vit2e. priusceffatur, quam quaze molefta funt, miti- gentur; anima vero cum quotidie vulneretur, $ X. cum per fingula lanietur, uratur, praecipite- ALIA - MOTIVA. tur, & modis omnibus pereat, nec parva quie v dem pro ea nos curafollicitat. T. ( yuia Deo invifos nos reddit; nammaleäi- S. | Àug. VIII. Exemplum creaturarum ; quod S. &us, qui facit opus Dei negligenter. i t. 17. à fratr, Augultinus fequentibus verbis proponit: ape- Il. Quia Superioribus noftris graves & mo- rioculos mentis & corporis, videbisque fingu- leftos efficit, ficuz equus atfiduis ftimulis ad in- . las creaturas ad officia fingula deputatas. Ec- ceffum urgendus equiti permoleftus eft. ce enim fol curfum anni perficit: luna etiam 1ll. Quia proximis noftris odibiles nos fa- menfibus, ut viciíüitudinibus difcurrit: &cae- cit, ficut mendicos robuítos videmus omnibus terzeftell2o.- Omnia enim fibi deputata officia deteltabiles, & fucos apibus exofos effe. lov f, finequieteexercent. Nunquideti; anima- IV. Quia corporis fanitatem lzedit ; cum Epid. 6, C D. lia bruta ad (uze naturze induftriam otium fu- juxta Hippocratem hzec duo fanitatem tüean- ')- dm' l) giunt? nunquid etiam femper laborant, ut tur, cibisnonfatiari, & impigrum effeadla- conferventurin effe? nunquid in tuis neceilita- bores. Hincequus diu ftando, aqua non la- tibus deficere & pigrefcere ea videmus ? abíit; bendo, ferrum nonutendo corrumpitur: A- omnia enitn fub obedientia fünt, omnia agunt, gricolze vero faniores plerumque funt otiofis quodageredebent. Solusautem mifer homo & delicatis hominibus. acedia fuperatus, a fuo officio frequenter rece- V. Quia nocet vehementer animze; dumS. Chryf. dit, & Deiimaginem infe deturpans, in acedia O. I$, velut omnium malorum. & vitiorum origo'! j n Gen, perfeverat. Erubefce, o Chriftiane, & abfcon- eam fceleribus replet, & in periculum falu- deteafacieSalvatoristui, quoniam infipien- tis praecipitat. ' tior jumentis & formicis hodie fa,&us effe VI. Quia fibiipfi moleftus eft acediofus ho- 'comprobaris. mo, tefte S. Chryfoftemo dicente: Gravema- $.Baf.h.o. IX. Exemplumformicarum; nam: utde- lum eftotium, facitque, ut facilia omnia vie fidem & pigrum exfufcitet, ait S. Cyrillus, deantur difficilia ; ficut ftudia & vigilantia e- formicam creavit Dominus; cum enim ali- tiam ardua & difficilia, facilia nobis funt. quis inertem degit juventutem, tum ab ani- VII. Quia tentationibus dzemonis expo-Píal, $7. mantibus rationem expertibus docetur , re- nit; cum juxta antiquos Patres apud Caflia- darguitur a Scriptura divina, queze ait: vade num; qui laborat, ab uno dzemone, otiofus ad formicam o piger, & vemulare vias ejus. ab innumeris infeftetur. Undere&e infert S. Bafilius: non tutibi ean- . VIHI.. Quia Chriftus in laboribus a juventu« dem homo diligentiam adhibebis? . nontu tibi tefuit; non decetergo fervum otio marcefce- ipfi demum elaborabis? non hoctempore prze- re, quando ipfe Dominus, & tantus quidem fenti fruges tibi recondes ? Requiemque ad fu- inter labores fudat. turum formicse exemplo parabis? fFormica IX. Quia filii hujus feculi tantopere labo- Prov. 6 temporis hyberni pabulum zeftate fibi fedulo rant, ut perituras & morituras divitias con- v. 6. condit, & non, quod hyemis incommoda non- gregent; quantomagis prolucro fpirituali & torra dum adfunt, otiofa tempus traducit, fed incef- zeternum duraturolaborandum erit? mp. dé j Chr, fabili quodam intentoque ftudio legendi, ad X. Quia ipfa bruta nos ad laborem inci-Trov, 6 ; á gcc'g' femina tantifperincumbit, dum fufficiens ali- tant exemplo füo, hinc Salomon ait: Vade, V. d mentumincellulisfibirecondet. Neque idin- piger, ad formicam, & confidera vias ejus, & t curia facit,fed fapienti quadam providentia, ut difce fapientiam. quam plurimo tempore pabulum fibi perfiíte- Xl. Quia paupertatem adducit in tempo- re, confervarique poffit. Secat enim unguicu- ralibusbonis; nam propter frigus piger arare lis fru&us medios, arrofosque condit, nerur- noluit, inquitidem Salomon, mendicabit ergo fum infruges exeant deterra,atque inutiles fi- :eftate, & non dabitur ei. r bi in ufum alimonize fiànt. Cum fenferit eos XII. Quia exitium fempiternum affert : Matth. a, madefactos imbre, profert, & exficcat, nec om- nam omnis arbor, quze non facit fructum bo-» V: 1o. nitemporeid agit, fed cum preefenferitaerem num, excidetur, & in ignem mittetur, ferenainftationeteneri, ferenumque coelum. Ap. Manfi Sed & Hugo Cardinalis confentiens : Mittit $. XL diíc. 13. Salomon, inquit, adformicam, quiain ejus na- n, » tura fere contra omnia vitia cautela reperitur, quia parvam animaleft,fic docet humilitatem. 1. A morDei, namqui fideliter diligit, ait Bel- Belloy, ltem follicitum, fic docetvitareotium. Item . ^"* lovacenfis, nec faciliter oblivifcitur di- fpec. dift, providum, fic docet providentiam de futu- le&um, nec negligitimplere beneplacitum vo- 9 ro, Galat.6. Érgo dum tempus habemus , ope- luntatisejus: unde, ubi parvus eftamor ; ibi remur bonum. S.Hieronymus ait: Cadentes parum invenitur de diligentia ; ubi perfectus fub onere humeris fuis fublevabant. Item amor, ibi nulla negligentia. Deuter. 8. Ca- arcto calle incedit, ut Hugo Cardinalis ob- ve, ne oblivi[carir Domini Dei tui, €$ negligas thatis E 3 Bibliothece Manualis. Coucionatorie 38 j mandataejus, — Unde äfgo in riobis tantà negli- ignoverit quispiam,at immortaliDeo ihinifttà- renegligenter, id vero nullo pacto ferendum gentia, nifi ex defe&tu amoris? Quodconfir- eft. Quisquisigitur affidue Dei praefentiam in mans S. Bonaventura dixit: non potelt frige- hi. Ü re foris, qui intus calefcit: nequeignis, & tepi- mente fua revolverit, huicimpofífibileerit, ut ditasin uno domicilio morantur, tefte S. Ber- frigidus permaneat,autin divino fervitio otio- fus, quia Deus ignis confumens eft. . nardo; & ut S. Gregorius dixit: Amor Dei nunquam eltotiofus ; operatur enim magna, fi VilLI. Continuum exercitium: ficut enim g Berg, f, 2; eíft, fiautem operari renuit, amor non eít. ignis modicus faciliter extinguitur, fi quis l- &1.demo- do bene lL. Chrifli exemplum ob oculos femper habere ; ]jum per materiam combuftibilem fovere, & vivendi. Si enim folatium eft miferis focios habere; nutrire negligat: eodem modo deigne chari- If; tatis dicere poffumus, quodfaciliter deficiat,fi fi equus przecurrentis equi exemplo ad cur- sení fam animatur; fifaa vulnera fentitmiles, qui per negligentiam & pigritiam noftram conti- o deidif Ducis vulnera intuetur; quomodo non ani- nuis virtutum actibus vivum confervare negli- Q ( - gamus. S.Bernardusin fermone quodam de mabitur ad laborem, qui tanti Ducis labores - confiderat? hinc merito Chriftus ad feinvitat modo bene vivendiita fcribit: tunc vereDeum dicens: Veniteadme omnes, qui laboratis & diligis, fi pro amoreillius bona, quae potes, o« —— —— ov peraris. Unaquzeque fanta anima debetin fe eneratieftis (tzedio & difficultatis moleftia) monítrare amorem Dei, & verbis fanctis, & & egoreficiam vos (exemplo fcilicet meo). S. Bern. Il Sangorum exeimpla preclara frequenter a&ionibus ; unde in Canticis Canticorum ferm L] '2. fponfus, fcilicet Chriftus, fponfam, id eft, fan- gonderare, fibique ipfiignaviam illis olim a S. Auguftino di&is verbis exprobrare: Potue- &amanimam ornat, dicens: Poneme, ut figna- runt ifti & iftae, & tu non poteris? culum fuper cor tuum ,. €9 [uper brachium tuum. In corde funtcogitationes, &in brachiis ope- IV. ZAluxilium divinum implorare; Sic enim S. Bernardus fuafitdicens: Cum te torpore, rationes; ergo fuper cor, & fuper brachium acedia vel tzedio affici fentis , noli propterea fponfze dile&us ut fignaculum ponitur, quia in fan&ta anima quantum ab ea diligatur, & diffidere, aut defiftere a ftudio fpirituali, fed juvantis require manum , trahi te obfecrans voluntate & actione defignatur, quia amor P. x19. Dei nunquam eftotiofus. Hinc, tefte Caffia- fponfae exemplo,donec denuo fufcitante gratia V. 32. fa&us promptior, alacriorque curras, & dicas: no, experientia probatum eft, acedise vitium Viam mandatorum tuorum cucurri; cum di- non declinando fugiendum, fed refiftendo fu- lataiti cor ineum. perandum. . Et nosipfi, fiforte pes per fom- ( V. Severitatem judicii divini [lu diofe perpen- num obdormierit, eum frequenter movendo, & ) dere: fienim horribilem illam tubam: »ur- torporem excutere molimur. IX. Non compararefe cuma liis &c. nam ut S. Yád. l. gite mortui, & venite ad judicium : cum S. Hieronymo frequenter in auribus refonantem S. Ifidorus Pelufiota dixit, pleriquehominum 3-Ep.237 audiemus, hauddubie a defidize fomno exci- (vereor enim dicere, omnes, quamvis iftud Scriptura dicerenon vereatur) non quodam- tabimur. : Apoc. 3. VL 7Po cationem €9 [alutem [uam [erio amare ; ple&antur fan&itatem, fed quoniam iniquiori- bus feipfos comparent; fub hac ad deteriora N Lwrl. V.l M fic enim tepiditatem declinabimus, ne audire collatione imaginariam fibi arrogant fan&tita- Tic4 cogamur: Quiatepiduses, incipiamxte evo- (d, . 1 mere ex ore meo. N e tem, non ipfa per fe divina praecepta ponde- VII. PraefentiaDei cdgitaia, quamS. Bafi- rantes, atquevitam fuam adillorum regulam | S. Bafil. in reg. brev.liuse fficaciffimum effe medium dixit adverfus componentes, fed cum languidis & focordi- interrog. acediam. Poftquam enim hanc praemififfet bus, vitze ftatum , & rerum fuarum tenorem 97* Qui piger eít ad mandatum, commenfurantes. |Quod confirmans S. Ber- quaeftionem : nardus:. Hinc, ait, elevarisin fuperbiam, dum S.Bern. S, quomodo is ita poterit excitari, utgnavus fit? Mox refpondet: Nempefi ei perfuafum fit,ubi- te praeponis alteri. Hinc proficere negligis, exhcr. ad dumte magnum quempiam arbitraris. Hiu cra. que Dominum Deum adeffe, & omnia cernere, & comminationem illam veram effe, queefacta demum incipis & deficere, dum tibi alterius eftadverfuspigrum. Idemquoqueremedium comparatione etiam nimis egiffe videris, fic- quein tepiditatem incidis, &incipisremiffius ex quibusdamS.Bernardi verbis deducitur,di- centis: quomodo neglige ns poterit fieri,qui in- agere. Scimusautem, quia Deus füperbis re- tuentem Deum nunquam definitintueri ? Aut fiftit, humilibusautem datgratiam; &, quia lly, maledi&us, qui opus Dei negligenter fecerit. quomodo non quafi proprium illum habere vi- hd ) detur, quificeum fuperfe videtintentum, ut . X. Nunquam fubfiftere, uti S. Gregorius S, Greg, F'WC.-:. omnia interiora ejus & exteriora omni hora Naz.fuafit dicens: Optimus effe contende, Cca- Naz. in ve unquam in via virtutis fubfiftas, tibienim, fomniis, confiderarenon ceffet,omnesque non folum a- &us, fed ipfos fubtiliffimos motus animae per- qui a vitiofa vita exceffifti, perinde effe puto, fcrutetur,atque dijudicet? In vita S. Ignatiide confiftere, ac fi in imum vitii gurgitem Jabe- reris. Hinc &Salomonait: Cum confumma- Eccl. 18. Lojola legitur, quod,cum quemdam in tradito fibi munere valderemiffum, atque ofcitantem verithomo, tunc incipiet, id eft, fe inchoaffe inveniffet, quzefivitex eo, cuinam in tali mini- reputabit, ut Hugo Cardinalis ait: & quafi ni- fterio daret operam, Deone, an hominibus? hilegerit, agereillaincipiet. Nefcitmens per Cumillefe Deo utique defervire dixiffet; Ple- torporem veterafcere, quze femper ftudet per defiderium inchoare. In libello quodam apo- &erisigitur, inquitlgnatius, naminrebus hu- manis mánus accurate verfanti jure forfan phtegmatum ex Arabico a Drufo translato, inter coTitulis IU.. dcodia. - 30 inter alias fententias haec quoque recenfetur : do enim non jam fpes proemii, fed illius afpe- Homo fapiens eft, quamdiu quaerit fapien- &us nos allicit, nullus prorfus fentitur labor. tiam, ubiautem putat, fead ejus culmen per- Unde S. Auguftinus ait: Attehdis, te habere P r'lo 83. veniffe, defipit. Sed & S. David, beatus virjin- laborem, fed attende, qualem ille requiem quit, cujus eft auxilium abs te, afcenfionesin pollicetur: nunquid cogitare poteris? fi illum corde fuo difpofuit; Atvero quaenam fint hze poffes cogitare, videres, te nihillaborare ad ;. BemD n afcenfiones,quas fervus Dei in corde fuo difpo- compenfationem. Idem quoqueS. Do&ctor ali- Lde o« ) bene fuit, perquas tandem beatus evadit, S.Hiero- bi inepiftola quadam inquit, omne opus leve ivendj, nymus his verbis declarat: Ille difponit afcen- fieri folet, cum ejus praemium cogitatur, & fiones in cordefuo,quicunque quotidiein prio- fpes praemii folatium eft laboris. raextenditur, & praeteritorum oblivifcitur. S.Bern.í( XI. OdiumDeiadverfus tepidos confidera- $. XIL 2. de altit. ye, quod pathetice S. Bernardus fic proponit. ASCETICA. €ord, Simplex natura fimplicitatem cordis exquirit. Denique, & cum fimplicibus fermocinatio e- ]. (^um vitium hoc, fiullum aliud, iis potiffi- jus; vir duplex animo inconftans eft. Non po- mum, qui virtuti ac perfectioni ftudent, teft,quem quzeritis, inveniri ab his,qui ad tem- periculofum fit, merito etiam afceta in extir- pus credunt, & in tempore tentationis rece- pationem illius totis viribus incumbere, &, dunt. JEternitas eft, quze, nifi perfeveranter quoniam fepiditatir potiffimum nomine apud quaefita non invenitur. V2e peccatoriterram viros Deo íacratos exprimitur, * tria de illa fpef ingredienti duabus viis! nemo enim duobus cialiter advertere debet. dominis fervire poteft. Nehanc quidem dupli- II Primoitaque noffe debet, quid fit tepi- citatem amat integritas illa, perfectio illa, illa ditas ifta, & quze fint indicia illius; nimirum plenitudo: indignum eft enim ei, utinvenien- quod aliud nihil fit, quam remiffio fervoris in dam fe praebeat, nifi perfe&o eam quaelieris prima converfatione concepti: nam, ut S. S. Bern. , corde. - Czeterum fi odibilis eft canis reveríus Bernardus fapienter advertit,tepefcimus pro- 3. de An- ad fuum vornitum, & fuslotain volutabro luti, ceffu temporis fervore converf(ationis noftrae : flll,?C. fed &ipfum quoque, quem invenerit tepidum, Paulatim refrigefcit charitas, abundat iniqui- exorefuoevomereincipitDeus; fimulator & tas, ut confummemus carne, qui fpiritu ccepe- proditor ubi parebunt? fi maledi&tus, qui facit ramus: inde enim eft, ut minus ea fciamus, opus Dei negligenter, qui (raudulenter fecerit, quae a Deo donata funt nobis, indevoti pari- quid meretur? Fugiamus hanc duplicitatem, ter &ingrati. Timorem Dominirelinquimus, cariífimi; & a fermento Pharifeorum omni- religiofam omittimus folitadinem , verbofi, l.lüa- L modo caveéamus. Si non volumus fruftra quze- curiofi; faceti etiam detractores & murmu- dpaj? rere Dominum, quzeramus veraciter, quaera- ratores, vacantes nugis, fugitantes abores di- mus ffequenter, quzeramus perfeveranter: ut Íciplinee , quoties fine nota id lic et, quaü vero nec pro illo quzeramus aliud, nec cum illo a- confeftim Íit etiam fine noxa. liud, necabilloadaliud convertamur. * - IIi- Secundo noffe debet, duplicem effe te- S. Ant. p. : S. Lau;'. XII. Dona collata confiderare, nam ut fa- piditatem, dequaS. Antonius ficloquitur: O I. t-[c CUQO- $. uft, c. 4. pieriter S.Laurentius Juftin. advertit,divinum mala tepiditas, quae verze fpem converfionis de diíc, atquenaturalejus, necnon & humanze leges abícindit, fedillam dico malam, qu2e.calorem clamant, ut, cui plus dile&tionis & muneris e- fequitur, noa autem, qu2e przecedit, quze ad largitum eft, tanto amplius exigatur ab eo, & remiffionem tendit fervoris, non quze ad fer- tanto magis ingratitudinis vitio quisque fit vorem difponit. Aqua enim, quze debet cale- reus, quanto contra honorem, voluntatem, & fieri, prius tepet, quam caleat, & ifta tepiditas L,Bern. S- proecepta füi largitoris fegnior, atque proter- non eft mala, quia tenditad bonum ; demum xhor.ad a. vior extiterit. Propterhocrationalis creatura, poftquam eít calida effe&a aqua , fi igni non quae praeczeteris nobilitate nature & gratuitis adhzereat, iterum adteporem defcendit. Haec donis füblimata eft ,. plus cunctis fuo debet fa- tepiditas mala eft, quze tendit ad frigidum, & mulari Conditori , debet quippe ipfe homo in- citius congelat inglaciem, quam fi calida nun- fatigabiliter exercere fe, quatenus ad cogni- quam ante fuiffet, natura enim fortius agit, ubi tionem beneficiorum Dei valeat pervenire. majorem refiftentiam fentit; qui enim ali- Bellov, XlII. Praemium ob oculos ponere; uti quando fuit bonus, igni divino applicatus, & fpec.1.3. Bellovacenfis fuafit his verbis: Fructus alli- paulatim inde recedens, calorem illum non , Gref, P.94ifc4, cjens, . fcilicet fpirituale praemium , & zeter- nutrit, fed remittit, & ad talem obftinationem , n num prsemium, quod modico tempore , & deícendit, quod in ftomacho divinze digeftio- )IDHüSc non multo labore poteft acquiri, nam quafi nis, ubi feparatur pretiofum a vili, bonum a pro nihilo lucrari poteft homo plus, quam malo, ftare non poteft. . Hoc autem accidit valeant omnes divitiv», & omnia regna mun- omnibus fpiritualibus, qui manum fuam po- 'CCL 18* di, fcilicet gratiam & gloriam, de qua Pfal- fuerunt ad aratrum, & poftea fe retro verte- mifta ait: . Gratiam & gloriam dabit Domi- runt, inchoata poenitentia vel religione non fe confervantes. nus. . Ín libro Judicum cap. 18. legitur, eos, qui in Lais abierunt, poft reditum fuis dixiffe IV. Tertio noffe debet gravitatem hujus compatriotis: Surgite, afcendamus, vidi- morbi, ut ad ejus curationem fufcipiendam mus enim terram valde opulentam , & ube- tanto vehementius incitetur; quam quidem rem, nolite neeligere, nolite ceffare, eamus gravitatem colligere poteft ex eo, quod jux- & poífideamus eam, nullus erit labor.. Quan- ta SS. Patres tanta fit potentia & vis hujus te^ Bibiothécie Manuslis Conciónatorie 46 tepiditatis, ut, quem femel abforbuit, femper progreffu vero ejusdem fermonis imquit ideni fere retineat. Bernardinus: Magna & reprehenfibilis eft oe- E V. Quarto noífe debet, quomodo tepiditas gritudo tepidorum , quife juftos putant, cum S. Thom, - R c.2. . 54. peccatum mortalefit; idq uod S. Thomas fuo fint peccatores, & fi quid boni haben : tin fe;non & 3. more clare explicat fequentibus verbis: Poteft Deo, fed fibi attribuunt. dupliciter contingere,quod negligentiafit pec- VIIL Septimo noffedebet, cur täþiif inä—;Manfï catum mortale; uno modo ex parte ejus, quod gis, quam frigidi, Deo fint exofi & abominabi- difc,7.m4à reetermittitur per negligentiam: quod qui- EY j i Ó dem fi fit de necelfitate falutis, five fitactus, fi- les; cujus rationem Manfi fequenti diícurfu : fa.l indicat: Myfteriis plena funtilla Ecclefiaftici ve circumftantia, erit peccatum mortale. Alio verba : Melior eft canis vivus leone mortuo: modo ex parte caufze , fi enim voluntas in tan- verumtamen licet ab omnium fapientiífimo tum fit remiffa circa ea, quze funt Dei, ut totali- homine, quem mundus habuit, hzec verba di- ter a Dei charitate deficiat;talis negligentia eft &atafuerint; primatamen facie videtur, pel- peccatum mortale; &hoc praecipue contingit, lemleonis mortui incomparabiliter magis ap- quando negligentia fequitur ex contemptu: pretiandam effe, quam canem vivum quem- Ídem angelicus DoCtor inalio quodam articu- lo differentiam explicans, quze eftinter pecca- cunque. Hugo Cardinalisigitur textum illum in fenfu myltico his verbis ad noftrum exponit tum veniale & mortale in communi, ad ace- propofitum, inquiens: JMelior efl canis vivur, id diam deveniens inquit: Motus acedize infola efl, peccator. parnitens , leonemortuo ; idefl, quam fenfualitate, quandoque eft per repugnantiam jufius torpe[cent ;; Cujus haec potelt eífe ratios carnis ad fpiritum, & tum elt peccatum venia- quia aniina, quae vivit in gratia, fi a vitafpi- le; quandoque vero contingit usque ad ratio- rituali remittat, & tepide vivat, ab amicitia $ Btrn, nem, quae confentitin füugam & horrorem, & Dei decidendi periculum incurrit; Unde in ] fem.inl deteftationem boni divini, carne contra fpiri- tbul tum omnino przevalente, & tunc manifeftum Apocalypft dicitur: Seie opera íua , quia neque frigidus e5, neque calidus, fed quia tepidur er,. €$ eft, quod acedia eft peccatum mortale.- nec frigidus , nec colidus ,. incipiass te evomere ex S. Àntio- V. Quintonoffe debet, quo przecipuetem- Ort ?hEO.. Verumtamen videri non immerito chush 26. pore hzec acedia oppugnet; id quod S. Antio- poffet melioris conditionis effe eum,. qui tepi- desced. chusfatclareindicavit, dumdixit: Tali fug- dus eit, & non frigidus, quia frigus nullum gerit daemon hic acedize cogitationum intem- prorfus caloris gradum participat, ficut tepidi- periem, nempe alio utemigret, & quia tem- tas, fimiliter fecundum allufionem moralem pusomnia, & labor omnis vacua fibi erunt, & fatius eít, animam quamdam centum peccatis frugis bonze inania, nifeadalia conferat loca. levioribus,quam unico mortali effe obnoxiam. S.Gre Etpaulo poftfubdit: Si quando d2emon hicex Verumtamen optime dicitur, utinam frigidus eitlx adyto cellze non quiverit extrudere, tunc hora effes : quia ex tepiditate perniciofitfima quze- maxime Communionis ipfum adoritur, ut e- dam naícitur confequentia, quando enim quis jus mentem diffipet, & in diverfa abripiat. A- cum fervore Deo fervivit, ac demum in ejus vocat a laudibus divinis, mentem reddit va- fervorerelaxatur: : &in medio fpirituslis vitae cuam bonze operationis, & ab omni fruge alie- defatigatus, coepta fpiritualia exercitia inter- nam; cun&ahzecquidaliudoperatur, quam mittit,non folum ut piurimum ad priftina redit mentisotium, &focordia animi lentefcentis ? peccata, verum etiam averfionem quamdam "Nequehic maligni fpiritus quiefcit aftutia , fi- concipita facienda poenitentia; unde Apofto- quidem, utreligiofumin via Dei negligentem lus ait:: Jmpojjibile eft , eos, qui [emel. illasinati defidemqué reddat, negotiorum temporalium curis ipfam illaqueat: unde idem fubdit au- unt, gujíiaverunt etiam douum calejie, €9 parti- d ciper ft p À thor: Talem in pofterum mundi negotiis cu- rur[uin renovari ad pamitentiam. jdi funt Spiritur [antti, €$ prolqg[z funt, ratobitringendum, atqueita irretitum, velut IX. Octavo noffe debet legitimum:þär fdïi:dä '"offa porrecta fenfim inefcat, & decipitiftis oc- cupationibus,quousque tandem deturbet e fa- F & efficacia remedia morbum hünc' curandi ftigio monafticze profeffionis. modum; qui quidem' modus in fequentibus VII.' Sexto noffedebet, cur tam di-füc'ulter confiftit.: 1. Anteomnia conetur tollere radi- S. Betn. - to. 4..7, curetur hic morbus; id quod S. Bernardinus cem morbi, & quia plerumque hzec tepiditas p.3. his verbisindicavit: Reputantfe (tepidi &a- ex ihordinato amore feu concupiícentiaalicu- jusrei creatze oritür,hanc efficaciter fübtrahe- cediofi) fan&os, & in peccatis nonadvertünt, dicentes: Quae aut qualia peccata commifi er- reftudeat; alioqui enim fruíftra'alia media ad- . go? Nunquam violavi virgines,non adulteravi, hibebit. Late porro radicem hanc indicavit non füccendi facrasaedes &c. Quid mali feci ? Manfi fequenti difcurfu: Filii Ruben, & Gad Manfi ï: Et ficifto modo fe excufat tepidus, non videns, defatigati, uiterius progredi nolentes, coram difc.i.n.G, quod tanc intricatus eft, &c. Horum ftatus eft Moyfe comparuerunt, rogantes, ut illos in Mu periculofior omnibus aliis, quia melius eft effe loco, qui ad pafcenda animalia copiofiffimus Y A facinorofum , quia fceleratus cognofcens fe erat, remanere permitteret: Aegio enim uber- .ää efimnm, tremit dicendo: Heu mifer, quot rima efl ad paflum animalium, €€ nor [:rvi tui ha- maia feci! Effem millemortibus dignus : & fic bemus jumenta plurima, E.ccetibi veram caufam, faepe (e humiliat Deo, flendo de peccatis fuis. ob quam homines in via Dei contepefcunt, ob nimiam videlicet adhaefionem ad bona ter- . Tepidi füntadinftar pauni nigrijin quo non be- ne videntur macul» , & in albo panno omnis: rena. Unde S. Philippus Nerius dicere con- macula quantumcunque parva difcernitur. In mo fueverat, quod, !qua-ntum deaffectufuo ho tri- Titulus IV. A;edia. 41 tribuit creaturis, tantundem de eodem affe- tas ab arduis confiliis. 5. Defperatio feu re- &u fuo adimat Creatóri. Acediofiigitur & pi- ceffus ab ultimofine. 6. Curiofitas & evaga- gri cum Ruben & Gad pro nihilo habuerunt tio adobjeGaillicita. 7. Verbofitas, dum pér terram defiderabilem, auia bonis terrenis in- collocutiones vanas folatium quzeritur. 8. In- tenti, coeleftia bona nil . faciunt. 3. Medico- ftabilitas in locis & propofitis mutandis. g. af rum more fuaviora quzeaaim illi remedia pro- Triftitia ex carentia veri lolatii exofta. 1o. In- quietudo mentis, dumubique pacem & quie- «fC,?knm ! ponat, qualia fünt inprimis oratio ad Deum, $. Aug. in uti fuafit S. Auguítinus, dicens: Agnofce te tem quaerit, & nusquaminvenit. Excitentur Píal. 106. in illa tentatione tzedii, cum adeft, & clama proinde auditores, ut fomnum acediae excu- tientes vigilent, caveantque, neinimicus ejus- ad Dominum, ut de neceffitatibustuis etiam hic liberet te. Et de hac tentatione libera- modizizaniafuperfeminans triticum bonorum tus cum fueris, confitere illi miferationes e- operum füffocet, & perdat. Alios effectus a- cedize adducit, & fufius explicat Marchantius, Marchant, jus. Deinde fuadeatilli, ut ipfe quoque Deo cooperetur, & pro viribus refiftat acedice, ho- nempeteporem, mollitiem, fomnolentiam, o- hort Paft, neftis occupationibus fe onerando. 3. Sihzec tium, dilationem, tarditatem , negligentiam, '* 7.le&t.4 inconftantiam, quas vide loc. cit. nihil proficiant, feveriora & magis amara re- inedia adhibeat, oftendendo ei, in quam ma- II. Ex occafione thematis: Domine, puer Matth. v.6 lo ftatu verfetur, & quanto periculo, ne evo- meus jacet paralyticus in domo, €9 maletorquetur : matur ex ore Dei, & vocatione fua excidat. poteft acedia paralyfi comparari. i. Quia ut Jubeatur confiderare , quid in vitze termino paralyfis omnibus prope membris fanitatem de hoc fuo vivendi modo fit fenfürus , revo- & virtutem movendi aufert,proecipue vero pe- l[ centurque ei in memoriam illa 5. Bernardi desegreffü, manusabopere, corpus a motu $.Bern verba: Quis ille pavor erit, o anima mea, impedit. 2. Quiaacediofus ut paralyticus ab ferm. in 6, cum dimiífis omnibus, quorum tibi eft tam alis, fempermoveri & portaridebet, valde- tribïl!. ! jucunda praefentia, tam gratus afpe&us, co- que moleftus eft Deo, SS. Angelis & Coeliti- habitatio ipfa tam familiaris, fola ingrediens bus, fuperioribus, zequalibus & inferioribus. incognitam penitus regionem, occuríantia ti- 3. Quia non minus quam paralyfis eft malum bi catervatim ruere teterrima illa monítra vi- valde diuturnum, & propeincurabile. Unde debis? Quidtibi ia die tantze nece(ffitatis oc- merito vocandus Chriftus, utcuret. Vocabi- curret? Quistuebitur a rugientibus przepa- tur autem, fi frequenter vel ut liberaliffimus ratis adefcam ?2 Quisconfolabitur? Quis de- praemiator bonorum operum & laborum; vel ducet?2 Imo moneatur, ut hanc fuam mife- ut feveriffimus vindex ignavize, aliorumque riam ex aliorum tepidorum vita cognofcere peccatorum confideretur; Ífi enim de quovis verbo otiofo tam rigide rationem fe exactu- S.Greginftudeat, ficut S. Gregorius fuafit his verbis: eit.loc, Scribitur in Job: Confiderate femitas The- rumdixit, quanto ftrictiorem de operibus non man, Auftri, inquam, five teporis, quia qu?e otiofis duntaxat, fed etiam tam graviter mali- in nobis minus dijudicanda credimus, quam tiofis exacturus eft. fint turpia, in aliorum actibus cognofcimus. II Ex occafione thematis: Quid hic fla- Matth. o Sicque fit, ut ad femetipfum mens redeat, & tis tota die otiofi? Dici poteft, Chriftum, ficut * * variis horis otiofos invitavit ad vitam, ita 1n- agere, quod reprehendit, erubefcat: Quafie- nim a fpeculo foeda facies difplicet, cum mens dicare voluiffe, varios effe hominum ftatus, a vita fimili, in feipfa, quod averfetur, videt. qui acedize funt fubje&i. -1. Status eft adole- Jcentio : quze vel maxime fugere acediam de- Denique fi tepiditas hzec nimis altas radices fixiffe videtur , imitetur exemplum illorum bet, & formicze more congregare, quod in fe- Medicorum, qui in fimili cafu longiorem cu- ram2etatem conducerepoffit. 2. Eft juventu- tir, quze ficut magis ob setatis & corporis vigo- ram per acidulas , vel alias medicinas fua- dent, horteturque , ut in folitudinem fpiri- rem ad vitiainclinatur; itamagis quoque ace- tualem fecedens, facris exercitationibus va- diam & otium velut omnium vitiorum radi- cemfugere debet. HincSalomon monet: Me- Ecclef, 14, cet, & tum ex peccatorum füorum, noviífi- e morumque feria meditatione, tum ex vita ac mento Creatoris tui in diebus juventutis tu2e, paffione Chrifti confiderata, aliisque piis ex- antequam veniattempus affliCtionis, & appro- ercitiis in hoc feceffu obiri folitis ignem & pinquentanni, de quibus dicas: Non mihi pla- fervorem charitatis in fe accendat, quo tam cent. 3. Eftvirilir etatis : Qui, uti viribusma- xime pollet (unde & nomen accepit) ita ma- noxiam tepidiþatem fuget. gis etiam labori vacare debet, quia, cui mul- $. XIIL tum datum eft, multum exigeturabeo. 4. Eft Luc. 12, n rovttlioris.atatir: cui ficut plerumque varia [] LLb CONCEPTUS PRJEDICABILES. officia committuntur, ita major quoque in- Matth.!ïä Ex occafione thematis: Cum autem dormi- cumbit obligatio laborandi progloriaDei, & " 25. rent houines, venit inimicus ejus , €9 [uper[e- fubditorum bono: alioqui potentes potenter tormenta patientur,& fortioribus fortior inftat minavit zizania: Oftendi poffunt mali fru&us acedize, & zizania, quxeinterea in mente ho- cruciatio. 5. Eftfemii, cuificut parüm reftat minis velut agro feminantur a diabolo. Vi- temporis, ita vel maxime conari debet , ut delicet: r. Malitia feu deteftatio bonorum fpi- optime illud impendat, & ad rationem red- ritualium. 2. Rancor feu indignatio erga per- dendam fe przeparet. Certe fi axioma illud: fonasinducentes ad bona fpiritualia. 3. Tor- In e velocior efi motur : alibi locam habet, in fenio habere debet. Excitentur proinde hi por circa praecepta neceffaria. . 4. Pufillanimi- omnes R. P. Lohn. Bibl. Man. Zom. I. F 42 Bibhothette lanualis Camiomtariæ omnes ftatus, ut Chriftum vocantem in vi« quoinodo acediofi fedulitatem a formicis di« neam fequantur, & promiífo denario beatitu- Ícere debeant. 1. Ut, ficutformicae funt pro« dinis zetern?e dignos fe efficiant. vidz defuturotempore, ita & ipfi nonad prae« LUC. -7. fentem duntaxat breviffimam vitam,fed etiam. V- !4. IV. Exoccafionethematis: Hdolefcem, ti- bidico [urge: Vel, Surge, qui dormis, €$ exurgea futuram oculos conjiciant, fibiquepro ea mas ;phef, $. mortuir : dicere poteft Concionator, fe hodie ture & copiofe provideant. 2. Ut,ficutformi- V. Id. excitatoris munerefuncturum , & omnes, qui canunquam eft otiofa,fed onera etiam majora; fomno acediaze immerfi fant, illa formula, qua quamipfafit. portat ; ita etiam acediofifeipfos alicubi ftudiofi excitari folent: Nimirum £o- vincant, & femper utili jabore, licetimportabi- nus dies, domini fludiofi, [urcite, tempurefl : exci- lis videatur, feoccupent. 3. Ut, ficutformica taturum. Oftendat fubinde perfententiam S. fuos labores & grana follicite confervat , de- Bernardi fupra jam cit. qualefit tempus, vide- truncando, ne germinent: tempore pluvize licet 1. ad agendam peeritintiam: juxtaillud S. abícondendo, ne madefacta putrefiant: tem- Matth. 3.: JoannisBaptiftae monitum: Poenitentiam agi- porefereno eafoli exponendo; ita &ipfiopera v- 2. te;appropinquavitenim regnum coelorum. 2. fua bona pari follicitudine cuftodiant, eaque Eccl. 9. hd acquirendam gratiam : juxta monitum Salo- tuma pluvia vanze glorize defendant; tumfoli W. 1O. monis : Quodcunque poteft facere manus tua, juftitive per legitimamintentionem exponent, Joan. 9. Ve 40 inftanteroperare, &c. & Chrifti: Me oportet 4. Ut, ficutformica tam conftans eft in labore, operari opera ejus,qui mifit me,donec dies eft: ut etiam in filice veftigia relinquat, ita & ipfi Venitnox,quando nemo poteftoperari. 3. /4d perfeverentin laboribus usque ad finem, utía- gloriam promerendam : Oftendatur proinde ejus lutem confequantur. | 5. Ut, ficutformica una L.3.dé magnitudo, &inferaturillud piiaícetze; Age, alterifua gra:a communicat, ita & ipfi fua bo« lnit.c.47. quod agis: fideliter labora in vinea mea, ego na ex charitate alii libenter largiautur. eromercestua. Scribe, lege, canta, geme, ta- . VII. Ex occafione thematis: Osmem mali- Eccl, 23, ce, ora,fuftine viriliter contraria ; digna eft his tiam docuit otiofitar: Oftendatur, quomodo ve-Y- 29. omnibus, & majoribus przeliis vitazeterna. re pigritia & otium omnia peccata doceat, Pl'ov; 240 V. Exoccafionethematis: Peragrum yigri difcurrendo per reliqua fex peccata capita- V. 300 hominis tranfivi, £ eccetotum repleveranturtica,€8 lia, & demon!trando, quomodo 1. faperbiam operuerant [uperficiemejus [pine : dici poteft,dia- doceat, dum pigri meliores fe aliis zeftimant, bolum, ut homines in fuam pote'tatem redi- fibique ab aliisferviricupiunt. 2. Avaritiam, gat, &inea retineat, variasmunitiones erige- dum hoc ipfo, quod laborando propria bona re,uti per fingula vitia capitalia oftendi poteft; acquirere nolint, aliena appetant. 3. Invi- unamautem erexiffe in medioagri; haucin- diam, dum de aliorum proíperitatelaboribus traterram habere cavernas pro militibus eam fuis parta triftantur. 4. Gulam, dum fpiritua- propugnantibus, undique cin&am effe fpinis, libus carentes foiatiis, carnalibus inhiant vo- zedificatum ineotemplum Priapo, cuiafiaus, luptatibus, & tempus edendo & bibendo fal- lere conantur. 5. Luxuriam, dum caro ficut pigrorum fymbolum, offerri confuevit, propu- gnari autem a quatuor cohortibus , feufpecie- equus otiofus & bene paftus, lafcivire incipit. Máfc. bus: nimirum ab adolefcentibus voluptati de- 6. Iram,dum graviter fuccenfent, & indignan- 14 ditis: anegotiatoribus lucro augendo, & divi- tur illis, qui ipfos ad laborem & faniora con- tiis cumulandis intentis: atepidis Clericis & filia incitare moliuntur, ut vere impleatur in Religiofis, & a defperatis peccatoribus; hze illis, quod oiim. Chriftus de immundo fpiritu dul enim hominum ciaífes potiffimum acedize dixit, quod fcilicet inveniens doinum vacan- IO,. V. 4O; funtfubje&ze. Kxplicentur poftea fingulze hu- tem affumat fecum feptem alios fpiritus ne- jus propugnaculi partes; dicaturque r.in agro quiores fe. exítructum, quia inter optimas merendi occa- XIV. fiones committitur haec acedia. 2. Interraha- $ bere cavernas, quia homines acedioli plerum- MISCELLANE A. quetoti funt terrenis cupiditatibus immerft,ut qui cceleftibus deliciis careant. : 3. Spinis cin- Fuga. é&am effe,id eft,actionibus infru&tuofis, & quot- I S.Chryfoftomus refponfionem confiderat, s, Ch:yr. quoteostangunt, maxime autem ipfosautho- quam Chriftus duobus fratribus fibi ho. de pe- res pungentibus, eorumque conícientiam vel- perquam dilectis tunc dedit, quando per ma- ti*-Fil.Ze- licantibus. 4. Templum Priapo aedificatum, trem fuam primas in regno fuo fedes poftula- ?** quia tales feipfos eidem tanquam pigruin afi- runt; ajebat enim: mon ef) meum dave vobir, numimmolant, & pro Deo ipfum venerantur. Jed quibus paratutm eft a Patre meo. . Quafi dice- 5. Propugnari a dictis quatuor hominum ge- ret: laboribus coronas propono, & laboribus neribus, quia cum iniis praecipue inveterata honores, & przemia fudori. Heec apud me fitacedia, merito illi quoque eandem prze aliis commendatio valet maxime, quze ab onerum: propugnaredicuntur. Oftendatur dein, quo- exhibitione promanat; videsne, non fruftra modo hoc propugnaculum expugnari debeat, dixiffe, nec ipfius effe, nec Patris, fed eorum, fcilicet ignem fervoris applicando fpinis, qui- qui decertant, labores exantlant, & moleftiis bus cin&um eft; hunc autem ignem de coelo confli£tantur? vides, fieri non poffe, ut ex il- petendum confiderando preemii magnitudi- lis, quiotiofi fantac defides, & füpini jacent, nem, quod fervori huic promiffum elft. ullus aliquando falvus fiat. VI. Ex occafione thematis: 7/ade yiger ad Il. Confiderandus eft, inquit Jofephus Mant formicam, €$-di[ce [apientiam : o&end? poteft, Manf, texþus ille fponfæ,l gugndo di xit; Egod1c.7,2.6, dormio ; Titulus IV. — Acedia. 43 ifawhio,? voxrdäleäïi zue$ pulfantis: aperi mihi, fo- mum fe Dei amatorem oftendendo , Dei fibi yor mea. Anima enim ifta obdormierat, id eft, corlucratus fuit, juxta illud: þInveni Irosminen negligenter & tepide vivebat, quam proinde ecundum cor smeum. fponífus cceleftis a focordize fuze fomno excita- IV. Zacharias Propheta Dei, de adventu Id. difc, ye volens, fortiterinclamavit, fuasque infpira- Filii Dei, Meffize promiffi, inquit: Éeceego ad- 12- n« I tionesimmifit, anim?e quoque fores, utaperi- ducam [ervum meum orientezm. Etin cap. 6. ejus- vet, pulfavit, utiisapertis liberum ad cor adi- dem prophetize pariter inquit: Accevir oriens tum acciperet ; motiva vero aperiendi haec ad- nomen ejus.. Atvero dicfodes, finofti, cur Pro- duxit: Quia caput meum plenum eflrore, €9 cin- phetaMeffiam venturum potius orientisquam ciuni mei guttis noGium. At vero quid inter fe occidentis nomine appellat, maxime cum eo commune habentros &invitatio, quafponfus fine venerit, ut mundum moriendo redimat ? dile&am fuam a pigritize fomno expergeface- Refpondetur, Prophetam dicere velle, quod refatagit? Refponderiquidem poffet, Chri- Meffias, tanquam verus fol juftitiae,in horizon- ftum hisce verbis innuere voluiffe, quod ejus tehujus vitze mortalis, velutfol quidam, cla- tepiditas totidem fpinis fuum transfigeret ca- raque lux promicaturus fit, quae femper cre- put, quot erant transgreffiones venales, per fcit, &adaugetur, usquead meridiem: Quafi lux fplendens procedit, & crefcit &c. Unde guttas roris denotatze, quia etiam hze culpze, quando funt deliberate & voluntarie commif- Chriftus, ad noftram doctrinam, videri debeat, 12, ei difplicent. Aptius tamen ad praefens quafi crefcere in fapientia & zetate & gratia, id eft, utS. Bernardus declarat, fecundum quod propofitum noftrum refpondemus, quod fcili- cet per hunc rorem pigritia & acedia denote- apparebat, intelligendum eft (a principio enim tur: quia ficutros non nifi ccelo fereno, & fuüb perfe&us, a principio plenus fuit fpiritu fa- aeretemperato, ideft, nonminus calido, nec pientize ) ad inftructionem fidelium, qui in d 55 exceflfivefrigido ftillare folet, ita rostepidita- perfe&ione & fpiritu femper crefcere debent. T tis non defcenditinanimam, necin caloribus S. Paulus Philippenfibus: fenfum , quem de femetipfo habuit, his verbis exponit: Fratres, majoribus, id eft, in fervore fpiritus, nec pari- tertemporerigidiffimi frigoris, fci'icet quando ego non arbitror , me comprehendi[Je. .« Unumn au- eft tribulata &tentata, fed tunc vel maxime tem , qua retro [unt , oblivi[cens, adeavero , quag fiillat, quando fecoelo fereno gratize frui cen- unt priora , extendens me ipfum , ad de[iinatum fet, & quafifecuram fereputat: ex hac nam- per[equor bravium [uperna vocationis Dain Chri- quefecuritate preefumptionem quamdam con- flo Jefu. Quicunqu cipiens, fervore charitatis & devotionis rela- fentiamus. E egergo perfedi fumus, hqc V. Ecclefiafticus xatur. Hicrosmyfticus caput Chrifti, utita iapta quadam fimi litudi- Ecc.1.27. dicam, offendit, & ideolamentatur, dicens : ne diftinctionem declarat, quze eft interillum, Quiacaput meum plenum efi rore €?c. 1mno hic do- qui femper in fpiritu proficit, & inter alium, lor ftomacho pariter communicari videtur, qui contentus eftremanere in eo ftatu, in quo -dumeidem vomitum caufat, & naufeam, quia eft, neculterius proficere defiderat; dicitigi- teyidus es, incipiam te evomere ex ore meo. tur: Homo [an&lus in. fapientia manet ficut. [ol, Ib difc.rx, III. Interomnes alios antiqui Teftamenti nam flultus ficut luna mutatur.. Sol autem, ut n 4. 5 heroes, duofueruntilluftriffimi, atque adeoa in principio diximus, quando ab orienteori- Deoin coelo &interra prae aliis fublimati ; am- tur & exfurgit, femper altius & altius afcen- boenim primi funt in genealogia unigeniti Fi- dit; fuosque luminofos radios diffundit; lu- httli lifui: Liber generationis Jefu Chrifti Filii na autem, quandoluminofiffima eft, tunc de- )QVI4OA David, Filii Abraliam. Ambo quoquefuerunt clinat & deficit. Etideo Ecclefiafticus appel- prae cun&is aliisgeneris humani accepti & pri- lat illam luminare, quod mminuitur in con[umtia- vilegiati, eoquod maximopere in ejus obfe- tione. Haec autem eft multorum fpiritualium ingens ftultitia, quod, poftquam ad eminen- quio ferventesfeprobarunt. Vixenim Abra- ham a Deo vocatus fuerat, dicente: Kgredere tes virtutis gradus pervenerunt, jam fe fecu- deterra tua, €9 decognationetua, €9 dedormo pa- ros efle exiftiment, quod amplius non defi- £ris tui, €9 veni in terram , quam monflrabo tibi, cient, nec retrocedent, & ideo fibi fiftunt, & cum ecce fine ulla dilatione egreffus eft, ficut in praecedentibus fervoribusintepefcunt, do- Chnf. praeceperat ei Dominus. Quandoin Mambre nec omnimoda fequatur fpiritualis vitze nau- , de pe fea. Hiautem, quitalesfunt, infignem illam FiZt juxta limen tabernaculi fedebat , iners & l, otiofus videri potuiffet, maxime cum tempus S. Bernardi in epiftola quadam traditam au- S.Bern, meridianum effet, quo homines dormire fo- fcultent doctrinam, dicentis; quod fi ftudere €P« 253* lent; atvero, utS. Ambrofius bene obfervat, perfectioni, effe perfeCtum eft, profecto nolle ante oítium fedebat Abraham, fedebat meri- proficere, deficere eft, ubi ergofunt, qui dice- die, quando alii requiefcebant, ipfehofpitum refolent: Sufficitnobis, nolumus effe melio- res, quam Patres noftri? O Monache, non explorabatadventum. Et paulo poftfubjun- git: ftudium hofpitalitatis ftudiofiffime requi- vis proficere? . Non vis ergo deficere? Ne- rebat. Nonotiofus fedet, qui longeafpicit,nec quaquam. Quid ergo? Sic mihi, inquis, vi- afpexiffe contentus, cucurritobviam. Fefü- vere volo, & manere, in quo perveni, nec pe- navitoccurrere, quia non fatis eft recte facere, Jor fieri patior, necmelior cupio. FHocergo nifi etiam matures, quod facias. Feftinanter vis, quod effe non poteft. Quid enim ftat in manducare Pafchalex jubet; uberiores enim hoc f2eculo? . Et ecce de homine fpecialiter fruétus habetcelerata devotio. Difce, quam di&tum eft: Fugit velut umbra, & nunquam i impigereffedebeas. Sed & Davidardentiífi- in eodem ftatu permanet. 7L]A j R, P. Lohn. Bibl, Man. Tom. I, F2 VI. Bübliothece IManualis Concionatorig Manfi VI. Inter alios antiqu2e legis ritus, quibus pofcit. ]la citcumfpiciens eum, notavit il» dii, i2. Deus ab ele&o populo fuo honorari, colique lum multa oppreffum pigritia, & dixit: Quod t—7 n- II. volebat, non in(imus ille eft, quo juílit fuper manefurgeret, & attenderet, quid primum ei tabernaculi menfam duodecim perpetim af- dicerent hirundines, aut cornices, cum primo furgerent ; fimiliter hocidem attenderet, cum fervari panes. Quos propofitionis panes ap- feroiretcubitum, & adeamrediret, & dicta pellatos, calidos effe, omnique die renovari per duodecim alios pariter calidos fubftitutos harumaviumreferret; quod cum attendiffet, Merito admiramini decretum ; rediens ait, quod voces dictarum audierat, fed praecepit. nunquid enim Deusille, qui defeipfo attefta- non intellexerat, quid vellent ei dicere, vel tur, inquiens: Zgo fum pauis vivus, nunquid quid garritus earum fignificaret? Tunc illa ait: dixerunt tibi, fi intellexiffes: Cubatarde, ilie, inquam, hujusmodi indigebat alimento? Minime quidem ; fed figurative panes illi duo- &furge cito, & difcurre procibo, & habebis decim totidem fignificabanttribus populi He- bladamin facco. Sinon dixerunthoctibi ver- bo, dixeranttamen exemplo fuo, quia ejusmo- brxi, qui inter omnes mundi nationes unius veri Dei lumen poffidebat, eique debitum di aves mane furgunt, & tota die difcurrunt, & per multum laborem fibi neceffaria acqui- "— prae(tabat obfequium. — Per illam igitur duo- runt; unde & tu fac fimiliter. decim panes calidos habentem menfam de- notabat Dominus, quod populum Hebrzeum IX. Jeremias Propheta orbi fatalem ftra- Did. Nyff. fuoincultoferventem effe vellet, neutiquam gem , calamitofamque ruinam inde potiffi- p. : poiite frigidum , aut pigrum; hosque ipfos panes mum illatam affirmat, quod officii fui obliga- * 9 yanf quotidierenovari voluit, ut fcilicet indefinen- tiones obiter tantum , acperfunctorie afpexit: diíc, 15, levibusque paífibus momenta fuorum debi- ter bona nobis propofita renovanda, nosque nc 7' ipfos ad multiplicata virtutum & perfetionis torum pertranfüit: Defolatione defolata ef ommis exercitia absque utla defatigatione, aut tepi- terra , quianullusefl. qui recogitet corde: 2itille ditate excitandos effe doceremur, eam imita- c.12. V. 11. Unumhoctotaminrudera detía- turi amoris divini fponfam , quae anim2e ele- xitterram, quod non fuerit, qui fixis cogitatio- & figura, nunquam defcendens, aut fubfi- nibus penfaret, quam multis & magnis moais ftens , fedfemper afcendens exhibetur; de ea Deo fervire obligati omnes effent. Notandum namquedicitur: Queeflifla, quz afcendit &9. in his, quanto cum myfterio Propheta terrze appellatione donet hominem, qui non reddit — Trahe me pofl te, curremus in odorem sngueuto- vum iuorum, £9c, Quze omnia verba profectus, fru&um, quem debet Domino, cui tam ma- progreffus & incrementi fpiritualis fant ex- gnur in modum eftobnoxius; quaenam prze- .cipua caufa fit, quod terra non fatis fru&tifi- preífiva. Indefeffeeamad exemplum noftrum infecutus eft Apoftolus, qui defeipfo veraci- cat, neque refpondet exípeGtationi ejus, qui ETRVET tergloriabatur: Siccurro, non quafi in incertum. tritici femina illi credidit? Ea nempe, quod necaratro, quantum par, fubjicitur, nec vome- i ]. $. Ànt Ideoque Auguflinus hoc falutari nos omnes Dad munitconfilio, dicens: Nemo dicat; fufficit, re fatis profcinditur, ac perftringitur, ut ex- oQ,Ji juftusfum; Ubi dixerit ; fufficit, inhzefit. At- fargere in culmos grana, atque in fpicas ex- tende Apoftolum, cui nonfufficit. llle currit, plicare fefe poílint. Nam ut bene dicendi Ma- tuhaefifti? Ille dicit, fenondum perfectum, tu gifter Hifpanus Quintilianus lib. 1o. c. 3. ait, deperfe&ionegloriaris? Id quod S. Bernar- terra alte etfoffa generandis, alendisque femi- dus in quadam epiftola pariter nobisinculcare nibus fcecundioreft. Quze vero leviter folum, nittur, dumitafcribit: Nemo quippe perfe- & fecundum fuperficiem, tantum tenuiter rumpitur, raditurque magis, quam fulcatur, &us, qui perfe&tior effe non appetit, &in eo quippe perfe&tiorem fe probat, quod ad majo- ea feminis ja&uram facit, & dominum fuum rem tendit perfectionem. fuo labore defraudat, fudoremque illius ple- rumque lzedit, & laffitudinem fruftratur, ad fn theatr. VII. Democritus aliquando interrogatus: vit.hum.2. Qua re induftrii ab inertibus differrent? re- hunc modum vitio hominum fit, inquit Jere- lgnavi?. fpondit: Quaimpiiapiis, fpe nimirum bona; mias, quod terra vafletur , quia mullus efl, qui recogitet corde, aratrum meditationis non pe- laboribus quippe incumbens , fuse induftrize fperat przemium ampliffimum; ignavus au- netrat terram pectoris, obligationum fua- tem defperans, nullam habet bonorum futu- rum momenta nemo fatis expendit, nec quis- rorumfpem, quafulciatur. Homo etenim pi- quam eft, qui animum, ut debet, advertat ger &iners meritotimeredebet, netanquam ad ftatum, cui fe confecravit. Quid enim non palea in zeternum & inextinguibilem conjicia- a fe obtineret homo, fi Ms retur? ; j gltius feipfum fcruta- tur inferni ignem, juxta illud Paleas combu- ret igne inextinguibui. X. Propheta regius de Hebrzeis dixit : T. tn vit, f di; Bell. difc. VIiI. Bellovacenfis fa&tum quoddam re- Quemadmodum Patres eorum conver[i funt in ar- Abrah. 9. ípec. fert curiofum, quod contigit cuidam, qui in cum pravum , Pfal.77. 57. hoc eft, non dege-!- 1. c.6. fuis agriculturcelaboribus focors & negligens, nerarunt improbi illi , & perfidi a majoribus & conlequenter ad paupertatem redactus e- fuis, fed pro eorum more & pravi arcus fo- rat; hic etenim ad vetulam quamdam, quae lenni, ad malitiam funt converfi. Quid vo- apud omnes venefica audiebat, acceffit, ab luit iis verbis indicare Propheta? S. Bruno eadeni exploraturus, unde mala ejus fors de- fic exponit illum verfum Davidicum: Arcus rivaretur, quae quotidie de malo in pejus a- pravus, cum prius intenditur, aliquantulum bibat, ab eaque aliquod ad conciliandam fi- ejicit, poftea vero paulatim remittendo ex toto deficit. Sic & ipfi prius in przeceptis þi rerum fuarum profperitatem remedium po- 2 Vil JU. Mcabo. 45 Dei valde intenfi, & aliquantulum operati, nil nifiimpia quotidie videbant exempla, jux- paulatim remittendo extoto defecerunt. Vi- ta illud: Cuz perverfo perverterisz. — Pro refo- tiofus arcus, cum jaculum unum, alterumve ejecit, prorfus diffolvitur, ut nullus fit illius lutione obfervandum eft, quod paulo ante ex mente Pfalmiftze diximus: Oyerti funt iniqui- deinceps ad explofionem ufus: fic & Hebroei Late C? impietate fua, quia in labore hominum non olim, & hodie Chriftiani plurimi funt, fue- funt, €9 cum hominibus non flagellabuntur : Con- runtque arcus pravi, qui cum initio effent fir- trariorum enim eít eadem difciplina. Cum mi & validi, poítea fiunt laxi & ignavi, & igitur in itinere ad terram promiífionis, nec ofcitabundi ac remiffi. Quanta fzepe afperi- quicquam laboraverint, fed inerti otio dediti virtutis rudimenta ! tate macerant aliqui carnes fuas inter prima fuerint, cujus in /Egypto contrarium facie- quam acriter mortifi- bant, inde confecutum fuit, quod fe a tzedio cant fuas paífiones! quam crebro adeunt Sa- vinci permiferint. Locutus eít contra Domi- cramenta ! quam funt obfervantes filentii ! num & Moyfen, cujus unica h:xec caufa fuit, quam amantes latebrarum & receffus! at quia teedere ccepit populum itineris & labo- quam cito hzec omnia intercidunt! quam fa- ris. Mox enim ut hoc rerum divinarum fafti- cile defiftunt ! communis haec multorum eft dium & naufea apud hominem locum habere: infelicitas: prius in praeceptis Dei valde in- incipit, lingua in murmurationes laxatur, & - f tenfi, & aliquantulum operati, paulatim re- cor ad omnem concupifcentiam & effrzenem l odl mittendo ex toto deficiunt. appetitum fefe pandit, nec ullum eft vitium, Damnusn. Manfi quod non feétetur. XI. Vita noftra ftationi bellicze affimilatur XIV. Quis myfticum Prophetze Evangeli- Iq, dife.. diíc. I5, a Propheta dicente: JMilztia efl vita hominir ci non obítupefcat calamum , dum Luciferum 4. n. z. E 70 Juger terrai ;; quzecunque autem vel minima potius in Aquilonis lateribus, quam in qua- negligentia & oícicantia fufficiens eft, qu»e nos cunque alia re repraefentat ? Sedebo in monte przedam conftituat inimici, multasque ei con- ciliet vi&torias ; ideoque Vegetius hanc fufius Teflamenti, in lateribus Aquilonir? ventus aqui- lonaris frigus geluque importat, ideoque pi- profequens materiam, tale pofteris reliquit gritiae & algoris in divino fervitio preedomi- documentum: Multa funt difcenda atque ob- nantis eftfymbolum; hoc autem vitium pul- fervanda pugnantibus, fiquidem nulla fit ne- cherrimum Angelorum in naufragium & bà- gligentize venia, ubi de falute certatur. De rathrum conjecit abyffi infernalis ; federe zeterna animse nollree falute negotiamur ; namque volebat acediofus, nec quidquam ideoque qualiscunque etiam minima circa gratiis donisque cooperari Altiffimi; Ideo e- ejusdem affecurationem admiífa negligentia, nim praefumptuofe dicebat: Sedebo. fi deniquein gravia peccata definat, poenis ca- . Non fine myfterio fpiritus infernalesIdem n. s. ftigatur zeternis, $. Anton, a Chrifto licentiam poftularunt ingrediendi XlH. Deus olim cum Hebraeorum populo Gerafenorum immundiffimos porcos; Porci. Pad.S.inf. omnium primogenitorum oblationem , tam enim hominum pigrorum & defidiorum funt- 98. Nat- dehominibus,quam deanimalibus faciendam Íymbolum, fiquidem ad nihil aliud attendunt, preecepiffet, ab hac oblatione folum afini pri- quam ad fe per continuam voracitatem fagi- mogenitum excepit dicens: Primogenituma[ini nandos, absque eo, quod ullum przftent la- mutabirove.. Sed quoniam id myfterio factum borem, & luto ac fordibus immerfi gaudeant; fuiffeputas? certenonalio, quam quia afinus Ita pariter fpiritus immundi in hominibus igerrimum eft jumentum, ideoque tardum acediofis, commoditatibus vitze, otio ac pi- h abens greffum,ad properandum non nifi fude gritize deditis, omne fuum gaudium pofitum & fuíteadigitur. Audiamus hac dere S. An- habent. tonium de Padua in fermone quodam ita lo- XVI. S. Job infernalis huju; monftri, quod Ibidem, quentem: Jna[imo femper reperitur torpor negli- Behemoth vocat, caute aliquando veftigia gentio, qua efl fentina omnium vitiorum ; Unde fectatus, ubinam delitefceret, fuumque ha- diciturafinus, quafi altafinens; torporenim beret diverticulum , fe affecutum fuiffe pro- negligentiz non alta confcend:re, fed per pla- bat. Dumait: Sub unbra dormit, in [ecreto nafemper vultire; unde Gen. 22. dixit Abra- calami, €9 in locis humentibur , protegunt um- ham ad pueros fuos: Ax[pe&late hic cum afino. bra urnbram ejus , circumdabunt eum [alicer tor- Pueri funt pueriles & carnales affe&us , qui rentis. Que ultima verba admiratione non conveniunt curi afinino torpore & tarditate. carent, potius enim credidiffem , ipfum fu- Manfi XIII. Nusquam conftat, quod Ifraelitze in perbia fua (per quam gloriatus fuerat, die difc.3 n.8. /Egyptogenua fua coram Idolis flexerint, vel cendo: /uper aftra con[cendam ,. fimilis ero 4l« murmurationibus & detra&tionibus fuis jufti- tiffimo) exítimulatum , potius ambiviffe cir- iil tiamDei exafperaverint,praeterquam in defer- d cumdari cedris Libani, vel palmis Cades, vel (b to, ubi cum mulieribus Madianitarum invere- platanis, quze funt trans Jordanem, quam fa- cunde forzicati funt, aliisque enormibus ex- licibus torrentis; hi enim genus quoddam ceffibus fefe commacularunt, inquorum con- funt arborum fterilium & infru&uofarum ; dignum fupplicium Deus illos per quadragin- Cur igitur falicibus torrentis diabolus cir- ta annos velut vagabundos oberrare,& circui- cumdatus effe dicitur? Nimirum falices, a- re jufte voluit; atvero undenam ortum fuum rundines & junci, qui in ftagnantibus nafcun- habuit hazec in [fraelitis tam notabilis diverfi- tur paludibus, verum funt pigrorum & ne- tas & alteratio,maxime cum potius in/Egypto gligentium fymbolum, a quibus daemon, tán- omnem debuiffent addidiciffe impietatem, ubi quam. ab obfequiofiffimis fervis fuis circum- E da- 46 Bib!iotlzec'æ IMVanuafis Concionatorice bus fabricare intendebat? Sed ecce tibi et- .datur, Audiamus hac dé fe Dionyfium Car- - .thufianum ita fcribentem: per quod infinua- rorem manifeftum, ob quem merebatur, utin ejus perniciem ira de coelo defcenderet, ni- -tur, quod diabolus in hominibus otiofis, & . voluptuofis manfionem fibi conftituit in fe- mirum, determinaverat in corde fuo vitam cretis concupifcentiarum latibulis, qui homi- deinceps tranfigere otiofam, focordem & de- .mes contra labores poenitentiales, & ceftus fidem: Undeait: Quiefce, bibe €9 epula:t. pugnarum, quibus adverfus humanze falutis XIX. Compaffione utique dignus eft cafus Cajet. in hoftes pugnatur, umbras caraalium delicia- illeterribilis, qui ex difpofitione Dei, qui om- €19«em« yum,& refrigeria paufationis acediofze optant, nia fecit, uxori Loth accidiffelegitur. Etenim & amplectuntur, ita quod umbra fuper um- manterathzecin Sodoma totannis illaefa, vi- Vierenb bram oritur eis, de quibus cantatur in Pfal- vens & irreprehenfibilis, Angelos hofpitio ex- dO&r- 3no 72. Jn labore hosinum non [unt, €? cum Lo- arCet. I* ceperat, fimulque cum Loth & fi/iabus fuisin- C. 89' tinibus non flagellabuntur : Prodiit quafi ex adi- fame ex decreto divino effugerat incendium, Denique cum fint ar- .ge iniquitas eorum €9c. quando ecce grad:entem ira opprefht divina, bores infruCtuofze , per quas homines vitiofi & vería eftin ftatuam falis; quze tanti, tamque -& bonis operibus fteriles defignantur, omnes feveri füpplicii caufa? Refpondebitis utique, diabolo fe adjungunt, & eum quali circum- ^ ei ceelitus inhibitum fuiffe, ne retro oculos dant. * ; convertens flammas afpiceret ; quo fpreto S. Anton, XVII. Amalecitze impetum fecerunta par- mandato, refpiciens poftfe,verífa eftinftataam Paa. in te auftrali inSiceleg, & percufferunt, & incen- Dom. 3. falis.. Hujusmodi quidem legem etiam fuiffe derunteamigni, & captivas duxerunt mulier- nonnezgo,led eam foliLoth intimatam adftruo, Q;qadr.' culas ex ea, a minimo usque ad magnum 1. conformiter ad facrum textum inquientem: Locuti funt ad eum dicentes : Salua animasa Salyato Reg.30o. Amalec interpretantur lingentem animarum, id eft, compunGionem lacryma- tuam, noli re|picere pofl tergum. Etinterimin eo- ruüm lingere & devorare cupiunt. Ifti a par- dem capituio de Ábrahamo traditur, quod in- te auftrali Siceleg invadunt. Aufter eít ven- tuitaseftSodomam: — Quareigitur iafelix illa Og E tus tepidus, de quo Job. 6. confiderate [emitar 4.5,€ mulier, dum retro afpexit, talemiu fe concita- JTheman, siinera Sabba. Theman interpreta- vitvindi&amdivinam? Pigritiam fegnitiem- m tur Aufter tepidus. Hsec eft fluxa & otiofa que praefizurabat anime, quze ex Sodomze ii- converíatio vivéndi, per quam tentat diabo- cendio, id eft, e peccati, aeternzeque mortis pe- jus: nam cum fpiritus immundus dornuin in- riculis egreffa eft , ut ad perfectionis montem venerit remiffam, &otio vacautem, i1atratin gradiatur, paffusautem non modo promovet eam. S. Ephreminquit: Síiacciderit, [rotrem lentos, fed potius etiam retrocedit, nulio ad ci- aliquem ad monaflicam ac folizariam vitam qua- vinarum legum trausgreffionem habito refpe- cunque occafione vexire, €€ nou [e vigilantem pra- Gu. Defcribitur mora uxoris Loth (inquit Ca- buerit , protinus €9 e vifligio devorabit eum dia- jetanus) non folum tardando greffus ad fe- Dtexel bolut. . Paulo poít vero modum infinuat, quo queadum Loth,; fed etiam vertendo fe adre- R diabolus acedize venenum anim»e infundit, 64f dicit enim: Infert inimicus d2emon cogita- fpiciendum; remanebat fiquidem poft Loth fe- nem, contra mandatum Angeli ; fed &, fi Jofe- tionem acedize: Hodie otiabor (ita intra fe pho creditur, nonfemel, fed fepeuxorLoth Religiofus loquitur) ut paululum me ipfum tardabat,vertendo fe. Angelus quidem falutem reficiam, & cras opus meum profequar, fa- evafionemque fpoponderat, fed qua cum con- Interea in ciamque duorum dierum opus. ditione, notetis velim: Zeflina, €9 falvare; ubi n pri otio verfatur. Poftero die honeftatis hoftis dze- falutem follicitudini & fervori conjungit, pro- mon vehementiorem fratri circumfundit ace- foit.c1 hibens, ne in procedendo pigra fit, & lenta. diam, quam die preecedenti, in memoriam ipfi . XX. Abulenfis differentiam, quze inter pru- Abul. q. raeteritum revocans diem atque pr.efentem. dentes & ftu!tas virgines interced:t, in hzec 16.in c.28 atth. Manfi XVIIi. Apud S. Lucam cap. 12. zecenfe- verbaaffignat: Verifimi'ius eft, quod pruden- Fab difc,6.n-4. tur , quid diviti illi evenerit, quiabundantem tes dormitabant, & non dormiebant: Hoce- 9. iHSe] collegerat meífem , pro cujus cuftodia gra- nim pertinet ad prudentes, nam cum teneren- 341 naria ampliare coa&tus erat: Cogitabat in- tra fe dicens: Quid faciam, quia mon habeo, quo tur cura exfpe&tationis fponfi venturi, non po- terantdormire profunde,quin cura eas excita- congregem fru&tur meos?. Etdixit: ftoc faciam: ret, fed dormitabant, id eft, paululum & levi- deflruam horrea zuea, €9 majora faciam ,. €$ il- ter rapiebanturíopore, &fítatim evigilabant; lia luc congregabo omnia, qua nata [unt mihi. Dum fatuse vero, liceteífentin exfpe&atione fponfi autem hzec diceret, ab seternze & primae ve- venturi, quafi non effet eis aliqua cura, fine fol- ritatis ore emanantem terribilem hanc audi- licitudine dormiebant, & ideo dormire, & non vit vocem :- Stulte, hae so&le repetunt animam dormitare dicebantur. iuam a te, qua autem gara[li, cujus erunt ?. Cir- ca quam parabolicam hiftoriam quaerendum XXI. Comparatur piger ferro, terrae, aquze, S,Bonav. Ser vefti, fcholari negligenti, homini ftanti, & non indiat tit. 6. Gu venit, quanam in re mifer & infelix homo deliquerit, fiquidem non videtur ulla in ea ambulanti. Ferrum, quod non tra&atur, cito t 9 rubiginatur. Terra, quaze non colitur, malas culpa, quod praecavere voluerit, ne perirent, aut marcefcerent fub aperto aere fructus, gra- herbas generat. Aqua, quze non movetur, cito In 8p.: na, vel alize fimiles fegetes, quas Deus illi de- corrumpitur. Veftis, quze nonportatur, defa- P Omgn cili a tinea corroditur. . Schojaris negligens, derat, cur igitur non poterat nova erigere 2e- qui non addifcit, de neceffitate nihilfcit: Ho- lc'iiücia, quando illa.non nifi propriis fl.,lmpti,' * 1no Titulus 1V. — Acedia. 47 moftans, qui non cavet, facilius cadit, quam fi alaboriofis differrent ? refpondit, quo pa&o Polysnt.: T ille, qui femperincedit: fic acediofus, qui non impii a piis, fpenimirum bona. Sperant quip- v. Labor, exercet fe in aliquo bono opere, ideofüccum- pe, qui corpus laboribus exercent, pinguiala- * 634 bit vitiis, & vincitur. borum praemia: defides autem fem per prze- fentem intuentur paupertatem. Jet, t $. XV. XI. Idem conífpicatus juvenem valde in- Ibid. lO Gtn, MISCELLANEA, duítrium dixitilii: Perge adolefcens, nam optimum fenectuti condis obfonium. Fuga Zedim. XII.. Diogenes cuidam monenti, utin fene- Laert. L.6. Nierenb,* I. um quzdam virgo aliquando peteret, &ute quiefceret, dixit: Quid? fiin ftadio cur- d? t. aícet, r, quid Deo gratiffimum in quadragefima rerem, & metze jam prope vicinus effem, num C€, 89. facere poífet, & quomodo illud tempus fan- oporteret cui -am remittere? & non magis in- &e tranfigere deberet, contigit, ut, dum tem- tendere? plum adit, eidem jam appropinquans, in exta- XIIL. Ariftoteles dicere folebat, artium & Ib g.c.; finraptaimmobilis ftaret, videretque clariffi- laborum radices quidem effe amaras , fed fru- . mumlucis globum ex Ecclefia prodire, dire- &us dulces. &umque ad eam, medium fcindi, Iluminofis ad XIV. Severus Imperator militum Tribuno Lang. in ejus cor radiis conjeGis: tam fubito eoipfoin fymbolum dari juflit: Laboremus ; oftendens F olyant. v, liaboe templiangulo, quo folebat precari, elatam fe hoc pacto, quantopere acediam fugiendam cerneret, totumque illud jubar in SS. Sacra- judicaret. i11 fine. mentum, quod patens aderat, reciperetur, fi- XV. Rufticus quidam moriturus, ut filios ad Zfopus, mulque vocem Salvatoris illi audiret clariffi- laboris amorem & fugam acedize incitaret, ad Salvator. medicentem: Totuslabortibi, tota utilitas fe convocatis dixit, fe omnem, quam in eorum proximo, totagloriamihi. Contigit hoc au- bonum comparferat, pecuniam in vinea ab- temin domo profeffa Poletana. Ícondiffe. Quare eo mortuo, filii arbitrati, the- Spec. Ex. ll. AbbasSilvanus, cum quidam Frater a- faurumin vinealatere; hunc quidem non inve« 4.2.ex. ]iosoperantes videret, & diceretíeni: Nolite 143. nerunt, fed uberem laboris fru&um tulerunt. operari cibum, qui perit, Maria optimam par- V1. ReGe canit Claudianus: In nuptii$ tem elegit: illum cum aliis Fratribus neque ^ Non quisquam fruitur veris odoribus, Honorii, ad menfam vocavit, caufamque rogatus ab eo Hyblzeos latebris nec fpoliat favos, dixit: Tufpiritualises homo, &non indiges S1 fronti caveat, fi timeat rubos, corporeo cibo. Cum ergo ille errorem fuum Armat fpina rofas, mella legunt apes, agnofceret, dixiteiiterum fenex: Puto, opus Herculem duri celebrant labores. habet omnino Maria Martha, per Martham Itenuncfortes, ubi celfa magni enim Maria laudatur. Duxit exempli via. Drexel.in II.. Veteriapologofertur rufticus cum cur- Damna Jdcedie, Rhet. L1. ru & bobusinluto altiushaefiffe. Ubi cum ge- XVII. Qg'æritur /Egyftus, quare fit fa&us Ovtd, de €4.5:2. meret, & Herculis opem imploraret, adfuit adulter ? remedio Hercules, &hominem increpansdixit; Abi, In profnptu' caufa eft, defid iofus erat. auigr, manus admove, bovesurge, currum promo- XVIII. Pediculi cum a pulicibus invitati Ffop.fab, ve: itaDii aderunt vocati, & juvabunt: pi- ad pinguis hominis opiparas epulas, avidius 381« gros non juvant. praedulcem fuccum exfugerent, illehoc morfu In prato IV. Joannes Mofchus refert; quod Abbas concitatus inimicum inveftigavit, & quia pe- fpir. c.z30 Athanafius audierit choroslaudantiumDeum, diculi tardius raptabant, necavit, pulices ve- cumque ipfe etiam vellet ad eosingredi, au- ro, quia faltu infidias illius fruftrati fuerant, falvos dimifit. l. t dierit: Nemo hocingreditur negligens: abi- Sic nempe inertia facultates, Incaf te, certate, contemnite vanitatem fzeculi. exiftimatio, ipfaque vita amittitur. i Fab.conc. V. Alexander M. dicere folebat: Regium XIX. Otium & Reges fimul, & beatas per- Catull, ad 2.inSept. eftlaborare: fervile eft otio & luxuvacare. didit urbes. aftiüum, !l.l.l . Ovid. dé VI. Alphonfus Rex reprehenfus ab aliquo, XX. Otiafitollas, periere cupidinis arcus, Amor. quod manibus laboraret, dixit : Nunquid Contemptzeque jacent & fineluce faces. Idem r. Deus & natura Regibus fruftra manus dede- XXI. Cernis, ut ignavum corrumpant otia Pont. 6 Pi&or. ii re? Idem de quovis homine dici poteft. corpus ? 9 Epigre Ibid. n. 2. VII. SeptuagintaInterpretes ad fententiam Ut capiant vitium, ni moveantur aquae r1 illam Salomonis Prov.6. Vadeadformicam, XXII. Quo te cunque die nil fan&i egiffe opiger &c. etiam hanc addunt: Vade ad a- putabis, pem, & difce, quomodo operaria eft: Opera- . Hunc tibi vel penitus difperiiffe puta. tionem quoque quam venerabilem facit. Ita necin minimis.ponas difpendia damnis, S.Hier. in o Vill. Titus Vefpafianifilius, cum quadam /Ere poteft nullo vel breve tempus emi. üæz,tit. 6. Galat. noCte recordaretur in coena, fe nihil boni ea XXIIIL. Si tibi perpetuze vigil eft o cura fa- !dem, A q' diefeciffe, ad amicos converfus dixit: Hodie Otia perpetuo deliciofa cave. (lutis, ? diem perdidi. Hoftis apricantem quoties videtinferus ho« In ep. ad IX. M. Aurelius Imperator dicere folebat, ftem, Pollion. folam illam regionem felicem merito dicen- Semper victrici curritad arma manu. dam effe, ubi fingulipropriolabore fruuntur,; & Sed timet impücitum man uumve, pedum- pnemo de labore ac füdore alieno vivit. ve labore, X. Demetriusinterrogatus, quomodo otio- Aut mentis vigili follicitae ftudio. XXIV. 48 Bibliothece Manualis Concionatorie fï - Pontan.p. XXIV. !Üxor pigra cum ob otium a viro VI. FaulheitallerLafter Sz2eugam und Mutter Bellar. $. Attic. graviter mulétata objiceret, fe injuria verbe- VII. Faulheitlohnt mit Armuth. I;l rari, cum nihil fecerit; refponfum accepit a marito, hacipfa de caufa verberari, quod nihil $. XVII. feciffet. AUTHORES. 2. Bellar. Pontan.p. XXV. Nux, afinus, campana, piger fine $, G verbere ceffant, I. Jacobus Marchantius in Horto Paftor. 1 !30m0r 6p Hec dura. hic tardus, haec tacet, ille tr. 7. pernovem lectiones. jacet. 1I. Joannes Bufzeusin Panario. V. Acedia Sed fimul utferri plagam fenfere, vel ulmi, & pigritia & tepiditas. ä Haec cadit, hic pergit, haec fonat, ille lII. Philippus d'Outreman in Pzedagogo $ i udet. Chriftiano p. 1. c. 7. $.8. corma. D Bu ! IV. Jacobus Alvarez tom.2. . t. p.2. c.13. $: XVIL V. Bernardinus Rofignolius 1. 2. de difci- : ADAGIA. plina Chrift. c. 18. ldim i Vi.. Caffianusl. 10. de Inftit. renunc. Buchler. I VII. Henricus Eugelgrave p. 2. Lucis E- V. Otium. Ut mala devites, aliquid fac, otia viþes, Otia dant vitia. ) vang. Dom. Septuag. Ib. V. De-II. O mihi przeteritos referat fi ]ilpiter annos, . VIII. Matthias Faber Conc. 2. in Septuag. fidia, Seria nimis ftultae eftcantio defidie. IX. Petrus Canifius p. 2. $. 9. £. 147. Eloril.p.4. ]IT. Faule Leutehaben gern viele Feyertage. X. Thomas Stapletonus text. 5. in .Dom. Ibid. ]V. Faule Leutehaben allezeitlange Tage. Septuag. $ Greg. V. Faul Fleifch waechft gern. XL. Jofeph. Man (iin Biblioth.morali tra&. d l« 4- ThOf, M TITULUS F. S. GJ'Cg. füpn Frechiel ! A DULSX T»I O. w ho rf Fuca. $ l Sl Be!nü VI. Fili mi, fitelactaverint peccatores, neProv. r. V. IO. fip, Can QUOAD ESSENTIAM. acquiefcas eis. VII. Corripiet me juftus in mifericordia, & Pf. 140. Caff.füp Piuz, VDefinitio. increpabit me: oleum autem peccatoris non V: 3- 1 impinguet caput meum. Damnum. $. Thom ft juxta S. Thomam exceffus in aliis de- 2.8.q. IIl lectandis, verbo vel fatto commiffus. VIIL. Quijuftificatimpium, & qui condem- Prov. 17. a. T ) nat jutum , uterque abominabilis eft apud V-- I5- Átn, de S. Aug. Vel juxta S. Auguftinum, eft facta cum Deum. fUP Pf fallaci laude feductio. X. Sagitta vulnerans lingua eorum, do-]e Tétüt, tomplant Jumlocutum eft, in orefuo pacem cum amico 1;090 V.S. Divifio. X IL. Dividitur a S. Thoma in ezortalem & ve- loquirur, & occulte poniteiinfidias. Nun- Ti quid fuper his non vifitabo , dicit Dominus, nialem. Mortalis eft, quando quis vel de pecca- aut in gentem hujusmodi non ulcifcetur ani- to mortali laudat alterum; vel ut graviter ei 1na mea. noceatincorpore & anima. Venialis eft, cum äledicent Prov. 24. exceditur in laude alterius ex fola aviditate X. Qui dicuntimpio, juftus es, m V. 24. dele&afdi, velboni alicujus confequendi, vel eis populi. Xl. Vae, qui confuunt pulvillos fub omni Ezech.:3. mali cujuspiam evitandi, idque fine alterius cubito manus, & faciunt cervicalia fub capite V- 18- gravi detrimento contingit. — univeríze 2etatis, ad capiendas animas. NI H S. IIID EX $. S CRIPTURA. EX $SS. PATRIBUS. $. Ht H Qualitar. Qualitar. epift I. Diroprie hzeret'corum eft , adulari, & eo- s. rier. Rulï.' ! rum, qui decipere cupiunt, audientes, di-1. z. cont, ]?l',g- v-s. I( In ore füo pacem loquitur cum amico fuo, cente Apoftolo. Hujusmodi enim Chriito Do- Pelag. & occulte ponit el infidias. S O Ofex 7. II In malita fua lzetificaverunt Regem, & mino non ferviunt, fed fuo ventri, & per dul- 9. Tt v. 3. mendaciis fuis Principes. ces fermones fubvertunt corda innocentium. Matt, Prov, t. lil. Simulator ore decipit amicum fuum. Semper infidiofa, callida, blanda eft aduiatio, v- 9. IV. Homo, qui fi&is, blandisquefermoni- pulchreque apud Philofophos definitur blan- dus inimicus. E l Aug; : 15.29 V.5-bus loquitur amico fuo, rete expandit greffi- e D. bus ejus. II.. Collaudare delinquentes longe plus eft, S, Ch:yr, Voetr, 1b.17. v.6. V. Meliora funt vulnera diligentis ,' qua PVIA quod adfupplicii pertinetzeftimationem,quam ho. 2. de fraudulenta ofcula blandientis. delinquere, idque jure optimo, eoquod hoc David & fuf. S9ul. Titulus , Adulatio. 49 fuffragium proficifcatur ab animo plane cor- Damnum. : 'XV.V. P.eHima y [] rupto, & infanabili morbolaborante, fiquidem ulpes occultus detra& 61', fed S. Bern. is, qui, dum peccat, condemnat interim pec- nonminus adulator blandus. £.63. in catum fuum , poterit aliquando ad fe redire; ant. .XVI.. Hoceftcaufa omnium malorum, hoc g Chryf, at qui laudat malitiam, is fe privavit cüratio-: ^ eft, quod virtutem maxime evertit, quod re- ap Drex. ne, quam affert poeenitentia. tardat, ac reprimit ftudium multorum ad ea, ». r. S. Greg. . HI. Adulatio omnibus applaudit, omnibus quee funt honefta: quando nonfolum non re- Phaet.c.. 1.go mor. f;]vedicit, prodigos vocatliberales, avaros ait €, 20. prehendunt aliqui, fed etiam una cum iis, qui * ?* effe parcos, & ad rem attentos, lafcivosappel- eccant, fe oblectant, eisque gratulantur. | laturbanos & aulicos: obftinatis & pervica- XVII. Adulantium linguzealligantanimas S Aug. in cibus conftantize titulum affignat. inpeccatis. Delectatenim eafacere, in qui- fent- 137- s S- Aug. IV. Falfalausadulatio eft, falfa laus adula- busnonfolum non metuitur reprehenfor, fed | comm, i^ torishoceítoleum peccatoris. Propterea & etiamlaudator auditur. | |UM 140 ' homines, cum falía laude aliquem irriferint, E. XVIII. Duofuntgenera perfecutorum, fci- Idem in hocetiam deillo dicunt: Unxiilli caput. licet vituperantium & laudantium; fed plus P^ 59- idem in V. Tales mendacia diligunt, veritatis de- perfequitur lin . Pfal. 119. ftru&ores,odioruminventores, fatanze media- gua adulatoris, quam manus. perfequentis. 1 tores; Dei perfecutores, fratresdiaboli. Vos XIX. In multis ifto maxime tem»þore re.—iï'S. Hier. vero, fratres , fiverberamini alingua dolofa, gnat hoc vitium , quodque eft graviffimum, €P- 14 humili & tranquillo animo dicite: Domine, li- humilitatis ac benevolentize loco ducitur ; eo beraanimam alabiis iniquis, & alingua dolo- fit, ut, quiadularinefcit, autinvidus, autíu- perbus putetur. S. Greg. l. 4, mor. VI. Mortui moft'uos fepeliunt, cum pecca- $. 1V. €, I5 tores peccatorem favoribus premunt. Quid enim eítaliud peccare, quam occambere? & EXEMPLA CATHOLICA. Fuga. fepelire, quam abfcondere? fedqui peccantem laudibus profequuntur, extin&um fub verbo- [. Chri&us, tefte S. Hieronymo, etfi' pauper- S. Hier. in xum fuorum aggere abfcondunt. rimus , nulli tamen adulari voluit, ideo Matth. S. Greg. VII. Quisquis male viventibus adulatur, fupra in urbehofpitium reperirenon potuit, foris il- Ezechiel, pulvillum fub capite jacentis ponit, ut, qui cor- lud quzerere debuitapud pecudes. á hom, 1. Figi ex culpa debuerat, in ea fultuslaude quie- II.. Sigismundus Imperator uni e Proceri- ZnessSil- cat. S. Bern. bus nimias laudes in fe congerenti colaphum vius !. z. 0V. ]. VIII. Qui de amore non venit honor, non impegit,dixitque: cur memordesadulator? *?T-. DO fup. Cant. honor, fed adulatio eft. . . MI. Sed & Ladislaus Rex Polonorum fimi- Drex. p x. Caff. füp. IX. Oleum peccatoris eft dile&io fimulata .Mb Píalm. licaftigatione adulatores caftigavit, caufam- Phaet. c. verborum, qu:e adulationibus & blandimentis que rogatus refpondit: Ego percutientes me 13 noftras mentes (velut olei pinguedo) libenter repercutio. ingrediens,rigorem veritatis emollit, & ad no- IV. Carolus V. Parifiis publica oratione lbid, 0f. Yf xias cogitationes amoris ficti, vel potius often- laudatus oratorirefpondit: Grata mihieft affi- b tationis perducit. nis Regisin me benevolentia, fed laudes tuze, Alan. de X. Quid adulationis un&tio, nifi donorum qualis effe debeam, me docent. l&v& complanc. emunctio? quid commendationis allufio, nifi natur, JDamnum. Proelatorum delufio? quidlaudis arrifio, nifi V. Herodes Agrippa, cum a Tyriis & Sidos Jofeph.l.g eorundem derifio? H Ibid, niis, apud quos perorarat, adulatorie excla- ant c. g. XI. Adulatoresa voluntate vultum, ab ERE matum audiviffet: Dei voces, €9 non hominis : & 1no verbum, a mente linguam, ab intellectulo- hacaffentatione elatus, honorem divinum ad- quelam, amplo diflenfionis intervallo diffibu- mififfet, ab Angelo Domini vifcerum dolore oY, d. labant. Plerumque enim exterius plaufibiliter. ac putrefactione percuffus, dixit: En ego ille applaudendo collaudant, quos interius con- veftra appellatione Deus vitam relinquere ju« m tradi&oria delufione defraudant. Foris vultu LeCh-la' beor , fatali neceffitate coarguente veftrum n applaudunt virgineo,intus Ícorpionis pungunt mendacium, & quem immortalem falutaftis, aculeo: foris adulationis mellitos compluunt ad mortem rapior. imbres, intus detraCtionis evomunt tempe- ftates. VI. Juftinianus Imperator, alioqui fagacif- Fab.conc, fimus, quia Triboniano Jurisconfulto cum af- 1. inDom, . Fuga. 2. poft $. flier. in XII. Necredas tuis adulatori bus, qui, cum fentatione dicenti, ipfum nonmoriturum, fed £ n t epift. ad corpore, animaque ad coelos migraturum,cre- Ruft, teadulationibusfoverint, afiniauriculas poft didit, & indeturgidiorfactus eft, in hserefin. Flier teagitant, autciconiarum colla curvant, aut poftea prolapfus mifere periit. I,cont. :eftuantis canis protenduntlinguam. Jf VII. Parifiis os cloacze oftenditur, in quaxlbïd n.5 &. Chryf. XIII. Nonretineasamicos, menfíze magis, fepeliri fe juffit quidam, quem fero poenituit. ho. 49.in quamamicitive cupidos:.qui enim talesfunt, mali confilii & adulationis. Cum enim Regem Matth, folvent. fi delicias detraxeris, illi quoque amicitias dif- propter anguítiam rei pecuniarize triftem & follicitum videns, ei fuafiffet, ut ex minimis re- S. Aug. in XIV. Beata mens, quae perfe&e hoc vi- bus a ruftica turba in urbem importatis, unum ep. r7. ad 4 tium viucit, nec adulatur aliquando, nec a- alterumve obulum per biennium duntaxat, e- Dsaetr. Chrfï dulatori credit, quze nec decipit alterum, nec xigeret, Regem autem felici fucceffu confilii ) 26 ipfa decipitur. : , ate , jik R. P. Lohn. Bibl. lan. Tom. 1. comperto, plures & gr?.viores exattiones iult que 3o Bibitothece Manualis Concionatoric pene que;nlongius teimpus facere adverteret, nec tismanu vultuque fuppreffit , &'feqüenti die edic&to vetuit, fe Dominum appellari. 9 avertere illud amplius poffet, prae triftitia & - defperatione mortuus, in cloacam illam, in IX. Agefilaus Lacedzemoniorum Princeps Ib, n. 1àj quam totius illius fori fordes confluunt, fe- intelligens, Thafios fibi templa, divinosque honores decreviffe ob beneficia ipfis praeftita, peliri voluit, uthacratione & defeipfo poenam lh 4' inconfulti confilii & adulationis fumeret, & a- qusefivite Legatis,an civitas eorum poffet ho- lios, nein idem vitiuminciderent, admoneret. mines in Deosconvertere? cumque illi affir- marent, agite, inquit, vos ipfos primum Deos $. V. EXEMPLA PROFANA. facite, eofacto credam vobis, poffe me quoque a vobisin Deum mutari. ualitas.. $. VI [bid, n. 1. 1. Cl ifophus tantus Philippi Regis Macedo- SIMILITUDINES.- num affentator fuit, ut cum eodem exo- culato & ipfe oculo fafciis obligato prodiret, & Qualita:. cum claudicante claudicare inciperet. 1 cut canicidze diffimulantes & blande in- I. Si .quem acrem cibum Rex ori admoveret, etiam cedentes, fübdole jaciunt laqueum. & Ib. exord; g ipfum vultum contraheret , quafi pariter acri- collis canum induunt; ita adulatores blando moniam fentiret. " fermone fefe infinuantes, * homines. incautos illaqueant [bid, n. 2 II. Nicefias Alexandri M. affentator, cum Rexa mufca fecompun&um quereretur, ideo- II. Sicatumbra, quidquidagis, imitatur ; Ib. n. z. que velut fibi moleftas alias quoque mufcas ita adulator quocunque te vertas, fequitur. abigeret, aliis, profecto mufcis, ait, hze longe HI. Sicutheliotropium fe cum fole circum- Ibid. praeftantiores ac ftrenuiores futurze funt, ut agit, noctu vero velut defiderio folis contrahit qua tam generofum fanguinem guftarint. florem; ficgnathones fe per omnia Principi- Idem cum Alexandrum fumpto medicamento bus accommodant, ubi vero fe eisdem difpli- cruciari torminibus videret, quid, inquit, o cere viderint, triftitia contabefcunt. IV. Sicut Chamzeleontes omnium rerum, Ibid, Rex nobis fiet, quando vos Deos tormenta remunt? quas coram vident, colores induunt, ac mu- fbid. n.6. IIL Antiochus Rex Afi»e, cum mutata ve- tantcumiisdem, folumrubrum & candidum fteregia, cervum infecutusa via aberraffet, & non affumentes; ita adulatores fe omnium jn cafam pauperum divertens, quzerensque, moribus conformant, folum animi candorem quid de Rege homines dicerent, audiviffet, ac finceritatem , & rübrum colorem erube- Regem quidem effe virum bonum, fed pravis Ícentize refpuentes, juxta illud Alciati: [ coníiliariis ftipatum, quippe feria regni nego- Etfolum mores imitatur Principis atros S.Gter. ] (j.mo tia ob infanum venandi ftudium poftponeret: Albi & pudici nefcius. 63 mane convolantibusiterum ad fe aulicis dixit, . V. Sicut fpecula intuentium imagines r e- Ib n.g. heri demum veritatem fe intellexiffe, nec a praefentant inverfo ordine; quae dextra fu nt, finiftra: quae orientem fpe£tant, ad occiden- quoquam illorum ab eotempore, quo ipfifer- virept,. liberiorem vo cem audiviffe. tem fpectantia ; ita adulatores, quos voce uga. commeridant, corde vituperant: quos in fa- lbid. IV. Alexander M. Philofophum quemdam, ciem laudant, atergo rident, praefentibus be- nevoli, abfentibus infenfi. quoantea familiariter utebatur, afuo confor- tio hac una de caufaremovit, quod nunquam V]. Sicut meretriculze bona omnia praeter Ib, n.As; Regem objurgaret : Si enim, inquiebat, mala, mentem amatoribus füis imprecantur : ita a- qu2e facio, non intelligit, infipiens eft: fiintel- dulatores iis, quibuscum agunt. ligit, & nonarguit, eftmalevolus adulator, u- VII. Sicut cervicalia & pulvilli videntur Ib.n.7. trovis nomine dignus, qui a regia familiaritate capitibus incumbentium reniti, & tamen ce- planearceatur. dunt potius, feque accommodant; fic adula- Drex, in. V. Idem, cum Ariftobulus de rebus ejus tor, licet fucatam dicendilibertatem affumat, Phaet- p.t ceftis librum fcripfiffet, multaquefupra fidem & quaedam carpere videatur, revera tamen C I. magis fe infinuat, & reprehenfionem in lau- 5* confi&a, coram ipfoin navigatione recitaret, emanibus ei librum rapuit, & in Hydafpem dem vertit, quofortius eumirretiat. '*.En.ep,: fluvium projecit, dicens: Tefic mergere debe- VIII. Sicutpediculi corpora extin&a defe- [b. n. 10. rem, tu hoc balneo dignior effes. runt ftatim, atque fanguis, quoalebantur, eva- Ibid. $. 4. VI. Cum Antipater a Phocione iniquum nuit; &ficutvermes triticum na&ti non diíce- aliquid jure amicitize peteret, refpondit Pho- dunt, donec vacuum reddiderint; fic adulato- Dre, cion: Non potes, o Antipater, Phocionem & res, quamdiu fubftantiaillius, cui adhzerent, haen amicum habere & adulatorem. C.I) falvaeit, manent; hac perdita ipfi quoque di- '[bid. VII. Cum Ariftippus Diogenem olus in Ícedunt. fonte lavantem videns dixiffet: Si Diogenes IX. Sicut paupertini fidicines quzerere fo- Drex. p z. vellet uti Regibus, ifta non effet; refpondit lent, quod choreuma dominis placeat ; ita a- Phaet c 1, .2. Diosenes: fi tuifta coniedere velles, Diony- dulatores omni hora ferviunt auribus. fio nonadulareris, mallesque homo effequam Damnum. X. Sicut oleo perunt&tze mufcae aut formi- Plin. i. r li regius canis. £ab. l. c. VIII. Auguftus Imperator ludos fpe&ans, ce moriuntur; ita Principes affentatione & * 19- n, g. pronunciante Mimo: oDominum zequum & obfequio Palponum inexitium trahuntur, & ipfi trahunt rempublicam. bonum! mox adulationem populi applauden- f Jitulus V. Adulatio. 5t Drex, l, f. XI. Sicut lupi !itillando & fcalpendo afi- tusad profpera,fragilisinter adverfa : inflatus $. 3. nos, przedam fibieos faciunt; fic affentatores ad obfequia, anxius ad opprobria : immodera- bo l !Q in perniciem intenti, blanditiis & mendaciis fe tus ad gaudia, facilis ad humana, difficilis ad infinuant, utincautos corrumpant. honefta. Fab. l, c, XII. Sicut ancillze infantibus fervientes a- il 4. gitant cunas, & cantum adhibent, ut infantem IV. Perniciofa adulatio perpetuum Regum Curt.1. g. fopiant; fic adulatores maligno fuo cantu in malum eft, quorum opes fzepius quam hoftes evertit. l profundum peccati foporem preecipitant pec- catorem. V. Plato adulatorem vocabat beftiam hu- Ap. Fab. ïï .NH. mano generi peftilentem , fimilem venefico, Conc.r. in ASCETICA. Otr1, 22. imo impuro d2emoni, qui animosincautos fu- poít?Pent, l. Du ofunt, quze circa hoc vitium fpecialiter neftis epulis fovet, & fordibus noxiis inqui- notare debet aíceta. Primum eít, ut nat. Item praefligiatori; qui judicium & ra- . certo fibi perfuadeat, nihil adeo adverfari fco- tionem aliis eripiat. po, quem aíceta praefixum habere debet, quam VI. Plutarchus adulatores appellare fole- Ibid. h etyi [ hoc vitium; cumenim przecipuus afcetz finis bat pazrig €9 virtutis inimicor. Epi&tetus cor- & itudium eo duntaxat tendere debeat, ut Deo vos, ut qui perinde viventium animos excae- foli placeat, ejusquegratiam poffideat, facile cent, ac corvi mortuorum oculos effodiunt. apparet, quantopere ab hoc fuo fcopo aberra- Antifthenes meretricet. — Anaxilaus opum ver- xet, fi peradulationis vitium hominum fibi fa- bon.l, ter. Conftantinus M. tinear €9 foricer. vorem,gratiamque conaretur conciliare. Hinc VII. Crates eos, quicum adulatoribus vi- Laert1.6. h, fapienter quidam afceta dixit; Non decetfub- vunt, ajebat, nonaliter effe defertos, quam vi- *5 ditunuutfuperiorum(quanto minus aliorum?) tuli funtinterlupos. Neque enimillos adeffe, favores ambiat. Quienim ab hisamari velit, quosoportet; nequecumiis, quiadíunt, ha- debet etiam placere velle; quantze autem hinc bere focietatem, cum fintinfidiatores. adulationes & fimulationes fequentur? fin VHI. Paftor quidam cani oves fuas cufto- Lang. in bl, contraria incurras indicia, quis erit turbatio- diendas dederat, ideoque optimis pafcebatci- Polyanth, num & offenfionum modus? UniverforumDo- bis. Quiatamen his non contentus canis, e- . 60d, mino placere, & abeo diligi velleoportet, ho- tiam oves devoravit, paftor eum occidere vo- minum de nobis fenfa errabundevagantur , a- luit. Quod advertens canis dicebat ad illum ; lioruminvidiam creant, ac plurimum a fpiri- Quid me , qui unus ex domefticis tuus fum, tualis profectuslibertateimpediunt.Securein- perderecupis, & non potius ovibus tuis con- cedit,qui nunquam fibi amore digna adfcribit. ftanter infidiantem lupum interimis? at re- S. Greg. II. Alterum eft, utfolidum fciat modum e- fpondit paftor. Hacipíatu magis, quam lupus ]. t8. mor. tiam fe ab aliorum adulationibus innoxium 6s y morte dignus es, nam hic palamfemeum & 1. confervandi; quem quidem folide docuit S. oviumhoftem profitetur: tu verofub amicitiae Gregorius fic loquens: Inter verbalaudantium fpecie quotidieimminuis gregem. Tive vituperantium, ad mentem femper recur- IX. Cum leo quondam graviter febricita- Zfop. & rendum eft: & fiin ea non invenitur bonum, ret, ideoque eum in hara feetida procumben- Herodor. quod de nobis dicitur, magnam triftitiam ge- tem reliquae beftiv vifitarent, ex fingulis * ? neraredebet, Etrurfum fi in eanoninvenitur quaefivit, num foetoris quid perfentifcerent? malum, quod denobis hominesloquuntur, in ad quam quazeítionem , cum urfus veritatem magnam debemuslzetitiam profilirc. Quide- dicere volens, refpondiffet, intolerabilem fe ). nl 5' nim fi non omnes laudant, & confcientia libe- foetorem fentire, vix ungues leonis indignan- ros nos demonftret? habemus Paulum dicen- tisevafit. Lupus vero hancindignationem ef- tem: Gloria noitra hzec eít, teftimonium con- fugere volens, omnia fragrantius, quam balía- M Ícientize noftree. Job quoque dixit: Ecce in mum olere dixit, ideoque ut falfus adulatora coelo teftis meus. leone difcerptus eft, unde vulpes priorum . VIII. damno refipifcens refpondit, fegravi catarrho MISCELL A NE A. laborare, atque adeo vim difcernendi odores ualitas. amififfe. Quoaftuleonisiram evafit. Sen.ep.27 I. uidam apud Senecam dicebat, adula- X. Bias interrogatus, quod animal effet Tympius : tores dominorum fuorum effe arrifo- omnium ferociífimum & noxium? refpondit, €t.ment. conv. v, ,Il. Ial res, arrofores, & quod his duobus conjun&um fi de feris percuvGaris, tyrannus: fi de miti- q. 5. eít, derifores. bus, adulator. Drex p.r. II. Cum Alphonfi Regis in Siciliam navi- XI. Non male cecinit Seneca: Omne fub Ib. q. z. C I. Phaeth./ cantis navem Gavize aves circumvolitarent, regno graviore regnum eft: quia licetomnes dicebat Rex adfuos: Sicut aves iftze tam offi- Reges & Principes populis fuis imperent, ipfi ciofze non funt, ut hunc nobis honorem defe- ab adulatoribus viciffim reguntur. rant, fed utaliquid efczrum projiciamus, qua S. IX [2 * P b obtenta mox avolabunt; itaaliqui ex meis aet tamdiu mihi ferviunt, quamdiu munera ex- AUTH ORES 2, fpectant ; hisobtentis obfequio fe fübducunt. I. Mathias Faber conc. 1. in Dom.22. poftPent, III. Alanus adulatores Palatinos canes vo- 1i. Hieremias Drex. in Phaeth. p. 1. c.1. 2. & 3. [li L l ,lbïdA. cabat, quos pulchre defcribens Hugo Vi&ori- 1lI. Laurentius Beyrlinck intheatro vitae hu- manze. V. eodem. o nusait: Adulator eft amicus in officio,hoftis in animo: comptus in verbo, turpisinfaéto : lze- V. eod. RO Pat- Lühn. Bibl. Ma". T0m. [e IV. Jofepläus Langius in Polyanthzea. TITU- - — ER 52 Bibliothecee Manuafts Concionatori I T 1 LUS FL ADULTERIUM. r & rami ejus non dabunt fra&um. VDerelinquet $ d GEM';Q QQUOAD ESSENTIAM. in maledi&um memoriam ejus, & dedecusil- * lius non delebitur. Xl. Siquistetigerit hominis uxorem, mor- Lev. a6, Definitio. te moriatur. Y. 21. Dmn 13' l. XIL. Honorabile connubium in omnibus, Heb. r. S. Thom. ft ilicitus concubitus conjugati vel & thorus immaculatus: fornicatores enim & V« 4« 2,2.0.154. conjugate , juxta S. Thomam; vel adulteros judicabit Dominus. M&l'fh' t; a- 8. I iuxta alios, alieni thori violatio; Et , inhor 1 S W p le ïe.:?i'lllar. dicitur adulterium, quafi ad alienum thorum EX SS. PATRIBUS. acceffio, uti Gelafius Papa ait. gp Divifio. ^ Qualitas. I. II. Dividitur in fimplex, cum fcilicet alter uid in omnibus peccatis adulterio gra- Clemens ont. ap. ex concumbentibus eft tantum conjugatus ; . vius? fecundum enim in poenis te- March. tre netlocum, & in prohibitionibus quidem ho- duplex, cum uterque illorum matrimonio il- 4. le&. 9. ligatus eft. mi'ci—dio alfimilatur adulterium. proP- 1- Fuga. o N EX S. SCRIPTURA. - II. Si du&uri eftis uxores, fervate vos uxo- S, Aug. tr. ribus veftris. Quales vultis eas invenire, ta- 48.devere les &ipfzeinveniantvos. Quis vivens eft, qui 59 t9m. u Yi Qualitas. non caítam velit ducere uxorem? & fiacce- c& omnis mulier relinquens virum fuum, Eccl.23. L. Si pturus eft virginem, quis non inta&am defi- v. 32. & ftatuens hzereditatem ex alieno niatri- deret? intactam quzeris ? intactus efto. Pu- monio; primo enim incredibilis fuit in lege Altiffimi : fecundo in virum fuum deliquit : ramquaeris? purus efto. Non enim illa poteft, & tu non potes. tertio in adulterio fotnicata eft, & exalio vi- Iil. Nonmochaberis, ideít, nonibis ad a- Idem ae to filios ftatuit fibi. 1 Duon, Ofe.7. Y.4 Il. Omnes aduiteri, quafi clibanus fucden- liquam aliam, przeter uxorem tuam : tu autem decem ordise J 96 exigis hocab uxore, & non vis reddere uxo- Lou, fus a coquente. ri? cum debeas in virtute proecedere uxorem Betr, 1 Prov. 6. III. Non grandis eft culpa, cum quis fura- adult f v.30. tus fuerit; furatur enim,ut efurientem impleat tuam (quoniam caftitas virtus eft) & tu füb 10 unoimpetu libidinis cadis, & vis uxorem tuam animam; deprehenfus quoque reddet feptu- vi&ricem effe, & tu victus jaces ? & cum tu ca- plum, &omnem fubftantiam domus fuze tra- putuxoris fis, praeceditte ad Deum, cujus ca- det: qui autem adulter eít, pro)pter-cordis putes. Vistuam domum capite pendere deor- inopiam perdet animam fuam. fum? caput enim mulieris vire&; ubi autem Fuga. melius vivit mulier, quam vir, capite deorfum pendetdomus. Sicaputeft vir, melius debet Tob. 4. IV. Attende tibi, fili mi, & przeter uxo- vivere, quam mulier, & præcedere inomni- V. 13» rem tuam nunquam patiaris crimenícire. bus factis uxorem fuam. Dawnumn. * IV. Nemo alienum affe&et thorum, necla- S, Ambr. tendi fpe, autfaciendiimpunitate, n ec longio- l. deAbrae 1. Cor. 6. V. Nolite errare; neque fornicarii, neque Ade ft Proefu] bam. e.2. V. 9. adulteri regnum Dei poffidebunt. ri mariti abfentia provocetur. Pl'ov- 22. conjugii Deus, quem nihillatet, nullus evadet. Mu VI. Fovea profunda os alienze: cui iratus Nemo irrideat vicem abfentis mariti, fervat V. 14 eft Dominus, incidet ineam. JOb.*; r. VH. Hoc nefas eft, & iniqui tas max'ima. excubias Deus, imofine excubiis deprehendet V. XI. reum, antequamfaciat. In animis fingulorum Ignis eft usque ad perditionem devorans, & crimen agnofcit, & fi maritum fefelleris, eum omnia eradicans genimina. Prxav. 6. VIII. Turpitudinem & ignominiam congre- nonfalles; fi maritum evaferis & judicem, v. 33 non evades Judicem totius mundi. llle gra- gatfibi, & opprobriumilliusnon delebitur. vius ulcifcitur injuriam inopis, contumeliam $, Rem Sap.3. v. - IX. Filii adulterorum in confummatione iO. erunt, & ab iniquo thoro femen extermina- mariti imprudentis ; major eft enim injuria authorem, quam cuftodem thalami fpreviffe, bitur. Etfi quidem longze vitze erunt, in ni- hilum computabuntur, & fine honoreerit no- & non cegnfidera[ï'e. viffimafene&usillorum. Etficelerius defun- Damnum. &ifuerint, non babebunt fpem, necin die a- V. Adulter vel antegehennam eft omnium $. Chryf, gnitionis allocutionem ; nationis enim ini- miferrimus, omnia fufpicans, velad umbram in Pfal. 7. quae dirze funt confummationes. contremifcens, ad nullum liberis refpiciens o- X. HxcinEcclefiam adducetur, &in filios culis, fed omnes pertimeícens, & qui fciunt, & ECCL 23. Y.24- ejus refpicietur, non tradent filii ejusradices, qui nefciunt, acutos videns gladios, impen- "- - Jüulus Vl Adulterfzmz; 93 dentes li&ores, judicia. Ín dolore femper eft tate concitati, arma. fumpferunt adverfus fi- liosBenjamin, urbeque fuüccenía, viginti quin- adultze—r, etiam in tenebris. quemillia ex illis occiderunt. $. IV. IX. In Parmenfi oppido cum vicinus qui- March. tr. EXEMPLA SACRA. dam maritum fummo mane »biiffe cognoíce- 4- le&. 9. rop.2. ex ret, ad uxoris illiusle&tum in tenebris acceffit, g . Damia- Fuga. feque maritum fimulans cum eadem congret- no, ofeph caftiffimus follicitatus ab uxore Pu- fus eft. Quod ubi Maritus rediens cognovit, Gen.c.39. L. J tipharis ad adulterium fugit, pallio in cum conjuge fua, quae & ip(a delufam fe vi- Ler, at manibus ejus relicto. dens graviter dolebat,templum ingreffus,mul- p Dah. 13. II. Sufanna maluit cum fummaignominia tis lacrymis fuum & uxoris cafum enarravit, Heb, 13, mortem oppetere absque peccato,quam adul- quod dum facit, author fceleris daemoniaco VI 4. terii crimen committendo cum fenibus, nul- foiritu correptus, pariterque ecclefiam ingref- lius apud homines peccati infimulari. fus, tamdiu feipfum difcerpfit, & modo ad ter- March. tr. III. B.Genovefa Ducis Brabantize filia,cum ram, modo ad parietemallifit, quousque ani- Paft. le&. 4. in hort, difcedente Sifrido Romani imperii Palatino, mam exhalavit. marito fuo, commiffa Goloni militi, & ab hoc X. Chuiquifacze in agro Peruano vir con- Annus 9. prop. l. nequicquam ad adulterium follicitata fuiffet, jugatus d ecem totos annos confeffionis offi- Provinc. €ru, Col, apud redeuntem dein maritum a Golone ve- cium intermiferat, pellici turpiter addi&us., eg. Chuie Cs lutthori violatirea accufata,& in fluvium cum DOnt . Cujus hominis ftatum Sacerdos S. J. cum re- qUifCï farch, tt, infante praecipitari juffa eft. 'Sedafamulisin Íciviffet, eum ad confeffionem invitavit, & hu- V. g, fylva deferta, opeque B. Virginis, cui fefpe- jus obeundze diem dixit. At adulter promiffi cialiter commendarat, fex annis, totidemque r poenitens tempus deftinatum non obfervavit; menfibus fervata tandem a marito inter vena- quin tota urbe otiofus cum ad defatigatio- E tionem inventa , agnita, ma nem vagatus effet, domum rediit, cui occur- S Aug. r - thalamum denuo recepta eft. gnoque ggudio in runt repente fex fimii teterrimo afpecu, ac A$ devete bo Dom, Tbid. IV. Matrona quzedam chriftiana, cum Ma- minaci, quos pone fequens agebat fquallidus xentius tyrannus uxores chriftianas paílim homo, facie horrenda, oculis ardentibus, me- violaret, &ipía quoquead eundem jam abdu- ram fpirans crudelitatem. E veftigio juffit fi- cenda eífet, exiguum temgoris fpatium peti:t, mios, pallentem ac pavore contabeícentem ut corpus decenti veftitu ornaret. Ettumcu- hominem vinculis conítringere, adftrictoque biculum ingreffa gladio pe&us transfodit, fta- acerba verbera infligere; quod liberalius e- [dem at timque mortua concidit. tiam fecerunt, quam juffi effe videbantur, pef- dcerm Baron. V. Comes Mutinenfis, cum ab Othonis IIT. fimeque affe&um pro defperato reliquere. ChOl'iüSn 998. uxore Maria ad adulterium primo alle&us, & Forte uxor domo abfuerat, quaze reverfa ma- aur, Betr. , y, dein, quia confentirenoluerat, de oppreífione ritum humi jacentem, imo emorientem of- sduit, £, ViO lenta etiam accufatus, ac jufu Imperato- fendit, mox Confeffarium evocat: qui proti- ris decollatus effet, uxor illius Imperatorem nus advolans, defeCtum fenfibus cum reperif- 125. in judicio fedentem ficallocutaeft: F.cce ca- fet, exfpectavit, dum fe via oftenderet, qua ju- put mariti mei innocenter occifi , cum hoc vari poffet mifer. Reditfenfus, atlinguze vis loquendi defuit: oculis tantum omnia tacitus ignem intrabo, & fi quidem illud mecum illze- fum manferit, argumentum id innocentize ma- arbitratur, atque attonito fimilis, ubi effet, ritimeierit; fin verocombuftum fuerit, debi- ignarus,acfimiorumiterato afpectu perculfus, tam iterum fceleris commiffi poenam fubibit. quo fe verteret infelix, non habebat. Confi- Quo di&o ignemingreffa, iterumqueincolu- lium erat beftiarum infernalium, tantum ter- mis egreffa, mariti quidem innocentiam, im- roris ac defperationis incutere homini, ut eo ftatu animam inquinati(fimam re&ta in tarta- 5 Àmbr, peratricis vero falfitatem & nequitiam proba- dehotte vit, effecitque, utipfa quoquein rogum conje- ra abripiendam emitteret. Quare, fi quando 34/0, 6s &ta, debitasfuüorum criminum poenas lueret. oculos in crucem attolleret, circumfítantia VI. Balduinus Flandrize Comes, qui & Im- monítra atrociffima quaeque mifero,minita- Ib. f.124. perator Bizantinus poftea fuit, tantopere ab bantur. Sacerdos interim identidem luftrali hoc crimine abhorruit, ut quotidie per prse- aqua cubiculum afperfit; & tandem cum fi«- mii usque infeftarent zegrum, depromptis S; conem edici jufferit; lNemo in palatio meo pernoé&tato, quialienam conjugem tetigerit. Ignatii reliquiis ejus os ita attigit, utlinguam ^ contingeret, poftulantibus interim Divi fuf- Damnnum. fragium circumftantibus. Secundum has pre- $, Reg.15, VII. Davidi poft adulterium cum Bethfía- ces flatum zeger vehementem pectore emifit, bea commiffum juffu Dei dixit Nathan Pro- cujus graveolentia omni mephiti teterior om- nes procul abegit. Spiritus hic foetens fe« pheta: Quamobrem non recedet gladius de domo tua , eo quod defpexeris me, & ab- cum eduxerat vim animum occupantis ftygii ftuleris uxorem Urize Hethzl, ut effet uxor tyranni, fed nonuniverfam: detumueratlin- tua. Sed & filius, qui natus eft tibi, morte gua, voxredierat, rigebanttamen livida im- . Chnf morietur. modicis plagis brachia, ut nec erigi, nec col« fl Pr.lv 7' ud. 19, VIII. Cuminurbem Gabaa veniffet Levita ligi ad crucis fignum efformandum poffent. 29. Verum ea iis admota S. Patris lipfana mox alienigena cum uxore fua, & Gabaonitee ea- dem cumtanta infolentia abufi effent, ut mor- colorem , ac dein vigorem omnem reftitue- runt. Agnovit adulter fuze impietatis & pe- tua conciderit; f;lij. lfrael tanti fceleris enoxmi- tue G 3 REU 94 B thecte Manualis. Concionatorim tulantze magnitudinem , proin refipifcens, nia, aut quamcunque aliam feeminam curio« fis fcrutetur oculis. . omnem flagitiorum fentinam per confefífio- nem ejecit, vitamque egit puriorem. Qualitar. HI. Sicut quisque, five Regis violaverit S.Chryf.f S. V. | uxorem , five pauperis, five fervi, pari ra- deadult. EXEMPLA PROFANA. tione adulter eft, cum peccatum non perfo- narum differentia, verum ex voluatate im- Fuga. N- d DQSCOM OAPU T TQUPEPIEN UO B IN Plutarch, proba id fcelus admittentis judicetur; ;ta & ,i m ad Alexandrum Magnum quöndam hic, imo magis adulterum dixerim, qui quam- in Regum I. Cu foemelia dutta fuiffet, ut dormiret cum & Imper. libet ex vulgo, quam qui ipfam Reginam vio- apophteg. illo, & hzec interrogata, ubi tam diu fuiffet? laverit; illic enim plurima irritamenta funt, 'ä refpondiffet, fe exfpectaffe, donec maritus cu- puta opes, elegantia, forma, & ejusmodi, bitum iviffet, Rex famulos acriter objurgavit, quorum hic nihil invenitur. dicens: Reducite eam: parum enim abfuit, ut veftra caufa adulter fierem. S- Vi Tdemin Lacon, ll. Lycurgi temporibus tanta erat apud NKSCETICA" omnes uxores pudicitia, ut, cum Geradas no- bilis Spartanus rogaretur ab hofpite, quas poe- I. "T ria ferefünt, quze de hoc vitio bene ad- $4 nas apud eos adulter daret? refponderit, nul- vertere debet aíceta. Primum eft, ut las pro hoc leges a Lycurgo praeícriptas effe, gravitatem illius zeftimare difrat, aliisque quia nullusapud eos adulter daretur. Cumque fimilem zefüimationem ingenerare ftudeat, hofpes ulterius inftaret: quid fi autem exiftat? quam quidem ex triplici injuria, quam facit, fruc fubjecit iterum Geradas: Bovemtantum da- concipere poterit; nam r. grandeminjuriam bit, ut porrecto ultra Taygetum collo ex Euro- facitipfi Sacramento matrimonii, atque effe- ta bibat. Dicenteautem hofpite, id fieri non &ui illius, cumenim hoc Sacramentum ideo poffe,Geradas quoque, quo pacto, ajebat, apud inftitutum fit, utfint duoin carneuna, ficque Spartanos adulteri effe poffunt, ubi divitize, infeparabilis unio Chrifti cum Ecclefia figni- delicize, & corporis adícititius cultus probro ficetur; hancutramquerationem, quantum hàbetur: contra verecundia, modeftiaac obe- infe eft, conatur tollere adulter. 2. Etiam con- dientize Magiftratibus debitze obfervatio de l j jugialterigravem injuriam affert; cum pote- cori laudique dantur. x ftatem corporis füi, quam non ipfe, fed confors Beyrlinck lil. In Infula Patana Indize o rientalis tam coajugii habet,eidem auferat ; unde Marchan- in theatr, V adult, fancte fervant conjugium, ut, fi quis adulte- tiusinfert, hoc furtum quovis aliofurto gra- p. 122. rium commififfe deprehendatur, ad parentes vius effe; nam in illis aliquid a fe diftinétum, per virum primarium deductus juguletur ab in hocautem feipfum, qui factus eft una caro 1iilis, confors vero iimiiiter abiisde cum conjuge, eripit. 3. lpfi etiam juramen- confodiatur; fll pugione to, quo püblicein ecclefia fidem fibi mutuo de- Damnus. Bott 1 Ibid. derunt conjuges, injuriam facit; quze quidem de conloj IV. Aurelianus Imperator tantopere hoc violati; tanto gravior cenferi debet, quanto prof, 6, vitium averfatus eft, ut militem in adulterio digniores fünt, coram quibus editum eft hoc deprehenfüm durarum arborum ramis im- juramentum , nempe Chriftus in venerabili ]k Drel - le&i, ficque per eas difcerpi voluerit. Sacramento exiftens; E:cclefia, cujusauthori- conf. t de March. tr. V. Saxones adhuc pagani adulteram fe tate & imperio, acapprobatione contrahitur: 4.de carit &teLt, le&. 9. 'ftrangulare cogebabt, & fuper buftum illius Sacerdos,a quo benedictio impertitur: Bapti- prop.2. incenf2e & concrematze adulterum fu fmus, fuper quo juratur: Coelites, qui velutte- bant. fpende« $ ftes & vindices fidel datae invocantur. Ibid. VI. JEgyptii adulteris virgis mille i&usin- II. Secundumelt, utbenenotet, conjugi-s, Wier, fligebant, adulteras vero ad perenne dede- busque inculcet memorabilem illam S. Hie- contra [o- cus nafis truncabant. Ibid. ronymi fententiam , dum ait: OrigoquidemVin. l. x. VILl. Cumani adulteram in foro ridendam amoris honefta erat, fed magnitudo deformis. exponebant, deinde afino per totam urbem Nihil autem intereít, ex qua honefíta caufa circumvehebant, ut tota vita effet infamis, quis infaniat. Unde Xiftus Pythagoricus in nam propter hanc equitationem Onobatis z fuis fententiisait: Adulter eftinfüuamuxorem vocabatur. ardentior amator. In aliena quippe uxore | omnis amor turpis, infua nimius. Sapiens $. VI. judicio debet amare conjugem, non affe&u. SIMILITUDINES. Non regnet in eo voluptatis impetus, nec $.Dlw C:IOQ preceps feratur ad coitum; nihil enim eft dj n - Fuga. foedius, quam uxorem amare ut adulteram. S.Aug. deT. cutfatius eft fame mori, quam idolothy- thor.conj. Si Certe qui dicunt, fe caufa reipublicae & ge- tis vefci; ita fatius eft defungi fine li- neris humani uxoribus conjungi, & filios procreare, imitentur faltem pecudes; & poft- beris, quam ex illicito concubitu ftirpem u?aerere. ]. Mu ) quam venteruxoris iutumuerit, non perdant UT S. Chryf. II. Sicut gubernator in portu naufragium filios: nec amatores fe uxoribus przebeant, de verbis faciens, haud quaquam impetraret veniam ; fed maritos. Dom.h. ?'fic nec is, cui conjugium conceffum eft, quo III. Tertium eft,utex gravitate adulterii cer- lapfum etfugiat, fi aliena fcrutetur matrimo- porajis. colligat fpiritualis adulterii gravita- d tem ; r.'-- L. Titulus V1 Jdulteräum. 55 tem; cum enim in hoc & perfona, cum qua & non modoeos, quoslaceffunt, infe ultores Patric.l.4. contrahitur, fcilicetipfe Deus, fit infinities di- provocant, verum Maritos pene omnes, qui de reguo; :nChl'yfl f. gnior; & ipfa conjun&io, utpote quze voto fir- eandem contumeliam & injuriam formidant. adi, matur, arctior exiftat ; & caufze recedendi lon- lll. Optimum medium pro adulterio vi- Plautus in ge minores, cum quidquid examore creaturae tando praefcripfit Plautus, dum cecinit: S dChQQ fperari poteft, in Creatore infinities perfe&ius Bonas mulieres zequum eft facere, ut abfen- habeatur ; facile apparet, ex omnibus his cir- tes viros cumftantiis magnopere augeri illius gravita- tem , atque adeo ficut innocens conjux jure Perinde habeant, quafi przefentes fint. : 5'. IX. feparare fe poteft a thoro adulteri, ita merito AUTHORE S. timendum effe, ne Deus quoque ejusmodi ani- mam adulteram deferat tandem auxiliis fuis. I Jacobus Marchantius in Horto Paftorum cr. 4. de Charitate. $. VII. l. Laurentius B - yrlinck in theatro v1tæ MISCELLANE A. humanze. V. eodem. IHl. Mathias Faber conc. 4. in Dom. 2. poít Qualita;. & Epiph. | 8:05.(&:.6 L. So crates dicebat, adulatores perinde face- IV. Jofeph.Langiusin Polyanthzea. V.eod. re, ac fi quis nolit ex aqua fuperne efflu- V. loannes M ente bibere, fedexilla, quaeinfundo, & dete- empl. V. eodem. ajor in magno Speculo ex- tior eít. VlI. Antonius Dauroltius in Catechifmo ! i I'r;nc. : II. Adulteri maximam invidiam contrahunt, hiftoriali c. 3- tit. 103. N LO GE SX:"! O. ZA (C 29 PO O AX 7 S oc] d : bo: Or o8nse TITULUS FIl A& TERNITAS. - $. I. j $. II J.QUOAD ESSENTIAM. EX S. SCRIPTURA. Veritas. , Dgþnitio. I. Ibithomoindomum eternitatisfu», &Ecc!etiz. I circuibunt in platea plangentes. Y. 3. ll. Ipfi glorianunc, &indiemeternitatis. o.Petr. 3. Boet. l ft juxta. Boetium interminabilis vitae V. I8. de conf [^) tota fimul & perfe&ta poffeffio. ]uxta JEternitas Beatorum; prof. 6, jU Cornelium a Lapide, circulus in fere- IIT. Circumdabit te Deus diploide jufítitize Baruch. s. currens, cujus centrum femper, circum- & imponet mitram capiti honoris zeterni. «. 2. Drexel. ferentia musquam eft. Juxta Drexelium, or- conf.1. de fi; undique rotundus, inquo nec principium, IV. Scimus, quoniam, fi terreftris domus a. Cor, s. etern, noftra hujus habitationis di(folvatur, quod ze- Y- £. nec finis eft: Rota, quae femper volvitur, & dificationem ex Deo habemus, domum non volvetur in omne volubilis evum: Znnu ju- inanu factam, zeternam in coelis. giter revolutus, qui, ubi moritur & occidit, ibi & renafcitur, rurfumque oritur: Fen; ju- V. Quiautem do&i fuerint, fulgebunt quafi Dan, z2 Wier, fplendorfirmamenti: & qui ad juftitiam eru-v. 3- gi*, inquo per meeandros aquz ad faam fem- diunt multos, i L L n [o« per refluunt originem, ut iterum fluant: La- qqaü ftellge in perpetuas zeter- 5 byrinthur innumeris fe gyris intorquens, qui nitates. VI. Hoeceftautem voluntas Patris mei, qui Joan. 6, ingreffos perpetuo circumducit: & Znguir mifit me, utomnis, quividetFilium, & creditv- 4c. orbiculatim in fe reflexus, caudam ore com- ineum, habeat vitam z;eternam. ple&ens , qui in fui fine rurfum femper inci- pit: Eft duratio femper praefens, & unum VII. Quze feminaverit homo, hzec & metet : Gal,6, v. g, quoniam qui feminatin carne fua, decarne & perpetuum /odie, quod nunquam tranfit in metet corruptionem: qui autem feminatin fpi- praeteritum aut futurum : Eft principium fine $.Dionyf. principio, fine medio, fine fine: Eft juxta ritu, de fpiritu metet vitam geternam, C. 1O. div, de S. Dionyfium, evum gvorum, quod non in- ätemitd: Damnatorum, n9"* terit, fed eodem femper modo fe habet. ternum. VIII. Difcedite a me malediüi in ignem 2e-Matth, os, Divifio. v. 4t, IX. Ignis füccenfus eft in furore meo, & ar- Deut. 32, Matth.25. IL. Dividitur in zeternitatem Aeatorum, debit usque ad inferni noviffima, devorabit-v. 22. v. 46. & Dammatorum: de quibus Chriftus apud queterram cum germine fuo, & montium fun- S. Mattheum dixit : & ibunt hi in fup- damenta comburet. plicium zeternum , jufti autem in vitam X. Ponas dabunt ininteritu ?eternas a fa-a theff ; seternam., cie Domini, & a gloria virtutis ejus. Y. 9. XI. An- 56 Bibliothece Mmualzs Concionatoriue Tud, v. 6. XI. Angelos vero, - qui non fervaverunt y - fuum principatum , fed dereliquerunt fuum EXEMPLA CHRISTIANA. domicilium, in judicium magni diei, vmcuhs David defeipfo fatetur. Cogitavi dies an» pf 76. v.6. " seternis fub cahgme refervavit. * tiquos,& annos?eternos ia tmente habui; Et meditatus fum nocte cum corde meo, & Lgü' l $. H exercitabar, & perveftigavi fpiritum meum. JI. Fulco homo ad mundilez es fatctus, cum Drexel Paf () EX SS. PATRIBUS quadam nocte dorinirenon poi? et, cogita re fe- confid. 5; cum coepit: fi hic in mollilecto Jacentl,absque de &tern. Utilitas alio dolore, tamen tam moleíta eít cubatio, ZEiernitatir. confidorata, quantopere cruciabor, fi in lecto igneo zeter- num jacere, & cruciari debebo? 1taque per S, Bern,. epiít. 3 . leterms inhianti faftidio funt tranüto- .rla. hanc cogitationem immutatus eít, ut mox ia- crae Ciftercienfium Congregatwm nomen de- S. Aug II. Melior eft modma amarltudo in fauci- derit. ap. Drex bus, quamaeternum tormentum in vifceribus. confid. 6. IiI. Juftus Lipfius,cum totis vmbus feadin- Ibid. con- Pedtg de ztern, liIl. Siquis intra centum annos una folum ftantem mortis horam intrepido animo fub- "I** 4« Chrif S.Chryf, nocte fuave, lzetumque fomnium vidiffet, & A AT hom.20. centenis ob id annis puniretur, an appeten- eundam praeparaffet, tandem in heecfufpiria ad pop. dumhoc fomnium ad centum annos, hoc eft erupit: O Mater Dei, adfis famulo tuo cüm tota aeternitate decertanti, & non me deferas praefens vita ad futuram? imo multo minus, & quod eft gutta ad pelagus, hoc anni mille in hac hora, a qua pendet animze meze falus funt ad futuram eternitatem. ?eterna. EMi REANEE g — IV. S. Augufhnus affiduo precan folebat : Idemcon- $. Aug. in . [V. Quid appendis cum icfinito quantum- f, 36. que finitum? decem millia annorum, decies Domine, hicure, hicfeca, modoin2e: reraum 1d. 5. parcas. centena miliia, fi dicendum eít, millia mil- V. Olympius fenex in coenobio Geratimi !bid. con- lium, quae f'mem habent, cumzeternitate com- 9 quaefitus, quomodo in tam angufta cavea, tan- parari non po *unt. to aeftu, intercyniphes & muícarum examiua Hugo in V. Digiti ejus apprehenderunt fufum, hoc durare poffet?. refponcit: Fili, ifta toiero, ut proy 31 eft, rectitudinem intentionis, per quam electi cruciatus illos intolerab'leszeternos evadam : omnia opera, quali fila in orbem ?eternitatis cyüiphes patior, ut vermem effugiam immor- retorquent. talem: hos sítus facile eít perierre ei, qui th de VI. Quistam 1nfenfatæ, tamque ob&matæ Vict, de ignem metuit:eternum. Hecmea, etfi mole- ftat, intgr. mentis homo uspiam poteritiuveniri, quinon fta, tamen brevia funt, & finem habebunt, illa hom- expavefcat, & omnino abhorreat, traafitoria nullum. P. 7 carnis blandimenta tormentis aeternis mer- V.l VI. CumTroilus Epifcopus hortatu S. Joan-1b.confid, cari ? .fi diligenter afpiciat, indefinenterque nis eleemoiynarii, liberalem eleemofynamiin - * 5 attendat, quam fint modica, feu etiam mo- mentanea omnia ifta carnis oblectamenta, pauperes diftribui juffiffet, deinde vero poeni- tentia ductus a S. Joanne eandem pecuniam quae pertranfeunt: & quam fint immania & denuo accepiffetpaulo poftinfomnis ampliffi- (itr,g atrocia tormenta illa aeterna, quae fmem non mas?edes vidit, & in earumfrontehunc titu- Tuít, habent, nec babere poH"unt lum: Manfiozeterna, & requies Troili Epifco- S. Hier. VII. Nullus 'a^or durus, nu'lum tempus pi: quotitulo confpecto dum vehementer gau- ap. Drex. Jongum videri debet, quo glorla ?eternitatis Drene confid. 6. det,iubito videt quempiam advenientem,& fo- acquiritur. ciis dicentem: tollite hancinfcriptionem , & $d4.d &. Greg. VIII. Viri fan&i prefentis vitze dies nihil iftam ejus loco fuffigite: Manfio zeterna, & re- g, l.8.mor. effeconfpiciunt, dum illuminatze inentis ocu- €, 20. quies Joannis Epifcopi Alexandrini empta li- los in confiderationem zeternitatis defigunt. bris triginta argenti. Quo fomnio correctus Troilus, liberaliorin pauperes effe coepit. Qualitar. VII. Cum Thomam Morum Aloyfia uxor Staplet, in carcere vifitans rogaret, ne vitam & bona, ii vit. S. Aug. in IX. Necputes, quia verbis finitis fïmtur e- Pf. 145 ternitas. /Éternitas in verbo quatuor fyllabis quibus longo adhuc tempore frui poffet, fibi conftat, infe fine fine eft. przecideret,quaefivit ex ea,quot annos putaret, leoní X. Cum homo de »ternitate differit, cae- ipfum adhuc vivere poffe: cumque illa vigin- M S. Greg. 1,27. mor. cus de luce loquitur. ti refponderet, fübjecit ipfe: nze tu imperita C. 29. es mercatrix, o Aloyfia, & quafi una deftu)tis Nazlan. XI. /Eternitas nec tempus, nec pars ulla mulieribus locuta es , dum aeternitatem vi- orat.38. in temporis eft. Alisy nativit. ginti annis vis commutari. iflc, Chrifti. XII. Vigilanti cura per cun&a opera inten- VIII. Alexander Pontifex militi flagitiofo Engelgr. S.Greg. tio mentis noPcræ penfanda eft, ut nihil tem- omnem medelam refpuenti annulum fu um eimol, T. Y 1x. porale in his, quze agit, affectet, fed totam fe in . 4. Luc, tradidit, ea lege geftandum, ut quoties afpice- ; & foliditatem zeternitatis figat. ret, imminentis mortis, unde pendet »eterni- XIl. Utinam faperent,ut zeternitatis ima- tas,recordaretur. Vixpaucis diebus geftarat S. Bern. f. de»S.Uet. go reformetur in nobis, videlicet ut praefen- & fupplex ad Alexandri pedes fe abjecit, at- & , Paul. tià moderemur, przeterita per intelligentiam que omn»i veneno ejecto in novum hominem reformatus eft dijudicemus , noviffima provideamus ad cau- ïngelgl telam. IX. S. Francifcus tirones fuos identidem Ibid, Q'RI hi& h [ Titulus P1I. Z termtas. 57 his verbis confirmare folebat: Fratres,magna terat, arripiens, duo OO pinxit, quodlicet va- n promifimus, fed majora promiffa funt nobis. rii varieinterpretati fint, recti(fimetamen me- Modica hic voluptas,fed poftea poena immen- moriam duplicis zeternitatis,miferze fcilicet & fa: modicus hiclabor,fed poftea gloriazeterna. felicis fignificare dicuntur. : Leff. 1. 4. X. P.Leonardus Leffius S. J. &ipfe animo VIII. P. Chriftophoro Caro S. J. Chriftus Ibid. erel, perf c.4 (uo seternitatem affiduo volvebat, & alios ad apparens, hzec paucaanimo verba volvere af- nüd,& idem faciendum hortabatur, dicere folitus, fiduo hortatus eft: O 2eternum! o momenta- &UE nullam fibi ad.vincendas tentationes ac peri- neum! olongum! o breve! - 'cula peccatorum cavenda efficaciorem cogi- IX. S. Gregoriusilla verba: Introduxit me $ Greg in tationem videri. Rex in cellam vinariam , & ordinavit in me Canc, 3. charitatem: interpretans, quid , ait, percel- $5X« Dj lam vinariam congruentius, quamipfam ar- MISCELLANEA. canam aeternitatis contemplationem accipi- mus? Etcertequicunquecogitationem hanc »idl con. Qualïtm'. altius in mentem demiferit, gloriari poterit : .4.' Pzdag. idam percommode zeternitatis magni- Ordinavitin me charitatem. Chrift, p.x 1(2/ tudinem fic declaravit: Finge, in- X. S. Therefia cum horam indicari audit- f!ngelgr. €. 8. $. 9. quiebat, totum ccelum empyreum membra- fet, dicerefolebat: jamuna hora viciniorfum ! € $.« na obduétum , & meris numeris novenariis infcriptum,quotannos putas his numeris con- patriæ & seternitati, tineri, cum Clavius demonftret,unitatem cum u CGII-I. 50 j VI. quinquaginta duabus cifris , feusulla, ut vo- CONCEPTUS PR/EDICABILES. T cant, longe majorem numerum efficere, ac mundus totus usque ad concavum firmamen- LEx occäüone thematis: /Innos eternos in Pí.76. v.6, Id COfl« ti arenulis repletus grana contineret, licet mente habui: poffuntauditoribus duo an- 9 decem milia talium arenularum globulum nuli pro xenio, aut alia occafione offerri, unus grano papaveris zequalem duntaxat confice- ferreus, cuiinfcriptum fit: /Momentaneum, quod rent. Sivero cifrze 7o. ponantur, numerum deleat : eternum, quod éruciat: alter aureus, arenarum contineret, qui mundum millies culinfcriptam fit: /Momentaneum, quod cruciat ; mille millionibus millionum noftro majorem eternum, quod deleflat. — Etinprimis utriusque impleret. Et tamen fi poft tot annos finitos hujus annuli ufus & praxis in profperis & unicaarenulatolletur, necdum quafiinitium adverfis cafibus per aliquot cafus oftendatur. factum efífet seternitati. Deinde vero etiam fru&us hujus ufus oftenda- Pí21, 76 ]I. Re&e dixit Propheta: 'Etenim fagittse tur, quod fcilicet eorum adminiculo quis abfti- V. 19. onfid, tuze (ideft, calamitates hujus temporis) tran- nere & fuflinere difcat ( in quibus duobus capi- M feunt, voxtonitruitui (quadices: Difcedite tibus tota perfectio & fapientia hominis Chri- nem aeternum) in rota. ftiani confiftit) uti tum ratione, tum exemplis ame maledidiinig Utilitas. facile probari poteft. Cicer. 30 IIT. Sapienter pronunciavit Tullius: Sa- —X ]Il. Exoccafionethematis: Tbit homo m do- Eccl, t2; Tufc. pienti nihil poteft videri magnum in rebus hu- mum aternitatir [um: poteft narrari parabola v« 5» manis, cui eeternitas omnis, totiusque mundi Barlaami decivitate, in qua confuetudo erat, nota fit magnitudo. . ut Rex nonnifi per annum regnaret, poftea nu- Drex.con- IV. Moyfi olim praecepit Deus; Fac tibi dus in exilium expe.'teretur; quodadvertens fid.4.de duas tubas argenteas ductiles: fi femel clan- quidam Rex fapiens, totoilloannofuos the- &terne xeris, venientadte Principes, & capita multi- fauros occulte in locum, in quem expellen- tudinislírael; fiautem prolixior atque conci- dum fe fciebat, praemifit, unde poftea expul- fus clamor increpuerit,movebunt caflra. Duae fus, omnia cum gaudio invenit, acfruitus eft. hae tubae duas voces nunc & femper fignificant ; Applicetur poftea parabola cuivis homini qui priorem tantum audit, non movebit fe ; chriftiano, atque ad thefauros bonorum ope- ,ple& fed fi pofterior auribus ejus infonet, tunc ad rum praemittendos excitetur. fil iter zeternitatis fe accinget. " IIl. Exoccafionethematis: Faciamus €$ ip- 1. Mach.g; Td, confid. V. Zeuxes quefitus, cur tanta diligentia fua i nobir nomen: poteft narrari, quod fupra de v- 57 9. $.3. opera pingeret? refpondit: Diu pingo, quia Zeuxe diéctum eft, quod fcilicet ideo tamdiu zeternitati pingo. Idem facient, : qui operum fe pingere dixerit, quia zeternitati pingebat: fuorum przemium seternum fore credunt. Excitentur proindeauditores, ut &ipfi firmi- ZElian.l.xt VI. Ifmenias Thebanus ad Regem Perfa- ter fibi perfuadeant, fe zeternitatilaborare; at- hift.c.21. rum legationis. caufa miffus , cum adorare queadeo cum magna perfe&tione omnia fua o- Regem juberetur, annulum in terram labi per- pera perficere ftudeant. Quod ut tanto ala- yl.f 1gelgfc mifit, feque ad eum tollendum inclinans , in crius faciant, oftendatur nominis & przemi Lt mente dixit: Nontibi, oRex, fedar:nulo me seterni, quod fibi per opera fua parare pof- LL [104 inclinavi. Simili modo, qui aeternitatem con- funt, excellentia & magnitudo. fiderant, in omnibus adverfitatibus & humi- IV. Exoccafionethemats: Repofita efl mi- 2. Tim, 4 liationibus dicunt: non tibi, fed annulo 2e- hi corona juflitie: poteft dici, vitam noltram " * ternitatis. : effe fimilem ludo eorum, qui ad annulum cur- E£ngelgr. VII. Philofophus quidam in extremis con- runt, ubi, quilancea annulum penetrat, & au- emb. 1. ftitutus, cum rogatus fuiffet, ut falutare moni- fert, praemium & laudem acquirit. Dicatu£ 1d) EL tum relinqueret, calamum, quia loqui non po- autem, hunc annulum effe 2eternitatem, lan- ceam R. P. Lohn. Bibl. Man, Tomn. I. H 58 Bibitothece Ianualis Concionatorie ceam effe confiderationem & memoriam, qua Sehr gefihrlich man alldorten fpielt. - Wo es das lange Ewig gilt. quicunque annulüm ilium penetrabit, prze- mium optim2e vitae in hoc zeculo, & glorise in IV. Nil leve, quod zeternum eft. futuro auferet, id quod facile copiofius oftendi Nichts ring, was ewig. per poteft. V. Si vis beatus effe, hoc primum cogita, venn, n ^$ VIIL fetis geternorum intqitu contemnere & contemni. AXIOMATA. $. Vi I. Mo mentaneum, quod dele&at ; ætemuni, AUTHORES. quod cruciat. Was wohlthut, wihrt ein kleine Zeit, $,Bern Was weh thut, wührtin Ewigkeit. I. Jeremias Drexelius dezeternitate. p.in Af II J[oan. Bapt. Manni Circulus zeternitatis. II. Momentaneum, quod cruciat; seter- III. Henricus Engelgrave Embl. 1. Lucis E« num, quod delectat. vangel. S. Bern. Was wehthut, wihrt ein kleine Zeit, ap. Engel- Was wohlthut, wehrtinEwigkeit. IV. Philippus d'Ov itreman p. 1. c.8. $. 9. grave em- V. Daniel Bartoli in Germaaicam linguam ex $ Dert, blem. IIi. Nulla fatis magna fecuritas, uþi peri- $. ult,- clitatur aeternitas. Italica 1660. verfus. decon $. Amb s füper TITULUS VIIL.- "a AMBITIO $. I $ äpplaüdit & adulatur; ut in Abfalone cernes re erat. : QUOAD ESSENTIAM. &Cm. V. Pr omptus & fervidus, ubi placere co- dejeju., gnoverit: tepidus & remiffus, ubi putaverit Dc:fi(zitio. | difplicere. I. la, deteftatur iniqua, fed S Bif.c .VlI. Improbat ma 1o, corf S. 'Thom, ft dignitatis & honoriä Qinordiinams ap- alia cum aliis probat & improbat, ut judicetur monzfl 2. 2.q.13 :. petitus. Per hoc enim a fuperbia dif- idoneus, utreputetur acceptus, utreputetur $ tl in €, 3. L ab omnibus, uta fingulis approbetur. fert, quze eft inordinatus appetitus ex- 3. Mata cellentize in communi: &avanagloria, quae VII. Statim ut ad honorem eft promotus, $, Bern laudem indebitam immoderate appetit. in fuperbiam extollitur, in jactantiam effrze- 4 de 4f Divifio. natur, non curat prodelfe, fed gloriatur proeef- a- fe:.przefumit fe meliorem, quia cernit fupe- | March, in II. Dividi poteft in ecclefiaflicam €9 [zcul hort.pafi rez; ; llla eft, qua ecclefiaíticze dignitates riorem ; priores dedignatur amicos, notos tubs Sa- appetuntur, de qua S. Gregorius locutus elt, ignorat, externos comitatur, contemnitanti- cerd, tr, quos, vultumavertit, cervicem erizit, faftum 3. leG. $. dicens: Suntnonnulli, qui intra fan&am Ec- Innoc clefiam per fpeciem rcgiminis gloriam affe- oftendit, grandia loquitur, fublimia medita- l- 2.C 30 &ant honoris , videri Doctores appetunt , tur,fübeffe non patitur, przeeffe molitur, fubdi- mas tis onerofus, omnibus infeftus, praeceps, mo- tranfcendere czeteros concupifcunt , pri Qui in conventionibus quzerunt cathedras. leftug, arrogang, gravis & importunus. füfceptum curze paltoralis officium miniftra- II. Wemde re digne tanto magis nequeunt , quanto ad S. tont, .EX S. SCRIPTURA. hujus humilitatis magifterium ex fola elatio- mundltu: ne pervenerunt. 1lua eft, qua fzeculares ho- | Qualitar. norum gradus ambiuntur, qualem appetiit Hamaa, cupiens, utquem Rex honorare vel- I. AToli quærere abhomineducatum, neque Eccl 7.v.4 a Kege cathedram honoris. let, vefte regali indueretur, equoque regio inipofitus, & diademate rezali coronatus per II. Non adjicies exultari amplius in mon-Sophon. - 3- NV. I. urbem circumduceretur, praecone acclaman- te fancto meo. Syr Efh. c.6, te: Hoc honore condignus eft, quemcunque III. Quicunque voluerit inter vos major Matth. H u V. II. 5 itün Rex voluerit honorare. fieri, fit vefter minifter: & qui voluerit in-2o- *-26. &us. ter vos primus effe, erit vefter fervus. . III.. Hos pulchre inunum cumulum colle- IV. Necquisquam fibi fumit honorem, : ebr. 5. qui voca:ur a Deotanquam Aaron. fed ä L2 git Innocentius, dum dixit: Ambitiofusfem- Damnu:s A mbitionis. per eft pavidus, femper attentus, ne dicat, quod difpliceat. V. Ettu Capharnaum usque ad coelum ex- Luc. ro. Ínnoc. de IV. Humilitatem fimulat , honeftatem altata es, fed usque adinfernum demergeris. . V. 15- HEm 1 vilit. con"mentitur, affabilitatem exhibet, benignita- VI. Quod hominibus altum eft, abomina- Luc. 16. v. I5. M d t hu« t5 oftendit, fubfequitur & obfequitur, cun-. tio eft ante Deum. IN IS &os honorat, univerfis inclinat, frequentat cu-- VIT. Elevafti me, & quafi fuper ventum po- lob.3o, li, V. 21« í N rias, vifitat optimates, affurgit & amplexatg;, 'nen!s elitifti me validef i $. III. Titulus VIM. — Anbito 59 '$. IlI XIII. Ex illo pendent omnium fübditorum ttd.Peluf; necellitates, probationes eorum, qui ordinau- epift. a EX SS. PATRIBUS ET DOCTORIBUS. tur, potus fitientium, cibus efurientium, vin- "allad. Qualitas. &i, viduze, injuriam paffi. PetrusRa- XIV. Epiicopus idem eft , quodh fuperin- S, Anf. in venn, in l. AAmbitio eft quedam chymia charitatis; fer um ". charitas enim patiens eft pro zeternis, tendens: utintelligat, fenon effe Epifcopum, epitt ad ambitio patitur omnia pro caducis. Chari- qui przeeffe dilexerit,non prodelfe; nec defide- Tim. tas benigna eft pauperibus ,. ambitio diviti- rare Epifcopatum aseftimandus eit, qui fuum bus. Charitas omnia fuffert pro veritate, am- $ defideratlucrum, vel honorem, non plebis ía- bitio pro vanitate. lutem; nonenimdicitur: Qui Epifcopatum de- S. Bern. f; II. Operverfitas! oabufio filiorum Adam, fiderat, bonum gradum defiderat , fed bonum o- 2.in Afc, quia, cumafcendere difficillimum fit, defcen- qus defiderat, quod in majori ordine conftitu- dere autem facillimum, ipfi & leviter aícen- tus, poffit, fi velit, occafionem exercezudarum dunt, & difficilius defcendunt, parati ad hono- habere virtutum. res & celfitudines graduum ecclefiafticorum, s XV. Ut omnem ambitionem Chriftus di- Innoc.III, ipfis etiam Angelisformidandos. fcipulorum cordibus eximeret, parvulum inl.4. de &. Bern. l. III. Oambitio ambientium crux, quomodo medio eorum ftatuit, deque primatu certa- Cont. J mundi Na.de conf, omnes torques? omnibus places? nihilacrius re prohibuit: Qui major , inquit, efl n vobir, [* 3 cruciat, nihil moleftiusinquietat; nihiltamen fiat ficut junior, £9 qui pracejJor eft , .[icu& mini- apud miferos mortales celebrius negotiis ejus. firator ; non quis major efl, qui recumbit, an qui s. Amb- 1. IV. Szepe quos vitia nulla delettant, quos miniflrat ; moune qui recumbit? Quis veroigno- 3. fäper nulla potuit movere luxuria , nulla avaritia rat, Clericum in medio Ecclelize effe, tan- fubruere, facit ambitio criminofos; habet e- quam eum, qui miniftrat? Quare memine- nim forenfem gratiam , domefticum pericu- rimus potius officii noítri, quam dignitatis? lum, &, utdomineturaliis, priusfervit; cur- neque enim ad dominationem vocati fumus, vatur obfequio, ut honore donetur; & dum fed ad opus. Non immerito S. Hieronymus vult effe fublimior, fit remiffior. 3 ut peftem quamdam fugiendos Clericos ait, S.Cypr. 5. V. Etiam infinu Sacerdotum ambitio do É qui a fpeluncis domorum.paternarum abftra- dejejUn. mjit. ibi füb umbra recubat, in fecreto thala- &i, & poft in Ecclefia füblimati, ac facerdo- -mife fraudulenter occultat. tis ditati, vanze glori » 2e & füperbiae ftimulis s. Baf.a CO VI. Diabolica peftis eft libidinis dominan- efferuntur. 1o. conft. di labes, quae proinde infigne eft primze illius XVI. Pecunias quidäm contemnere volen- $. Chryf. monaíl, diabolicae pravitatis indicium. ti, fatis eftfacile, honorem autem defpicere, h. 43. ad S.Hil. in c, VII.. Omni S hogor fzeculi diaboli eft -neg'o- multi laboris indiget, magnze fapientize , an- P9P- a. Ma[th. tium. gelicae quidem cujusdam animze, ipfum ocele- S.Bern.£,^ VIII. Quam pauci evadunt , quibus non ftis celütud?nis vertiginem tangentis. 4. de Afc. dominandilibido dominetur? quem fequimi- ni miferi homines ? an non videtis Satanam Damnum. tanquam fulgur de coelo cadentem ? nonne : XVII. Supplicat & promittit, offert, tribuit, 'ürwoc.ïfl. eft ifte mons, in quem afcendit Angelus, & proh pudor! gratiam, quam gratis adipifci £ €27- . diabolus factus eít? non potuit, per fas & nefas nititur adipifci, Innoc.IlT, 1. 2. c. 30 .IX. Ambitio priores dedignatur amicos, nec defiftitadhuc, fedinftat & invadit violen- notos ignorat, externos comitatur, contem- ter honorem, & impudenterarripit dignitatem nit antiquos, vultum avertit, vifum extollit, amicorum fuffragio, praefidiopropinquorum, cervicem erigit, faftum oftendit, grandia lo- tantoque dominationis inflammatur ardore, quitur, füblimia meditatur. tanta libidine praefidendi, ut nec fchifmata ab- Idemde X. Ambitiofus humilitatem fimulat, hone- horreat, necícandala formidet. cont, - ftatem mentitur, affabilitatem exhibet, beni- mund.c.3. XVIII. Hi funt, qui fubeffe non fuftinent, S Bern.l.4 gnitatem oftendit, fubfequitur & obfequitur, praeeffe non norunt, füperioribus infideles, in- de confid, -cun&tos honorat, frequentat curias , vifitat ferioribus importabiles : Hi inverecundi ad optimates, affurgit & amplexatur, applaudit petendum, adnegandumírontofi; hiimpor- d & adulatur. * tuni, ut accipiant, ingrati, ubi acceperint ; do- Fuga. cueruntlinguam fuam grandia loqui,cum ope- ;phon. pb S. Chryf. XI. Non quaeramus honores,imo eos, cum rentur exigua; largiífimi promiffores & par- hom.2.ad oblati fuerint, repellamus & abjiciamus a no- ciffimi exhibitores, blandiífimi adulatores, & mhv Titum, . bis,& hujusmodi concupifcentiam extinguere mordaciffimi detraCtores , fimpliciffimi diffi- .102 omnibus modis ftudeamus: ifta nos & adPrin- mulatores, malignilfimi proditores. cipes, & adfuübditosdicimus: Anima omnis, XIX. Poteftatis ambitio Angelum felici- S.Bern ín b quae honoris tenetur appetitu, & gloriam ab tate privavit, fcientize appetitus hominem im- quod, fer Non Evam ci- hominibus quzerit, non videbit regnum coelo- mortalitatis gratia fpoliavit. rum: non mea hzc oratio eft, a me ipfo ifta bus deflexerat, non mandatorum deftituerat t 0 nonloquor, hzec verba Dei fpiritus profert. oblivio, fed promiffi honoris ambitio illece- y Idemap. XII. Sinoviffes, quod Epifcopus debet om- brofa decepit. ob Manfitr. 3 nium onera geftare, quodaliis jacentibus da- XX. Quicunque defideraverit primatum in 9. Chryf. " n, 2, diíc, t9. tur veniajipfi vero nequaquam; quod aliis pec- terra, inveniet confufionem incoelo? &inter *** ^ 3- 49 cantibus füpereft excufatio, ipfi vero minime, fervos Chrifti non computab th*r, qui de pri- p ! haudquaquam feftinaffes ad primatum. . matu tractaverit. p K. P. Lohn, Bibl, Man. Tom. I. H 3 XXIQ 60 Bibüothece Manualis C'oncibmtorïæ 1üdla.de XXI Omhe, quod fupereminet, plus mo- VIL Adrianus VI. interrogatus, quod fups fummo plicium capitali hofti imprecaretur? Pontifi- roribus afficitur, quam honoribus gaudet. bon. €48- (yuanto quisque curis mundi majoribus occu- catum, refpondit. Hinctale ei epitaphium fa- patur, tanto facilius vitiis premitur; fi enim &um eit: Adrianus Sextus vix animus valet peccata devitare quietus, hic fitus eft, quanto minus occupatione fzculari devin- &us? CA Qui nihil fibi infelicius j Quam quod imperavit, S. Chryf. XXII. Ambitio docet, quod natura no dux:t. h. deÀbf, novit: cupit, quod pietasipía horrefcit: au- det perficere, quod novo fupplicio Deus cogi- VIIL. Leo XI. adextremum vitze redatus, Beyerline; tur vindicare. Confeffario fuo in aurem dixit: Quam melius ^POP3t- $. IV. fuiffet mihi, fimonafterii, quam fi coeli claves "^** tenuiffem. EX LIBELLO DE IMITATIONE AX. Paulus III. animam agens fancte affe- Engelgr.' CHRISTI. om. IO.e 311 verabat: Mallem me fubjeciífe coco Familiae oft Pent, nitaseft, honoresambire, & inaltum Capuccinorum , quam hanc Deo proximam 1. 1.n.4.€.5 L. Va fe extollere. 4 dignitatem decennio fuftinuiffe. 5 2 an Manfi l. 30 cc 41. II. Omnis quidem gloria humana, omnis X. S. Francifcus a Papa interrogatus, difc.5. n.9 Yoiia n, 6 altitado mundana , zeternze giorize tuze com- Fratres fuos ad Przelaturas promoveri aequo animo ferre poffet, refpondit: Domine, Fra- ! parata vanitas eft & ftultitia. tres mei ideovocati funt minores, ut majores l.3. c. 4o I!I. Fili, hoc te non offendat, fi videas alios n Íe honorari & elevari, teautem defpici & humi- fieri non rraefüumant. Si vu!tis, ut fructum fa- liari. Erigecortuumad mein coelum, & non ciantin Ecclefia Dei, dimittite eosin ftatu vo- cationis eorum, & ad ecclefiaíticas dignitates contriftabit te hominum contemptus in terra. 1.1.C.7.n.3 IV. Nonnocet, fiomnibustefupponas ; no- aícendere nuliatenus permittatis. cet aütem plurimum, fi vel uni te praeponas. XI. S. Chryfoftomus de fua ad Epifcopatum S. Chryf, l.6 de / Lrcg36 V. Veremagnus eft, quiinteparvus eft, & promotioneitafcripfit: Abeoipfodie, quotu facerd, pronihilo omne culmen honoris ducit. mihi Epifcopatus fuüfpicionem hanc injeciíti, fattum eftidentidem ,. ut corpus hocab anima $. V. j propemodum diffolveretur, tamingens pavor, EXEMPLA SACRA ET CATHOLICA. tamingens triftitia meum aniimum occupavit. XIL. S. Hieronymus refert de quodam o- S.Hier. in Fuga. reg. Mo- lim ele&o Épifcopo, quod, priusquam obla- nach. c.1& hriftus, cum cognoviffet, quod populus tum fibi Epifcopatum acceptaret, quemdam | Jooöuv'ls- If C trans mare Galilzeze ob patratum mira- patruum fuum, qui vitam agebat ereiniticam, accelfit, utcum ipfo, an dignitas illa fibi acce- culum eum rapere, & Regem facere vellet, mox in montem folus fe proripuit. ptanda effet, confilii caufa deliberaret. Bonus Jof. 1. $. II. Moyfes, cum eum adhuc parvulum igitur hic eremicola nepoteiu fuum quamdam 'Thermutis filia Pharaonis in finum Pharao- proxime vicinam valde altam & praeacutam nis collocaffet, & Rex blande excepto diade- rupem afcendere tuffit, qui poftquam conícen- ma fuum impofuiffet , indignabundus capiti fa rupe defcendiffet, fenique eremitze dixite', fe in eadem rupe in magno fuiffe praecipitii detraxit, ac in terram abjecit: fed & grandis Hebr. r1, fa&us negavit, fe effe filium filiae Pharaonis, horrendi periculo , fanctusille fenex fubjun- V. 24* magis eligens affligi cum populo Dei, quam xit: Crede mihi, in longe majori periculo conftitutus eris, ubi Epiícopus factus fueris. temporalis peccati habere jucunditatem , ma- : jores divitias zeftimans thefauro /Egyptiorum XlII. S. Anfelmus, quo animo fedem epi- S. Anfel. Surtts improperium Chrifti. fcopalem confcenderit, hisce verbis defemet- *- 2 €P- T Nor, ipfoteftatur: Quodignorarenequiveruntilli, Paulin. in IHl. S. Ambrofius a populo & Imperatore ejus vita. . Mediolanenfi pro Epifcopo poftulatus , noctu qui eo die vultum meuminfpexerunt, quando exurbe aufugit, & cum Ticinumiterintendif- me Epifcopi, Abbates, aliique Primates ad ec- clefiam trahentes, & contradicentes rapue- fet, nonfine miraculo mane fein porta Medio- lanenfi deprehendit. : runt, itautdubium videri poffet, utrum fanum Suriusin IV. S. Gregorius el ectusin Pontiücem non infani, aninfanum traherent fani, nifi quia illi vit. 12. canebant, & ego magis mortuo, quam viventi Martii, modo aufugit, fed etiam Imperatorem Mauri- tium rogavit, ne confentireteleCtioni. Indicio colore fimilis, ftupore & dolore pallebam. tamen columnze igneze proditus confenfit, & XiV. In vita S. Raymundi de Pegnaforte Manfi Ordinis Praedicatorum refertur, quod, cum 9'fc. t5. primus fe in epiftolis Servum Servorum ap- » " D. If. ellavit. Archiepifcopatus Tarraconenfis, qui tunc Ar- Pall; hift V.S.Malachiasomnemlocum fublimem ve- ragonize Metropolitanus erat, vacaret, Gre- Laufiac. c. 190 lutpraecipitium reformidabat,ideoqueEpifco- gorius IX. ejus familiari(fimus eidem proece- Cong. patum non prius fufcepit, quam Épifcopi con- perit, ut illum inter dies aliquot determinatos lii greeati fub anathemate eum compulerunt. acceptaret, ipfe vero, cum Papze fupplicaffet, XI.Num Vïta l. 4. VI. S. Dominicusrogatus, curin Carcaffo- neeum gravi hoconere moleftaret, nec tamen c- Io« na Dicecefi libentius moraretur,quam inTolo- Papa in hanc ejus petitionem confentiret, fana, ubi tothzereticos converterat, refpondit: quin potius violentiam majorem ei intende- ret, adeo ex lioc afflictus fuit, ut gravi febri Minf In Tolofana multos invenio, qui me honorant, ü*ï*"-z. n-; in Carcaffona vero omnes impugnant. correptus le&to affigeretur, donec tandem Pa- pa isulus HU bmbiio, 6t paerpainfirmantem Raymundum compaffio- duit: ita enim refert de eo Tertullianus con- ne motus, eum ab hoc ei oblato honore libe- tra Valentin. c. 4. quod Epifcopatum ambiens, rum pronuntiaret, ex quo gratiíffimo ad eum quia & ingenio poterat & eloquio, fed alium transmiffo nuntio adeo gavifus fuit, ut prae ex Martyrii praerogativa loci pofitum , indi- nimia lzetitia immediate a gravi hac febri li- gnatus,de Ecclefize authenticaregula abrupit, beratus fuerit: ab hoc autem fuüpremo ho- (ut folent animi pro prioratu exciti, praefum- nore acceptando ea lege & pa&to a Papa li- ptione ultionis accendi) ad expugnandam beratus fuit, ut ad eandem dignitatem alium converfíus veritatem. pariter dignum nominaret. Demum vero au- erlïnä; XIX. Tertullianum, Pamelius fcribit, ideo Ibid. thor vitze hujus velut ingens prodigium no- ab Ecclefia defeciffe, quod ab Epifcopatu Car- ïphc.f. tat, cum Raymundus prazefato fummo Ponti- thaginenfi turpem paffus fuerit repulfam. ficilongo tempore, meritis & virtutibus he- XX. De Novatiano herefiarcha annales lbid. ler,' roicis plenus, in variorum officiorum gravi- ecclefiaftici pariter atteftantur: Nein Ecclefia 1.16, . bus fun&tionibus inferviiffet, ita tamen caute inglorius haberetur, qui inter Ethnicos ma- omnes honores, eum jure merito exfpectan- ? Dent, gnam fuerat gloriam confecutus , Romanus tes, declinarit, ut in eodem, quo Romam in- Pontifex voluit eum inter Romanze Ecclefize greífüs fuerat, humili ftatu, ab eadem quo- Presbyteros cooptare, fed qui femel fuerat Y ue alma urbe recefferit. ïtsl nl, ambitionis ftimulis agitatus, eo infelix abdu- Ibid.n.12. XV. Nilamon ante civitatem Geras tugu- &us eít, ut quod jure non licuiffet, malis fibi riolum quoddam inhabitabat, quod adeo fir- artibus pontificiam dignitatem procaciter ar- miter, ne ullus ad eum daretur aditus, occlu- rogaret. Fa&us eft igitur Antipapa, varios- ferat, ut ipfas quoque domus fores muro ob- que in diverfas partes mifit legatos, multas- ftruxerit: cum vero mortuo loci illius Epi- que diverfis Ecclefiis impofuit commifliones, fcopo populus fan&um hunc virum in defun- falfas victasque S. Cornelio Papze opponens &ilocum elegiffet, ipfe vero omnibus modis calumnias. Üf 5* .* fefeab eoacceptando excufaret, in eademque XXI. Percelebris illa PP. CapuccinorumlIbid.n.8 j de relu&tantia firmus perlifteret , Theophilus A- 3 : 3 cetd, Religio inter alios primos fundatores, qui in lexandrinus ad eum permovenduin cunctam ea inftitucnda & promovenda graviter labo- eloquentize vim, qua mire praecellebat, adhi- rarunt, Ludovicum quoque habuit de Foffam- buit, tantumque profecit, ut, cum fanctus hic bruno, qui munus Commiffarii zeneralis mul- monachus fe hoc modo ab authoritate & o- tis annis in ea laudabiliter adminiftravit, va- Her. lt bedientia, quam tanto Proelato debebat, con- riosque pro illius reformationis ftabilimento g. Mo ftri&um effe cerneret, inftantiam maximam i. CM fuftinuit fquallidos carceres, aliasque finenu- fecerit, ut faltem confecratio fuain diem fe- mero injurias: at vero, cum in quodam Ca- quentem usque fufpenderetur , ut modico pitulo generali fe fimularet ex defiderio reli- hoc temporis fpatio Deo fe pro felicibus tan- giofze quietis, a munere Commiffarii Gene- timuneris aufpiciis, tanto ferventius recom- ralis totaliter alienum, tametíiidinterius mi- mendare poffet: Quod ut ei indultum fuit, nime fentiret, jamque alius in ejuslocum ele- Sant&us nocte illa tanto cum fervore & defi- &us fuiffet, omnem fubito veríus Superiores derio ab illa dignitate liberari petiit, ut illu- fuos depofuit obedientize refpe&tum , & obe- cefcente die, cum tugurium dejecto portze dire detrecans, in praefentiaomnium Fratrum muro apertum fuiffet, jamque omnes, & in- publice confcenfo pulpito dixit: EgofümLudo- ter czeteros Theophilus magna cum leetitia vicusilledeFoffambruno, ego Ludovicus Ta- ad ejus confecrationem accurtiffent, ipfe fu- naglia multa ha&tenus machinatus fum,plura- bito exfpirarit. que machinari przevaleo, & machinabor dein- Anfd Surius 25. XVI. De S. Gregorio Epifcopo Agrigenti- ceps quam plurima,ad quorum famam five ru- , 20 ep' I' iNov. no in Sicilialegimus, poftquam fe a fummo morem pili capitis veftri erigentur, prout reve- Pontifice fui temporis per inftinctum quem- ra poítea ab ipfo fa&um eft, fiquidem multas dam admirabilem in illius civitatis Epifco- tandemexcitavitin Religione fua feditiones, a pum electum effe intellexiffet , a civitate A- qua tandem turpiter & ignominiofe expulfus fuit. grigentina fugiens inter condenfas arbores fefe abícondit, ubi, poftquam eum nonnulli, Damnum. qui ipfum minime, quis effet, cognofcebant, XXII. Haman,quia honorem a Mardochoeo Efler.c.7, inveniffent, ut eorum, quos fibi infidiari cre- negatum zegreferens toti genti Judzeorum in- debat, manus evaderet, clamabat, fe magnis teritum fuerat molitus,ipfein patibulum,quod obnoxium & obftri&tum criminibus; nimirum Mardochzeo paraverat, fufpenfus eft. Venf I fc, D maluit exiftimari homo facinorofus, multo- XXIII. Rufinus cumArcadioImperatore re- Niceph, ) [f rumque gravium delictorum reus , quam fa- gnum adminiftrans,quia ipfam imperialem di-1l.13. c.1. lutari Epifcopus. gnitatem fibi arrogareaufus eft, caputamifit; Cornel. a XVILI. Pius V. dicere folitus fuit: Cvum ef- quod publico inloco haftze affixum eft,dextera Lap.inc. fem Religiofus, fperabam bene de falute ani- veroillius abíciffa per urbem circa opificum of- ir. "U^ mj mege; Cardinalis factus, extimui; nunc ficinas circumlata eft cum hoc elogio: Date fti« 1 Pontifex creatus, pene defpero.. pem inexplebilisambitionis & avaritize viro. ualitas. . XXIV. Abfalon ambitione regni impulfus, 2.Reg. t5. Manfi XVIII. Arius, qui Arianzehaerefeos caput quia contra proprium patremexercitum edu- diie.2. 07 & author extitit, toto animi conatu in patriar- xit, crinibus in arbore fufpenfus , & triplici chali S. Petri Alexandri fede fuccedere ftu- lancea a Joab transfoffus occubuit. w H 3 XXV. * 65 Bibliothece Manualis Concionatorie judïc. 9. XXV. Abimelech, quia feptuaginta fratres cuam PaftoreViennenfem deferret Écclefian, interemit, ut folus regnare poffet, mifere po- fed qua fe dignum infulis illis oftenderat, ea- ftea a muliere per tegulam capiti impactam dem, anetiam aliquanto majore virtute, Fer- percuffus lethaliter, & ab armigero proprio dinando admirante, atque repulfam zequo ani* interemptus eft. , - mo ferente, contempfit. Etnonirritatum Re- xambitione r&— Lipfius in XXV1. Herodes Judaeze Re gis animum, fed probatamilli magis ac magis ex, polit. gni retinendifeptuaginta Senatores regiae ftir- difciplinam fatis oftendit conatusille, quam- pis, uxorem Mariamnem, & tres filios interfici quam ab eadem fociorum virtute irritus, quo juffit; moricurus vero nobiliffimos quosqueex fex fubinde alios ex illius alumnis Epifcopos judaea ad fe evocavit, & circoinclufos omnes creari a Pontifice poftulavit. Magna plane amilitibus occidi curavit. tentatio, nifi major eorum virtus fuiffet, quos M ut Magiítros veneramur. $ vl IX. Et eorum quidem exemplum non ve-ib. n. 4. EXEMPLA DOMESTICA. teranis modo , verum etiam candidatis ani- Tbind mos in modeftie, atque privatae vitae amore Fuga. confirmavit; Antonius certe Corduba, cujus Ribad, ls. I. S.Ignatius honores fumme fugiebat; hinc & perantiquze nobilitati, & literarum glorize, €. 3. fummoperelaboravit, ab initio quidem,ne Ge- petente Philippo Principe, purpuram Julius neralis fieret, poftea vero,ut honorem depone- Pontifex defignaverat, quamque tantum non re poffet. Obeandem caufam etiam omnibus induerat,voto deSocietate ineunda concepto, honoribusinSocietate aditum przeclufit. illius ampliffimze dignitatis defiderium feda- Vita 1. 3. II. S. Francifcus Borgiaideo etiam Socie- vit primum , ac paulo poft extinxit omnino, tatem,abdicato Ducis titulo,elegit, quod viam unaque antiquiífimi fanguinis claritatem , ac honoribusin ea praeclufam cerneret. Genera- purpurze Vaticanze fplendorem , poft Socie- latus vero honorem, ficut coactus fufcepit, ita tatis habuit humilitatem. non femel abdicare voluit. X. Incefferat Clementis VIII. animum Nea-1b. n.6, lïïü.Soc. III. P. Jacobus Laines non tantum varios politano ampliffimo Archiepifcopatui Clau- P.zIo 1'89 Epifcopatus & Cardinalatum, fed etiam Pon- dium Aquaviva imponendi cupido, unde illi n.2. tificatum, pro quo duodecim jam habebat fuf- ad prope domefticam purpuram non admo- * fragia, recufavit. dum difficilis gradus fuiffet. Hoc fimul atque Hift. Soc. ]V. P. joannes Nunniüs dicebat, fe malle auditum eft, tum ejus, cujus petebatur caput, 1.:4. n.15- totam vitam in catena tranfigere, quam Pa- tum fociorum, qui erant in urbe, veluti publi- co in Societatis funere confternati funt ani- triarchatum /Ethiopicum fuícipere; unde non nifi obedientia cogentefuícepit. mi. Nullusin eaordo fuit, quem non attinge- Vit. Com- V. P.Andreas Oviedo, cum ei Epifcopafus retdolor. Itaqueprofe quisque oblu&ari, vo- Didna pend. Hierofolymitanus nunciatus effet, ita confter- tis, facrificiis, fuppliciisque Deum ciere. Tum natus eft, ut ftatim S. Ignatio fcripferit, fe in inquibus aliquid humanze opis, viros Princi- omnibus quidem obediturum, hac una in re pes adire, atque obteftari, ad Clementem, quem Claudii repulía 1n fententia obfirmave- non poffe, proin Pontifici fcriprurum, cujus tamen juffu fufcepit munus. e rat, allegare, ut prudentiffimum Principem t: Hiüosoc. VI. P. Melchior Nunnius. dicebat ,' fe, fi de juftifima Claudii ac Societatis caufa do- f« 16.n97. Profefhio honorem aíferat, libentius coquo cerent. — Et hzec quidem foris apud amicos fi coadjutorem futurum; fin vero cruces, acce- quzerebantur praefidia; domi vero, qui per ae- turum. r tatem, aut ftudia attinebantur, divinam iram à (fic enim interpretabantur illam Pontificis C Rholzc, " VlIL. Claudius Jajus, in quem primum e Vi GR n aE Md a a U RE QTL 10.1»2, Societatehonores incurrere, primus etiam,& voluntatem ) folemnibus artibus avertere, ac " quidem ut hominem ex imperatoria illa Igna- Societati pacem avitamque modeftiam far- ET tiana decuria decuit, fortiffime deillis trium- tam tectamimpetrare conabantur. Tum pri- phavit. Nec temere invehebantur honores, mo Claudium, quem per incredibilem, quae verum magnis fuffulti judiciis Ferdinandi l. inillo fuit, animi magnitudinem, nulla un- H quam fortunze fregerat iniquitas, focii pavi- Caefaris, Purpuratorum aliquot Patrum, Pon- tificis demum ipfius, cui Ferdinandi vehe- dum ac moeftum videre. Sed exorato tandem f mentius inrem incumbentis gratia, ut fümmo Deoalia Pontifici mens eftinjecta. Quod ef- fufe lu&antibus fociis univerfis Claudius pu- J jure, atque proimperio cum Claudio ageret, propemodum perfuaferat. . Verum quam- blicaipfeconcionefibi gaudens gratulatus eft, fe quam undique petitus Claudius, &fua virtu- maximi omnium, quae ad eam diem plurima te, &veroetiamIgnatii Romze ultima omnia fuftinuerat, certaminis vi&tor &c. t l moventis, ope ftetit incolumis, quamquam, Xl. Longe minori contentione graviusIb.n. 7. quosque Ignatii literis deSocietatis moribus admodum periculum declinavit Jacobus Lai- certior factus Ferdinandus ab actione non de- nius, vetus hujus belli miles, nec unius pugnae K victor. P ftitit, minime tutus. Primum enim Labacenfis infulas, fel Ib. n.3. VIIi. Ab eademFerdinandi benevolentia, a quibus inclyta fapientiee fama illum tantum non exornayat, conftanti humilitate vitavit. l: qua primo periculum creatumeeft, iterum So- V1 cietatis tentata eft virtus atque conftantia. E- Deinde purpurz a Paulo IV. obfirmatiffimi & tenim Petrus quidem Canifius, cum alia om- animi Pontifice deftinatus, pavido Ignatio, nia ageret, ingentium virtutum admiratione qui Pontificis ingenium noffet, novo ambi- Ibld,u 8 , — Ferdinandum eo confilii adduxit, ut illi va- tus genere Cardinales adeundo, atque pren- fando, d N Aulus VL zImbitio, 63 fando, precibusqueactiterapud Deum agen- fe reipublicze communem habemus. Prima do, evafitincolumis, ad extremum virtute ac enim Societas fuas leges folemni au&oramen- fapientia , ipfo infuper honorum contemptu to profeffas, non modo ad honorum ambi- clariffümus Pontificatu maximo a duodecim tum fügiendum, eoramque repulfam; fed ad Patribus habitus, intra comitiorum conclavia per fpeciem con(ultandi advocatur. Sed fu- ambientium peragendum indic ium gemini voti religione interpofita obítri nxit. Scio Ípicacemex praeteritis periculis humilitatem, religiofis q ftatim favoris aura perculit, itaque exillo co- uibusdam familiis moris hujus pla- cuilfe imitationem , fed uni confirmatis Jam mitio, tanquam ex aliqua tempelítate feftinus moribus fruftra tentatam, aliis inter conden- fefe ejecit, atque confpirantium Patrum ftu- dum ceffiffe felicius ; integra Societatis lau- . dia & conatus praepropera fuga debilitavit. de, qua ri gidam illam virtutis formam pri- 1] Dignus profe&o, qui primus abÍgnatio tam ftinze redditam feveritati a fuis amari voluit, illuftri modeftize ma gifterio Societatem tem- occlufis ad excubantem in vicinia virtutis ame peraret univerfam. bitionem diverticulis Ibid.n.o. diícerent. , utid facilius facere con- XIL. Francifcus Villanova, dignus quem Saluberrimum hoc profe£to fuif- virtutis ergo laudaret Ignatius , regebat Pla- fe confilium, confecuta tempora docuerunt ; centize Collegium, cumque Epifcopus 2edes, cum enim viri;, five a generisclaritate, five qu:e tam maxime attollebantur,infpectum ve- a fapientize ac virtutis laude praeftantiffimis niffet, atque aquze defe&u, quze parce fabris (abfit verbo invidia) abundet Societas, res fübminiftraretur, parum urgeri opus doleret, fane pleniífima femper erit admirabilitatis, il- quzefivit deRe&ore,an non agafonem haberet, lorumnullum limina potentiorum terere, aut qui afelloaffatim conveheret: Opportune, in- quit Rector, ac prorfus in tempore patrio e pa- dignitatum aucupandarum gratia, fed in pri- vatze vitze amore ita perftare omnes rigidos, go advenit Mart. Timon frater meus, quem ut plerique zemuli contumaciam interpreten- huicoperi deftinabimus. Quod cum abnueret tur. Felix enimvero contumacia, qua contra t Epifcopus,nequeMartinoTimoni honeftiorem domi fuze locum defuturum affirmaret. | Atil- blandum ambitionis malum , atq ue pellacem honorum ambitionem obarmam ur: Placet . le, inquit Kedor, adalia omniaineptus, huic hiccruda quzedam oblu&andi obftinat 0, nul- rei a natura factus eft.. Obftupuit Epifcopus generofam hominis modeítiam, ceffitque po- lo Principum quorumcunque refpe&tu ? quo« rum gratiam atteri, quam difciplinam h acex ftulatis. Itaque Re&oris Collegii frat » Marti- parte molliri praeftat. Tot igitur habeo ho- nus Timon afellum agens prze fe tamd:u vitam norum fuga gloriofos, toleravit, quousque Francifci fratris virtutem quot illis dignos edu« cat Societas, cujus cognita conftantia inelu- imitatus, Deofe totum dicavit. éabilis, pacem plefisque omnibus, & fine Ibid.n.r3. XIII. Iverat forte Nonnius Barretus, jam /Ethiopize Patriarcha, dum navigationem In- praelio victorize contulit. tra.nquillitater-n.. dicam exfpectat Ulyffipone, ad expiandum /E- & VIL. thiopicum mancipium, uno tantum de fociis comite, Viditprzetereuntem Ludovicus Lufi- EXEMPLA PROFANA. tanize Princeps, atqueaulicum mifit, qui pone - Qualita;. fequens,quo fe conferretPatriarcha,explorate l. Senecio quis piam fuit, qui omnia gran- Textor in renuntiaret. Ubi audivit, /Ethiopici mancipii dia habere voleb at unde fervos non nifi Offic. 1. s. gurguftio fucceffiffe, hominique aures dare, grandia, fimilem ac blandiri; enimvero in ampliffima Patriar- que concubinam, vafa quo- * ?4 chatus dignitate modeftiam (ufpiciens, infter- que grandia elig ebat, &, utipfe quoquegran- dior appareret, fummis pedum digitis infifte- niillico mulam; & nobiles aulicos Patriarchze at. accedere, atque domum honorifice deducere juffit. Verum pervicit Nonnii modeftia, affir- II. Menecrates Medicus nullam ab his Ibidem, mantis, nullo ampliffimze dignitatis dedecore mercedem folebat accipere, quibus medeba- ire fe peditem, Chrifti Domini atque Apoftolo- tur, fed tantum hoc petebat, ut liberati fe rum exemplo. Porro quam ex animo nihil ipfius fervos effe fatere dicerent. ntur, eumque Jovem Ícenze ferviens, rem ageret humilitatis, tota e- jus vita teftis fuit.Patriarchatu enim,quo fum- III. Alexander Ma ]ius dici voluit. gnus Jbvis Ammonis fi- Ibid, i Pontificis ada&tus imperio fe ornari permi- ferat,abdicare fenon femel voluit.Et quoniam, ut lihi fas effet, non tenuit, ad exattiffimae IV. Domitianus primü's fe Dominum &tbid, Deum appellari juffit, edixitque, ne fcripto modeftize normam fefe totum compofuit. Ita- aut fermone aliter no minaretur. Statuas in [b-n'y' que & veftes fuis ipfe manibus confuit, & pe- regrinis pedes de genu abluit, & Societatis Capitolio non nifi aureas, argenteasque po- ni juffit. Przfidibus, quifecundus a Chrifti Vicario ef- fet, honoremhabuit, quafiunus defociorum .. V. Ochus Perfarum Rex, cum fratres ha-Juftin.L.ra. grege, demum toto oris ac corporis habitu beret centum & undecim, ex iis octoginta in- eam demiffionem animi, modeftiam que Pl'æ-'- terfecit, utregnum fecurius folus poffideret. tulit, quam /Ethiopia non meruit. VI. Phrahartes Herodis Pärthorum Re- De Societate. univer[a. Id.1, 2$» gis ex pellice filius & patrem fenem, & tri- j Ibido n, 8. XIV. Non eft igitur, quod per fingulorum ginta fratres, r egnandiïlibidine accenfus in» terfecit. f depora eam laudem deducam,. quam univer-. VII. 64 Biölioth;z:æ- IManualis Concionatoriz 8ueton. VIL. Agrippina Neronis mater, cuni nato XII. Euphorbus aliquis videns quemdam d. fingulari dignitate Comitis aut Marchionis vix Nerone Aftrologus ei przedixiffet, eum re- gnaturum, fed matrem necaturum, fubitoex- auétum, ac.unice follicitum, quomodo res clamare coepit: Occidat, modoimperet. haec in publicum veniret, hoc ci fuggeffit confiium ; finge, inquit, patentes regias Mariance VIIL Humejas quidam, qui a Cordubenfi- I.8. hi. bus militibus Rexcreari poftulabat, excufan- tibi excidiffe, & cura, proeconis voce per €, 1Q0. urbem totam promitti magnam mercedem tibus, quod fzepe male ceffiffet regnum am- ei, qui eas reperiffetliteras , quibus Rex te bientibus, dixit: Hodie Regem dicite, cras Comitem aut Marchionem creavit, & eas ad Wanft ' perimite. Excellentiam tuam reportet. diíc 4 Suetonin IX. C.]ulius Ceefar Conful cum M. Bibulo -Damnlum." Cæfare.- unus omnia in republica, & ad arbitrium ad- miniftravit, ut nonnulli urbanorum, cum quid er jocum teftandi gratia fignarunt, non Cae- - XIII. Themiftocles glorize amore infanienrs, Plutarch, fare & Bibulo, fed Julio & Caefare Confuli- cum Miltiadis ad Marathonem vittoriam fe- in Ihe- bus a&um fcriberent, bis eundem prazeponen- cum reputaret , no&tes infomnes duxit ,. ^s a tes, nomine atque cognomine; utque vulgo fympofiis confuetis abftinuit, dicens : fom- mox circumferrentur hi verfus: num fibi adimere trophaea Miltiadis. XIV. Jafoni totus fere Oriens templa, ut Juftin.l.4e . Non Bibulo quidquam'nu per, fed Cæfafe Conditori, & divinos honores conftituit : factum eft, quae Parmenion Dux Alexandri Magni poft Nam Bibulo fieri Confule, nil memini; multos annos dirui Juffit; ne cujusquam no- men in Oriente venerabilius, quam Alexan- Philipp. X. Rex quidam Travancoris invidebat dri effet. 3 deMar inis Brachmanibus, quod eorum origo fua, qui Le ABlane in Miff, ffet, nobilior haberetur. Quare unum XV. Waltherus Atholize C omes , Jacobil. in f- 70 p*o lap. LRex e e Brac Regisin Scotia patruus audierat a [aga, fe pu- n. 48. I. CO lo. : hmanibus rogat , num fieri poffit, ut & ipfe, falva Regis dignitate, poffet fieri u- blice coronandum: Ífpe igitur regii Regem nus e Brachmanibus, cui alter refpondit, fa- occidi curavit; fed ille dein affectus variis : $.. fuppliciis, & curru per urbem ve&tus, populo L0 cile id effe, fi curaret fundi vaccam auream ad ludibrium nudus fuit oftenfus, corona can- j intus excavatam, & ita capacem, ut ipfe in ventrem introire, velutique- noviter conce- denti « ;; iti impofita. lbi enim in XVI1. In Hifpania juffit Wamba Gothorum Mariana. * Menft ptus poffet per ejus os exire. Rex, ut Paulus quidam, qui Regis nomen &6 ( C 13 difc ", eo ventre po ffe illum Regis & Brachmanis hi perfonam nanciíci, ut Rex fit fimul & Sacer- inügnia occuparat, fibi cum pompa redeunti praeiret, ludibrii caufa corona ex nigro corio dos, prius non amittens, & fecundum nanci- facta capiti impofita. fcens. Rex gaudio geftiens, curat mox vac- Blane - cam ex auro fieri, & eam jam fenex fubin- XVIL. In Sicilia cum qui dam in Regeni Le E Vemif Ammergium rebellaffet, regnumque a ffecta- i". p 8 .7. 01 1 trat, & per os exit jam novus Sacerdes , & ret, comprehenfo juffit coronam aeream cum feftum haberi eum diem, ut natalem fuum voluit: ac ut effet facti memoria lztitior, il- quatuor foraminibus in caput magnis clavis lius anni tributum populo remifit. lnterim defigi, atqueita hominem abire juffit, his ver- bis: Habes coronam, quam voluiíti, nemo ti- Brachmanes aurea vacca gaudebant. Hunc bi invidet. errorem Regi quidam e vulgo ingeniofe de- Is vero vertigine oborta humi texit. Ubi enim didicit diem huic fecundae proiapfus paulo poft exfpiravi t XVill. Anne 1671. Leopo jdi .. Caefaris Ex literis, nativitati deftinatum, cum jumento in foro apparet, quod erat macrum, gracile & par- juffü nomen mutavit Nicolai Serini filius, & juifus eít fe fcribere, ac nominare a Corona ; vum , id fpe&ante Rege pectinabat eburneo quia compertum eft, ejus patrem, qui credi- pe&ine, aqua odorata lavabat, blandiebatur manu, ac lautius ei pabulum dabat, ita deni- tus ac di&us eít ab apro occifus, aíiecta H'e coronam imperii Hungarici. que tra&abat, ut Rex inde recreatus, fcire XIX. Sacerdos quidam Nicolaus R omoe Silv. var, L voluerit, quis ille jaculator effet; übi vero intellexit, eum hominem prudentem ac in- fpe cupiti honoris excidens, indignatus 1 pour 4 rientem abiit, ubi plurimos Saracenos afe in geniofum effe, ad fe vocatum rogavit, cur fraudem indu&os, a veri Dei cultuipfe jam a- ita blande afinum illum tra&taret? cui alter refpondit, ut afinus ifte fiat equus. Tunc lienus,fuafit, ut idola defererent; fed fequeren- Rex, re&te dixi, inquit, hunc hominem fto- tur ponaliam do&rinam, quam ipfe eis tradi- turus effet. Ibiin Mahometem incidens, eum lidum eífe; quis enim unquam vidit, afinum $, Atp. fuiffe mutatum in equum? . Cui alter, ego, erudivit, promifitque Regem eum Saraceno- if r ait, ftolidus habeor, quod ex afino fieri e- rum fe fatturum. Id aftu egit. Columbam enim ex nido fumpfit, eamque affuefecit, e quum velim: & Rex ille fapiat meus, qui Mahometis auribus cibum capere. Ifta co- fibi perfuadet , poffe fe e Rege fieri Brach- manem ex aurea vacca. lumba fenfim affüeta ejus auribus, ubi pri- mum Mahometem vidit , ad humerum .ejus Lyreus in XI. Quzedam mulier volens vocari Domi- Trifag. . : na, finxit fe catellum perdidiffe, quare per advolans, roftrum auribus applicabat. Ubi M preeconem pronuntiari juffit , amiffum effe ergo omnes fui fequaces Saracenos Nicolaus collegit, dioebat expedire, ut eum Regem catellum, quem, qui repererit, ad Dominam 1 —s fibi deligerent, quem Spiritus fan&tus in for- N. uxorem Domini N. referat;. Ina * * * * —Titulus FIIL. Atmbitio.- 65 l máà columbe delapfus monftraret. Affentien- VI. Sicut fi ftatuam quandam ruditer ela- wang tibus, mox dato coaf(ciis fraudis figno columba boratam & defeQtuofam füpetbafim quandam difc. 1a, .emiffa, proveteri confüetudine, inhumerum eminentius collocaveris, efficit, ut ejus in fu- n: 2 Mahometis infidens, auri roftrum admovet. blimi pofitz defe&tus facilius animadvertan- Eo miraculo, ut credebant , moti Saraceni tur, quam fi humi femper jacuiffet ; ad eun- Mahometem Regem pronuntiarunt. dem quoque modum multorum defe&tus non L VIII.- obíervantur, aut notantur, quamdiu privaa SIMILITUDINES. tim vivüunt: cum tamen moxutinaltari, ome niumque oculis expofiti fuerint,' defe&us eo- t - Qualitas, — : Manfi rum omnibus manifefli evadant. S. Bernardus T.t *:icuc. ! Bucephalus, Alexandri M. e uus, dealiquo, qui deeorum numero erat, ità fcri- diíc, 4, Á 9 * "* phaleris.regiis indutus, nullum infeffo- bit: Eo deformior , quo illuftrior; nunquid rem prseter Regemadmifit , cum tamenhi(ce poteft civitatis füpra montem pofitz defolatio h, ornamentis exutus, quemlibet dorfo füo in« abícondi, aut latere fumus lucerhz extinctze Dit- fidere. permitteret, adeoque ornamenta & i&. fuper candelabrum ? Lyranus quoque füper phalerz illz regiz füperbos elatosque ei fpiri- illa verba fapientis : Ignominio(ía exaltatio, . tus videbantur imprimere : Eodem proríus quia tuhc magis apparet turpitudo füz fatuita- modo multos hodie videmus; 'qui in ftatu for- tis: Adducitque aptiffimam fimiarum in al- tung privatz humiles exiftunt, : cundtisque fe tum afcendentium fimilitudinem, dum ait: ia D / humiliter fübmittunt, neminem dedignantur, ficut turpitudo pofleriorum fimiz magis ap- E 4 omnibus fefe benignos & affabiles exhibent, paret, quando afcendit inaltum. mox vero, ut ad honores & dignitatum infu- VII. Sicut quando Legati Romam in fo- Idem, n, lasfüublimantur, adeoinflantur, & extollun- lémni pompa equeftri ingrediuntur, mulicir- 12: tur, utjam noniidem, quiantea, fed prorfüs cum quaque füperbiffime adornati, oneraque diverfi effe videantur; Ejusmodi eft ferpentis ellane utrimque tegminibusauro , argentoque prz« ll Pfl 70 "t patura , qui ad folis calorem venenum füuum fulgidis conte&a circumferentes, omnium àd T evomit , veteri que pelle deþo?ta novam fe oculos cum ftupore fingulorum attrahunt ; proríus induit. at vero poftquam equeftris illà pompa finem Sc Greg. l. ;. 1 Il, Sicatfumusa fcenciend'o d&ficit,4,&."f'*efe füura accepit, muli redictis omaibus illis I '€&. €P dilatando evanefcit, (ic videlicetfit, cum pec- L] phaleris pretiofis exuti , ad ftabula reducun- catoris vitam prefens felicitas comitatur, quia tur, folitisque denuo fordibus; " aliisque one- fariatá, oftenditur, utaltus fit; inde agitur, ut non fit. ribus portandis applicantur:'Idem quoque Manfi III. Sicut quanto major eft umbra, magis- Á C multis accidere folet, qui fineullo merito ad dif. 7. quecrefcit, &exaltatur, tanto eft defectioni honores promoventur; quamdiu enim po« !?. i. vicinior; ad eundem quoque modum digni- tentia & favorillius, a quo àd talem dignitae tates humanz, quanto profperius fluunt; tem promoti fuerünt, füperfítesmanferit, efti- to funt occafui magis propinquz. .. : : ta'j,' Le Dlanc mantür; honorantür, feu, ut meliusdicam, ti- 'm p(- 7' Tdem difc, IV. Sicut arundo in exteriori quidem ap- menturj at vero mox ut illomortuo depofiti [ 48' 9. 10-. parentia aureum prz fe coloremrefert,' &lu- fuerint, ad eandem denuo revertuntur vilita- cida eít, interius autem inanis & vacua: ita tem, & contemptum, in quo antea erant. quoque honores dignitatesque terrenz prima VIII: Sicut in Pifcina Probatica e tam in- Idem dite, quidem facie;ob auctoritatem;pompam;atque genti infrmorum numero unus dumtaxat fà- 17.n. 8. divitias, quasíecum adferunt , fpeciofi & ap- nabatur, non obítante, quodomines ficmiffi- etibiles effe videntur, verüntamen interius mamrecuperand:e falutis fpem haberent; - ita inPrincipum illorum cordibus, gaudiailla & quoquein aulis dignitate aliqua vacante, mul- coníolationes , quas nos quidem illis ineffe ti fünt bene meriti praetenfores ; unusquisque Brliteris fomniamus, minime reperiuntur ; tametfi proinde fperat, veruntamen in fineunus dum- ' enim (ceptraipforum aurea fint , non tamen taxat confolationem accipit, caterisomnibus , folida, fedintusinania & vacuaexiftunt ;; Hac ] delufis remanentibus. A Salvatore quoque , arundine vel fceptro fido, Salvatoris capiti juxta eandem pifcinam unus per miraculum h fpinas validiffime imprimebant, ad fignifi- priftina fuit fanitate donatus, hicautemtri- i, Y €andom, quod territorium, fübditorum re- ginta odbo annis languidus in le&o decubue- ; le&» p'4' Gh gimen, & dominium, curarum, anxietatum rat, itaquoque, tametfi contingat, quod ali- | & moleftiarum fpinas (quibus zanto magis quis prtenfionum füarum portum extraordi- a abundant, quanto . majus poffident Domi« nario modo affequatur, id tamen forte acci* 4 nium)in verticibus c À det, poftquam omnes fere zetatis füz annos in oronatis, quam malx,i.t,n'e ? multiplicent. - S. Aug. V. Sicutignis, licetno nrfït diverfus,diirjer- laborlofo quodam fervitio confampferit, , . imPf.ar. fatamen agit, paleamin cinerem vertit, auro Fuga&' Damautum. fordes tollit: Ita quoque, experientia tefte, IX. Sicut fi Homo quifpiam folus effet in Ruín, una eademque dignitas hominem. aliquem mundo, utique nullum honoris defiderium M maguis virtutibus & meritis preditum, quam haberet; ita & nunc, cum omnes Homines l- maxime conípicuum, omnique exiftimatione fint quafi nibit'um coram Deo, merito omne & veneratione dignum efficiet: cum econtra honoris defiderium ábzcere debet. - fi ejusmodi dignitas in indignum ceciderit, ^UX. Sicut ex magna Appetituscorruptione Lud, ejus vitium , & ignorantiam omnibus inno* provenit, ut egrotiquidam rerram avidiflime Gran.foc, ä tefcere. faciet. / Gloriam fapientes comedant; ita ex:grandi judicii corruptione €?'f- bunt, ftultorüm exaltatio ignominia; oritur, ut Homo" famulorum comitatu, &^^ —— À R. P. Lobz. Dibl. Man. Tom. 7. ] aliis 66 Bilzliatlzecæ Matualis. Concionatorize aliis fimilibus.honorum obfíequiis tantopere pofitarum, etiam(itenuis aura flaverit, move- oper. im- per. o- 29 dele&etur , ut propter hzc paranda & tuen- tur, fic füblimes hominesin culmine dignita- Maní dadivinas, humanasque leges , ac juravio- tum exiftentes, etiam levis nuntii famaconr qirc, 17. yfeni lare non horreat. 7 turbar, Sicut principes Edom , robuftos n. xo., d ]. Staplet,in XI. Sicut lapis de orfum cadens non fiítit, Moab obtinuit tremor. S. quoque Hierony- oT, 3. donec ad fundum veniat, & in ipfo motu mo- mus dicit, Regum talis conditio: feriuntque poft Pent. 2 tbem,4, dum tenere non pote ft,. fed quo diutius mo- fummos falmina montes. vetur , tanto celerius labitur: ita ambitio XX!ILSicutis, quiin exercitu cun&isaliis Manfi difc, moderationis fines egreffa , nul!um,amþiendi füpereminet, non folum propter auctorita- 12. n. 19 tem, verum etiam ob ftaturam velarmorum mOdum faCit,- : s Tbidem, .XH. Sicut Canis famyeli.cus ad ,ingpfam fplendorem & . ornatum , inter alios primus etit , . qui ab hofte confpicitur, vel vulnera- Dominiaffitens, bolosipfiobje&os momen- o deglutit; & alium inceffanter petit j fic turj eadem quoque Magpatum conditio effe nofcitur, qui pre cunclis aliis, infidiis, mor- ambitiofi. novos femper honores appetunt, nec unquam acquifitis fatiantur. E L . tisque periculis fubjiciuntur.. - Eodem tempo. Tdemin — XHE. Sicut cibus nim! " ofale conditus nul- re , quo Scriptura facra ob oculos nobis ponit Dom. 16.' laartead temperatum faporem reduci poteft ; Antiochi faftum: & arrogantiam, dicens; Is poft Pent, qui videbatur fibi flu&tibus maris imperare; them,. 6. ita qui altiores femper honoresappetunt, ad mox illam fimul & femel velutcadaver quod« faniorem mentem vix ullo medio revocgri LX dam foctore & fcaturientibus ex omni corpo- jueunt. - Idemin XIV. Sicu timago, quo artificiofiuseít de- Dom.4. ris purte vermibus horridumïfrfejl:)-ræfentat. Quadr. pida,, & rem ad vivum reprafentat ,; tanto Ghenl- 60: magisfallit, quia resipfa exiítimatur (uti Zcu- S IX. ( xem Parthafius fefellit, dum tapetem tam ar- OT IVA tificiofe pinxit, ut Zeuxes verum . effe tape- ^ tem ratusremoverijufferit) ita honores hujus À rifti ex&-inplum; de quo S. Gregorius S.Greg. p. mundi, quanto majores funt, tanto magis fic loquitur: .Sed quia idcirco in carne 1-P2!- 3 decipiunt, cum omüis mundi glorianonnifi apparuit , ut non folum nosper paffionem re- gac. 4. v. diméret? verum etiam per converfationem : -- , X5. umbrafit, & vapor & modicumapparensf te- f fteS. Jacobo. doceret, exemplum fequentibus prebens, Ovidin XV. Sicut Phaeton, dum mätürcahïmis Rex fieri noluit, ad crucis vero patibulum Metam. habenasfibi vendicavit, totum orbem accene fponte pervenit ; oblatam gloriam culminis dit, & fe perdidit; ita & ii, quid ignitates fugit,: poenam probrofz mortis appetiit, ut Id &lImp eria immature (ibiarrogant , &f e a : & membra ejus dilcerent, favoresmundi fugere. fübditos perdunt LÀ Ubi Cajetanusapteobfíervaty. quod Evangeli- Staplet. in. . X VL . Sicut - Pueri, dum Papilionem. in fta de hacturbanon dicat,. illam Chriftum in Dom. 2. m infequuntur , fubito in fcro» 'Thronum collocare ,. eidemque fic magnifice oft Pen , aere volitante L them,6, bemcadunt;i ta ambitiofi, dum oculos femper confidenti. obedientiam promittere voluiffe, ad honores in alio pofitos erigunt, eosque fed tantum eos deipfo in Regem cligendo in- n fcrobem mortis; fc&antur, plerumque vel i terfe con(ültaffe: Non dicit, quod tunc fa&tu- velinaliudgrave malum przcipitantur. rierantipfum Regem, fed quod venturi effent; xMach , XVIL. SicutEleazarus, dum Elephantem fignificans, qued ipfi difpofiti erant ad tractan* C 6. dumcumaliis, &redituriadhoc, utfacerent & Regem füpra fe ftantes dejecit, fimul cum illis contritus periit; ita plerumque ambitio* eum Régem. At-vero quonam. ducebantur fi, dum alios de fuo gradu dejicere conantur, motivoadhoc , ut eum Regii fceptri admini- feipfos mifere opprimunt. L . L] ftratione dignum & Mhabilem . effe exiftima. &taplet.in XVIII. Sicut ab i llis.ci ^ bis & potibus ma- rent? Num forte idco, quia eumízpe mira- [6) e Pent. xime cavendum eft, quietiam faturos & non cula.patrare viderant? non certe, quia alias them. 6,- fitientes ad edendum & . bibendum . provo- quoque ,multoties in miraculis faciendis libe- cant; quia naturam incaute obruunt, &ex: ralem prorfüs & admirabilem fefe exhibuerat: aut forte. ideo , quia. adeo. prodigiofe panes tinguunt; ita honoris poffeffio maxime vi- tanda eft, qua nulli neceffitati, fedfoli vo- i pifcefque multiplicaverat; neque id dicipo- teft, quia alias quoque idem miraculum, innu- Tbid, luptati fervit. . XIX. Sicutar bores ,pïeir præcipitia-hä;fäön; meros homines modiciffimaannona perfedti(- tes non Hominum, fed Corvorum ufibus fer. fime fatiando patrarat, nec tamen ullus de ipfo viunt, . fic honores indebiti actiones non Dco,f inRegem füblimando cogitaverat. Pro refolu- fed diabolo fervientes proferunt. tione igitur notanda funt verba illa: «£ rapee * n eibunr Jbidem, XX.Sicut hi,qui absque fame venteutm: exhisenim colligitur, quod, quia aut comedunt, etiam ea,' que fuümpferunt, Chriftum ab omni femper pompa & gloria revomunt; & dum füperfluis fe onerant ali- mundana alieniffimum effe confpexerant,ideo ipfüm Imperio digniilimum, & fceptro guber- mentis, etiam neceffariis privantur ; ita ambi- tiofi,dum novos femper honores ambiunt, nec nando aptiffimum , inaximequeidoneum effe judicabant. In quo monflratur (inquit idem illis, quoshabent, potiuntur diu. S. Chryf. XXI. Sicut fevi venti in tranquillum ma- Cardinalis) quod cognofcebant] Efüm alienum bonm. 43. Á redelati, totum ab imo fübruunt, ut & arena effeabappetitu Regni , utpote quem oporte« ad popul. . m undis mifceatur; fic ambitio & turpis batrapere: hienim verefuntilli , quorum in: moderandis animabus lmperium feliciffimo: quaftus animam fübeuntes omnia fübvertunt.. -—-Hhgr, —— faftu. XXII. $ieut cacumenarborumin excelío femper fine . clguäi-:uy , quo ab omni alieni * diuus VIIL. Amöii;io.v 67 U.R alienifunt, & quoad poffunt, dominari detre- quidein arbitror, non eft, quam continua illa Ihit 2m &ant: beneimperant, quinon libenter impe- rant. íceptrorum , regnorum , dominiorumve ab m una manu in alteram per gyrum , ad purum l, Manü Il. Brevitas honorum ; pro qua cognofcen- Dei beneplacitum, ad inftar pilze fatta trans- | dif.7. .4 da legatur duntaxat catalogus Imperatorum miífio ; mundus enim communiter ad inftar exacteconicriptus, & quam fubito, quamque globi feu pilae in forma fphserica ab omnibus violenta morte potior illorum pars interierit, nfidift, deícribitur. Id quod Boetius Severinusopti- 'ni IO. protinusinveniemus. Inter fummos quoque me ad propofitum noftrum hisce verbis expo- Pontifices, quam fint pauci, qui Pontificatum nit: Hunc continuo ludum ludimus, rotam fuum etiam usque ad integrum anni fpatium volubili orbe verfamus, infima fummis, fum- producere potuerint. Severinus & Lucius 1. mainíimis mutare gaudemus. Hinc pruden- undecim duntaxatfupervixit menfibus: L.eo tiffimefactum, quod przecelfioribus Principi- Il. & Alexander V. menfes tantum decem: bus Serenitatis titulus attribuaturs coronse Benedictus X. & Joannes XX. o&to folum men- item in figura folis, fceptra veroin florum fpe- fes vixerunt; StephanusV. feptem ; Eugenius cieefformentur; KEtenim ficut hi fubito lan- l.fex; Innocentius V. & Coeleftinus V. quin- guent, clari quoque diei ferenitas a repentino quetantum rexerunt menfibus: aliiduo Joan- quodam turbine ex improvifo obfufcatur, ipfe nesXVI.&Landoquartumtantummodo men- fol fub caliginofis nubibus perfzepe abfcondi- fem attigerunt; GregoriusVIII.& Innocentius tur; itaquoque perhzec fymbola humanarum IX. in duos usque menfes pontificale folium dignitatum inftabilitas haud incongrue defi- infederunt. S. Antherus M. hujus nominisuni- gnatur; id quod expertus eft Salvator nofter, cus , regiminis Ecclefize univerfalis unicum quiintriumphali illo in Hierofolymam ingref- duntaxat menfém numerare poteít: at vero fu ab omnibus urbis illius civibus, imo & pue- longe anguftioribus limitibus, breviorique pe- ris,feftivo cum gaudio veluti verus Meffias fo- riodo vitam fuamalii clauferé Pontifices, qui lemniilime receptusfuit; turbze autem , quae g. p fuum non nifi ad dies aliquot producere potue- preececebant, & quee fequebantur, clamabant, pic, runt Ecclefiae imperium ; etenim Leo Xl. & Hofanna Filio David, benedi&us, qui venit in Pius IlI. in Pontificatu folum fupervixere vi- ginti fex diebus; Damafus 1I. diebus viginti nomine Domini; & tamen ad vefperam ejus- dem diei in vaftilfima illa civitate neminem, tribus; Marcellus II. diebus duobus fupra vi- qui illum hofpitio excipere vellet , reperire ginti; Sifinnius hujus nominis unicus diebus potuit, undein Bethaniam foras fecedere coa- viginti; Coeleftinus IV. diebus feptendecim ; &us fuit: lmo idemmet populus, qui illum Bonifacius VI. diebus quindecim. |Urbanus hisce verbis: Benedi&us, qui venit in nomine 2o- VII. diebus tredecim ; Stephanusll. & Valen- mini, honoraverat, pofteaexclamavit: Zolle, tinus quatuor duntaxat dies attigere; adeoque folle, crucifige! qui antea fe propriis veftibus juftam habuit B. Petrus Damianus exclaman- exuerant, ut easdem in ejus obfequiumin ter- dirationem: O termini dominandi! qui etiam ram profternerent, ipfum paulo poft fuismet inextrema miferia videri poffentangufti, quid defpoliaverunt veftibus; quiqueipfum proje- ni in fuprema gloria anguftiffimi videantur? &is in terram olivarum ramis, palmasque verum enim vero fpecialiffimus hic eft divinze triumphales manibus fuis geftantes Izeti exce- providentize modus,ad humanam tanto effica- perant, paulo poft ingentem ligni truncum ei- cius fupprimendam fuperbiam, ut humano ge- demin patibulum praepararunt: O quam dif- S. Bern, neri, quam defpicienda fit temporalis gloria, fimileeft: Tolle, tolle, crucifige/ abillo: Be--2-inP& inipfo glorize principatu evidenter oftendat. nediétus, qui venit in nomine Domini! Quam lIL. Inftabilitas honorum, de qua David re- dillimile: RexIfrael; Et: nonhabemus Re- ftedixit: Deus meus poneillosutrotam,. S. gem, nifi Coefarem; Quam diffimile, rami vi- Bernardus autem de rota optime his verbis rentes & crux; flores & fpinze; Cui prius fter- Ícribit: Sicutrota nunquam ftat, fed perpetua nebant veftimenta aliena , ecce fuis exuitur, volubilitate circumagitur, ita inhac vitee rota inquit S. Bernardus. P nulla ftabilitas , aut fecuritas reperiri poteft. V. Curarum &infidiarum copia; uti para- Jud. 9. Fortunatus quidamex aulze Proceribus, fuo- bola de arboribus Regem fibi eligentibus indi- que Principi cumprimis charus, a Duce quo- cat, in qua quidem primo oblatum fibi fce- dam, numinfortuna fua melius quid defidera- ptrum olivarepudiavit, cujusexemplum imi- ret,interrogatus,unicam duntaxat rem fibi de- tatze mox fuere ficus & vitis; atqui poftquam effe refpondit, cumque ulterius ad edicendum, & Rhamnum regize dignitatis ultronea obla- quidnam illud effet, urgeretur, fubjunxit, fe tione honoraffent, hocinde refponfum retule- clavum aliquem, quo volubilem fortunze ro- re: fiverome Regem con[lituitis, venite, €9 fubum- tam fifteret, nea ftatu, in quo nunceft, verti bra mearequie[cite. Quo fatoambitiofi edocen- aliqua ratione poffet, unice defiderare: quod tur, quod in populorum gubernatione , fce- quidem refponfum prudentiffimum fuiffe, ne- ptrorumque adminiftratione anxietatum, fol- mo dubitabit: Etenim veriffima eftilla S. Am- licitudinum, laborum, periculorum, vigilia- brofii fententia: Bona hujus fzeculi inftabilia rum, fimiliumqueazerumnarum fpinze & tribuli funt, & rotarum in morem cum ipfo fzeculo minime defint. . Uti clarius Innocentius IlI. Tunoc.1lI. volvuntur. Sapiens divinam fapientiam pilain indicavitdicens: Sed efto, quod fublimeturinl.a. c.ag. hoc mundoludere perhibere: Ludensinorbe altum, ftatim curze fuccrefcunt, follicitudines terrarum. Lufus autem hic pilae, quem Deus cumulantur, vigilize producuntur, ex quibus inhoc mundo exercere dicitur, alius, ut ego R. P, Lohn. Bibl. Man, Tom, L natura corrumpitur, fpiritus infirmatur, ab- rum- 68 Bibliothecæ Manualis. Concionatoric Vi. Quia perpetuo vitze periculo exponit ; Drexel. in rumpitur fomnus, abfipitur appetitus, debili- Aurifod. tatur virtus, attenuatur corpus, & ficin feipfo ubi bene agnovit Saturninus, dum ad impe- C. S, deficiens, non dimidiatdies fuos, fed mifera- rium invitatus dixit: Nefcitis, o amici, quid * tali fit imperare. Gladii & tela cervicibus bilem vitam miferabili fineconcludit. Hinc forat.) Deus e medio rubi Moyfen ad regimen voca- noftrisimminent, impendentutiquehaftze & 0.5 vit, ut ex hac vifione cognofcere poffet, thro- fpicula, ipfi cuftodes timentur, ipfi comites formidantur: non cibus pro voluptate, non nos magnificos,in quibus Magnates refident, laborum, curarum, anxietatum, aliarumque iter pro auctoritate, non bella pro judicio, (Ingeti moleftiarum pun&uris pleniffimos exiítere. non arma pro ftudio fümuntur. foptr. € De Adriano IV. legimus, ipfum folitum fuif- ^ VXII. Quia difficilem reddit coram Deo ra- S. Greg. )d Rof tionisredditionem ; nam, ut re&e S. Grego- 3- pafte Íe dicere, pontificiam quaqua verfum fpinis acutiffimis plenam , cinctamque effe fedem, rius dixit, Preelatus, fi perverfa perpetrat, tot * ?" qui uniuscujusque Pontificis humeros quan- mortibus dignus eft, quot ad fuübditos fuze perditionis exempla transmittit. Sed & S. tumvis generofos & fortes rumpere, & dila- S. Chryf, cerare non definunt. Platinapariter de alio Chryfoftomus , fi noviffes, inquit, quod E- ho .in quodam Adriano Papa hujus nomiuis fexto pifcopus debet omnium onera geftare; quod a&,Apoft. aliis irafcentibus datur venia, ipfi vero ne- 'tefert, hunclapidi fepulchrali verba fequentia Cicer. 1. s. infculpi juffiffe: Zdrianus LT. hic fitur efl, qui quaquam: quod alis peccantibus fupereft Tufc. qq. miliil fibi fnfelicius in vita , quam quod imperavit, excufatio, ipfi vero minime, haudquaquam feftinaffes ad Primatum. duxit. Specialiter vero hocipfum Dionyfius VIII. Quia fugiendo honor l'melius & ju- In Matth tyrannus fervo fuo Damocli oftendit; cum e- nim hic Principum ftatum admodum felicem ftiusobtinetur; nam, ut S. Chryfoftomus ait, & defiderabilem effe crederet, Rex, ut hunc primatus fügientem fe defiderat, defideran- temie onerat. Quicunque ergo defiderat Pri- ejus errorern corrigeret, isque graviter fe de- ceptum effe videret, eum die quadam ad matum coeleftem, fequatur humilitatem ter- menfam fuam invitavit, juffitque enfem nu- reftrem; non enim, qui major fuit in honore, | ille majór; fedqui juftior, ille major. Hinc dum ex tenui, fubtiliffimoque filo pendulum $ Ber füper loco, quem is occupaturus erat , fu- S. Bernardus de San&is dixit, quod de con- $.Bern. i | $em, fpendi, quem cum coenaculum ingreffus cum temptu glorize gloriofius fublimati , & fubli- €9- 113- ; horrore vidiffet, poenitere eum coepit, quod mius gloriati funt. IX. Quia ars artium, & fcientia fcientia- S. Greg. Regi ipfum invitanti tanta cum facilitate ac- quieviffet, cumque Regem deprecaretur, ut rum eft, hominem regere, tefte S. Gregorio Nazianz, a menfa abeffe liceret, hoc a Rege refpon- Nazianzeno, animal maxime varium & mul- ?? OC. l. tiplex; quemadmodum fi quis belluam va- fum tulit: Scito, hanc effe Regibus propriam conditionem, quod etiam in menfa & deliciis riam & multiplicem ex multis belluis magnis pofiti, in continua fint mortis inferendae for- juxta parvisque, feris mitibusque, conflatam cicurare & ducere aggrediatur, huic in natu- :midine. 5 d ra adeo varia & prodigiofa gubernanda ma- ALIA MOTIVA. . ximus procul dubio labor fübeundus eft. 1. Quia ambitiofus fit diffimilis Chrifto, & $. XL fimilis Lucifero, qui propter ambitionem de MEDIA. coelo praecipitatus eft; unde ficut Luciterum L Exemplum Chrifli frequenter. ponderare ; Deus & omnes boni fumme oderunt, ita & ambitiofus Deo & hominibus exofus eft. non enim debet difcipulus effe fupra magi- [!. Quia ambitio primos parentes, & nos ftrum, necfervus domino major, fi ergo Chri- ftus fuit opprobrium hominum, & abjectio Msl RAR ER cum illis fua felicitate privavit, & in fupre- mum exitium praecipitavit ; quis autem in- plebis, quomodo homo affe&abit effe fupe- terfe&orem fuorum parentum , fuumque & rior hominum ? 1I. Sui €8 peccatorum [uorusa notitiam procura- Fratrum fuorum capitaliffimum hoftem odio non perfequatur, & hofpitio excipiat? 1t: quis enim vasftercoreumbonoredignum Ili. Quiaambitiofus perpetuis fpei, timo- seftimet? quis Judze Chriftum tradenti exhi- ris & iracundize moribus agitatur, imo om- beathonorem? atqui deteriorem & ftercore & Juda quivis peccator fe zeftimare debet. nino denique per bos tres affectus , non ali- ter ac Abfalon ambitiofus per tres lanceas IIl Zilitatem honoris €$ glorice hurane per- S. Chryt perimitur. gendere: nam , ut S. Chryfoftomus ait, nihil h- 43. ad hominum gloria vilius. Dic enim mihi, fi P?P- IV. Quia ambitio in apoftafize, aliorum- que gravium vitiorum periculum praecipitat; puerorum parvulorum videas multitudinem, nam, utS. Gregorius ait, unusquisque rector lactentium dico, nunquid ab eis gloriam con- cupifces? fic ergo erga cunctos homines di- toties ad apoftafize culpam dilabitur, quoties lii praeeffe hominibus delectatus, ltonoris fui fin- fponaris propter gloriam. 10 Brc gularitate lzetatur. 1V. Exitum honorir confiderare : uti idem lbid. Senec. ;-..2 San&us hortatur, dum ait: Cogita, cum glo- V. Quiahonoronus potius eft, quam animi debrev. Jevamentum; nam, utbeneSeneca advertit, riam concupifcis , quod eam fis affecutus, & yite eftinter onus & honorem nontam allufio vocis difce finem, & nihil invenies. Cogita, quan- quamrei ipfius expreffa veritas; honor quip- tam ea res habeat jacturam, quot & qualibus bonis privet. peexonere venit, aut potius ex honore onus, Labores quidem A-fuüineb i?., & Titulus 11l — mbitio. 69 Jrerd t ftus? Adquid venifti? ad honores velonus? luifod, & pericula, fru&ibus autem privabitur, & cer- ,'3' tli) taminum promiis. Per quam portam intrafti? charitatis aut cupi- WV. Humilia officia ditatis? Poftea ad fecundum examen defcen- cinit Horatius: [t&ari:: nam ut re&e ce-f det,quod circa vitam,quamPr»elaturze tempo- Horat.l.2.- Auream quisquis mediocritatem re duxeruntjnftituetur: Quomodo vixifti ? fci- Od. 2o. Diligit, tutus caret obfoleti licet, ficut Epifcopus, vel ficutrufticus? ficut Sordibus tecti, caret invidenda Sobrius aula. homo, velücutequus? ficutpaftor , vel ficut pecus? Tertium examen habebitur circa regi- Origen, VI. Severitatem rationir reddende frequenter men, quod adminiftrarunt : Quomodo rexifüi ? so Gl' Eg. füper. ep. animó'volvere: nam omnis adeundi honoris ec- $ p in quibus pafcuis gregem meum pavifti? quo- Q ad Rom. clefiafticiabfcinderetur ambitio, fife judican- modo a lupis & latronibus cuftodifti ? quantas dos potius, quam judicaturos hi , qui przeeffe vigilias & labores pro grege meo fuftinuifti ? volunt populis, cogitarent. V. Noffe debet qualitates veri regentis, de S.Bafinc. V Chy quibus recteBafilius dixit: VerusPrinceps non 6. v 5 alg, 10,2. n $. XIL. perhaec externa infignia internofcitur, cujus- I pof À ASCETICA. modi funt purpura,torques, feu amiculum per- ' tenueacmolliculum, & diadema, fed per id, l. Triainprimis fpecialitercirca hoc vitium quia luprimis virtutem obtinet Principe di- noffe, & bene perpendere debetafceta: natu- gnam. . Quod clarius fignificans Stephanus Steph. ant.in I, a at ram (cilicet, indignitatem & modum curandi. Cantuarienfis fuperilla Efdrze verba : Efdras . ANaturain eo conliftitut aliquis honorem velut paravitcorfuum, utinveftigaret lezgem Dom: - Ef4r.c. 2 fibi, & nonDeo in ipfo exhibendum appetat, ni, & faceret,& doceretin Ifrael praeceptum,& eoferemodo, quoinuius olimin folemnifup- judicium fcribens,tres confiderat conditiones, plicatione Ifidis Deze effigiem portans, & ho- iis, qui regimini publico admoventur, cumpri- mines ante fe profterni videns, fibi honorem i!- mis necellarias: z1d illatria debet Pralatu: pra« lum exhiberi putavit, ideoque ab agafone in parere cor fauin, id eft, ad fcimtiam, vitam €3 do- ventrefodicatus audivit: Nontibi, fed Ifidi. Grinam : utinvefiigaret, ecce [cientia : wt faceret.ec- $Dern, i S.Bern, in 1I. Indignitas ex eo patet, quod ejusmodi cevita: ut doceret, eccedo&rina. Hincretcte Au- Aur.Caff. 61j yerim, hominesambitiofi omnititulo, ob quem honor relius Caffiodorus dixit: Fafces accipimus, utl-12.ep.r. exhiberi folet, careant, virtute fcilicet, quae fo- graves effe debeamus, tribunalia confcendi- 5 Greg, la, utait S. Bernardus, matergratizeeft; fola Natiant, mus, utmorum gradibus evehamur, nil vile, enim eft, cui gloria jure debetur, fecure im- nil cupidum judices decet : Pergit poftea ulte- QPQC. II penditur; quze autem fine virtute elt gloria, rius, & quidem ad propofitum noftrum aptiffi- me: Clarasenim fuas maculas reddunt, fiilli, profe&to indebite venit, propere affectatur, & periculofe captatur. Hinc jam olim Romani adquos multi refpiciunt, aliqua reprehenfione duo templa zedificarunt honori & virtuti, fed fordefcunt, alioquin expedit non videri, quam ita, ut per virtutis templum prius transeun- cunctorum reprehenfione fignari. dum effetilli, quiinhonoris templum intrare VI. Noffe debet, quo fenfu S. Paulus dixe- S. Thom, vellet, uthoc pa&to oftenderent, folam virtu- rit: Qui Epi/copatum defiderat,bonum opus defide- 2.2.9-183- tem effe viam ad verum honorem. Etmerito, rat: quem quidem S. Thomas fic declaravit; * quia,cum honorfitexterna teftificatio internze dumait: Triain Epifcopatu poffe confideràri. bonitatis, bonitas autem a fola virtutehabea- Primum eftoperatio,per quam faluti proximo- tur, reCteinfertur, folam virtutem effe radicem rumintendit. Secundum altitudo gradus, quia & matrem glorize & honoris. Epifcopus fuperalios conftituitur. Matth. 25. III. Moduscurandiin eo con fiftit, ut & vili- Fidelis [ervus €$ prudens , quem conflituit Dominus tas honoris & glorize humanze perpendatur ; Juper familiam fuam. 'Tertium honor & reveren- (nam ut S.Chryfoft.h.34.ad Pap.ait: Nihil ho- tia, & fufficientia bonorum temporalium : Ap- minum gloria vilius; dic enim mihi, fi puero- petereratione reverentize & honoris, vel fuffi- rum parvulorum videas multitudinem,la&ten- cientiae bonorum temporalium, non licet, quia tium dico,nunquidab eis gloriam concupifcis? eftambitio & cupiditas, item ratione gradus fic ergo erga cun&os homines difponaris pro- alti, quia eft praefumptio. At vero quandonam ptergloriam ) & exitusillius confideretur, ut cafus daretur, in quo Epifcopatus defiderium idem San&us hortatur l. c. dum ait: Cogita, foret licitum ? Quando nimirum defiderium cum gloriam concupifcis, quod eam fis affecu- nullum alium finem refpicit, quam pure fervi- g.f tus, & diíce finem, & nihilinvenies, perpende, tium & obfequium Dei, & fubfidium faluti ani- pl quantam eares habeat jaCturam, quot & qua- marum impendendum. Aliter eadem verba Salmer. p libus bonis privet, labores quidem fuftinebit, explicat Salmeron dicens : Epifcopatusin pri- 944 1727 mitivaEcclefia finehonore & fine divitiiserat: & pericula, fru&ibusautem privabitur, & cer- taminum przemiis. Nihil aliud erat,quam crucem portare, & opus Hugoinc, 1V.Inprimisnoffe oportetafcetam, quomo- charitatis impendere; nuncvero, ubi Epiíco- 16. Ecd. dodignitates verefufcipi, &adminilftrari de- patus cum magno honore & divitiis conjun- lil beant, id quod pulchre Cardinalis Hugo indi- Cuseft, nonniíi pericalofe appetitur: Idem cavit, dumilla verba: ARedderationem villicatio- hoc diuante S. Anfelmus hisce verbis monuit: nirtug : ponderansjita fcribit: Revolvenda erit Notandum, quia, quando Apoftolus hoc dixit aquolibet Praelato triplex quzeftio ; prima erit, plebibus, quicunque prveerat, primus ad mar- amice, quomodo hucintrafti? ideft, in praela- tyriitormenta ducebatur ; tunc ergolaudabi- tionem; quis teintroduxit? Nummus velChri- le fuitEpifcopatum quzerere: quando per hunc 3 quafi Bibliothecee A-Manualis . Concionaiorie 19 quafi ad martyrium feftinaretur. Eandem refalutabat, quod alius quidem, qui afinum quoque expofitionem legi apud Dionyfium fequebatur, videns, eundem acriter fuftiga- Carthufianumin libro deregimine Praefulum: tum fic eíft allocutus: Non tibi, fed Deze: Nonadvertunt (deambitiofisloquitur) quod Idem quoque moneri poffunt indigni ad di- Apoftolus dixithoc, quando Epifcopi trahe- gnitates praeter omne meritum evetti , ho- bantur primi ad amariffimas poenas & acerbif- nores enim, quos recipiunt, non fibi, fed ma- fimas mortes martyrii, ita quod tunc inEpifco- giftratui, quem adminiftrant, aut dignitati, patu non poteratamari, nifi opus bonum. Qui- qua gaudent, attribuere debent, cujus veri- g dam noftri hujus fzeculi infignis Orator dicit, tas tunc pridem manifefte cernitur, quando (,2À quod, quando S. Paulus fzepedi&ta thematis honoribus (ut fzepe talibus accidit) exuun- verba edixit,omnes Epifcopatum refugiebant, tur, tunc enim patet, quam viles & contem- quia ovium greges tales erant, ut iis guber- ptibiles, rifuque digni exiftant. nandis vix ulli reperiri poffent paftores; & tales paftores erant, ut pro gregibus pafcen- $. Xl dis vix pafcua inveniri poffent, adeoque tem- CONCEPTUS PRJEDICABILES. porailla taliaerant, in quibus fimul ftare po- terant dignitas cum humilitate, & dominandi I. Exoccafionethematis: Gloria nofira luzc 2.Cor. t. fortuna cum miferia ferviendi. Sacerdotes eft, teflimonium con[cientig noflrg : narrari poteft V* 1?- tunc aurei erant, calices vero lutei vellignei: inprimis,quod fuperiori $. n.2. de duplici tem- fudic 9. mitrae plus curis, quam gemmis onuftze erarit : ploa Romanisedificato dittum eft, & oftendi, D Epifcoporum chlamydes paupertate potius, folam virtutem effe matrem gloziae & honoris, quam acupictura perforatze erant: Erant eo quiailla 1. juvat maxime ad honorem obtinen- tempore paltores fine baculo vel clava, oves dum, cum fola conferat bonitatem internam, finelana , lupifinetimore, dignitates fine di- cujus teftificationem praebet honor. 2. Juvat gnitate, ecclefize fine dote, honoresinfamia ad eum legitime poffidendurs ;. quia ipfa do- pleni, eminentize przecipitiis conjunctae, curze cet, nihil fibi, fed omnia Deo attribuere, atque curarum pleniffimze , denique ejusmodi in fta- adeofemper in ore habet illud S. Pauli : Soli x.Tim.r, tu tunc Primatus erant, ut majorem quis pare- Deohonor & gloria. V. g. retambitionis fufpicionem dignitates fugien- II. Ex occafione thematis: JMihi autem ni- Pf, 139. do, quamillas defiderando. mis honorificati [unt amici tui Deur:: oftendi po- V. 17 S.Ambr, — VII. Noffe debet, & bene notare S. Am- teít, amicitiam Dei, quze in virtutis poffeffione L';"id' brofii fententiam , quando dixit: Menfura o- confiftit, effe optimam viam ad honores ac- neris pro menfura debet effe geftantis, alio- quirendos. 1. Quia eft via certif/ima: cum quin impofiti oneris fit ruina, ubi ve&oris in- ipfe Deus dixerit: Quicunque glorificaverit Geneí1 firmitas eft. me, glorificaboeum; quisautem magis eum L 20: S, Chryf. VIII. Notfe & ponderare debet, quod illi, glorificat, quam virtutideditus? 2. Quia eft Prov. 12« 1.6. defac. qui eft in gubernationis dignitate & officio via brevi[fuma feu retdiffima, cum illis ambagi- V- 21 conftitutus, gravis ratio de omnibus fubditis bus & difficultatibus careat, quas fubire co- fit reddenda, nam unicuique Przelato dici guntur illi, qui honores humanos venantur, poffe videtur, quodl. 3. Reg. c. 2o. legimus, ni- uti ex $. 1. patet. 3. Quia eft via fecuri[fua ; Rom. g. mirum: Cuflodi virumiflum, qui fielapfus fuerit, cum non contriftet juftum , quidquid ei acci- V- ?8- erit anima tua pro animaejus; Dequalibetenim derit, tefte Salomone; fed diligentibus Deum Merchtr, anima obftrictus eft rigidiffimum reddere com- omnia cooperenturinbonum. 4. Quiaeft ju- Prov. t5. o£ Sue, putum: JDurifimum judicium his , qui pra[unt, cundiffima : cum fecura mens fit quafi juge : 15 Ls frt-.. Nonenimillisfolum de feipfis reddenda convivium: &, fi eft gaudium in hoc mun- eft ratio, verum & de omnibus aliis ipforum do, hoc utique poffideat puri cordis homo, 1.2.de imi- urzecommiffis. Ubiefigrex ( inquitDeus ad uti Thomas Kempenfis ait. tat.c.4. Jeremiam ) qui datus efl tibi, pecus inclytum tuum? III. Ex occafione thematis: JVec fibi quis- Hebr.s. E quid dices, cum vifitaveritte? HincS. Chry- que fumit honorem: Oftendi poteft, honorem, foftomus dixit: ab eoipfo die, quo tu mihi E- cum fit extrinfecum bonum, & ab aliis obve- pifcopatus fufceptionem hanc injecifti, fa&tum nire debeat, non debere a nobis ipfis quzeri, eft identidem, ut corpus hoc ab anima prope- & ambiri. r. Quia, ut S. Bernardus ait, ta- modum diffolveretur, tam ingens pavor, tam lis honor hoc ipfo, quod fine virtute humili- ingens triftitia meum animum occupavit. tatis quaeratur , indebite venit: fola enim vir- Manfi IX. Noffe debet, honorem, qui ab aliis de- difc. r9. tus eft mater glorize. 2. Prepropereaffe&atur : fertur, nonhomini, fed Deo exhiberi, uti fe- Sicut fi zedificio nondum folidato magnum quens factum pulchre oftendit: Cum olim onus imponitur. 3. Periculofe captatur : Quia Minerv2e ftatua in jumento quodam, vefte at- perinde fe habet, ac fi infanti culter praeacu- talica auro, argentoque intertexta, exornato, tus ufürpandus offeratur. Hinc Chriftus non honorificentiffrme accommodata, proceffio- fufcepit officium Paftoris & Praedicatoris, do- naliter ab idololatris quibusdam paffim per nec poft triginta annorum exercitium in vir- tutibus a Patre zeterno a plateas magna cum folemnitate circumferre- pprobatus, & Spiri- tur, accidit, quod, dum unusquisque in pla- tu fancto edoctus eft. teis illis, quas proceffio illa obibat, Minervae IV. Ex occafione thematis: Gloria €9 fo- Pf9. v 6. ftatuam fumma, qua poterat, reverentia ve- JOfephJ' ! nore coronafli eum : — Oftendi poteft inprimis, .antiq Ü neraretur, afinus honorem illum fibi delatum quam parum optandus fit honor humanus, ut l7' i [4. quicum abore magno acquiritur, cum timore . : eífe exiftixnans, quemlibet caput inclinando | magno « Titulus. VII, Atnbitio: - 7l magno poffidetur, .eum dolore magno ahæit- effet, quorum idem nonnullorum quidem ju titur. Oftendatur deinde, quam omnia con- dicio reus, aliorum vero. fententia innocens traria fint in henore Dei, ut qui (ine labore effe judicabaturs. verum ex mente ecrum;qui magno obtinetir, absque timore conferva- caufz illius examinandz prafedi judices ,tr, &cum dolore amitti omnino non poteft, erant, vera exi(timabantur delicla ab illo pa- : quz omnia facile ex füperiorib 4 i us S-Sf probari uata, etiamilla, qua eidem per caluminiam .^ potiunt. | $Matth. 20. V. Exoccafionethe fuerant impofita: Et quidem ob hunc przci- y. 22. matis.: Nq/&ztzs, 4uid pue refpe&um credibilia videbantur , fcilicet petatis: poteltoflendi, quaenam fit radix am- propter naturam fuam;quod fieri poffe judica- à bitionis, quia fcilicet fragilitatem propriam banta juvene tam accenfo regn 1andi cupidi- ambitio(i non confiderant; fed ad omnes fun- t tate,. Unde Didacus Stella opi ime hunc in &iones honorificas, quas ambiunt , refpon- modum fcribit: Eft adeo dete flabile vitium dent: Poffumus illas cum dignitate füftineres ambitio, ut ex ejus cu - unde plerisque contingit , quod Phaethonti piditate quodvis malum poflit prfümis nullum eft fla gitium, quod Ovidius fingit eveniffe , ut fcilicet ob impe- ambitiofus facere nontentet. ritiam regendi & fe,. & alios in grandia mala COR [, . II. Hugo Cardinalis optime notat, quod H'goinc, V, pr&cipitents merito ergo illisdiciturs Nefci- tis, quid petatis. : Salvator nofler quantumvis alias mitis &^ ^ manfüetus fuerit, attamen in ejiciendis templi judic., 9. Vl. Ex occafione t hematis: Vemte , profanatoribus , V. 5. ub umbra mea requie[cite : Ambitiofi compa- & fpecialiter quidem in ex- pellendis bobus, qui ibidem ad facrificandum rari poffuntRliamno, quiaabinitio, dumau- vendebantur, tanto fuericindignationismotu ;cupanturhonores, valdemollesfünt, & offi- correptus , ut hoc facinus propriis manibus cio(i; fed, ubi dignitates acquifiverint, indu- füis exequi non dubitaverit; Bos eft animal refcunt, aculeantur, & fpinofi efficiuntur, fed ordinatum ad]aborem, & fignificatillos Simo- & ignem perverfz converíationis defe emit- niacos , qui promittunt & exhibent laboriofa tunt, &íe, acfübditosigneinfernali combu- Ti fs runt. E contràrio verovirifancti & humiles, fervitia pro prebendis: adducitque przfatus Wf Cardinalis illum Proverbiorum tex tum, quo qui fant oliva per fuavitatem conícientig , fi- dicitur: uóz zoz funt Loves, Lj prafepe vacuum I cus per dulcedinem devotionis , vitis per hila« ef* , ubi autem plurima fepet £ $, ibz ynamifefla ritatem Spiritualis lztitiz, recufant & fugiunt eff fortitudo bovis; Ambi dofi enim veluc ini: ejusmodi honores, ne deferere pinguedinem defefli beves effe viden: ur, quotiescun qué.- & dulcedinem füam cogantur. .Quaomnia tam de temporalium bonorum lucro ^ quam fufius perpartes explicari queunt. de honorum affecutione agitur. Unde Chry- . Genef.19. VII. Ex occafione thematis: /Voa poffum foftomus ait: Quid enim refert, fi non das- Ve 20; Znmontefalvavi, ue imveniat me malum €7 qno- 10712 pecuniam, fed pecunizloco adularis, multaz: -21- viay:. OÍtendi poffunt in prima parteconcio- ^nis pericula, quz incurruntur ab iis, qui in que machinaiis; pecunia tua fit tecum^ in^ perditionem , quoniam putafti ambitu huma...- alta dignitate conftituupntur , precipue con- no parari donum Dei:- 7 qvibus fcientiz ledendz, devotionis & quietis amit- verbis de m1u-*-i : om. 8- niis feuofficiisloqui intendit. D tende, vite corporalis & fpiritualis perden- Iil. Axioma vulgatum;quo dicitur: Hon ' 28* d& , quem in finem narrari poteft de B. Gan- ofManü resmutantmores, adeoverum eft, üt $. Pau. difc. 4. Marchant. fredo Coenobii Clarevallenfis Priore, qui poft- )f 0f, li* off, Sacer, quam Epifcopatum Tornaceníem ab Eugenio lus ad Éphefios fcribens, deque Chrifti in cce- 19 '-H' t. I.leCt.5. losAfcentione tractans, fpecialiter nos erü« - Pontifice, & S. Bernardo oblatumreculaffec, diat, Chriftum etiamnum, dum ad zterni Pa« paulo poft. mortuus cuidam Religiofo appa- tris fui dexteram cum tanta Majeftate gloriofe ; eiti* I'Uit, ixitque:. Salvus füm ,. mih ique felici- confidet , eundem: prorfüs: nihilominus finé it Cb tcr ce i t fuga Epifcopatus. Si enim fuiffem ulla fuimutatione perfeverare: - Qui aftendit, ïebl'-S- de numero Epifcoporum, fuiffem de numero 1p/e eff ,qui defceudit. Verum dicataliquis:que- r' 4' L damnatorum. ltamihi SS. Tripnitasrevelavit. nam eíle poterat dubitandi ratio, ob quam du« Inaltera parte concionis explicari poffunt fe- bitaripoterat, num Chriftusad dexteram Pa- quentia verba ab eodem Loth prolata : -.E/? ci- tris re(idens idem fit, qui anteain carne paffi- vitas bac juxta, ad quam pofJum fugere, parva, bili vivens erat; Rati o illius heceft, quia ni- & falvabor in ea:. Quz fententia pulchre po- mirum inter nositafieri videmus, utadhono- teft ad humilitatem applicari, utque ab om- res evecti nonjam (int amplius iidem, quian- pibns füpra enumeratis periculis libera eft. ! - tea, fedpotiusfaciem, mores & atfe&us füos prorfus in diverfos a prioribus commutent. 2$. XIV.. .. IV. [nftatua a Nabuchodonofore vifa pul- Mant cherrimum quoddam obíervandum eft myfte- difc. 6 NCEPTUS PRJE rium. Sicut enim Deus in ftatua illa Monar- !'- 9- - CABILES. .;/ -v D. chiarumreprzfentat honores & precellentias, ita quoque eodem tempore eafdem proponit,. u Qualitas. utprzcipitio proximass zhferffus eff desuonte t.rb Jofeph.l. lde cd'd(ïääräb:iie .eüï, ,. quod jdfephus lapis [rmemanibus , € pevcuffet jéatuam in pedi- 6. antiq. I.,Va bus éjus ferveis, €v ficlilibus, €P coumsuuit £0$. l7o 'Qo 140 Hebrzus de Archelao Herodis filio re- tunc contvita funt pariter ferrum, tej?a, avgeu- fert, nimirum, quod, cumisdegravibus qui- tuny r auvum, 7 vedaBaquafi infavillam effi- ocus , b»gf-.dam deli&isapufi Imperatorem accafgnfls Ua qreæ dobe rzæzn/ï:nf..?eufof. nullusque À E " e h! Pibliotbecee: Manualis. Concionatorize 72 inventus eff eis. Circa quz verba Hugo Car- mundi hujus ; quos enim füperbi procurant, dinalis ait: flatuam percutit. in pedibus; & ambiunthonores, nunc aícendunt, paulo quando majores aliquos in fzeculo, quimun- poft defcenfuri. - Hunc continuo ludumludi- mus, rotam &c. ' : dum videbantur fuftinere & portare, dejicit in paupertatem vel mortem. .. j 'VilI. Dominus Deus nofler Aaronis füum- Man& pu N V. Valde confi deranda funtilla Ofeää ver- L Pal S. Greg.1, 1 mum íacerdotium prenuntizre volens, id difc.7. x6.mor. ba: Zram/irefecit Samaria Kegem fuum; quaft ipfum florefcenti quadam virg: mediante prae- ?« 12* eo X' C. 5. & Jpumam fuper faciem aqua... Exenim hac eít ftitit:: Zpvenit gertminaffe vargam .daron: at aquarum omnium naturalis conditio, .quod, vero haud importuna.hoc loco moveti poteft quando obortis tempeítatibus intumefcunt, quzítio, cur fcilicet non potus ad hunceffe- Íefequein altum erigunt, inlittore, quodalli- &um oraculo, .quo in Arca dari folebant defi- dunt, fpumas illas protinus gignant , quz deratarefponía, ufüsfuerit, aut vera revela- aquz ex igne efferveícentis videntur effe bul- tione quadam Moyfi (pecialiter fada? Nimie litus; porrointumefcentes hz aque Dominio- rum Deus;, qui omniain fapientia fecit, Aaroni rum & Imperiorum füntfymbolum, inquibus per hoc infinuatum effe voluit, ut fupremam ambitio(i totaliter evanefcunt : hzc autem illam dignitatem haud fecus labilem atque fü- - dominia inftabilia füunt , ad eumque modum; gacem effe agnofceret, aclabilis eft fpecies feu quo fpumz , velociter difparent. Quod & pulchritudo elegantiffimi floris, qui mane in S. Gregorius optime confirmat, dumait, per lucem editur, & vefperi efflorefcit, & inte- hanc fimilitudinemnobis infinuari, quod dig- rit: Utfümmam baberet humilitatem, fciens " I nitates & honores hanc habeant naturalem commiffum fibiflorem poteftatis. proprietatem, quod etiamnum vix emicantes IX. Divina quoque difpofitione fa&um eft, S. Ambr.. ï fübito .evanefcant: fic fpumofíx aquarum ut; quando Lucifer Chrifto omnia totius mun- £&: 4*a .* bullz inchoantibus pluviis excitatz ab intimis diregnaobtulit, & fpeGanda propofuit, idip- certatim prodeunt ,. fed eo celerius difrupte füm in unicoldumtaxat momento factum fue- depereunt, quo inflatz citius extenduntur; rit: itaenimexpreffe S. Lucasfcribit: Ojfen- cumqueexcreícunt, ut appareant, crefcendo dit illi omnia vegna orbis terra in momento eragunt, ne fübfiftanr. tempovis. Ubi S. Ambrofiusita ait:: Bene in £. Mach. & VI.SimonMachabzus füper fepulchro de- momenro temporis fzcularia & terrena de* €..12. mortui gloriofi Patris füi naves quasdam ex- monflrantur, non enim tam confpe&u cele- Ículpi fecit, ut hac rationeunusquisque naves ritasindicatur, quam caducz fragilitas po« hafce cum aliis poffefforum honorum infigni- teftatis exprimiitur;.in momento enim cun- busconjundiasvidens, inde honorum mundi &ailla pretereunt; & j Fæpþ hongr fzculi abiity " hujus inftabilitatem tanto clarius agnofceret : antequam venerit. paves enim in maxime volubili elemento con- X. 'Theodoretus ingeniofe 'Kþroi'fus/con fi- THecdor, tinuo flu&uant ,. adeo ut nunc deprimantur derat, quod quatuor nobis inScriptura facrd orat. 3. in L usque in abyffum , mox vero ad ítellas usque repraífententur ftatug aurez ,. quarüm príma evehantur : Legantur magnifici illi applaufus; fuit vituli aurei, . quem ingratusille Dei popu- quos inSaulis primi lfraclitarum Regis ele- lus in Oreb adoravit: Secunda füit Samarita- . &ione univerfíus populus lIfraeliticus edidiffe norum ítatua aurea füb Jeroboam erecta: fcribitur: E£c/amavit omuis populus,C9 ast : vi- Tertia Babyloniorum pariter aurea : Quarta vat Rex! poíftquam vero omnes ipfum ado- vero Nabuchodonofori Regi in: omno com- raffent , dimifirtSamuel omnem populum fin- monftrata fuitjnon quidem totaliter aurea, fed gulos in domum füam: at vero vix pedem partim ex auro, parrim etiam ex argento, ere; fuum pro adeundis domibus fuis moverant; ferro,& terra coagmentata: Verum dic fodes; cum ecce mox adveríus eam quzdam rcbel- quodnam in eo putaslatere myfterium, quod lionis fpecies excitata fuit : Jz/zi belial dzxe- tres primz totaliter aureg fuerint, absque ul- vunt: Num falvare nos poterit iffe?. &v de]pe- la alterius metalli interveniente mixtione : qerumnt eun. N quarta vero ex aliis metallis diverfis, auro "Tertull. 1. N II Tertullianus un ico verbo,eoqüc&alde multum inferioribus mixta, imo & ex terra & de pallio. (ionificante & expreffivo ambitionem defcri-- luto compofita fuiffe dicatur?. Nimirum fta- C. 2. ]fai 40.t15. bit, dum illam verfiformem appellat. Inlfaia tug ifte dignitates prefigurabant humanas : Sap. 1t. quoque fcribitur : Ecce geztes qua/Tmomentutn Et quidem tres flatuz hominum manibus 23. Jffatere veputate funt.Sapiens fimiliter ait: £az- fucre fabricate, atque expuroauro fufz, quia. homines omne id , quod in Magnatibus fplen- quam moinentum fTatera,fic efl ante te orbis ter- vavum, C? tauquata gutta voris autelucaui, qua. det, oculosqueintuentiumad ferapit, aurum defcendit in tervam. Arabicus loco: ly: mo- effe Gbi imaginantur ,. cum tamen in oculis & mentum, legit, tanquam depreflio linguz bi- judicio Dei revera itanon fit: ideonamque in ..Jancis. Atverofcire percuperem, in quonam ftatua illa, quam Deus füperbiffimo illi Mo-* illa, interdominium, quodobtinetur in füb- narchz in.fomno videndam przbuit, folum ditos, & flateram, five roris antelucani gut- caputaureumerat , deinceps vero femper ex tam, confiftat proportio; quidnam enim fta- ignobiliori & indigniori merallo conflata cer- tera, qu& ad emendum & vendendum fatta nebatur, fiquidem brachia & pe&tusargentea, e(t, commune habet cum (ceptris & Domi- venter eneus, tibizíerrezm, pedes vero cre- niis? Pro refponfione notandum eít, quod tei feu lutei erant, ut per hocinnuatur, quod bilances eriguntur, & deprimuntur, afícen- tametfi in Principibus vere fitaurum, argen- dunt fürfüm ,. & deícendunt deorfüm: idem tum , & zsdivitiarum, authoritatis, & do* quoque in confpectu Dei fit, quoad honores minii, hzc tamen omnia in illisferro, id eft, bel- Titulus V 1. Ambz'tz'o.-*" 73 bellorum tumultbus cernantur effe conjun- petitus , domihändi aväditas , a primo pa- &a, imo & luto infirmitatum multarumque rente hzereditario accepta, contagium eft tam aliarum moleftiarum & inquietudinum, quze commune, tam vulgaris peftis, malum tam capita coronata divexare & torquere commu- late diffufum, ut mortis, quae nemini parcit, n niter folent. L fimile videatur. Non relinquit perfectum, uS,*cur fan- t ?, D. Nyff. Xl. Quserit S. Gregorius Nyífen non preeterit laxum, invadit magnum, tentat lif . x. Polit, &a illa & felix patria, in qua beati fempiter- parvum, oppugnat paftorem , aggreditur vi- 1e0 L. na gaudentquiete, voceturregnum. Primum lem, & vix reperias aliquem, cui caput a va- quippe fermonem, quo doctrinam fuam Ma- na dominandi cupiditate non intumuerit. gifter coeleftis initiavit , (ut auditores attra- » Quis tam agreftis paganus, tam fylveftris heret)atali nomine eft exorfus,inquiens: £ eü- montanus; qui oblatam Praeturze virgam non 1i pauperes [pivitu , quoniam ipforum efl regnum ltus excipiat, non quzerat ambitiofus? Cui tielorum: Matth.s. JBrati; qui hujus vitis bona uuquam difplicuit locus fublimis, & fedes fu- iï??ipomlia;-volmtu , libenterque propter me dereli- perior?..Cujus animus exhorruit dignitatem, querint, quia in futura vita Reges erunt, qui hic reformidavitimperium, & fugit praefetcturam, fpontanei fant'pauperes. An forte non erat no- nonfecus ac Moyfes fuam in ferpentem trans- men aliud aptius, quo donari poffet illa coele- mutatam virgam ? 3 j 5 XIIH. Querit Plu tar&üüs | Pmbïem. IB. Ibid. ftis habitatio, quam regni? Aut iion poterat alia re validius, efficaciusque ad fé adducere iftad:. . Quid eít,. quod honori aperto capite Dominus, quam una pollicitationeregni? ' . rem-divinatin faciunt ? Videtur Plutarchus Ibid, —XIL Noninfirmum huic veritati miniftras fubindicare , Sacerdotes ,. cum c?eteris Diis Ambr, bit fuffragium Hugo Cardinalis, cujus ea eft vi&imas litabant, tecto id capite feciffe: nifi obfervatio, quod facrorumfaftorum fctiptor, enim ita.effet, non tantum myfterii in €o po- 4 K cum plurima de multorum populi Hebraei Re- neret; quod honori, quem.ut Deum quemdam gum geftis & moribus dixit, talibus verbis & nümen czeca gentilitas venerabatur, fuos narrationes fere fingulas abfolvere folet: ve3 deoperto vertice honores, facrificiaque offe- rebant. Atcur ea adillius deaftri caltum u- rumtamen excel[a non abflulit ; quod 3. Reg. 15: V.I4. & 4. Reg. 12. v. 3. & 3. Paralip. 2o. v. tebantur czeremonia ?. Refpondet ille: Quia 33. & alibi reperias, & hunc habet lenfum ? fplendidum quiddam, & illuftre, & apertum, Quidquid hic, velille Rexfecerit, hoc tamen & late patens gloria eft.. Quando procerum, tion fecit,utloca profana & facrilegain locise- aut magnatum quisgiam plateas obit, non il- ditioribus conftru&a demoliretur, in quibus lum. omnes paífim nudato capite honorant, turpiscultus deaftris, & inanibus dzemonio- fed noti folum, & quotquot urbani, & comes rum fimulacris, ad infignem veri Dei injüriam videriamant: .. At cum Rex compita tranfit, deferebatur. Hugo ait: de paucis dicitur, omnes affürgunt, omnes ad regiae coronze & teodor, nl 5, i quod excelfa abí(tulerint. Quamquam non- májeftatis obfervantiam & reverentiam fub- , nullorum Regum virtutes aliquas regia hifto- mittunt poplites, nec quisquam eft, qui non ria memoret, ut Afze, Joas, aliorumque, de- fibi detrahat pileum. Sicnuncait Plutarchus: fcriptiones tamen vitze pene omnium fic con- honori aperto capite rem divinam faciunt, cludit: Verumtamen excelfa nonabftulit;idos tanquam pluribus dixiffet : Reliquis Diis, lorum aras in montibus , collibus, aliisque Marti, Veneri, Mercurio teéti capita res di- fublimioribus locis excitatas non evertit, cum vinas faciebant, nam irae, turpi libidini, immo- multa alioquin bene laudabiliterque gefta poft derato quzeítus ftudio hic, aut ille, & de toto fe reliquerit. Soli Ezechias & Jofias com- hominum grege nonnullitantum fuos animos munem hanc notam & reprehenlionem eva- contradunt, & reverentize cultum deferunt; fiffe, 'nec meruiffe videntur. . Tali quadam at vero glorize, honori, dominatui, imperio, cenfura, inquit Hugo, perfítringi poffe viden- majeftati nemo eft, qui non detetto fe capite fubmittat: Honori dete&to capite rem divi- tur pene omnes totius mündi homines, atque iniis etiam non pauci, qui virtutibus magis nam faciunt, non unus & alter folum , non exculti majorem perfe&tionem funt affecuti: etiam pauci tantum, aut plurimi, fed omnes. Nam dominandi appetitus tam eft infitus ve- Fere omnibus convenit illa exceptio, quaeto- ties in libris Regum reperitur: 'erumtamen lut a natura gentis hominum animis, & re- excelfa non abfiulit. Sed nec multi Religiofi gnandi cupiditas, & glorize, exiftimationis- auferunt hzec excelfa: vix quisquameft, de que praeclarze ftudium ita corda eorum fubi- quo non poffit affirmari, quodin libris Regum gunt, ut vix fint, qui illorum tyrannidem ef- de Regibus illis plerisque dicitur, hoc unum fugiant, vix, qui ab illa contagiofa infirmitate immunes evadant. [ fere multis eorum przeclare fa&is defuiffe, quod excelfa non abftulerunt. ^ Quotusquis- - XIV...S.. Ambrofius ! -d'ef cribit hominem, Ambr, in que enim efít ex omnibus totius orbis terra- quem peccata omnia pro bonis, five (utve-Fi.z18. rius dicam) pro malis, quae ab iis habuit, tan- rum hominibus, fiin his etiam exercitati(fi- mos Religiofos, & perfe&tiores anachoretas quam.debitorem in preetorium ad tribunal recenfeas, qui inter quantosvis virtutum pro- pertraxeriat primum, dein vero cum viderent non elffe folvendo, certatim appetierint, fed u- fectus excelfa cupiditatis dominaudi prorfus dejecerit? Ambitionis idolum, & libido im- na vehementius ambitio invaferit, idque ju- perandi ex loco fuperiori ; fupremam animi re inajore, & antiquiore, quam vitia reliqua: Venit libido, inquit ille, & dicit, meus es: arcem pene apud omnes obtinet: Fere om- nibus convenit illa exceptio; regnandi ap- Venit ávaritia, & dicit, argentum & a urum, quod R. Pat. Loha, Bibl. Man. T: om.» Z. 14 Bibliotf;ecæ Manualis Concionatoriag d quodhabes, fervitutis meze pretiumeft. Ve- quondamimperabat: Tolle filium tuum unigeni- r nitluxuria, & dicit: Meuses; ecce non cur- tum, quem diligir, Ifaac, €9 vadeinterram vifionis, dii rentes adverfus debitorem hominem creditri- atqueibi offeres eum in holocau[ium, Gen.22.2. O- )u ces noxas, ecce litem uni a tam multis inten- leafter hocloco aliquid obfervavitdigniffimum p tatam, ecce chirographa, teflificationes, indi- obfervatu, nempe, quod Deus Pater folum Fi- lium fuutn voluit de ambitione monarchize joc cia, quibus libido: gula, avaritia, luxuria, & gm vitia certa fuarum creditarum rerum tempo- munditentari, cumei dzemon regna mundi fe- i ra, & exactionis juftitiam, zequitatemque af- mel omnia obtulit; quodícierit, apudillum fo- ferunt. " Sed unam hic ex omnibus peccatis lum nihil obtenturam hujusmodi tentatio- fet ambitionem defidero. Übinam illa hzefitet, nem. Quia noverat neminem,nifi Chriftum vi- autquifiat, quodilla, quze fcelerum princeps &orem.evafurum ex praefentata mundi mo- qb( p eft, & creditrix facile primaria hominis, nihil narchia,eum folum voluit illa tentari,inquitil- uf ab illo fuum repetat? Illane vero abfit, ubi le, velutdixiffet Dominus: Tentarepoffum À- homo talium debitorum nomine incurfatur, brahamumfacriticio filii, qui illi unigenitus eft, gt nequetam charustamen, quin.pro me facile infer.4 da« & nihilexigat? Audite, quid fan&tus Medio- poüDOm n | lanenfium Archiantiftes inquiat: Venit am- victimam mactabit. , Poffum alios tentare 2e- bitio, aitille, & dicit: Plane meus'es, neque rumnis,explorare & exagitare adverfis; atque Z.Qua E]U ea illi propter me animo 2equo & magno fe- p01 opes tantum tuas; fed & te ipfum, quantus j quantus es, magno & notorio jüre mihi ven- rent. Monarchiarum vero & ampliffimorum dico. Nonne videtis, quo juris difcrimine, & hon -oblatione neminem tentabo, nec e- u quam imparibus verbis ac meritis ; hominum nimquisquameft,qui regnandi ambitum fupe« p fibi vitia adfcribant? .. Nam cum coaetera di« rare & opprimere poffit,Filio meo hicfervatus cant fimpliciter: Meus es; fola ex.omnibus triumphus, folaillum ea exfpe&at vi&oria,qui Yc r anibitio fidentius loquitur, & audaéter affir- folusafpernariimperia,& calcare monarchias f0 mat: Plane meus es, manifefto, indubitato- pofle videtur. Quianoverat neminem, nifi Chri- quejuread mefpectas, nemo zeque ac ego, te lum vilorem evajurum ex pre[mtata mundi t0 - ü narchia. eum [olum voluit illatentari. — ; *5 fibi arrogare póteft, luculentioribus teftimo- niis, quam mihi, non es obnoxius, devinctus- . XVII. Quzrit Abulenfis,: quam ob re m Ibid. que alteri ulli. Hincvideas, quam libere & Chriftus , qui vivam omnium virtutum ima- ? Tametfíi enim Ii£ clare hic loquatur ambitio. ginem de fe nobis exhibere potuit, atque ad ha peccata reliqua, libido, gula, avaritia, male- earum exercitationem fzepe exhortari folitus dicentia, & quae funt hujusgeneris alia, con- fuit, folius manfuetudinis & humilitatis pro« p venire hominem, & dicas ei fcribere poffint, lo totypon fe nobis praeftituere voluit, dicens : tü fed nulla fronte apertiore, quam ambitio; nul- Di[cite a me, quia mitir fum , E$ humilir corde. li enim vitio ita füccumbit homo, utilli, necab Loquebatur alibi de jejJunio , & quamquam Q ipfe quadraginta dies, totidemque no&es im- T ulla zequeopprimitur paffione,ut ab una domi- nandiaviditate. paítus transmififfet, folum dicebat: Tuwau- K 9yfi, 1. c. XV. Hujus di&i verítatem, & cupiditatis tem cum jejunas, €$c. Matth.6.17. neque ait: I fol vim, poteftatemque fatis indicarunt duo in- Difcitea me jejunare. Lucze6.12. Erat per- fantes, qui intra uterum matris pofiti conflige- noBans inoratione Dri ;; cumque ftudium ejus- fc recoperunt. Primus ipnde prodibat Efau, & dem rei tam utilis, & ex qua falutis noftrze hi momenta plurimum dependent, perfuadere Jacob, velut jam tunc intellexiffet, fore, ut ab eodem fibi proriperetur & primogenitura , & nobis vellet, hoc folum ait: . 7u autem cum lu paternae domus locus dignior,a quo praeverte- oraverir, €$c. Matth. 6. 6. neque dicit: Di- dt batur exitu celeriore egrediens, plantam fra- fcite a me, qui totas orando noctes exegi , D tristenebat manu. Gen. 25. v. 25. Efauinpe- quoómodo recte precari debeatis. Rurfum Dd des fe conjiciebat, ut fratrem curfu praeveni- cum fit ipfa liberalitas, ut nos ad largitatem a ret: Jacob autem manumalteri pedum illius -excitaret, inquit: dateeleezmo[ynam ; . Luce 11. N injiciebat;utmoras abfcurrere volentiafferret, 41. & non ait: Difcite a me munificentiam, d & praeoccupareillum poffet. Primatum nam- cujus tanta eft benignitas & liberalitas. Idem lu que ambire, & nolleabalio quoquam antever- eftde reliquis virtutibus. At quid caufze, quod ti, tam eft naturalehomini, ut, quando etiam- folius humilitatis formam a fe defumi voluit ; ü num aliud nihil fcit, jam hoc noverit, quomo- Refpondit magnus Doéctor q. 66. in cap. x1. [ do primarium locum qucrere, & cavere de- Matth. dicendum, quod hoc fuit, quia Chri- ü beat, ne quis illum alius dignitate aut gradu ftus dixit: Difcite a me: ipfeautem oftende- antecellat. In hacfententia eft Oleafter, quam batur ficut perfe&üiffimus, in viro autem per- d talibus verbis expreífit. Non mirum); fi tanta fe&o non eft magnum, quod non fint, quae D pro primogenitura fit inter fratres difceptatio, ab omnibus ut vitiareputantur. Quimeritis d poftquam videmus, qu2e pueri faciant propter vitze fanGtioris aliis praeit, & ad altiorem vir- te hoc.Prorfus nihilnovum,quod fratres adultio- tuütum gradun, evafit, non debet glorize du- X res deimperio corrixentur, pro dominatuum cere, quod vel absque vitiis fit, quibus | adininiflratione altercentur, quando & pueri inquinati fünt alii, aut virtutes habeat nec nondum inlucem editi tam acriter, ardenter- alias, necmajores, quam czeteri.. Vincitquis- k C ue deprimatu & dignitate dimicant. N piam gulam, & jejunat, quid ille magnum I Ido pei*ï- XVI. Ut Abrahzfolidam erga fe fidelita- facit? Amataliusorare, quidhoc mirum in ocn. 3. tem , promptamque obfequendi voluntatem mifero,& egentiffimoDei mendicabulo? Alius fe Dom. r6. f poft Pent, toti mur;do teiufatalm Deus faceret , hæc ei re ar- in pauperes ftipem grogat, quid ea in duum, Titulus VIH. — Anbitie. 75 il« lif * äuum atque oþerof&m? fedillam famem glo- maximz & confummati (. rize, illamimperandi fitim extinguere, & repu- cium elt. Hjmæ xfhtutis 'mdif D;zmnu;f:. - um diare dignitates, & calcare obvia fceptra, &per F. humilitatem cordis proclivem ad pompas ani- /, XX. Cüm Red emptor nofter cum Á poftolis Manüi mum coercere, ut ne furfum tendere cupiat, fuis de paffione & morte füa jam imminente difc.9. ».x lja h. hoc eximium quiddam, & zeterna fama di- familiariter differeret, ecce protinus duorum. f()- gnum facinus eft. Quodfecumreputans Chri- illorum ambitioforum fratrum mater coram ftus, ajebat; JDifcite a me, quia mitis [um, €3$ lu- Chrifto fe ftatuens, arrogantem illam porrexit * W milis corde; Magnus enim Magifter, & vir per- fupplicam: Jic, ut fedeant hii d«o filii mei unus ad fectiffimus boc folum laudi fibi ducere debet, dexteram tuarm, alter ad finiflvam in regno tuo. C 10« il- quod dicat, & faciat magna, quibuscum com- proinde valde notanda eft di&tio illa: Tunc, Al pararinequeant,quaecunque ab aliis N qua S. Evangelifta hanc recenfens hiftoriam tur, vel fiunt. vel dicunf utitur, dicens: Tuncacce[fit : id eft, ex illo Sal- j XVIII. Plutarchus author nle 'eü, coiiff'e;quon--lï vatoris de amariffima paffione & morte fua iQ« infer.4. damfPhilofophos, utunum quoddam commi- habito difcuríu, occafionem fumpfit, fupplica- poftDom. nifcerenturnomen, quod homini, nativzeque tionem hanc Chrifto porrigendi pro filiis pro- le 2,Quadr, o« ejus procliviteti quam maxime conveniret, & movendis. Atveroquamnam patibulum cru- poft dilizentem confultationem non occurriffe cis cum throno regio, fceptra cum clavis, chla- aptius, quam ut graece qéc appellarent , quod mys regia cum lacerata, fordida & obíoleta Latinis Lux dicitur. Rationem vero nominis purpura, coronafpinea cum diademate regio affert Plütarchus in Moral.]. 2. talem : Opinor proportionem habet? .Etenim vero aliud ad huic difficyultati refpondendum non occurrit, autem diéctum aluce, propterea quod omnibus yehemens quaedam infita fit cupiditasinnote- praeterquam tritailla S Bernardi fententia. O Ícendi. Prudentiífime lucis nomine donazunt ambitio,ambientiumcrux! Etenimincarnata ä;. hominem: ut enim eain omnes partes diífun- fapientia fpecialiter ita difpofuiffe videtur, ut ditur, necrimulam praeterit, per quam nonfe. hzec mulieris & filiorum ambitio, cum Chrifti infinuet, ita homo , ut plurimum amat videri tormentis concurrerept, utinde omnibus ma- al nifeftum fieret, quod Regum throni & imperia & eminere, & fuperior effe aliis, fic nullam ld przetermittitoccafionem, qua primatum obti- gravia fint, eos admodum torquentia, animo- ^ nere fperat: .Neque hoc admodum miror; rumque patibula.. I$ hanc enim ab ipfo matris fuze utero oftendit XXI. FidebamSatanam ficut fulgur de calo ca- Salm. to. (* propenfionem. . Verfabatur S. Petrus Chryfo- dentem:; Porro fulgura & fulmina baliftze coe- 4 t* 27- $i logus in confideratione maturationis, qua fce-. lorum dici poffunt: & ideo, quandoChriftus * j tusnaturz vinculiseximi, & matern?e alvi pro- dicit: Zidebam Satanam ficut fulgur de celo ca- T direanguftiisfeftinat, ficutconftitutitempo- dentem, idemeft, acfidiceret: fuperbus ille & m- ris terminos przevertere foleat,feptimoque fze- arrogans de coelo in terram, inftar alicujus e pe menfe erumpere, nequenonum aut deci- balifta ejaculati fulminis, przecipitatus fuit, in lt $ mum exfpectare. Quid caufze eft,quzerit Chry- fignum, quod omnesfuos conatusin id dunta- — fologus. lllud, quod verfari inluce, & innote- xat directurus effet, ut mediante ambitione ri- f« $. Ícereamat, &expetit: Disruptis temporum. xas,difcordias & contentiones jugiter femina- moris, inquitilleferm. 56. & rudi latrocinio, re poflet.. Inter fuperbos ( inquit Sapiens ) " d - "&fra&is vilcerum clauttris, repentina vivendi femper jurgia funt. Did. Stella illa S. Lucze t " jucraquzerunt , & rapiuntnafcituri. . Tam ar- verba; facta eft contentio inter eos, quis eo- rum videretur major, ponderans, ita fcribit: /" denter expetunthomines effeilluftres, & con- 4 N Habes hic, ex quofonte bella & diffidia oriun- Ípicui. Ibid. XIX. Po tuit Da;,v.id Sauïem , cum ; ieum inw, tur, nempe ex ambitione. . Hec fuit caufa, antroinvenit, obtruncare, &ita potiri regno. quod Romani totum orbem macularunt fan- L Sed abftinuit a.czede manum, Deique provi- guine humano. lmo, quod valde deploran- dentize omnia reliquit. Poftquam tamen fpe- dum eft, difcordize , rixae & diffenfiones etiam l, luncaegreffus eft Saul, vocibus illum profecu- inter Przelatos ecclefiafticos propter praece- d tus, omnium, quae acciderant, certiorem fe- dentiam , quam ambiunt, fzepeuumero locum cit,dicens: Confidera, €3 videltodie; tanquam habent. UndeSalmeron ait; omnisin Ecclefia j ex S. Joannis Chryfoftomi commentario hom. Deitentatio & altercatio de fedium eft j ima- l- deDavid & Saul tom. 2. dixiífet : Nihilloquor tu &eminentia: Videas enim Principes hujus de anteactis, mihiad probationem fatis eft hzec mundi de loco certareinterfe, & cum Eccle- dies, nolo vetera mea in te officia, quae nec fiafticis: Videas Ecclefiafticos de eadem re [* parva fünt,)neque pauca commemorare, quam- contendere: videas etiam interdum ipfos Re- do id, quod hodiea me factum, meiiu te animi ligiofos, qui mundi contemptum profitentur, " contentiofe interfe de honore loci certare. r- -teftis elTelocupletiffimus , luculentiffimusque : poteft. Quareautem dies illa poterat teftatif- XXII. Ingeniofa prorfus eft illa Hugonis Hugoin c. la fimam facere fanctitatem & integritatem Da- Cardinalis obfervatio,nimirum,quod Salvator 2. Luc. $ nofter in die Purificatioris Marize ab eadem C vidis, fupra, quam ea, quze diebus czeteris fe- cerat? Nimirum illa dieadireregnum Saulis Matre fua delatus,feu portatus fuerit Hierofo- potuit, dum vitam illiadimeret, modo voluif- lymam : infuga fua,qua Herodianam declina- fet. Quod vero homo furfum evadendi occa- vit fzevitiam, avettus fueritin/Egyptum, ac fionem praetermittat, : nactus imperii adeun- denique jejunans in deferto delatus fuerit fu- dioccaíionem negligat, id fanctitatis omnium pra templi pinnaculum. Porro per Hierofo- g 2 lymam .K&. P. Lohn. Bibl, Man. Tom. . l 76 Bibliothecee Manualts Camiomzto'ïid iymam vita contemplativa def"i'gnattii' , quae tia corruunt, eoetiam usque, utipfum qucdue Chriftum per quotidiana fcandala pernegent; pace fruitur & quietealtiffima; /Egyptus ve- ro vitam preefigurat activam , quze turbatio- Nullibi enim Chriftus ( quod bene adverten- nibus & inquietudinibus intime eft conjuncta. dum eft) tot fuitinjuriis, colaphis, fannis, fla- gellis, fpinis, aliisque diver(isimproperiis & joan. 16. In mundo pteffuram habebitis, in me autem pacem. Defertum denique Reli- tormentis affectus, quemadmodum in Annze, gionis figura exiftit, in qua vita in fanctze fo- Caiphze,Pilati & Herodis, (qui omaes Magna- litudinis receffu traducitur, & daemon conti- tes & Principesfuere) maledi&;saulis. In au- nuis vi&oriis fubjugatur. Mons vero altus, lam quoque, muliere mediante, introductus in quem Chriftus a dzemone translatus fuit, fuit: Dixit ofliarie, €? introduxit Petrum ; quia fuperionitates denotat, & Praelaturas: tem- nonnunquam etiam per fimiles mediatrices in pli vero pinnaculum fedem denotat, feu ca- dignitatum culmina confcenditur. Hugo quo- thedram magiftralem, ex qua per Sacerdotes que Cardinalis de Petro infuper notat, quod érudiebat populum. In his quinque locis etiam non ibi,fed foris poenituit, & egreffus fo- (verba funt praecitati eminentiffimi Cardina- ras flevitamare; quafi Evangelifta dicere vel- lis) eft Jefus, id eft, falus; unde in his locis let, quod, quamdiu homoinambitionis culmi- quzerendus eft Jefus, fed unde, quis portavit ne confiítit , poenitentia ne quidem per um- Jefum, & in Jerufalem, &in /Egyptum, &in bram aditum habere poffit. defertum ; & quisin montem, & in pinnacu- XXIV. Petrus Dleflenfis in ea eft opinione, Pet.Bleff, lum? Porro Hierofolymam Chriftus depor- quod ethymologia hujus dictionis , Curia, de- €P- 6. $ Bert. tatuseft per S. Jofephum & B. Virginem: in rivetur a nomine Cruor, quafitotum ambitio- defertum deduttus eft per Spiritum fanctum: forum aulicorum negotium nulli alteri rei in- £j4 du&us a Spiritu. In /Egyptum, & in Jerufa- tenderet, quamutunus alterius eruatoculos, lem ftella maris, & augmentum, fides & cha- vel fanguinem effundat. Scholiaftes Tertul- fitas : Spiritus autem fan&us duxit eum in liani a Baezarelatus , olim vetuftiffimum Ec- defertum: In montem vero, & fuper pinna- clefize raorem fuiffe fcribit, dandi in Miffa pa- culaum duxit eum diabolus : ideo timendum cis ofculum cunctis przefentibus, praeterquam eft tam Preelatis, quam Magitris, ne eos dia- aulicis; cujus hanc protinus rationem fübne- bolus in montem Przelationis portaverit, & &it: circumferatur patena pacis inter fideles, iftos in fedem magiítralem : €Cosefarii etenim praeterquam tamen interaulicos, quosunani- Arelaten(is veridica fententia eft : Quisquis mes effe & pacificos non finit ambitio. Et hinc fuperbus eft, daemone plenus eft.- eft,quod S. Bernardus füperborum implacabi- Man& XXIIHI. Primus Chrifti in terra Vicarius, lis perfecutor & hoftis, ita fcribat: Difplicuit difc.5.1.4 qui tantas de Chrifto ad mortem usque con- mortalibus angelica illa partitio , qua gloria ä fe&ando, futurze fidelitatis & conftantize fuze Deo,; paxhominibus nuntiatur,& ufurpant, turbant pacem. quia gloriam promiffiones fecerat, pedem fuum aulze Cai- phze vix intulerat, quando e veftigio Chriftum — XXV. S. Bernardus inlibris de confidera- S.Bern .1.4 Magiftrum & Dominum fuum efle, turpiffime tione ita fcribit: Clauftrum quosdam malos de confid, negavit. Unde gloffa optirie dicit: Non in recipit, quos' ut plurimum bonos eflicit; at monte, non in domofua, non intemplo Pe- curia bonos facilius reci pere, quam facerg trus negat, fed in preetorio Judeeorum, in do- confuevit. XXVI. S.Bernardinus Senenfis nonnullos S Bernar- o Principis facerdotum , ubinon eft veritas, ubi Chriftus captus &ligatuseft. Hugo Car- confiderat fcopulos, in quos nos dzemon imi- din. to. x, dinalis fimiliter fcribit: Petrus femel intravit pingere facit, ut ficeos, qui ad dignitates füb- ?:59:9-4- * curiam, & ibi vigorem animi perdidit, & Chri- limantur, in multa ruere vitia faciat,bonosque ftum negavit: quid fi diu permanfiffet in cu- eorum mores Corrumpat: mentes enim, in- ria? Quinimoaddendum eftinfuper, Petrum quit, quae non fuünt multis virtutibus habitua- aulam ingreffum fuiffe Principis facerdotum, t:e & roboratze, cito deficiunt, ex multa diftra- phrenetica illa ambitionis febri minime ar- &ione diftrahuntur ab adulatoribus, qui cir- dente, quin potius cum intentione Chriftum cumítant: nemo talium Magnatibus aperit in ipfam usque mortem confectandi, & de- veritatem , nemo finit eós cernere peccata fendendi, & tamen adeo fuilfe ignominiofe fua, fed inillislaudantur: Adducitque illum prola»fum; ac proin cogitate, quanto facilius Pfalmitextum: Jfcendunt usquead calos, [cili- & probrofius lapfuri fint illi, qui ibidem non £et per gloriam €9 honorem: &v de[cendunt usque alio fine commmorantur, quam ut ad ambitio- ád abyfJos, [cilicet per multiplicationem gravium farum praetenfionum faarum metam tandem peccatorum. — Moxque rationem reddit ex eo- aliquando pertingere poffint. Advertendum dem Pfalmifta hujus tam turpis in peccata quoque eft, Petrum aliis mediantibus in Pon- preecipitii. 24nima eorum in malis tab:[cebat, id tificis domum fuiffe introdu&um: Peirus au- eft, in peccatis refolvebatur. . tem flabat ad ofliwm forit; exivit ergo difcipulus . XXVII. Tdemthronum Darii Regis regium14. to. a. alius, qui erat notur Pon*ifici, €9 dixit ofliarim, feptem gradibus conftantem nobis defcribit : S. 25. €$ introduxit Petrum. — Quo in fa&to Petrus il- Omnes autem hi gradus ex variiserantlapidi- los przefiguraffe perhibetur, qui ad honores bus pretiofis confecti, przeterultimum. En admittuntur, vel ecclefiaftica aut tempora- ipfiffima fan&i hujus fcriptoris verba : ..:Rex lia munia confe&antur, per viam folius alie- ariuy fecerat. fibi thronum. de auro , €9 per. fe- ni favoris, per viam autem meriti minime ptem gradus a[cendebatu.- ad eum ; primur erat promoveatur; hi etenim in millena przecipi- de amethyflo ,. [ecundus yd:' [marggdo , tert ius de topæ Titulus V 11 fEternifas. 77 ! topazio, quartus de granato , quintus de adamante, hunc Lfibi, commiffum inter brachiorum fuo- " pxtus deauro, feptimus deluto; Magisautem, rum amplexus, imo & finu fuo portatet, quin i. dicat fortaffe aliquis, neceffarium videbatur, potius eum juffu divino generalem populi fui utgradus ultimus, utpote majeftati regize pro- ducem factumeffe, eique eandem gubernandi xime vicinus, omnium elfet puicherrunus & authoritatem, dominiumque collatum fuiffe pretiofiffimus; cur igitur ex luto, five creta, deprehendens; curigitur mandatum libi effe fabricatus fuit? Refpondeo, igitur id factum ait,utipos in finu fuo portaret? fcitisne, quid- effe, ut per hoc principibus viris infinuare- nam ad hoc refponderi debeat? nimirum tür, quod, quanto funt potentiores & formi- idem prorlus eífe dicere, MoyfenIfraelis do- :; dabiliores, tanto quoque majores patiantur minio & gubernaculo fuiffe admotum, quam infidias,, ipfique morti viciniores exiltant. ipium erga populum hunc patris, matris & nu- Veletiatm dici poteft, id factum effe ad deno- tricis officium exercere juffum fuiffe, afferere ; tandum, quod eotempore, quoquis adaltithi- hocenim eft pondus & onus, quod gubernato- mum honoris gradum usque pervenit , tunc ri plebis alicujus cenfetur impofitum, ut fcili- inconftaus fortunae rota communiter vel ma- cet fe follicitum erga fibi fubditos Patremfa- xime mutari & gyrare foleat, ita, ut, qui an- milias exhibeat, eisdem in infirmitatibus fuis tea confiftebamus in vertice, mox mutato fumma cum amoris & benevolentize fignifica- fortunoe ftàtu jaceamus inluto, cunctorum- tione fubveniendo, abblandiendo, & compa- Pt Blf emur. 'ep' ] que pedibus conculc tiendo. Hincetenimfactum eft,quod pruden- u e tifimus vir ille apud lfaiam fponte fibi obla- otä exiftimatus ge- . Bern. XXVIII. Moyfes, utp tum a populo regni fceptrum conflanter recu- DEP- 42. nuinus filize Pharaonis filius, & hseres regius, farit, dicendo: Jon [um Medicur, €9 in domo quadraginta annisin ejusdemPharaonis regia mea uon eft panis , nequeveflimentum, nolite confii- regni moderatus eft fceptra, demum vero in tuere sne principem populi. — Quafi diceret 1lli, qui erga tibi commillos paternze charitatis vi- fylveftribus Madian feabícondit, ibiquetoti- dem annis ovium gregibus pafcendis intentus icera iion nabet, qui fübditorum neceffitatibus, fuit, donec tandem ab altiffima Majeftate divi- foilicite profpicere,infirmitates eorum curare, na populo Iíraelitico quidamDei locumtenens eosque, ubiopusfuerit, veftimentis congruis generalis praefc&us fuit, at vero, poftquam ho- induere & foverenelcit, imperium etiam fpon- norificentiffimo hoc munere infignitus eflet, te oblatum , nequaquam acceptandum effe. audite, qualiter füb hoc onereingemiicens la- Septuagiotalocoverborumillorum: JVon fum mentatus fuerit: Cur afixifli fervum tuun ? AMedicus, iegant: INonero Princeps. Pagninus: quare ion invenio gratiam corar te? : €8 cur im- Nonero J2ominis. Chaldoeus: Non fum dignus, st fim caput aut Princepr. go[uifli pondus univerfi populi hujur [uper me? Quis obfecre ad novum hunc in cunctis fecu- XXIX. Nonnulli optime obfervarunt, nus- Manfi lis inauditum fermonem non obftupefcat ? quam de Chrifto Salvatore noftro legi, quod dfc. za. ES WSlBemln4 Variaé quidem quotidie audiuntur humani ge- in toto triginta trium annorum decuríu un- ": & de coiíid neris querelze, dum varii fe a Deo abjectos exi- quam equo aut jumento aliquo ufus fuerit, ftimantes, moefti vivuntactriftes, eo quodin tametfi varia alias loca eundo peragrarit: Per- ftatu humili femper perfeverent; nemo enim £rasfibat benefaciendo ; praeterquam in folo & unico die triumphi fui, in quo veluti Rex afino eít, quiin hominum exiftimatione effe, & ho- $ Bernut« norari, àuthoritateque ac dominio praefulge- infidens honorificentiffime exceptus fuit; ne- din, 0T renondiligat; &tamen Moyfes a Deo ad ho- que exittimandum eft, id Chriftum forte for- $54 nores fubve&us contrarium fentit, dicens : tuito feciffe, fiquidem dedita opera nonnullos Cur afflixifli €4c.?. quare non invenio gratiam co- e difcipulis fuis in proximum caftellum mifit, ] ramte? Ambitiofi gratia Dei fe excidiffe arbi- quiafinam & pullumligatos folvefent, & ad- trantar, quandoad mundi gloriam non fubve- ducerent, imo expreffe adjecit, quod, fi quis huntur; & tameniis, qui verum lumen, coele- eorum conatui relu&ctaturus, & jumentorum ftiumque bonorum notitiam habent, veriíli- addu&ionem impediturus effet,dicerent: quia Dominus his opus habet. mum eft, quod honores onus fecum gravifii- Refpondeturt igi- inum afferant, fub quo confequenter mifere tur, quod, quando Salvatori noítro decretuin ingemifcunt. Undeoptime S. Bernardus fcri- erat, Registitulum fibi acclamatum admitte- bit: Meditantibus honores blandiuntur, fed re, non uno, fed düobus jumentis viciffim feu onera penfantibus tzedio funt atque formidi- per vices uti voluerit, alina nimirum & pullo ni, non autem omnes capiunt hoc verbun ; ejus , animalibus fclicet natura fua gravibus inulti enim non tanta fiducia ac alacritate cur- portandis oneribus deftinatis, ad denotandum rerent ad honores, fi effe fentirent & onera, gravitatem & difficultatem oneris, quod por- gravati profe&to metuerent, nec cum tanto]a- tare debent, qui aliis przetunt & dominantut. XXX. Incujusconfirmationem notandum jbid,n.a. bore & periculo quarumlibet affe&arent infu- ]as dignitatum. — Porro Moyfes fubhoc fibia eft, quod, quando Samuel venturo Sauli ex- jj.10.3 divina Majeftate impofito onere lamentans, temporaneum praeparabat convivium, in quo s- 25' hanc plan&tus fui reddidit rationem : — .Nun- ipfum Regem declaraturus erat, modus qui- quid ego concepi omuem hanc multitudinem, vel genui dam fpecialiter obfervandus fit, quo Samuel eam, utdicas mihi ; portaeos in [inutuo?. Univer- in ferculis appofitis diftribueudis uti voluit ; fam, obfecro, Scripturam facram pervolvite, per hunc namque modum futuro Regi indi- nec tamen unquam Moyfi hoc a Deo impofi- catum effe voluit, quod regno, ejusque oneri- tum fuiífe-praeceptum reperietis, ut populum bus portandis humeri ipfius fübnmiittendi ef- K 3 fent : - l Bibliothecg Munnalis Couciouaioriz »8 us fent: Dedit locum in capite eorum, qui fue- betbonorum,five animi,(ive corporis,adeoque em rant invitati, dixitque Samuel coquo: .Daygar- & vitam fuam, ubi fueritopus, fequeipfum to- tum impendere debeat, tutandze íaluti vefirze. & tem, quam dedi tibi, €9 pramepi, wt reponeres [eor- t um apud te. .Levavit autem coquus artnum, €9 Porro prius dixerat: fi£ vefler minifler, fed quafi z. Reg, g, pofttit ante Saul;: Hzec autem carnis portio a parum nimis fe dixiffe videretur, fubjunxit: 4ue Y. 24. Erit vefler [ervus.. UndeS. Thomasambitiofos tuf Propheta a Deoilluminato, Saulinequaquam Qui cafualiter propofita fuit, quia idem Propheta monet, dicens: fialiquis defiderat habere pri- mox fubjungit: Ecce, quod remanfit, pone ante matum in Ecclefia, fciat, quod illud non eft ha- rei 2£, €4 comede, quia de indufiria [ervatum efl tibi, bere dominium, fed fervitutem ; in cujus con- quando yopulum vocavi, €9 comedit Saul. — Ne- firmationemillam adducit abA poftolo factam pas quaquam dubito, quin curiofi fitis ad intelli- declarationem: cuineffema liber ex omnibus , om- [b Qu gendum, queenam fit inter fceptrum & ar- nium i [ervum feci. . Ac proindeauthor operis mum feu humeraum bovis proportio; atque imperfe&i valdeimpenfe miratur, nequecau- fiS,I ideo pro meliori hujus mylterii intelligentia, fam feinvenire poffedicit, cur dignitates tam. qu quamdam Gregorii Magni fententiam prius anxie, tantaque cum aviditate procurentur : ü jef audite: Tantorum quippe pondera, inquit, Primatum ecclefiafticum concupifcere, neque j fuftinere compellitur, quantis in hoc mundo. ratioeít, nequecaufa, quianeque juftum eft, ha principatur; etenim Propheta Samuel, qui neque utile ; quis enim fapiens ultro fe fubjice- p' ]udex populi erat, Saulem commonitum ef- re feftinat fervituti, labori, dolori, & ( quod du fe voluit, ut fe fuosque humeros ad dominii majuseft) periculo tali, utdetrationem pro tu fibi commiffi onus & pondus fortiter portan- omni Ecclefia apud juftum judicem, nifi forte, dum bene praeparet; nam juxta veriífimam qui non credit judicium Dei, nectimet, utab- U S. Gregorii fententiam, onus five pondus hoc, utens primatu fuo ecclefiaftico fveculariter, i f non unum duntaxat eít, & fimplex, fed quot convertat eum in fzecularem. & funt in regno fubditi, totidem quoque onera XXXIII. Memorandum eft, quod, dum a Manfi K portanda effe exitimandum eft: E qua fen- Pharaone e carcere edu&tus Jofeph a compe- dife- 16. tentia evidenter colligitur, quod, qui majori dibus afcenditad thronum, traditumque eftei * '* Ya dominio , copiofiorique fübditerum numero in univerfam /Egyptum abfoluti Domini fce- praeeft, is quoque fortiores robuftioresque hu- ptrum, fimuletiam ab eodem Pharaone Rege Ántiq. meros, ut habeat, neceffumfit. Undeoptime catena quzedam collo ejus injeCta fuerit. Poft- Ü convival. ad propofitum author quidam de Saule tra- quam enim dixiffet : Tu eris Juper domum zeam, ü li. c.;s!. &ans ita fcribit: quod, cum armus maxime d oris tui imperium cun&us populus obediet,umo & valeat ad onera ferenda, Saul cogitaret, fe non il um regni [olio te precedam; ut omnem quo- ü ad lufum ac voluptates, fed : nera que authoritatem, poteftatemque regiam ei : ad maxima o j ferenda vocari. delegaret, collo torquem aureum circumpo- C Id. difc. XXXI. Non defuit, qui indigne prom otos fuit: catenis & compedibus liberaffe eum di- 12. n.3z, ambitiofos homines Ezechielis currui fimiles cituris, qui mox collo ejusdem aliam non mi- ( e effe pronuntiaret; hic enim currus quatuor fa- nus ponderofam & gravem catenam injecit ? cies referebat, quarum prima erat Jeonis, quia Ita profe&to resfe habet; verum per hoc infi- B nuare nobis voluit, quod, licetcarceribus exi- d fuperbus leonisinftar ad gradus füblimes vio- b lenter afcendit; poftquam vero in editioriloco re Jofephum jufferit, non tamen perhoc illum confpicuus fedet, faciem aquilze induit, (haec ab omni fervitute liberum effecerit, quin po- enim eft facies fecunda ) adeo alte evolando, tius eandem. novis denuo incrementis adau- f 1. hi utjam nemiuem eorum , quibus alias familia- xerit, dum eidem in throno collocato impe- p4 riter uti confueverat, agnofcat. - Tertia facies rii fceptrum in manus dedit, & ideo catenam l hominis erat, quia paulatim poftquam illo fibi collo ejus injecit. Verum quidem eft, quod t acquifito honore exciderit, iterum fe homi- catena hzec aurea fuerit, quia fervitus, fub nem aliis fimilem effe commonftrat. « Quar- qua Reges, Principes & Magnates ingemi- ta facies bovem referebat; quam etiam am- Ícunt, honorifica & fplendida eft, ut diximus, bitiotus ille tandem induit, quia omnibus tan- tamet(i Seneca optime dixerit : Stulti eft, compedes fuüos, quamquam aureos, adamare. dem ftolidum & ignorantem ipfum effe, ma- nifeftum evadit. Unde majori, quam un- Porro libertas per collum liberum exprimitur; quam alias, ludibrio exponitur. Stultorum & hinc eft, quod Deus fignificare volens, po- exaltatio, ignominia. pulum fuum fibi minime fubjectum, dixerit de LucBurg. — XXXIL Porro advertendum eft , quod, eo: Durzcervicises; dumque fe Hierofoly- inc.20. quando Chriftus perfpicuis verbis dixit: Qui mam in priftinara libertatem repofiturum effe Matth. promittere voluit, eidem dixit: Solvevincula voluerit inter vos primus elJe, erit vefler [ervus, ex- preffam fecerit fervitutis mentionem. Ubi Lu- colli tui, filia Sion; adeoque quod Pharao ca- cas Burgenfisait: vobis prorfüsaddictus, nul- tenam, quaantea Jofephi pedes obítrinxerat, ;: latenusliber: Pluseítfervum effe, quam mi- nunc collo ejusdem injiciat, id nequaquam ea niftrum, nam minifter liber effe poteft, fervus mente factum effe,ut eum liberaret, fed potius, autemtotus eft Dominifui, quidquid habetin ut eidem tacitus innueret, quod ea in dignita- bonis five naturze, fivefortunze, totum addi- te graviori, quam antea, fervitutis jugo fubje- P tum eft fervituti Domini, idque totum in iis &us & preffus effet. fuperioribus fpecialiter exemplificat, quibus XXXIV. Quando S. Propheta Klifzeus defbid.n.6, regimen incumbit animarum : adeo fervitio Elia chariffimo Magiftro fuo loquebatur, qui uni- veftro obnoxium fe effe fciat, ut, -guidquid ha- tanquam facri prqphetici gregis caput oi bus Tiulus AL meitio. 19 bus Prophetarum íiliis fumma n veneratione S. Petrus Damianus fuperbos ad magnatum erat, edicere folitus fuit; Pater mi, currus Irael, maufolzea fpe&anda hisce verbis invitat: Ubi f & aurigaejur. Quibus in verbis illud fpeciali- funt modo tot potentes fzeculi, tot invictiffi- ter notandum venit, quod Elias uno eodem- mi Reges, & qui coelo videbantur fuperex- que tempore currus pariter & auriga appelle- toli, & totam pene mundi latitudinem fub tur? Quis eít, qui nefciat, currum & aurigam fuse poteftatis imperio poflidere? Nonne fi Eal duasres eífeinter fediftincilfimas? curigitur ad horum fepulchra relpicias, corpus illud, ..,refpe&tu unius & ejusdem hominis eadem fi- fub quo mundus tremere cogebatur, vix u- À mulunit&conjungit? Currus viatorum farci- nius libree pondus invenit-.r. nas, aliaque viarum impedimentaintra fe por- XXXVIl. S.Ifidorus, &alii Patres decre- S. Iidor, tat, auriga vero currum per loca magis pervia verunt: Tantum ab ambitu debet effe fepo- €P- 125. ^ « ducit, dirigit,ac proinde imaginari vobis debe- fitus Antiftes, ut quaeratus rogandur, roga- tis,hanc veram quamdam figuram effe eorum, tus recedat, invitatus effugiat, fola illi fuffra- . « quiimperant, &gubernant, hienim, tametfi getur neceífitas excufandi. Et paulo pott - ^ legesfubditisimponendi, eosque, proutillis fubjungit; Profecto indignus eít, niíi fuerit ordinatus invitus. placet, gubernandi & dirigendi authoritatem " "habeant, cum hoc tamen ftat, quod eodem - XXXVIII. Oleafter ad dignofce h,&um eum, öleaü. in .prorfus tempore illis neceffarium fit, ut pon- qui imperiis gerendis idoneus fit, hoc infal-c lm dus fübditorum univerfalibus & particulari- libile fignum effe ftatuit: Quemcunque vide- N bus compatiendo, alimonize fufficientem illis ris fub przefectura quafi oneregemere, crede, annonam procurando, urbes & oppida fortifi- illum optime demandatum munus- admini- cando, eisdemque de munitionibus & militum ftrare, quem vero lzetum ac gaudentem de hac re confpexerit, dicito, illum utilitatem & fufficienti numero profpiciendo, atque quieti tManf - & faluti publiczeinvigilando. Unde Drogo O- .difc.[& / 3 vanitatem in dignitate quæüiiï'ef' füenfisait: Currus Ifrael, & auriga ejus, por- - ; $. XV. i^ tas & regis, : b fuftinens & gubernans. : » lb;ïi;ï. a '.* E x unanimi multorum facrorum MISCELLANEA. expofitorum interpretatione certum eft, quod j Fugd ZAImbitionis. columna illa, quze populo Ifraelitico in deferto [ . ducis & re&oris loco inferviebat, coeleftis qui- ria dat curas; ergo fi vivere curas. Engelgr. ^ dam nuntius fuerit, ad hiunc fpecialem effe- I.Cu Etbeneíecure, nonfittibicuria curze. infeft S, &um a Deo coelitus miffus: atvero dicito fo- II. Quid füb dignitatibus lateat, re&e.nonïae' $2 des, quamnam ob caufam Angelus ille colum- nemo hoc difticho expreffit: nze fimilitudinem induerit? —Nimirum quia gori, triplexqueIdemin Cur tibi crux triplex, Gre corona eft? omin. columnan ad zedificii pondus füftentandum Palm.$. . 5 deftinatam effe fcimus, ac ptoinde Angelus il- 2eque corona cru- Jeinfinuarenobis voluit, quod, qui populos re- Anne fuafil feguïtur qu cem ? gendo, illisqueimperando dux & gubernator III. Urbanus VII. quoties amiculum e füb- Ibid. eft aliorum, eodem tempore, quoa fubditis o- tili tela fuperinduebat, alto pettore ingemi- "bedientize debitum accipit, eosdem quoque nabat: Quis créderet, fub tam levi findone ortàre & fuftentare debeat. v tantum ponderis delitefcere! ! Juftin.lib, - XXXVI. Juftinus hiftoriam refert, quod IV. De S. Brunone aliquis geminos hos Anonym, 18. hift. per pronuntiatam ab oraculo fententiam ta- scompofuit: . í verfä Pontiïï&atum, lem aliquando Regem eligendum effe, ftatu- blatum renuit fibi Bruno tum fuerit, qui prinius omnium folem orien- m raro bea- tem confpexiífet; fa&tumque inde effe, quod .. Cernens, effe ftatum Magnatu omnes fuos orientem verfus oculos deflexe- Jamnum. rint, unico duntaxat excepto, qui ut altiífimo- rum montium cacumina, quze omnium primo .. Phävorinus Philofophus aj;:bat, ambi-Stob, fa. tiofos effe partim ridiculos, quod ad majora deProvid, a fole oriente irradiarifolent, afpicere poffet, occidentem verfus oculos faos defixit, atque afpirarent:. partim odiofos, quod ea confe- ideo, quia in folis luce confpicienda primus querentur: partim miferabiles, quod fpe fze- fuit;idemmet votisomnium Rex proclamatus pius fallerentur. [ "VIl Timon vero voca bat ambitionem &ld fe;r- 9. fuit: Ex qua hiftoria non finerationabili fun- damento hzec poteft deduci optima morali- avaritiam elementa malorum, eo quod ex i]- d€ Inftit. . tas, nimirum eos, quidignitatum non orien- lis omnia vitia, perinde ut omnia mixta ex elementis, generarentur. tem (ideft, delicias, honores, thefauros, im- peria & dominia) refpiciunt, fedoccidentem 'VII. Reéte de honorib us vitandis monuit Ovïd..,l.i. rift, id eft, terminum, in quem tandemin fine re- Ovidius: folvendi funt?) confiderant , humilitatem in NVivetibi, quantumque potes, pgaäluftria vita : fe confervare & modeftiam, feque adillarum legitimam adminiftrationem meritiffimos red- Saevum prælufh'i fulmen ab arce venit. É VHI. Alphonfus Rex Aragonum afinos Fab conc; dere, maximeque idoneos. 'Unde S. Grego- in f. 48, rius ait: ' Lux miferis datur, quando, qui fe dicebat, melioris effe conditionis, quam Re- Jac. n. x. lbid.n:a ges, fiquidem illis clitellae quandoqge a dor- in hac peregrinatione miferos agnofcunt, cla- fo auferantur, his nunquam. i ritatem tranfitorize poteftatis accipiunt, & . IX. Carolus V. Bruxellis Principatumlbid, t.üc,)l'-l»efare infum h-ongr-is onera f.:ompglluntur,, ial 9 N - m $80 Bübliothecee . Manualis Coucionatorie m [ Belgii in filium fuum Philippum fecundum $. XVL — k AXIOMA T A. deponens cum lacrymis dicebat: O fili, ma- gnum tibi onus impono. & mimü farcina gachizr, Ibid. n. 2. X. Eremicola quidam juveni cuipiam co- I E(,quud honos? Onus eft, V. Honos$, gnato füo ad hplfcopatum poftulato praece-.- qusedam, Ambï lo Quae nulla quemquam commoditate beat. - i ofi qu pit, ut fupermenfam primum, deinin plana . Siquaeratur honos, non fugiatur onus. : DO terra jacens, aliquoties fe revolveret, & quae- Wuürde, Bürde. nam volutatio fecurior effet, inde colhgeret Ri ss n ia T g g um II . i i i tü Il Vis, ut honorens? virtutem, fac, vene- Idem, Is Qua inftructione c *iditus juvenis, cum Epi- rer l.S . fcopatum utpote periculis plenum refugiffet, Wer Tugend ehrt, ift Ehren werth. H (er, q poítea poft mortem inftru&tori fuo gratias a- Dfiüw' f IIl. Haltdichrein, ble1b gernallein,- Florll p.E gens apparuit, dixitque: Scito Pater, quo- .Mach dxch mcht Zgemein, fo wirft werth V.Honor, H niam nunc effem de numero damnatorum, fi Ífevn. 1i0 fuiffem de numero Epifcoporum. Ibid. . 2. Xl. Robertus Holkot ambitionem equo IV. Wieder Helhg ift, loift der Feyertag Toid. n,7. n Wie der Heilig iit, alfoift das Opfer. i.eg tj hiftrionis cujusdam comparabat, qui do&tus V. Wann der bchatten am grofsten 1& geht bed 0i ab eo fuerat genua fübmittere, quoties ille: die Sonn bald unter. FleBlamus g«sua , dicebat; iterumque furgere $ Atf ad verbum Lrvate Quem cum famulus ei VE Ehr hat wüchfene Flügel, wenn manzu gpiq, 100 $ " hoch fhegt zerfchmelzen fie.- furripuiflet; ipfe eum infecutus ad equum in VII Honores mutant mores, fed raro in me- pr medio fluminis confiítentem folita verba : (iftodun C liores. Ehren verkehren, aber felten It Fleiawis genua, pronunciavit; quibus auditis vermehren j equus fe & fefforem aquisimmerfit, & ad ver- VIII.. Sl re pnvens, nequenomen habere me- id bum Levateiterum furgens, finefamulo adhe- X rumrecurrit. Sic enim & mundus joculatur reris. « IX. Hoceftregnare, nolle regnare cum poffis. pinius, cum ambitiofis & ludicre honorem oblatum X. Qu1 recte faciet, non qui domtfiatur, ent Juvenal. repetens poffefforem cum ignominia deponit, Rex.: unde Boetius in perfona mund1 fic talem am- em [ -- Tunc ornia jure tenebis, ï bitiofumalloquitur: Afcende, fiplacet, fed Cum poteris Rex elfe tui. ealege, utne, cum ludicri meiratio poPculat, defcendere injuriam putes. . XI Imperare fibi maximum efti imperium. Senec, lbid. - XIl. Dionyfius Rex Sicilize Damocli affen- ^$. XVIL h] | M tatori beatum ipfum prædwantx beatitudinem AUTHORES F Rugem demonftraturusin fella juxta menfam Id fele&iffimis cibis inftru&am collocari, fed fi- I. Jacobus Marchantius in Horto Pa&orum,& Ml t mul e lacunari nudum g gladium e feta. equina - Tuba Sacerd. le&. 5. fuper caput pendentem imminere ]uHït utex II. Joannes Bufezeus in Panario.- V. Ambltlo. u hocfa&to colligeret, in quanto femper timore Ii. Ludovicus Granatenüs in loms comm. E 1 ericuloque verfarentur Reges, & omnes alii . fol. 593. Vil in honoribus conftituti, quamque omnes eo- Q rum delicize & felicitates per hunc timorem ]V. Thomas Stapletonus in Promptuarm mo- C rali Dom. 3. Adv. text. 6. & text. 6. in 4 corrumperentur, & faftidium generarent Ap. Fab, X1II. Etiamillud ambitiofos non paruim ve- Dom. 16. poft Pent. & text. 4. mDom 2. hi l. c. xat, quod Senecahis verbis expreffit: Ambi- po[t Pent. ïïä tiofo non tam jucundum eft, multos poft fe vi- V. Laurentius Beyrhnck in Promptuano mo- dere,quamaliquem ante fe habere moleftum. rali text. 4. infefto SS. Innocentum, & !YAn Juvena! XIV. Re&equoque cecinit javenalis: text. 1. in fefto S. Michaelis. &i Sat, 10 Quid Craffos, quid Pompejos evertit? &illum, VI. Jofephus Langlus in Polyanthæa V. Am- Ad fua qui domitos deduxit flagra Quirites ?. bitio. j Summus nempe locus nulla non arte petitus l M'Ignaque Numinibus vota exaudita mali- V. Jofephus Man(i m . Bibliotheca morall Ti trac. 3. t gnis. -?Q-'?Hä- »ææä—ä* -äeäaoä- 3tb? -tooset- -&2&&*-&2803* «ääïü-mæïäü- Pit 37. u TITULUS . IX. l lil ( RMICITIA Icc] t üdei Dwifo. M QUOAD lLSSENTIA'VI II. Dividitur a S. Thoma in naturalem , quze s. Thom, ngämtw. inter patrem & filium, caeterosque confangul— l.c ä | AA neos,interquos communicatio rerum ad natu- Hi $. Thom, ram pertinentium effe debet,reperitur. Dorme- E 2.2..23 ft juxta S. Thomam amor mutuzeébene- | 2.I volentizefuper aliqua communicatijone flicam vel economicam,quze eftinter domefticos bi S. Aug fundatus. Juxta S. Auguftinum, eft in his, use ad domus difpenfationem perti- PIOV 26 omnium humanarum, divinarumque rerum nent. á ivilem vel politicam, quae inter conci- 11$, €j. 45 cum benevolentla & cantate fumma «con- ves invenitur per operum civilium commue- te fenüo. nicationem.. . Divinam, qua homines in uno / COE- hr ] Titulus LX, — 4micitia. 81 - eorpore Écclefize, communicant, inter fe, $. II. & cum Dgo. Bl(hlæ[. EX SS. PATRIBUS. VI HOHQQ. — Qualita;. -S?Amb;.l. IlI. Primus eft Penevolentia in affe&u, pet I. V'era illa amicitia eft, & Chrifti glutineco- $, ftier. ia 5.de ofio- quam amicus propter fe, & non propter fua pulata, quam non utilitas rei familia- epift. ad bona diligitur; nam, tefte S. Ambrofio, vir- ris, non praefentia corporum tantum, non fub- Faulinam. l, tus eft amicitia, non quzeftus, quia non pe- dola & palpans adulatio, fed Dei timor, & di- cunia paratur, fed gratia. vinarum Scripturarum conciliant ftudia. /. SHierad — IV. Concordia in Jenfu : nam in amicis non Il Amicitia, quae definere potuit, nun- Florïl, b Demetr. res quaeritur, fed voluntas, ut fapienter S. quam fuit vera. JLLOngr Hieronymus dixit; eadem velle, & eadem III. Amicitia parem aut facit, aut accipit. S. Ambr, nolle, fir,ma; amicitia eít. Ubiinzequalitas, & alterius eminentia, alte- deoffic. M. M. rius fubjectio, ibi non tam amicitia, quam Arift.L g. V. Beeficentia in effeu : feu communica- adulatio eft. bid E. 69« tjo bonorum; quam ob caufam amicorum omnia bona communia dicuntur. 1V. Neceffitas amicum probat, & intimze S. Hier. charitatis ardorem lid, S. Aug. VI. . Fides €? conflautia in adverfis: nam, ut ventionis elucidat. fplendor exhibitze mbf füp.Mich. .L12.99- S. Auguftinus recte pronunciavit: nihil fic * V. Amicitia tanto certior eft, quanto ve- Caffiod in probat amicum, quemadmodum oneris ami- tuftior; quia facile mutari non Caffiod.in ci füpportatio; &, ut Caffanderait, quive- per longa fzecula cuftoditur. poteft, quod quafi ep. e;aift. re amicus eft, omni tempore diligit; nam VI. Non p 0 eum tornientum non fuperat, labor non la- ui Deo fuerit inimicus. teft homo homini effe amicus, Idem. xat, thefaurus . VII. Quid eftamicus, nificonfors Vamoris, S, Ambr, x non effert, alienus amor non p. Engel- Plinfor, occupat. ad quem animum tuum adjungas, atque ap- ? r, embl, Jwend, — plices, ita mifceas, ut unum velis fieri e duo- 13.Luc.E- s. L bus: cui te tanquam alteri tibi committas, vahg.p.2. aquo nihil timeas, nihil ipfe commodi tui $. Ambr. EX .S. SCRIPTURA. inhoneftum petas? non enim vectigalis ami- l. s. de of- fic, ulte 3 Qualiza:. citia, non quzeftus, quia non pecunia quzeri- Sunt, ' Prov. 17. mni tempore diligit, qui amicus eft: & tur, fed gratia; nec licitatione pretiorum, . x7. T fed-beneyolentiæ. frater in anguftiis comprobatur. Eccl.22. Mc&j]it&:. ] II. Fidem poffide cum amico in pauperta- te illius, ut & in bonis illius laeteris. Íntem- - VIII. Sineamicis omnis cogitatio effet tze- Caffiod. in pore tribulationis illius permane illi fidelis, dium, omnis operatio labor, omnis terra pe- €Pift. ut & in haereditate illius cohzeres fis. regrinatio, omnis vita tormentum, fine quo- Eccl. 6. | .III. Amicus fi permanferit fixus, erit tibi rum folatio vivere, effet mori. 'Y» EIe quafi cozequalis, & in domefticis tuis fidu- Utilitas. cialiter aget: fi humiliaverit fe contra te, & IX. Solatium hujus vitze eft, ut habeas, cui | Ambr.L.3. a facie tua abfconderit fe, unanimem'habe- pe&us aperias, cui arcana communices, cui e offic.- bis amicitiagn bongm. fecreta tui pectoris committas, ut colloces ti- Utilitas bi fidelem virum, qui in profperis gratuletur tibi, in triftibus compatiatur, in perfecutioni- db v.14. IV. Amicus fidelis prote&io fortis : qui autem inyenit illum, invenit thefaurum. . À- bus adhortetur; facilis vox, & communis: mico fideli nulla eft comparatio, & non eft totus fum tuus : fed paucioris eft effe&us. .X. Amicitia & profperas res dulciores fa- Ib. 1. 3. de ponderatio digna auri & argenti contra bo- nitatem fidei illius; amicus fidelis medica- cit, & adverfas communione temperat, & 1e- fum.bon, imentum vitee & immortalitatis, & qui me- viores reddit; quia, dum in tribulatione a- mici confolatio adjungitur, nec animus fran- tuunt Dominum, inveniunt illum. ; Prov, 27. V.. Unguento & variis odoribus dele&a- gitur, & minus eadem patitur. N^ 9. tur cor, & bonis amici confiliis anima dul- coratur. $. IV. EXEMPLA SACRA ET PROFANA. | -Ecd. 25. VI. Bga;us, qui invenietamicum verum. Y. 12. Falfzta:. onathas dilekit David quafi animam fuam, z.Reg.18. I.J quia anima illius erat conglutinata ani- ** 1 6 T00 Ecd.6.v.8 X VII. Eft amicus fecundum tempus/, & m2e David; hinc & exfpoliavitfe Jonathas tu- IO. non permanebit in die tribulationis. Eft au- '-ll c* nicafua, qua eratindutus, & dediteam David, tem amicus focius menfze, & non permane- & reliqua veftimenta fuausque ad gladium & bit in die neceffitatis. arcum fuum, & usquead balteum.. | Prov. 26. - VIII. Sicut noxius eft, qui mittit fagittas II. Cuminnavigatione Indica, fra&a navi, Rho.hi(t.1, n ;8. & lanceas in mortemn: ita vir, qui fraudulen- plerumque in lembum adhzrentem infiliif- 404 $-15 ter nocet amico fuo, & , cum fuerit depre- fent, & propter periculum fubmerfionis decre- hentus, dicit: Ludens fet:i. tum effet, aliquot homines in mare ejicere, & : R. P. Lofm, Bibl. Man, Tom.T. proe- r « $2 Bibliothece ,Mznuulk Concionatorie preeter alios etiam fors Gafparem Ximenium . ÀI. Sicut diligenter compingitur navis,quze Plutarch, variis in tempeftatibus ufuieftfutura ; ita di- in moral, tetigiffet, Ferdinandus frater ipfius junior di- xit, non paffurum fe, ut Gafpar ejiceretur, fed ligenter prius probandus eft amicus, quo quis Thflmu fe potius vicarium caput offerre, atque adeo conftanter eft ufurus. yaps III. Sicut fuavius eft antiphonum, quam fi Seneca im Gb nequicquam urgente fratre, utipfe velut forte deftinatusin aquas projiceretur, perfuafit, ut vox eadem femper audiatur; ita jucundior elt fimil. inundasabjiceretur. Sedquiaa Deorobora- amicus ita concordans , ut tamen interdum, tus, totum pene diem per 360. paffuum millia ubi opus eft, diffideat, quam ad plator per om- natando lembum fecutus eft, tandem placato nia femper affentiens. * mari a ye&oribus iterum inlembum receptus IV. Sicutoculus unus verti non pc;teR, nifi S. Cypr. eft. & alter ad idem objectum vertatur; itainter de fingus TE lar.Cleric. Engelgr. III. InBelgio cum vir quidam inügnis in amicos, quidquid unus voluerit, idem & alter .2 LuC,. extrema lucta inprimis uxorem , deinde filios volet. v.em * &filias, & demumfervos & ancillasrogaffet, V. Sicut cervi per fluvium natantes capi- S. Aug. 13. Sf 3. tatergoantecedentis imponunt; ita & amici,f.21. de utopemferrent, & finguli reponderent, non eífehocinfua poteftate, in has voces & gemi- ut commodius per mare hujus mundi tran- Ytb-Ap. tuserupit: Ovanas hominumcuras! o quan- feant, onera fua amicorum humeris impo- tum eít in rebus inane! Ecce egotibi, uxor, nunt.. Utilitas. vobis, o filii & filize, laboravi, fudavi, vires & valetudinem impendi, quin &animam meam VI. Sicut Medicus aegrum etiam non fen- Plutarcli, forte oppignoravi,& ecce hzec eft merces mea, tientem fanat; itaamicus, etiamfi ignoretur, in moral. " [ utin hora noviffimaimplorem opem veftram, amicum juvat. f ln hat & noninveniam. Oquam fatiusfuilfet, fi Deo VII. Sicut apem propter acu leum non o- Cato aþäd ferviiffem! fi amicos interra &incoelis mihi dio habemus, fed potius propter fru&um to- Max. f.6. leramus : ita amicum propter amicam objur- comparaífem, qui in hoc articulo mihi adef- fent! Ofi vivereliceret, quam faperem! gationem non averfari, fed potius propter be- $ibid IV. Quidam moribundus, cum calicem a- nevolentiam amare oportet. marze potionis tremula manuteneret, & qui- Falfitas. BD dam ex adítantibus eum hortaretur, ut amicif- TU G2b fimo calicem hunc propinaret, Chriftum e VIIE Sicut hirundines zflivo tempore Cicero 1.4 przefto funt, frigore pulf2e recedunt; ficamici ad Heren. f cruce pendentem intuitus dixit: Tibi amico- rum meorum dile&iffimo hunc calicem propi- falfi fereno tempore przefto funt; at fimul ubi no, quifalutis meze caufa calicem paflionis e- fortunze hyemem viderint, aufugiunt. potafti. IX. Sicut baculi arundinei, dum eis inniti Fab.conc, & V. volumus , frauguntur; ita amici falfi, dum z4- in fer. rog. EXEMPLA PROFANA. opem eorum expetimus, non juvant. X. Sicutargentum vivum, licet auro fit ar- Ibid. Plutarch, [. &iffime copulatum, in igne tamen id deferit ; Pe ricles amico roganti, ut pro fe fälfum fe- Vg in apoph., ftimonium diceret, fe quidem amicum ita amici falfi, etfi viventi amico fortiffime p üwg effe dixit, fed ad aras usque. -adhæferint, morientem deferunt. mnil,4, Val Max. II. Rutilius, cum amico injuftum quid pe- / s' ult 16.€.4-. tenti negaffet, &is diceret: quid ergo tua mi- $2 AE hi opus eft amicitia, fi, quae peto, non impe- A MED I A. trem ? refpondit: quin imo quid tua mihi lba,c, ä prodeft amicitia, fiinhonefta propterte facere yp mor Dii, juxta illud Siracidis : Qui ti- Ecd. 6, cogar ? met Deum, aeque habebit amicitiam V. 17. ' —^ Plütarch, III. Scipio dabatoperam, ne aliquando a bonam, quoniam fecundum illum erit ami- cus illius. " ; inapoph. foro rediretdomum, priusquam aliquem eo- g rum, in quos incidiffet, fibi familiarem & ami- II Jan[uetudo €9 ajäbilitdi; juxta illud e-1bid, v;s- cum effeciífet , fentiens, nullam effe bomini jusdemSiracidis: Verbum dulce mult ; amicos, & mitigat inimicos. ip].icat poffeffionem meliorem. IV. Dionyfius fenior a dmiratus egregiam III. Cormsnuunicatio bonorum : fic Antalcidas Plut. in apoph. fidem Damonis & Pythize, ( quod fcilicet Da- docuit, quiinterrogatus, quo pacto quis ami- Lacon, cos fibi facere poffet? refpondit: Si loqua- mon ad mortem damnatus, cum facultatem impetraífet, domum prius eundi, & res fuas tur illis jucundiffima , & utiliffima praftet. . g componendi, & Pythiasinterea vadem feob- Hinc & communis perfuafio orta, amicitiam Engelgr. tuliffet, ad conftitutum tempus redierit) rogo, tribus foveri, pileo (obvium amice falutando) embl. 13. inquiebat, ut me quoque in amicitiam veftram charta (literas fcribendo) & vitro (hauftum 2: - recipiatis ; fimulque vitam damnato donavit. - amico offerendo ) ; uti olim Alphonfus Rex Aragoniase dicere folebat. 5' VI. u IV. Tolerantia laborum pro amico [u[ceyto- »SIMILITUDINES. rui: hinc de SS. Martyribus canit Écclefia: SN ( Calicem Domini bibe 4 3 Qf - .. Qualitas. funt. runt, & agnici Dei facti ^ lion, Max, fö I Sl cut equi virtutem in bello explorarhus,; V. Confenfio voluntatum: hinc Chriftus di- 19,86; T | ita amicum/n c xit Apoftolis: Vos amici mei eftis, fi feceri- V- 14. à alamitate & infortunio. probamus. tis, quae ego præcïpio vobis. | $. VIII. Tiuus LX. .A:hicitia. 93 "ard,. 1 ort], $. VIII. coeunt, improbitatis judicium. Secundo, ASCETICA.. noffe debet fpecies harum amicitiarum, qua- : . rum tres enumerat Alphonfus Rodriquez , Rodr. p.x. Thömo I.'Du ofunt, quze afceta fpecialiter circa ami- quarum prima eft eorum, qui ob fimilitudi- ** 4- C.!5: * il T a Kemp.l.£, citiam obfervare debet. Primum eft, nem nature, aut amabilitatem, formam- c. 8. utíciat, quzenanr potiffimum amicitia quae- que corporis fe mutuo plus, quamalios dili- renda & confervanda fit, ea Ícilicet, de qua gunt. Altera eorum, qui certis quibusdam pius afceta fic loquitur: Sine amico non po- perfonis, a quibus promotionem ad honora- tes bene vivere, & fi Jefus non fuerittibi prae ta officia fperant, adhzerent, eorumque gra- Üpy, omnibus amicus,eris nimis triftis & defolatus. tiam & favorem variis obfequiis aucupantur. BU« L5. 6 7. Ob binam autem caufam hic prae czeteris in a- Tertia & peffima eft eorum, qui inter fe co- lrl Prioremidem author micum eft eligendus. eunt ad novitates in religionem inducendas, lib. cit. indicat, dum ait: Dileétio creaturae & conflitutiones ejusdem convellendas , de Á fallax &inftabilis: dilectio Jefu fidelis & per- quibus proin jure dicatur illud Canticorum : Cant. z. 4, de 0p, feverabilis. Quiadhaeret creaturge,cadet cum Fili Matris meaxe pugnaverunt contra me,- 9 labili: quiamplectitur Jefum, firmabiturinze- 3. Noffe debetindicia, per quae cognofci pof- . vum. lllum dilige, & amicum tibi retine, qui funt ejusmodi amiciti»e, quze quidem clare S. S. Laur. omnibus recedentibus te non relinquet, nec Laurentius Juftinianus fequentibus verbis in- uft, de patieturinfineperire. Teneasteapud jelum dicavit: Hicamor, cum in corde imprudentis ütarch, vivus & moriens, & illius fidelitati te commit- ifc. mon,. (ortl, exortus radices mittere ac pullulare coeperit, c l22 te, qui omnibus deficientibus folus te poteft corporalem quarit dilecti przefentiam, cum S.Aug, juvare. Pofteriorem S. Auguftinus his ver- eodem habitare, cum eodem loqui defiderat. 1.50, h.38-bis indicavit: Nihil delectabilius Deo; nam toqd Sicut autem ex ipfius gaudet aípe&u, itaab- lx ( in homine funt, quze te offendunt, toleras ta- fentia contriftatur. Solus vult cum eo, quem menpropter amicitiam. Deiamicitia, quibus diligit fenfualiter, loqui: folus cum eo con- - yebus debet cogi , ut diffolvatur ate, non in- verfari, quia in illius mente habitare jam coe- venies. Et non eft Deus, qui te offendat, fi - pit; livore quippe invidie accenditur, fi tu eum non offendas; nihil eo pulchrius, ni- quempiam ab eodem diligi, & cum eodem Td. in ms- hil dulcius. Hinc alibi idem author fic ani- converfari profpexerit. . Abfentiam etiam ieero[4 4mläl-f-24- mam alloquitur: O anima mea, dilige eum, ipfius,magnam fibi deleCtationis jaé&turam ze- ] lleren, a qua tantum dileGa es. Eligeillum amicum ftimat. Sicut enim amat fingulariter, ita & tuum prze omnibus amicis tuis, qui, cum oin- ainari vult, atque caeco feductus erroreigno- nia fubtra&a fuerint, folus tibi fidem fervabit. rat, fe vefano amore percuffum. 4. Noffe ln die fepulturze tuze, cum omnes amici tui Sb.cont, debet damna, quae ex talibus amicitiis oriri 4 infet, recedent a te, ille te non derelinquet, fed tue- folent, & ad tria fere capita revocari poffunt, Ogg bitur a rugientibus praeparatis ad efcam. dum Ícilicet Deo fübtrahitur debitus amor, Did, Quanti vero veftiimanda fit hzec amicitia, pau- aut certe in creaturas dividitur; quam ob cis, fed efficacibus verbisindicavit S. Grego- caufam, ut obfervavit S. Chryfoftomus, Chri- S.Greg.a-rius, dum exclamavit: O mira divinz bo- ftus poft refurrectionem fuam non eft verfa- S, Chryf pud En embl [j e £- nitatis dignatio! Servi digni non fumüs, & tus cum difcipulis, quadraginta diebus, fedh.t.inÁ&, amici vocamur: Quanta dignitas eft homi- per quadraginta dies, advolabat enim ac de- pott, $. UILt' num, effe amicos Dei! Porro quibus mediis volabat rurfum. . Curita tandem? fubduce- h2ec amicitia procuranda & confervanda fit, bat animos illorum adaltiora, nec patiebatur pulchre indicavit libellus deimitatione Chri- ilos fimiliter erga ipfum fic affe&os effe, Liba.c.g.íti, dum ait: Magna ars eít, fcire cum Jefu d. 6, quemadmodum prius fuerant. Siquidemfic du converíari, & fcire Jefüum tenere, magna pru- erant affecti, utadmodum zegre abillo divel- dentia. .Efto humilis & pacificus, & erit te- lerentur. Unde & confolansillos dicit: Expe- . cum [efus. Sis devotus & quietus, & mane- dit vobis, utegovadam. — Deindeipfi quoque bit tecum Jefüs. Potes cito fugare Jefum, & Communitati jeu . Religioni graviter nocent ; S.Thom. bidu V-S' gratiam ejus perdere, fi volueris ad exterio- nam inducunt varias divifiones, clancularios 2.2.9 27. 8.7, ad I, ra declinare. Et fi illum effugaveris, & perdi- congreffus, confpirationes, odia, fufpiciones, deris, ad quem fugies, & quem tunc quaeres invidias, inimicitias, atqueadeo teterrima pe- lut, i amicum? . Nonne hoc eft majus damnum, ftis Religionum merito vocantur. Eu Denique quam fi totum perderes mundum? quid po- lis ipfis, qui eos fovent, nocent gravilffinie, teft tibi mundus conferre fine Jefu? dum & omni merito eos privant (nam tefte II. Alterum eft, ut norit difcernere, & D. Thoma, dile&io amicorum apud Deum ngdit. fugere particulares & noxias amicitias, quod. mercedem nonhabet, quando propter hoc fo- :mhl. 150 -uttanto certius preftet , primo noffe in ge- lumamantur, quiaamicifunt) & gratiarum f! I' nere debet, quzenam particulares & noxi?e a- divinarum influxum impediunt; nam fi, ut micitize dicendze fint, fcilicet omnis illa, cu- bene difcurrit S. Bernardus, Apoftoli carni jus caufa & fundamentum non eft Deus. De dominicae inhaerentes , quze fola fancta erat, S. Bern. | ' s. Bafil.c qua clarius locutus S. Bafilius: Charitatem Spiritu fancto repleri nequiverunt, donec tol-f«deAic, 1nOne 3o coni-quidem, inquit, habere inter fe mutuam de- leretur ab eis, tu.carni tux& ( & carnalibus bent Fratres, non itatamen, ut duo tresve fociis) adítri&us & conglutinatus, illum ve- feorfim a caeteris fodalitatem ineant. Quan- raciffimum Spiritum te putas poffe fufcipere, of D doquidem hoc non charitas , fed carnalitas, nifi carneis iftis confolationibus funditus re- f4 M' fed feditio & divifio foret, & eorum, qui fic nuntiare tentayeris? . Id quod bene advertit .R P. Lohn. Bibl. [Man. Tom. I. L 23 S. Ger- 84 Bibli?thecæ AManualis Conciouatoria L. r.infin, S. Gertráüdis, hinc cavebat maxime in verbis, in frönte aflas & hyems, i ab(;batque latus apere £.2 ne cujusquam hominis cor fibi attraheret, ne- tum, digitum vero cordi intentum cum hac e- veinejus feamicitiam infinuet, unde quavis pigraphe: /onge & proye, . Cujus figurze hzec e- poftoccafioneretraheretur. Oninem enim a- rat expofitio: Juvenis fignificabat amicitiam micitiam humanam , cujus advertere potuit femper florentem effe debere: nudum caput caufam, fundamentumque non effe Deum, ut indicabat nihil aliud,quam amici bonum quaze- Pf du virus lethale sbhorrebat, malebatque obfe- rendum : rudeindumentum tolerantiam labo- V il quiis ac beneficiis cujuscunquecarere, quam rum; vita & morsfocietatem perpetuam; ze- j "p in. - admittere,ut humano fecum favore cor cujus- ftas & hyems profpera & adverfa; latusaper- ET Rodr. p.1. quam effet occupatum. Ejusdem animi Joan- tum candorem & fimplicitatem; nudum cor lbidn t4. C18. pes de Luca ex Ordine S. Francifci erat, qui finceri amoris exhibitionem; longe & prope e- Ti cum a quodam interrogatus fuiffet, cur tanto- jusdem inomniloco coníftantiam fignificabat. pere Fratrum confortium vitaret? refpondit, XI. Interrogatus quidam,quid effet amicus? Ibid, idfe obipforum bonumfacere; quanto magis refpondit,alterego. Unde & Cicero dixit: Eft enim ipfe Deo unitus foret, tanto plus eorum isamicus quidem, qui eft tanquam alter idem, Tullios commodis fe profpe&turum; teneriores vero alterum enim acquirit, cujus animum ita cum, cumiis amicitias a Deo retrahere, adeo gue fi- fuo corumifceat, ut efficiat peneunum ex duo- bus. HincSyfigambi Dariiuxori, Hepheftio- Wuchleras bi& 1pfls oHïc'erel:. $ IX. nem pro Alexandrofalutanti, & cognitum er- Y,eod, ! MISC EL LANE 'A. rorem deprecanti, refpondit Alexander: non * errafti, nam &hic Alexandereft. . Qualita:. Nece[fitas. Max. fer. 1. Wordeg, de amicit. Ve raamicitia tria requirit maxinie, virtu- atb : Re&e dixitSailuftius: non exercitus, Salluft, m pii, tem tanquam honeftam, familiaritatem neque thefauri, przefidiaregni funt, fed amici, lugurt,. utjucundam , & ufum tanquam neceffarium ; quos neque armis cogere, neque auro parare nam ubi judicaris amore dignum, recipere de- queas, officio & fide parantur. - bes, & congreffu lzetari, & uti, fieges. Dienitas. - Sen, ep.3. II.. Si aliquem amicum exiftimas, cui non XIII. Nec male S. Gregorius Nazianz. Ap. Eng, | tantum credis, quantumtibi, vehementer er- . Fidis amicis nil puta przeftantius, embl. r3. ras, & nonfatis noífti vim verae amicitige, in- ulebat olim Seneca. ; Quos caíus afper parturit, non pocula. $ ? Erafm.l.6. Jucunditas. Ill. Tarquinius Superbus ex ul factus dixif, SPOP^* fetumdenique cognoviffe; quos fidos amicos XIV. Excepta fapientia, inquit Cicero, ni- Cicero de hil melius datum eft homini a Diis immorta- 9nicit. haberet, quos infidos, cum neutris gratiam re- libus, quam amicitia. Quid enim dulcius, ferre poffet, ^ , Ovidius. IV. Re&GececinitP oetä-: quam habere, cum quo omnia audeas íic lo- — Donec eris felix, multos numerabis amicos, qui, ut tecum? quis effet tantus fructus in Tempora fi fuerint nubila, foius eris. profperis rebus, nili haberes amicum, qui illis g. Lang. in .N. Cum quondam hirundo ad matrem di- zeque, ac tu ipfe gauderet? advería etiam ferre difficile effet fine eo, qui illa gravius e- polyanth. xifet, fe turdum perquam commodum ami- : cum reperiffe, refpondit mater: Erras, o filia, tiam, quam tu ferret. nam male tecum conveniet, cum tu calor em, XV. Nihilzequezegrum reficit, quam ami- Sen.ep.79 corum affe&us: non judico me mori, cumil- illefrigus amet: tuverfe : quaris, ille brumam. )etat. " los fuperftites reliquero; puto, in quam, me ]bid. . VW. Cum carbonarius quondam fullonem victurum noncum illis, fed per illos. t ] 4 1 ad vedes fpatiofas fecum inhabitandas invita- Falfitas. :l l ret, negavitidfullo, dicens: quid commercii XVI. Vere defalfo amico cecinit Martialis: Mart.La.- nobis effe poteft, cum, quae ego eluendo nitida f Hunc, quem fvina fibi , que [ m inenfa pararit effeci, tu fuligine obfufces? amicorum, Plininep. VlI.CatoCenforiusinannulohocíymbolum Effe putas Hdæ pe&us amicitize ; ALFat.c: geftabat:Eftoamicus unius &inimicusnullius. Ls T Vinum amat, & cyathos, & fumina, & oftrea, Ovid.l.2. VIII. Vere Ovidius cecinit: non te: dePont. Turpequidem ditu, fed (i modo vera fatemur, Sublat;.) vino millus amicu S erit. Vuigus amicitias utilitate probat. XVII.. Antigonus Diis facrificans precaba- Max. fer, & S. Aug, IX. Nonmalegemini illi aulici,tefte S. Au- tur,ut fea fimulatis fervarentamicis ? cumque de amic. Conf.c.14 cuftino difcurrerunt, quiconfiderantes, quan- quis interrogaret, curhoc peteret? refpondit: fe to molimine gratia Principum acquiratur, & Quia hoftes, cum cognofco, caveo. confervetur, adfe mutuo dixerunt: Dic quaefo . XVIII. Pulchre falfos amicos a veris di- Vit. Bar- hI te, omnibus iflis laboribus noftris quo ambi- qt fcernere docuit Barlaam, dum dixit, fuiffe laam. c.13 [: inus pervenire? majorne effepoterit fpesno- quempiam, quiextribus, quos habebat, ami- ftra in palatio, quam ut amici Imperatoris fi- cis, duos omni benevolentia profequebatur, l tertium nihili faciebat. mus? Etibi quid non fragile, plenumque pe- Que, tamen , ubi riculis? amicus autem Dei effe fi voluero, ec- ad judicem citatus opem petiit, folum fide- Q ce jam fio. : lem patronum & comitem expertus eft, cum Engelgr. X. Lilius Giraldus * A'Qg. ln de fic amibitiam depinxit: primus non nifi veftem obtulerit, fecundus medkl embH45. Tuvenis ftabat dete&o capite;rudi tanica indu- ad parvum duntaxat intervallum comitatus Qu l P0* tus, in guj us fimbria fcriptum erat vita & mor*, ef. Ex his autem amjpis Barlaam pri- Inun M ' Tz'tulus AX :Amor 9777 85 mürn divitias, fecundum uxorem & réliquos D Utbüpes; ibbamict confanguineos, tertium o Ibid. re dixit. pera bona fignifica- Wo Geld, da /die Welt. $. X. "$ XI AXIOMATA. AUTHORES. Pythag. a-;- ud Gell.: I. Amicorum omnia funt cofnmunia'.* " I. Ariftoteles in m " ang. in / * ll. Moresamici noveris, non oderis.- ]I. Cicero in Lzelio. agnis moralibus. polyanth. Der Freund Gebrechen (oll man kennen, V. eod. aber nicht nennen. III. Jofeph. Langius in.Polyanthæa., V. eod. IV. Francifcus Petrarchal. r. Dial. so. & feq. l»id. ]IT. Novos parans amicos, ne oblivif&er'e ve- 1d. ? V. Matthaeus T ympius in menfa Theologo- terum. Philofophica. lbid VlI. Henricus En IV. Nequenulli fis amicusk, neque multis. gelgrgve' p. 2. Lucis Evang, Zu wenig Freund, und auch zu viel, - embl. 13. & 45. Verderben. dir all beyd das Spiel. VII. Alphonfus Rodriquez de particularibus Amicus certus in re incerta cernitur. Noth und Unglück entdecken fa amicitiis p. 1. tr. 4. C. 18. 19. & 20. E lfcþher VIII. Hadrianus Lyrzeus l. 3. Apopht. 1.de Freunden Tück. part. amic. ubihoc axioma S. P. Ignatii ex- Buchlerus VI. Temporefelici multi numerantur amici, . €0Q, plicat: Utinter homines tuto verferis, ze- Dum fortuna perit, nullus amicus erit. quus fis omnibus, nemini obnoxius. In Elend, in Gefahr, und in Noth IX. S.Francifcus Salefius in Introd. ad devot, Gehn der Freund taufend auf ein Loth. vitam p.3. c.17. 19.20. 21. & 22. ubi totam Ml g Eioyileg, V Il. Alt Wein, alt Freund, alt Geld, hancmateriam egregie pertra&at, &, quo- lgt pot, , Führen den Preis in aller Welt, modo vera amicitia a falía difce VIII. Freund in der Noth, Freund in dem rnenda fit, po folide oftendit. Tod, Freund hinter R z : uck , ün'd drey X. Bernardinus Rofi gnolius de difcipl. chrift. | ftarke Bruck. pert. 1. 4. c.27. » Ap.Erg, enblna, () LX OO SNREoSNRS ENSoENES SNSoSNT: A 3 sue Cicero de TITULUS X. amicit, ! s I OAR-S$UEL $. uno capiunt peccatoxfäg - & ideo fi quis prseter QUOAD ESSENTIAM. tealiud diligit, non eft caritas tua Deus in eo, amor dulcedinis, & dulcedo amoris, amor non. crucians, fed delectans. n Definitio. I IlI. S.Thomas poftAriftotelem dividit amo- S. Th, in rem fuiin exteriorem, feufecundum partem ir- 3- dift. g. iB kü inclinatio volunfatis ad proprium bo- rationalem & fenfitivam ( qualiseftbonorum 9* !* -6 :580-31779 | num appetendum; unde alio nomine E corporalium & temporalium,puta divitiarum, amor concupifcentize vocatur, ad di- honorum, voluptatum corporis &c. amor) & ftin&tionem amoris amicitize, quo bonum vo- interiorem, feu fecundum partem rationalem, luntas appetit, non ut proprio, fed alieno | MW quo bona zeterna & fpiritualia appetuntur ; fubjecto bonum & conveniens eft, unde dicit S. Do&tor, amare feipfum, quantum ad exteriorem hominem, eft vituperabile: fed Diw:üo. JukFatc;^ — ll. Dividiturin£donum & malur, feu commu- quantum ad interiorem, eftlaudabile. : 6.confid.5 nem & proprium. ^ Communis & bonus eft, 4dius. Amoris fui. vitiofi. - quando homo feipfum & alia propter Deum a- I. Se pro fine habere. - Thorn, mat; atqueadeo communis vocatur,quia idem II. Nolle premi, aut fuübeffe. . Kemp.l.3, ,M;x, fer. eftcum amore, quo Deus ejusmodi obje&a a- €. 54. III. Profüo commodo femperlaborare. mat. Proprius & malus eft, quando homoin IV. Honorem & reverentiam defiderare, fe, aliisque rebus amandis feiptum finem amo- confufionem vero & contemptum timere. ris ftatuit ; hinc amor iíte proprius vocatut, V. Otium & quietem corporalem amare. i Dtr quiain propriam perfonam definit; malus vero * VI. Appetere curiofa & pulchra,abhor(re,— feu perver[us appellatur, quia, quantum eftin te a vilibus & groffis. fe, pervertitordinem, quem Deus fecundum -- VH. Gaudere ad lucra terrena, triftari lde divinam fuam providentiam homini, czeteris- damno. que creaturis przefcripfit,ut nimirum ad fe tan- quam ultiraum finem omnia tendant, &infe- VIII. Amare propriä & ad vanitates & difcurfus. privata," inclinare S. Aug. in definant. Dequo amoreS. Auguftinus fic lo- IX. Solatia fenfibilia venari. in€ it-." quitur; Duo amores, alterbonus, alter ma- X. Gaudere de multis amicis & propin- uis, gloriari eneris. lus, Jter dulcis, alter amarus, non fefimulin q Xxd'e nobili loco & ortu g 3 Xl. Ar- l Bibliotheee . :IManuafis Concionatoriz $86 XI. Arridere potentibus, blandiri diviti- namque hic dominari vult, qui przecépit, utfe- WAe— — bus, applaudere fibi fimilibus. raris in Deum ex toto corde, ex tota anima. XlI. Dedefe&u & moleftia cito queri. Partem non accipit, gloriofz indolis eft; to- -———— d XIII. Appeterefcirefecreta, & novaaudi- tum depofcit, ut totum tibi largiatur. re: velleexterius apparere, & multa per fen- Damnum. fus experiri. XlV. Defiderare agno fci, & agere,'unde V. Stipendium amoris proprii mors eft,ini- S. Baf. ap. Lyr 6 m e laus &ladmiratio procedit. tium omnis mali. apopho I. VI. Amor fui, eft corporis ratione carens Maxim. 'i:lf4'c's I! $ I1. j amicitia, ex qua quidem nafcitur gulofitatis ap. Gran. EX S. 'SCRIPTURA. ratio,& inanis glorize cupiditas. I£x nis autem ]oc, com. nafcitur univerfus malorum numerus. f. 627. Qualita;. VIL. Valde claudit oculum cordis amo r $. Greg. Ezech. hom.4.in £.Cor. 3. I. An imalis autem homo non percipit ea, rivatus. . V. 14. qua funt Spiritus Dei. Vlil. Prima hoinini s perditio fuit amor fui; S, Aug. f. " € B5 . €5 ROln. 7. fi enim fe non amaret, & Deum fibi praepo- 47-in €-37» V. IO. II. Scio, quianon habitatin me, hoc eft, in Í e vl' tl (,641 carne mea bonum. neret,Deo femper effe fubditus vellet: non au- "* Ib. v. 2r. IlI. Condele&or enim lege Dei fecundum tem converteretur ad negligendam volunta- interiorem hominem: video autem aliamle- tem illius, & faciendam voluntatem fuam. Igt gem in membris meis,repugnantem legi men- Praepone his voluntatem Dei, difc'e amare te, tis meze, & captivantem me iulege peccati. non amando te. Ib. v. 25. ]V. Ego ipfe mente fervio legiDei, carne , IX. Si totum hominis bonum eft, amare S. Aug. 2 autem fervio peccato. Deum, totum hOminis/ malum ef'c,ï amare fe- €.26. Man. Gen. g. V. Senfus & cogitatio hominis ad.malum ipfum. YV. 21. prona funt ab adolefcentia fua. X. Tantoamplius fe quisque amat, quanto S, Leo ap. Lyr. 1.2. / Darmmnun. amplius fe pro Deiamore non amat. apoph. 2. :ï; —— R m Joan. 12. VI. Quiamat animam fuam!,perdet eam: & $. 1V.- V. 15. qui odit animam fuam in hoc mundo, in vi- tam aeternam cuftodit eam. .. ia EX LIBELLO DE IMITATIONE - Iyex| - CHRISTI. 2. Tim. 3 VII. In noviffimis diebus erunt h ömines 2,4popl, fïf LP feipfos amantes, cupidi, elati, faperbi, blas- ito, quod amor tui ipfius magis nocetl.3.c.27. e I. Sc C phemi, parentibus non obedientes, ingrati, tibi, quamaliquares mundi. Secundum Ícelefti, fine affectione, fine pace, criminato- amorem & affe&um, quem geris, quzelibet res pius vel minus adhzeret. res, incontinentes, voluptatum amatores ma- II Si quzeris hoc vel illud, & volueris effeIbid, f gis, quam Dei. Prov. 29. Vill. Qui delicatea Hpueri,tia nutrit fervum ibi vel ibi, propter tuum commodum & pro- N 2;. füuum (amorem proprium, autcarnem fuam) prium beneplacitum magis habendum, nun- quam eris in quietudine, nec liber a follicitu- poüea fentiet eum c*optumacem. IH dine, quia in omni re reperietur aliquis defe- $ ! &us, & in omni loco erit, qui adverfetur. Mhst, pro[ III. Ex hoc vitio, quod homo femetipfum.3.c.53. Canonga ' * EX SS. PÀ TRIBUS.' nimis inordinate diligit, pene totum pendet, * Qualita;. if uidquid radicaliter vincendum eft, quo de- Ti .. Q So Aug. C COndita eftmenshumana, utnunquam viéto & fuba&o malo pax magna &tranquilli- l c. t4 de I. Si tas erit continuo. ! SS.Trin. füi non meminerit, nünquam fe nonin- f telligat, nunquam fe non diligat. IV. Quilibere mecum ambulare defiderat, Ibid. p neceffe eít, ut omnes pravas & inordinatas af- fi Fuga. fe&iones fuas mortificet, atque nulli creaturae Wl p, fir S Bern. in II. Dominus communi difciplina, communi privato amore concupifcenter inhzereat. Meoy ! ferin. vita, communibus ftudiis dele&atur. Usque- V. Si dederit homo omnem fubitantiaml.a.c.12«. l fuam,adhuc nihil eft. Et fi fecerit poenitentiam quo mifer diverticula captas, & confolationes lnl propriz voluntatis tanto labore quzeritas ? magnam,adhuc longe eft. Etíi habuerit virtu- L.)Ph. l l tanto rubore mendicas? & quid faciam, in- tem magnam, & devotionem nimis ardentem, quis? ejice ancillam & filium ejus. adhuc multum fibi deeft, fcilicet unum, quod p W SnAugo tr. IlI. Magna faneacmira fententia,quemad- fumme fibi neceffarium eft ; quidillud? ut om- 51,inJo- modum fithominis in vitam fuam amor;ut pe- nibus relictis ferelinquat, &afetotaliter ex- pl reatodium, ne pereat. Simaleamaveris, tunc eat, nihilque de privato amoreretineat. füi odiíti: fibeneoderis, tunc amafti. Noliama- VI. Fili, oportet te adhuc multa difcere ,1.3.c.11. A re, neperdas: noliamareinhac vita, ne per- quze necdum bene didicifti. — Quze funt hzec, : Domine? Ut defiderium tuum ponas totali- el dasinzeternavita. Felices, quioderunt cu- ter fecundum beneplacitum meum, & tuiip- lii ftodiendo, ne pereant amando. 'Thomas 1V. Melior acfan&ior noftri amorlocum in fius amator non fis, fed meze voluntatis cu- "u Kemp.l.4. nobisaccipiat: nec enim fuerit, quointretad pidus vemulator. V €. 5. te amor Dei, nifiexuletamortui. Ubifeipfum. VII. Sitemetipfum perfeGe viceris, caetera L.3.c.53. fïd( facilius fubjugabis. . Perfe&a viétoria eft, de l aliquis thærit, ibi ab illo amore cadit, folus femet- ài Ws Titulus .X. - Ztmor. füi. 87 femetipfo triumphare ; qui enim femetipfum $ VIL fubjectum tenet, ut fenfualitas rationi, & ratio in cunctis obediat mihi, hic vere vi&tor eft fui, .SSIMILITUDINES. & dominus mundi. Qualita;f. I 1cut vulpes m ortuam fe fimulat, uf gal- Lyr. 1. c, if g. $. V. 'yr l' nn EXEMPLA SACRA. linas occupet; canis latratum imitatur, poph' Ic ut cuítos pecoris, non hoftis exiftimetur; fic lum 'itol.4o CO S I' Philautia affectus fuos fopit, & caritatis vo- V. Gra, Francifcus Salefius, ut de ipfo Confef- cem ac larvam mentitur. Hinc Sponía ait: X CO * farius teftabatur, usque adeo omnem *62?0 commodi & incommodi rationem negligebat, Capite nobis vulpes parvulas, quie demoliun- Cant.2, k Grcg. tur vineas noftras. V. X5. 0m4in ut dicere folitus fit, fe; fi vel levem aliquam zech, amoris proprii feftucam in corde fuo refi- JDamnum. : .A f duam noffet, illico eam ?i perfecuturum. ; ferro flammaque II.. Sicut apes, quia mel fuum fummopere Ibid. (atth, amant, ad alvearia propius accedentes effe- Vit, c,65, II. B. Angela de Fulginio plus ab amore rate invadunt, & aculeo figunt; ita qui fi- proprio, quam ab ipfo-dzemone fibi metue- bi, fuisque voluptatibus ferviunt , omnes, bat, ut qui, nifi per eum, nihil in nos pote- qui in earum fruitione obfiftunt, impetunt ac ftatis habeat: peream vero quafi vulpecu- vulnerant. . lam femper e'grege noftrorum affe&uum pe- - Ill. Sicut Czecias ventus nubes ad fe co- Ibid. $ Aug, cus aliquod abripit. . Hinc dicere folebat: 25 M. Filii chariffimi, nihil eft in hoc mundo, nec git, nec tamen depluere finit; fic amor pro- prius omnia adfe rapit, nectamen quidquam homo, nec diabolus, necaliqua res alia, quam aliis impertitur. S Leoty tantopere habeam fufpe&am, quantum hunc Lyt la. amorem. Mentem namque penetrabilior omni IV. Sicut ferrum nulla re magis ättevritur:, Jul. Fat, c, ipopb d. gladio ancipite tranfit, ac cor totum perva- & deftruitur, quam rubigine, quam producit 6. de dit, & nifi coerceatur, animam millenis cala- exfeipfo, &fovet: itanihileft, quod ita anj- '1ert. initatibus invadit. maim debilitet, enervetquein via fpirituali, ac 9254« 5« Lyrzeus , rubigo proprii amoris, quam ipfa ex fe pro- 2, apoph, III. Fridericus Imperator vi&is in Unga- ducit, & in fe fovet ac nutrit, ria Gunzienfibus, magnum, inquiebat, actum L;.c.27t eft opus, nunc autem majus reftat; ut fcili- $. VIIL cet vincamus nos ipfos, atque avaritiae, & uleifcendi nos cupiditati frzena injiciamus, MOTIV A. quo fiat, ut de privato publicus, de falío ve- ld. Zld amorem . [ui. exuendum, rus noftri amor triumphet. EOv ia amor [ui impedit cultum Dei: nam, Stapl. $. VI quantum eft in fe, adimit ei divinita- conc. zo. tem, utpote cujus folius eft, omnia ad fe tan- in i129o0m., EXEMPLA DOMESTICA. - L. Quadr. quamfinemdirigere. Hincab aliquibus Phi- Relat, pro [, S Ignatius adeo puram in f.(ä,'caritatem a- lautia fpecies idololatrize appellatur. j M canon.p.2 * ]uit, ut omnemi fui ipfius àmorem pror- ll Quia impedit proprium proftfum: Hinc L3.G$3. - B.a:?o'l. l4 fus afe amandaverit. Hinc fcifcitanti cuipiam, Thomas Kempenfis monet. Si adhunc api- vit, $.27, qU3e op tima effet via in ftudio virtutum pro- cem (perfectionis) fcandere glifcis, oportet ficiendi, refpondit: Hocunusquisque perfua- viriliter incipere, & fecurim ad radicem po- nere, ut evellas, & deftruas occultam inordi- fum habeat, tantum in fe ftudiis fpiritualibus " promoturum eífe, quantum ab amore fui ip- natam inclinati/onem adteipfum, & ad om- ,'Ibid. [lius, & commodi proprii affe&tione fefe ab- ne privatum & materiale bonum. :ton&. p. ftraxerit. Proptereain Conftitutionibus gra- llHL. Quia impedit religionir augmentum €9 pa- S- Thom, $. $. 9. viffimum & capitalem omnis ordinis & unio- cm: cum nihil adeo caritatem , & unionem F?:277 : Lzu ccul nis hoftem appellabat. diffolvat, quam proprii & privati commodi l Lyrweusl. lL. S. Franciícus Xaverius conftanter bel- Hinc S. Thomas amorem proprium 4 i4poph. lum proprio amori indixit; hinc omnis cibi, fontem omnis mali vocabat, ex quo, quamdiu . fluxerit, nihila P potionisque modus naturali neceffitate , non inenda fint. liud, quam exitium ac peftis ti- voluptate finitus, ita, ut ne pane quidem ex- pleret famem. — Hinc affiduo in ore habebat, $. IX. - íuisque inculcabat: Vince te ipfum ; cau- MEDIA. famque tam frequentis repetitiomis rogatus. ,! ,3uc'l[' refpondit: Quia hoc eft; &fi fiat, fufficit. praeceptum S. P. Ignatii Jd eundem — finem. dicirextirpatio: juvatenim, utre&te no- 1.3.c.27. - dbid. HIL S.Francifcus Borgia, quidquid afno- I.*Ra ri proprio contrarium erat, five in victu, fi- tat Thomas Kempenfis, non quzelibet res adepta vel multiplicata exterius, fed po- ve in habitatione, five in officiis, avide de-. tius contempta, & decifa ex corde radicitus. fiderabat, follicite exquirebat, & cum gau- al'a' COS;' dio ample&tebatur, ex quo ítudio maximos lL. Aefignatio [ui perfe&a; fic enimidem au- 1.3,c.37. thorindicavit, dum dixit: Hoc defidera, utab " adomneg virtqtem-' progreffus fecit. dus omni proprietate pofis ee:?poliari', & nu ni- " 88 Biliothece JManualis Comcionatorie corpus nimis carum eft. Agatur ejus dili- f 21 nudum fefüm fequi, tibi mori, & illi eternali- (b j tervivere. Tuncrecedetimmoderatus timor, gentiífima cura, ita tamen. ut cum exiget ra- & inordinatus amormorietur. Id quod con- tio, cum dignitas, cum fides, mittendum in ignein fit. S.Aug. firmans S. Auguftinus exemplo filii prodigi :- E 1.47.inc. Quid, ait, deillo dicitur? Et reverfus eft ad 1Il. Tertium eft, ut bene cognofcat, quam Jul. Fat. 37 Matth. ( fiim, Si ergo reverfus eft ad fe, exierat a noxius fit amor proprius, omni quidem ho- c 6. de mmort.com- fe. Quia ceciderat a fe, & exierat a fe, redit mini, fed maxime religiofo , & perfe&tionis fid. s. prius ad fe, ut redeat inillo, unde ceciderat a Íftudiofo; id quod fequenti difcuríu fapienter fe. Sicutenim cadendo a fe, remanftit in fe, fic Julius Fatius declarat: Cofidera, inquit, fi ea redeundo ad fe, non debet remanere infe, ne eft conditio boni, ut fefe diffundat & propa- SAn n fid. iterum exeat afe. Surgam, &iboad Patrem get; non poffe non magnum elffe malum , $ Le0? .meum; ecce unde ceciderat afe, ceciderat a amorem proprium; quippe qui efficiat, ut jy4po homo illud, quod in aliis cernit bonum, ad 112) Patre fuo. Redit ad fe, & pergit ad Patrem, Thommts $ ubi tutiffime fervet fe. . Si ergo exierat a fe, fe totum pertrahat, nec de fuo vel minimum KempJ? redeundo ad fe, ut eat ad Patrem, neget fe, quid cum aliis communicet. Quod fi tanto majus aliquod malum eft, quanto majori pri- baony JUI . Fat, - fubducat fe fibi, ut hzereat Deo. (. e COIH- IIL. Oratio €9 mortificatie a[fidua ac fervens : vat bono, erit certe amor proprius malum ficutenim ferrumignis ardore, & i&ibus mal- maximum; privat enim hominem bono, quo fid. 6, majus in hac vita haberi nequit, hoc elt, a- leorum, excuffarubiginerenovatur; ficigne inore Dei. ferventis orationis, & mortificationis ictibus affiduis amoris proprii rubigo excutitur. o IV. Zmor Dei: utenim clavus clavo pelli-- 5. XI. tur; ita per Dei amorem ormnis Amor pro- | MISCELLANE A. Prius eiï'ugatur. Qualitas. [ $. X I. Miagnetem , ajunt, duas inter ferri laci- Lyr. 1. a. nias pofitam, magno naturze miracu- apoph.1T« . ASCETICA. lo alteram attrahere, ex eo fcilicetlatere,quo fbid. ; L. Tm a funt praecipue, quae afceta de amore Septentrionem relpicit; alteram repellere, $. ]ot, fui inordinato noffe debet. Primum videlicet, quae ex latere meridionali ab eo re- Dand fpicitur. idem cor humanum facere debet, l . eít, utbene cognofcat indicia proprii amoris, quae quidem Julius Fatius fequentibus verbis attrahere fcilicet ea, quae divino beneplacito indicat: Sicutex effe&ibus cognoícuntur cau- & rationi confona funt, repellere vero, quae fenfualem vitam fapiunt. Í?e; ita exnimiafollicitudine, quam plerum- que habes detua exiftimatione, tuis commo- II. Cometze quidam adeo ftellis funt fimi- dis, & teipfo, ex nimioetiam dolore ob adver- les, utipfe Ptolemzeus ftellas fecundas nomi- naverit, cum tamen peritiores Aftronomi eos fa, quae tibi folent accidere, facillime colligere | poteris, amorem hunc, quiinteregnat, effe eterra natos, & in ter.ia regione aeris con- amorem tui ipfius. fiftere, & peftilentes effe&us producere depre- j LLyl'. 'o 20 bene c.ognofcrat modum henderint. Similimodo amor fui quibusdam Tit, II. Alterum eft, ut apäph. 1I. extirpandiamorem proprium, quem quidem verus & ordinatus amor videtur, cum tamen tneat Ti Nyed nf Lyrzeus pulchre oftendit, dumait, quemlibet ex effectibus peftiferis colligatur ex vitio or- in fe duos homines continere, animalem fcili- um' Vo tus, & non nifi terrenas aff'e&ioïnes fapere. ' €0d, cet & rationalem, quorum prior difcolori & .... Utilitar. arroganti Efau, pofterior probo ac miti Jacob a III Hanc breviter & bene Horatius ex- Horat.L.3; od. 1 e non immerito comparetur ; unde ficut Rebec- plicavit, dum dixit: cà Jacobum dilexit, Efau autem odio habuit; ita voluntas quoque humana animalem ho- Quanto quisque fibi plura negavärit, minem odiffe & perfequi, rationalem autem A Diir glura feret. — -diligere, eique obfequi debet. — Quod idem Damnufk. alius ingeniofo emblemate explicavit, dum. t -- V. Re vera ufuvenit, ut omnium malo- Plato! s; amoris proprii naturam exprimere volens Ti- tionem pinxit una fui parte ignitum, altera rum, quibus hominum vita involvitur, nimius de l-egib..þ frigentem, hoclemmateadje&to: qua nonno- fui amor caufa exiftat. Is enim, qui amat, circa id,quod amat, fane obczecatur: acproin- Sen.ep.14 Cet, atripe. Unde more fuo fapienter Sene- l ca: Fateor, inquit, infitam eífe nobis corpo- de de rebus juftis, bonis,honeftis male judicat, ris noftri charitatem. — Fateor, nos hujus ge- cum in ea eft fententia, utopinetur, majorem I rere tutelam, nec nego indulgendum illi, fér- fibi,quam veritati honorem tribuendum. Non viendum nego. Multis enim ferviet. qui tamen decet eum, qui vir magnus fit evafurus, corpori ferviet; qui pro illo nimium timet, infuis rebus acquiefcere , fed ea potius com- Sic gerere nos ple&i, quae velapud fe ipfum, vel apud alium qui ad illud omnia refert. debemus, aon tanquam propter corpus vi- quempiam juíte fieri videantur. Itaque unus- vere debeamus , fed tanquam fine corpore quisque a czecoillo fui amore abhorrere debet, Hujus nos nimius amor ti- & feipfo meliores fequi, ut hujusmodi quidem non poffimus. moribus inquietat , follicitudinibus onerat, inrenullam verecundiam praetexat, qua a re- J cqntumeliis objicit, honeftur ei vile e&, cul. bus præcläre agendis impediatur. [] M-M-aFA; fued -a AédEDE EM GM AUL a lli.ad n CI» T od Titulus XI. — ngelus. 89 Vit. p. 4. Vs MarlaMagdalena de Pazzis dicerefo- V]. Qui fibi nequam, cui bonus? Eccl. 14. €34. T AL lebat, duos effe oculos amoris proprii, alte- $. XII rum, propriam xeputatlonem alterum, pro- pnum commodum ; ab his, nifi eruantur, AUTHORES [ hn : 6 de omnem fafcinationem amoris proprii oriri. l. Julius Fatius de mortif. c. 6. confid. 5. TIort (X II. Hadrianus Lyreeus 1. 1. apophteam S ls. $. XII Ignat apopht. 7. AXIOMATA. IIT. Bernardinus Rofi gnohus de difciplin. $,Cath. [ Ta ntum quisque vivit Deo, quantum mo- chrift. perf. Sen. in ritur fibi. , IV. Ludovicus Granatenüs in locis com- Dial. mun. f.626. S.Leoa . W. Tantoquisfeamplius amat ,quantoam- Ly:. apop, . plius fe pro Deiamorenonamat. .V. 'Thomas Stapletonus conc. Io. in Dom. XI. . HII. Tantumin Deum tranfit homo | quan- 1. Quadr. Thomas um a fe exit. Kemp.l 3. VI. Nicolaus Lancizius opufc IO. C. 13 €. 56 IV. Caritas incipit a fe ipfo. VII. Toannes Bufzeus in Panario V. eod Anonym. V. Proximus quisque fibi VIII Jofephus Langius in Polyant. V.eod ( ææwæz) TI TULUS XI. ANGEI U S. S. sE Ex his novem chons priores quatuor Dio- S.Dionyt; QUOAD ESSENTIAM nytius Zffifienter vocat, eoquod femper a(fi- Coll.Hier, Dy. l ftant Deo; pofteriores vero quinqueappellat €9-13« apophulTe Definitio. Mmzj?mnte.r, eoquod ad varia minifteria de- I putentur, mtelhge de ordinaria via, nam ex- S. Thom., S. Joan, ft fübftantia creata , fpiritualis, intelle- traordinarie etiam aliquot ex fuperioribus p.1. q.1x7 Damafc &iva, completa: per quam ultimam choris mitti S. Thomas & alii arbitrantur. 8. 4 14, CSQ L particulam ab anima rationali diftin- S. Bonaventura illorum nobis diftinctio- S.Bonav, uitur. S. Joannes Damafícenus fufius nem eodemfere modo explicat, dum ait: Di-f. de An- eum fic defcribit: Eft fubftantia intelle&ua- ftin&i (ünt in triplici hlerarchla fcilicet fu. &&l unit. lis, femper mobilis, arbitrio libera, incorpo- prema, media & infima. Suprema eft AI- rea, Deo miniftrans, gratia, & non natura im- tiffimi Majeltati affiftentium : media autem mortalitatem fufcipiens, cujus fubftantize fpe- eft Angelorum contrariis fefe poteftatibus op- ciem & tezmmum folus , qm Creator eít, no- vit. ponentium; infiina denique eft humanis ne- ceífitatibus mml&rantwm adeo, utex no- . Divifio. vem Angelorum choris major pars noftris fit Laur, II. Dividiturinttes hierarchiasaS. Diony- Eandem diftinctionem obfequiis deftinata. Bcyerl. infio Areopagita; quarem prima eft, quze im- theat,vit, S. Gregorius tradit, dum in infimam hierar- hum. V. mediate illuminationes a Deo recipit , &in chiam collocat Angelos, Archangelos & vir- eod, treschorosfubdividitur, nempe Seraphma: ab tutes. ; In fecunda pomt Poteftates, Princi- exceffu charitatis appellatos : Cherubinos fic patus & Dominationes.- In fuprema deni- vocatos ob fcientize exceffum : & Tronos fic que Thronos, Cherubmos & Seraphinos. Bont ld appellatos, eoquod in Deo immediate rationes Odll " divinorum operum recognofcant, 'ficqueinil- Ojïcm. lis Deus velutinthrono fpecialiter refideat. Secunda hierarchia eft eorum Angelorum, III. Alia funt, quze erga Deum; alia, quae qui ab Ángelis primie hierarchiee illuminan- erga homines exercent.. Prioris generis tur, &iterumintreschoros fubdividitur, ni- funtintueri, admirari, laüdare, adortare, ama- mirum Dominationes, qui przecipiunt agenda, re, fervire. Pofterioris, offeyre preces & alia piutol TO quod eft dominorum proprium: Peteflates, qui opera, uti S. Raphael Tobize faffus eft dicens: Tob. z2.' L] ordinant actiones divinas, quas fuperiores in Ego obtuli orationem taam Domino: Z/[uii- V. 12« inferiores agunt, eas furfum ducendo: Prin- siart, id eft, ea, quae futura funt, aut ad falu- r cipatus, qui primi. funt in eorum, quae impe- tem pertinent, perinfpirationem autalia me- rantur, executwne. Tertia hierarchia eft dia docere: JDefendere tam a corporis, quam eorum, per quos homines illuminantur, ut- anime periculis & malis: Cafligare, P2eda- j ) pote ad quorum falutem procurandam mit- gogi in morem , id quod non femel Angeli tuntur, pariterque in tres choros dividuntur, praeftiterunt: Solari & roborare in adverfita- Firtuter, qui exceífum fortitudinis ad divinas tibus, uti tribus pueris in Babylonica fornace :n operationes important, unde per eos infirmi- exiftentibus fecit, düm exculffit Angelus flam- Dau, 4, tates curautur: Zirchangelor, quorum munus mam ignis de fornace, & fecit medium fornae- v. 49. à eft nuntiare ea, quaze funt majoris momenti, cis quafi rorem flantem. Quemadmodum & S. Paulus Apoftolus omnes Angelos non fc- S. Paut, " : funtque velut Prmc1pes inferiorum: Znge- los, quorum munus eft nuntiare minora , ho— ]um ad obfequium & minifterium Dei, verum Hebr. z. minumque falutem procurare. etiam ad fervitium & miuifterium noítrum Y. 14- R. P. Lohn. Bibl. Man. d. L M defti- [ d b 9go Bibliotha;:æ AManualis Conciomtori& deftinatos effe exiftümat, dumait: Oumes funt V. Acceffiftis ad civitatem Dei viventis Hebr.12; adaminiftratorii [piritus, in miniflerittm mi[fJt pro- Jerufalem coleftem & multorum millium v.22. gter eo5,qui hureditatem capiunt [alutis. 1n fpe- Angelorum írequentiam. cie vero aliqui officium eorum fic explicant, Luc. 2. V. Facta eft cum. Angelo multitudo mie- Av. Manfi ut Zingelorum quidem officium fit, ut nos cu- htiæ cælgfti& 'u Ist f put I tr.6.di, ftodiant; Jrchangelorum , ut in divina lege, i C *t4 myftriisque cceleftibus nos erudiant; Prin- $ Mld q f'uj!&äiä. / cipatuum , ut vitam noftram gubernent, & re- &e ordinent; Potesflatum, ut rebellium fpiri- VIL.. Circumdabo domum meaim ex his, Zach 9» s fhom tuum jnfultus a nobis propellant; V'irtutum, qui militant mihi euntes & revertentes. V. 8« j conc ;deb f ut ad virtuofe operandum nos exftimulent ; VIII. Ecce ego mittam Angelum meum, Exod.a3. MlCht Dominationum, ut ad inordinatas paíliones no- qui praecedat te, & cuftodiat in via, & introdu- Y« 29« ftras fuperandas vires fufficientes nobis fub- catinlocum,quem proeparavi, obferva eum, & f f miniftrent; Zhromorum, ut nos in bono caepto audi vocem ejus, nec contemnendum putesja. ftabiliant, nobisque in eo perfeverantiam ad quia non dimittet, cum peccaveris, & eft no- finem usque concedant ; Cherubinorum , ut men meum inillo. Quod fiaudieris vocem e- ientem & intelle&um in divina fapientia il- jus, & feceris omnia, quz loquor, inimicus luminent; Seraphinorum, ut corda noftra di- ero inimicis tuis, & affligam aflligentes te. Ibldr vino amore accendant, adeo, ut merito non IX. Omnes funtadminiftratorii fpiritus, in Hebt, z. e j; folum de duabus, fed de omnibus tribus hie- minifterium miífi propter eos, qui hzeredita- v. 14- rarchiis, & novem choris dicere liceat, quod tem capient falutis. [ X. Quoniam Ángelis fuis mandavit de te, Pf. go. vere fint falptis noftrae miniftrales. ut cuftodiant te in omnibus viis tuis: in ma- Y 11* » . ANumerus. Zingelorum. nibus portabunt te, ne forte offendas ad Japi- [ &. c;æg. ]V. Daniel Propheta vifionem quamdam dem pedem tuum. j atis uxiuni ex his Matth. —Clizmor babuit, quam ipfemet cap. 7. Prophetize fue €. 12 Xl. Videte, ne contemn deícribit, in qua innumerabilem quemdam vi- pufillis; Angeli enim eorum in coelis femper 18- V. IG $ hnpin dit Angelorum, thronum Dei circumftautium, vident faciem Patris mei, qui in coelis eft. ) Pf 10 XII. Immittet fe A * numerum , qui omnes ad divinze Majeftatis ngelus Domini in circui- Pf.gg. v.&. nutus exequendos erant promptiífimi ; cum tu timentium eum, & eripiet eos. Vel, ut S. f qua vifione mire confentit vifio illa, quam S. Hieronymus vertit: Circumdat Angelus Do- I miniinagro timentes eum. Vel ut feptuagin- ]oannes in Apocalypfi fe pariter habuiffe Íícribit; vidit enim, quod erat numerus eo- ta: Caítra metatur Augelus Domini in cit- i Bonsv ruminillia millium. Porro S. Gregorius M. cuitu timentium eum. M iu1.de i -XIIL . Vivit Dominus, quoniam cuftodivit Judith.r3, lngdl rxationem reddit, cur Spiritus fan&us illos coe- leftis curize exercitus in tumero quodam de- me Angelus ejus, & non permifit me Domi- V. 20. finito defcribst, cum tamen ille nobis pro in- nus ancillam fuam coinquinari, fed fine pol- finito habeatur: Supernorum civium nume- lutione peccati revocavit me gaudentem in victoria fua. á us infinitus eft,. & definitus exprimitur, ut ui Deo numerabilis eft, ifte effe hominibus XIV. Fa&um elt fäutem , ut moreretur Luc. 16, CC2 £ — Lt ov S. Bernardi- mendicus, & innumerabilis demonfttretür. portaretur ab Angelis in finum v. 22- Orig hz nus per addu&am Dionyfii Areopagit?e au- Abrahze. ; in Emh. (*i thoritatem (an vere, an vero per exaggera- .. XV. Le&Gulum Salomonis fexaginta for- Cant. 3. tes ambiunt, ex forti(fimis Ifrael, omnes ha- v. 7 ;; tionem loquatur, non fatisliquet) dicit: An- , geli in paradifo exiftentes fünt plures, quam bentes gladios, & ad bella do&tiffimi, unius- fint ftellae, quam fint arenze maris & terrae, cujusque enfis fuper femur e J us propter timo- res nocturnos. quam fint folia & herbze, & quam fint omnia ; quaecunque c;'gata. XVI. Deus mifit An,g.elum fuum, & obdu- Dah. 6. ä ravitora Leonum, & non nocuerunt mihi. $ , II. XVII. Supermuros tuos Jerufalem confti- 1(.62.v.6. S.Augtq, Mdedl ( EX S. SCRIPTURA. tui cuftodes, tota die & nocte in perpetuum x & Deo, at non tacebunt. Exijl?ntia. . XVIII. Princeps regni Perfarum reftitit mi- Dan. 1o. pt IU Pf..los'. [. Benedicite Domino omnes Augeli ejus, hi, & ecce Michael unus de Principibus pri- V. 13: ï potentes virtute, facientes verbum illius, ad. mis venit in adjutorium meum , & ego re- pi audiendam vocem fermonum ejus. j manfi ibi juxta Regem Perfarum. |r pr Apoc.I2. II. Et fa&um eft praelium magnum in cee- XIX. Siin viis meis ambulaveris, & cufto- Zach. 3. V» 7* lo, Michael & Angeli ejus przeliabantur cum diam meam cuftodieris, dabo tibi ambulan- v. 7- Ip Dracone, & Draco pugnabat, & Angeli ejus, tes deiis, qui nunc hic affiftunt. to Abl int & non praevaluerunt, neque locus inventus XX.: Et alius Ángelus venit, & ftetit ante Apoc. & V Matth eft eorum àmplius in ccelo. altare, habens thuribulum aureum, & data Y* 3- q'6 ' Y Dan. 7,. II Millia millium minift rabant ei, & de- funt illi incenfa multa, ut daret de orationi- Q vl 'o. Ij cies millies centena millia affiftebant ei. bus Sanc&torum omnium fuper aitare aureum, Apoc, 5., IV. Vidi, &audivi vocem multorum Án- quod eft ante thronum Dei, & afcendit fumus gt V« II« gelorum in circuitu throni , numerus eorum incenforum de orationibus Sanctorum de ma- $h millia millium. nu AÁngeli coram Deo. h Däma $. liI, ] Manf, Ya Juulus XL —Mugelus. 9t Hebr-lï. 23 $. III. frequenter injurias patiantur, (uftinent tamen, W —— Eu pATRI BUS ET DOCTORIBUS. & compatiuntur peccantibus, necminor illo- rum circa nos cuítodia , imo major follicitudo, Iu Qualitas. cum. boni cuftodis fit, infirmis magis, quam DN S.Laur, t I. Miniü:rantium ordinibusinjun&um eft par- fanis, operam exhibere. jutt. £.de | ticulare hoc regimen univerfum , ad . X. Annunciaut Deo Angeli opera nofïfa S.Anf; in S. Mich. quod perficiendum nec tabefcunt tzedio, nec cuncta, necnonorationes, non, utipfe difcat, 16.Luc. labori füccumbunt, neque feducuntur errore. quze nefciebat (nihil enim eft, quod ignoret:) sz.lsc.l-.g,, | S. Thorn, Il. Quantz virtutis & poteftatis fuit omnes fed quia neceífe habet rationalis creatura ob- Vill, conc. Exod,g;. 1. de 5, IEgyptiorum primogenitos una nocte occide- temperans Deo, temporales caufas ad seter- , Mich. re ? maris fluctus ficcare? currus & exerci- nam veritatem referre, five petendo , quid er- tum Pharaonis fubmergere? tot gentes & tam gafe, velerga nosítiat; fiveconfulendo, quid robuftas fubvertere, & populumfraelinter- faciat, qui pius mentis affe&us elt, ut ipía con- ram eorum introducere? quae tamen omnia ftruatur, non ut Deus infiruatur. unus Angelus, cui populus a Deo commiffus Xl. Noli, ohomo, tale Conditoris tui Xne- S.Laur, eít, quieundemindeferto in columna przece- gligere munus, noli cuftodis tui Angeli bene- luft c.t6, le vit, debat, operatus eft. volentiam fpernere, fuffragium abjicere, &; olit, Tbid. IlII. Non valde mirabimur hzec, fi orbesillos H t, ignorare confilium. Sta fuper cuftodiam tuam, U , ceelettes tam vaítos & amplos fingulos a fingu- & dum oras, legis, fedes, ambulas, loqueris, lisfpiritibus tanta velocitate & uniformitate, vel aliud agis, attende diligenter, quzecunque M. totízeculis, fineullo velocitatis auttarditatis verfantur inte; tibi affiftunt Angeli a dextris VL augmento vel decrementomoveri , confidera- boni, a finiftris mali, eorum finguli ut te ra- verimus. Ad vocem Àrchangeli totus fufci- piant ad fe, illisque confentias. feffus ille divi- Oleaftin tabitur mundus,totum terrarum orbem a fum- XII. Vigilat fuper nos inde Matth, 1o usque deorfum, a convexo cceli usque ad n2 providentize oculus , mittens & remittens C-29. Gen, infimum abyffi penetrabit illa vox. admini(tratorios illos fpiritus, qui nos cuito- 1510 S. Aug. in IV. Vix audierunt vocem divini przecepti, diant in omnibus viis noftris, & cavendum Pí102. ftatim faciunt verbum ejus, ut, quamvis divini eít nobis a malis factis, aut verbis, cum ícia- Vg Verbi przeceptum antecedat, tamen tanta illo- mus Deum ad nos inceffanter Angelos defti- rumin exequendo velocitas, & intentio eft, ut nare, qui omnia noftra bona & mala eidem nefcias pene, quid priuseft, voxuefermonum renuncient, & confidera, quanta aviditate no- Dei, anillorumin exequendo celeritas. ftrasres audiat, quiad oftium accedit, ad nun- S.Bonav. fer. r. de V. Vide,quanta fit Angelorum charitas,qui cios fufcipiendos. in coelo empyreo creati, tanquam in loco fibi Dignitas. joditha, | Angel. XIII., In fupernis fpiritibus non folum ad- S, Aug. 120 convenienti, & apto divinze contemplationi, pro divina obedientia, & charitate ad proxi- mirabilis dignitas eft, & dignatio amabilis u- f 46. ad mum, habitantnobiscuminterra, inloco ob- venitur, fed tanta gloria eít, quod lingua ve l l.'ät. Ícuriffimo, fi coelo empyreo comparetur , licet cor humanum nullatenus dicere vàlet, vel divina contemplatione non careant, quia cogitare. i [uc, 160 Deum ubique contemplantur. XIV. Domeftici Dei fant, coeli ci'.ves , Prin- Ibid. 22 Ong.hr. Vl. Dicuntinterfe: fiilledefcendit, & de- cipes Paradifi, fcientize Magiftri, DoGtores fa- in Ezech. (cenditincorpus, fi mortali indutus eft carne, pientise. £ Cant. 3- & fuftinuit crucem, & pro hominibus mortuus Beneficia. 2 Vo 70 e eft, quid nosquiefcimus? quid parcimus no- XV. Prä»pter nos inferviunt nobis, mif: !'an* S'u Thwom- bis? Ejaomnesdefcendamus decocelo! ldeo turenim fortem noftram, videntes periculum Vill.conc. & multitudo militize coeleftis erat laudantium noftrum , & laborem vitz noítrze , qui confpi- ?. GC O. Mich, & benedicentium Deu l ciunt nos in magno difcrimine pofitos, in me- Da Il 60 Chriftus. m; quando natus eft diofcilicetintergloriam & gehennam, quibus 61 VII. De exce]fo coelorum habitaculo, ad S.Aug« to. aut perpetuo regnandum eft, aut ardendum, & Ya 9. c. dedi- confolandos, vifitandos & adjuvandos nos, tanto difcriminis obnoxios omni follicitudine lig. Deo. attrahitfupereminens charitas Angelos, pro- curant in bonam partem defleGtere. pterDeum, propternos, & propter feipfos : - XVI. CaftraDeihzecfunt, quiaad modum S.Bonav. Dati, ' Propter Deum utique, cujus tanta erga nos caftrorum nos muniunt, qui fumus faciles a d 2p. Manfi difc, 1. n.4 h [3' feducendum, fragiles ad refiftendum, debiles pietatis vifcera ipfi quoque, ut dignum eft, imi- tantur: Propternos, in quibus nimirum pro- ad operandum, & ideo occurrunt nobis tan- priam fimilitudinem admirantur: Propter fe- quam potentiffimi coadjutores,ut eorum auxi- ipfos, quorum ordines inftaurandos ex nobis, 7id. 5 lio muniti difcamus hoftium potentias non/ti—- mere.: f.^ toto defiderio praeftolantur. "Abul.'in c, VIIL Angeli boni proniores funt ad adju- XVII. Semper fuadentbona, ad orandum S.Laur. provocant, excitantad compunctionem & fle- Juft c.16. p o 18.Matth. yandum, quam dzemones adinfeftandum ; at- q« 67. de vit. fol, f 3' qui dzemones nunquam ab infeftatione homi- tum, Dei fcientiam ingerunt, timorem filialem nisceffant usque ad mortem ; ergoneque Àn- docent, pacificant mentem. cogitationes ordi- geli cuftodes ceffant aliquando in cuftodia ho- A nant, fpei infundunt dulcedinem, occulta pan- $, Petr. minum. dunt, cuftodiunt unitatem, legisinftrauntfer- .. X. Quotidieillos ad noftri cuftodiam depu- varemandata, obtemperareDeo, fübeffemajo- Dam.a Maná. tatosmultipliciter offendimus,& offenfam ne- ribus, pacem diligere, humilitatem fe&ari, & dií.ro. gligentia cumulamus, ipfiautem licet a nobis cuncta odiffe, quze norunt repugnare vi rtuti. VY. I2. M 3 XVIil R. P. Lq(m. Bibl. lMan. Tom. I. w 1 92 Bibliothece [Manualis Concionatorice S. Chryf. XVIII. Propternoslaborant;circa nos cur- XXVIlI. Grandis efteis cura denobis, imna- S. Aug.fo- -.h.3.3& fitant, &utdixeratquispiam, nobis ferviunt, gnus eft affe&tus dile&ionis erga nos,& hoc to-liloq.c.27» hoceft, eorum minifterium propter nos in om- tuin propter honorem tuze inzeftimabilis cha- l nes partes mutti. ritatis,qua dilexifti nos, diligunt enim, quos tu $.)oan. XIX. Benedicantur coeleftes fpiritus (verba diligis. Dam.L2. funtDamafceni) qui tametfi eximia naturze di- Cuflodia. fidei orth. Jiegr €,3 gnitate & perfectionelonge nobis fuperemine- XXVIII. Adeft unicuique noftrum etiam Orig. in ant,nontamen afpernantur noftri curam & cu- minimo, qui funtin Ecclefia Dei, Angelus bo- num. h.66 A] g]['n. (4 0 i ftodiam: fed mira humilitate nobis coudefícen- nus, Angelus Domini, qui regat, qui moneat, Ang af dentes omnes omnem exhibent follicitudi- quigubernet, qui proactibus noftris corrigeu- nem, uttandem cohzeredes & confortes 1pio- dis, & milerationibus expoícendis quotidie vi- rum efficiamur in coelis.: deatfaciem Patris, quiin coelis eft s $. Laur, XX. Aílidua vigilantia comitantur nos in XXIX. Angelis non eget natura, fed im- S.Hilar, in Juft. c.7. periculis, in laboribus, in infirmitatibus, in 129. de Obed, becillitas noftra; . nihil eorum,. quse aginius, negotiis, in itiaeribus, femper exhortantes ad ignorat Deus , fed infantia noftra ad erogan- bonum, deteftantes malum, protegentesque a dum & promerendum hos tales deüderat ora- malo,íi tamen intenta cordis aure eoruim facra tores. ä monita audire velimus. - XXX. Magna dignitas fidelium anima- S. Hier, S. Àug. f. XXI. Iíti funt, per quos fuftentamur, per rum, ut unaquaeque habeat ab ortu nativita-f"P Matt. t 46.adfrat. quos in mari & in terra juvamur , per quos tis in cuftodia iu1 Angelum deputatum, imo * p mente & corpore illuminamur, per quos in tri- ]ures. bulationibus & anguftiis confolamur,per quos XXXI. Fldehs Paranymphus difcurrit me- S.Bern.(.t de Ang. $ Ben. f ab infirmitatibus frequenter liberamur. . dius inter dile&tum & dile&am, votaofferens, ia M S. Laur XXII. Hinc eft, quod nosin hujus peregri- Juft ferm, & referens dona ; excitat 1Pcam, placatillum. de Eu nationis naufragio , ne periclitemur, prote- XXXII. Angeh noftros füdores, non fuos: Ibid, gunt, praebent confilia falubria, deprecantium noftras,non fuas lacrymas offerunt Deo nobis orationes perferunt, coram Deo offerunt vota Wt quoque ejus munera referunt. dcàng, fupplicationes impetrant, reportant gratiam, XXXIIIL. Ipfiamantnos, quia Chriftus nos Ibid. torporem excitant, de ignotis erudiunt, in- amavit. chlturuertevulüanproverblo Qui ftruunt ad certamen, fpirituales arcent nequi- meamat, & canem meum amat. Nos vero $O tias, atqueindeficientem imbecillitati huma- beati Angeli, catelli fumus Domini illius , nae cuRodlam exhibent. li Idem c. 5. quem tanto affectu diligitis, catelii autem cu- H XXlIl. Si orant, eorum preces offerunt pientes faturari de micis, quze cadunt de men- de difcipl. *Deo, nec vacuirevertuntur ad nos; fi pugnant, fa Dominorum noftrorum, qui eftis vos. Id monaf zqueipfi cumeis pugnant: fi qu1efcunt ipfi XXXIV. Quantum, putatxs, defiderant ci- Id.fer.2.in excubias agunt,ne quid mali ab adverfariis pa- ves coeleftes inftaurari civitatis fuze ruinas ? vig. Nativ. tiantur; fiignorant, docenteos; ficadunt, e- quomodo difcurrunt medii inter vos , & — p rigunt ; fipufillanimes eiücmntur fanctis ex- Deum, fidelilme ad eum portantes gemi- hortationibus roborant, & accendunt: & qua tus no&ros, & ipfius gratiam nobis devoti(li- partehumana curvaturiniquitas, ea parte fe GE uB ia Pl as AÉ me reportantes? plane non dedignabuntur, opponunt cafuris. ut fimus eorum focn j quorum fatti funt jam li S. Bern. AXIV. Fidelis Paranymphus, qui mutui a- miniftri. fer, 31.in Cant. moris confcius,fednoninvidus,non fuam quze- XXXV. Bene tecum agltur Co Sponfa ) Id. fer. 77. rit, fed Domini gratiam, difcurrit mediusinter bene tecum agitur in loco peregrinationis n Cant. £Z^ £ ctx dilectum & dilectam, vota oü"erens,& referens tuze: de coelo, de terra venit tibi auxilium. ü dona. Qui cuftodiuntte, non dormitant, neque dor- Bellarm in .XXV. Tuncoffendimus pedem ad lapidem, miunt cuftodestui, Angeli fancti, v1glles tui . Y Pf. 9o. fpiritus. cum oblata occafione temporalis boni acqui- X rendi, veltemporalis mali evadendi, labimur AXXVI. Magna funt beneficia tua,Domine, S. Aug.fa- in peccatum, unde bonum seternum amitti- quibus nos honorafti,dans nobis Angelos tuos lil. c. 27. mus, & fempiternum fupplicium incurrimus, inminifteria noftrorum; dederas enim nobis, fed qui habitantin adjutorio Altiffimi, ab An- quidquid coeli ambitu 'continetur ; ; & quafi h gelo cuftode iuvantar, ut vel occafioilla tolla- parva reputas haec, quae füb coelo funt, nifi ad- tur, ideft, affectuelevato a terra, occaíio tem- deres ea, quae fuper coelum funt. poralis boni, quod fine peccato acquiri non po- XXXVII. Glorianturin ccelo Angeh depro- Orig.h.go 1"!* lmd 2 CCeLl. à teít, facile contemnatur, & malum temporale, fectibus hominum, ipfi énim velut procuratio- in c 21. en, d unt 4 G quod fine peccato vitari non poteft patientiffi- nem animarum nofítrarum tenent , quibus, BCll, ls d me toleretur. S. Thiom. dum adhuc parvuli fumus, velut tutoribus & m | Quiy N XXVI. Peffimi d2emones ne&ram cupiunt actoribus committimur usque ad præfimtum Q Vill.£. 1.de perditionem usqueadeo, ut videre fanguinem tempus a Patre. $. Mich humanum effufum in bellis, eorum luxuria fit, XXXVIIL. Anima nusquam eft fine Ange- S.Bern. in fe & non nifi humano fanguineinvocati a Magis, lorum cuftodia. Et ne dixeris in corde tuo, r. Cant. refpondeant ad quzefita, tanta eft eis huimani ubi funt? quis eos vidit? vidit eos Prophe- d s BOHRV fanguinis fitis, Angeli autem e converfo has ta Elifzeus, & fecit orando, ut videret etiam DPdeew truculentas beftias a nobis abigunt, atque pro Giezi. Tu non vides, quia non es Propheta, ltln, ætef d. mv nobis decertant adverfus eos , ac veluti parvu- nec puer Prophetze. Vidit Patriarcha Ja- À los fua protectione tuentur. cob, & ait: Caftra De1 haec funt, Vidit & þw Do- l ] / E Titulus XL — dngelus. 93 Aug.fu Ji 3027, Do&or gentium, qui dicebat: Nonne omnes nibus, fortiter refiftamus inordinatis motibus adminiitratorii fpiritus? ergo angelicis fuf- fulta minifteriis , & fuperno ftipata agmine cum Virtutibus, regnum animze in pace gu- bernemus cum Poteftatibus, provideamus Sponia incecens, fimilis eft equitatui Domini, cum Principatibus, magna proximis exhibea- prout in Canticis dicitur: Equitatui meo cur- mus cum Archan ribus Pharaonis aílimilavi te amiea mea. i gelis, minora indigentibus lOg i fübfidia impertiamur cum Angelis. ! numu h«66 S.Hier.ap. XXXIX. Vide, o homo, quanta fit dignitas XLVII. Si homo non acquiefcit monitis Orig. h. Albertin. animze, & quanti eam zeftimet ipfe Deus, qui Angeli, qui fibi deputatus eft ad falutem, aufe- 20 in c.as €, 3. de Ang. cuft, a momento nativitatis tuze aflignatum tibi retur maceria ejus, & eritin proculcationem. " de coelo voluit cuftodem Angelum, & hunc Quod fi Princeps meus, Angelum dico, qui eft tantze potentize, ut citius ictu oculi polfit uui- mihi confignatus, commonuit me de bonis, & $lts verfum.mundum invertere: tantze majefta- lacutus eft in corde meo, fed ego contemptis tis, ut S. Joannes, tametfi cum Chriíto ipfo ejus monitis, & fpreto confcientize retinacu- Paj familiariter converfarifoleret, ad confpe&tum lo praeceps in peccata corruo, duvlicabitur Angeli provolveretur in terram, eum adora- v ^0 q*oc3o mihi poena vel pre contemptu monitoris, vel turus, tam inexplicabili fcilicet ipfius vultus pro fcelere commiffo. dignitate & claritudine corufcabat. Et ta- -5 Hier XLVIII. Si vita noftra tam praya videtur, S. Petr, .Tip Mat, men, o homo, hic Augelus tam potens, tam & fquallida, utetiam carne veftitis hominibus Dam. 1.6. Íplendidus ac venerandus ab 3 - s Deo tibi in tu- foeteat, qualis putas eft Angelis, qui jugiter 532 torem adjungitur. femper eminent in fpiritualis munditize cul- mine? Unde & illud formidolofe penfandum A en ( Cuflodia. j icàn, S. Bern. f. eft, ne illos, qui ad cuftodiam noftram depu- inrlz. P. XL. Habetote familiares Angelos, Fratres tati funt, Angelos vitze noftrae (cetor offendat, mei, frequentate eos fedula cogitatione, & ut potius apud Deum conqueri, quam fua devota oratione, qui femper vobis adíunt ad nos debeant atteftatione tueri. Y cuftodiam & coniolationem. XLIX. Cave, homo, ne quando reliquit te Orig.h.a. Tdem in f. XLI. Simusdevoti, fimus grati tantis cu- Medicus, five Angelus Dei, manifeftu Qe Ang. - ftodibus, redamemus eos, quantum poffumus, m, quia Jerem. | abfceflio eorum condemnatio tua fit, ut gegri quantum debemus, atfectuofe, tanquam futu- irremediabilis , nolentisque curari; cum au- ! ros aliquando cohzeredes, & noftros interim ; actores & tutores a patre pofitos, & praepo- temtedeferuerint, quid tibi aliud eventurum eft, nifi quod folethisaccidere, qui a Medicis fitos nobis; adhuc enim parvuli & fub tuto- defperantur, utentes voluntate morbi fui, ut ribus & aétoribus fumus. XLII. Quoties ergo graviífima cernitur ur- ad, pej(?ra demergantur. Ibiqd -[dfer.oin gere tentatio, & tribulatio vehemens immi- $. 1. A Nitn. nere,invoca cuftodem tuum,direCtorem tuum. EXEMPLA EXTERNA. | : Adjutorem tuum in opportunitatibustuis. In tribulatione enim neque dormitat, neque dor- Cuftodia. mit, etiamli videatur diffimulare. quandoque ,.ad- tempus ( fhrifïusw Dominus in monte Qliiäti/ fäfe ab Luc.eg, - ! Angelo confortari paffus eft. V. 42. | Ibid XLIH. Vze nobis, fi quando þfovocati fan- &i Angeli peccatis & negligentiis noltris, in- II. B.VirgoaS. Archangelo Gabriele falu- Ibid. c.r. tata eft, & nuncium Incarnationis ) Id. fCl', 770 dignos judicaverint preefentia & vilitatione Chrifïiper ;in Anl, fua, qua nos protegere, & propulíare inimi- ipfam peragendze accepit. cum poterant. Quod fi neceffariam habe- III. Cum D. Ambrofius Auxentium Epi- Paulinus : mus familiaritatem dignationis angelicze, ca- Ícopum Arianum provocafífet, utfe differen- in vita. l venda eít nobis eorum offenfa, & in his ma- temin Ecclefia audiret, evenit, ut quidam vir xime exercendum, quibus novimus eos ma- de heerefi Arianorum , acerrimus difputator, $p xime oblectari. Hzecautem placent eis, quae ad Ecclefiam fe conferret; qui cum loquente in nobis invenire dele&ant, ut eft fobrietas, Epiícopo vidiffet Angelum ad aures adftan- ;m' c' 27' caftitas, paupertas voluntaria, creberin coe- tem, & quze diceret, infpirantem, converíus lum gemitus, & füper hzec omnia veritàtem fidem, quam oppugnaverat, ipfe defendere & pacem a nobis exigunt. coepit. Id.inf.40. 4up. illud : XLIV. Tuergo, fivis habere minifterium V. S. Francifca Romana duos femper fe- Guil Bale Accefífe- Angelorum, fuge confolationes fzeculi, & righ runt Àn- tátionibus refifte diaboli. ten- cum Angelos habebat, unum ex Archangelo- des c. 2. ne 2b rum choro, qui nunquam ab ea difcedebat ; - c2- geli. Idin — XLV. In quovis diverforio, in quovis an- & alium ex quarto ordine, qui non quidem : (set, gulo Angelo tuo reverentiam exhibe, nec au- affidue, fed frequenter tamen fe illi oftende- Pi(ïül ha- bat. deas illo praefente, quod me vidente non au- Hos fzepe praefentibus aliis, fed nihil deres. Adfunt igitur tibi non tantum prze- videntibus, hac ferefpecieintuebatur. Velftes fentes tecum , fed etiam pro te adfunt, ut gJen n erant candore plerumque niveo, aliquando pO S.Bonäv. protegant: adfünt, ut profint. caeruleo, rarius purpureo colore; alterim- . XLVI.-Vult Dominus, ut Angelis affimi- preffa femper in crucis modum brachià pe- :V.g' epuf.de7 lemur, ut ardeamus. amore cum Seraphin, itin, &ter * é&ori apprimebat; alter ex auro tres palmze divinorum fcientia fuleeamus cum Cherubin, ramulos dextra przeferebat : uterque, quam- Ipirituales facti omnia judicemus cum Thro- vis vicini effent virgini (Calter enim femper nis, n'obis ipfis dominemur cum Dominatio- dextrum claudebat latus)) in coelum defixos M 3 habe- . X.—A Bübhtothecem lanualis Concionatorie 94 XIV. Cum Falco nobilis adolefcens Cor-Íbid. r habebat oculos: utrique pfomi[ï'a & aurea 1 pAne " ceefaries: utrique ea claritas vultus, ut prae ftantinopolitanus in honorem fui Angeli cu- (uf altero fol ipfe minus luceret, prae altero nu- ftodis voto fe obftrinxiffet, nunquam men- beculze inftar obfcuraze videretur. tiendi, illudque fancte fervaffet, etiam tum, *» Luitp.c.2. V. Wenceslaus Bohemize Rex occurrens cum ob confoffum a fe in rixa fodalem in hift, in finibus Duci Curimenfi, qui fines regni hu- carcerem conje&us, mortis fententiam ne- jus vaftabat, ei (ingulare certamen obtulit, ut gando effugere potuiffet, Angelus cuftos, dum inultorum czedibus parceret. Übi ventum li&or jam ferire parat, ítri&o enfe mor- eltad manus, Angeli apparuere, qui Wences- tem illi minatus elt, nifi a feriendo Falcone l hi, o5 ld f Jaum protegentesarma miniftrabant. Quo vi- abftineat, cumque tres alii lictores fubftitu- Ü fo Dux petiit veniam, eaque obtenta diícetfit. ti, imo ex occifi propinquis unus eundem f i&um tentarent, fimili modo ab Angelo ab- Vitaapud — Vl. Caecilia Valeriano defponfata prima fterriti funt. Sur.22. mnoG&e nuptiarum illi dixit: i£go, Valeriane, Sic ergo liberatus Falco reli- r Nov. in tutela Angeli fum, qui virginitatem meam gionem inttavit, & nomen Angeli affumens : / cuftodit, quare, ne quid in me committas, vitam angelicam vixit. b Quibus ver- XV. Pauloante, quam Hiero folyma fub- Jof. la. quo ira Dei in te concitetur. [ bis commotus Valerianus eandem attingere verteretur, auditee funt voces Ángelorum, c. 12. d non eft aufus, quin etiam addidit, fe in Chri- qui ad cuftodiam templi adhibiti erant, þdi- g ftum crediturum, fi'eum Angelum videret, centium :. Migremus hinc. j quod & przeftitit, poftquam ab Urbano Papa XVl. Cum quondam in monte Gargano Breviar. je baptizatus eundem Angelum divino fplen- cujusdam taurus in fpeluncam fugiffet, & fa- Romag. aji. ( dore fulgentem , & pone Cæciliam qonü- gitta, qua Dominus taurum configere vole-*' k Ítentem vidit. bat, retorta in ipfum fagittarium fuiffet, oc- Surius II. VII. CumS. Jacobum Germanum FOrdinis cafione hujus miraculi didicerunt Spontini E l s O&obr.. S. Dominici diabolus perpetuo vexaret, & incolze, fpecum illam fpe&are fingulariter ad Y quoties orabat, verberibus oneraret, eo difce- cuftodiam S. Michaelis. dente Angelus adfuit, dixitque: ServeDei, XVII. Juditha devi&to Holoferne ad fuos Jadith. z$ rediens, cum gaudio dixit: Vivit Dominus, YV. 20. efto fidelis usque ad mortem, exfípecta Deum, viriliter age, & conforteturcortuum; ingen- quoniam cuftodivit me Angelus ejus, & hinc &i tia funt enim, qu2e tibi pro labore parvo at- euntem , & ibi commorantem, & inde huc revertentem , & revocavit me Dominus gau- lo quecertamine praemia proponuntur. L je Rader.in VIIL . Joanna Uxbevetana vi rgo. Ordinis dentemin victoria fua, in evafione mea, & li- (0 virid.p.2, S, Dominici, adhuc parvula orbata parenti- beratione veftra , & non permifit me Domi- €. 4- nus ancillam füam coinquinari. i k ifieh, bus dicebat, feab Angelo cuftode fidei & pie- hod h tatis documenta accepiffe, unde gratiam ba- . XVIII. CumS. Onuphriusin folitudine de- Albertin. C, IT. de r ptifmalemad mortem usque fervavit. ambularet, comitem fe illi Angelus adjunxit, MW dixitque: Ab hora nativitatis tuze ductor ac Ang.cuü. d i TLit, ann. IX. In Mexicana provincia cum quispiam Soc.Jefü infirmus metu mortis graviter coníternatus focius tuus exftiti, & cum eodem in vifibili 1597- effet, evenit, ut die quapiam pulcherrimum forma fex integra milliaria confecit, ut hæüf m Gelo bneelgt tantem de itinere erudiret. juvenem admiranda luce circumdatum fibi Silereo appropinquare viderit, montes aureos, & in XIX. Poftquam AgarSaree ancilla ob he- Gen. 16,- i feftof N iis ingentem numerum perfonarum mon- rze afperitatem domo exiiffet, difplicuit hoc lich, Qu factum cuftodi Angelo, ideoque fpectandum f ftrantem, quo vifo fumme recreatus nihil ni- 1b con, fi mortem defideravit. fe illi praebuit, & acriter eam objurgans di- n feüo 1 l*'äb. conc, X. Cum anno 1144. exercitu $ hfs xit: Revertere ad dominam tuam, & humi- L d ld 2.in feft, liare fub manibus illius. 5 N . Mich. norum in periculofa viarum difcrimina in- fertn, I. cidiffet, & certo ab hoftibus infidiantibus de- XX. Monachus quidam in folitudine de-Spec.Ex lr lendus effet, fübito miles ignotus albo equo gens, cum in morbo Angelum aliquot heb- dift.2.ex. domadis miniftrantem habuiffet, poftea ad- 118 fe infidens, & rubeum vexillum apportans ap- paruit, & eos Jerof venientibus vifitationis gratia aliis Mona- fet duxit. olymam usdue falvos per-ï A chis ejusdem praefentia privatus dixit ad il- XI. Liffardus Monachus cum humilem vi- los; Abite, quzefo, Fratres mei, quia vo- hi V. eod. Spec. ex. tam pertzefus, jamjam abitum ex Monafterio bis fupervenientibus Angelus meus cuftos, a ex, 16. araret, ab Angelo ad fepulchra mortuorum a quo vifibiliter przefente folatium & plenif- füh fimum obfequium habui, repente dilapfus Enjy dedu&us,offenfo cadaverum horribili afpectu, 1n fej a meditata fuga abdu&tus, & in propofito re- eft. Quo di&o mortuus, & Angelum fuum Mich, Q ligiofo confirmatus eft. fecutus eft. Ral Vita. ' XXI. Incivitate quadam Dicecefis Traje- Ibid dift, XII. S. Ifidoro agrico la pietati & orationi in templo vacante, S. Angelus cuftos illius &enfis cum juvenis quidam juvenibus difco- 1o. ex. 9. li, aratro interea terram fecabat, paícebat mu- lis & lafcivis fe fociaffet, eorumque exetplo tà propemodum puritatem mentis, & florem los, & lupos a gregibus arcebat. À Pad.Chri- XIII. Apud Lucanos in Hetruria ancilla virginitatis perdidiffet ,. ubi poftea domum fii.t.2.p.1- quzedam, Sita nomine, cum e templo ferius ad rediit, Angelum formofiffimi juvenis fpecie Sunml& c.4.fect.5. obvium habuit, qui accedens, alapamque n. I2. coquendos panes domum rediiffet, Angelus " hu interea maffam fubegit, formavit, &in menfa infigens, deinceps cautiorem effe, malas- Yet paratos panes pofuit, ut mox in clibanum que focietates defugere ju ffit, ac fubito ite- & rum difparuit. - mitti potuerint. XXII. ;4 TA - lus XL - dagelus. 95 ] Alberc. — XXIL Ín VitisPatrumlegitur,fenem quem- XXXII. Fulgentia Romanæä cum ob fpur«Tbid. 6deAng. dam ac fan&tum virüm confpexiffe Angelos LI citiem commiffam a daemone perfonato co- hilari ac fereno vultu adftantes, ficubi Mona- ram judice, etiam adducis teftibus, accufata chi fermonem derebus vanis & inutilibus lo- fuiffet, ubi opem a B. Virgine,& fancto fuo An- querentur, recedentes, indignantesque, & füc- gelocuftode petiit, omniaque meliora pollici- "Jïr'(ï ä cedentes in locum ipforum atros daemones, ta fuit, ab hoc fub fpecie formofiífimi adole- qui fub fpecie fpurcorum animalium circum- fcentis ad judicem comitata, potenter defenfa, euntes,imipuras co gjtatip,n"es eorumi mientibus & feliciter in judicio abfoluta eft. adhalabant. XXXIII. Cum in Hifpania vir quidam no- Ibid. $.2. fbid, d.9. XXIIL. Abbas Theodofius de feipfo faffus bilis S. Angelum cuftodem peculi ari venera- &X Aloh. Andrada et, quod, antequam vitam folitariam profite- tione & amore profequeretur , atque in ejus p.2.hiít. retur, Angelus ipfum dextra appreheadens in honorem quotidie corollam Marianam reci- itin, anne immenfíum theatrum duxerit, in quo ex una taffet, Angelus ei hoc obfequium przeclare re- 1640. parteinnumeri homines albis veftibus induti, pendit; nam cum illuftrem dominam sedibus & ex altera parte totidem nigris velftiti fede- fuis vicinam , fübinde vel ex sedibus profpi- of Lo, | bant. Ubi cum vir inufitatze magnitudinis U cientem , vel tranfeuntem ex humanitate fa- prodiiffet, ab Angelo cum hoc pugnare juffus lutaffet, maritus illius dominze zelotypi:e fpi- eit; verum cum is timore coníternatus pu- ritu accenfus, uxorem infuburbanum hortum gnam deprecaretur, Angelus hortatus eft, ut invitatam ftricto gladio coegiffet, ut per lite- ) Brevisr, pugnae duntaxat initium faceret, mox enim , Nomag, ras Nobilem illum in villam invitaret, & ma- le adfuturum , & parta vittoria caput ipfius rito peregre profetto fe folam ibi veríari fcri- A Nj ccelefti diademate coronatarum , id quod & beret, & ipíe nihil mali fufpicatus jam iter il- fecit, quamprimum obfecuütus Theodofius, & lud equo ve£tus adornaffet, ubi prope patibu- gigantem agereffus eft. D lum tranfiit, a reo recenter füfpenío vocatus | $ XXIV. /Étate Serionis Abbatis cam Mo- fiftere gradum, accedere, funemque refecare Ib;id. *e.,z nachus quidam in Miffa verba hzec recitaret: jubetur, quod ubi fecit, reus equi tergo infi- Supylices te rogamus , omniyotenr Deus, jube hac densincolumem ad villam deducit. Adquam . gerjerri per mauur Zingeli tui in. fublime altare ubi venerunt, equo Nobilem defcendere, fibi- ; iuum : vidit quam plurimos Angelos circa que chlamydem faam porrigere jubet, fimul- " altare, quorum unus caeteris altior facram que periculiadmonet, ipfe vezo intrepidus vil- , hoftiam Deo tanquam ibidem vifibiliter prae- lam ingreditur, in quam vix pedem intulit, fenti offerebat, & mox - eadem fqpra altare cum ecce armati viri ad id conítituti elatebris " L collocata difparuit. irruunt, & mifere lamentantem variis vulneri- Nadsfian, XXV. S. Codratusadhucinfans, cum ad- bus confodiunt, & in latrinam abjiciunt; ex Angeli hucin cunis matrem amififfet, Angelus illi nu- . Mbertin hebd. qua tamen vivus exfurgens ad Nobilem redit, C,IT. de n, 6. "^ tritiusfüit,qui enubeipfam ccelefti lacte pavit, chlamydem reddit, vulnera oftendit, quze illi (; Ang.Cüff. & educavit ad eam indolem, ut pofítea per fla- parata effe dixit, iterumque confcenfo equo, gramartyrii cantandoiretad mortem. i ubi ad patibulum ventum eft, defcendens cor- Enselgr. — XXVl. B.Deodomo in ecclefia deferta om- pus infurcam denuo fufpendit, & fe Angelum in Celo iiia ad facrificium neceffaria paravit,eisquead ejus tutelarem effe aflirmavit, qui obfequia fi- Sidereo » G'no 160 , in fefto s, Miffam inferviit ; poítea vero ad iter profe- bi exhibita hoc beneficio rependere voluerit. ( Mich. quendum, equum, fraenum,ephippium,fellam, Nobilis ergo domum reveríus, dum fequenti ftapedes, famuli inftar aptavit. dieindi&is in honorem S. Angeli cuftodis fa« Fab. conc. 40 in, €1to- XXVII. Theodorus adolefcens cum fub Ju- cris, intemplum fe contulit, gratiisque probe- ? liano apoftata equuleo tortus, & acutis teftis neficioagendis immoratus eít, famuli a zelo- W,S Midh. fuffoffus fic fe gereret, ac cantaret, quafi nihil typo fubmifi, utexplorarent,quis rumorin oc- fentiret, ideoque a Juliano,ne ludibrio habere- ^ - fpet r cifi domo exortus effet, ubiintemploverfari ) dita.e tur, vinculis folutus fuiffet, interrogatus po- audiverunt,ibique quzefitum & incolumem te- ftea, qui habuiffet feintormentis? refpondit, periffent, cum ingenti ftupore id fuo Domino | I fe quidem non omnino doloris fenfu caruitfe, nuntiarunt, qui mox ad Nobilem accurrens, fed adftitiffe Angelum, qui tenuiffimo linteo intelle&o miraculo, in amplexus ejus ruit, ve- fudorem abftergeret, & aqua frigida corpus niam petiit, & uxorem fummo deinceps amo- afpergens, ardores reftin re profecutus eft. ) j gueret, & dolores fl fublevaret. - XXXIV. Hildegundis virgo, cum, ut pu- Ráder.p.t Engelgr. XXVIH. Bafilides mare cum fociis traje- dicitize fuze confuleret, fub viri f p ls infeíto S, &urus, Chriftum ad clavum fedentem guber- pecie, & J*o:fe— Vi:'id. pag, r Mich, phi nomine iter ingreffa, profüre, quem oppi - eo Faber natorem, Ángelos vero remiges habuit, cum dani quaerebant, apprehenfa, fu&ibus c-'-æfa, conc, 3. in quibus feliciter optatum portumrappulit. . & laqueo in collum injecto , ad farcam pere fefto S. o«] yd dil Ibid. XXIX. Cum B.]oannes Angelusininfirmi- ) IO ex: , tracta, & fufpenfa fuiffet, Angelus ejus cuftos, Mich. tate venam aperiri ex Medici confilio juffiffet, nelaqueus fauces comprimeret,tantifper eam lo Angelus ejus cuftos tamen & alia neceffaria fuftentavit , & fuaviffima Mufica aerem com- miniftravit, & fanguinem pelvi excepit. plens opilionem accerfivit, qui eam e patibu- Suiusig, XXX. S. Ferreolum Martyrem fuis alatis lo deponeret, ipfe vero equo candidiffimo im- r Sept. humeris per Rhodanu pofitam, Veronam ad fuosincolumem perdu- Id xerunt. m novi Arioges dive- xit. TA Engelgr. XXXI. Evolpho puero morti vicino extre- XXXV. Cum Nicolaus quidam. Angeli Eagelgr, . C€o tutelaris fiatuam inauratam sere tum 1uo, "^ 54 mam unctionem Aggelus— contulit, tum ] us e96 Bibliothece .IManualis . Concionatori ) tum ab aliis quzfito, ia preedio fuo collocari urbem Conftantinopolitanam armorum 1uo- juffiffet, poftea in Vefuviano incendio Neapo- rum vi & potentia in exterminium animo fta- lim profugiens, ibidem rogatus, num prae- tuiffet adducere, accidit, ut quidam immen- " EX dium fuum ex illo.incendio damnum aliquod fze magnitudinis Cometes, qui ad terram us- «5 fuiffet paffum ?i refpondit, nullum equidem fe que pertingeret, confpiceretur: ipfe infidias ( — «« Ó credere paffurum fuiffe; eoquod Angelus tu- fuas palam futuras effíe metuens, milites fuos ü telaris ad limites illius collocatus, omnem palatium immiffis ignibus aggredi & infefta- t ignuisinjuriam propulfurus fperetur. Quod & re juffit, qui prope palatium venientes ingen- Ü factum, nam imago illa erecto vertice extare tem quemdam armatorum militum exceffi- [ undis, & adftare ripis praedio imminentibus,- vae magnitudiris & groffitiei admirabilis nu- ]U eft reperta, quafi limites cuftodiret. - merum confípexere, ex quo vifo metu & ter- Ü Drex. in rore coníternati, retrogre(ífi funt, unde vene- . XXXVI. CumDux Bojarize Maximilianus P horol. ho 4no 1620. in rebelles Bohemos caftra mo- rant. Tyrannus autem alios denuo milites €oní.2.C.2 ra 5. no&t, viffet, & de noéte hoftes loco, milite, & tem- ad idem palatium emittens, eosdemque non n poris commoditate füperiores, eundem oppri- minus, quam primos ab eodem fpectaculo pet- 1nere paraffent, non modo a via, peritiflimis culfos effe cernens,tandem ipfemetin propria ! licet du&toribus ufi, aberrarunt, fed etiam ob perfona ad idem fe palatium recepit, eandem- [ confpectam in oppofitis caftris incognitam que armatam multitüdinem oculis propriis —— ( legionem, tanto terrore coníternati, & in fu-- cernens, eosdem deforis ad palatii cuftodiam gam a&ti funt, ut plures in fuga, qu milfos mil:tes effe credidit, adeoquetandem a p ; & am pugng Ü czefi & oppreffi fint. - perverfofuoattentato deftitit, qui tamen po- f | Ibid. XXXVII. Anno 1622. cum Georgius Fri- ftea milites illos Angelos civitatis illius tute- f dericus Marchio Durlacenfis in Bavaricum lares effe certo cognovit; utpote qui clienti- C exercitum magno furore & animo, & quafi bus fuis ab omni zaerumna & gravi tribulatione certus :de victoria, militem fuum duxiflet, eripiendis follicite & gnaviter invigilant. - t XLII. Cardinalis Baronius de Theodo fïp Id.ah.4f€. : jamque confli&tus dubia alea per tres horas duraviffet, fubito eques niveo equo vectus Imperatore refert, quod is Perfarum Regem incredibili aufu & celeritate, plumbeis glan- formidabilem quemdam exercitum congre- dibus fruftra in illum convolantibus , hofti- gaífe praeientiens, fiducia fua in Deum tota- [ lem aciem praetervectus, a tergo hoftium py- liter collocata, fuum tametfi modicum & ra- ( rio pulveri ignem injecit, ficque milites il- rum militem adverfus hoftem urferit ; cum- Bironan, lius metu confternatos partim in fugam egit, que in.urbe Conftantinopolitana ob ancipi- (. ü partim catholicoln exercitui cedendum ob- tem przelii futurum eventum ingens omnes — m C lecit. yr timor inceffiffet, nonnullis in Bithynia Chri- Vit. PP. OXXXV fti fidelibus multi apparuerunt Angeli, eis- It AbBas quidam rogatus , quæQ 107. c.44' nam ejus eífet quotidiana exercitatio ? re- dem pr?ecipientes, ut ad populum Conftanti- Ífpondit: Ego Angelum meum mihi affiften- nopolitanum confolandum abirent, eundem- [ ü tem juxta.me exfpe&o; & cuftodio meipfum, que de reportanda per Theodofium victoria ( quod fcriptum eft, reminifcens: Providebam fecurum , certioremque redderent, eoquod multi Angelorum a Deo expediti effent , ut q Dominum in confpeétu meo femper, quo- (à niam adextris eftmihi, necommovear. — Ti- in hoc praelio miniftri & duces effent; unde meo ergo eum, ut cuftodientem vias meas, czefa fuerunt ex inimicis fidei noftrze centum al millia, quorum m b & quotidie afcendentem ad Deum , & infg merfía fuit.: 4 ajor. pars in Euphrate fub- j nuantem aCus meos & verba. jl Bmneficia. 1 XLIIHI. Arabes Cordubam defatto inhabi- Id. vaimav : 1 ü 'Tob. tr. XXXIX. Tobi 'Lis e& tantes adverfus Catholicos Hifpanos centum 958- n.1. Q V. 30' as junior de fe faff Me duxit & reduxit fanum, pecuniam a Ga- quadraginta millia peditum, & quinquaginta gr belo ipfe recepit, uxorem ipfe me habere fe- millia equitum confcripferant. Dum vero lo Ramirus Rex de coelo fibi mitti poftularet cit, & daemonium ab ea ipfe compefcuit, gau- Ip dium parentibus ejus fecit, me ipfum a devo- fubfidium, fübito ante Catholicorum militum nt ratione pifcis eripuit, te quoque videre fecit exercitum coeleftes comparuere fpiritus, mi- i CEx litari habitu induti, quorum praefidio & du- m,em ü lumen cceli, & bonis omnibus per eum reple- ti fumus. &u Ramirus czcidit oCtoginta millia , reli- fe Manfi XL. Quando tempore S. Gregorii M. urbs quis totaliter profligatis & diffipatis. Q diíc. I. B. 15. Romana fezeviffima flagellabatur peftilentia, XLIV. Memorabilis quoque illa victoria Raynald, - Y adeo, ut prze cadaverum multitudine urbs il- fuit, quam B. Joannes Capiftranus ante Bel- n. 1456. Qi la vaftiffima vifa fuerit ingens quoddam effe gradum a Turcis obfidione cin&tum fub Pon- n. 130 ti mortaorum coemeterium, placata demum di- tificatu Calixti lII. reportavit; in quo prae- Ve vina juftitia Angelus quidam fupra molem A- lio Mahometus chriftiani.fanguinis avidiífi- N driani vifibiliter fe confpiciendum przebuit, mus, qui in propria perfona eidem preelio N qui ftri&tum habens, cruentumque gladium praefens aderat unacum ducentis. millibus Rn gt omr i en — l in vaginam recondebat, infignum, quod mor- pugnantium, vulneratus eft, & occubuit. Et d; quidem de B. Joanne przfato annales me- talisilla,quze ha&enus fzevierat,influentia jam lia penitus ceffaret; unde moles praedicta dein- gqorati dicunt: Cum duobus Fratribus ipfe t ceps caftrum S. Angeli denominata fuit. folus cum, per parvam tranfiret naviculam, vifum eft Turcis innumeram armatorum mul- L Baron.an. XLI. In annalibus ecclefiafticis legitur ; n!vt v. titudinem contra eos tranfiíffe, cum in rei Apeli 400. ni.44. quqd cum quidam, cui nomen Gainas erat, verie bülü, N d Titulus XI, — /ngelus. 97 veritäte effent folum Atreskperfonäe,* &ideora- thenticis fcriptoribus adfttuit, S. Francifeum bidilcanes in fefe mutuo fzevierunt, & adnu- per Angelum a Deo miffum in Affifiam civita- merum viginti quatuor millium interierunt. tem ad matrem ejus Picam fuiffe annuncia- | Spec. Ex- XLV. De S. Paulo firhplice S. Antonii di- emp.ex,5. (cipulo, fequensnarraturvifio: Hic enim die tum, additque, in ejus conceptione quatuor mira contigiffe. 1. Quod conceptus ejus an- — — j ï quadam multos, ferenam prze fe ferentes fa- nunciatus fitab Angelo. 2. Quod fueritinute- ciem, atque ab Ángelo eorum cuftode affocia- ro matris fanctificatus. 3. Quod anima ejus tus jucundos & hilares ecclefiam ingredi vi- fuerit infufa corpori 25. Martii, quo die Chri- dit: Inter alios vero unum poftea nigrum, a ftus eft conceptus. 4. Quodftatim,utanima e- doemonibus capiftro per nares alligatum, e- L: jus corpori fuitinfufa, tantus fplendor in valle jus vero Angelum e longinquo moeftiffima fa- Spoletana apparuerit, ut omnes daemones ex- ciefübfequentem confpexit; ex qua vifione S. Paulus plurimum contriftatus fuit, licet eum territi judiciumtimuerint; cumautem mater ejus dies plures segre parturiret, quidam dae- Deus poftea fubito perimmiffam ei confolatio- mon accedens in fpecie peregrini, dixit, in fta- nem denuoerexerit: fiquidem eundem, dum bulo eam parituram, nec prolemin fericis, fed - "4 um m ab ecclefia regrederetur, omnino ex atro & in feeno edendam. ]1tainítabulo & foeno natus ^ deformi in candidum valde jue fpeciofum mu- eft. tatum, ejusque Angelum ante eum maxima XLIX. Religiofüs quidam pietatis caufa in Philipp. a cum hilaritate praecedentem, da2emonem vero Armenia volebat montem confcendere,ubi di- SS.Trinic. procul ab eo pofitum & affli&um confpexit ; citur Arca Noe quiefcere,utillam videret ; id- initin. o- cumque S.Eremita vifionis hujus fignificatum rient.l.2. que conatus eft magno labore: fed cum tota 123 fummo cum defiderio fcire cuperet, divina ex nocte, qua potuit, celeritate fuiffet progreffus, revelatione accepit, illumideonigra fuiffe fa- mane ad montis radicem fe reperit, Angelum- cie antea vifum , quia fornicationis peccato que vidit Árcze particulam fibi deferentem tnuito tempore immeríus fuerat; verba au- cumdi&o: Accipehasde Arca reliquias: fu- 0&&.&1.1.419.. tem fequentia Ifaize audiendo, nimirum: .La- pra montem afcendere nulli m f varmini, mundi eflote, aujertevualum cogitationum his dictis evanuit. 1 ortali'um licet; de animabus ve[trir coram oculir meis, di[cite bene L. In Paraquaria quidam prze hoxio pudo- Lit, aut, . jacere;. €89 fi fuerint peccata veftra ficut coccinum, re fcelera in confeffione reticens, in vit 2€ tanquam nix dealbabuntur ; perfette compun- ? di- 1635. fcrimine, quod morbus creabat, vidit fpe&rum &- &um fuiffe, feriamque egiífe poenitentiam. horrendum fibiimminere; quare unum e no- ' Baron,an. XLVI. In annalibus ecclefiafticis de quo- ftris vocat, confitetur fincere ; monftrum eva- dam Hifpaniarum Rege, cui nomen Vamba .674- nefcit, faccedit Angelus (utique cuftos) inju- ï- erat, refertur, quod, cum exercitum fuum ad- venis forma formofiffimus, coronàm gerens in j, verfum fidei rebelles du&urus effet, primo & vertice auream,gemmis diftinctam,dextra lin- le - ante omnia follicitus fuerit, ut milites fuos ar- teum ferebat. Hoefitinliminetantifper vultu mis fpiritualibus timoris Dei, virtutumque chriftianarum communiret; at vero cum dein- ad feveritatem compofito: tum jacenti pro- pior: Sume, inquit,linteum hoc, & lacr mas d ceps multos füb fignis fuis merentes aduiterii exterge; linteum vix manu tetigit, tum fübito i crimen commififle intellexiffet , juftam de illis ficfe commoveri fenfit ad deflenda fcelera ,ut capturus vindictam, partes eorum fecretiores doloris impatiens ingemitus &lamenta pro- amputari jufferit, dicens: Fruftra pergit ad ruperit. Dolentem fübinde excepit fuavitas ]u bellum, quem iniquitatis comitatur exem- cceleftis, qua eousque afperfus eft, dum Ange- plum; atvero, qui totmilitum paffus fuerat lus evanuit,reli&oinprodigiifidem ftrophiolo. -[d. 4nno ja&uram, quosnam poftea habuiffe putatis, LI. Chriftianus quidam, Lucas nomine, Relat Ja- quos adverlus exercitum inimicum infui re- ,m958. Lb forte cum gentili inimicitias exercebat, quiei pon.1644. gni defenfionem opponeret? vifus eft Ange- magicis artibus illufurus, fub le&o Lücse fafci- lorum excubiis prote&us nofter exercitus, & num pofuit. Iturusigiturcubitum Lucas,vidit iplos Angelos fuper caftra corufca volitatione j perfuum cubiledz?emonem difcurrere cumlan- protectionis fuze figna protendere. cea inuna manu, in altera cum gladio, &infra l. SpecEx- — XLVII. in Speculo exemplorum refertur, pedes accenfam flammam: quo exterritusLu- emp,ex.2. unum e fenioribus Eremitis die quadam vidif- l- casfocium fuumBenedi&um vocat; tunc dze- *1 fe, quod, dum Eremitze fui fpirituales inter fe moneiictuminfligit: Unde magis territus, o- conferentias five colloquia mifcerent, Angeli pem Angeli fui cuftodisinvocat,qui mox com- valde lvta & hilari facie iisdem adftiterint, at paret, & eumjubet viciffim i&tum cultro, quem ian 159 quafi fignificare volentes,magnam fe ex devo- adcervical habebat, fpe&tro infligere: Quod . tis colloquiis voluptatem percipere: econtra ubi Lucas fecit, mox humi concidit homo ftra- '.n. p vero, dum de aliis rebus vanis & inutilibus e- mineus,daemoni fimilis,qui difcurrebat,& An- confabularentur, fefe iidem coeleftes fpiritus gelus evanefcit. Sequenti nocte adeft idem [ velut indignabundi fubduxerint, eorumque in [ dzemonium: fimul Angelus cuftos iterum a s locum animalia quzedam fuccefferint immun- Luca invocatur, hortans eum, ne timeret, fed, da, lutoturpiter defcedata, quzein medio Mo- ut heri, fpe&rum percuteret , dum cecidit, ) nachorum fefe circum volutabant, volupta- alius e ftramine efficitur homo. Addebat An- tem nimirum indicantia, quam daemones ex gelus, fub fcamno cubiculi alia adhuc latere H vanis & inutilibus difcurfibus hauriunt. [ nav, Ve ejusmodi terriculamenta tredecim, quze juí- l Angeli XLVIIL. Petrus ab Alva & Eftorga in por- fit eum protrahere & calcare: neque deinceps boni. tento gratize ex diverfisrevelationibus & au- fibitimeret.. Paruit Lucas, remque totam fua d K. P. Lohn. Bibl. Man. Tom. I. manu ll 98 Bibliothece Manualis Concionatorie U manu ad noftros Patres perfcripflt,tünc in Re- meruit videre Angelos, & dzemones pellere, ne Vidit etiam homines peccato obítrictos lone 40 gis pal atio Tunquinenfis exiftentes: quilege- o intervallo Angelos fequi bonos , & moe» runt, M edico regio audiente, (funt enim his lo- 10 cis Medici fere magize dediti) tum Medicus rentes clientis fui cafum, dzemones vero ag* lr minatim eos circumfítare, ac vinculis con- —— — $. fabiunxit: Eum, qui hasincantationes fecif- ftringere; contra vidit, fi ad fe vir bonus ac- pop^ fet, effeinfignem Magum ; fed eum, qui has ei folvit, effeutique potentiorem & fcientiorem. cederet, bonos Angelos eífe eorum anteam- qot, f Jis Ed bulones, tripudiantes, ac lumina praeferentes jot^ Et fuitutique S. Angelus d2emone potentior. radianti vefte; deemones vero longo inter- pol ho Bartolitn LH. Mancipium Bengalenfe, Macao in China 1.4. Chinas pro f P uga Chriftianus, quadam die do- vallo fequi. audiendi facricau- LVI. -Marize de Efcobar, preeter cufï:Odemeit.l.r.c.s minica templum ingreffus, Angelum, decem alii Angeli in forma juve- hd p fa,cum ei videretur longius, impatiens morze, TIM J poft dimidium fa crum egreflus eft templo , fa- num fcitiffimorum aderant, femper ad folatia, Qd pO Unde Chriftiani offenfi funt. opem & auxilia. x dje MtrC. ftidio plenus : LVIL B. Jacobus dela Marca dum veríu Lyl". de. : 50& Vix pedem extra limen templi extulit,cum co- imit.Chri« hn m ram eo duo juvenes comparent, quorum unus carnificinam , feulocum, ubirei ple&tebantur, C.I. ra anueum fiftit: altertam fo- inter orandum ocülos refle&eret, admirabili r injecta in pectus m: vifo Deusoculos aperuit; profpiciebat ifthuc : i |t nantemei colaphun ainflixit, ut in tototemplo Ht audiretur. Unde Chriftiani verfi ad locum, per fene(tram cubiculi fui Jacobus,& ecce An- de gelorum cohors praefulgida loco imminebat, unde fonus ille prodibat, videre hominem auditaque vox, ideo adveniffe, quia plurimi ex uml hunc proftratum, & fenfa deftitutum, ut vitze Ml h Q indicio careret. Demum fe erigit, & ad fere- eis, qui ple&untur inibi , pro ccelefti gloria pa- tü dit; tremebundus tamen Chriftianis, quid fi- tiebantur; quibus cum jufta funebria promo- re hominum non fuiffent perfoluta , voluiffe a bi a duobus Ángelis (utipfemet dicebat) ad [r; fui emendationem accidiffet, retulit. Deum, ut ab Angelis perfolverentur. Ideml;a. LIIL. Ammonas prope Diolcon in eremo LVlil. InGallia mulier zegra a B. V ir*gixiek modo 32. N adingus fuit monita, ut fe in vicinum monten curet cenz3, c aliquan do offerens Deo cultum, ut habet Pal- 22. ladius fe &. 66. Laufiac. hift. vidit Angelum deferri, ibi eam convalituram, ac velle feibi ftantem a dextris altaris,& fignantem fratres coli. Angeli comites interrogati eam Dei Ma- trem effe dixerunt ,. jubentes foeminam adire accedentes ad Sacramentum (SS. Euchari- p ftiam) & fcribentem in libro eorum nomina. Epifcopum Georgium, eiquerem totam ape- ü Cum autem non adfuiffent aliqui in Synaxi, rire. Probatis vifum, & cum muliere & fociis "montem adit. Mons nive te&us erat, etfi dies di vidit deleri eorum nomina, qui poft tres dies mortui funt. 11 Julii effet. Et mox cervus exiliit, qui curfü Y LIV. Nicolaus quidam obfcuri generis, fed füotempli topographiam expreffit, quam fta- ul.Cafar. in Vefuüviano incendio inau- tim Epifcopus voluit feptimento notari, donec Recupitus pius admodum, fabricam inchoaret; qua feliciter abfoluta, ac- 0 de Vefuvii ratam ftatuam ,. quam tutelari Angelo fieri Pdio incendio. & verat, & in pagi, Porticus dicti, aede fa- cedentes Angeli templum B. Virgini dedica- Chií M runt. Ethzec Anicienfis illa B. V. Ecclefia eft, M 5 cta collocaret, fenfit fibi profuiffe: templo e- in Avernis miraculis clara. nim illo per torrentem igneu m deleto, Nico- 1 hi laus, relicta cafa & praediolo, Neapolim pro- LIX. Cum Alexander Bertius fepeliretur, Vita Alex. num quid. ejus exequiis etiam Angeli praefentes fuiffe di- qU fugit interea, & rogatus ab amicis, D detrimenti effet paffus in przedio, refpondit : cuntur: Nam quatuor feretrum accipere at- omnino nihil; nam meus tutelaris Angelus que ad maximam aram catervatim coelitibus affluentibus, deportare confpe&ti funt, cum T adítat ad ag elli mei limites, & vim ignis pro- hibet. ltaille divino utique afflatu. Pau- primum funus illatum eft templi facrario, vir- j prope portum navigantes, vi- gineum corpufculum longa tabe confumptum te lo poft aliqu colorem vividum induere animadveríum eft, derunt puer i fpeciem veluti litori adnantis, M X putant merfum in aq uas, dum coeteri in igne maximis poftea miraculis claruit , qui totus " eo remis con tendunt, propius vident fuit miraculum. d pereunt, LX. Eratvir pius ecclefiafticus, qui fzepi f.yB,arr. annt a ftatuam e ffe Angeli tutelaris, erecto vertice goan 1p.E H extantem undis, adftantem ripis, quae Nicolai fime B. Virginem falutabatiis verbis: Beatu C.5.devot,- prominebant. venter, qui portavit zeterni Patris Fibum, & 3 [ro4. d praedio beata ubera, quze la&averunt Chriftum Domi-Febr, & Virid. Ra- LV. Duo erant fratres Éremitze, quorum der.p.3 unus obvium thefaurum faltu fuperavit; al- num. Quodaliquotannos folitus facere, gtra- IN na- vi morbo opprimitur, cujus vi & vehemen- Q ter vero-eo fumpto urbem ingreffüs, mo tia ille dentibus labia & linguam laceravit, ——"—"——1 —— di flerium, xenodochium &c. zedificavit. Cui commiferatione omnium dignus. Tunc An- tamen Angelus ita fratrem przetulit, ut ei di- Và xerit: fratrem uno illo faltu. plus meruiffe, gelorum unus (utique ejus cuftos) ad pedem f le&ti confpicuus, verfus ad B. Virginem per uam ipfüm omnibus operibus, quae illa pe- p cania effecit, & ob id fe fratri fuo vere prae- hujus zegri fidiffima obfequia obteftatus eft, ei ]i tulit. Addidit,eum pofthac non amplius aut fanitatem reftitueret, cam quadam pia & re- CQ verenti expoftulatione, quod os & linguam l- tu fratris, aut fao afpectu fruiturum, quoad an- nis 49. poenitendo eam gratiam recuperet. lam ejus obfequiis facram pateretur tam acer- pa belacerari; vix finivit Angelus, cum B. Vir- d) Ergo extra urbem Edeffam annis 49. colum- go aliquot guttis la&is ex ubere expreffis e- Q ' nme inftitit. Annoautem quinquagefimo An- otus jus labia & lihguam afperfit: qui illico t corn- I gelus redux eum confolatus eft; ab eo die - Tituus XI — Augulus. 99 mniraïuit , gratiisque de genu a&is religio- flante populo,qui frequïehii[ümus ad fpe&acu- nem iniit, ubi moriturus B. Virginem vidit lum confluxerat, murrmuratur, exclamatur ; ádventantem cum ingenti SanCtorum nume- fubmittitur alius ab irato judice, qui protinus ro, & Angelorum. a quibus ad coelum dedu- . "* ceretur morientis anima. caput eodem fitu exfpe&tanti demetat ; fed nec ille quidquam audet, nequetertius, quartus- Tbid.p.2. LXI. B.Henricus Sufo folebat B. Virginem que, quiab Angeloterriti omnes pedem refe- €2. de antefolisortumfalutare,quod fuita SS. Ange- VOt, I. rebant. Eratex occifi propinquis unus aliquis, Hebd.2 Iis edo&tus, quosaudivit mane, cum fol immi- qui ipfe fe ad ulciícendam amici mortem, de poftPaích, neret, admirando coucentu B. Virginem falu- iftorum ignavia indignabundus, judici offert tare, cujus cantici thema fuitiftud: ir'lü Il c-: &c. impetrata licentia theatram confcendit, Stella Maria maris hodie proceffitad ortum. ac totus vindicta ardens, gladiumin ium ex- Joid.p.s. LXII. Ánno 1621. foemina fuitin Japonia, tollit; verum & illifecontinuo Angelus viden- c. 2. de vot. 24. quae adhuc gentilis, Amidz (qui eft Deus Ja- dum offert, vetatque voce diitin&a, ne clien- |t, de die Merc, . poniorum ) nomen quotidie centies quadra- temfuum, qui negando homicidium evadere i Chri paft gies millies pronunciabat, in quem finem fum- poterat: fed ejus honore & reverentia mentiri Pacn. mo mane furrexit, adjuta per fpiritum familia- la, nolens, morti fe obtulerat, ipfe tangeret,fed ad 5&' 60 rem five do2emonem: Poítea convería ad ve- judicem iret potius deprecaturus pro libera- ram fidem,totiesJefu & Marice nomen pronun- tioneillius,quem fciret olim in virum magnum tiavit, ad quod obfequium maturandum dein- evafurum. F'ecit hic, quod jufferat Angelus,& defuitab Angelo cuftode excitata. dimittiturreusliber, meliorifemoxin mona- Vit.PP,l.s LXIII. Fuit in deferto fenex Anachoreta, fterio mortis generi fubmiffurus; ubicum ve» ,!ïbell-7- qui diuabomnibus in fuo ultimo morbo defti- PAN fte monachali nomen affumfit Angeli, vitam- tutus, habuit demum miniftrum Angelum,qui queinibi ac mortem obivit angelicam. ei feptem dies inferviit. Interim vicini Eremi- LXVII. Petrus de Natalibus narrat decive Ibid.n.z2. jeml4, tze memores, fe diu cum hoc fene non fuiffe, quodam Aurelianenfi, qui fufcepta ad D. Jaco- o 3 ftataunt, fe eum audituros, &fi seger eíffet, o- biCompoftellum peregrinatione,iter hoc fuum emlaturos: Adfuntigitur, quibus fores pul- S. Árchangelo Raphaeli commendarat, eum fantibus Angelus evanefcit: cum interim fe- enim & ducem habuita via aberrans, & ferva- nexcgerclamat: Ite, recedite, quod videret torem in perfequentiumlatronum incurfü, & abiisAngelum fugatum. Deniquevi amoto fluminis transvectorem, neiniftorim jamjam peflulo ad fenem ingrediuntur, a quo clamoris imminentium manus veniret. Quin & ab eo- caufam percontati cum effent, fenex refpon- dem inpatriam, pera&ta peregrinatione, ex dit: Dum vos cunctamini, me segrum invifere, loco, ubi priuslatronum manus evaferat, ac fi- Angelus mihi minifter feptem dies adfuit; cum mile jam periculum metuens progredi non vero vos portzeimminetis, illeabfceffit, & ad audebat, iuterim dum fomno correptus quie- coelos rediit, hzec ultima ejus vox fuit, & illico fcit, translatus elt. obiit. - Pedag. LXVliL. In vitis Patrum legitur de Abba- Ibid n.a, Chrift.t;.2, LXIV. B. Paffideus fubinde habuitin pur- te Moyfe, quicum gravi carnis tentatione pul- t Cpec4. gandis ollis, lancibu fatus, ad S. Ifidorum confilii ac opis caufa ),5.1, 12, dem Angelum. sque an utorem, cufto- J confugiffet, nec produ&tis 2b eo facrae Scri- [ta Alet, . lbid, iil LXV. Apud Lucanos in Hetruria an pturze fententiis, fatis fibi ille adverfus ten- quaedam fan&ta, Sita nomine, e templo, ubi tationis impetum armatus videretur, time- Deo vacabat, ferius ad coquendum panem do- retque afanéto fene recedere, duxit eum ad e- mum redierat, cum Angelus fermentatam ditum cellze locum Ifidorus, & aperta Occi- maííam interim fubegiffet, inque panes effor- dentem verfus feneftra , ingentes cacodzemo- e maffet, & in menía pofuiffet, ut clibano immit- terentur. num turmas, tanquam ad praelium inftruétas, deinde ad Orientem converfus , innumerum lgid.n.g. LXVI. Sedlongemirabilius eft,quod narrat ccleftium fpirituum multitudinem, arma au- Ximenes Hierofolymitanus de Falcone quo- rea geftantem oftendens: En, ait, fili, quos dam, imprimis nobili juvene Conftantinopoli- ad Occidentem viditti,fpiritus nequam funtad Jitt. annï tano, quiin Angelifuicuftodis honorem voto oppugnandos homines femper parati; con- antipt nunquam mentiendi fe obftrinxerat, illudque tra vero, quos ab Oriente videndos dedit Deus :Is.dve. ! PI'O 4- : dum fancte fervat, etiam cum mortis periculo, bonos Angelos, eos paratos femper effe vult ,"be- eoper Angelum miro modo liberatur: cum e- idem Deus ad homines defendendos. Non nim bonus ille orta fine arbitris rixa ad manus eftergo, cur timeas, plures enim nobiscum cum fodale quodam veniffet, eumque confo- funt, quam contra nos. diens occidiflet, poffet vero negando factum e- LXIX. Circa annum reparatze falutis 1635. Ibid.n.14. vadere,voti memor mentiri noluit. Faffus ergo Cordubze apud Paraquarios Indize occidenta fcelus protinus ad judicem trahitur ; & lata lis, fuit prove&ze zetatis homo, quem libidi- prompte in eum mortis fententia, inde ad fup- nibus diu ac multum affuetum daemon, pro- plicii locum nihil tergiverfatus, re Angelo fuo pofita exaggerataque vitze turpitudine, eo commendata, alacer & fiducia plenus deduci- impulit, ut vitam pertzefus, falutemque de- tur; ibi flexis humigenibus cervices inictum fperans, ipfefibi mortem laqueo afferre cogi- parat;& expeditojam gladioinftatli&tor,quan- tarit: & jam collum refti erat inferturus , do ex adverfo videt rara pulchritudine juve- quando voce Angeli abfterritus , acde facien- nem ftrictoillienfe, niabftineat, minitantem. da peccatorum confeffione monitus, ad men- Territo vifo lictori gladius excidit; a circum- tem rediit,'" & continuo fe domo proripuit, K. P. Lohn. .Bz'b(. ÀMan. Tom. [. a 100 Bibliothece Mauwalis Concionatofiæ d d LXXII. Veteris Germanicze pietatis ma- Jo.Rho.l. Sacerdotem, cui confcientiam expiandam of- ferret, quaeliturus ; fed id ut fieret, palffus gnificentia, quze olim ampliffimis templis ex- 3- €4« €x« citandis maxime inclaruit, ne füperiori fzeculo non eft ftygius latro, qui viri, cui ille ob ac- vulgata per easoras hzerefium pettilentia pe- t w ceptum beneficium muitum debebat, indutus E formam, factus obviam, variis moratum fer- riffe crederetur, Guilielmus Boius raree, ac [ nulla unquam praedicatione iatis celebrandae a] monibus, fenfim fana hominis elifit, illufitque confilia; adeo utnon difficile fuerit (quze eft religionisPrincepsMonachii pofito templo au- e naturz noftre ad malum potius, quam ad guftilfimoeffecit. Honihilinter Principam o- f J pera hoc fzeculo Germania majus habet, aut bonum adnata proclivitas) ad lubricitatisin- veteratam redire confuetudinem , cui polt- elegantia. Id vero coeleftium legionum fidilfi- quam fex ipfos annos iterum immerfüs vixif- mi ac fortiífiimi lmperatoris Michaelis nomine e— — - v auguítius effe voluit; quod ejusdem facra die fet, füiac Deiimmemor, majoribus, quam an- te, ccepit conícientize agitari ftimulis, fal utis- lucis hujus ufuram primam haufiffet, atquein — wv ejus perpetuo patrocinio vita omni tradutta, que defperatione vehementiffime urgeri. Et in zeternae polleffionem mittendum fe haud . de vita a&um erat, & de zeterna falute, nifi — D — 1 Angelus etiam ea vice hominem collum la- dubie confideret. Hoc habent Principes viri, quod fuze pietatis perennatura 1ïat'üere pot- queo inferentem clara voce abfterruiffet, & de funt monumenta. f peccatorum venia per poenitentize Sacramen- [ tum impetranda iterum commonuiffet. Et LXXIII. Acceptam/a S. Francifco Paulano Tbid.ex.4. b L H familize Minimorum parente, pietatem con- .tametfi tunc quidem vitae emendatio, in confi- ftantiífime filii hodieque fervant; llie cum mo- -9 qï tendi voluntate fteterit, daemone animum, ut ante fex annos, fimulante, & a confeffionis tri- deltia przecelleret, ratus, furgentem familiam fine aliquo valido patrono fe tueri non polle, it, bunali, quo properabat, alio divertente; non diutamen poftaudito pro concione Sacerdote Angelorum omnium Imperatorem adopta vit, . vehementer in eos , qui de falute fua defpe- & przecipua quadam religione a fuis coli vo- luit. Id illi, cum aliis obfequiis plurimis fa- ("«"TES A. - rarent, invehente, tandem monitoris Angeli ä DA confilia fecutus, ad Sacerdotis pedes accidit; ciunt; tuin ejus praecipuefefttis diebus folemai abíolutione omiium offenfionum, fine quibus, AU ubi praeteritze vitze turpitudinem multis cum quamquam fub ipfo charitatis vexillo, homi- lacrymis eluit, faéctus acerrimus fuimet accu- fator; quam autem id ferio fece rit, teftata elt numtamen vitanontranfigitur. Preeclarefa- &um, atque ex reipublicae chriftianze fenfu, vita, quam deinceps non vulgari virtutis ex- , quze per eadem folemnia Angelum pacis aDeo Rif.foc, emplo laud abilem duxit. htht fe Difipu. - LXX. InBrabantia, Villa Banden, fu itvir- mitti, publicis votisprecatur. Non aliam ob Mf caufam arma induit Michael, quam ut coele- li. M. ex- go religiofa, qua przefente, cum Sacerdos in ftisaulze pacem tueretur. Quare qui coelo de- ä empl. 41« vil3 (acrum faceret, vidit corpus Sacerdotis & facras veftes mire decoras. . Cum vero $. dit, terris etiam unus omnium optime dabit. N Hoftiam elevaret, vidit duos Angefos mirae | f p ulchritudinis hincindealfiftere, & ejus bra- | EXEMPLA uftodia. : DO'MESTICA. chia füftentare: & cum S. Hoftiam deponeret, t iE Sylid Ignatius creditur Archangelo in tutelam Bibl.l.g.e, | Proren q manicas utriusq':e manus, ne quid eas tange- LS * datuseífe. Eidemfzepius apparuerunt 3. Gloria 4l ! ret, decenter conftringere; qui etiam eleva- Agi. C 4 tismanibus, & inclirato capite depofitam a- Angeli; fzepi(fime etiam dum Conttitutiones - & Ícriberet, fuaviilimos coeleftes concentus au- z ( dorarunt. Circatempus fumptionis vidit cor- pus Sacerdotis tam clarum & perípicuum, ut diebat, quorum harmonia ineffabili totus dii- & ! velut per phialam cryftallinam corpus homi- folvebatur in lacrymas, ac ceelefti amore fer- vebat. ^. í v ER od ag Àf nis videretur. Miffa completa, dum Sacer- f uf dos veftimenta deponeret, illa ad fe reverfa, AL Novem primi Patres Romam euntes Hift.Soc, vidit corpus Sacerdotis paulatim infpiífari , prope Bafileam cum divertiffent,& a Luthera- 1* ? ! II4, no Parocho, quem vicerant, carcerem exfpe- q & in formam priftinam redire. .Hzec puella, l Oda di&a , habuit gratiam digne communi- &are juffieffent, mane illius diei homo adtuit tii cantes ab indignis difcernendi, & aliquando formofa facie, Patresque Germanice allocu- I tus, nutu ex conclavi educit, & curn per nives lg in Pafchate vidit tantum decem'homines di- r hl'lü 1 ene communicare. periculofas & altas fzepe fubridens eos duxil- m M LXXI. B. Alanusteftatur, cum effet B.Vir- fet, illique magnam in corde letitiam fenfif- ts Q P. Alatus l.r,deort. go à dhuc in vivis, tanti falutationem angeli- fent, repente, ubiadregiam viam perventum Frat, C12. cam fuiffe zeftimatam,ut eam Chriftus, Angeli eíft, evanuit; agnovereilii idcirco, S. Angelum ( cuftodem fuiffe. L Ánii & Apoftoli pronuntiarent. Addit, B. Virginem naPcörio Ethal Vita, Coll, ; fibi apparentem d:xiffe: Quia vim angelicze fa- III. P.Petrum Canifiuma mo | 170, pf lutationis probe intellexi, ipfamet ego fingu- in Ammeriano flumine equitantem, deque e- quo jam lapfuüm, ita utuno pedein ftapede hze- d latidevotionepronuntiavi. Ego Mariajuxta n humanam naturam & elfe, oravi &invocavi reret, virquidam per medias aquas infecutus Mariam fecundum effegratiae & glorize. An- eft, denuoque in equum fuftulit. Invitatus i V, C geliquoquein ccelo falutant ea falutationeVir- dein ad proximum h!ofpitium' ante portam e- " ginem Mariam, non figuis, fedanimis; norunt vanuit. À ]V. P.]oa nhes Fernandius HifpanusinBel- Ann. Ca» Ti enim per eam falutationem fedes Angelorum gium miffüs, cum aliquandoin loco campeftri ftell, Coll. lapforum vacuas repletas, Deum hominem fa ? vifo Mac. 1595 N dhflm Ano ! &um, & mundum redemgtum effe. folus dgi'cenderet ; fuperveniunþ impro hae- : Titulus Xl — Ahngelus. IOI . Jomïü.l, -3- Cqu. QX. hxereticorum turmae, quorum afpeGu territus denti' Angelüs cuftos in aurem, quid, qUOV? gel, hebd. ille, cum equum tam cito afcendere non pote- loco refpondendum effet, fuggeffit. 20' 1102. rat,magna cum fiducia S. Angelum cuftodem XV. Flagitium effet, dum de Angelis co- nuo.1., c, invocat, & ecce repente quafi validi hominis lendis agimus, Aloyfii, quem Romane Ro- 4, exnoft, brachiis fublevaretur, vidit fein equo fuo col- tzee Patres ampliffimo honoris titulo angeli- Ex. 7- locatum, ftapede ne attacto quidem, itaque cum juvenem appellarunt, ditfimulaífe virtu- —— 7 9d aufugit. Alias cum folus equitaret, incidit in tem, etenim appellationem eam, cum ille ca- ftiffidis moribus, vitaque ab omni mortifera equitem hzereticum, qui ftatim intentata ha- fta, curfu concitato, equum in ipfum incita- labe immuni meritus fit, haec tamen fi deef- vit. Periiffet Pater, nifi Angeli ope fervatus fent, ipfo fan&orum Angelorum cultu confe- eífet, ubi enim eques ad ipfum venit, repen- qui potuiffet. Sane fi minütis etiam officiis, " te fubfi(tens rogat: Jefuitane effet? cumque fed conftantibus ea ratio tota continetur, qua- Pater forti animo annuiffet, miles confeítim lis quantusque in his fuerit Aloyfius , edita - ] ferociadepofita blande hominem alloqui, ma- de Angelis meditatio liquido manifeftat ; qui ï — num ad ofculandum petere, ac demum fine enim de illis adeo praeclara fentiret, ac fa- ulla injuria abire juffit. cienda proefcriberet, illis diu multum . fuevitfe fit neceffe. que aí- Vita c.25. V. P. Balthafar Alvarez cum Romam pe- i teret,& cum focio aquas ingreffus, exuna par- XVI. Et domefticis curis Angelos preeeffe ]bid.Ex. 4. .ïbid.eq. teprogredi vereretur, exaltera vero timeret, voluit Deus; ea propter illorum familiarita- l ne in latroneni incideret, fubito per aquas e- tem omni conatu illos ambire decet, quibus PI quitem fplendidum venientem vidit, qui eos religiofarum familiarum cura eft demandata, falvos & incolumes ex aquis eduxit. - quod cum Petro Cottono manifefte illos fe- Vita. ") ; . VL P. Bernardus Colnagus Rom:e fre- ciffe accepimus ; occulte plerumque pera- quentiffime Angelum cuftodem fuum viderat, gentes , qu3e in rem funt, admonent, ac in à quo & quotiescunque in cccafione venialis partem veniunt follicitudinu , Vigiles nuz« quam dormiturientes. Sed .Cottonus non l peccati fuit, admonitus eft. P.Michaed — VIL. Gregorius Vederus Philofophize Pro- exquifito cultu ac veneratione tantum , fed y Sper.I612 feffor Ingolftadii,fi dubium aliquod nüllo labo- qui Angelis homines affociat, illibato pudici- re diffolvere poterat, illud S. Angelo cuftodi tize flore, quem conttantiffime vernantem fer- .propofuit per preces, & ftatim ea ipfa no&te vaverat, ut fibi frequens adeffet tutelaris, ) folutionem in fomno accepit. - illoque familiariffime uteretur, merito fues Hift.Soc, Vlil. Joannes Carera Coadjutofin dubiis rat confecutus. In Angelum transmigret, p- 1. l-11. ] n, 66, fempetS. Angelum cuftodem in*erregabat, a qui illorum frui optat confuetudine. quo mox refponfum accepit. Sed & mane XVII. Jacobus Samanigus perpetuis ac Ibid Ex.3. Dä ? diligentiifimis obfequiis ita totius cceleftis ex- femper ab eodem excitatus eft,qua tamen gra- ( tiaprivatus eft, cum femel excitatus non íta- etcitus Imperatorem Michaelem fibi deme- tim furrexit, nec nifi poft multaslacrymas ite- ruerat, ut poft multa beneficia, quibus Clien- rum obtinuit. tem fuum in dies cumulabat, ad extremum Syllab, .. IX. P. Jacobo de Samniago S. Michael, mira quadam dignatione fe videndum illuftri p Bibllets Proï'ferv' quem przecipuo cultu colebat, non tantum Ípecie collucentem objiceret, ac bone fpei T Clora auxilium ad Indos convertendos promifit, fed plenum,ad barbarorum regiones penetran- lg 55'3. etiam eundem adloca, quzeipfeadire minime das, inferendumque cccis gentibus Evange- ] cogitabat, uitro perducebat, ut tum infantes lii lumen hortaretur, feque tanti operis adju- l torem futurum polliceretur. .Manet adhuc aqua falutari ablueret, tam aliorum animam l agentium confef(fiones exciperet. .. impetus ille nunquam remittendus, quo im- Ann.í604 .. X. Cum Antonius Fauftinus Coadjutor preffione fa&a in idololatrize archite&os , ac f, 116. divinorum honorum ufurpatores conícelera- ,THf mortuus effet, & ex daemone in energumena l-l,x.ulm, usereretur, quis.ei morienti potiffimum ad- tos exclamavit: QUIS UT DEUS? «*0 ftitiffet? refponditifte, B. Virginem, S.Igna- veluti tonitru, attoniti ac fulmine i&i conci- tium, & S. Angelum cuftodem adftitiffe, qui derunt. Y l lc non paffus fit, eum a quoquam tentari. XVIII. GuilielmusElfinftho niuä patriaSco- Pædaä. 8 Pzdag Xl. Guilielmus Elfinfthonius in morte ali- tus, fanguine & ingenio, & virtuteadmodum Chrifi.t.2, Chrift. q.2 nobilis, cum pene adolefcens nondum inte- P !- C- 4- C.4.1eCt. 5 LÀ quamdiu cum Angelo cuftode collocutus,qua- LP L n. Ii4. li oculis eum afpiceret, ab eodem fibi narra- gro menfe, poftquam in Societatem noftram tum dixit, fe per purgatorii ignem quidem admiffus fuiffet, in lethalem febrim incidiffet, tranfiturum, fed celerrime evolaturum. ; incredibilem femper alacritatem & verbis & ä Ann.Belg. Coll. Lov, . XII. Joannes Thenenfis Coadjutor, licet vultu, & factisipfe praefetulit, cum fatiari non profundi effet fomni, totis tamen, quibus ex- poffet gratiis Deo agendis, quod in religione moreretur. Extremo autem ferme fpiritu, a citatorem egit, triginta annis, non alio inftru- mento, quo excitaretur, ufus eft, quam S. Àn- cum Fratres in cubiculum confertim intro- gelo fuo cuftode, cui ante fomnum ferio fe euntes videret, in hanc ipfam vocem erupit: H commendavit. « O gloriofam, inquit, mortem, tot Angelorum H Vita. XIII. B.Stanislao, cum Viennze ægrotaref, agminibus conftipatam? Quin etiam ingen- nec haberet, qui SS. Euchariftiam porrigeret, ti atque infolito elatus gaudio: Non videtis, inquit, non videtis Angelos? Simulque An- j An " Nadafi in Angeli eandem miniftrarunt. fie COIL anno Àn- XIV. Ludovico Freredoux Burgundo, An- gelum fuum cuftodem compellans, aliquam- i 03 gelo cuftodi devotiffimo, in examine refpon- diu itac um eelocutus, quafi eum oculis afpi- Y N 3 Cce- ! * A IOZ Bibltothece Manualis. Conciandtoriæ ceret, a quo fibi deinde nunciatum narfavit,' | etiam animarum lucra inde reportavit. Nus- h] fe per purgatorii quidem loca tranfiturum, quam libentius vocati adfunt Angeli, quam fi fed celerrime evolaturum. Quaserente autem, in partem laboris ac curarum pro mortalium 'Pl neício quo, qua fpecie & qua forma is Ange- falute fufceptarum advocentur. Hic illis o- iA0 zn lus effet, adolefcentem quemdam, qui tum ptimis geniis genius eft; nam animarum fa- aderat, indicavit, cui fimillimum effe dixit. lute illoram repleturrespublica. Quod etiam í a^ DA Mox etiam dulcedine quadam, mixtoque fer- confirmat Hiltoria Societatis hunc in modum pr / vore ita completa eft ejus anima , ut corpus. de eodem ícribens. ipfum, licet gravitate morbi, & mortis pro- P. Petrus Faber fecundam feriam femper Hift.Soc, qui pinquitate fra&um, aliquamdiu tamen info- S. Angelo cuftodi dedicavit, eique fe de noCtel.3. c.a9. pl bi litis motibus fuper le&tulum quafi exiliens & ac die jaculatoriis precibus ardentiffime com- geltieus agitaretur, cum omnium admiratio- mendabat. ldem quoties oppidumaut pagum ne, qui nunquam fimile aliquid viderant. Si- ingreffus eft, prius Archangelum, Angelosque mul etiam oculos retro poít cervical, cum cuftodes ejus loci in auxilium vocabat. magna quadam exultatione reflectens, ac ne- XXI. Alphonfus Rodericus Angelorum vi- Rho.l.3.c. fcio quze , quze a nullo percipi potuere, fub- gilias 2emulabatur, vitamque omnem illorum 4- ex no- : cultu metiri didicerat. Quoties enim veloci(- f Ex- $» übgrtïn. 4 murimurans, indicabat, fe aliquid ibi fpe&are, g".de'- quo majorem in modum oblectaretur. - [n- fimae temporis fugze, vitzeque furto per mo- jp &i i ter quze gaudia repente confiftens, tanquam menta nobis fublatee , campani zeris fonitu ex nie placidiífimo fomno confopitus, fpiritum ex- rotati horologii partitione admonemur, toties Ti halavit. x illeunum ex viginti quatuor, quos fibi Ange- fi Culiur. losin patronos delegerat, appofito facro car- Rho l.s-c. XIX. Uthominibus fzepe ex propinquo de- mine confalutabat. Mira dictures: vigilabat . ftrie Ex, z. 4. exno- cidit veneratio, quam e longinquo intende- noctu pietas, excitabatque fingulas ad hora- Y ret opinio; fama, quo propius ad ejus acce- rum fignificationes alumnum fuum, ut illud U ditur cubile, ut in luminibus accidit, decre- faceret officium falutationis. Salve igitur u- Jiesc lt fcenté; ita contra coelitibus, quo familiarius nus omnium mortalium , quos ego legerim, cognofcuntur , majorem ineffe illis dignita- omnium non modo vigiliarum, fed horarum tem admirabilitatemque pala;n eft, quibus & vir, ac proinde immortalitate digniffime. reverentia promptior, & cultus diligentior XXII. P. Balthafar Alvarezomnes quidem bid Ex $, l; debeatur. Igitur cum Ignatio non femel fe Angelosreligiofeadmodum venerari, fed qua- beatus ille Angelorum fpettabilem videndum tuor fingulari cultu didicerat. Gabrielem di- p Yi preebuerit exercitus, illum ego in hac etiam vinze illius atque incomparabilis Dei adverfus fc religionis parte admirabilem tuiffe confiteor. homines benevolentize ad Virginem olim Le- Etíanefingulos per ordines venerari, atque in gatum. Tum illum, qui Chrifto in horto adeo D q illis rerum bene agendarum fpem maximam graviter anxio, & ad preces tertioincumben- l: collocaffe accepimus, cum ardua quzeque pro ti fummi Patris mandata detulit; & victoriae per eam pugnam paulo poft referendze am- [f Dei gloria apud mortales amplificanda ag- grederetur. Illius etiam prudenti(fimum ab plitudinem aptiffimis ad confolandum verbis 13 le li illorumimitatione documentum non di(fimu- explicavit. Tertioillum, cui noftrorum facri- laverim, quo eorum, qui aliis praefünt, anxie- ficiorum quzedam eft demandata provincia , Ri ls tatem tranquillabat. Ajebat enim, ut Àn- ut illa juxta precantium vota Deo offerat. t eli nibil eorum omittunt, quse pro clientum Poftremo tutelarem ac patronum füuum , & falute fibi preeftanda effe intelligunt: neque cum Collegia, aut Provinciam regeret, fuo- du ideo tamen, fi res minus cedat ex fententia, rum omnium fübditorum, ut eos & fibi faci- pacetranquilliffima minus fruuntur: ita Proe- les, &in virtutum exercitatione ftrenuos va- fidibus fatagendum quidem effe, verum utut lidosque praeftaret. — Duos illos primos fua lheone, À ii fefto e tes cedant, fine pacis, amatzeque magnis ani- fatis munera commendant , ut pro omni ra- ich, mis quietis ullo detrimento. j tione illorum fit amplitudo. - " d Ibid. Ex.7 XX. Eximie atque attenti (fimze religionis XXIIL ]Jofepho Arriaga, & Francifco' Hl läid. Exg : ( vir Petrus Faber fuit, qui cum per Europam Abbato, five litterarum ac fapientize, five de- fere omnem Pontificis imperio vitiis, atque miffonis ac laboriofe modeftize laude quis li, hzerefi bellum peregrinando circumferret,quo preecellat? . Angelorum familiaritatem obfe- $ul l li feliciter fibicederent omnia, Superum opem quiis cultuque diligenti promeritum fuiffe vi- quaefitiffime implorabat, ut ad oppidum ur- detur. Arriaga mirum quanta pietate cufto- li. bemque accedebat, tum conceptis rite votis, dem coleret fuum, eique fapientiam, qua erat 2. it de facrisque Pfalmorum carminibus tutelarem inftrutus, commendaret. Abbatusitem licet u ejusloci Angelum,Archangelumvefalutabat, nulla litteratura idem facere non omittebat. t utque fubeunti praefens ,. ac favens adeffet, Utrumque familiaria cum Angelis mifcuiffe li quasque moliretur res, ad communis Dei glo- colloquia memoriae proditum eft. Et Abba- lh riam promovere vellet, fuaque ope juvare, tus quidem, cui etiam pinfenti adfuiffe dice- haud dubia bonze frugis fpe precabatur. Gra- bantur, adeo libera fimplicitate:hoc praefe- der h tam coeleftibus eam fuiffe religionem , non ferebat, ut cum folitudinem captaret, fece- ha dubiis docemur experimentis; ubicunque e- deretque ab arbitris, interrogatus , quo fe h nim ille pedem pofüit, non modo alte im- reciperet, ad colloquendum Angelis refpon- preffa fanctimonize veftigia reliquit, verum djere,t. Neque id quidem mirum erit, fer- Myrerl t Vos h fefls eMl W » Tiuuls XL — Augelus. 103 vós Cüin ümpliciæs fermonem habere; qui« plicetur, protinus ignem hæö concipiets ita us cum Dominus ipfe fermocinaturum fe cumamoris divini radii in Angelos velut fpe- pronuntiavit. cula puriffima vibrentur, mox animas noftras XXIV. S.Francifcus Xaverius, ubi Goam ejusdem amoris igne accendent, fi per'fidu- | "Wt.l. 2.C.2 attigit, antequam pro Dei gloria laborare in« ciam & amorem iisdem jungantur. — eiperet, Deum prius, & Archangelum Indize IX. Sicut vitrea vaía mollibus integumen- Iden. Przfidem invocavit,. actunc primum Epifco- tis includuntur, ne ad duriora corpora alli- "w—... 7 f 4. AA pum adiit. dantur & frangantur; ita vaía mifericordise V lepL XXV. Joannes Berckmannus Societatis Deus angelica protectione fepit, ne per pec- 164 P. 31. Scholafticus affueverat eorum, qui obviam fi- catum aut violentiam da2emonum perdantur. X. Sicut hominibus per viam non tutam S. Thon, bi fiebant, Aþgelos cuftodes falutare, ambulantibus faluberrime du&ores adjun- P-I: 9143 guntur; ita & cuivis homini, quamdiu via-- $. VI. l tor eft, merito SS. Angeli velut du&ores fi-- ( L. ho'['zlc. : SIMILITUDINES. deliffimi & potentiffimi fociantur, ut per eos- Alberia, L. Cicut regnum, aut civitas obfeffa a numes dem a latronum infernalium infidiis prote« lrl'SEx,.g. €.9.deS. . rofo exercitu, & intus plena conípiratio- gatu,n nibus, fa&ionibusque contra perfonam Kegis, Cultus. f:ag. cuft, nec nifi àc debilibus, fauciisque, ac pauciffi- F&ab.cgna mis militibus defenía confervari non poffet, Xl. Sicut difcipuluä omnem fuo Pada- 3.infefto nifialiunde fübfidium acquireret; ita nec ani- gogo reverentiam exhibet , nec infolenter fe . Mich, gerere audet przefente illo; ita, cum Angeli jj ï- l'. ma abinnumeris hoftibus exterius impugna- ta, & intusa propriis paífionibus infeftata prae- velut Pazedagogi dati fiat homini, omnem il- lis eportet ab hoc reverentiam & cul valerenon poterit, nifi Angelorum praefidio a 3 E hiberi. " FUJTI exe Deo fubmilfo. 1L Sicutinaulis Principum neceffa tii fuuf XÀl. Sicutapes utpo te cä&i[ürhäänimalcu- Id.conc.j ld/em*c: 16 ceconomi, qui inferioribus fervis, eorumque la, quzeex concubitu non gignuntur, oderunt !* -* venereos; ita Angeli, quia ficut carnis, ita & neceffitatibus profpiciant, nec tamen ex fi- milifervitute detrimentum honoris patiuntur; Veneris funt expertes, obfcoenos oderunt, ca- iil ita & hominibus, eorumque neceffitatibus o- ftos vcro amant, & protegunt. XIlI. Sicutfumus apesfugat, & foedus o- S. Baf. h, portebat per Angelorum follicitudinem pro« videri, idque illi promptiffime faciunt, quia dor columbas expellit; fic Angelum vitae no- 44.nPf£ 44 fciunt, hac ratione fe debitum fupremo Regi ftrae cuftodem abigit multalacrymarum afper- gine dignumac graveolens peccatum. Deo cultum, obedientiamque exhibere, nec quicquam inde de fuo honore & authoritate .XIV. Sicut ingratiffimus merito judicatus Fab. in decedere. / fuiffet Tobias junior, fi comitem fuum Ra- fefto S. phaelem non quotidie falutaffet, honora[fet, Michael; i - $. Bafil.iu III. Sicut pro defenfione urbium muri füunt conc, 5. neceffarii, qui in circuitu undequaque ho- & familiariter cum eo egiffet; ita ingratiffi- | Pf 23 ftium infultus arceant; fic ad cuftodiam ho- ini quoque merito ceníendi funt, qui, cum eadem a fancto cuftode fuo beneficia acci- minis Angelorum przefentia & auxilium eft neceffarium , utpete per quos fortius, quam piant, vix femel de die eundem falutant, & ullo muro hoftium in honorant, multo minus vero u n llam kad eum fernalium conatus elgf duntur. fiduciam oftendupt. j -^ Ütulitar Sæ uf VIL MOTIVAÀ Fab.cone. [V. Sïbut Angelustertuitafinam Balaatmi, /4. in fefto ne dominum fuum veheret ad nefariam male- Cultus angelici, S. Mich, di&tionem ; itaAngeli corripiuntfuos clientes, lit, F. T. ( yuia funt aulici Dei: fi ergo aulicos hujus ne ad Deum per peccata maledicendum pro- yid Eu cedant. À *... mundi propter majorem propinquitas ld. conc, V. Sicut Angelus tenuit manum Abrahze, tem & familiaritatem cum Regibus & Princi« pibus terrenis tanti zeftimamus , & honora- g.li.B. neferiret, &immolaretfilium; fic Angeli te- . pent dexteram Dei, ne perdat eorum clientes. mus, quanto magis Angelos propter füummam d. conc. Vl. Sicut Lacertula, Sanianomine, fivi- familiaritatem & propinquitatem cum Rege Regum & Domino Dominantium fumme zefti- 1 3. lit, D. deat ferpentem homini dormientiinfidiantem, involatinfaciem hominis, & vellicando exci- mare & honorare par eft? . tat, utapericulo fibi caveat; ità Angeluscu- IL. Quia funt Pedagogi noftri ab ipfoïDeo nobis praepofiti ; fi ergo filii Principum ma* ftos cernens hominem in peccato ftertentem, internis hortatibus excitat, ut a ferpentis in- Y gno honore & amore profequuntur moderato« fernalis infidiis fibi caveat. resfuos, quia fic parentem fuum velle fciunt; quidni parem. honorem & amofem exhibea- -"VII. Sicutmater abfcondit cultrum. ne in- fans eum arripiens feipfum lzedat ; fic Angeli 1nus Angelis, velut moderatoribus à Deo con« ftitutis, non in profana, fed coelefti fa . frepeoccafiones peccati fübtrahunt, ne eorum nos inftruentibus. pi?ntia clientes fibiipfis noceant. : Beyerl.to. VHL Sicut fi folis ra dii in cöncavum & . IHI. Quia funt mjiode: noïïri; fi etgo tanto« &. in fefto J proe mundum fpecgluqi incidugtf ;isque Ru-P? aP; pere foyetur falVagua?dia,feu milites pro fidio ] ?. Mich. , ! 104 Bibliothecie IManualhis Concionatorie j fidiodati, quantomagis fovendi & amandi e- lius inftituti Patribus morientium animam ree runt illi przeíidiarii, qui nos ab ipfo daemone commendantibus, verba fuggerebant, quibus & interitu aeterno cuftodiunt. infirmos alloquerentur. IV. Quia funt cozites & du&orer noftri; fi bm dl(c- V. Quia fyecialiter illuminan , ad quod prö- S. 'Bonäv.* 16, Hm ergo jucundus comes eft vehiculum vitze: fi bandum S. Bonaventuraillum c. 10. Apocal. ferm.r. de fido & perito ductore nihil gratius eft viatori textum adducit: Zecipe librum de manu ZIngeli ; Angel. ni p i iter periculofum peragenti: quantopere nos Etdicit: Quid hoceft, nifi per eum inftrui & REO BIGUIGSUPE i r gratulari debemus nobis, dum tam fidos, ju- doceri? Si omnes homines, ut Philofophus cundos, & peritos ductores nactos nos effe ait, fciredefiderant: nec fcirepoffumus, nifi confpicimus. k 3 fi doceamur, quantum illos amare debeamus, jl V. Quia funtamici noftr i fideliffimi, fumme- a quibus continue non in vanis, fed falutiferis j que nos diligentes: fiergo juxta Siracidis te- edocemur? quiadeo malus effet, qui fi ceecus ftimonium, amico fideli nulla eft comparatio, f effet, illumnonamaret, qui fibi lumen redde- (f & quiilluminvenit,invenitthefaurum bonum, ret? Augelicus Do&or fuperilla verba: Quis a medicamentum vitze & immortalitatis ; quan- revolvet nobis lapidem? fcribens, citatS. Remi- to magis detalibus amicisgratulandum, illi- T gium dicentem : Significat autem revolutio hi que omni obfequio demerendi funt. lapidis referationem facrorum, quze litera le- V]. Quia füntcofhzreder noftri: fiergo olim gis tegebantur, lex namque in lapide fcripta jucundiffime illis convi&turi, & communi feli- fuit, & ideo perlapidem fignatur. Ti citate gavifuri fumus ; quidni & nunc iftam IX. Quia [edulo minifirant ; . quod benefi- mans aif. ft familiaritatem cumillis inchoemus, & jucun- cium Jofephus Manfi fic elucidat: Si Rexali-13. n, 1s. 2 de convivere ftudeamus ? Ti Minü quis vel magnus alius mundi hujusMonarcha VIL. Quia ZIngeli in morte foli propemodum in períonato fervi habitu nobis fein via comi- diíc.9.n-4- adfawt, €$ defendunt; nam experientia quoti- tem jungeret, nobisqueferviret, quis ejus re- l diana nos docet, quod, dum morti appropin- t fpectus tuturus effet? vel quam ei reverentiam quamus, amiciut plurimum a nobis recedant: & gratitudinem exhibituri effemus? aut quze- $ Etenim filii nihil nifi hzereditatem cogitant ; nam confiliis, nedum nutibus ejus obedientia uxor de dote fua affecuranda laborat, paren- a nobis fperari poffet? utique nulla , vel ad- tes de temporalium bonorum difpofitione nos modum exigua. Jam veroex fidenobis certum urgere tunc folent, Medicitotam curam fuam eft, quod Angeli, qui vere funt Reges coeleftis in corporis falute procuranda collocatam ha- Paradifi (fecifti nos Deo noftro Reges, & re- ä bent; at vero quis eft, qui de animze fuze fa- gnabimus) nos cuftodiant, nobis tanquam fer- f lute, deSacramentis conferendis, de fugge- vi miniftrent, nosque inftruant, fed in habitu H rendis falutaribus monitis, & cogitationibus t l48' Y nonfolum perfonato, fed necunquama nobis bonis infpirandis follicitus exiftat? ls eft fo- vifo, abfittamen, ut propterea illos defpicia- lus Angelus, hic enim fefe in defenfionem ad- mus, autfervitia aut obfequia nobis ab eis- f verfus daemonem armat; is facit, utinfirmus [ ad confeffionem anhelet; is Parochos vel a- dem exhibita contemnamus. | Ex difpenfatio- Ti ne divina, inquit S. Bonaventura, fünt nobis lios Religiofos ad eum vifitandumacriter mo- prafentes, & ideo eít minifterium ipforum £ f net, is denique ipfemet de procurandis ad ze- continuum. . Optime regius Propheta novit, Q ü ternam falutem remediis follicite cogitat. In quamillis reverentiam deberet, ideo utfe ad Annal.Ci- annalibus Ciftercienfibus legitur, quod ejus- debitam illis exhibendam reverentiam exci- fterc. a. dem Ordinis Sacerdos quidam novitiatus fui taret, hiscefemetipfum verbis monuit: /ncon- f 1136.3.3. [ c. 70. tempore, quod ingenti cum fervore transege- fpe&iu Angelorum p[allamtibi; citca quae verba rat, jamjam moriturus effet, haec duobus e- reflectens fe S. Hilariusitafcribit: Scit, fe fub tü jusdem Monaftterii & Ordinis fuerit vifio ex- [l fpecula Angelorum omnem vitam, moresque hibita: Cohortes namque angelicas e coelo agere, & ubique hzec divinorum myfteriorum deícendentes ecclefiam ingredi, ibidemque ab. auxilia fidelibus cunctisaffiftere. S. Bernardus s. Bern, * illis officium defunctorum celebrari & vide- runt, & audierunt: Animam folemni officio ejusdem Pfalmiftee verba. ( Ut cuflodiant te in fer.12.im onmibus viis tuis ) gloffando dicit: Quantam ti- Pf ge. Deo commendabant, '& divinze praeconia lau- bi debethoc verbum inferre reverentiam, af- S hf ] dis usque ad coelum fonoris vocibus extolle- ferre devotionem, conferre fiduciam ? reve- Q5 de bant. Infuperiidem Monachi fignum ad con- rentiam pro praefentia , devotionem pro be- Yecat i ventum pro affiftentia moribundi congregan- nevolentia, fiduciam pro cuftodia. Cauteam- q dum dari folitum, fonare audierunt: Unde d bula, ut videlicet, cuiadfunt Angeli, ficut eis; clare liquet, quam fint Angeli in illo articulo mandatum eft, in omnibus viis tuis, in quovis l pro nobis fólliciti, ut nos in eo momento o- diverforio, in quovis angulo, Angelo tuoreve- j rationibus & interceffionibus fuis adjuvent, inultosque alios fideles ad idem faciendum rentiam habeas; tunc audeas illo praefente, T Vit. l, 1. quod videntemenon auderes? an praefentem li permoveant. Sed in vita S. Philippi Nerii, effe dubitas, quem non vides? NNos enim non r &7:7-9- cujus magnus ille Dei fervus P. Camillus de folum Angelos adeo de nobis bene meritos be- li L.ellis, filius fpiritualis,nec non religionis Cle- nefactores noftros offendimus, fed etiam ip- ! ul ricorum infirmis miniftrantium primus fün- fammetdivinam & fupremam Altiffimi maje- l.de d dator extitit, legimus, quod die quadam, ut ftatem,quaein vultu & facieipforum immedia- i | N nonnullos di&orum Patrum in hoc fan&o terefplendet, ( figuidem ZIngeli [emper vident fa- li charitatis exercitio perfeverare faceret, iis- ciem Patris mei,quitn emlis efl) offendimus. Quod dem dixerit, fe Angelos vidiffe, qui duobusil- li ex abfit, ut f?ciamus; Neque enim Ange bi alio Titulus XL. — dugslus. 1083 aTic') motivo nobis funt venerandi, quam quia me deleGentur his , qäæ formam quamdam fuze civitatis repraefentantin nobis, ut miren- imaginem Dei fibiinfertam, imo ipfummet in fe Deum circumferunt. tur Jerufalem novaminterra? Etpaulopoft: X. Quia plurima alia beneficia conferunt, uti ci- Quomodo civitatis illius participatio eft in id $ UM v Ibid. difc. «tm, l de 16. , 3. tatus author fequenti difcurfu declarat: Siali- ipfum, fic & nosidipfüumfentiamus, idipfum At quis nobis per quinquaginta velfexaginta an- dicamus omnes, & non fint in nobis fchifmata : 9*« 4* - nis fervivifletin mari, interfyrtes & icopuios, nihil vero 2eque offendit, &adindignationem inter procellas & tempeftates, inter nautragia provocat eos, quomodo diífenfiones. & alia fimilia: Sicuftodiffet abianumeris ma- IH Humilitas, de qua fic idem Bernardus ïd.fev.æ.' ritimis monftris, pyratis, Turcis &c. illaefos loquitur: Quideft, quod fola ab Angelis com- de N'aïiv- nos confervaudo & incolumes. Si preeterea mendari videtur humilitas, nec tamen fola a i nos qualibet hora per tot annos eripuitfet a Paftoribus invenitur ? forte fpecialius com- 3norte, infupertheíauros, fceptra & regna lu- mendat Augelus humilitatem, quia ruentibus crarinos feciífet, quam mercedem daremus ei? ceeteris per fuperbiam,ipfein humilitate ftetif- aut quid dignum poterit effe beneficiis iitis ? fet. S. Michael,qui fupremus eft coeleftis mili- Talia autem funt bona infinita, quee nobisin tiae Princeps, templum quodpiam in monte . hujus vitze procellofo mari proeftantur ab hisce Garganoin SS. Angelorum honorem dedicari caeleítibus nuntiis ; hoc mare magnum &c. qui & confecrari voluit;, qua autem ratione id fa- nos poft laboriofam hanc navigationem zeter- &um fit,velimaudite: In monteGargano vene- "Marfif, naliter cum Deo regnaturos ad beata Paradifi rabilis memoria B. Michaelis Archangeli, ibi littora feliciter perducunt; quodíi autem hanc ipfius nomini confecrata habetur ecclefia, vili ' 13-11.[5. nobisaffiftentiam & fervitutem gratuito,& fine fatta Íchemate , fed coeleíti praedita virtute. ulio ipforum intereffe aut lucro preettitifíent, Chiryfoftomus tabernaculum;in quod S. Abra- S. Chryf. quanto amplius hzec noftra ergaipfos obliga- hamPatriarcha tresAngelos hofpitio fufcepit, ?P. Manti tio adaugeretur? talis autem eft cuftodia & hisce verbis confiderat: Nonaurote&Gum lini- *€-14. n. $. minifterium angelicum, quod nequaquaim ad vit, ed apud quercum illam tabernaculum fi- E 2 aliquod anobistanquam fervis fuis ttipendium gens, foliorumumbra contentuserat, &tam recipiendum ordinatur,fed potius hucfpe&tant fplendidum ipfi erat diverforium, ut nec Ange- tantum, ut nobis benefaciant, nosque omnibus los apud. ipfum manere puderet;. Non enim naturz , fortunse & gratize bonis locupleteut; quzerebant domus fplendorem, fedanimze pu- g füntenim ipfi in eo ftatu, in quo noftro ftipen- ritatem; iciebatetenim,quantumAngelis mo- - dionequaquamindigent: Bonorum noftrorum deftia & humilitas placeret, quam inluper Gen. 48. nonegent, /ngelus, quieruit me de cun&is malis, deinceps a Creatore fuo in ejus in terram de- V. 16. inquit S.Patriarcha Jacob, quando fe in ultima fcenfu didicerunt; jacob Angelos viditinfca- & decrepita zetate ipforum ope totinfortuna- lailla afcendentes & defcendentes ; Etvereita tos ipfi occurrentes eventus feliciter évafiffe eft, nam miferiis, humilitati, & vilitati noftraze : deprehendit. Quod fivero homo aliquis repe- Angeli compatiendo condefcendunt. rireturadeo ingratus,qui beneficia afuo bene- IV. Labor fedulus : Novimus enim oble&tari S. Bern. f fa&ore recepta nequaquam agnofceret, imo Angeloslabore,quia in continuo motu verfan- $-6 *vat. cogitationibus fuis ad illa fefenunquam refle- tur. UndeS.Bernardus ait: Agnofcant homi- gs, &eret, quam atrocibus poenis talis mul&ari nes, quia quiinlaborehominum non funt, vifi- mereretur? Ettamen quotreperiuntur animze tariabAngelis nonmerentur, agnofcant,quam ls ( z- fideles, quze in totius vitze fuze decurfu A ngelo- placeat fupernis civibus labor. . Quze verba rum cuftodum ne vel femel quidem recordan- mellifluusDo&or fcripfit,dum illos paftoribus, tur, multo minus aliquod illis gratitudinis do- agricolis & laboratoribus, non vero iis, qui " nativum exhibent. Hierofolymis otio & deliciis vacabant, appa- e ruiffe confideravit; Idem quoque S. Doctor $. VIIL MEDIA Angelos in fcala Jacob in continuo motu ver- 55,Ben, fari, confpiciens, vidit Angelos afcendentes & '"rerllz'm j ZAd eorum amorem . conciliandum. 'l-gf. 90' defcendentes, nullum quiefcentem. .Eandem S. Chryf. 1. Or atio crebra; nam, utS. Chryfoftomus fa- quoque doGrinam tradit Doctor feraphicus, or, 2. de pienter dixit: Coetera.illorum omnia, cujus hzec funt verba: Simusobedientes, in L precat, & noftra, ut natura, victus, fapientia, & quid- divinis operibuslaborantes, fi Angelos volu- e- quid dixerit quispiam,longo intervallo inter fe mus habere affiftentes, nam nonlaborantibus, l- ] diftant, precationis autem officium commune non obedientibus, fed voluptatibus & deliciis ) eft hominibus cum Angelis; hsecte Angelis vacantibus refiftunt Angeli. t junxit, hacbrevi fane illorum reipublicze, illo- V. Patientia gentro[a; Nam utreGteS. Lau- S. Laur. Juft. 1. de rum vitze, vivendique rationi, dignitati, nobi- rentius Juftinianus advertit, nunquam Angeli 7 litati, fapientize, intelligentize adjungetur, qui laffantur ab opere falutis noftrze, & a profe- obed.c.7. b oimnem fibi vitam in precibus ponendam pu- i &uum noftrorum ftudio nunquam deficiunt, f) tabit. potiifime fi profpiciunt , nos Deum diligere, e- 1. Znizorum concordia, uti S.Bernardus in- devotioni infiftere, feCtari virtutes, fpirituali- S. Bern. fer. . de dicatdicens: Sobrietas, caftitas, paupertas terconveríari. Mundáum fpernere, s»equanimi- )s ter adverfa tolerare, terrena calcare,& defide- :Mich. voluntaria, erebri in ceelum gemitus,& oratio- l- nescumlacrymis, & cordisintentione; atta- rare cceleftia. In facris Canticis legimus: 71- Cant. 8. q- . menfuperhzecomnia unitatem & pacem a no- nea mea coram me'efl. . IVille tui pacifici, €2 ducenti V: 1? d bisexigunt Angeli pacis. Quidni enim maxi- ) — R. P. Lohn. Bibl. lMan. Tom. £. his, qui cugodiunt fru&us ejus. VI u £:5 106 . Blibliothece . Manualis . Concionatorie j S. Ambr. VL Gratiiudo: Nam Angelis fpecialiter hsecverba: Benedicite Deum coceli, & coram. jj ap.Manfi eam deberi S. Ambrofius fic oftendit: Canis omnibus viventibus confitemini ei. dirc. 16' vf n. 2« viator & comes Angeli eft, quem Raphael X, Fiducia[incularis: Sienim Chriftus olim non otiofe fibi: & Tobize filio adjungendum S. Gertrudi faffus eft, per fiinilem fiduciam de | j e.*^ h- 2 hd putavit, mutze fpecie beftize S. Raphael, To- ipfius innos charitate & promptitudine ad be- bize juvenis, quem tuendum receperat, ad re- nefaciendum, cor fibitransverberari, quidni [/ idem etiam de SS. Angelis fentiamus ? Jationem gratize erudiebat affe&tum, quis e- . nim non erubefcat, gratiam bene defe meren- XL. Padliaritas crebra: ficenim S. Bernar- S.Bern.t.z s tibus non referre, cum videat etiam beftias re- dus fualitdicens: Habetote familiares Ange- de Ang. fugere crimen ingrati? Ab hac igitur fanétus los,Fratres mei, & frequentate eos fedula cogi- ; ille juvenis ad gratitudinem Angelo benefa- tatione, & devota oratione, quia femper nobis &ori fuo maximo exhibendam magis magis- adfuntad cuftodiam & coníolationem. It pau- que exftimulatus fuit; unde cunéta ab Ange- lo poft fubjungit: Si ergo tam neceffariam ha- fi lo recepta beneficia figillatim Patri fuo re- bemus familiaritatem dignationis angelicze, cavenda nobis eorum offenía, & in his maxime cenfendo dixit : Quam sercedem dabimus &i? ï aut quid dignum yoterit e[e beneficiis ejus? Ü Vit.PP. ls VIL. Timor; Ob przefentiam, uti fanctus exercendum, qujb us egs no vifnus delectari. p1 €.44» quidam Abbasindicavit , qui cum interroga- $ X j retur de honore & reverentia, quam Angelo ASCETÍCA. h fuo cuftodi deferebat, refpondit,quod Angelos [ veneraretur memor verborum illorum: Pro- n urafunt, quze de Angelis afceta bene nof- tü videbam Dominum in con[peGlu meo, [emper , quo- fedebet; & primo quidem, ut, quem- admodum par eft, hanc Angelorum cuftodiam niam a dextris efl mihi , ue commovear. Timeo U ergo eum, ut cuftodientem vias meas, & quo- inte: primos iavores & benefi.ia fibi coila- tidie aícendentem ad Deum, & infinuantem ei ta numeret ,. gratillimoque animo agnofícat. Lal f a&us meos, & verba. Quod fi nos fciremus Quem in finem proderit fequentem S. ber- quemdam Regis intimum amicum & familia- nardi admoaitionem bene ponderare: Angq- 5.Bern. if t lis fuis mandavit de te. rem nobis adelfe, qui cun&a verba, greffus & Mira dignatio, (P'ai Qui a&us noftros confideraret, ut, quidquid agi- vere magna dilectio charitatis. Quis enim, hàbitat, mus, domino fuo referre poffet, quam futuri quibus, de quo, quid mandavit, ftudiofe con- n eífemus in verbis circumfpe&ti, quantum fítu- fideremus, F'ratres, diligeüter commeudemus deremus ad ejus nobis benevolentiam conci- memorize hoc tam grandemandatum. Quis & enim mandavit? 'cujus funt Augeli? cujus i liandam; omne illi ex parte noítra exhiben- do obfequium & reverentiam? Tobias junior inndato obtemperast? cujus obediunt vo- LAng.in Angelum Raphaelem magna revereutia fem- luntati? nempe Angelis fuis mandavit de te, i ïhs;-qql ut cuítodiant te in omnibus viis tuis. Nec per profequebatur, tametíi fimul cum ipfo in peregrini feu viatoris habitu iter ageret: id cunCantur, quin etiam in imanibus tollant 'omine invadit me ! te. »umma ergo Majeítas mandavit Angelis, j namque ex verbis illis: & claro deducitur; Et quidem Domioi titulam « Angelis fuis mandavit de te, ilüs utique ei attribuit, dum eum ignoraret, quis effet; fablimibus, tam beatis, & tam proxime fibi h cohaerentibus, & vere dometticis mandavit. f at vero poítquam fefe illi, & parentibus ejus, quis effet, manife(tavit, ipfe, & Pater ejus Tu quis eft? quid ett homo, quod immemor es ü trementes ceciderunt füper terram iu Jaciem ejus? aut filius hominis, quoniam reputss P füuam: enim vero fi Angelus nobis vilibili- eum? Quafíi vero non fit homo putredo, & ü ter appareret, quantum ei delaturi efiemus filius hominis vermis? fed quid, putas, man- i davit de te2 ut cuítodiant te. honorem ? Jam vero fides noftra nos do- cet, ipfos femper nobis przefentes effe pro- ' ]l. Noffedebetfolidum modum colendi & b amandi SS. Angelos, qui quidemin tribus ca- pter cuftodiam , quam nobis exhibent, ac proinde non minus eos revereri dcbemus, pitibus a 5. Bernardo iterum aífignatis confi- ï;llq'"& (i quam fi vifibiliter nobiscum confortium ha- ftere videtur, dum ait: Quantam tibi debet berent. hoc verbum inferre revereutiam, afferre de- Ie VIIL. Puritas mentis €? corporis: cum enim votionem, conferre fiduciam? reverentiam ) ipfi fint puriffimi fpiritus, & nihil 2eque amo- pro przefentia, devotionem pro benevolentia, fe fiduciam pro cuftodia. rem conciliet, ac morum fimilitudo, merito Reverentia. itaque q ii prae caeteris amari ac foveriab Angelis cre- confiftitin hoc, utnon audeamus illis przefen- E tibus, quod alio homine praefente facere non duntur, quos puritate hac geminata fibi fimi- A d GE EE MC l liores effe confpexeri:t. auderemus, ficque dicemus cum Efther: Vi- & IX. Amor ardens Dei: cum enim illi eun- di te, Domine, quafi Angelum Dei, & con- turbatum eít cor meum , prze timore glorize dem Deum ardentiffime dilizant, & a nobis ( etiam fimiliter diligi defiderent, nulla profe- tuz. Valde enim mirabilis es, Domine, & t &o rationeeíficacius eos nobis demereri, at- facies tua plena gratiarum. j 3 C queeorum amorem conciliare poffümus,quam . Devotio confiftitin prompta voluntate varios lk fiper amorem cum Deo, velutuni tertio con- honores illis defererdi, obtequendi omnibus Ti jungamur, ut eadem opera etiam cumiisdem eorum confilis , ficut illi habent promptifti- Q 'Tob. 13. conjungamur. Hinc, cum Tobias peteret, mam voluntatem, noftra commoda & falu- fi v. 6. quid pro obfequiis ac beneficiis praeftitis re- tem promovendi, Fiducia denique confiftitin b pendere deberet, non aliud audivit, quam affiduo recurfu ad opem eorum, itaut, quem- li ad- v o od Titulus XL.— Angelus. — ioy admodum D. Bernardus monet , quoties gra- VI. Noffe debet, cur /Ingeli tot szalainterdum Mant di£ viflima cernitur urgere tentatio, auttribulatio infligant hominibus? .de quo fic difcurrit Manfi : 6. n. 11. vehemens imminere, invocemus cuftodes noe Advertendum eft, quod fponía, per quamani- ftros, adjutores noftros, in opportunitatibus, ma a Deoelecta denotatur,lamentetur dicens: intribulatione, inclamemus eos, & dicamus: Invenerunt me cu[loder, qui circumeunt civitatem, Caht, g. - Domine1alvanos, perimus. Ethoctantoau- gercufferuat me, €$ vulneraverunt me, tuleruntv«7. - dacius faciamus, quanto clarius nobis conftat, S'Bem.f.[ pallium meum mihi cullodes murorum.- Quod fi de Ang. quodfideles, prudentes & potentes fint. enim fponía fymbolum eft animze a Deo fingu- lil. Noffe debet, quomodo inagendo cum lariter dilettze, qua rationetot ei 2erumnze ac- u proximo, quantum fieri poteft, Angelos imita- di cidunt? ubieftcuftodia angelica, quze ipfam ri debeamus, quema modum S. Ignadius a defendit ? lmo potius ipfimet Angeli efle vi- fuisoperariis requifivit. Contiítitautem hzec denturili, quiadeo indignis modis eam tra- imitatio in tribus potitfimum capitibus. 1. Ut, &ant. Refpondetigitur: Modus quidem ille ficut ipfi nobis puritfime propter Deumiinfer- tractandi, quo fponfa excepta fuit, oculis no- viunt, atqueadeo nullum refpe&um Perfona- rum faciunt, fedcuivis etiam viliflimo homini ftris difplicere videtur, non tamen difplicens, aut adverfus effe videtur in confpectu Dei, imo tam libenter inferviunt, ac pluribus, iisque nec in oculis ipfarummet animarum, quze a- praeftantiffimis operam fuam impendunt, ni- deoindigietra&antur. Siquidem quo magis hil interea de fanctitate fua ac familiaritate anima aliqua a Deo diligitur, necnon quo at- cum Deoremittentes; ita idem quoque afce- dentius Deum diligit, tanto magis pro ipfo pa- ta faciat, aliosque, utfaciant, doceat & horte- tur. ti defiderat: Poena interroget, fi quis veraciter 2. Ut, ficutilliomnem conatum & dili- amet; ideoque bonisterrenis fpoliari,tormen- - gentiam adhibent innoftra falute procuranda, ta autinjurias pro diletto pati, vitam denique Y. Parai. utíuo modoillud Davidis di&um uturparepot- ipfam autfanguinem pro Chrifto fundere,opti- - fint: Totis viribus praeparaviimpenfas domus mzeíuntdelicie, quae ardenter Deumam 9. V. 2. Domini, non enim homini przeparatur habita- anima poffet optare. . aii,s tio, fedDeo; itafimiliscura ab afceta falutis Vít. Noffe debet 5 m n effe&ius vu]indiæ angelica, Abul.in E Pl Qui alienze ftudiofo adhibeatur. 3. Ut, ficut illi, quos breviter fic enumerat Abulenfis: Pri- 18. Matt, hàbittl, quocunque eventu fecuto , in faaviffima Dei mus effectus eít, ad bonum inducere; fecua- d-63- voluntate conquiefcunt : ita id ipfum etiam dus, retrahere a malis; tertius, tollere im- imitari afceta ftudeat, memineritque, ipfum pedimenta profectus fpiritualis; quartus, li- etiam Deum nonfemper o rum fucceffum fortiri. ptatum operum fuof : berare ab exterioribus periculis, nam quis- cunque potelt incidere'in mille pericula, nifi S Aug. in 1V. Inprimis noffe debet, quibus dentur /41n- liberetur. S. Laurentius Juftinianus de iis- S. Laur. lib.83.4d- geli? Adquamquseftionem S. Auguftinus fic dem fic loquitur: Nos inftruunt in dubiis, fu- Jufi. £. de refpondet: Unaqusque res vifibilis in hoc ftentantin adverfis, inprofperis humiliant, o-5- Mich. mundo habet angelicam poteftatem fibi prze- rationes perferunt, reportant gratiam, cumu- pofitam; &forteidipfum S. Bernardinus ex lant merita, & erga nos infatigabiliter minifte- eodem quoque fundamento afferuit, licet is ria fua exercent. non nihil univerfalius, affertionem videlicet k auod Álb fuam ad animalia quazevis minutiffima exten- VIII. Noffe debet, quomodo def»ramt ; Manfi dif, iterum declarat Abulenfis, nimirumin quan- IO.n 5. dendo, loquatur, & Damafceni authoritatem tum ei aliquem cuftodize fuze effectum, quem alleget, ficenim fcribit: Nonfolumhominibus alias eidem miniftrare folet, fubtrahit, per dantur Angeli ad cuftodiam, fed Damafcenus quem alias ab hac vel illa tribulatione evade- infua prima parte cap. 10. dicit, quod mufcze, repotuiffet; veletiam ideo illam deferere di- & pulices, & formicze, & omnes creaturze ha- citur, quia progreffus fpiritualis obftacula, a- bentunum Angelum fecundum fpecies füas. - liaque ad lapfum irritantia offendicula e me- |. S. Thom. V. Noffe debet, aquo tempore hominer habeant dio non aufert : Et quia nemo unquam fuit, - p-r.0«13. cuflodes Zngelor? proquo dubio S. Thomas ci- a, $. quem Deus fecundum altam providentiam tat Origenem, qui aliquos in ea opinione elffe fuam non permittat incidere in aliquos dcfe- refert, quod Angeli nobis a tempore collati ba- &us poenze vel culpze, neio eft de cuftoditis, ptifmi affignati fuerint; aliosautem exiftima- quem interdum Angeli non deferant; quo- re, deputatos nobis effea die nativitatis. Eft- modo autem dereli&tio ifta intelligenda fit, im- que hzec opinio a S. Hieronymo approbata; mediate poft exponit, dumait: id fieri, non Etrationabiliter, inquit Do&orangelicus : be- impendendo aliquod auxilium, quod imper- neficià enim, quze dantur homini divinitus, ex dere poterant. Similem quoque explicationem eo, quod eft Chriftianus, incipiuntatempore S. Thomastradit, dum ait: Nunquam totali- Baptifmi, ficut perceptio Euchariftize, & alia ; ter dimittit, fedadaliquid, proutícilicet non atea, quze providentur homini aDeo, in quan- impedit, quin fubdatur alicui tribulationi, vel tum habet naturam rationalem,ei exhibentur, etiam, quin cadatin peccatum, fecundum or- : ex quonafcendo talem naturam accipit ; & ta- dinem divinorum judiciorum. lebeneficium eft cuftodia Angelorum. . Ulte- IX. Noffe debet, cur Zugeli gaud. eant-ma;- S.Bonkav, rius idem fan&tus Do£tor ait, quod quoad us- gir fuper uno ponitentiam agente, quam [uper ju- ) Luee que homo eít in utero materno, pars eft matris, flis? id quod S. Bonaventuraindicat, dicens: ficutfru&tus eft pars arboris,ac proinde fpe&tet Gaudent Angeli de poenitentia hominis pec- ad Angelum tutelare: illius, cuftodire etiam catoris, quia deftruitur culpa, reftituitur jufti- truttum ventris fui, donec ab ea feparetur. tia, confutatur dzemonum fuperbia , efficax K. P. Lo/m. Dibl. Man, Zom. L. A efii- , : 108 Bibliotheee .Manuahis C'oncibnatoriæ efficitur Ángelorum cuftodia, reparatur Ec- ita & Deus idem fecerit, uti S. Chryloftomus S. Chryf; his verbis indicavit: Angelum habet unus- h.3 inep. clefia, placatur ira divina, & reftauratur ]e- ad Colofl, ruíalem fuperna. quisque credentium; Ííi ergo Angelum ha- S. Anfin X. Noffe debet, quomodo Zngeli Deum affi- bemus, fobrii fimus, tanquam fi P2edagogi ï: €. I. ad Hebl'. duo a[picere , €$ tamen nobis miniflrare go[fint ? quidam nobis adeffent. Itaquein prima parte Ad quod dubium refpondet inprimis S. An- oftendatur, quam praeclare officio hoc fint de- j felmus, dicens: Mittuntur, & affiftunt, quia fun&i, idque ex conditionibus ad Paedago- f «V J etfi circumfcriptus fit angelicus fpiritus , fum- gos requifitis, quarum prima eft, ut ament ( mus tamen fpiritus, qui Deus eft, circumícri- clientem, & libenter in tutelam fulcipiant; f ptus non eft; Angeli itaque & miífi ante ip- hóc enim S. Raphaelis fplendor, & veftis fuc- cin&a indicat, quorum ille quidem chaxita- f fum funt, quia quolibet miffi veniant, intra ip- f & Thom, fum currunt. Deinde etiam S. Thomas: An- tem, haec autem promptitudinem ad curam Ü gelus etfi interdum derelinquat hominem lo- noftram fufcipiendamindicat ; hincillud lfaize Ifa 6.v.9. g..ï..q.ug. co, non tamen derelinquit eum quoad effe- in illis implebitur: Quem mittam? ecce ego, &um cuftodize, quia etiam, cum eft in ccelo, mitte me. Secunda conditio eft, ut inftruat cognofcit, quid circa hominem agatur, nec in virtute, Ícientia, moribus ; quod faciunt indiget mora temporis quoad motum loca- Angeli per occultas infpirationes ad fruttum lem, fed ftatim poteft adeíle. Rationem ve- in triplici hoc fine obtinendum. — Tertia eit, ä ro hujus velocitatis Abulenfis in his verbis ut a malis corporalibus & fpiritualibus cufto- diat, quod ipíos facere, abunde ex hiftoria tradit: Cum non fit corpus, neque corpori Oi alligatus, non movetur per continuum, ideo Tobize & aliorum patet. In fecunda parte o- neque per tempus, fed fubito fit tranfitus e- ftendatur, quze officia viciffim a cliente Pze- hi.j tus de coelo in terram. dagogis debeantur, videlicet: 1. Gretitudo, ? Nub g "Tob, xo. XI. Noffe debet, quz gratitudo deheatur Zn- quze, uti olim Alexander M. faffus eft, major geli, ea videlicet, quam S. Raphael a Tobia debetur praeceptori, quam parentibus, quia [ UI 6. hi tantum effe, illi bonum effe dederunt ;. fi utroque petiit, dicens: Benedicite Deum coli, i €2 coram omnibus viventibus confitemini ei, quia autem praeceptoribus pro paucis annis tan- facit. vobiscum mi[cricordiam [uam : — Nimirum ta gratitudo debetur, quanta debebitur Aa- gelis, qui ab infantia usque ad finem vitze £.2 ro exhibitis beneficiis, & fervitiis praeftitis Angeli, nihil aliud a nobis gratitudinis & re- hoc officio funguntur? 2. Keverentia, juxta cognitionis loco depofcunt, quam ut Deo illud S. Bernardi: In omni angulo Angelo tuo reverentiam habe, &c. 3. Obedientia, jux- ï; laudes, gratias & benedi&iones, mille titu- lis aliunde debitas, referamus, in ejusque ta illud mandatum Dei: Écce ego mittam Exod.23. fantto timore perpetuo vivamus. Angelum meum;. obferva, & audi vocem v. ao pl ejus, alioquin enim tota cura fruftrabitur, & : $.X Deus graviter puniet, juxta illud: Qui vos fpernit, me fpernit. Claudatur concio gra- . CONCEPTUS PRJEDICABILES. tias agendo pro officio Paedagogi tam pr2e- Luc. ro. : h Pf. or. I. x occafione thematis: ZIngelis [uis. man- clare erga fe exercito: petendo veniam ne- v. 16. v. Il. ^ davit de te, wut cufiodiant te in omnibus viis gligentize : promittendo accuratam obfer- U ] vantiam trium capitum , ex parte noftra ob- n feflo tuir: poteft oftendi, quantum beneficium fit fervandorum. . Qua de materia videri poteft $ Mich t angelica cuftodia , ideoque dividi concio in in duas partes, in quarum prima probetur, cui- Faber conc. 5. in fefto S. Mich. f IlI. Ex eccafione thematis: JVunc fcio ve- AG. xa. que homini füuum Angelum cuftodem attri- butum effe, ex S. Scriptura, confenfu Docto- re, quia mifit Daminus Zingelum [uum ,. €8 eri- V. 11« i rum, ratione, hiftoriis, ut in Fabro conc. r. in uit me de manu Herodis: poteít qualitas & & fefto S. Michaelis videre eft. In fecunda par- beneficium angelicze cuftodize pulchre often- V di ex S. Petri e carcere educti exemplo. Et te oftendatur beneficii magnitudo per difcuf- d fionem circumftantiarum, quis, quibus, de 1. quidem demonftrari poteft , quomodo ad- [i£ defendendo, confolando, offerendo pre- quo mandarit, ad modum, quem$. 9. n. 1. ex ces. 2. Quomodo refulgendo i/luminet tam S.Bernardooftendi. Claudatur demum con- cio cum affe&uofa apoftrophe ad Deum , corporaliter quam fpiritualiter, ut in"Tobia & aliis videre eft. 3. Quomodo excitet dor- gratias agendo pro tanto beneficio, promit- 4. Quomodo tit tendoque, quod velimus audire vocem ejus, mientes e fomno tepiditatis. : &c. . Cum alia dein apoftrophe ad ipfos SS. jubeat vefler a[Jumi , id eft, removere & vita- af re occafiones peccandi, ex quibus eduxit. 5. Angelos cuftodes, rogando, ut nos fufcipiant NU denuo in-tutelam, illuminent, dirigant, cor- Quomodo jubeat fe fequi, imitando fervorem Ti rigant, & demum ad optatam patriam per- in fervitio Dei. 6. Quomodo ducat per cu- lef ducant, ubi pro noftris & illorum beneficiis ftodias liberando a tentationibus. 7. Et qui- m Deum cum ipfis perpetuo laudemus & bene- dem per portam ferream, quze vero aperta eít Q dicamus. eis, id eft, per mortem, per quam introitus ]l. Ex occafione thematis: Ecce ego miit- in coeleftem Jerufalem patet. Quze omnia X Exod. 23. tu V.20» tam Angelum meum, qui preecedat te, €9 introdu- fufius apud Fabrum conc. 2. in feíto S. Mi- Cu cat in locum , quem preparavi: ob[erva eum , €9 chaelis didu&a videri poffunt. audi vocem ejus: dicatur, quod, ficut parentum IV. Ex occafione thematis: Quam merce- Tob. 18, fer dem dabimws ci: aut quid Aignum poterit e[fe. be- v.2. Cly prudentiorum prima cura eft, ut bonos Pzeda- adem N gogos vel moderatores filiis fuis conftituant, neficiis ejus?. poteft oftendi, quomodo e bene- obl £ M Titulus . XL, - Ang?!us. 109 , Ü 133 m ep. beneficia, quze olim Tobias a S. Raphaeleac- in hoc redi; ita idem quoque Deus f'aciät, & A Crlaf? cepit, & nos a SS. Angelis cuftodibus acci- dicat. Ubi autem fecuriores erimus tempore piamus. Oftendatur ergo r. Quam prompte mortis, quam in hoc clypeo jacentes? Si enim fe nobis ab ipfa infantia vize comitem obtule- a morte temporali tam follicite defendunt, rit. 2. Quam potenter nos a pifce immani, quanto magis ab zeterna tuebuntur? ld fane id eft, periculis & malis corporalibus libera- expertus eit Lazarus portatus, & rediens ad rit. 3. Quomodo felix connubium cum Sara Patrem inhoc clypeo. Claudatur concioillis feu Domina, nempe virtute & fanctitate pro- verbis Ecclefiae: Sub tuum praefidium confu- curarit. 4. Quomodo dzemonium, ne nobis gimus &c. actis prius Deo gratiis pro clypeo noceret, compefcuerit. 5. Quomodo ditefce- hocífubmiffo. Qua de materia videri potelt fu- re in meritis fecerit, efficiendo, ut Deus da- fius difcurrens Philipp. Kiffeliusp. . N ilimy- LTETO xet mercedem, quam debebat. 6. Quomodo fticiinfelto S. Michaelis, & Henricus Engel- omnibus bonis nos repleverit. 7. Quomodo gravein Panth, eodem fefto.- illuminaverit, & gaudium parentibus, id eft, Vl. Ex occafione thematis: /m Deo, & fuze Matri fecerit. gelis fuir Pt 9o, Quamque adeo mandavit de te:. poteft. charitas Angelorum er- v. 11. merito dicamus cum Tobia: Quid dignum ga nos, & noíirum vici(fim officium ex fpecie poterit effe beneficiis ejus? quodque ilie ni- & forma , qua plerumque apparere, & a Pi- hil aliud petat, nifi cum S. Raphaele, ut bene- &oribus depingi folent, demonttrari, videlicet dicamus Deum bene vivendo, hzec enim eftt X. in humana [pecie: ut per hanc eorum erga v optima, Deoque gratiífima laus & benedictio, nos amor probetur, cum nullus fere amor quia puriffima, ampliffima & longiffima, juxta majoríit, quam inter res fimiles. Et poteft ! .. $. Aug. in illud S. Auguftini: Vis femperlaudare Deum? etiai hic amor ex oppofito daemonis odio 014 . benefac omnia, qu:xe facis, & femper laudafti deinonttrari, utpote qui tefte Pennequin p.2. Deum. Hocergo poft brevem actionem gra- lfag. c. 27. in judicio particulari faffus eft, fe " tiarum promittatur SS. Angelis cuftodibus, majori impetu ferri in perniciem animarum, & non minusaccurate opere praeftetur. Qua quam torrens violentus per alveum fluat. de materia iterum Faber conc. 3. in fefto S. Quaefitus autem a Chrifto, curid faceret? re- Michaelis fufius difcurrens videri poteft. fpondit, quiatuillas amas. Quidni ergo fimi- 2,Reg. 22. V. Exoccafione thematis: Dedi/li »ifi clj- lem impetum amoris Angelis bonis ad íalvan- 39» ï;. geum falutir tug : poteft angelica cuftouia cly- dasanimas concedamus? | 2. /In facie juvenili : peo comparari, idque per varios ufus clypeo- ut indicetur vigens femper conatus & hilari- rum probari. Nam r. ficut Lacedaemonize tas in nofira falute procuranda , quxe proin Amazones folebantliberos cunarumloco cly- poteít exemplis confirmari. Erod.t VR 3. Zllati, ad in- peis imponere, ut vel fic olim meminiffent, fe dicandam promptitudinem , qua ad noftram ad bellum educatos effe; ita Deus ab infan- falutem & commodaferuntur,unde Deus apud tia nos clypeo huic, nimirum angelica cu- Ifaiam olim dixit:. Ite Angeli veloces, &c. In ftodize commifit, ut meminiffemus, militiam fecunda parte oftendatur, quomodo nos vicif- Ifa.18. v.a Luc, 16, effe vitam hominis fuper terram, & ut in in- fim tria officia praeftare debeamus, nempe r. ( fantia, quo tempore maxime indigemus, hoc mutuum amorem, quo noftrae aninize illis ag- in fefto $. Bonv. c]ypeo prote&ti effemus. Hinc S. Bonaven- glutinentur, quemadmodum anima Jonathze tura ait: Magnse pietatis & benignitatis eft cum anima Davidis unita fuerat. - 2 Conflan- n s Mich indicium , deputare tales miniftros humanze tem vigorem & hilaritatezz in eorum cultu & fragilitati, fine quibus nullo modo effet tuta. obfequio. 3. Pelocem fiduciam in adverfis, & A0.1 . 2. Sicut Myrtilus miles utebatur clypeo fuo celerem obedientiam in profperis , feu confliis & 4 Vl II. R in terra ad fe defendendum, dum pugnabat: infpirationibus bonis,quas függefferint. Clau- & in mari, dum naufragium paífus, illo in- datur concio faciendo foedus novum cum ip- verfo pro navi eft ufus, uti notum illud difty- fis, de tribus hisce obfequiis accurate prae» chon indicaát: . ftandis, quemadmodum ipfi fua tria officia fo« Effugi geminum clypeo difcrimen in uno, Jent przeitare, Pro quibus fufius deducendis dum premerer- fervirepofluntea, quze Faber conc. 7. in fefto Dum premererque falo, : que folo. S. Michaelis, & Franc. Albertinus cap. 1o. de Sic angelica cuftodia ferviat tam in tenta- Angel. cuftodia afferunt. tionibus voluptatum allicientium, per terram VII. Ex eodem themate poteft pulchre de- . fignificatis; quam adverfitatum terrentium & duci triplex fru&us, ex miffione angelica cole z: aflligentium, per mareindicatis, dum fcilicet ligendus, fcilicet ut inde conjiciatur maxima nos abftinere & faftinere docent. Hinc cum S. Dei erga homines charitas, fumma Angelo- j* Theophila virgoinlupanartra&a, Sponfi coe- rum humilitas, & excelfa hominis dignitas, leftis opem imploraret, adfuit Angelus aureo qua omnia tum ex di&is facile amplificari, icuto inftru&tus, cui infcriptum erat: Quis fi- tum apud Difcipulum ferm. 37. fufius dedu- cut Deus Chriftianorum? quo eam fic prote- &a videri poffunt. xit, ut primus illam aggredi volens exanima- VIIL. Ex occafione thematis: Jnquire tibi Tob,s.v.4 tus, alitexccecati, aut aliterrepulfifint. 3.Si- aliquem fidelem virum, qui eat tecum: poteft o- ï; cut olim mortui in clypeo ad fepulturam de- ftendi, quam fidelirer & perite SS. Augeli ferebantur, juxta illud Virgilii: Impofitum comitis fungantur officio, idque ex conditioni- clypeo referunt Pallanta frequentes, Unde & bus ad comitem optatum requifitis; demon- . TOb' Igo Mater illa Lacena filium ad bellum mittens, ? V' 2' ftrari poteft nimirum 1. ut fit periturvig ; quod cunm oblatp clypeo dixiteidem: Autcumhoc, aut vel maxime conv,enit. Angelo, ut qui 3 " veri- / e Bibliothecee M/jnualis Concionatorie 119 veritate quzefitus, num viam ad coelum norit? una bxtremitas terram , altera vero'cælüm contingebat; neque hoc tantum, verum in- refpondere queat: novi & itinera ejus (vide- L : g licet obfervationem mandatorum Dei ) fre- fuper Angelos per eam afcendentes & defcen- i 1 quenter ambulavi. 2. Utfit benevolus & prom- dentes ei oftendit; Qusero autem, num quid, ; ] 5b tur: quoditidem Angelis convenire oftendit ut Jacob ad gloriam afcenderet, fcala fafficie- E w 5 j (ants / habitus S. Raphaelis, quando fplendidus & bat, absque eo quod Angelos per eam afcen- fuccin&us, quibus charitas & promptitudo ad dentes & defcendentes confpiceret? Nequa- nosjuvandosfignificatur, apparuit. 3. Utfit quam; neque enim nos ad beatitudinem vo- f fidelts, quam conditionem eis convenire , jam catos effe, & coelum apertum videre fufficit, t pridem docuitS. Bernardus, dumdixit: Fi- nifi etiam, quoad usque viatores fumus, coe- deles funt, prudentes funt, potentes funt, quid leftium fpirituum directionem przefto habea- | trepidamus? tantum adhzereamus eis, &in mus, fintque ipfi duces noftri, qui furfum no- protectione Deicommorabimur. 4. Ut fit ju- bis eundi viarn oftendant. Unde Chryfofto- | cundus ; qua conditione ipfos przeditos effe, mus ait: Afpice mirandum proceffum, An- ä tum vultus, quo pinguntur, ferenitas & ama- gelos ad nos deduxit prius; ac deinde dedu- l bilitas indicat; tum cantus fuaviffimus, quo xit hominem ad fuperna. ;, fu. Blef Deum laudant; tum alloquium, quo nunc | IV. Sponfa in facris Canticis ad cavernas Caffiod.in ï fam 47 ! termini feu patrize, ad quam tendimus, me- invitatur: Surge amica mea, [veciofa mea, €$ ve- Cant. c.2. moriam refricant, nunc vize quam ambula ni, columba mea in foraminibus petre, €3 in ca- l mus, brevitatem oftendunt. " verna macerie. . At vero, nunquid ipfa erat, quze fi f dixerat fponfo? Offende mihi faciem tuam ; Cur Vvole x igitur nunc àb ea poftulat, ut in cavernee la- f tibulo fefe abfícondat? Caffiodorus ait: in ALII CONCEPTUS. caverna macerize moratur, qui praefidio An- Manfi Genefi mentio quidem fit omnium crea- gelorum ubique circumdatur, & a tentatio- diíc.4. turarum tam vifibilium , quam invifibi- g 4 D/-f7 I. In nibus diaboli cuftoditur. lium, .qualis erat ceelum empyreum , & ta- V. In facris Canticis legimus: 7/inea mea Cant.g.xa men Moyfes naturze angelicze nullam aliam mentionem facit, nifi tantum fub nomine lu- coram qe ef, mille tui pacifici, €€ ducenti his, qui cu- ïä flodiunt fruZus ejus. Septuaginta in Bibliis cis, ut exiftimat S. Auguftinus: Fiat [ux; ubi Sixtinislegunt: /Mille Salomoni €$ ducenti €sc. novum fe pro praefenti propofito noftro my- :E Ü fterium prodit; cur enim Angeli lucis nomi- Obfervandum eft autem, quod in eorundem 4g f« Canticorum cap. 3. dicatur: Enleifulum Salo- ne exprimuntur; quia nimirum, experientia snonis [exaginta fortes ambiunt; Ubi quaeren- ll C27. Q tefte, hzec in unico momento, mox ut oritur, Y cunctis tenebris diffugatis aerem totum illu- dum, quzenam fit hzec utriusqueloci differen- i tia; Ibi enim mille ducenti, hic vero fext/zgin'ta minat, & calefacit, cunctosque effe&us fuos exprimuntur? Refpondit S. Ambrofius: Cre- S,Ambr.T. f fumma cum celeritate operatur, ac proinde fimilitudo ifthzec fpiritibus hisce beatis aptif- vit numerus , ubi crevit & fructus, quia quo t.deVirg. fanctior quispiam , eo munitior; quanto e- fime congruit. nim homo amplius crefcit in virtutibus & me- S. Chryf, II. Obfervandus üngdla riter eft moduä, qub ^ in Cat, incarnata Sapientia utitur, dum de cuítodia & ritis, tanto fanctitas ejus magis adaugetur, tanto majori cum contentione Angeli nobis minifterio Angelorum loquitur: Zidete, in- obfequia fua prae(tant, & familiarius nobis- J lbern, T z quit, me contemnatis unum ex hi pufillis ;; Dico cum converfantur. (5. de enim vobis, quia Zngeli eorum in celis [emper vi- E ) : jAng cuf " VI. S. Joannes Apoftolus, dum adhuc mor- f dent faciem Patris snei, qui in calir efl; Cur ob- tali hac carneindutus hic nobiscum morare- i t ü fecro de Angelis tutelaribus parvulorum, qui i : : ï L ;; D tum propter zetatem, tum propter fimplicita- tur interris, & proutipfemetin Apocalypfi re- » Z tem nihil zeftimantur, loquitur, & non potius cenfet, die quadam ad pedes cujusdam Ange- D l de Angelo cuftode Abrahze, Davidis, Joannis li provolutus adorare eundem vellet,illum fibi V Baptiftze, S.Petri, vel aliorum fanctitate & do- dicentemaudivit: /ide, ne feceris, & fubito ra- P tionem addidit: Con[ervus tuus [um, quafi di- &rina infignium mentionem facit? Chryfofto- Qpïü. : Qu mus duplicem hujus rationem affert. Primo ceret, paris ambo conditionis fumus; Atvero enimita Chriftum loqui dicit propter innocen- quis eft, qui, quanta naturam angelicam inter EPIR l M & humanam differentia intercedat, ignoret ? G1 tiam puerilem, quam fumme diligit; Secun- do, quia parvuli ob teneram ipforum zetatem Quid enim viatorem inter & .comprehenfo- parvifiunt; horumigitur exemplum Chriftus rem, inter corpus eluto plafmatum, & puriffi- d mum quemdam fpiritum commune effe pote- Qie allegare voluit, ut perhocinnueret, quod Àn- lu geli nullum habeant refpe&um ad merita & rit? CuidubioS. Petrus Damianus refpondet: $. ver:, dignitates illorum, quorum fervitiis & obfe- Noluit adoratorem, quem decernebat zequa- Dam. f.r. Te lem, angelicae munditize eft contubernalis & def.Joan | lu quiis funt deputati,fed potius fimilitudinem & : .. h Cone imaginem Dei innobis refpiciunt, & qui ma- cognata virginitas; Porro Apoftolusilleinhac f jori premuntur neceffitate, minoremque ha- virginitatis virtute adeo folide fundatus erat, D 5 n bent rerum agendarum experientiam , fecu- ut Guerricus Abbas, qui Chriftum introducit riores funt de tutela,. defenfione, obfequiis, Matrem fuam interrogantem, an poft ejus ex ab & indefinenti affiftentia Angelorum. : hac vita difceffum, Gabrielem Archangelum tte Ibid.ferm. fibi vellet fubftitui, eandem Chrifto in hzec pe III.. Jacobo Patriarchze Deus olim coelum deNstiV. apertum oftendit, & fcalam quamdam, cujus verba refpondentem quoque fubintroducat : Q Non üt *s | Etü[u& XL — Zingelus. IITI 4 Non opus eft, fufficit mihi meus novus in V. xMenandro tefte, omni homini dzemon Ibid. carne Angelus: JDifcipulus ille, quem diligebat eJuf. afliftit, mox ut nafcitur, vitze myftagogus. VI. Clemens Alexandrinus ficfcribit: Per Clemens S. Greg. VII. In Canticis dicitur: Sícut turri.r Da- Nyff.h.7. gentes & civitates difpofitze funt Angelorum Alex. 1.6, in Cant, vid collum tuum, que adificata efl cum propugna- praefecturze: nequeiítud ignoraverunt Roma- firom. 9 culis, mille clypei pendent ex ea, omnis armatura ni, in quorum urbe fcimus templum fuiffe Ge- fortium. . Per hoc tam forte & copiofum ar- nii publici, five Genii populi Romani. Suos - mamentarium ex mente Gregorii Nyffeni pa- item coloniis genios, ipíi Principi feorfim P d trocinium intelligitur Angelorum: Puto au- fuum, grandiorem aliquem grandiori. tem eam turrim clypeorum multitudine fi- VII. Cum Joannes Thebzeus Ammoni feni Vit, PP. gnificare angelicam cuftodiam, qua circum- duodecim annis fedulo ferviiffet, etíi nulio un- fepti fümus; ubi notanda eft, vox circumfe- quam acriori verbo dato, idem Ammon mori- pti, quaqua verfum enim circa nos muni- menta, valla & fortalitia in noftri defenfio- turus manum ejus prehendens dixit: Hic ju- * venis non homo, fed Angelus eft. Quanto ma- nem erigunt. gis nos commendare angelicam fedulitatem Pet. Bleff. VlIil. Petrus Bleffenfis diícu rrehs demoti- cufiod n ferviunt ?2 debemus , qui tot annis cum tanta patientia Int, C2 . ferm, 47. vis, oh quaze Angeli ad nos defendendos, no- bisque miniftrandum tanta folicitudine & ze- VHI. Cum quidam Cardinalis in Ga?!ia Engelgr. lo perurgentur, hzectriatangit; Propter nos, gemmam centum millibus aureorum 2eftima- ! fefto $. Mich, quia naturam fuam, in animabus noftris, quze tam, cuidam ex familia füa cuítodiendam ob- funtrationales fpiritus, recognofcunt, nosque tuliffet;ille tanta cura affervabat, ut diuno&u- fibi conjun&tos conformitate naturae, & qua- que fub axilla prope cor alligatam fervarits dam cognatione intelligust, quia funt parti- quanto majori cuza Angeli animas fibi com- cipes & capaces beatitudinis; Propter Deum, miífas, velut gemmas pretiofo & inzeftimabili cujus vifcera vident effufa circa nos , dili- fanguinis Chrifti pretio emptas, cüftodient? gunt nos; ac tandem ultimo loco utilitatem, 1X. Ariftoteles ad Alexandrum M. inter Arift, in Cntn quze ex noflra cuítodia in ipfos redundat, ad- aliafcripfit: Annefcis, quod tefte Hermoge- lib. defe« ducit, dum ait: Propter fe, quia de nobis, ctret, fe- ne duo funt fpiritus, qui te cuftodiant, quorum crétor., tanquam de lapidibus rationalibus & vivis, unus ftat ad dextram, & alius ad finiftram, cu- reftaurandum eft füze civitatis excidium, at- ftodientes, & fcientes opera tua, &referentes que coeleftium ruina murorum. Diligunt con- Factorituo, quidquid feceris? hoc folum in S.Aug. fo. cives fuos, inquit etiam S. Augufüinus, per veritate debet te, o Alexander, retrahere ab liloq,c.27. quos fuze ruinze fciffuras inftaurari exfpectant, omni inhonefto opere. í « ideoque magna cura , & vigilanti ftudio ad- X. Anugelicam cuftodiam per illa Cantico- Cant 3. funt nobis, omnibus horis & locis füccurren- rumverbanonnulliindicatam arbitrantur: En Y« 7« S Ambrl tes inter nos, & te, Domine. leculum Salomonis fexaginta fortes ambiunt T,deVing. "EH ex fortiffimis Ifrael, omnes tenentes gladios, & ad bella doéti(fimi. Ubi perlettulum anima, MISCELLANEA. inqua cceleftis Salomon fuaviffime requiefcit, Cuftodia. intelligitur; perfortesautem fancti Angeli,de quibusfcriptum eft: Angelis fuismandavitde —Allbkertïn. I. G&ntiles videntur agnoviffe angelicam te, ut ;u&odiant tein omnibus viis tuis. c.3. de cuftodiam, dum effe&us quosdam for- Aece[fitas. Ang.cuít * ' tuitos ,' quos Philofophi cafus contingentes XI. Pinna, concharum genus, nunquam fi- Plinius dixere, confiderantes, cum eorum rationem necomite eft, quem Pinnoterem, alii Pinno-19. c48, naturalem inveftigare non poffent, Angelis philacem vocant, is eft (quilla parva, alibi can- tribuere, quos profano vocabulo Lares, id eft, cer dapis affe&ator. Pandit fe Pinna, lumi- Deos particulares domorum dixere, & Genios, nibus orbatum corpus intus minutis pifci- id eft, protectores perfonarum fuarum. bus prabens. Affultant illi protinus, & ubi Sexneca lT. Seneca in epiftola quadam docet, cui- per licentiam crevit audacia, implent illam. epi[ï. 3e que homini fuum affiftere Pzedagogum , & Hoc tempus fpeculatus index moríu levi fi- ab eo in omnibus actionibus erudiri. gnificat, quo illa excitata, quidquid inclufit, Epi&. l. I. c. 14.," III. Sed & Epi&etus cum dixiffet, fuum exanimat, partemque focio tribuit. Quanto cuique genium & curatorem affiftere, hzec magis homo ejusmodi comite, praefidioque addidit: Cum igitur fores obduxeris, & te- indigebit, qui eum doceat neceffariam vitze nebras intus feceris, non occurrat dicere: fo- fpiritualis fuftentationem quzerere. lus fum; non enim es, fed Deus intus eft, & XII. Sed & de Ceto ícribit /Elianus, quod zlian. 1.5 $ Petr, genius nofter intus, quibus quid opus illato femper ipfum pifcis quidamalbo colore, prae- hift. anira, Dim^ f.fv lumine, ut videant, quid facias? longo capite, angufta cauda, precedat, qui* *2 dcf, ]oan.' F'ab.conc. IV. Cenforinus quoque fic loquitur: Ge- nunquam feparatura Ceto, fed ejus caput an- I.in feíto nius ita nobis affiduus obfervator appofitus tegrediens, quafi femo & dux ejus exiftit, | d eit, ut ne puncto quidem temporis longius cuncta illi praefentit, & providet, extrema- abfcedat, fed ab utero matris acceptos ad ex- que cauda przemonftrat tum declinanda, tum tremum vitze diem comitetur; additque ap- perfequenda, cibatum ei conciliat, infidias- pellatum genium, five quod in ejus tutela, ut que a piícatoribus pofitas figno prodit, & ubi quisque natus eft, vivat: five quod nos ge- occurrunt brevia, ne propter molem corpo- nitos fufcipiat & tueatur. ris inilis haereat, tempeftive przefignificat, ut 112 Bibliotheteg Mamualis Concionatoric ut alio meatum declinarepoffit. Cum autem & xIL^ : $57 ad nimiam pinguedinem ceti perveniunt, am- - AUTHORES. plius nec videre, nec audire poffunt, carnium Q &H mole videndi audiendique meatus obftruen- 7 1. Hieremias Drexeliusin Horologio. L] te. Quod fi eo ducecarerent, haud dubieil- ^1I. Franc. Albertinus deS.Angelo cuftode. [ lis pereundum effet. An non fimilem ducem (£ III. Francifcus Labata. V. Angelus. f Deus homini providit, dum ei Angelum cu- IV. Petrus Pennequin inlfagoge ad amo- p M. "-X ftodem affignavit. rem divinum L. 2. c.22. qio Cultus. ? VI :3' V. PazedagogüsChriftianus to.2.p.1.c.4.f.5. phS Senec.l.1. XIII. Socrati cum multi multa pro fuis quis- V1. Mathias Faber in fefto S. Michaelis de benef., que facultatibus offerrent, /Efchines pauper conc. 1. 2. 3. 4. 5. 7. &t €; 8. auditor, nihil, inquit, dignum te, quod dare * VII. Henricus Engelgrave in p. 2. coeli in polfim, invenio, & hocuno modo pauperem fefto S. Michaelis. me eífefentio. Itaquedonotibi, quod unum ^ VIII. Laurentius Beyrlinck in theatro vi- Ml 8 habeo, meipfum, cogitesque, alios, cum mul- tze hum. V. eodem ; & in promptuario in feiï:o j 136 Iu ta tibi dederint, plus fibi refervaffe. Cui Socra- S.Michaelist.9. - fac tes: Quidnitu, inquit, mihimagnum munus / X. Georgius Schererus in fefto S.Michae- pfo dc-leris, nifi fortete parvi zeftimas? habebo lis c. 2. & 3. ubi proponit hiftorias, quze de An- jf | itaque curze,utte meliorem tibireddam,quam 125 accepi. Simile quid dicent, facientque Ange- gelis innovo & veteri Teftamento habentur,& ftu cüilibet pulchrum morale fubne&t. .. u ? li clientibus fuis, fi fe totosillis donaverint, eo- 190, üf! rumque vcuf'codiæ ac directioni permiferint. Ml ]ofepþ; Langlus in JPoly.ahthVæa. V. eod.; i $o / | &l 4 a gï al OE C ;ä&æ 7 A OC 3259 AX oj (o! D du ) 2;; f:x()äï i-;Nga!:Q j r 'I 9- VOlIL GoUes E OUe OE n " TITULUS XI. — A'NIMA. E&/ S. I ? mere corporalis, utterra & arbores & pecudes: AM. decebat, ut etiam crearetur partim fpiritualis, '. QUOAD ESSENTI pártim corporalis; nempehonmio. — 4. Propter. &Gfeg. L: 4 JervitiumDei : quod tanto gratius eft Deo,quan- l Disl, P | Dejinitio. | I tomajorem occafionem per corpus homo nan- : iC princ, e&! * " cifcitur, tum ad amorem fuum erga Deum o- hi S.Aug. de. ftendendum; tum vero etiam ad alios exem- de ft a&tus corporis organici, potentia vi- qualit, anim, tam rationalem habentis. Vel, ut S. plo fuo ad eundem amorem excitandos. efe E Augufünus definivit, eft fubftantia Potentic. Tatt III. Habet tres potentias, nempe memo- creata, invifibilis, incorporea, immortalis, fat Deo fimillima, imaginem habens Creatoris riam,intelle&tum & voluntatem. S.Anfelmus Drex.in Phaeth, tudi S. Greg. füi. Dehaclocutus eft S. Gregorius, dum ait: pro tribus facultatibus ei affignat rationem, ii Tres vitales fpiritus creavitomnipotensDeus, qua affimiletur Angelis: appetitum,quo coz- lbiq, l lib. Di:jl. unum, quicarnenontegitur: alium, qui car- quaturbrutis: voluntatem, qua utrisque com- dom ne tegitur, fed cum carne non moritur: ter- paratur:. nam hzec inter duas illas facultates Qs tium, qui carnetegitur, & cum carne moritur. media eft, quae modo appetit gi, modo rationi loc Porro habet hzec anima tres ftatus, uti S. Ber- fuffragatur. last nardusindicavit, dum dixit: Adverti(lis, tres Proyprietates. Tà, S.Bern. eífe animarum fanctarum ftatus.. Primum vi- . V. Tres quoque illi potiffimum conveniunt, llon ferm, 207. delicetin corpore corruptibili : fecundumfine invifibilitas, fpiritualitas, immortalitas. Qu corpore: tertium in corpore jam glorificato: $. L Crp primum in militia, fecundum in requie, ter- EX S. SCRIPTURA. qo tium in beatitudine confummata. " Divifio. - Qualitas. pet. tet lL. Dividiturinfeparatam, &corporicon- I; F a&us eft primus homo in animam v iven- r.Cor. 15. &in jun&am: Illa eft, quze pofthanc vitam a corpo- — tem,noviffimus Adamin fpiritum vivifi-V-45- cantem. Igitur ficut portavimus imaginem Vifie re foluta usque ad diem judicii exiftit ; iíta, bilia quze vel in hac vita, vel poft diem judicii cor- terreftris, portemus & imaginem coeleftis. pusinformat. Conjunc&aautem eft corpori ob ]I. Puer eram in Sap. 8. r animam bonam. geniofus ':-,,& fortitus fum V. I9. i i quatuorcaufas: 1. Propter Dei bonitatem, qua lu voluit creaturam corpoream effe participem IlI. Inpopulo magno non agnofcar; quae e-Eccl. 16. - | $ füse beatitudinis , quod effe non potuit, nifi nim eftanima mea intam immenfa creatura. v. 17. " NaZuT fpirituali creaturze conjangeretur. 2. Propter Dignitas. W 1 dugrzentum seriti per afflicüones & mortifica- IV. Parcis autem omnibus, quoniam tuaSap rr. funt, Domine, quia amas animas. y. . Tem tionem corporis obtinendi. 3. Proypter univer- utp( fi perfe&tionem €9 decorem ; cum enim effet crea- V.Faciamus hominem ad imaginem & fi- Gen. z. V. 26. militudinem noftram. lr fura mere fpiritualis,ut Deus & Angeli i & alia Immor- u Tïtulus- XL Am'ma.- 113 [ Immortalitas, ; do propter mentem efferatur, propter ter- Sap3.vr — Vl. Juftorumanimzein manuDeifunt, & ram dejiciatur. : non tanget eostormentum mortis. — Vififunt Dignita;. oculis infipientium mori, & zeítimata eftaflli- P. &io exitus illorum, &, quod a nobis eftiter, ex- IV. In ea Creator eft, füb ipfa eft mundus, Hug,Viä, terminium, (feu exitium) illi autem funtin pa- propteripfam fa&us ; fupraipfam Deus, a quo, ap.Manfi (s ce. Etficoram hominibustormenta paífi funt, & ad quem, & propter quem ipfa facta eft. f Ípes illorumimmortalitate plena eít. V. Tanto inajor eft omnibus creaturis ,2-11-6- L d Matth. 1o. Vil. Nolitetimereeos, quiocciduntcor- quanto ipfa magis conformis & fimilis Deo. 9 3 V. 28. pus, animam autem non poffunt occidere ; . VI. Omnis creaturze nomine fignatur ho- S, Aug.1,- fed potiustimeteeum, qui poteft & animam, mo, omnis autem creaturze aliquid habet ho- de snim. N mo, habetnamquecommune elfe cum lapidi- uant,c.2, & corpus perdf:re in gehennam. S.Greg h; Dbus, vivere cum arboribus, fentire cum anima- 29.1n Ey, j Cura. libus, intelligerecum Angelis: Siergocom- lo Malrc. 8. . VIII. Quid proderit homini , fi lucretur mune habet aliquid cum omni creatura homo, v-; LI mundumtotum, & detriménturm animze fuze juxta aliquid omnis creatura efthomo. i faciat; aut quid dabit 7homo commutation;s .. VIL. Quemadmodum fatendum eit, ani- S.Aüg,ä,c; N pro anima fua ? mam humanam non effe, quod Deus eft, ita Eccl. 57. praefumendum , nihil inter ea omnia , quae i v. 25. IX. Eft vir fapiens animze fuze fa piens, & 3 fructus fenfus illius laudabilis. creavit, Deo effe propinquius. Ecc. 37, X. Filiin vita tua tenta animam tuam, & VIII. Ánima humanaomnium creaturarum S.Aug f. d. Y. 30. naturam participat, omne E fj P fi fuerit nequam, non des illi poteítatem ; non irituale fuum eft, 48.ad FF. enim omnia omnibus ex rA f pediunt quia coelum habetad manendum, Angelos ad , &non omni congaudendum, gloriam ad habendum, & Tri- GE animze omne genus placet. !' petl.l 4. .XI. Itaque & hi, qui patiuntur fecundum nitatem ad fruendum; dealiis fero creaturis, h* voluntatem Dei, fideli Cre quia homine infriores, illique fubje&ze funt, i atori commepdegt animas fuas ex benefa&tis. dubitari nequit: Omnia [ubjecifti fub vedibus e- jus, over E9 boves univer[os , "infuper €$ pecora li campi, volucres cixli, €9 pifces maris €c. S i B.üS IT DOCTORIB IX. Auima fimilis eft tezrze per fenfum, a- S. Greg. à EX SS. PATRI US. qu?e per imaginationem, aeri perrationem,fir- .. c. BS'. hS, Qualitas. ] mamento perintelletum, coelorum coelo per f intelligentiam ; Similis eft lapidibus per ef- ä.*Greg. KIZMens refugitcredere, quod oculis corpo- fentiam, arboribus per vitam, animalibus per a reisnonvidet. A quibusquzrendum lll* €irc. princ. fenfum, hominibus perrationem, AÁngelis per 0 eft, fiunquam viderunt differentiam inter ho- intelle&tum, Deo per intelligentiam. EI minem vivum & mortuum. . Et ipfis refpon- ff]4 X. Sic igiturDei Filius hominem fabrica- S, Greg. dentibus, quod magna fit differentia. Ergoin vit, quafi alterum quemdam mundum, ab eo, Naz.or.4a effe&tu & opere vidiftis, animam effe creatu- qui afpe&u fentitur, ipfum in eo coll 5 ram & naturam magnze virtutis atque pote- ocat , ma- 10 gnum uimirumin parvo. 3 4 . ftatis, quia, quidquid iu corpore vidiftis forti- XI. Cognofcete, decora anima, quia imago S.Ambr.l. us Drex. ? tudinis, pulchritudinis, fapientiae, totum ex tm,vhfaeth. Dei es; cognoíce te, ohomo, quia gloria es 6. ex c.g. Di anim2e virtute ac fortitudine procedit. - Dei; audi, quomodo gloria; Prophetadicit: ^ E d, Il. Ponamus, ante mentis oculos zedificari Mirabilis faita efl cognitio tua ex me, hoc eft, in J . domum, immenfas moles levari, pendere ma- te$ meo opere mirabilis facta eft majeftas tua, in gnas in machinis columrias, quis, quaefo te, confilio hominis tua fapientia przedicatur. oril hoc opus operatur? Corpus vifibile, quod il- Jas moles manibus trahit, an invifibilis ani- . XII. Spiritualis eft paradifus, méns fan&a, S. Petr, mens munda, atque a4 fui conditoris imagi- Dam.I.2. ma, quz vivificat corpus? tolle enim, quod nem fignanter expreffa: jure dicitur Paradi- *P* 3* mt; 'non videtur in corpore, & mox immobiliare- fus, quae & ceeleftium charifmatum eft fluen- manent cunéta, quae movere videntur vifibilia tis irrigua, & tanquam fertilium arborum vel corpora rfietallorum, qua exre penfandum eft, herbarum, - fic virentibus fanctarum virtutum quod in hoc quoque mundo vifibili nihil nifi vernat germinibus adornata. : « per creaturam tuam invifibilem difponi po- XIII. Dicituranima templum Dei, multis Hugo Car- v teft. Nam ficut omnipotens Deus afpirando rationibus; intemplo Deus adoratur, fimili- din in g neor D &implendo ea. quzeratione fubfiftunt, & vi- terin anima fideli. Intemplo offeruntur facri- Prov. ,iü,v.'45- / vificat, & movetinvifibilia; itaquoqueinvi(i- ficia, fimiliterinanima fideli: Sarificium Dro & bilia implendo movet, atque fenfu viviticat Jviritus contribulatur ; cor contritum £9 humilia- carnalia corpora, quze videntur. Sic ergoani- ma, licetinvifibilis fitin natura, videtur tamen tum Deus non difvicier.. In templo funt cruces j* intus & extra; itain anima debenteffe cruces f 19' in opere, quodabipfa procedit. intus per memoriam Palfionis, & exterius pet d. '4S. Greg, . HL Idem homo & caro eft, & fpiritus ; ee-EC imitationem. Intemploreponuntur reliquize H | |Naz-or.42 Spiritus quidem anima eft. propter gratiam, San&orum; ficanima fidelis debet femper 1e- ut immortalis fit, tantique beneficii autho- colere exempla San&orum. In templo eft a- j ? ID rem laudet: Caro autem propter fuperbiam, qua benedi&ta, qua» fugat dzemones; ita in UA ut per corpus patiatur, ac patiendo fubmo- : Gen f templo fpirituali noftro debet effe aqua lacry- " neatur, quod terra eft, atque ita, fi quan- marum, qua fugatur diabolus. fs. FTX ( d R. P. Lohn. Bibl, Man. Tom, I. X aiVe j — | Biübliothete Mamualis. Coucionatoriz 1I4 brX effe cuftos. Pfal.64. Cuflodit Dominut anl» .' ggü' S. Bern, f. *'XIV.I O quanto '13501'83 & quam ferventia- 11.8'[1126 51.4.2,€.2 more quaefivit animam amoro fus Jefus; Vir- mas Sanilorum fuorum. xamn c'?' nen XXIV. Voluit ad fe trahere per fimilitu- 5 .Aug.to; ginis utero vix egrelfus eft, & dilectam ani- 9. , dedi« ip mam more in fautium vocat A. À. A. id eft, dinem, quas ad fe trahebat per dilectionem:; lig. Deo, Jern, n tranfiiffe ipfum video in pretium meum, tam jcnifen. 0 anima mea, anima, anima, te quaero. * S.Thom. XV. Omnes Angelos convocatad congra- copiofo munere redempüio agitur , ut homo bur. pt)ï 1 Deum valere videatur. (iSid L áp. Manfi tulandum, non homini, fed fibi, quali homo DLnaaortalitaí. ifé. 1. Dei Deus effet, &totalausdivina in ipfiusin- & N]' 130 ' ventione dependeret, & quafi fine ipfobeatus XXV. Hujus autem rei ( fcilicet immot- S, Aug, - tren Ó talitatis ) veritatem duo atteftantur aperte. l. 4. dial,. effe non potelt. dag XVI. Vis fc ire, quantum fit pret'ium ani- 1. Prompta voluntas, quam viri Spiritu fan- Circ.princ, ) S. Chryf. &o pleni, videlicet Apoltoli ac Martyres, qui | f Chyf. ) 1 ï hinPf.48., maarum noftrarum? redempturus eam Uni- inc3. .genitus non mundum dedit, non hominem, in hoc errare non potuerunt, habuerunt, ani- (en, orai mus lic pomendi, ut in zeternum . viverent. non terram, non mare, fed fuum pretiofum que fanguinem ; quocirca dicebat Paulus : £Empti Nunquid enim fanéti Apoitoli & Martyres obfe prafentem vitam defpicerent, & in morte eflis pretio magno. tij s- Greg. . XVII. Hucmag iftra lex tendit; 'hilc inter carnis animas ponerent, nifi certiorem vitam 2. Miracula f Bern, À Naz. or.1. Chriftum & legem interje&ti Prophetee ; huc animarum fubfequi fcirent ? , 13 de &a Sanctorum; nam licut vita anim?e manentis fpiritualis legis perfeCtor & finis Chriftus ; (v rpo( huc exinanita Deitas; huc affumpta caro; in corpore ex motu deprehenditur membro- (ler, gil rum ; fic vita animze poft corpus in Sanctis hucnovaillamixtio; Deus, inquam, & ho- hii Ino Atque hzec omnia propter omnia, pen'anda eit ex virtute miraculorum , quia dot: per hoc arguitur, eos in bona fide fuiffe mor- pro uno illo generis noftri Principe in unum füb coierunt, tuos; non autem in aliena fide fuerunt, nec S. Bern. is Dei dignati(-),,w ma- pro alia mortui funt, nifi quod animae vive- TCF? XVIII. Mira quaerent Mur À ferm.r. de gna dignitas hominis fic quzefiti , inqua figlo- rent poft mortem. advent. Wiarivoluerit, noneritinfipiens, non quod ali- XXVI. Anima Horizon eft set ernitatis & Trifmegf« hn fs s (tusin: ï?..'ö X quid videatar effe tanquam afeipfo, fed quod temporis; qua enim immortalis zeternitati fclepi'o-. VE tanti eum feceritipfe, a quocreatuseft. Om- eft particeps; qua vero corpo É ra ,Deo infufa ho particeps eft temporis. 1 nes enim divitize, omais gioria mundi, & quid- * hod 4 quid in eo conípicitur, minus eft hac gloria, XXVII. Quid indecenti us, quam curvüm S, Bern. J Jl Of recto corpore gerere animum ? ferm. 14» imo nec eft aliquid ii comparatione ejus. fisin $. Bern.c XIX. Totus quidem ifte mundus ad unius XXVIII. Quid eft, quod velis habere ma- S. Aug. in pec lum2 dices mihi, nihilomnino. Non uxorem, qued. ter. 8.mead. animgepretium animari non poteft ; non enim non filium , non filiam , non fervum, non an- hg pro toto mundo animam fuam Deus dare vo- lem cillam, nontunicam, poftremo non caligam, luit, quam pro anima humana dedit. Subli- & tu vis habere malain vitam? rogote, prae- d ial mius ergo eft animz»e pretium, quze non nifi li fanguine Chrifti redimi potuit. Quam ergo poneanimam tuam caligae tüze. XXIX. Ad imaginer Dei facta anima ra- S. Bern; '. Vk commutationem dabis pro anima tua, qui de dedic. il pronihilodasillam? Nonne Dei Filius, cum tionalis, czeteris rebus occupari poteft, reple- dum effetinfinu Patris, aregalibus fedibus pro ea ri non poteft; capacem enim Dei, quidquid Deo minus eft, non implebit. - To07. defcendit, ut eam a poteftate diaboli libera- Tiias ret2 flevitipfam, necíoium flevit, fed etiam .XXX. Sianimam negligamus, ne c corpus S. Chryf, .l b.dere- priu morti feobtulit, ut pretioli fanguinis fui pre- falvare poterimus; non enim anima pro cor l ; cup.lapf, HUS tioeam redimeret. Afpice mortalis, pro te /pore, fed corpus pro anima fattum eit. Qu ergo, quod primum eft, negligit, & quod in- fig datur hoftia talis. ORn XX. Quid majus his tibi facere potuit, ferius eft, extollit, utrumque corrumpit. Qui Id.£.67.de ad fimilitudinem fuam conderet Fa- vero ordinem fervat, &, quod primum elt, co- hb int, Dom. quam ut À Laur &or tuus? attende igitur diligenter primze lit, etiamfi negligat, quod fecundum eft, per luü l.de conditionis tuze excellentiam, & venerandae primi falutem falvabitur & fecundum. ] biit, a, dete ! 1es D Trinitatis imaginem in te ipfo agnofce. XXXI. Ni(i cogaoveris temetipfam, & a- Orige: * IGdlrde XXI O homo, quid miraris fyderum alti- gnoveris, pulchritudinis tuze caufas inde de- hom. 2. in| and, Tam Ícendere, quod ad imaginem Dei facta es ; ttor fu. bon. tadinem, & profunditatem maris? animi tui abyffum intra, & mirare, ii potes. quod nifi feceris, jubeo te exire, & in ulti- lu mis gregum veftigiis collocari, & hoedos pa- S s S. Bernar- XXil. Magno pretio zeftimata es, o anima, . f din.l.c. f.pro qua requi renda e fümmio coelorum Dei fcere, illos fcilicet, qui prze pravitate a fini- die(, a ftris ftatuti funt.. D u Filius defcendit in uterum Virpinis : Quis fapiens pro requirendo obaulo itiuere cen- XXXII. O anima, fi vi deres te ipfam! OS. Thom. Vill Pf in lt C tum dierum voluntarie laboraret. Ergoma- fi agnofceres tuám excellentiam & pulchri- at om,. Iq. gna quidem res eit anima mea , pro qua re- tudinem, non ita te dejiceres ad amorem vt " Pent. Mi lium terrenorum; quam pudendum eft, ge- Ity quirenda Deus inmundum defce*ndke're digna- nérofam creaturam luto voluptatum fzedari, tus eft. Qu S. Bernar- XXlil. Non cuftoditu f magna diligentia a & fponfam coeleftis Regis viliifimo /Ethiopi Qui copulari ? MU din. d& fapientibus res, quze vilis eft, fed pretiofa; in d!;n. àn A hoc profetto patet, quam pretiofa fit anima .XXXIIHI. Nobilem vult effe vitam tuam, S. Eufeb. fe [ mna&a.1.C.3 qui tibi commifit imaginem fuam. Emyil.hog, Qu juftorum , quando folus Dominus iliius vult XXXIV.* de fyme li Titulus X1I.— nima. II5 TIfa | s. Ambl;, . XXXIV. Graveeft,utdetedicat Deus, non puspafcimus, de anima quoque refocillanda mSmm xanm, l8.He- agnofco colores meos, non agnofco imagi- ferio.cogitemus. Quandocuaque, inquit, cor- *7- nem meam, nonagnofco vultum )m () lded[q ipfe formavi. j meum, guem pus efurit, & nutrimentum appetit, cogita, & am & 48 animam tuam fuo tunc cibo neceffario refo- j S Bern. f, XXXV. Mifer hom o, ut miferum þafcas cillari velle; & quetadmodum corpus, nifi de mifer, corpus & veftias, & carnis voluptatibus, quze pane fuftentetur, vivere nequit, fic & anima, þt::n. poft paucos dies a vermibus devorabitur, ía- nifi fpiritualis fapientize E tisfacias, follicitus laboras, difcurris, vivilas, mortua eft. algir'nento reficiatqr, Ors 1 Aug. tte.l 4 dlal & fomnum non capis oculis, ut repleas ven- XLIL Nihil rationabili anima pretiofius,S.Lau. 4 ? trem; & proanimatua, quz .?eo praefentan- nihilque poífidendum eft charius , quze Dei eft Juft. l. c ïäiï:drc.princ,* da eítin coelis, cur non follicitus fatigaris ? : qui ornata imagine , Chrifti redempta fanguine, 1 S. Chryf. XXXVI. Cumtantz fitexcellentize anima, atque fan&orum Angelorum felicitate ditan- in c. 3. haud fcio, quomodo noftrum fübverterimus da: hanc quisquis femel amiferit, ulterius re- ont Gen. ordinem, & usque adeo inoleverit malitia, 63 cuperare non valet, etiam ex ipfa omnium quze in tantum cogit carnis concupiícentiis Jte obfequi, ut deturbetur a throno fuo Regina, San&orum interceffione. m $ IV ula cujus erat praefidere, ordinare & imperare. S.Bern, XXXVII. Unde hvec tanta pufillanimitas, .EXEMPLA SACRA. hUS C. 13. de & abjectiotam miferabilis, ut egregia creatu- b10 conv, a : Cler, ra, capax eeternee beatitudinis & glorize ma- Dignitas. Cs gni Dei, utpote cujus fit infpiratione condita; l. (^hriftus S. Carpo Cretenfium Epifcopo Surius ia Wi la llOl fimilitudine infignita, cruore redempta , fide revelavit, tanti fe facere quamvis ani- vita. dotata, fpiritu adoptata, mifera non erubefcat mam, utpro ea denuo mori, imo & inferni nec füb putredine hac corporeorum fenfuum ge- V. tormenta fuftinere paratus fit. rere fervitatem 2 - Il. Sed & S. Gertrudi quondam dixit: Tan- I. a. Intin. $.Chryf, XXXVIII. Quarenon ficut vifibilis corpo- to adhuc charitatis dulcore ergate cor meum C.41. s & Trfreg h :22. in: ris gerimus curam, ita & animze, quze incorpo- afficitur, ut, fi faluti tuze expediret, aliterque ; tll -4 x f rea & invifibilis? praefertim cum cura ejus le- felicitatem zeternam confequi non poffes, vel- f lopio, visfit &facilis, & nihil infümatur, nequela- lem pro te fola tolerare omnia, boretur. yquæ*-toleravi pro toto mundo. /Ulti 5. Ben, Id.' ho. de XXXIX. Magnopere deplorahs confufam HI. S. Brigitta abeodem audivit: Dile&io Lib.z.rev, ferti, p anim, hominum animis dementiam, denfamque ip- mea erga hominem modo zeque grandis at- C. 19. [« $, Ang, t fis incumbentem caliginem, invenire vellem que incomprehenfibilis eft, ficuterat temipore m,qmü h fpeculam aliquam excelfam , quze omnia mi- paffionis meae, quando per mortem meam ex af hi genera hominum cernendaubjiceret; vel- nimia charitate liberavi omnes ele&os. Et , lem autem & vocem adipifci, quze per omnes fi fieri poffet, ut toties morerer, quot funt ani- terminos refonaret, & omnibus, qui in terra j mae in inferno ,. ego promptiffima voluntate, funt, fufficeret, ftareque & vociferari, ac Da- & perfectiffima charitate corpus meum tra- ; r $ n vidica illa voce exclamare: Filii hominum,ur- derem, eandemque paffionem & mortem pro quequo gravicorde? quomodo enim non abfar- qualibet anima fuftinerem, j p d qdedi omnibus. : quam fuftinui ipro (uid dum eft in corpore, fi id qualiscunque etiam morbus invaferit, & Medicos vocare, & pecu- IV. Eadem aliquando in judicio vidit, & Penneq. nias expendere, & tolerantiam oftendere, nec us 5. Chnf, audivit in judicio diabolum fatentem, fe ma- P- 2- 1fag. C. 27., PAUX GU prius defiftere omnia facere,quousque id,quod joriimpetu ferriin perniciem animarum,quam nos infeftat, amoverimus ; cum veroanimain torrens violentus per campos rapi confuevit. ju fingulos dies ftimulatur, praecipitatur, atque Caufam deinde rogatus a Chrifto re omni modofeipfam quia tu illas tantopere amas. fpondit : Qui habere fermonem? perdit, nebrevem qgidem- , S. Laur. : V. S. Catharina Senenfis cum femel anime Surius in - XL. Cum juxta humanze ufum prudentiæ pulchritudinem vidiffet, tantam deiis 2eftima- vita, M Juft. 1. de deteftabile plurimum fit, negleCtis margaritis tionem concepit, ut, quoties operarium ali- Spirit. an ( - Og igter. & gemmis, lapidum, qui fternuntur in via, cu- quem fpiritualem tranleuntem videret ,pedum hom j ram gerere; longe reprehenfibilius effe arbi- illius veftigia exofcularetur. d Cand tror, contempta vita animze in 4 incolumitate laborare. ; ( fola corporis VI. Eidem aliquando pro foeminze pecca- mbia, [€'$ u À tricis anima deprecanti , Chriftus illius ani- S. Ambr XLL. In homine interiori fa&i fumus ad mam e corpore egredientem oftendens, dice- J f.25. in imaginem Dei, in carne autem de limo terrae ü 1 1 die Cin, bat: Videsfilia, homini merito pro falute rei formatifumus; &videte fratres, fi juftum eft, tam pretiofje & tam eximize pulchritudinis, ut caro de terra facta interdum bis in die ca- omnes labores fübeundos, & cum ego tanta D 1 n Thom. l p n 'c piat cibum, & anima noftra, imago Dei, vix vel pro ipfo fecerim, & paffus fim, hgmini non C r« p of I poft plures diesaccipiat Dei verbum, cumta- inferiora effe toleranda. j penl men expediat nobis,ut ampliusDeiimaginem, VII, B.Furfeo aliquando Angeli dixerant, Penne- T quam noftram carnem honorare debeamus? unicam Beatis in coelo triftitiam, id eft, difpli- quin1, c. ?däf;'a qui enim defola carnecogitant, beftiis & pe- centiam naíci de perditione animarum. hiOPi coribus fimiles funt, & qui ita agunt, jam in VIII- David animam coram fe pofitam ef- Mang fe Dei imaginem contriverunt. S. Bafilius fe, & inmanibus afe portari dicebat (ad eum diíc.1. n.g j fufehs quoque hanc anim?e cibandse curam inftantif- modum, quo rem aliquam pretiofam, nobis- ! E.my'lf,hgv , ii fime urget, fuadet que, ut, quotiescunque cor- que unice charam in manibus portare fole- [ R. P. Lohn. Bibl. lMan. Tom. I. Pa mus) : i / e 116 Bibliotlecee. AManualis Canäanatoriæ mus) feu, quod idem eft, feriam valde cit- ftratoribus, fuisque Confiliariis admoneretur, ca animam propriam reflexionem habebat, quod regia vectigalia non parvam jacturam atque ideo Deo tantopere gratus, acceptus- acceptura elfent, fi tantis impenfis Chrifüiá- ;; que erat, ut de eo diceret: Jmveni virum fe- norum converfioni intendere vellet, ille vere Duron.t.5 cundum cor 1tum; idem quoque univerfo ge- ac lapienter refpondit , plus ad regni ftatum qun. 4T2« neri humano fumma, qua poterat, cum elo- amplificandum & fplendorem Regis mei con- quentia inculcare nitebatur, ut tantum the- ducit vel unius abjettiffimi mancipii in hac — faurum, qualis eft anima, toto animi conatu infula converíio , quam divitiarum immenfa ' 7- confideraret, eique cuftodiendo incumberet, copia, vel naves pipere aliisque aromatibus ideoque omnes ad fe aufcultandum convo- pleniilimae; firiniter enim apud fe ftatuerat : Pí.65. 16. cabat dicens: /enite, audite, €3 narrabo, om- omnia fua in aifcrimen dare pro unius ani- nes , qui timetis Deumn, quanti fecit anima mea ; m»e converfione & incolumitate. Ubi Albertus M. ait: Narrabo, quanta fecit Immo:talitas. animse mexe , ut fciatis, quid faciat velirae, nifi per vos fteterit. - -XIlI. Non erit abs re , hec loco recenfere 3. Aug. Ibid.n.IOo IX. S. Therefia, quze maxima & peritiffima hiftoriam, quam habet S. Auguttinus in epi- ep. 109. fuit vitze fpiritualis Magittra, fequentia medi- ftola ad Evodium fcripta de Geunadio rerum | naturalium fcientia apprime imbato, de im- tationis utilifima puncta fuis fpecialillime commendavit, & ut continuo in eorum men- mortaiitate tamen anim dubitante his ver- tibus verfarentur, praecepit, nimirum unicam bis: Gennadius Medicus dubitabat aliquan- eíie animam, unicam efle , do, cum adhuc effet adolefcens, & in his elee- loriam. vitam, unicam effe molynis ferventillimus, utrum effet-ulla vita Blos.in X. S. Gertrudis virgo a colefti fponfo fuo poftmortem. Hujus igitur mentem & ope- mon. fpir. coelitus edo&ta fuit, nimirum ut, quotiescun- ra inilericordize quoniam Deus nullo modo que Chrifti crucitixi intueretur imaginem, il- defereret, apparuit illi in fomnis confpicuus jum unumquemque hominem his verbis al- juvenis, & dignus intendi; eique dixit, fe- Í ! loqui credat: En vides, quomodo pro te fum quere ine:. Quem dum fequeretur, venit ad vulneratus in cruce? .Si faluti tusze expediret, quamdam civitatem, ubi audire coepit a dex- vellenm pro te folo tolerare omnia, que tole- tera parte fonos fuaviífimze cantilenze, ultra ravi pro toto mundo. 2 j folitam notamque fuavitatem. " Tuucinten- CRRA Vit.lig' c.a dedin. Xl. 5. Carolus Borromzeus, poftqu am kin' to, quidnam eflet, ait, hymnos effe Beatorum vaftee illins Dicecefis Mediolanenfis Archie- atque San&torum. Sinifítra autem parte quid — )bh—- pifcopum electus fuit, firmiter apud fe, nun- fe vidiffe retulit, non fatis memini. :Evigila- quam a fua refidentia procul abire, aut ma- vit, & fomnium fugit, tantumque deillo, quan- nere velle decrevit, folitus dicere, paratum fe tum de fomnio cogitavit. Alia vero noéte ec- effe Cardinalinam delerere dignitatem , . fi ce idem ipfe juvenis eidem rurfus apparuit; hzec illi in accumulando animarum fibi com- atque ab illo, utrum cognofceretur, interro- iiffarum fructu impedimento foret, quarum gavit. kefponditifte, quod eum bene, plane- unam pluris zeítimabat, quam omnes totius que cognotceret. Tunc ille quaefivit, ubi fe mundi dignitates. Legatur in ejus vita ca- noffet: nec memorize defuit, quid ifte identi- put illud, in quo de eius zelo falatis anima- dem refponderet: totumque vifum illud, hy- rum tractatur: refert enim v;tze ejus Hiíto- mnosque Sánctorum, ad quos audiendos eo riographus , hanc illi maximam valde fuiffe duce venerat, qua recentiífimos recordaba- foleinaem, qua dicere folebat, unicam dun- tur, facilitate narravit. Hic ille percunctatus taxat auimam continuam Patítoris cujusdam eft, utrum id, quod narraverat, in fomnis vi- L: RE — M d o —— RE WE WE N- O — u curam digne mereri; unde cuidam Cardina- diffet, an vigilans? refpondit, in fomnis. At " )77—4 li Epifcopo, quem, ne a fua Dicecefi procul ille, beae, inquit, recolis: verum eft, infom- €2 nis illa vidifü: fed etiam nunc in fomnis te difícederet, ferio adhortatus fuerat, fe excu- r fanti dicendo, Dioecefin fuam non admodum videre fcias. Hec cum audiffet ifte, ita effe I populofam effe quoad animas, eamque pro- credidit, atque id refponfione firmavit. Tunc p inde facili negotio per alium fubftitutum ad- qui hominem docebat, adjecit, &ait: Ubi & miniftrari & gubernari poffe, S. Carolus fum- eft modo corpus tuum? . Ille refpondit: in Ie ma.cum follicitudine refpondit : Tametfi cubiculo meo: Scisne, inquit ille, in eodem Dioecefis veftra multa animarum millia non f corpuículo nunc illigatos effe, & claufos, & li contineat, attamen vel una tantum anima u- otiofos oculos tuos , nihilque illis oculis te te jusvis magni Paftoris przefentia digniilima videre? Refpondit: Scio. Tuncille: Qui (e exitit. Hincin concione quadam exclama- funt ergo, inquit, iftioculi, quibus me vides? Conc. t* 1 ! ,oRegi Ig. ad Cler. bat: O fi videremus, quid fit e faucibus in- Ad hoc ifte non inveniens, quid refponderet, fc ferni animam unam liberare, non dubito pro- obticuit. Cui haefitanti ille, quod his inter- ! fe&o, quin hodie plurimi ad nos accederent, lii rogationibus docere moliebatur, aperuit,. & il qui fe Legatos fieri poftularent , & non mo- continuo, ficut, inquit, illi oculi carnis tuae do montes tran(irent, fed etiam aperti(fimis utique in dormiente atque in lectulo jacente H LN & maximis quibuscunque vitze periculis fefe nunc vacant, necaliquid operantur; & tamen j exponerent, ubi fpes al funt ifti, quibus me intueris, & ifta uteris vi- i iqua effet, vel unius e anim?e recuperanae. fione: ita cum defun&us fueris, nihil agen- Ex epift XÍL. Cum Indize Prorex Conftantinus ad- tibus oculis carnis tuze, vita tibi inerit, qua lir u '20 &nn.1559- modum pius Gose a preecipuis regni admini- Cave jam viyas, fegfus.que, quo fentjas. ^. dein- Titulus X]I /Inimd. 117 deinceps ne dubites, vitam manere poft mor- mine Deus meus, revertafur, obfecro, anima tem. lta fibi homo fidelis ablatam dicit hu- jus rei dubitationem: Quo docente, nifi pro- pueri hujus in vifcera ejus. Et exaudivit Do- videntia & mifericordia Dei ? minus vocem Elize, & rey fi ad eum, & revixit. erfa eft animg wpue'. i Beron..s. — XIV. MichaelMercatus,S.R.E. Protonota- XVIII. Tobias ad domefti cos dixit: Filii Tob. a. */7.412. tius, narrabatdeavo füo, eodem, quo ipfe no- San&orum fumus , & vitam ilia m exfpecta- v. 18. mine nuncupato , Michaele Mercato feniore, mus, quam Deus daturus eft hi cui cum Marfilio Ficino nobiliffimi ingenii vi- iuam nunquam mutanpt ab eo. Íterumque Ib, a. v, & * ro fumma intercedebat amicitize coniuetudo, poftea dixit: Etnunc, Domine, fe cundum vo- parta & aucta philofophicis facultatibus , in quibus Platonem ambo affectabantur au&o- luntatem tuam fac inecum, & przecipe in pa- ce recipi fpiritum meum; e xpedit enim mihi- rem. Accidit autem aliquando, ut ex more, mori magis, quam vivere. quidnam poft obitum fuperfit homini, ex e- XIX. Cum Eleazarus ad mort em räþer:eæ 2. Mach.6, 3 g, jusdem Platonis fententia,non tamen finetre- tur, inter alia dixit: Etfi in prae 8.lg, pidatione deducerent, quae labantia Chriftia- fenti tempo- V. 26. nae fidei Sacramentis fuffulcienda effent: eo re fuppliciis hominum eripiar, fed manum omnipotentis Dei nec vi enim argumento extat ejusdem Marfilii ad eíff.. iam. vug ; nec defunctus ipfum Michaelem Mercatum erudita quidem XX. Razias ftans f* k ra grandem petram a. Mach, epiftola deanimi & Dei immortalitate. . Cum praruptam, & jam exía nguis effe&tus, com- 14. v. 46.: vero inter differendum eorum progreffa lon- plexus inteftina fua , ut risque manibus pro- gius fuiffet difputatio, eam ad calcem perdu- Jecit fuper turbas ; invocans Dominatorem &am illo clauferunt corollario, ut jun&a fimul vitze ac fpiritus,, ut hzec iterum dextera padi fuerint, uter eorüm ex hac vita. prior decederet (fi liceret) alterum dealterius atque ita vita funétus eft. illi redderetf vitze ftatu redderet certiorem. Quibus inter Vilipenfa. fe conventis, ambo jurati abinvicem difcelfe- - XXI. Thómas Cantipratanus refert xde im- 'Thomas re. Interlapfo autem haud brevi temporis fpa- pio quodam homine, tio evenit, ut, cum fummo mane idem Michael quod, dum in publica Cant. 1. a, feniorin philofophicis fpeculationibus vigila- quadam taberna in q uorumdam epulonum &Pun. c. contubernio conftitut us , quosdam audiffet 36 P- 2 ret, ex inopinato ftrepitum velociter carren- de rebus alterius vitoe mifi C tis equi, ejusdemque ad oftium domus cur- ere fermones, is effufe illos derideas dixerit, animas corpori- fum fiftentis audiret, vocemque fimul Marfilii bus mortüis etiamnum fuper ftites iminortali- clamantis: O Michael, o Michael, vera, vera funtilla! Ad vocem amici Michael admiratus ter vivere, merum effe Sa crificulorum & Mo- nachorum fomnin matque commentum: quod affurgens,feneftramqueaperiens,quemaudie- cum a combiboni rat, vidit poft terga, ad curfum iterum acto bus cum applaufu exceptum ? fuiffet , acciderit quod eorum focietati vir equo caadido.caadidatum : profecutus eft quidam fe jungere t procerze ftaturze ; co eum voce, Marfíilium, Marfilium invocans : plexionisque, ut videbat oIae profecutus & oculis,fed ab eis evanuit. Sic ip- ur, fortis & robuftz, qui & ipfe potum fi bi dari poftulabat; cüm- fe novi cafus ftuporeaffe&us, quid de Marfilio que qua de re inter le colloquerentur, fcifci- Ficinoeffet, follicitus perquirendum curavit (degebat ille Florentize, ubi diem clàufit ex- tatus fuiffet, impius ille temere de animabus poft mortem etiamn um vitam agentibus fer- tremum) invenitque eundem illa ipfa hora monem effe, refpon defunctum ; qua eo modo auditus & vifus quis animam mea derit, fübjunxeritque: Si m a me fibi comparare vel- eftfibi. Quid tum ipfe? licet enim antiquae let, illam utique probitatis vir effet, inaoxiamque & profi- venderem, comparatum bono, facilique ei pretio di- cuam omnibus vitam haétenus excoluiffet que inde lucrum po- tando confumerem : - quam pollicitationem (prout decebat vere Philofophum) ex eo ta- procerum h men tempore, valedicens philofophicis diíci- cipiens, fe occe monítrum grato animo ac- ejus animam fi bi pato aequo pre- - CU — plinis, folius chriftianze Philofophize, ceeteris tio comparare paratum e ffe dixit: conveni- eminentioris, propenfior cultor effe&us, quod tur inter utrumque, reliquum fuit temporis, mundo defunctus, nia exfoluta moxque promiffa pecu- » 1)0n prius a. potando ceffatum foli vitae futurze vixit, fpecimen edens abfo- efít, donec lutiffimi omnibus numeris Chriftiani, qui in- Teceptum pro anima pretium in multam us que noctem crapulando abliguri- ter Philofophos fui temporis magna cum lau- tum fuiífet 3 tum vero perfonatus ille gigas de claruerant, nulli fecundus. combibonibu ]. e.Reg. 18. XV. S.David mortuo filio ex Berfabea fu- s tempus jam adeffe dixit , quo domum quisque fu am ut repeteret, nox ipfa | v 23 m fcepto, dicebat: Ego magis vadam ad eum, ferotina fuaderet ; | ille vero non reverteturad me: Ergo fuper- quam fibi mutuo v alediceren rogavit tamen, ut, prius« t, caufam quam- ftitem credidit, quia non itur ad quempiam non exiftentem. dam, inqua ipfos conftituer et judices & arbi- tros, zequitate fervata dirim äMach.y. XVI. E coelo ifta poffideo, (dicebat unus erent: quam pro- ycll. inde in hunc fere modum iisdem enarravit : ex filiis Machabzeorum ) fed propter Dei le- Eft, qui equum aliquem füni feu capiftro alli- ges nunc hzec ipfa defpicio, me ea recepturum fpero. quoniam ab ipfo gatum, juíto pa&o perfoluto pretio, fibi com- $. 'Reg. 2. paravit, dum vero equusextradendus, nun- L VI 100 XVII. Elias audiens filize Sareptanze filium quid juftitia poftulat,ut & funis five capiftrum, mortuqm, oravit ad Deum his verbis: Do- quo cum alligatus fuerat, pariter extradatur ? Ihnes , L f e e Bibliothece Mamalis. Concionatoriz ii 1—8 Omnesid ipfum »equiffimea venditore fieri de- poft Michael ftudiis intentus , equum celeti bere, incunctanter refponderunt: Inter hos greffü ad zedes fuas accurrentem,fimulque vo- verotemerarius iilefacrilegus myfterium pro- cemiítam audiret: O Michael, Michael, nimis pofitze quzeftionis advertens,impallefcere, fu- vera funt omnia,que deimmortalitate difcur- gataque crapula toto corpore contremilícere rimus; cumqueiterum equus abiiffet, Michaei cepit, qui proinde ab hoc perfonato gigante, inquirens, quid circa Marfilium ageretur, au- ——X KEUW .W x ———- qui verus dzemon erat, in aera fublevatus, & in divit eum mortuum effe , fimulque decrevit, zeternam damnationem abdu&us , nusquam non profanz) amplius, fed coelefti Philofo- 44 TT ^m amplius comparuit. - Inimici noftri funt Judi- phize exercendae & docendze reliqu -um viþæ ( Aug.de : ces, Eccequaliteripfemet daemon, qui nobis impendere. corpusanim»e (in füummum ejus praejudicium) (pif.öiïf'ä praehabendum effe fuadet,eandem tamen per- $. ViL. SIMILITUDINE S. H magnifaciat, talisque przecellentize effe cen- fet, qualisequi, ficum funefeu capiftro com- paretur: Quamigitur deliratille, qui tantope- - Qualitar. li re fibi in fune feu capiftro, cuianimalalliga- I. Qicut qui inalieno habitant, multisangun- Senec ap. tum fuit, complacet, ut, ne illud amittat, e- tur incoramodis, femper de aiiqua domi- Manfi dif. [ quum negligat, & fame extingui patiatur * cilii parte queruntur, itaanimus nunc de ca- 3: " 19 f i Manfi dii. - XXII. In vitis Patrum de fan&o quodam pite, nuncde pedibus, nunc deftomacho,nunc Eremita fcribitur, quod, cum celia fua egref- aliud de alio queritur, fignificans, feeffe non li ?7- n.I8.- fus forte fortuito mulierem quamdam elegan- in fuo domicilio [ ; fed unde brevi fit emigran- ! B. n tiffime exornatam habuiífet obviam, intra fe- düm. g ubifop J metipfíum füfpirans, propriam tacitus repre- lI. Sicut Reges & Magnates, poftqiuam, fub- zor. difc. o 1j. j ( henderitanimam, dolendo, quodillam non iis lime aliquod valdeque magnificum erexerunt 4. n. $. adornaffet virtutibus chriftianis,ut Deo magis palatium, vel civitatem aliquam e fundamen- placere poffet, ficut hzec mulier corpus fuum tis erexerunt, aut notabiliter reftaurarunt, ali- [ fumma cum affiduitate compofuerat, cultiffi- quam íibi inloco confpicuo erigere iolent fta- i moque mundo muliebri condecorarat, ut pla- tuam, effigiem ipforum & fimilitudinem ad vi- ceret hominibus, feu potius incautas animas vumreprzfentantem , ut pofteritati in futuris : feduceret. J fzecülis, quisnam fabricze illius author & fun- V. dator fit, manifeflum fiat: Kodem quoque mo- do Deus,poftquam vaftam hanc mundi machi- hc EXEMPLA j DOMESTICA. nam creavit, ut deinceps, quis author illius & Hift. Soc. I gnatius, fi quandoque homines fibi oc- fuiffet,clare ab omnibusagnolci poffet,ftatuam p.1.1.16. - $. currerent , confiderans animarum a aliquam, imaginem & fimilitudinem fuam ex- nc II;' Chrifto redemptarum fplendorem ac pretium». acte referentem, fabricare & erigere voluiffe vixinterdum lzetitize zeftuantis vim , nefeex- videtur, dum hominem condidit , qui veluti ! tra effufius proderet, temperabat. parvus quidam mundus erat, utex hujus tàm t Epift. 9. . l. S. Franciícus Xaverius, cum parvulum nobilis creaturae afpectu deveniretur in noti- aV. quemdam ad ccelos transmifi(fet, dicere audi- tiam Creatoris. Unde venerabilis Beda fuper tus eft, hoc fibi praemium fufficiens effe pro- illa verba: Signatumefl [uper nos lumen vultus tui Wt tam longinquo & molefto itinere in Indiam Domine ; itaexponit: ldeft, luminofus vultus tuusimprefíus eft noftrae animze , ut fit dictum [ transmififfet. fufcepto , quod fcilicet unam animam coelo ? [ ad fimilitudinem, quafi vultus Dei itaexpreffe Q1 fitinanima noftra,ficutin aliqua ftatua expref- ü : Vide plurain hacBibliothec. V.Zelqs.s.VI; fa eftalicujus vultus imago, juxta quod di&tum ' 4 5. VI. EXEMPLA PROFANA. eft, formavit Deus hominem ad imag inem €$ þmi(i- r tudinem [ut. Plutarch. naxarchus a Nicocreonte Cypri tyranno ]II. Sicut zes ftatuae ejusdem non eft cum 3. Chryf.x 0! FA f captus, & malleis ferreis in faxo excava- Rege fubítantize, fed tamen hanc aufi foedare hom.3. ad M tocontufus, tunde, inquit.tundebene Anaxar- poenas dederunt; fic & in hominibus, & fi P?P chi carnes & ofía, Anaxarchum autem, id eft, non ejusdem cum Deo fubftantize fint homi- $ Bernsr d ferera L] animam illius, velut potioreu: hominis par- nes,ficut nequerevera funt, verumtamen ima- lt dient tem, nequaquam tundes. go illius vocati funt. Wg. l Alianus 1. CercidasMegapolitanus cumin morbum IV. Sicut Deus eft Pater, Deus eft Filius, S Bernar, de inter. hr ]. 13* incidiffet, & qusereretur, num libenter more- Deus eft Spiritus fan&us, nontamen tres Dii, retur? Quidni,ait; videbo enim poft mortem fedunus eft Deus, & tres perfoaze,ita anima eft d .0.47. F Ms ' fe vires in omnifcientiarum genere doctiffimos, intelle&as, animavoluntas, anima memoria, ex Philofophis Pythago: am,ex Hiftoricis He- nontamentres animae, fed una anima, & tres f cateeum , ex Poetis Homerum, ex Muficis O- vires; At veropauloantedixerat: Sicut ex i h lympum, qui fuis literarum monumentis im- Patre generatur Filius, & ex utroque procedit mortale fibi nomen pepererunt. . Spiritus fanctus,ita ex intelle&tu generatur vo- d Beyerlinc. li. Cum Michael Mercatus & Mar filius Pi- lüntas, & ex his ambobus procedit memoria. el n vit, hum. in theatro cinus de immortalitate difputantes inter fe V.SicutDeus nomine caret;ideoqueincom- S. Greg. . conveniffent, quod,qui prior eorum moriturus prehenf(ibilis eft, ita nomine carens, & igno- Nyfl.apud S-äEfnar. k V. eod. eífet, apparere quid de animabus poft vitam ta fpiritualis & immortalis animze tuze fub- ünil a. ifk .6. n.4 fiy , ftantia,ad imaginem & fimilitudinem typicam li ageretur, flg'ni T re deberet, accidit,'q't paulo nomi- Ie li Tiulus XIL — Auiua. E nomine carentis & ibcogniti atqueimmorta- dis, ait, humanäe nature dïg*hääas,a*lti(ïimaque: lis, fubftantiam ullus hominum, qui a fzeculo praerogativa eft, ut ad Dei imitationem ipfa fueruntjunquam novit. Ex hacautem incom- quoque quodammodo fui bitrio derelicta. juris fit, & fug ar- prehenfibilitate Ny(fenus aliam quamdam a- - . e9 nalogiam. & fimilitudinem inter animam & X. Sicut Deus eft incorruptibilis, incorpo- S.Aug. l.x Deum deducit, dicens: quod percipi, cogno- reus, invifibilis, immortalis » Xta anima pari- fcique non potelft, nullius alterius rei eft argu- ter nulli fubjecta eft corruptioni, non illam mentum, quam illam vere acproprieinconi- humorum maliznitas alterat, aeris peftilen- prehenífibilis Dei effe imaginem. tia non inficit, non illam cogit violentia mo- — "h. "s.Aug. de VI. Sicut Deus fpiritus eft, fic & anima fpi- tus, non aflicit illam intemperies elemento- fpir. &ap: ritus diCtus elt; Deus eít immortalis, inquit rum, indiviübilis eft, immortalis, zeterna, in- S. Bernardinus, anima eftimmortalis, & fiju- vifibilis eft oculis noftris, tametíi videri poffit ftaeít, cum Deo victura in fzecula fzeculorum. ab oculis Creatoris: . Immortalis eft anima, Sicut Deus, inquitidem Santtus, elt intermi- inquit S. Auguítinus, ne a Creatoris fui fimi- nabilis & infinibilis, ita anima, licet habeat Sewt g, litudiae difcrepare videatur; non enim pote- Manfi df principium, nunquam habebit finem. Creata rat effe imago & fimilitudo Dei, fi mortis ter- mino clauderetur. 3..1, eft, inquit S. Bernardus, vitaa vita, fimplex a fimplici, immortaiis ab immortali, accepit, et- : XI. Sicut Deus ftans in toto mundo om- 9 Bernar- nia vàrio modo ornat, ita anima ftando in din. dedi- fi non effe, poffe tamen effe beata: fummo pro- gnit hom, inde gradui, quantum licet, appropinquans. corpore variat diverfimode membra, dando fcrm. 51. a S.Aug. ViI. Sicut Deus ubique eít totus in toto unicuique varias & mirabiles operationes ; :;. i Ubi ibpra mundo, &inomnicreaturafua: ficanimau- nam oculo dat vifim, naribus odoratum, au- Dd d É bique tota in toto corpore fuo, tanquam in ribus auditum, pedibus greífum. ,.4. l& quodam mundofíuo; ficut enim Deus inomni XII. Sicut Deus non continetur'ab univer- Ideml, e, loco praefens exiftit, eodem modo de anima fo, fed continet illud, fic fecundum Damafce- . ratiocinari poffumus, ac proinde S. Ambro- num lib. t. c. 18. anima non continetura cor- fius deilla ita fcribit: Diffufis cogitationibus pore, fed continet illud, ficut Deusimplet to- atque confiliis huc atque illuc vagatur, quae - tum mundum, fic & anima totum corpus hu- manum. confiderandofpectat omnia,dum inítalia com- Plena & occupata funt omnia fuo morantes, inquitidem S. Dottor, de Orienta- auctore, inquit Tertullianus , ita quoque in. libus & Occidentalibus cogitamus, nosqueil- toto Microcofmo, id eft, parvo mundo corpo- lis, qui Perfiam inhabitant, adelfe putamus, ris humani nullum eftinvenire non vivificetur ab anima.. punctum, quod eodem mox momento oculüum cogitationis noítrze in Africam dirigere poffumus , fequi- XIII. Sicat Deus regit, & gubernat orbem, Idem, - 1 mur proficifcentes, inhzeremus peregrinanti- inquitS. Bernardinus, fic anima vegetat, con- bus, copulamur abfentibus, alloquimur fepa- fervat, vivificat, regit, & gubernat corpus: fi- ratos, defunctos quoque ad colloquium fu- cut Deus ftabilis manens dat cunc&tà moveri, - Ícitamus, eosque ut viventes comple&timur. ita anima in corpore quiefcendo facit humo- Anima noftra alis imaginationis, cogitatio- , res difcurrere per corpus, & membra movet num, difcurfuum & defideriorum fuorum, in diverfimode fecundum cor 1 p ris. difi pöfitigo—' unico mcmento ab uno polo volatad alterum; nem, & prout placet ipfi animze. jam eítin coelo, mox in abyffo, ampleGtitur , & XIV. SicutDeus non inficitur fordibus or- Idem, PUPOPUSBNUN UA P EAU PNUNAU ETV T C t n a pervagatur totam univerfum , & absque eo, bis, quamvis totum impleat orbem ; velut quod ullum locum tangat, in millenis praefens fol, qui non inficitur luto; ficanimus nonin- elfereperiturlocis diverfis. UndeS. Augutti- ficitur corporea forde, quantumcunque forde- nus id confiderans ait: Spectatomnia, videt . Ícat caro. abíeatia uno momento , fenfus fuos pertotius XV. Sicut Deus unitam fibi humanam Idem, orbis fines & mundi (ecreta circumfert , de- naturam primo habuit paffibilem , & poftea $ Chyf. fcenditadinferna, afcendit inde, verfatur in gloriofam, fic anima primo juncta eft carni hom.J, ! coelo, adhzeret Chrifto, conjungitur Deo. paffibili, demum glorificanda in coelo. pp. S. Bernar- VIIÍ. Sicut Deus caufa eft in mundo , in- XVI. Sicut, quamdiu aurum terrae com- Manfi dif;.- mixtum eft, auri nomen non habet, ita quo- 18; de din.fer.sr quit S. Bernardinus, incrementi in plantis, de dien t. herbis, floribus, fru&tibus &c. fic anima cau- que anima, quamdiu bonis temporalibus & ^nima., animse. terrenis immerfa confpicitur, fpiritus nomen. fa eít in corpore augmenti cujuslibet mem- F g, Dernth bri. minime meretur; &ideo, quando auima fpi- deintet dom'c'47. Píig.v.6 IX. Sicut Deus omnia, quaecunque voluit, ritus potius, quam caro dici mereatur, S. Am-S Amb. in fecit, incoelo, &interra, &inomnibus abyf- brofius his nobis verbis declarat: Ut poffit C 52. 1fa. fis, educens nubesab extremo terrze, fulgura quis dicere, inquit, anima mea in manibus jn plaviam fecit, qui producit ventos de the- meis femper erit, nonin carne fit, fed in fpiri- fauris füis, fic quoqueanima liberi arbitrii fui tu:'fed quando hoc fiet ? Krit, fi fe terre- dominio a Deo adornata operatur, quicquid nis non imtpifceat» eilibet, nunc ridet, mox plorat, nuncirafcitur, ' mox fe benignam exhibet, & voluntatis fuze- Dign?tar. j $. 6r S, Bernar- dominam. Unain effentia, inquit S. Bernardi- XVII. Sicut pupilla oculi, cum fit exigua, S Macar, Mp d'n, ubi nus, trinain potentiis nobilidimis, libero arbi- tamen eft vas ingens, quoniam intuetur una !om. 43 Man[i fupra, trio praedita, & dominioin res omnes corpo- coelum, aftra, folem, lunam, urbes, & alias dlf í '6' n'4 reas. HincS. Thomas de Villanova: Gran- creaturas; & eodem modo, quo confpiciun-. tur t X 120 Bibliothece Manualis ä'oncz'onqtoriæ tur in illa parva pupilla oculi fimul, & eo- - Cura. dem modo efformantur, & effinguntur , hoc XXV. Sicut ille maritus, qui uxorem do- modo fe mens habet in corde; ipfum cor eft minari permitteret,& ad viliffima quaeque do- Ananym.'y vas quoddam exiguum, ibi tamen Deus, ibi mus fervitiafe perfuaderiabillafineret, meri- E. Angeli, ibi vita & regoum, ibi tamen Apo- to ab omnibus ut infanus rideretur : ita non ftoli, & coeleftes orbes, ibithefauri minusille homo Deo, Angelis & daemonibus ibi funt omnia. gratiæ, rifum movebit, qui animam fuam a corpore, Manü di, XVIIL. Sicutfi Rex palatiumaliquod com- velut conforte, ad viliffimum rerum creata- AP-ILMA. paraturus, proquo emendo centum auri mil- rum amorem & ufum abduci patitur. liones abunde fufficerent, ipfe nihilominus .. XXVI. Sicutis, quiancillam optime vefti- Idem, pro eo omnes thefauros impenderet, Xomnia- ret & pafceret, dominze vero ipfi non nifilace- ;ä que regnä fua obseraret, de eo utique dicere ras fordidasque veftes, àc cibum potumque poffemus, quod palatium iftud infinito pretio viliffimum offerret, merito imprudens ac ftul- dignum effe aeftimaret; ita cum Deus nofter tus cenuferetur; ita non minorem ftultitiam $, Bernt- pro animaze redemptione non mundum , non committere putandus eft, qui neglectze ani- din.fer ä de ani coelum empyreum , non univerfam Angelo- mae cura omnem follicitudinem in corpore rum naturam & multitudinem, non denique Üügis unam tantum pretiofiffimi fanguinis ftillam, bene tractando impendit. qu2e univerfze terrae, coelo & Angelis, fimul & . $. VIL colie&ive fumptis, large praeponderabat, ero- v MOTIVA. - garit, facile tibi eft hinc indicare, quanti hanc $ $m animai fecerit & seftimarit. ; L. i gnitar anime, quze colligitur ex quatuor tàd. ( idemdift. | XIX. Sicut experientia conftat, n orinullas capitibus. I. Éx pulchritudine illius, 13: 7. 12 jnveniri jmagines in tali fitu & pofitura depi- de qua S. Bernardinus dixit: Si formarentur S. Bernar- &as, utoculos fuos in tefolum dire&tos habere tot empyrei cceli, quot funt aquarum gutt 26, din, fer.sE j videantur, absque eo, quod alios refpiciant, quot funt grana arenze maris, omnis pulchri- de dignit, nonobítante, quodeodem tempore in plures anim. à. Ie f tudo eorum fimul fumpta non polfet aequari c 3. aliosoculosfaos defixos teneant: Eodem mo- pulchritudini unius animze. Et paulo poft: " do Redemptor nofter i cruce fufpenfus velut Pictor atque Creator animze ipfa fapientia eft, viva?eterni Patris fui imago, divinze pietatis cujus fapientize non eft numerus, Deus fcien- fuae oculo unumquemque noftrum in particu- tiarum Dominus eft; ad creandum hominem lari refpicit, haud fecus ac fi copiofiffimus Paf- infinita potentia ufus eft, voluit eadem in- fionis fuze fru&tus ad alios minime extendere- finita potentia & fapientia fua formare ani- tur, unde laudabilitfimus ufus obtinuit, quod mam ad imaginem & fimilitudinem fuam: - -^ Qut'— imagini Eccehomó : verba illa fubfcribi foleant : Menfura pulchritudinem Dei, ad cujus imagi- nem facta eft. Vide, uae pro te patior. Menítura & potentiam, qua S.Bernar- — XX. Sicut fatuus effet, qui 'oþtimum( e- potuit: fapientiam, qua novit, & volunta- din. de di- quum extra ád pluviam poneret, & quadri- tem, qua voluit fic eam creare, & intelliges gnit anim. n.I. C 3. gam optime in ftabulo cuítodiret; fic quoque pulchritudinem ejus. 2. Éx creatione anima, fatuus eft, qui diligenter cuftodit corpus, & de qua ficloquitur S. Laurentius Juftinianus: $, Laur. de anima fua nihil curat. . Si id ex te, inquit, nequis addifcere, difce ab Jutt. in V S;Baül. de eito TE .. . XXL. Sicut corpus,, nifi pane fuftentetur, eo, qui creavit coelum, terram, maria & cun- (utt, compunc. yjvere nequit, fic & anima , nififpiritualis fa- &a, quz in eis funt, qui fcit fingula, quan- Thomx. anim, pientize alimento reficiatur, mortua eflt. ti fint, quoniam fingulis impertitus eft, quic- ä Anonym, XXII. Sicut figilli aut imaginis praeftan- quid habent decoris, quicquid virtutis, quic- tia ac dignitas ex dignitate objecti repraefen- quid.zeftimationis & pretii, ifte docebit, quan- I tati autideze colligitur; ita, cum anima fitad lÜ ti fit anima hominis , /illam ipfe magni pen- imaginem Dei facta, merito füummam quoque dit, qui opus fuum agnofcit: pro eruditione ex eo dignit z ejus univerfi fecit hanc machinam, ipfiusque creditur. atem æftimatiqnemque haurire ; ;tll eam fubjécit imperio , -non ut inhzereat illi, Granat, in XXIIL. Sicut in nucibus, amygdalis & fi- fruitionemque captaret ex illa, fed ut erudi- loc.com. milibus fru&tibus praecipua pars nucleus eft, tus per illam afcenderet ad notitiam ejus, qui V. eod. cortex verotheca tantum & receptaculum eft; fecit omnia. 3. Ex incarnatione; de quomo- ficanima quoque praecipua pars hominis cen- tivo fic difcurrit Jofephus Manfi: Si civitaswan dif, Vhry fenda, &abea, non a corpore velut cortice, ifta, quam inhabitas, a valido quodam exer- 13. n. 14. Sanf g dignitas & praeftantiahominis metienda eft. citu quaqua verfum obfeffa, ad extremum re- ll 141 da&a effet, adeo, ut ja&ura illius fecundum Immortalitas. vires humanas effet irreparabilis, Deus au- Anonym, AXXIV. Sicut naturalis appetitus rfiäte;riæ, tem e coelo copiofas dimitteret Angelorum quo appetit aliam formam fufcipere, argu- phalanges, quze pro tui folius defenfione ad- ä mentum eft corruptionis omnium rerum ma- verfus hoftes dimicando pugnarent, fimul- terialium: ita econtrario appetitus naturalis que per Angelum quemdam notum tibi fa- seternitatis, quiinanima noftra eft, immorta- ceret, hoc fe tibi fubmififfe auxilium, ut peri- litatis et argumentum; alioqui enim perpe- culum iftud indeclinabile evadere' poffes , g ram inftituta effet natura, fi ea rei impoffibi- jamque reipfa obfidione foluta hoftem non lis naturalem nobis appetitum folum totaliter diffipaffet, verum infuper sxï?hr U , inferuiffet, l ewr cxum ls pmnino fruitra eífet. te in totius univerfi Monarcham fublimaf- n pw t fet, L L] Titulus XIL — dnima. 121 hwnym.v mafífet, haud dubie favorem hunc inauditum terit: deanima hdbi's periculum, quamfiper- minime imaginabilem tibi fingulariter prae- diderimus, non amplius recuperare poteri- . ftitum permagni zeftimares. Myfítica animze mus, juxta quodícriptum eft: Quidprodeft hio- tuze Hierofolyma in poteftatem inimici per mini, i mundum C9c. Undenaturalis ingeniicen- peccati obfidionem reda&a erat, cum «ccce fura exigit,ut tanto unaquzeque res pluris zefti- : Deus proilliusliberatione, non jam Angelos metur, & diligentius cuftodiatur, quanto ma- mifit (licet perillos pacem intimari fecerit: E£t gis eft proficua, illiusqueamilffio majorem pof- interra pax ) fediplemetin propria perfona de fidenti jaturam facit, uti re&e concludit S. den, colo in hanc mileriarum vallem defcendit. Laurentius Juftinianus. Secundo ex COrporif Laur, Juft, - Proyter nos homines , €? propter nofiraza [alutem cura; de qua fic dilcurrit S. Thomas Villano- de fp.an. de[cendit de calis €$c. — Tibi vero fpeciatim, quo va: O fi fanandisanimse paffionibus eam ad- inter fineid fecerit, his verbis infinuat, dicens: Pro- hiberemus curam, quam curandis corporum pier te fuflinui opprobrium, operuit confufio faciem gegritudinibus adhibemus! Quid non fuftinet, S. Berna:- sHeam. 4. Éx Redemytione; quod motivumS. quid non patitur aegrotus pro recuperanda fa- din.fer.40 de anim, Bernardinus fic proponit: Quod fi quis quam- lute? Atrocesuftiones, horribilesincifiones, dignc dam pretioliffimi fanguinis Chrifti guttam pe- amaras potiones, diuturnas inedias faciles re- nesfe haberet,quantaillam reverentia & cura putat, dummodo concupitam recuperet fani- cuftoditurus eflet? Sed quantum debes habe- tatem, fedfi animazelanguor curandus eft,quic- re charam unam animam, pro qua totus fan- quid injungitur, duriffimum eft: modico vino guis Chriftieftfparfus? Similem fere conce- abftinere. non fuftinet lubricus; exiguo lucro $.Bern.£.5 ptum S. Bernardus, his verbis utens, aàjt: Si privarinonfuftinetavarus; & modicum humi- deAdr. ftillantem de cruce Domini fanguinem colle- liari nontoleratambitiofus; flocci penditur a- S Bernere giffem, effetque repofitus penes mein vafe vi- nim2e perpetua vita,& mortalis corporis amit- Qu ürst treo, quod portare fzepius oporteret, quid ani- tenda falus fupra modum diligitur. Undere&e (& dignt, mi habiturus effem in difcriminetanto? certe infert S. Chryfoftomus: Quam defenfionem S. Chryf mf a, T pretiofiffimum animarum thefaurum fervan- habebimus? autquam veniam? cum corporis h- de an. , dum accepi,pro quo Chriftus mercator nonin- ?egrotantis,ubi & argentum expendendum eft, fipiens,id eft, ipfa SapientiaPatris totum fuum & Medici accerfendi, & dolor magnus perfe- fanguinem fudit. Quid ergo infe'ix; quo me rendus,tantam habeamus curam, animam ve- —— vertam, fi, quod fibi Chriftus proprio fanguine ronegligamus? Prafíertim neque argentum pretiofius judicavit, contigerit negligentius expenfuri,neque negotium aliis exhibituri,ne- cuftodire? utiquenon folum irreparabilefuper . quedolores fubituri, fed absque his omnibus nos redundabit zeterns damnationis dam- elecione & voluntate fola omnino corrigere num, vecum tanquam conculcati fanguinis A- nos ipfi valentes, & exactefcientes, quod, nifi gni immaculati rei, feveriffime puniemur, O- id fecerimus,, extremum luituri fimus fuppli- ptime igitur Eufebius Emyffenus nos monet, cium. Tertioexratione reddenda; nam, utite- ! . diceus: Cuftodiamus ergo follicite,quod tanti rumS.ThomasVillanovare&eadvertit: Gran- S, Thom, cruoriscommercioChriftus redemit; reus ita- dis honor, fed grandis timor; .ex hoc peufan- Vill.de de- "S, Taur - queeritnon parvi pretii, fedfanguinis Chrifti, dum nobis eft, cum quanto timore & follicitu- 9€€« Ecd. S.Chryt. qui violat & commaculat animam,Chrifti fan- dinecavere debet anima jufti,neforte in ea ali- - Juft, n fefto 9. jnc.2.a 4 guine & paffione mundatam. — Quod benefi- Galat. quid turpe autindecensinveniatur, quod ocu- 'Thom. cium maxime augetur ex eo, quod pro una los tantze Majeftatis offendat. etiam fola zeque omnia pati paratus fuiffet ; lII Odium dginonis ergaanimas; nam ficut Maná dif. unde par (inquit S. Chryfoftomus) effe decla- tauro proprium eít , quod, quando ex recepto 4. n. zs. rat, ut quisque noftrum non minus agat gra- vulnere faucius, eum, qui ipfum vulneravitin- tias Deo, quam fi ob ipfum folum adveniífet: venire non poteft, ut fe de vulnere accepto vin- neque enim recufaturus fuiffet, vel ob unam, dicare poffit,figuramfeu ftatuam illius in thea- tantam exhibere difpenfationem, adeo fingu- tro repertam aggrediatur; eamque cum in- lum quemque hominem pari charitatis modo gentirabiecornibus, dentibus & pedibus im- diligit, quo diligitorbem univerfum. petatatque convellat; idem quoque inimicus IT. ZEquitar, quae iterum ex tribus capitibus infernalis facere videtur; quia enimDeum;qui colligitur. Primo ex unitate auimg , de qua fic ipfum in abyffumprzecipitem egit, per vindi- S.Chryt. difcurrit S. Chryfoftomus. Siin corpore, in- &am lzedere non poteft, omnem vindiétam ad- 'SManfx di ap.Manfíi quit, quamvis infinitis coronis redimitus fis, , verfus hominem toto conatu exercere tentat, ifc. x9. ^ 13. fl [4' n I4s corpusinterim habeas natura morbidum &in- utpote in quo imaginem & effigiem Dei inve- fanabile, etiamfi regnum totum impenderis,ut nit,atqueideo in hoc mundi theatro eidem per etiam innumerabilia corpora, & urbes, & pe- fuggeftiones &infultus fuos omnemalum in- cunias adjicias, non poteris corpus corrigere, ferrefatagit, quafiin hocomnibus viribus con- quantoid magisinanima? omnia duplicia de- nitens, ut imaginem & fimilitudinem, quam dit Deus naturze noftrze, duos oculos, duas au- Deusilliimpreffit, deftruere, & totaliter abo- res, duas manus, duos pedes, ut fi alterum ho- lerepoffit; fcitenim, quodillaimagine fubla- 'rum lzefum fit,peralterum indigentiam releve- ta, comparatur jumentis infipientibus, imagi- mus. Animam verounam nobis dedit, hanc fi nemipforum adnihilum rediges. Quod confir- perdiderimus, quonam patto vivemus? Quod mans S. Bernardinus : Tantze, inquit, zeftima- S. Bernar- S.Ephr. confirmans S.Ephrem: Non eftnobis, ait, cer- tionis eft anima apud diabolum , ut myftice, din.de an. ! l.devirt. tamen de pecuniis ! quarum ja&turam licet quis cum vellet divifionem de regno inter fe & dign. 8. £. in prol, fecerit, alios proillis rurfus comparare fibi po- C. 70 Deum, popofcerit a Domino dicens Gen. 14. R. P. Lohn. Bibl. Man, Tom. I, * | L $ 122 Bibliothece Manualis: Concionatoriz Da milá amimas; catera tolletibi. Sed infenfatus taaltitudineescreata. Secundo; quamma-S.Bernar- J Tertio, cum din. dedi- & ftultas homo nihil vilius habet, quam ani- gnus thefaurus es zeíiimata. mam fuam. quanta diligentia es cuftodita. Quarto, cum guiþ. an, 51 . IX. quanto dolore es deperdita. Quinto, cum La sccesemansa A MOTIVA ALIA quanto dolore es qusefita. Sexto, cum quanto Pro /ZAnimmg cura. ftuporees confiderata. Septimo, cum quanto k uia eft templuim €8 imago Dei: fi ergo pro pretioesredempta. O&tavo, caum quanto gau- dioes reinventa. Nono, cura quanto praemio tanto piaculo habemus, templum ma- eris beata. Quantum anima aliqua ex horum teriale humani fanguinis effufione vel fordi- omnium motivorum confideratione haurire bus polluere; quanto major follicitudo adhi- lumen poteft,ad femetipfum cognofcendum & benda erit, nevivum Dei templum &imago,id zeltimandum, ne ex hoc tantze dignitatis cul- eft, anima, foedilfimis peccatorum fordibus, & mine decidere aliquando poffit; Atvero fum- $r Chrilti facratiffimo fang à uine qpoda'mmodq ef- ma noftri infelicitas eft, quod animam noftram fufo poiluatur. deque t Il. Quia nihil pretiofius eftin univerfo mun- huic corporis luto conjun&tam, in mediis ho- drantic ruminferiorum bonorum fordibus, nimis faci- debito, do, exceptis Angelis; fi ergo tam follicite cu- liter perdamus. Unde5.Bernardus ait: Affe- ftodimus gemmas , aut alias res pretiofas ; &ionibus obligata,& illita terrenis,fuam ipfius quanto magis cavendum erit, ne animze in- faciem confiderare non poteít: Infixa eft in li- comparabiliter magis pretiofz jaCturam fa- ciamus ? : 1no profundi, & feipfamnon videt; fed putat formam fuam eife luteam illam ; ; qqam pqrtat, S, Chryf. III.. Quia unicazz dun'axat animam habemus : imaginem. 1 | 19. ad ua perdita omnia perdidimus, uti eleganter IL. Con[iderati . pop. An- o fabrice corporez, de qua fic s. Bemar-. tioch, S. Chryfoftomus indicavit his verbis: Omnia difcurrit S.Bernardus: Corporis ftaturam de- din fer 24 duplicia naturze noftre dedit Deus, binos ocu- dit Deus hominirectam, forfitan utifta corpo- in Cant. —— --- —— - CC o — —— — los, binasaures, binas manus, binos pedes: fi rea exterioris viliorisque reGCitudo figmenti ; alterutra pars eft laefa e duobus, necelfitati per hominem interiorem, il'um, quiadimaginem alteram fervimus. Animam vero unam dedit | Sewtts nobis, hanc fi perdiderimus,quid fupereft,quo- Dei factus eít, fpiritualis fuze fervandze recti- 7». il ? tudinis admoneret, & decor limi deformita- Ql cuminvita maneamus ? tem argueret animi; quid enim indecentius, IV. Quiainomnibus rebus volumus opliz;a quam curvum recto corpore gerere animum? 1l habere? cur ergo non & animam optimam ? Perveríares eít, & foeda, lateum vàs; quod eít vide $.3. n.28. corpus deterra, oculoshaberefurfum, coelos al $. X libere fufpicere, fpiritualem vero & coeleftem MEDIA creaturam fuos oculos, id eft, internos fenfus : äd dignazm ani ma cjlimationem concipiendam. atqueaílectus, trahere in terram deoríum. fï: nugo — T. J eflio €9 notitia S. Scripture , uti Salvator MURSSNC SESDEENISD i Card int, nofter indicaffe videtur, dum modum .. Ad anima curam concipiendam. dl ü 15.LUC sosdocere volens, quo animam noftram hisce H Frequens invocatio auxilii divini : nam Sap.g. bonis caducis & terrenis imrmerfam reinveni- juxta Salomonem nemo poteft effe continens v. 2r. ( (atque adeo etiam folidam animae curam ge- À re valeamus, parabolamillam de drachma illa i * ft fivegemma perdita adducit. Circa quam Hu- rere) nifi Deus det. IV. Humilitas: nam ita C hriftus ipfe figni- Matti;l.l C " go Cardinalis ita fcribit: Per drachmam figni- ficatur quzelibet anima, Dei imagine infignita; ficavit, dum dixit: Difcite a me, quia mitis V. 29. Etinterlinearis ait: Drachma eft numerus fum, & humilis corde, & invenietis requiem Q animabus veftris. Q certze quantitatis habens imaginem Regis, ta- do lis autem nummus eftanima noftra, qui Deiin V. Accurata [em[uum cuflodia : ita quippe Sa- Proy, 4. feimaginem expreffam refert. Bedamodum Jomon fuafiíffe videtur, dum dixit: Omni cu- 4 23- E tu exponit, quo hazec moneta perditur, dicens: ftodia ferva cor tuum (& animam tuam) quo- [4 Mulier drachmam perdidit, quando homo, qui niam ex ipfo vita procedit. VI. Abnegatio affidua: dehac enim locutus Matth.xc, NY tlio conditus adimaginem Deifuerat, peccandoa Vic, fimilitudine fui Conditoris receffit; frequen- eft Chriftus, dum dixit: Qui perdideritani- V-39. - terenim gemmambhancinter emolumentorum mam fuam propter me, inveniet eam. re VIL. Zmor. £5 d temporalium, vel carnalium voluptatum for- des & immunditias perdimus, quisnam vero juftorum animze in manu Dei funt, & nontan- fludium julitiee chrifliana ; nam Sap.3.v. r. modus ad eam reinveniendam przecipue eft get illos tormentum mortis; vifi oculis infi- Sy15 AL €on « obfervandus? Accenditlucernam,Scripturas pientium mori, & quafi exterminium exitus f & facros Do&ores pervolvendo: Lucerna pe- illorum, illi autem funt in pace. Talesinfine la lt dibus meis verbum tuum; quia, qui natalium vitze cum veritate dicent : In manus tuas animae nobilitatem, & quantam Deus nofter commendo fpiritum meum. Qu illius habeatzeftimationem , pulchritudinem, Chnyt. « | N item & finem, ob quem a Deo creata elt, intel- $. XL I l ü ligere cupit,neceffarium illi eftad hoc, ut divi- ASCETIC A. C7tau Un ni verbilucerna adhibita facra volumina per- volvat. Quidautem infpecie magis confide- L De hac fequentia noffe debet Afceta. liej rare debeat, clare S. Bernardinus declarat, di- Primo dignam de ejus pretio & di- ipf cens: Confideraanima mea, primo, inquan- guitate zeftimationem concipere, quam qui- &C dem | L — us XIH. Z Ininia. 123 M Bemäk dem haud difficulter 'obtingbit, fi ea, quce ex n dedi. neceffitate infirmitatis coa&us femper necef- |9tt, i. SS. Patribus fupra allata funt, bene ponderet, fe habeat Dominum fuum requirere. addatque memorandam hanc S. Ambrofii fen- li. Noffe debet, quomodo ad di&tam felici- tentiam: Pic&us es, o homo, piétus es a Domi- tatem & perfeCtionem fuam pervenire queat, noDeotuo. Bonum habes artificem atque nimirum eo modo, quem Hugo indicavit, di- pi&orem; & quidintepinxit? absquedubio cens: Videhomo, dicit mundus, quomodo a- imaginem & fimilitudinem füam. lmago ad mavitte, quiproptertefecitme. Serviotibi, naturam fpeCat, fimilitudo ad divinos mores, quia fa&tus fum propterte, ut ferviasilli, qui atque ita anima tua eft expreffa effigies Dei, fecitme & te: mepropterte, &tepropterie: quantum interminata illa vis ac natura exi- fi fentis beneficium, redde debitum; fiaccipis ä guo in opere przefentari poteft. Non parum benignitatem , reddecharitatem. Clarius S. S. Greg. etiam augebitur hzec zeftimatio, fi, quanta pro Gregorius: Quoquofe verteritanimá, inquit, l. 26. mor, quavis anima Chriftus egerit, tuleritve, fedulo fi vigilanter intendit, in eisdem ipfis Deum in- S. Bern. . perpendatur, fiinquam, ut S. Bernardus hor- venit, per quze reliquit, ejusque potentiam eo- de qua- tatur, memoria reíriceturi ifantilium necefli- rum confideratione cognofcit, quorum amore druplic, debito, tatum; deinde laborum, quostulitin przedi- deferuit: & per quze pervería cecidit, per hzec cando, fatigationum in difcarrendo, tentatio- convería revocatur. Hinc S. Bernardus api- S.Bern, in S num injejunando, vigiliarum in orando,lacry- mam fic alloquitur: O anima infignita Dei 'nedit. marum in compatiendo, iufidiarum in collo- imagine, decorata fimilitudine, defponfata in t .. quendo, poftremo periculorum in falfis fratri- fide, dotata in Spiritu, redempta fanguine, de- , - bus,convitiorum, fputorum, colaphorum, fla- putata cum Angelis, capax beatitudinis, hae- gellorum, irfionum, fibíannationum, expro- res bonitatis, rationis particeps, quid tibi cum ( S.Beruar; ; brationum, clavorum, horumque fimilium, carné, qua haud aliud vilius fterquilinium in- - n ferq] quae in falutem noftri generis operatus eft tri- venií ? nimirumfurfum, ut bene notat Sene- , in Cant; ginta & tribusannis, & paffus in medio terroe. ca, animum vocantinitiafua; eritautem illic L H . M. Noffe debet, in quo confiftat perfectio etiam ante, quam haccuftodia exfolvatur. Si Senec.ep. 1 &felicitasanim3e; qua dere przeclare difcur- vitialua deferuit, purusqueaclevis ir cogita- 8o. tiones divinas emicuit. l. 77.à Senec.ep.rit Seneca in hunc modum: — Quae conditio a Iu "- rerum, eadem & hominum eft. Navis bona IV. Noffe debet, eurhomo reffus fit conditus ; Ecclef.c.7 dicitur, non quz pretiofis coloribus picta eft, 5 nam, ut Ecclefiaítes ait: Inveni, quod feceyit Rüperc. in Ü nec cui argenteum aut aureum roftrum eft, Deus homiuem reilum. Rupertus Abbas Tui-^? 9** " nec cujus tutela ebore celata eft, neque fifcis teníis ait: Forma corporis in hoc folo ani- $ atque opibus regiis preffa eft, fed ftabilis & mante furfum caput attollit, coelum intuetur, firma, & jun&uris aquam excludentibus fpif- terramque calcans pedibus, erecto pe&ore in- fa, adferendumincurfum maris magis folida, $ cedit: reddiditquemox rationem, cur divinus | . gubernaculo parens, velox, & non fentiens ille artifex corpus humanum, utpote animze ventus. Gladium bonum dices, non cui de- manionem, czelum verfus erigere voluerit: auratas eft balteus, neccujus vagina gemmis fydera vel coeleftia regna füperne pofitis.me- diftinguitur, fed cui ad fecandum fubtilis a- ditari commonetur oculis. Quod confirmans 1553 )SV.ZL cies, & mucro munimentum omne rupturus. S. Gregorius: AdDeum, inquit, fufpenfa eft; $. Greg. " Regula, non quam formo/ía, fed quam re&a aquoformata; & quiaad Deum folum apoe-l. 26. mor, fit quzeritur; eo quidque laudatur, cui com- tendum facta eft, omne autem, quodinfra ap- * 29 j- Matthts paratur, quod illi proprium eft. Ergo in ho- petit, minus eft, jure ei mine quoque nihil attinet, quantum aret, non eft. non fufficit, quod Deus j fl quantum Ííemneret, a quam multis falutetur, .. V. Noffedebet, curinfpirando crtata þt.ani-Theod.il- quam pretiofo incumbat lecto, quam perluci- ma; id enim ob varia myfteria indicanda e(tin Gen. q. /do poculo bibat, fed quam bonus fit; bonus, 6 L 3- Prof, & fa&um, &inprimis quidem Theodoretus ait, N autem eft,fi ratio explicita & recta eft,& adna- Moyfen hoc loquendi modo infinuare voluiffe, . 4- 23' turae fuze voluntatem accommodata. Haec divinze omnipotentize 2eque effe facile, ani- Ü vocatur virtus: hzec eft honeftum & unicum mam noftram creare, quam nobis pronum eft S.Bern.dehominisbonum. ClariusS Bernardus: Ad refpirare. Quod fiurgeas, cur igitur divina fa- dedic. imaginem Dei facta anima rationalis, caeteris j pientia ad illam creandam divinarum perfo- rebus omnibus occupari poteít, repleri omni- narum confiftorium congregarit? Refpondet, nino non poteft; capacem enim Dei, quid- id factum fuiffe ad honorandam natalium ani- Hinc S. msap-zrï-f' uid Deo minus eft, non implebit. mz2e nobilitatem, five ad adeo digni operis ma- n- S.Aug. 1.6 Auguftinus: Vze,inquit, animze audaci, quze jorem honorificentiam. Aliud myfterium,cut ül eonfeft. fperavit, fi a te receífifet, fe aliquid melius animam noftram infpirando crearit, eft, ut no- ü$ habituram. Verfía te, revería in tergum, & in bis infignem quamdam , qua anima prae cun- n latera, & in ventrem , &dura funtomnia, & &is aliis creaturis praefulget, excellentiam in- " tu folusrequies, & ecceades. Atque hzeccau- finuaret, nimirum, quod non educatur e po- S. Chryf, faefít, cur, ut S. Chryfoftomus inquit, omnem tentia materize, feda Deoimmediate ex nihilo füper creaturam fenfibilem Deus armatam & muni- creata, corporiinfundatur. Unde Abulenfis Abulenf, Matth. C.7 t2 creavit, alias veloci pedum curfu, alias ait: Notatur,quod anima hominis eft aliis for-ibid, unguibus, aijas pennis, alias cornibus, homi- mis perfectior, quia non eft edu£ta ex potentia nem folum fic difpofuerit, ut virtus illius fit materize, fed fuit creata a Deo, & infufa corpo- ipfe Deus, & in eo, in quo inferiorem ipfum ri, quod notatípiratio aDeofacta. Denique J j fecit, in ipfo fortiorem elfe voluerit in fe, ut aliud quoque zmyíterium a Pererio tangitur, Jl 2 ül- /R. Pat. Lokn. Eiäl: ÀMMan. T0s.. [. Jl I! Bibliothece AManualis . Concionatorie 124 Perer,in. nimirum, utperhuncadmirabilem þrodu&io— ret,quas virtutesquanto. plus quisque in feipfo &.2. Gen. pis füze modum dignitas animzenobis infinua- habet, tanto propius eftDeo, & majorem fui Conditoris gerit fimilitudinem. retur; hic enim zemulatur modum, utita di- Eullii U M. Cs dMERL- CR cam, quo ipfamet divina fapientia procedit, X. Nolfe debet, cur anima corpori fitimmer- EliasCret, fas ad quod dubium Elias Cretenfis, Gregorii orat. 1. - quze de femetipfa dicit: Ego ex ore Zltijfuni Nazianzeni commentator,hisce verbis refpoa- | grodivi, fiquidem etiam anima noftra de ea- J dem przerogativa gloriari poffe videtur ; ficut det: Hsec una caufa eít, inquit, cur anima i | cum corpore copulata fit, nempe ut per col- enim halitus feu refpiratio homini vitam tri- buit,itaquoque Deus eft, qui animze vita lu&tationem adverfus ipfum & mundum , & máo afflictionem , quam hinc perpetitur, nontan- nat, & per quemipfa fubfiftit. g S.Aug.l.x VI. Noife debet, cur anima ad imaginem Dei tum ut domum, fed etiam ut zerumnarum & 1 — conf.c.r. creatafit; Cujusrationem affignat S. Augufti- afflicionum, quas in hac vita pertulit, prae- ï l mium, futurorum bonorum jucundltatem ha- " nus, dicens: Feciftinos, Domine, ad te, & in- beat. Í j quietum eft cornoftrum, donec requiefcat in Magnam igitur anima per hanc cum $ Ankt. | S.Lau. te. B.Laurentius Juftinianus quoque ait: Ad corpore conjunctionem habet praerogativam prae tota natura angelica, fiquidem haec pro ] áedgn.c Juft. c. 5. imaginem Dei fa&a anima rationalis , czeteris conait vit. de ling. oronibus occupari poteft, repleri non poteft, illo folum inftanti, quod fcholze angelicum ap- hum j pellant, mereri potuit; anima vero meritis , capacem enim Dei, 'quicquid Deo minus eft, PU. ] non implebit. le divitem facere poteft, quamdiu corpori uni- $, Clem. V. Noffe debet, cur fioninem Deus mamu pro- ta fuerit, fuisque meritis omnes fpiritus Bea- torum, etiam Seraphinorum, in immenfum Aler.L.2. grig cregrit, de quo fic loquitur S. Clemens: Prod.c.3- ( noniam ejus figmentum eft: & alia quidem poteft tranfcendere. Huic accedit, quod ut S. Paulus ait: Aon coronabitur , nifi qui [egiti- . folo juffü facit, hominem autem per fe manu fabricatus eft, & quid ei proprium infpiravit. me certauerit : ad hanc vero luctam fubeun- Ifä fug. Vi&. VIiI. Noffe debet, cur homoimago Dei dica- dam anima corpore opus habebat, quia caro in fumma concupifcit adver[us [piritum, 9 [riritur adver- ! 6 Bontr. h fent, tr.5. tur, id quod Hugo de S. Vi&torefequentibus 316 €, 2» verbisindicavit: Creavitadimaginem fuam, fus carncmi: ac proinde plurimum animze cor- i poris beneficio lucrantur, dum mediante cor- quia non eft ei usque quaque fimilis: F ilius pore tot gratiis coeleftibus locupletantur. .S, S. Bonav, autemimagoeft Patris, & nonadimaginem; 'gred e Q* quia quicquid habet Pater, totum habet Filius Bonaventura inter alias rationes , ob quas per. cond, animam cum corpore unitam effe dicit, etiain €, 6o. pernaturam: Homo vero eft, quid ad Dei, ad | imaginem, quia non per naturam, fed partici- in medium affert fequentem : -ut anima, fer- | patione velimitatione habet ea, quze Deitatis viendo Deo in corpore, habeat majus meri- ] CT EX iï tum, quia ubi major pugna, major vi&toria, & ä Tolet, i funt; quod confirmans S.BernardinusSenenf. Quielibet anima, inquit, adimaginem Dei for- per confequens, major corona; difficultas e- 1. 8 iata, tres potentias habet , videlicetintelle- nim corporis multum valet ad efficaciam me- &um, memoriam & voluntatem, quze funtfa- rendi; ficut corpus vivum valet ad fructum ï &a ad imaginem Trinitatis; Primo quidem peenitentize, fic poft mortem refufcitatum va- ql lebit ad confecutionem ftolce duplicatee. Ne- Á intellectus, & hic creatus eftadimaginem Fi- li; Secundo memoria, & hzec creata eft ad que enim fola anima, fed etiam corpus coro- Q imaginem Patris; Tertio voluntas, & hzec nabiturgloria, utpote quod una cum anima f meriti fuit inftrumentum, dum fecundum di- N creataeftad imaginem Spiritus fan&ti. Etite- tumalibi: ImagoDeiinanima, inquit, confi- &amen anim?e & reCtee rationis ei fubjectum ( ftitin naturalibus proprietatibus & potentiis, fuit, feque affligi permifit: atque hic ftimu- o lüs ille erat, quem S. Chryfoftomus ab anima ejus fimilitudo veroin gratuitis, hoc eft, in vir- k tutibus, divina charitate, & divina dilectione. corpori fuggeri, & monitionis loco proponi b Santtus vero Thomas de Villanova ait: lma- volebat, ut tanto libentius fe pateretur pro f animae falute mortificari : Dicit enim: Ne- go confiftit in potentiis, fimilitudo in bonis. fuw Primum eft debita proportio potentiarum ; fe- quaquam nos umbra hzec fugitiva feducat. Largiffimam profe&to mercedem pro contem- o cundum ornatus gratiarum & virtutum. Qu S.Lecon I . IX. Noffe debet, quo fine condita fit anima ; pta voluptate capiemus ; atque ipfe ad tuam aC de jejun. animam]loquere: Triftaris, quodte corporis id quod S. Leo indicavit, dicens: Si creatio- 10 is noftre intelligamus exordium, invenie- voluptate defraudo? fed lzetare potius, quia lt mus hominem ideo ad imaginem Dei condi- tibi coelorum regna providebo. Tertiam ra- tionem S. Nazianzenus affignat : , Haec noftra S. Greg. Bl tum, ut imitator fui effet authoris, & hanc ef- tü fe naturalem fui generis dignitatem, fi in no- temperatioeft, ut, cumimaginis dignitas no- N^7. erate o bis quafi in quodam fpeculo divinze benigni- bis animos extulerit, pulvis eosdem depri-?^ ^ mat, contrahatque. : Idem quoque Lauren- S.Bern, tatis forma refplendeat. S. Bernardus vero c.47. 4€ caufamhanc reddit: Confilio fanctze Trinita- tius Juftinianus his verbis tradit; Utex quali- myfen tate exterioris bominis difcat, non elate prae- tb ag M int. 97* tis.4d imaginem & fimilitudinem fuam crea- ) ) ) vit te Creatortuus, quod nulli alteri ex crea- ferrefe, fed ex continuis puriionibus, quas turis donavit, ut tanto eum ardentius dilige- indefinenter propter infirmitates & neceffita- tes carnis patitur, fpiritus materiam fumat, $ Uf C res, quanto mirabilius ab eo te conditum in- ) G8 Q S. Ambr. telligeres. S. Ambrofius vero fic de hoc fine fe in humilitate cuftodiendi. &ord | in 1. dedign.difcurrit: Ita homo creatus eft, utcharita- XL Noffe debet, i» quo confiflat pulchritudo S. Chryf. ] PI'( condit, Q tem haberet, ut bonus effet, & juftus , ut pa- anime , €? quomodo ornanda fit; de qua materiain Pf 44. & h?m.c.g. fic difcurrit S. Chryfo&omus : Quae eft pul- tieus atque mitis, mundus & mifericgrs fo- chri- l ' | L e Titulus XIL — dfnima. 135 chritudoanimx»? Eadem hoec eft, quae ani- XHIL. Noffe debet, inquo confiflat fanitas ani- S. Bonav. mam Creatori fuo fimilem efficit, nimirum mz, quam S. Bonaventura breviter explicat, !.2. c.8. de chriftianze virtutes; Temperantia, aequalis dicens: Sanitas animze confiftitin reCta & cir- prof, rel, EtsCre cumfpeGa actione, in cautze locutionis- obfer- LOtat, 1. morum moderatio; mifericordia in indi- gnos, charitas, mutuus amor fratrum, erga vatione, in rectitudine voluntatis, in ordina- fillos pietas, morigera & obíequens erga tone affe&tionis, & autilitate cogitationis. Deum obedientia, legis plena obfervatio, ju- Salus corporalis in humorum contiftit bono flitia, anim?e contritio, hae funt animze pul- temperamento, ita, ut unus non przevaleat, chritudines; atqui non funt hzecnatürze, fed aut praedominetur alteri: Eodem modo falus m propenfioris ftudii acliberze voluntatis. EHic fpiritualis in recta appetituum & affectuum pulchritudo, hzec noftra cum illo, de quo fcri- temperie confiftit; quia, fi hi inordinati & mi- ptum eft: fpeciofus forma prze filiis hominum: hus bene regulati fuerint,& reCt» rationi,Deo, " timilitudo in manu noftra eft: Cum penes fe fanctzeque ejuslegi nonfubjiciantur, mox in- non fant hzec animze orbamenta, poteftisfuo detalis neceffario intemperies exoritur, quae S. Ambr. iure fibi fümere. Quomodo vero ornanda fit, mortem fpiritualem infallibiliter inducit. Et l. dedign. J condit, S. Ambrofius his verbis indicavit: Quisque idec S. Ambrofiusinquit: Hsec eft animze fa- diligenter attendat primse conditionis fuze nitas, hzec falubritas mentis, utaffluentia cet- $ hum.c,3. . excellentiam, & venerandam infeipfo fanctze fecerroris, fiftaturculpa, neferpat ; ceffante . "Trinitatis imaginem agnofcat, honoremque incentivo culpze, falustuaeft, atqueinoffen- fimilitudinis divinze, ad quam creatus eft, no- füs vigor anim»e fe refundit. bilitate morum, exercitio virtutum, dignitate XIV. Noffedebet, quamturpe fit, tantatm cor- S. Chryf. meritorum habere.contendat; at vero, ut ? goris curam, €9 anima exiguam gerere ; quid enim h. 45. in atth., h»ec omnuia confequi valeat, curet; ut prius de eo ditturus effes, qui omne ftudium, ma- le 0 preemittat, quodfequitur: Diligentius atten- gnorumque fumptuum impendium in habita- dat primae conditionis fuze excellentiam. S. tione fua füperbis tapetum pretioforum peri- '" S.Bonav. Bonaventura conditiones Deo defponfat a- Itromatibus exornanda, marmoribus elegan- [« in C-3-19- nimge fequentibas verbis indicat: In fponfo tiffimisincruitanda, auro argentoque illuftran- 4 i . eligendo quataor funt: Genus, Virtus, Sa- da,ítatuis picturisque artificiofiffimis decoran- -: Sn Bonavo L 2. de 0 pieatia, Pulchritudo, quze oinnia fumme in da,impenderet ; fequeipfum pofteain fterqui- Filio Dei reperiuntur, & ideo oportet, quod linio oinnibus aeris temporisque injuriis nu- " per.cond, Ql 60! fponfa ejus przeparet fe, & nobilitet; in fpon- dum, veluti futurum praedam exponeret? Ta- ] fa eligenda fimiliter quatuor confiderantur: lis eft illorum ítultitia, qui toto.vitze fuze de- Genus, Pulchritudo, Divitize, Mores. curfa pro corpore, quod pro brevifimo tempo- Tolet. in XII. Noffe debet, qualis obligatio oriatur ani- re anim:e eít domicilium & habitaculum, la- a borant, veftibus pretiofis illud adornando, ci- tit. 8. CaP* m ex; beneficiir acceptir, de qua fic difcurrit Man- ! fi: . Lucas cap. 15. Evangelii fui nonnulla bisexquifitis pafcendo, atque ut ejus appetiti- recenfet miracula,quzeSalvator noiter unicui- bus plane fatisfaciant, eidem de omnis gene- quelanguido manus fuasimponendo patravit; ris deliciis, voluptatibus, divitiis, honoribus, At ille fingulis manus imponens, curabateos;. circa & aliis centenis ejuscemodi commoditatibus 0- quze verba quzeftio exoritur, curfcilicet Chri- profpiciunt; animam interea adeo turpiter r ftus hoc modo infirmos curandi ufus fuerit? defpicientes & pofthabentes, ac fi (imul cum j Ratio autem difficultatem hanc movendi eft, corpore moritura & interitura effet. D. Chry- quia tot aliis non folum fanitatem, fed & vitam foftomus de modiea quadam corporis parteita folo verbo reítituit: Leprofum enim folo ver- loquitur: Pupillam oculorum tuorum, ne mi- [l bo volo mundavit: Coecum per unicum ver- nimo lzedatur pulvere,diligenter cuftodis, aui- j bum refpiceilluminavit; filium viduae a morte mam autem tuam tanta .Ixnalorum. congerie f0 füfcitavitfolum dicendo: Zdolefcens, tibidico: preffam negligis. X ie - furge. Cardinalis Toletus ad praefensintentum - XV. Noffe debet, quo fenfu vert i fit axioma : . Alb. M. l. dead- it optimeitaloquitur: Significabatunumquem- nima magis efl, ubiamat, quam ubi animat : ho- hzr. Deo m- " que beneficio accepto ita obligatam manere, rum fenfum verborüm S. Albertus M. fic ex- C. E É^ plicat: Trahit amor amantem extra fe, & col- m acgratum fe debere benefattori praeftare, ac fi i folus ipfe beneficium recepiffet; vitium enim locateum in amato, faciens ei intime adhzere- hominum eft frequens, minus fe obligatos a- re. Plusenimeft anima, ubiamat, quam ubi )À 4 gnofcere beneficiis, quze aliis etiam conferun- animat, quia fic eft in amato fecundum pro- 6 Greg tur, quafi majorliberalitas conferentis minus priam naturam, rationem & voluntatem ; fed a oráti obliget recipientes, cum potius id eos debeat ineo,quodanimat, tantum eft fecundum quod l"'6 efficere magisgratos. Quod confirmans Eufe- ,rïw e&-ïforma? quodetiam brutis convenit. )nu Eíhebius bius Emylffenus, Chriftus, ait, ficut pro cunctis Emyfen, paffus eft, fic pro fingulis, ficut ei totum debent $. XII. li« exh. a pleb. univerfi, fic totum finguli, fed quodammodo CONCEPTUS PRJEDICABILES. plus finguli, quam univerfi, quia quantüm ac- n I. E x occafionefententizeillius: Cujur eft ima- Matth. e2, It S,Chyyf. ciperentfinguli, tantum univerfi, Quid enim decomp. interelt, fi &aliis praeftitit, cum, quzetibi funt - go hac €9 fuper[criptio ? poteít pulchre v- 2. | üt: cord. l, 2. »voftita, itaintegrafünt, &ita perfe&a, quafi explicari, quomodo homo fitimago Dei,atque nullialiiexhis aliquid fuerit praeftitum? Quam adeo in duas partes dividiconcio. In prima o- d (bf nl'ï Mb eandem doctrinam pariter D. Chryfoftomus ftendatur , in quibusrebus pofita fit hzec ratio lnd traditlib. 2 decomp qi-m&i()ne cordis, feu forma imaginis, nempe in cognitione & t jl 2a1nge n 'Q,3 ! m — 6 Bibliothece Manualis Comioäatoæ u li amoreDei; perhzec duo enim perfecte affimi- ei, qiii arborem plantavit, merito & fractus bit latur illi, & perfe&tionem illius, beatitudinem- adícribuatur, quidni & Deo, qui folus animam queparticipat. Infecunda oftendatur, quan- creavit, fru&ctus quoque illius boniadfcriban- i topere hzec cogitatio quemvis excitare debeat tur? 2. Utmemiuiflet, quod, ficutanullare ad omnem peccati maculam & injuriam ftu- in creatione fua dependebat, ita iu vivendo diofiffime cavendam; fi enim pro maximo pia- quoque folum Deum refpicere, ejusque glo- 13 al culo habemus, imaginem B. Virginisautalte- riam & honorem querere debeat,fi quideim di- du rius Sancti in lutum projicere, autaliam eis it- gnitatem & felicitatem fuam fuftinere velit, id f— reverentiam exhibere; quanto majus cenfen- g quodapteexpreffit S. Auguftinus, dum dixit: dumerit, ipfius Dei imaginem in ftercus vo- Scio, Domine, quia male mihi eít praeter te, qU luptatum praecipitare, & graviflima peccati non folum extra me, fedetiamin meipfo. Et iL Aferri poteft eum in finem omois copia, quze Deus meus non eít, egeftas QUi 1 injuria afficere. & exemplum Boleslai Regis Polonize, qui patris eftmibi.Utadeomerito quisque faluberrimam faiimaginem collo fufpenfam, quoties ad pec- illam Senecze fententiam fibi applicet: Nolo Cam f catum tentabatur, pectori appreffit, dixitque: 3,10, /ü tibi deeffelzetitiam, volo illam tibi domi nafci: of Abfit pater, utremaliquam tibi, mihique mi- nafcetur, fi modo intra temetiäfum fit. Caete- (en.g. T I)0 nus honorificam committam. Vide Fabrum r2 hilaritates non implentpe(tus, fed frontem (i Ui inDom.22. poftPent. c. 5. & 6. remittunt: levesfunt, nififorte tu judicas il- I. Cor- 3'1 Il.. Exoccafionefententize S. Pauli: JVe[ci- lum gaudere, quiridet. Animus debet effe a- Ya v. 16. tir, quiatemplum Dei eflis, €9 Spiritus Dei habitat lacer & fidens, & fuper omniaere&us. 3. Ut Hit ; invobir? Poteftmonttrari 1. quam vere nobile meminerit, omnemifpem fuam in Deo ponere; Bu u [ templum fitanima, eumque in finem compa- adquemenim opus quodque magis confugiat, ratio inftitui cum templo Salomonico, dicit- quam adartificem füuum? . Unde eleganter 5. ! s,l.&m-inf , qu que, quod anima in tribus illud longe excedat, Chryfoftomus hominem ad hanc fiduciam fic f nempeinfumptibus fa&is,in cultu Dei, favori- hortatur: AnimaliafecitDeus propterhomi4 F ïg [ busquecollatis. 2. Inferri poteít, quantopere nem, hominem propterfeipfum. Siergo ani- j cavendum fit, ne hoctemplum polluatur, per malibus miniftrat propterhominem, homini- | fAoploten transgrelfionem verbi divini,& fanguinis Chri- bus non miniftrabit propterfeipfum? quidni | ] . a fti perditionem per peccatum mortalefactam ; ergo dicat cum S. Davide: Mihiautem adhz- Pf78.v.18 f aut certe, fi poliutum fit, quam celerrimeite- rere Deo meo bonum eft, & þonere in Domino * X I rum reconciliandum fit, Deoque confecran- meo fpem meam. X itfO V. Ex occafione the dum, aqua lacrymarum vere benedicta eum matis : Quid grodefl Matth,x6. — | h in finem adhibita. Exaggerari etiam poteft homini, fi mundum univer[um lucretur, anima vero Y.26- Và? illa S. Paulil.c.fententia: Siquis autemtem- [una. detrimentusza patiatur ?. oftendi poteft, cur Cof plum Dei violaverit, difperdet illum Deus. homo anim2e fuze curam omnibus praeponere qu Templum enim Dei fan&um eft , quod eftis debeat, nempe . Quia charitas inciptt a fe vos. Vide Fabruminfefto Dedic. conc. 6. n.4. ipfo, utpote qui fibi proximus eft. Certe om- 1 nes creaturae totis viribus ad fuum finem & ) & conc. 8. n. 3. & cenc. 10. tota. füif Eccd. 26. IlI. Exoccafione fententizeSalomonis : Om- perfe&ionem tendunt. 2. Quiaanima eftfun- üdi v.20Q» nir autem ponderatio non efl digna continentis ani- damentum & finis omnium bonorum, qu:e ap- M tel m& , ideft, apeccatoabftinentis, &ingratia petiraus; fi ergo hoc corruat, neceffe eft, om- OUf Deiconftitutz. Eumin finem fervire poteft, niaalia cumipfo corruere, & in exitium labi. Sap.7.V.9. quod idem Salomon de Sapientia dixit,nempe Hinc pulchre huc applicari poteft parabola e.Reg. r2, qu iv 1. Prayofui illam regnis € [edibur ; quia talis ani- DavidiaNathan propofita de viro unam tan- v. 3. uni ma poffidet fummum regnum fui ipfius juxta tum oviculam, quae erat ei ficut filia, haben-. illudSenecze: Rexeft, quimetuitnihil: Rex te, & tamen per vim ablata. 3. Quia anima & Don eft, quiquecupitnihil: hoc regnumfibi quis- eft talentum pretiofiffimum homini a Deo quedat. EtChriftusapud S. Lucam: Eccee- concreditum; fi ergo, cui multum datum eft, Quo bis, nim regnum Deiintravoselft. 2. Divitiasnihil multum requiretur ab eo, quam feveram ra- Q l e[fe duxi in comparatione illius ; quiain anima fan- tionem Deus ab homiie ob hoc pretiofiffimum éta verumaurum charitatis Dei & proximi, & talentum male collocatum, aut omnino perdi- Iet lop argentum purze conícientize , gemm»e virtu- tum, exiget ? ä Qun tum aliarum, & uniones bonorum operum re- VI. Ex occafione thematis: Caflige corpus x. Cor.g. periuntur. 3. Super falutem €9' [peciem dilexi meum , €9 in [ervitutem redigo : oftendi poteft, V. 27- n Con ilam: quia vere nihil pulchrius anima jüíta quis fit finis anim?e in corpere creatze, nempe eít, ut olim Chriftus S. Catharinve Senenfi o- ut ad coeleftem patriam per viam mandato- tion ftendit; & vero etiam ex ipío corpore colligi rum tendat ; hicei corpus velutequus affigna- E Q poteft, fi enim hoc (velut domus animze) tam tus,erga quod proinde tria officia exercere de- Ípeciofum eft,' quanto pulchriorem fore cre- bet. r. Cibum & ftabulum illi non ad luxu- lm dendum eft ipfam animam, pro qua corpus riam & fatietatem,ne recalcitret; fed ad necet- &t velut habitatio praeparata eft? fitatem & honeftam relaxationem, uti & fom- Ti Gen. f. IV. Exoccafionefententive: Creavit Deus num ad neceffariam quietem concedere. 2. ten v- 27t Fraenum applicare per mortificationem , ne pui hominem ad imaginem €9 fimilitudinem fuam : o- ftendi poteft, quam fapienter Deushominem vel extra femitam mandatorum excurrat, [ fo adimaginem fuam ex nihilo creaverit. 1. Ut aut cibi, potusve, aut luxurize immodico ufu C per hoc femper in humilitate confervaretur, & appetitu iter impediat. | Hinc Apoftolus hd difceretque omnia foli Deo.adf cribere; fi enim monet: mortificate membra veftra, quze funt Qf fuper Qu , ! i Titulus. Xl] Z nima. 25 fupär terram, fornicationem, immunditiam,li-. fac fimiliter. 2. Propíer augmentum mneríiti : bidinem, concupiícentiam malam, & avari- quia virtus in infirmitate & tentatione, qua- tiam, quaé eft fimulacrorum fervitus, in qui- lis vel maxime in corpore reperitur, perfici- ï[; bus & vos ambulafüs aliquando, cum vivere- tur; unde non negligenda occafio, fed corpo- l. Prov. 26. tisinillis. 3. Flagellum & calcaria caftigatio- re utendum utequo, applicando frzenut mor- * 3. nis adhibere, fiforte contumaciam oftenderit, W tificationis, & flagellum, vel calcaria mortifi- aut extra orbitam abduxerit ; hinc Salomon cationis, ut nos ad optatam perfeGionem & ä dixit: Flagellum equo, & camus afino, & vir- meritum provehat. &. Propter participationem ga in dorfo imprudentium. Si ergo quivis e- folatii : ut fcilicet, ficut corpus in laboribus ques manfuetum & tractabilem equui quze- & aflli&ionibus participat ; ita in requie e- rit,aut facereftadet, quidni &fimi e ftudium tiam & coníolationibus particeps fiat, juxta illud S. Pauli: Sicut focii paffionum eftis, fic 2. Cor, z, adhibeatanima,ut corpus fuum manfuefaciat, 12 &infervitutem redigat ? eritis & confolationis. Unde exhortandi Au- V* 7- M Cant. 5 VII. Exoccafione thematis: Surge, prope- ditores ad corporis incommoda alacri ac ze- V. IO. L raam'casea, columba imea, formo[am»a, £7 veni : quo animo fuftinenda. Gen.8.v.g poteft anima columbae a Noe olim ex arca & x l. dimiffze comparari, quae, cum noninveniffet, ubi requiefceret pes eJus, adeumin arcam re- ALII CONCEPTUS. l verfa eft. Oftendaturitaque r. quomodo ani- )* ma a Deo dimiífa non invenerit in creaturis, Qualitas. Écd.a. ubipes,ideft, affe&us illiusrequiefceret. Eum I. ] yiverfitatem animarum in hac vita ope- Manfi dxf' V. . &1o.in finem exemplum Salomonis alfferri pote't, rantium pulchre Jofephus Manfi per *« n. 14 ( qui, etfi dixerit: Vadam, & affluam deliciis, aranez & bombycis fimilitudinem oftendit : E nec prohibuerit cor fuum , quin omni voiu- Eteaim aranea, iaquit, fead fubtiliffima quae- « ptate frueretur, & oblectaret fe in his, quze dam üia texenda eviícerat, fed non alio id fine przeparaverat, in omnibus tamen his vanita- facit, quam ut in retiillo ex hisce filis laborio- lF ii S . Aug.l.. tem & affli£tionem animi expertus eft. 2. O- Íe iabricaco muícas capiat; at vero quid tan- confél. ftendatur, quomodo infolo Deo quietem fuam de: eiaccidit? Poftquam miferum hoc in- Moput reperirequeat juxtaillud S. Auguftini: Feci- fectum telam füam multis laboribus conte- u fti nos, Domine, ad te, & inquietum eft cor no- xuit, fervustfamilias fcopam adducit, qua hanc ftrum, donec requiefcatinte. Hincmerito S. J atb i. tot laboribus fabricatam telam totaliter abo- Anfelmus animam talem ficalloquitur: Quid lendo deftruit, & diiperdit. imo & ejusdem 01-7-6- vagaris, o anima, per multa quaserens bona Y telae artificem omni conatu perfequitur, ut €orporis & animze? quazereunum bonum, in mortem inferat: Non vero idem bombyci ( uo eft omne bonum, & fufficit. - contingit, quin potius unusquisque vermicu- 1. Theff.5. . VIII. Ex occafione thematis: 7p[e autem lum hunc quzrit, illumque delicatefovet, & T.v 23. Deus pacir fan£ificet vos ger omnla , ut integer nutrit, quiafilaferica contexit, ex quibus pre- fyiritus vefer, € anima, €$ corpus fine querela in tiofillimi deinceps panni feu veftes fericze con- l- adventu Domini noftri Jefu Chrifli [ervetur : po- ficiuntur: & ideo, cum aranea mufcastantum P- teft explicari triplex ratio, ob quam anima capiat, bombyx econtra Principes & Reges corpori eft junCta , & inde doctrinze morales poítfe captivos ducit: fiquidem hi ambolabo- l. erui. z. Propter perfeG;onem univerfi: ut effet res ejus ambiunt, quibus nonrezia folum con- ïla Z.cho I) creatura partim fpiritualis, partim corporalis; clavia, fed & facra altaria adornant, & ideo - unde quia fpiritualis pars haud dubie potior bombycini partus ob eorum pretium &zefti- [ eít corporali, re&e quoque infertur,hanc illi, & mationem abuno mundi polo ad alterum de- " non viciíim fervire debere ad finem fuum. Id feruntur. Hiautemfigura fünt earum anima- ; quod przeclare S. Bernardus indicavit his ver- rum ,. quae bonis coeleftibus adipifcendis va- Á bis, corpus alloquens: Propterea noli, corpus, cant, quzeque ex induftria ad Creatoris fui fer- noli przecipere tempora, potes enim impedi- vitum fe applicant, & continuo pro faluteze- [ i ?- re anim?e tuze falutem, tuam ipfius operari terna coníiequenda laborant, & fru&tificant ; ]l nonpotes. Omniatempushabent. Patere, ut The[aurizant thyfauros in calo, ubi neque erugo, nunc anima pro telaboret; magis autem e- neque tinea demolitur , neque furereffodiunt; Fioe u r, od tiam collabora ei, quoniam fi compateris, & profe&o animze a gratiis , coeleitiumque con- l ( conregnabis. Quantum ejus impedis recrea- lolationum dulcitimo manna exinanitee non tionem, tantum impedis tuam, quod nimirum funt, fed potius iisdem refertiflimse ; unde Da- , ante reparari non poterit, donec fuam in ea yid ait: (uam magna smultitudo dulcedinir tuce, d- Deus imaginem videat reformatam. Nobi- Domine, quam ab[condifli timentibus te. le lem hofpitem hàabes, o caro, nobilem valde, IL Videbitis aliquando nobiliffimam pa- Idem difc,. ] & tota falus tua pendet de ejus falute. Daho- latii alicujus faciem & introitum , mirabili 9. . 23- d norem hofpiti tanto. .Tu quidem habitas in archite&ura ex marmore, pretiofis ftatuis, m- regione tua, anima vero peregrina & exula- Ículpturis, aliisque ornamentis mire adorna- h pudteeft hofpitata. Quzefo te, quis ruflicus, tam & elaboratam, tande:n vero dum ex cu- nt fi forte nobilis & przepotens quispiam apud riofitate plura ejusmodi artis magiíterio ab- eum voluerit hofpitari, non libenter in angu- loluta opera videndi ad interiora palatii pe- Í, j lo domus fuze, aut füb gradibus fuis, velipfis netralia ingredimini, conclavia fceno offendi- cineribus accubabit, cedens hofpiti fuo lo- tis referta, ambulacra paffim aranearum te- s ynt cum, ficut dignum eft, potiorem? & tu ergo lis obfepta, hortos ex urticis & vepribus fyl- Ye- W 128 : Biäliothecæ : Man*ualis Concionalorig. vefcentes, fontes deftru&os, meram denique lumina emicare cceperunt, quando vafa fi&i- cunCtis in locis defolationem confpicitis ; lia, in quibus reclula tenebantur, fuere con- dumque ingemifcentes caufam tantse delo- -fra&ta; ita quoque (quia omnia in figura con- lationis inquiritis, hzec fola adducitur, quia tingebant) lumen gloriz in fidelium anima- NUA Princeps vel Dominus, palatii illius incola, bus tanto amplius refplendebit, quanto ipfo- illud pro tempore deferuit, fuoque in difceffu rum corpora, qu:e vere vafa funt fiGilia & 4 So Cþryf: . tapetes omnes, omnem pretiofam fupelle&i- fragilia, crudelius fuerint afflicta & lacerata. ho, d ( .( lem, univerías, quibuä conclavia illuftraban- V. Plutarchus de Demetrio reícrt, quod is Mang dif, M — tur, pi&uras, cunctaque ornamenta fecum fultulit, & ideo, dum nulla jam palatii interio- Rhodum obfidens, eandem igne conflagrare, . n. 1. & penitus deftruere omiferit, tametfi id pro- ris cura habetur, omnia in eo defolata appa- merita fuiffet, idque ob hoc folum , quia in rent, & horreícunt ingredientibus. Kodem moenibus admirabili artificio certi cujusdam prorfus modo deanima quadam ratiocinari li- Philofofophi, Protogenis videlicet,imago de- cet; hzec enim, dum imagini & fimilitudini pica erat: Idem quoque Plinius his verbis Creatoris fui correfpondebat , ommnibus erat Ícribit: Rhodum non incendit Rex Deme- donis, gratiis, virtutibusque chriftiano homi- trius, expugnator cognominatus, ne tabulam L — x «- a — EE — UER ul ne dignis decenter adornata, adeo, ut ipfum Protogenis cremaret a parte ea muri loca- [ quoque fpeciofitate fuain admirationem rape- tam; qualis igitur nobis erit confufio, ficum retparadifum? At vero dum fponfus & inco- hoc gentili & crudeli milite comparemur ? la animze Deus eandem ob propriam animae hic enim ob Philofophi cujusdam effigiem 1 culpam deferuit, fibi deinceps minime fimilis muris Rhodenfibus impreffam, eidem civita- Ü eífe videtur: Quomodo mutatus eft color o- ti, neillam perderet, pepercit, cum tamen ptimus? Jamenim vitiis repleta, paíffionum- que, & atfectuum inordinatorum tyrannidi nos myíticam anim:e noftrze Hierofolymam, de qua fcribitur: Glorio[a di&la [unt de te civi- fubjecta effe confpicitur, & cum antea Deus tar Dri: tai frequenter, tantaque cum faci- de illa dixerit: Zelicig mee e[fe cum filiis homi- litate & temeritate ad flammas condemne- E nug: jamineapraeter effraenium appetituum. mus infernales, non obftante, quod eidem im- fentes, lolia, urticas & ftirpes, nihil, quod o- preífa fit imago non hominis alicujus, fed culis Dei placeat, in ea confpicitur; intelle- &us fattus eft coecus, voluntas defes & iners, ipfiusmet Dei, qui illam fundavit: lyfe fun- davit eam ltilligaus. memoria ingrata, irafcibilis, vindicativa: O- ài rientur in domibus ejus urticae & fpinze , & VI. De magno illo Cardinali Reginaldto Idem difc, . | Polo, qui verus Anglize Polus Aré&ticus & fi- 16. n.2.. - [ erit cubiledraconum, & paícua ftruthionum. dei catholicze in eo regno columna & fulcrum ( Unde S. Thomas Villanovanus ait: Nullus [ virtutum germinat affe&tus, nullus bonorum fuit, legitur, eum corpus fuum tam flocci í feciffe, ut folitus fuerit dicere, eum, qui fi- le operum producit fructus. bi vitam hànc erepturus effet mortalem , ni- H L'ignitas. hil effe facturum amplius, quam quod illi no- &e cubitum eunti fervus facere folet , dum Wi Idemdifc . [TT. S Matthzeus parabolamillam refert de ]j1r It 10. 1-19. Rege, qui praeparavit nuptias filio, ad quas in- eum veftibus fuis exuit; Quo Cardinalis di- ter multos, qui ad easdem convenerant, prae- &o, ut veriffimo fuppofito, quaero ex te, quis- J quis es, quidnam majoris facias, veftemne, an lm fumptuofus ille, qui fine vefte nuptiali nuptia- le triclinium ingredi praefumpferat, adignem corpus , quod tali vefte contegitur? utique, & condemnatusfuit: Mitttte eum in tenebras exte- nifi delirus fis, refpondebis, ftolidum effe eum, TU qui pluris veftem azeftimat , quam corpus: t riores; Quo fatto fapientiffimus Magifter no- fter parabolam illam his verbis concludit : nunquid vereitaeft? Et tamen hzec eftinnu- p AViulti eniz [unt vocati, pauci vero ele&ti. Citca merabilium hominum ingens ftultitia, quod, T tametfi alias in czeteris fenfati fint & fapien- T quz verba merito inquirendum venit, quo- : 3modo intelligenda ; cum enim unus tantum tes, corpus tamen, quod nihil eft aliud, quam b convivarum condemnatus fuerit, caeteris om- fimplex quzedam animze veftis, majori in pre- hOl nibus menf» imperturbatoanimo accumben- tio habeant, quam animam. Lis tibus, contrarium potius dicendum fuiffe vi- Q VII. Berchorius refert,quod AlexandroM. Ap. eund, | bit detur, fcilicet multi eleCti, non vero pauci e- praefentata gemma queedam fuerit, ea virtu- difc. 18. le&i, fiquidem ex multis unus tantum periit? te & naturali proprietate praedita , ut in bi- n. & lol Adquam difficultatemalia nequit dari refpon- lancem feu libram pofita ,' cujusvis alterius ln fio, quam quod Deus unius duntaxat animze rei ponderi, etiam immenfo, imo vaftiffimo T falutem tanto in pretio &zeftimatione habeat, cuidam monti praeponderaret, ita tamen, ut ia ut, dum illam perdit, innumeras fe perdidif- dum eidem gemm?e vel modicum quid pul- Ef fe arbitretur. Unde S. Auguftinus ait: Cer- veris infpergebatur, fübito hanc fuam mi- te unus erat ille, qui non habebat veftem nu- ram virtutem amiferit; quod fi vere ita eft, Q ptialem, quare dicit: /Multi funt vocati, pauci aptior hac gemma anim»e noftree figura inve- bn, " vero eleli ? quia in unius perditione fic affi- niri minime poterit; hzaec enim a Deo cum * ne citur, quafi multos perderet. tali virtute & valorecreata fuit , ut univerfus Mand Der Cura anima. mundus ei comparatus , eidem praepondera- l renon poffit. Imo fui pondere & zeítimatio- GXP Idemdifc - 'IV. In praelio Gedeonis adverfus Madia- ne omnia creata in immenfur excedit, quia Wt 3. n« $. nitas, tunc quze fecum abfcondita habebant, Deus ipfe dedit omnia, quze habuit, & emit In eam; C(R - l e. —iulus Xl ! :»"*J!nämsz; 1 L ) 9 ,"eàm; "imö femétipfum, quantus eft, eidem paralytiéis, claucis, mancis, impertiti fanita- la .comparand:e fuper impendit: . Verumtamen, " tem zegris, vitai mortuis. Ezit ea3. Joan.Chry- fi vel minimo pulveris atomo, id eft, atfe&tu foitomi oblervatio hom.2 1. in c.8. Matth. ope- )- quodamterreno contam netur, hic i pfam paie risimperfecti ubi fic habet: Sciendum eft,quod ne pretium amittere facit. Lucas quidem, & Marcus ftatim in priimis po- S. Chryf, nüntdsinoniacum curatum,iníiecundoauteim VIIL. D.Chryfoftomus Philofophum quem- ho. dean. dam fuiffe refert, quiin domum quamdaun viri loco mulierem carnali iufizmitate febrium la- s Munf dj )40 n ". prazepotentis, auro ubiquefulgentem, marimo- boraütem. Atíiqusras, cur ab energumeno- " ribus elegantiffime incruftatam,columnis pre- rum curatione potius, quam aliorum infirmo- N tiofiffimis fuffultam, quaqua verfum peripeta- rum, aut male habentium curatione exorfus fmatibus, tapetibusque phrygio opere artifi- fueritDominus,refpondet ibidem: Ea videlicet ja ciofiffime elaboratis veftitam ingreffus, vi- cauía, quia major cura eftei de faluteanimzae, densqueinfuper pavimentum ftragulis magno quam corporis.Daemones,quando corpora hu- pretio zeitimatis ubique conte&tum, infaciem manainvadunt, id eo maxime confilio & voto exfpuit domini domus; cumque de hacinur- faciunt, ut deítruant, vattentqueanimas. ita- a- banitate ab eodem graviter reprehenderetur, que illos primum aggreditur, ejicitque Domi- confeftim feexcufavit dicendo , ideo fe faciem nus; hocenim prae cceteris rebus omnibus a- illius hàc contumelia affeciffe, quod nusquam gere debet Chriitianus, utanimsenegotia pri- alibi indomo id facere licuiffet: nusquam e- mo curet, velut curavit Chriftus, quia major js tiam in hac ubique tami eleganter exornata cura eftei delaluteanimzee, quam corporis. domo locuminvenire potuerit viliorem, quam - XI. 5.Bafilius expendit inem, ad quem ho- S. Baf h, A RUE AE IIGMES ll vultum dominiililamincolentis. Ex qua hifto- moconditusfertur: Nondixit: Faciamus ho- 16 B -in he- . ria S.Do&or egregiam elicit moralitatem ad minemadimaginem & ficilitudinem noftram, m / d condemnandumillos; :qui nulli alteri rei tan- ut vefcaturligno fructifero,fed ut przefit, impe- tam adhibent operam & ftudium, quam ut bo- ret, tum demumefitet: Quae concernunt car- Q« nafibiterrenaacquirant, ad deliciofe traCtan- nem,fecundas obtinent,nam primas fibi afferit dum-corpus,dum interea pretiofiifimam illis a primogenia praetidendi auctoritas, attributa ed ill- Deoinditamanimam marcidam & emaciatam animze; Comedere, bibere, carnis [untopera ; prorfusnegligunt: Vide, inquit, quam fit ridi- proeeiie, imperare, adanimam fpe&tat. Prius culus, qui exteriora nimisfollicite exornet, & ergoDominus dehis,quae ad animam hominis 1o ldem i, apudomnes,qui mentis compotes funt;eft con- pertinent,ftatuit, quam de rebus corporis, ut fi- &- x&. n. 20 temptibilis; & meritofane, nam cum patietes gnificaret, Jlamin omni occafione huic praefe- n quidem & folum,aliaque omnia accurate exor- rendam, eamque diligenter ac ftudiofe curan- d nes, animam vero velut pannis obfitam, fqua- dam; utque omnesintelligerent, effe illam do- lentem, jejunantem, plenam vulneribus,abin- F minam, corpus vero mancipium. Eam ergo ob fl numerabilibus canibus laceratam negligas; caufam Adam prius praeeft, quam comedat; no quodnain füpplicium non fuftinebis ? y quae enim concernunt carnem, fecundas obti- um Manfi dib./| [X. Si Regemaliquem inter aulæa.regia,& neut, nam primas fibi afferit primogenia prae- di 18.- II- in penetralibusrec onditioribus equos;aliaque fidendi auétoritas, attributa animzae. À : Ils jumenta atfervantem, fibi vero ftabulum pro XII. AcceffitChriftum quidamScriba,& ve - Abu!.ix; c;; fua mantione eligentem videres, quid diceres? an lut ingenti ferviendi Deo defiderio teneretur, 9. Matth, ' J . & tamen eadeia ftultitia quotidie a tot com- perpetuoque illi adhzerere vellet, ajebat: /Ma. d* 59* mittitur Chriftianis,qui corpori & fenfibus fuis ütfi, gifler , fequar te , quocunqueieris : Matth. 18. 19. US « VMUESORAEG exterioribus divitias, delicias, honores, volu- Nonadmifit Dominus obfequium,quin multas ptates, omniaque alia hujus vitze bona accu- Inüe illiin medio pofuitdifficultates,dicens, effe fua lOda mulant,cum tamen ob hoc comparati fimus ju- ruri animalibus diverticula , foveas vulpibus, mentis infipientibus; animam vero intra ita- fet avibus nidos; fe vero tam pauperem vitam du- jm bulum fqualentem negligunt, fiquidem hzecin cere, ut nullumin mundolocum habeat, in quo hoc corporis ergaítulo putredine & immundi- n veldelaffatum jejuniis & vigiliis caput reclina- tiis pleno absque ulla bonorum, auxiliorum- requeat. Percontatur Toitatus, quare Chri- que Ípiritualium &2zeternorum provifione ha- ftus , qui aliosad fuifequelam invitare folebat, ) p end ^ bitarecogitur; quotenimilli commoditates & hunc,qui fe ultroofferebac & fcholze ejus velle ftu' d'lfcl 18' lolatia praeparentur temporalia, ut potior pars nomen dare videbantur, a fuo contubernio re« p d hominum indefeffo ftadio facit, hoc nihil eft a- pulit,qui hocnomine admitti dignus erat,quod rjUS liud, quam animamin ftabulo interimmundi- admitti rogabat. Refpondet magnus Dottor, 1mo tias & fcetida ftercora pofitam negligere,fiqui- jubetqueLucam adire,qui rem hancita narrat, dem de his omnibus Apoltolus optime dicit: , u ut ex circumítantiis, a quibus eam defcribit, pul- Omnia arbitror ut [lercora: &ideo dum hocfa- proclive fit, caufam, ob quam Scriba ille repu- ii citnus, animum adeo nobilem velut brutum & diatus fit,divinare:-Is vero c.9.v.57.íic habet: | €Ræ irrationale quoddam animal tractamus. Fatumeflautem,ambulantibus illis in via, dixit qui- 'S. Chryf. X.. Apud Marcumc. 1. & Lucam c.4. fi rem m b.2r.inc, dam ad illum: [equar te,quocunque ieris. DumChri- cum 8. Matth, bene difcutias, invenies primum opus ,. quo. ftus fortetranfiret, Scribaillein via, quafiex $ Chriftus brachii fui potentiam oftentavit,fuiffe efiU occafione, ac praeter rem, dare fe diíciplinae: era* expulfionem daemonum ex hominibus, quos Domini,& falutis fuze ftudio volebat,non prze- occuparant , poft haec vero coepiffe alia facere ató meditato, non confulto, & maturo coníilio, id- miracula, & emaculare leprofos, dare vifum. circo & repulfam paffus eft; nam quze anim?e qll13 ccecis, brachiorum,pedumque ufum reftituere emlt funtnonilla caufa, non velut ab aliud agenti-. eatr R. P. Lohn. Bibl, Man. Tom. L. bus. RCR n N 130 Bibfiotheee Manualis Coucionatorig XV. In Authore quodàm dedtüobus fratri- wanf trp bus per viam obiter,fed ex compofito,& ab ex- occupatis, & hzec folum tum cogitantibus,tum busleziffe me memini, quorum unus fapiens, difc. r7. curantibus, tractanda tunt. alter vero deliruserat, quod, dum fimulin eo- n. 13- demitinereconftituti adbivium quoddam per- L S. Greg. XIII. S. Gregorius Nazianz. egregie hanc Naz. orat. doCtrinam confirmavit, dum expendit ea, quae veuiffent, i»terque fe devia eligenda delibera- lo5 rent, (tuitus viam elegerit amoeniorem & deli- | m n ad opus noftrae redemptionis concurrerant,di- CILäl;. S cens: Huc magiftra Lex tendit,hucinter Chri- ciofiorem: fapienti vero magis via afpera pla- ftum & Legem interjecti Prophetze, huc fpiri- cuit, & difficiliss cumque diu inter fe concer- taífent, tandem fapiens, nefratrem fuum deli- taalislegis perfe&tor & finis, Chriftus, huc exi- nanita Deitas, hucaffumpta caro,huc nova illa rum contriftaret,ejus voluntati & opinioni cef- inixtio, Deus, inquam, &homo. Atquehzec fitfeque abillo vinci permifit: demum vero a* omnia propter omnia, & pro uno illo generis lioquousque progre(li in latrones inciderunt, a ï ä noftriPrincipe,in unum coierunt. Haecille;in quibus apprehenfiintetrum carcerem fuerunt abducti: tandem vero, cum adejus, qui caput - o a ni quibus mihi hzec poftrema verba ad trutinam vocate, diligenterque expendite; Hsecomnia. & praefe&us latronum erat,tribunal educeren- | tur, fapienstotam culpam in delirum, hic vero pro uno illo generis notri Priucipe in unum ! €oierunt.Si videresin unam infirmi cujuspiam in fapientem conjecit, utpote qui fanse rationis judicio przeditus, a ftulto fe vinci & fuperari potionem hyacinthos, adamantes, aurum, u- y i.l niones, quze neque numerum baberent, nec permifit; Judex vero utrumque culpae reum If pretium, adhiberi, quid diceres? Illud puto, eife pronuntiavit, ftultum quidenmi, quodfeab eo, aui fe fapientior erat, gubernari non permi- (rid. 6 plurimum pofitum effe in illius incolumitate, hl P maximoque in pretio effe fánitatem, quaetan- ferit; fapientem vero, quod fano judicio pol* Jens,ab eo,quem ftultum effe noverat, permife- to pretiofiffimarum rerum impendioprocura- ritíeduci. Enimvero tametfi nobis neceffum tur. Videnunc,inquit Nazianzenus, quo loco Deus animarum noftrarum falutem habeat , non fit, ut D. Chryfoftomus ait, demendacio adftruere veritatem, attamen ex hac fabula u- la l4 quamut curaret, Legem &Prophetas inunum coegit, & quod caput eft, feipfum, fuam divini- tiliifimam quamdam elicere poffumus morali- tatem, fuamhumanitatem, fua attributa, fa- tatem; Corpus enim & anima funt veluti duo pientiam, omnipotentiam, & quzecunque talia fratres germani, licetinter fe conditione valde inremedium noftrum convertit. Hzec omnia in inzequales, fiquidem anima fapiens eft: Spiri- Grtntt,in unum coierunt. O! quales fpecies,e quibus fa- tus ejl, quivivificat: Caro vero econtra fatua eft, hccuaf di lutis noftrze medicamentum conficitur? Quam &ftolida; Carosonpotefl quidquam ; animara- Y tione przedita eft, & intelle&u, ideoque per tl pretiofze! Etquomodo Deitas velutconfumi- d tur! Deitasexinanita. Vide, quid Deo valeat fanze rationis difcurfum fibi poteft'confulere: animarumfalus, & an earum negotium velut corpus vero inftar ftolidi jumenti , infipiens eft; & ideo anima à via ardua & difficili mini- incurfu, aut perfunctorie, acnon magismulta lii cum maturitate, fummaqueattentione,& om- ine terretur, quia hzec eft, quze ad coelum per- nium virium contentione procurandum ?. ducit : ZirZa efl via, que ducit ad vitam; & 1deo fur C0I $.Ber.£ XIV.S.Bernardus alicubi (ic loquitur: Venit temperantiam , mortificationem , poeniten- de quadr, ad.carcerem tuum,ad limumtuum, infixus (ut tiam, fuiqueipfius abnegationem, bonorum- ani débito cit, a Nyt. dicitur) usque ad cubitos in Jimo profundi. queterrenorum contemptum elizit, & diligit. fi Dom.5. Quid nonfüavetibi, cumtibi colligeres omnes Syiriius quidem promptus efl, corpus vero afpe- $, pott Pent, amaritudines Domini tui, & rememoraberis rioris vitoe arduitatem exhorrefcit: cáro au- ial » 5 primum quidem illarum infantilium neceffita- teminfirma, &ideo jejuniorum, macerationis [i) tum, deindelaborum, quos pertulitin praedi- earnis;,vigilize, cuftodizefenfuum deterrita dif- n cando: fatigationum in difcurrendo; tentatio- ficultate, viam eligit deliciofam, amat volu- hil num injejunando: vigiliarum in orando : la- ptates, divitias, honores, cun&tasque alias vi- & tze przefentis commoditates: dumqüeinter fe Dei crymarumin compatiendo: infidiarumin col- loquendo: poftremo periculorumin falis fra- diu concertando confli&tantur, quia ca7o con- &l tribus, convitiorum, fputorum, colaphorum, cupifcit adver[us [viritum , €9 [piritur adver[ur üun flagellorum, irrifionum, fubfannationum, ex- carnem, tandem anima fe fuis continuis perfua- n probrationum,clavorum, horumque fimilium, fionibus nihil proficere videns, a corporis im- Mx quae in falutem noftri generis operatus eft tri- portunitate fuperata, carnem fuo modo vive- pof ginta & tribusannis, & paffus in medioterrze; re finit, illique compatiens frzenalaxat: unde V totannos, zerumnofitfimam vitam, inter mife- fit, quod, dum fimul gradiuntur, ialatrones & : NyfT. L.c. bon riastam multas & magnas exegit, utfalutem viae praedones, id eft, appetitus inordinatos, QUi animabusafferret.Quantum verotemporisre- pariterincidant, qui illos vinculis irretitos in lic demptioni corpori dabit? [nmomento,, initiuo- captivitatem abducunt: funibus peccatorum L culi €$c. mortui furgent incorrupti. 1.Cor. 15.52. fuorum unusquisque conftringitur : ac tan- ht dem dum coram fupremo Judice comparent, Q0 deï Tantumne temporis curandis animabus im- pendit, & revocandisin vitam meliorem cor- ut fuam quaeque pars fententiam accipiat , Ug ,. poribusfolum momentum! Difcite hinc,quan- amboe ad inferpum condemnantur ; anima ' epl W la. tuminter curam utrorumqueinterfit. Momen- quidem, quia fe, fuppreffo rationis lumine, a Qs to corpora revivi(cunt, auim3etriginta, &am- fenfualitate vinci permifit: corpus vero, quod animam aggravaverit, füisque affe&tibus in- n plius annorumlongolaborecurantur. Nimi- Que rum auimabus diu multumque vacandum, ad ordinatis fupprefferit, & ideo corpus & ani- IPVC corpora, fimodo velut per viam, obiterque at- ma peæduntgr in gehennam. Cla, ndas, fatis hoc fit. $. XIV, timu Titulus XII. ZAnima. -- 131 | Manü "'7 $. XIV. ] 'lfc, 17' tur. Inxhomihe optima quidem eft ratio; i nv 13. MISCELLANEA. .hac antecedit animalia Cxtera, Deum fegui- tur. Ratio ergo perfedà primum hominis bonum eftt Qualitas. . » C&tera illi cum animalibus fatis füperque communia funt, Eft fortis, vide- Brex.in [. d.cæ!eüia, & divina animi noftri fe ha- licet & leones: Tl'ifm. l-' 3 ". velox eft, & equi: corpus bent ut Promethei flatuz, quz etiam ChE sls radiis expofitae nec vigorem habebant, habet, & arbores: habec imperium ac mo- l- tum voluntarium, & beftiz ac vermes: ha- * nec movebantur; at ubi c T onlcenfo Olympo Prometheus virgulam Soli -bet vocem , quanto clariorem Cahes, acu- le dit, & Xadmovit ét incene tiorem aquilz, grayior redux in terram ftatuz fug inferuit, & nobiliorem luíciniz em tau;*i, dulciorgm x illico in rmnembris motus, & in ftatuis füitre- t ertus. X. Omnium animi immortales fünt,. fed Cicero l. it Sen. ep. bonorum, fortiumque divini. s 2. de leg, l 12I. Ii. Maximum eft argum&ntüm animi ab altiori venientis fede, fihwc, in quibus ver- Xl. Valentior omni fortuna animus eft, Sen. ep. t beatze acmiferz vitz fibi'caufa eft. - 99. I$ fatur, humilia judicat, & anguíta , fi exire .XIL. Cogita, in te non metuit; fcit enim , quo cexiturus fit, preter animum nihi] Idem. cp, ü Y effe mirabile*, cui magn quia, unde venerit, meminit. A ( n?hil cü m'agqum." : Man. 1. 4. Hl Exem N - Cura. x b plumqueh/Deiflquïsquc eft in. imagine parva. XHI. Ifocrates l* Ovid. 6. IV. Eft Deus in nobi ; cum: Difcipulum -ihorti Drex. in ]. Faít. £nus illo. , $ agitante gglefci- fed in ordinandis moribus 11 'fe- ^ í e anguentem vidiflet, nec in ftudiis quidquam L) 2e Impetus hic facrze femina mentis h.ablct. . proficere advertiffet , his verbiseum allocu- m u $us fmmo italz'tas. tus eít; Obfecro, ne hortum habeas cultio- rem,, quam-animum. M V. An dubium S lls . pectore noftro. eft, hal:;)itare Deum füb XIV.Stilpon interro g-atus,quäm hominem Ibidï.s.g. "' judicaret flatuis (imilii MU In ccelum mum? bhomipnem, re- de venire? que redire animas , 'c'oeloquxe prndit, ltupidum, & animi fui negligenter. XV. Dzmonax Philofop hus de hox 1 Dignuitas. 3ni" Ibidn ä- 2. Granat. in. bus füi curam negligentibus dixir : ftultiílimi v VI. In anima noítra füblime quiddam ac mortalium omnem follicitudinetn 4 loc.cem.f. divinum effe fuam po. er 92. ; vel hoc ex argumento colligi. nunt in exflruendis xdibus, & homiaum, ut tut, quod, cum Deus rcliqua animalia con- &des illas inhabitaturi fanc ( ; nullam peni:us deret, folummodo dixerit: Producant aqua rationem habent. Et quid magis mirernur, 2" reptile animg viventis , & omne volatile fu- quam , cum omnes & cu piant óptime vivere, Ilj« per terram ; anima enim pifícium , volati- & Íciant, nonaliare, quam animo fic vivi, nec g liumque ex eadem matería cum corpore de- € fieri poff: ;quin fioptimevivant;animus colen- leo fümpta efít, at quando homo formatus eft, dus (it, tamenanimum füum minime colant. )n- - corpus quidem ex limo terre fabricatum, XVI. Euro . anima vero velut paRegis Agenoris Filia ad li Ibid. c. 3. m- fpiraculum vitæï a Deo in- tus Tyrii mari 1. pirata eft. 3 u $ in prato nitidiflimo taurum $3- confpicata, qi amvis primo metueret, tamen i Sen. ep.3. . VIf. Tutum iter &jucund um eft ad quod : ubimitem, blandientem, & ad feffionem in- natura te inftruxit; dedit tibi'illa, quz , fi vitantem vidit, tandemadire, tangere, her- ri$ non deferis, par Deo confürges. Parem.au- tem Deo pecunia non facit; Deus autem ni- . bas porrigere, & demum tergo infidere coe- i^ pit; verum mox ab eo in mare abducda, fru- hil habet. Pretexta nonfaciet, Deus nudus l][!' €ft. - Fama nori faciet , nec oftentatio tui : ftra ad litus refpexit, fuique lufus audaciam vï- damnavit. Idem animz cum corpore con- nemo novi: Deum, licet multi male de illo rfe tingit, nifi ab initio blanditias ejus damnet; of .exiítiment, & impune. Non turba fervo- abducetur enim paulatim a iitore coeleftis Pa« xum lecticam . tuam portantium, Deus ille h triz in mare iniquicatis & malorum y » fruítra-. maximus, poten,tifïïmusqueipfe,qmniavebic. que amiffam Patriam füfpirabit. Nec forma quidem & . vires beátum te facere IT XViI. Summum " : poffunt; nihil horum 'non patitur' vetufta. przferre pudori, crede nefas , 4animam Juven.räc. $. vv tem. Quid ergo? animus, fed hic re&us, yde bonus, magnus. Quid aliud voces hunc, fas, Et propter v-it'rar,n vivenfü perdetö Caue T t0$, quam Deum in corpore humano hofpitantem? XVIII. Non ï:fäeritö cecinit Ovidius ; Ovidius, hic animus tam in Equitem Romanum, quam [it Paj LA J ,àn Liberri D orpus redimas, ferrum paticrís, &ignes, um num-', quam in ïfervqmï poteft ca- Arida nec fit iens ora lavabis aqua. dere. Ut vale an Cicero de . VIII. Nihi y l maghum eft in humanis rebus, bis ? as animo , quidquam tolerare nega- Y í ,efltv nat.quzít. nifi animus ma gna defpiciens. en. ep. äaï» IX. Omnis fuo bono conftat vitz fertili- At pretium pars hac corpoF? tpaj us habet. n 17:i7. ad Lu- tas: commendat vinum fapor, & vclocitas » : go XVI ? cervum. Quam fortia dorío jumenta fint, uOd quzris. In cane fagacitas primaefl, fi feras , AXIOMATA. - r invefligare debet: curfüs, fi confequi; auda- ii* cia, fimordere & invadere. [l lud cuiqueop- timum effe debet, cui naícitur » quo cen.e. Inat. ïma"mägiusftäül," 'u"b'i'am'at', 'qüam ub1 anie , ( Y R. P. Lobz. Bibl. Maz. Tom. L. I.An R 2 II. Quid Q. Bibliotbeceee Manualis. Concionatorize. 132 f.idt P d . XVI. [ s Dd Matth.16. II. Quid prodeft homini, fimundum uni- AUTHORES. v. 26. verfüm lucre:ur, animz vero fus detrimens- tum patiatur ? I. Francifcus Labata V. Anima. lll. Omnia fi perdas , animarm fervare ]L. Hieremias Drexelius in . Trifmegifto, Anonym. inemento. l- 3.Ca e le L] IV. Salus ani fn,æ in San&itate juftitiz, & III. Laurenti us Beyrlinck in theatro vit,æ humanz. V.eodem. zoelior eftomni auro & argento. V. Qui .voluerit animam füam falvam IV. Jofephus Langius in Polyanthza, V. facere, perdet eam: qui autem perdiderit eodem. animam fuam propter me, inveniet eam. V. Antonius Dauroltius in Cathech. hi- ftoriali. cap. 8. tit, 11. 3 -.- SWSN. — - o AL LA N ENSNS: -X A enusdiomcuK ) Sewe ï $us ed TULUS XII. | 5 ASCESIS — [crcm.c.a * V) : Proomium. Generale. — — 'wid fit A/Z'cf's, brevitev zufinuant Zd[ceta , dum dicunt, eatu e]]i*./äiezztiam ; fua ad þ"'-' C de cujus tieceffrtate &» utilitate, omnibusque dotfrinis 1242 VC — fetlionem confequeudam divigit ; do, ea denuo repetere, & ad eam Jpeclautibus quomiam alibi jam fufius egi , f'upervacaneum cre * veco&lam crambem obtrudere. — Illud. tamen nom omi ttendum boc loco cenfüi, ut, quouiam didla & fadla "Afcetica pra veliquis. coa&a funt , ad amorem pe rfetlionis , atque adeo etiam [2 ip/ius "dfcefeos tanquam. Divetlricis ingenerandum , ea autesm vix ab ullo Zdfcetico Scriptore; snodo ac ordine propoftta invenio, faltem in boc titulo proponam , fructu , ut ali prafertim di&la (que quaff vox viva cen 1 (i eutur) facla-. Jpero, tauto ainp liore, quanto miajorem ejustnodi Uzde ia ( ue babent efficaciam , tuta a d iuflruendos , tumi ad vecreandos legentium. animos, duas partes dividetur bic Titulus, L n prima Ditla, altera atfa coruplectetur. | 1 E l en, | UOPWTS Ls (l U AXIOMATA ASCETICA DICTA SE ! ! DURIENIUUOG: rR | Procemi'um.v [ olatz, fed er Dicta fhtoc loco hon'intelliguntur quacunque. fententia ab Afcetis ore pr r tales: qua tum ob brevitatem fua m, tum ob docfrinam, quam continent, L] Jpecialiter motari merentur; ideogue axio mata, 1 d eff, celebria €9. indubitata, ac notatu digniffi- ; etarum, tum n ma effata nominari po[funt. Qualia quidem pa[fim tum in libris .Afc vitis San&torum occurrunt ; /ftd quia mon cuivis commodum eff , ea perc rrendo tales l- a propier brevitatem fuam non fatis intelliguntur ; ideo |: bros feligeres multa. pratere n fi gergratum fore arbitror, f le£fiora talia Ditta hac in parte emumerem., Ej" , ut melius Q percipiantur, brevem Exeg efin, feïz declarationem M?jungam. Exege/z's. 4 l, .. D'E/AXIOMATIS AD DE UM Pro hoc Di&o recte intelligendo fcien- SPECTANTIBUS. dum eft, duplicem effebonitatem, a//o/uzams Hom fi & vefpelivam ; illa convenit foli Deo, quia t ecce AXIOMA I. folus hic in fe, & a fe bonus eít, & omne 105 reli. ] . ;bonum velut fons cornple&itur. Ifta crea- INemo bouus, uizff folus Deus. QUs Z Matth.19. ta Chriftus Luc. 18. c. cum Princeps quidain turis competit , quz folum bonz fünt parti- V. 16. I eidixiffec: Magi/fer Poge ,. quid faczeus vi- cipative, & cum refpettu ad Deum; voluit SOllqu j tam ateruam po[fidebo? Refpondit: uid ergo Chriflus dicere: folam Deum effe emi- E nenter bonum, & infinite continentem, pi que dicis Domwm ? ueme bouus, mifi [olus t. Hinc eu j JDeus. quidquid in creaturis bonum appare 'Thomas hh JEr t -ZD l Vlg [] Titulus XIII .Afbe]z'& | 135 L.ade Thomas Kemp. re&e monet: IVZ/ magnum, quia smaluti , & amavum . efh , veliquiffé. te, lmitc.s. nialtum, nil gratum, nil acceptum tili fit Domzzgum Deum uijfí pure Deus, aut de Deo fit. Totum va- fuumi, C? non efje Limorem 1nei apud te. num exiflima, quidguid confolationis occurrit AXIOMA IV. f de aliqua cveatuva. 2 dmaus Deum anima, Jub Deo defpicit univerfa. — . Solus Deus. ater- Minus te, Domine, amat, ui prveter teali- uus , Cv immenfus ; implens omnias folatium quidamat, quodpropter te non amat. anitI;æ, 8'5": vera cordis letitía. It àiterum S. Aug 24. &rede. uftinus lib. 10. -Confc?C cap.* AXIOMA II t xExeggþ'r. : ] Jeus meus, £? otinia, (luia, ut Thomas Kempenfis bene adver. lib. a. c. . tit: Je&us tuustalisefd uature , ut aliemum i s. Francif'cu-s- dicere folebat ; & in his Ut 705 velit admittere, fed faluscov noffrum vult verbis confiderandis integras quandoque baleve, €7 ip eo tauquam Rex inproprzo tbro- Surius4. no&tes tranfigebat; ficut vita ipfius apudSu- 9ct, rium teftatur. ] 20 fedeve. Hinc omnibus illum diligere vo- lentibus dicit, quod olim Chriftus capere ip- Exege)z's. fum volentibus dixit: $Z me queritis , finite Joan. 1g. bos (fcilicet creaturas) aZzre. Coanguflatum v. $. Quia Deus eft fons omnis boni, ut ipfe- enim eft ftratum noftrum, ita ut alter deci. !íaie 28. !Cl*em.G*.B. me LÀ tindicavit apud Jeremiam : Me dere/zgue- dat. Imodividere cor cupientibus non per- ; xV' 130 runt fontem aque vive , €? foderunt. ff ci- mittit, fed dicitquoddammodo cum illa mu- )rl Jleruas diffpatas, que continere non valent liere: Duate eicor vivum , €? nolite dividere, aguas. Hinc merito exclamat pius Auctor: Ó 1. 3-6.34- - Écce Deussueus , €7 omnia, quid voloamplius j AXIOMA V. ? quid felicius defiderare polfum? O [apidum n L . €? dulce verbum: fed amanti Fevbum , non Quales impetus babelas ad mundum , tales ba- n Deus beas ad avtzficem munudi. quundum;, mec ea, qua in mundo funt. " queus, CT ommia. Intelligeuti fatis dic&lum ta hortatus eft S, Auguftinus, & proprio y ^* fuo exemplo confirmavit, dum, quantum efd: €» fmpe vepeteve jucuudum eff amanti. ! T* fiquidem prafente jucunda fumt omnia: te prius dilexit mundum, tanto amore fereba- n auteti ab[énte faffidiunt cun&la. Tu facis cov tur poftea inipfuüm Deum ; uti ipfemet teíla- tranquillum, €? pacemmagnamy letitiamque tur dicens ; Quam fuave mibi fubito faB&um S. Aug, fefliuam. |Re&e ergo S. Auguftinus horta- €fl, carere fuavitatibus nugarum, €? quas di- l. 9. . &.defpir. tus eft animam, dicens : Quid vagaris, o tiitteve inetus fuerat, jam dimáttere gaudium Confeff, & anim, jos;ugcio, quereudabona animetug , Cf cor- erat ; ejiciebas euim easatae vera tu, & fum. ^ * (6" 4' 1a fuavitas : ejiciebaseas, €? intvabas pvo eis p oris tui? amaunmum bonum , in quofuut otni- zia, €? fufficit, defidera fimplex bouum , án omni voluptate dulcior , .fed non carni C fan- guini: ommi luce clarior , fed botuzni [ecreto quo eff omue bonum , €2 fatis ef? , Et iterum : |(Si queris, queres fed non ubiquevis; quere D L £P igteriori: ommi bomore $ ? 01472 avivunt; quodfa&dum fublinibus n fe. /if&limior? | ('äd 12012 in foute, quia ib efly in ipfo vita erat. ^ Ecce ergo viam vite, a smultis ad unum: ecce viatn smortis ab uno Exegefis. -ad multa. Ratio eft, quia, cum Deus infinities di- gnior fit amari, quam mundus; Mundusau- ] tem ardenti(fimo plerumque amore diligatur AXIOMA III. l afüisamatoribus: zquum eít, ut fimili quo- —— €—— que amore Deus a peccatoribus perfecte con- ) Feciflinos , Domine, adte , €? inguietumef? eor aoffvutn, dongc'requiefkcat.in te. verfis diligatur. Hinc & Apoftolus monuit: nom. 6, Wi. Sicut exbibuiflis merabra veflra fervive inju- v. x9, n It a S. Auguftinus p«ropria experientia doctus flitie ad ni;uitatem ; 1ta muuc exbibeatis fer- exclamabat l.1. Conf. cap. 1. Hinc alibi vire juffitie, ad fau&ificationem. Imo Ba- . L.con. i faffus eft: Scio Domine, quia male mübi eff ruch Propheta hocgradu noncontentus, am- i t. IZ. preter tey non folum extrame, fed in me ipfo ; plius requirit dicens: Szcu£ fuit fznfus Ut/P€ , Barnch, c,j uterravetis a Deo, decies tautuin dzevum con. 4.v.og. € omnuis mibi copia, que Deus tueus non eff, ^ verteues vequiretes eum. ege/z'as mil)z' g/l. 4 Exegefis. AXIOMA VL. ye Hoim. fu- Rationem hujus di&ti fundamentalem afi- per.ecce n nos reli- nat S. Bernardus dicens: 744 zmaginem Diminutio cupiditzitis augtuentum ulà uippe Dei fa&a auima vationalis, ceteris re- e ,Cbazfitatis. nne quimus. Z us occupari poteff , vepleri nou poteff ; capa- reo cemnamque Der, quidguid Deomznuseff , non Ut i S. Auguítinus redte pfonuntiavit, ut etiam Thomas Kempenfis. confirmavic arti- Solilog. z;plebit. Unde S. Auguftinus ad Deum fuf- n €.3. P irans dixit: a, 4uod peto , quoniam , f dicens: Teueóbreve & conummatum verbus : 1.3.c.32, Dinüitteomnia, €7 inveutes omsia, Aelia enl | 6u0 Ga, qua fecifli , mili dederis , mon fufficit 7ue dclm'.t, u | Jervo tuo , aift teipfum dederis. . Hinc &ipfe cupidmm , & invenies vequietu. Jite jer.c.2. Deus apud Jeremiam d ^ ixit : Sci(o ; &? vide a V. 19' R 3 : Exege'- 134 Billotbecee quualz's Cancimatmæ n2 — Exegefis. Exegefis. f Ratio dicti eft, quia Zozortm zdutbori, te- S. Auguflinus hanc veritatem przclare per à fle S. Gregorio in homil. a/Zter zzberere 202 fequentia verba explicat: Zyipietas eovum tan- S.Aug.in Pal. 79. [ polfumus, niff cupiditatem a nobis, que om- quam fecuris Dei fatia eft. — Facli funt infivu- fuper ilIa nium walorum vadixefl, abfcindamus. Hinc, mentum ivati, uom veguum placati. Pacit verba: po* qm L ut S. Bernardus pronunciavit, ipíi Apoftoli enim plerumque boc Deus, quodfaczt €? bomo j fuerunt 8.3. de Spiritu fancto repleri nequiverant ante Chri- "dliquando bomo iratus. apprebendit virgam, figna fua. Afcenf, fti Afcenfionem , quia carni Dominicz, etfi Jacentem ia sedio, fortajfe qualecunque far- fan&z, adherebant. Merito ergo $. Gre- suentum; cadit inde filium fuum , ac deiude $n S. Greg.l. gorius l. 7. hortatur: Quisquis defiueve devi- projicit Jarmentum àn ignemy, Cv filio feroat f g3.ïn nat 7. P. 16- 7a:, fupiat, neperboc, quodamat, imboc co- bereditatem ; Sic aliquando Deus per malos. Cut, n gatur devenive , quod vitat. Quanto - enim feà erudit honos. . Dehorribili illoexcidio Hiero- Hlft. Eccl, acriose cura igavdefcit ad infitua, tauto tepore folymitano legimus , quod cum Titus Vefpa- P- I- l.3. . e n damnabili vefvigefcit a fummis; utraque enim dl fianus, dum obiret civitatem, confpicaretur- Jfiul, €? equaliter amari non poffunt. que foffasomnes capitibusymortuorumque ca- p daveribusimpletas , totamque illam circare- m AXIOMA VII. gionemex foctore ceu pefte infe&tam, elatisin nf.c.n.a*;'c coelum oculis clariffima voce Deo in teítem p — duntum quisque vivit Deo , quantum thuori- tur fibi. vocato, exclamarit, fetantzflragisauctorem : t) non effe. Et barbaro illo Tyranno Alarico, ad Tbide u al ; ta Chriftus S. Catharinze Senenfi in Dialo- diripiendam foloque equandam Romam pro- 9-P-2- C2 fen go cum ipfa habito dixit. Et Thom. Kem- fecto, occurrit veneranda canitie fenex qui- . ide penüs fub aliis terminis proponit, dicens: dam Monacbus, rogandoillum, ne tot vellet n j L 1.3.c.56. Zantum bormo in Deuim traufft , quantum a fe effe malorum incentor,quz eo die in illa Urbe ? efcz't. deberent fieri, cuiille; Egoultro meaque vo- Exegefís.. luntate Romam non eo, fed eft, qui me quoti- Cum enim amor proprius omnium malo- dievellicat, illucqueimpellitea voce: Vade rumradix fit, recteinfertur, hocimpedimen- Romam,; & civitatem everte, uod evidenti to fublato, facile hominem Deo adhafurum; eftargumento, omnia hzc ex Det arbitrio, difz * Joan, S.47».in Unde S. Auguftinus preclare fic hortatur: politioneque contingere. Hinc Regius Da- d ( n cap. 17.-. Prima bominis pervditio fuit amov fui ; /£ enim vid,maledicente fibiSemei, pulvere lapidibus- zon feamavet , €7 Deutnfibi praponeret ,| Deo queimpetente, . cum regii famuli cogitarent de ii li — Jubditus e[j vellet , zon autem convertevetur el ipfo vindi&am fümere, hacillos voce repret- ad negligeudam voluntatem ilius, €? facien- (it: Domizusilli precepit, ut malediceret Da- 268 16. . bet dam voluntatem fuar. Prapoue bis voluuta- vid, G7 quis eff, qui audeat dicere, quare ffc fece- &o f Dei, difce amave te, nom amando te. rii? Verumquid magnieft, recognofcerein iyf 1.3. opufc, Quod etiam alibi confirmat Thomas Kemp. inftrumentis divinzprovidentiz , juftitizque 5- d dicens: JAMelor , ac fanclior moffvi amor lo- homines , quando & ipfireprobi, & in malo T0n cum in uobis accipiat ; mec enim fuerit, quo obfirmati, obftinatique Dzmones hoc munus hr intret ad te amor Dei, nifi exulet amov. tui. obeunt. JAccurate id noravir S. Gregorius in £05 -- Uli feipfum aliguis quevit, ibi ab illo amore illum locum Scripturge: Spiritus Domini ma- Nh - cadit ; folus namque bic dominmari vult, qui lusarripiebat Saul , ubi idem.fpiritus. & fpiri- itili pracepit, ut feraris in Deuim ex toto corde,ex tus Dominivocatur, &fpiritusmalus, malus h Zotaamima; Pavtem monuaccipit , gloviofcein- per defiderium perverfi füz voluntatis, fpiri- quà tus autem Domini ad demonftrandum, ipfum dolis eff : totum depofcit , ut totum lavgiatur. olg 1 fuiffe a Deo fübmiffum ad torquendum Sau- Don AXIOMA VIII. lem,& quod Deus operaretur peripfum; hoc Nor iVon eff smalum in civitate , quod uon fecit enim modo contextus ipferem explicat, dum fed. Dornizus. dicit: Exwgztabat ipfum Jpivitus mequami al Y4.mou, et Amosc.5. [ta Amos Pr(/)pheta ; perhoc indi/care volens, Domino. Atqueobhoc iplum docet id S. Pa- d lice V. G. ter, Damones períequentes juftos vocari iü omne maluüm poenz, feu a caufis fecundis ion profe&um, iisque feu creaturis rationabili- Scriptura Deilatrones, /Jetroges quidem, ob Veecs RTARV O RU Qu DI 0 eorum malitiam; Zez,ex data ipíis ad inferen- bus, feu irrationabilibus, quocunque item da füpplicia poteftate. Idem ponderatS. Au- S. Aug. i& modo &rationeeveniat, totum prodire a ma- uftinus; /Von dixit Jo, inquit, Dominus de- Pf 31. nu Dci , füaviffimaque ejus providentia ac dit, diabolus abffulit, fed (vefexendo omnia in difpenfatione. Deus eft, mihomo , qui re- fupremum Numen) 2uorzzus dedit, Domi- ly xit & direxit manum ejus , qui te percuffit. zu$ abffulit ; probe fciens, plus diabolum non Hinc in faftis Regum circa poenam illam, poffe, quam eiDeus velit permittere. Pergit lt quam fumpfit Deus de Davide per filium ip- vero hic fan&tus: Pror/asad Deum tuum vefer L fius Abfolonem , ob crimen adulterii, ac illa- jflagellum tuum quia nec dialolus tibi aliquid tecedisUriz, dicit Deus, quod ipfemet pce- facit . nifi illepermit P ]to a.Reg. 12. nàm hanc ei velitinfligeres Ecceego, inquit, B tat quidefuper g)a?et-þo- fec teftatem. v — fufcitabo fuper te maluta de domo tua, €? tol- . AXIOMA IX. teli Jam uxores tuas in oculis, &v dabo proximo N Heu atiov non amatuv ! ä 2uo; tuenim fecifli ab[condite , ego autem fa- | VQ] ciam verbum zftud iu coujz e Ita B. Jaceponus Ord. S.Francifci, qui, cum in alia iu S$olis. /beciu omuts Z/i'ael,' carcere Romz detineretur, & Amicifülpi- h ria ! .* ; Tiuhus XHL — Affs. 135 X ria continenter tralientem reperirent, & cau-' teri actioni a voluntáte Dei aut fam tanti doloris inquirerent; 4ui2, refpon- . imperatae vacetur. Sugeri—oris " S lp in j* Pial. 9. dit, e/or nzonz awmatur. Aut certe, ut S. eit fuper lt -Bernardus alicubi queritur, non eo moódo, Exegefís. Verþa; Q 5 füertne quo decet; dura amat chbarztas, amat immen- Quia,' cum diligere nihil aliud fit, quam l, a f ftas, C? nos vepeudimus cum menþ;m—. idem velle cum alio, nierito diligere Deum - non cenfendus eít, qui, quando Deus ad cer- ? Exegefís. tam actionem vocat, contra hanc expreffam Al S. Ber. Ratio eft, quia ex una parte, tefte S. Ber- voluntatem cum eodem converfari cupit ; /n fer.$83.in nardo, cum amat Deus, nonaliud vult, quam , ant, hinc merito Abbas Smaragdus dixit: £ro- Smaæag&; o- Hl E amari; quippe fciens, ipfo amorebeatos, qui pter obedieutia pevfetiionem omuium aliorumin c. 5. ,a! P' Il l. 3. fe amaverint; ex altera vero parte amor non aclio velanguenda efd operum; quia smagis placet Reg 5.Be- [ .L nifi amore compenfatur; atque adeo merito JJeo obedieutia, quam villima. ldquod Deus Blof n dolendum eít, quod tantus amor parce cora- ipfe pulchro exemplo confirmavit in virgine apol. pro E penfetur. — Hinc merito hortatur S. Augu- religiofa, quae divino amore flagrans,. fpecio- Taulero jui S.Aug.L4flinus: . Rape ad eutm anissas, quas potes, €9 fum forma prze filiis hominum videre defide- * 2e m ?Onf-c-m- diceis: Huuc amemus, buac amesmus.. 1dque rarat, cui mox ille vifendum fe quoque prze- & verbis agamus, & precibus, & fupplica- buit, forma pueri admodum liberali: Cum- ( Ibiden, tione ad Deum converfi, nobis & aiiis hunc que ad commune opus Superioris mandato ainoris thefaurum impetremus; quia, utfao V92 04, averreretur, puerulo Jefu ait: Ez dulczffme ]* fenfu didicit, & deinde inexpertos monuit Llomiue mi, Jefu Chrzfle, pro expleuda obe- L.4.c.10. idem San&üs: uaqua verfzin fe "i-äszit,argif-- dieutia tuo nomiue abeo , domec ad te vedive lt Jiceat. be eonf, - 3':x ^fua, ad Z?'(j[þ—'?s figitur , þïæferyuam du te. His di&is e cella exiit, & quod fa- cere juffa erat, animo voluntario , hilarique AXIOMA X i vultu peregit: Deinde ad cellam reverfa, dum. de MNen diligit utilitatem fuam, qui Deum - eam aperiret, mira quaedam & radianti(fima lux oculis ejus feingeffit, adeo ut vix eam fu- t £on diligit. ilv ftinere pofiet. Vidit igitur amantiffimum *. Joan. 4. ( ".u'iä Deus folus tota & fola eft utilitas hu- fuum. Dominum in perfecta zetate, tanquam l« J—II . *... man» naturze; fcriptum veroelt: 2uo- fa elegantiffimum juvenem viginti & quatuor niam qui manet in cbaritate, id eft, qui Deum annoruim adítantem; qui interrogatus ab ea, "idiligit, 22 Deo manet, €8 Deus in eo. . Talis quomodo ex pufillo tam grandis fa&us effet, : ïx eft ergo utilitas humana, ut eam, nifi qui ha- ; r ii refpondit: Filia chariffima, profunda velo- bet, diligere nemo poffit: Et quze a fuo dile- cis atque impigree obedientize tuze humilitas, [ .'(. D. 214 ?€tore non poffit omnino fejungi. — Hoc ergo in me tam brevi tempore tam grandem effecit. ipfum, quod dicunt homines, diligere fe qui- Semper ergo mei amore libenter obedi, fi i dem utilitatem fuam (quis eft enim, qui hoc mihi fine medio cupis uniri. lo non fit etiam jurare paratus? ) fed eam non Poft quze ver- n habere, hoc ipfum, inquam, teftimonium eft, eosaliud diligere, nonipfam fuam utilitatem. , ä AXIOMA XIL. Nihil enim aliüd homini faciendum eft, ut l« [ utilitatem fuam habeat, nifi diligere. Sed '- Suftum eff bomiuem fubditum Jä Deo : n LÀ ta impius Antiochus 2. Machab. 9. v. 12. ï c5.s7ápfi homines conantur affidue facere eam, quafi non fit; ficut Pagani Deum. Nam fi poftquam tot malis affli&us exclamavit : t folus Deus utilitas eft hominum, quo carere Juflum eft , bominem fubditum effe Deo , &2 non poteft, nifi qui eum nequaquam diligit : sROvtalem uon paria Deo fentzres nec juftum X Non facienda utique eft, cum fit aeterna ; duntaxat, fed etiam connaturale, ut P. Vin- centius Caraífa fed tantum diligenda. ^ Hoc folum prorfus per rationem mox aíferen- eft totius miferiee noftre caufa: quod fci- dam indicavit. p licet utilitatem aut non cognofcamus , aut ! Exegcg/z's. non amamus, aut non quantum , vel ficüt. cognofcenda, & amanda elt a Ut proprius terree fitus fubter aquam, a- j c-ognofcimus,.w ]- & amamgs.- quze fübter aerem, aeri füpter ignem, igni n i, denique fubter coelum; ita homini proprium -AXIOMA XL & velut nativum effe debet, non modo ne- p ceífitate, fed & maxima fua voluntate füb- , Non redfe Jeit Deum diligere , 4 ui von [cit : je&um effe Deo, eique affixum, ut fan&iffi- ls veliugueve Deum , propter Deum. 117e illius voluntatis motibus facilius circum- *)Bartol. l4 ta S. Ignatius Lojola , qui tefte Daniele agatur. Ceeterum rihil fublimius ejusmodi t $.37. I Bartolo dicere folebat; relinquere Deum fubmiffione. - Supra humana omnia homi- l propter Deum, magnum lucri fpiritualis ef- nem evehit: adeo, ut fortunz vel profperae fe compendium, nullum difpendium. In- blanditias, vel adverí» terrores defpiciat. telligitur autem per JDeum reliuquere , hoc Securus itaque, quem przeter Deum nihil at- loco converfationem cum eo inchoatam, fi- tingere, nedum movere poffit, cum Deo pro- ve per orationem, five per leCionem, aut xime fubje&tus, alfixusque fit, atque infra Deum procul abíi(tant ouuaia. aliam fimilem a&ionem mtexmmpere, ut al- $. IL [ À 2 I 3 6 Bibliothece 'Mam.mlis Ceohncionatorie ^ iB d- ordinata dicitur, ut indicetür, per hanc fai vi- Cant, 6 e AXIOMATA AD SE IPSUM Goriamm ad tantam perfecüonem & fanétita- v. 9. tem ipfam perveniffe. Hinc Chriítus dixit: Matth. rr. & IO En" [ SPECTANTIA. [ ! Reguum celorum vitn patitur, €? violenti va- . 19« - AXIOMA 1. piunt iilud. 1d quod S. Ígnatius fuo quondam Tantum qq:üz'sgue fe atnat, quantum þ odit. calculoconfirmabat; cum enim adolefcentem s quemdam minifíter Romanae domus graviter , [ efte S. Auguftino, conformiter di&o Chri- accufaret apud Ignatium, & quali minus quie- ij ^ füdicentis: Qui invenit animam fuam, tum, immori $5 £ erum atque intractabilem infe- at Matth.c.. perdetzllamm:. Et qui perdiderit animam fuasm, &aretur: lgnatius non vulgi trutina, fed ve- iiif/l 10. Y 39.. 7;;veziet illam. Modus autem odio fehabendi ritate & fpiritualis prudentize ítatera rem ze- fiiü defumendus eft ab odio, quo alios profequi- ftimans refpondit miniftro: Mitius quzefo & mur; ficut enim hos neczeftimamus, nec lau- blandius. Equidem ittum ipfum, quei tu damus; nec honoramus, necamarmus, nec fo- tam acriter reprehendendum putas, plus ego vemus; &, fihzec eademabaliis praeftentur, in Dei via paucis menfibus profeciffe arbitror, dolemus; gaudemus vero, fi contraria fiant; quàm duos integro anno. Nominavitautem n os odiffe debemus. ho ita eod-em modon duos omnium ex domefticis candidiflimos, & Exegefit. i lenitate quadam ingenii, ac inorum 1uavita- Quia, dum di&o modo quis propter Deum. te maxime amabiles. p fe odit, vitiorum radicem, concupilcentiam, pben C tollit, & varias virtutes exercet ; ideoque vere AXIOMA llL^ " 3- f 130 æp] amatfeipfum, amovendo a fe maximum ma- Non eff pax impiis. De lum, & fummum bonum procurando: Unde i RomDz ta S. Scriptura apud Ifaiam; & t;on'ürmïa.-.—;fa;; 48; gg r Tra&. $1. S. Auguftinus re&e dixit: Mapza fane, inquit, vit id ipfum D. Martinus Braccarenfis inv.ar. l inJosm. ac miya fententia , quemadimodum fft bominis p Maximis fuis dicens:: Pacem cum bomiuibus in vitam fuam atov, ut peveat: odzum, ue pe- Dpde, ter veat. Simale amaveris, tunc odifii. (Noliama- bzzþ'iþzjsl,,» Cunm pit?is,&el[um. ET ä G. re, tie pé vdass noli amave in bac vita, neperdas à jncternavita. Felices, quioderunt cujtodieu- 0 'Cum enim res quxlibet non nifi in centro do, ne pereant amando. Merito ergo quisque fuo quiefcat, fieri non poteft, ut impii, qui a u Ap. Rodr. in hoc odium effervefcit, dicitque cum 5. Ber- Deo velut centro fuo feparati iunt, pacem & . U pa. U.. pardo: Exfurgat Deus, codat armatussffe, €? quietem inveniant; id quod clare S. Augufti- L x.Conf, p €, 4- contevatur inituiicus bonmo, conmtemptov Déi, a- f nusindicavit, dicens: Feczff? sos, Detnine, ad . qator [üi, amicus suundi, ferous duaboli. Quid te, & inquietum eff cor noffrum , douec vequie-. PU tibi videtur2 certe fi velle [entzs, mecum dices: fcatinte. Hinculteriusdicit: /anzmeau:ec, caó. bis Reu; e/iïmqrtis, crucifigatur, *crucz'j-ïggatur. daci, que f[peravit, £a te receffiffét , aliquid fe . melius babituram.. Fev[aCy? vevevjaintergum, . «AXIOMA .. C? in latera,C7 in veutvem, €? durafuü "t ov::rgia, Tantüm þrofcz'es quanutum tibi vim & tu F)(us, Domine, veguies. intuleris. Ó n a Thomas Kempenfis l. 1. c. 25. & confir- AXIOMA V.. | 140 Ita [t maàvit S. Francifcus Xaverius, qui ad fuos Nullum smalum . uifi peccatum. pri affiduo haec verbà: Vnce te ip/uin: vepetere tà S. Petrus dicens: Quis e/f, qui noctat vo- x Pet, c.3. CQI folebat; cumque aliquando illi caufam tam V. 13. v frequentis repetitionis requirerent , hoc re- | þz's, f 60711' weinulatores fuevitis . Exegefis, fponfum dedit: Hoc S. Patris noitri Ignatii gt ARU M mandatum eft: hocfi fiat, fuificit.. Quodau- Quia malitia eft carentia boni ; nemo au- V t apud ; ph' 4- Lo.apop. tem fic res fe babuerit, teftatur Lyraeus, de eo tem bonus eft, nifi folus Deus, ergo cum fo-Surium, fic loquens : De nulla re f:epius, quam de lum peccatum privet hoc bono, merito folum V.23, U . Hinc Eudoxia li fui vi&oria loquebatur [gnatius : /zmce te peccatum .malum . dicitur. ipfum: ii perpetuo natabat in labüs , haec Imperatrix S. Chryfoftomum cum graviter CO[ interíodales ei colloquendi materiam, coram affligere minaretur,quidam ex aulicis dicebat: xjtz auditoribus dicendi copiam, in domefticis ex- Fruttra ei minaris, quia folum peccatum ti- lin met. Sed & S. Francifcus Xaveriusinhunc du hortationibus amplifimum difputandi argu- mentum fuppeditabat. fenfum dicebat:: Qui nihil fpe&at aliud, nifi Vet divinam gratiam, Evangelii praedicationem, t Exegefís. 'Thomas Ratio eít, quia, cum fen/us bomiris, &? co- animarum falutem, quidtandemrecufet, aut U Kemp. pertimefcat? fi enim verfabimur, non modo l. 1. c. 25. gitatio bomins ad malum prona [imt ab adole- Del Gen, 9. . fcentia fua, tefte S. Scriptura, facile patet, in littoribus Barbarorum, verum etiam d2e- monum regno; tamen nulla barbaria, neque V. 2Ie non poffe hominem fine magna violentia ab amore fui , & rerum creatarum inordinato - d2emonum rabies quidquam nocere nobis po- avelli, atque adeo merito dici, illum prae cae- terit, nifi permiffu conceffuque przepotentis teris in perfectione profe&urum, qui majori Dei. Unum omnino timemus, ne Deum ip- fele violentia a creaturis abftraxerit. Unde fum offendamus: cujus offenfionem fi vita- Sponía non tantum pulchra ut luna, & electa verimus , exploratam de noftris hoftibus vi- d ]s ut fol, fed etiam terribilis ut caftrorum acies L &oriam ngþigs;.ijuq;.propitio pollicemur AXIO- t Tüwus XiII. AMS,. 137 . C ( AXIOMA V. KÉEixecefis. 1-?,(). iNemo leditur, nifi a fe zpfo. Rationem hujus dic&ti idem mox fubjungit t:Matth.u. l-v m. €, IO. En— a communis afcetarum fchola , cui etiam dicens: Quia naturalis inclinatio, propria vo- chirid. T luntas, fpes retributionis, affectus commodi- * Epi&etus confentit, dicens : Hoimiues pertuvbantur uou vebus , [zd iis, quas de vebus tatis, raro abeífe volunt. Qui veram & perfe- ? &am charitatem ha et, in nulla re fe ipfum babeut, opiniouibus. Ferbi caufasx. Mors non userit, fed Dei folummodo gloriam in omni- eff malum, alioquin euim €7' Socrati fíc vifum e[fet, [ed opinio de tuorte, que malata eaim fue bus fieri defiderat. Nulli etiam invidet, quia nullum privatum gaudium amat, necin feipfo eit. Cum igitur impedimus, €7 difiruüimur, vult gaudere, fed 1n Deo fuper omnia bona o- z0n altos culpemus, fed uos ipfos, 1d efd , opi- ptat beatificari. Nemini aliquid boni attri- niones nofiras. buit, fed totaliter ad Deum refert, a quo fonta- l r d n —Exegcfzþ's. liter omnia procedunt, in quo finaliter omnes San&i fruibiliter quiefcunt. Il', Ratio eft, quia cum folum pecbatüm vere AXIOMA VHI. malum fit, ut fupra demonftratum eft; ad hoc autem nemo invitus cogi poífit, recte in- — Non babitus, fed vita facit Monachum. * fertur, quemvis, fi peccato confentiat, pro- Hinc recte S. Pe- a iterum Thomas Kempenfis l. 1. c. 17. his prii fui mali fabrum effe. lt trus ait: Ef quzs ef/, qui moceat volis, /i boni verbis: Habitus C? tonfura modicum conz fevunt, fed tutatio imovum, Cv integra smor 168 - 13« euiulatores fueritis ? — An non diligentibus Deum omnia cooperantur in bonum, tefte S. tzfcrzt.z'-o palffouum, verum faciunt Reítgiofum. Paulo: JVuzquid Deum aliquis evipere 1nvi- g., Hü. &' 48- j A.d Rom.8 Exepefis. I1v.at, £o potef)? aut occafío bominem fragilem fa- uU cit, C? mom potius, qualis fit , offendit? Ali- Quia /pe&aculuza fa&i fumus, tefte S. Pau- z. Co:. 4 EpiCtet, lo, wundo, 42ugelis €? bomsnibus; ficut ergo V. 9. Énuchirid ter paulo hoc dictum declarat Epi&etus, di- veftis aCtorem non facit laudabilem, fed actio cens: Memento, non eum, qui convitietur, c. 27. aut verberet, authorem effe contumelize: fed perfonve conformis , ita quoque nec habitus I0 facit Religiofum, fed morum mutatio, & per- opinionem de eis tanquam contumeliofis con- 1 ceptam, Cum igitur te quispiam irritarit, o- fecta mortificatio, ut dicere poffit cum S. Pau- Gal. 6. & pinione tua te irritatum effe fcito. Quapro- lo: Mibi aute;m abfit gloviari, nifí iu crucev.24. Dormini ueivi Jefu Córiflü , per quam smnibi pterinprimis operam dato, ne viía tibi affen- Q l ?j'LX.COHf. fum extorqueant. Nam fi femel tempus & qundas cyucifixus eff , G' ego tuuudo ; hoc e- /4 moram impetraris, facilius ipfe tibi impera- nim convenit perfonze ejus. u lh bis. AXIOMA IX. I AXIOMA VI. Scire Deum fola vera fcientia. v'm, l ta S. Paulus exiftimans, fe nihil fcire, nifi r.Cor.s, $i vis vitam, muta vitam. I Chriftum, & hunc crucifixum; quodipfunv.2. Gal. 5, ta S. Auguftinus, qui '-prop-ria. experientia etiam Poeta quidam hoc difticho expreffit: V. 20. hoc axioma conürmavit, vitamque fuam Chrifte, fciant quzecunquealii, mihi fufficit priorem ita mutavit, ut vere dicere potuerit una cum S.Paulo: Zvo autem jam non ego, vi- J« Pt 6d vit vero iu sme Chviffus. Cognitioquetui, cognitioque mei. f, l;: Sed & S. Auguftinus przclare id confir-In Con£. Exegefis. | mansait: /ufelix boino, qui jcit dlla omnia , te vero ttefcit ; beatus vevo, qui te [cit, etiamft - Ij« V.t, apu**r Eph. 4. Quia, cum vita vera & bona in charitate [g juriüs la nefciat; quiautemte, Cv illauovit, nonpro- v. 23' confiftat; vita autem, quam plerumque ho- pter la, fed pvopter te JMduini beatus eff. m mines vivunt, in concupifcentiis & peccatis (ia confumetur, recteinfertur, neminem veram Exegefts. t vitam poffeffurum, nifi qui vitam mutaverit; Quia fcientia duplici modo confiderari po- at hinc Apoftolus monet: Deponzite vos fecua- teft. Primo fecundum fe; & fic nihil aliud l- dum przffimam conver/atiouem veterem bomni- eft, quam cognitio, & fine dubio vana eft; In( zeny qui corrumpitur fecundum defidevia evro- quid enim juvat cognofcere fine poffeffione? yf vis; venovatmini autes [pivitu mentis veffve, Quid prodefít alta de Trinitate dilputare, fi ff €xr induite movum hominem , qui fecuudum careas humilitate, unde difpliceas Trinitati? Ut & íi de Trinitate difputare parum prodett, o Deum creatus eff n juflitia €9? fauclitate. quid erit de aliis difputare, quid eft aliud It AXIOMA VII. Ícientia, nifi adjumentum & fpecies oculi in- ;ue tueri? Si ergo quis habet perípicilia, non ha- 0- Sepe videtur effé cbavitas, €? eff suagis bet caufas gloriandi prae alio, qui minus vi- Itls feufualitas. det, quomodo, qui habet fcientiam, gloria- J ri poterit? Si vero fcientiam quoad fructum (1^ Tta Thomas Kempenfis lib. x. de Imitatione fpectemus, tum maxime dici poterit, quod fi- T * Ghrfü c. 15. ne charitate vana fit: uti przeclare S. Pau- S E lus : u 138 Blbliothece JManualis: Concionatorig limofis ac £eculentis locis detinet, ac volutat, 4 V. T. 1.Cor, 13,1us:. Sà Jinguis borinum loquav , €? /4ngelo- vums charitatem. autem mon babeam , faclus ut aquam perturbet , quam ubi fubierint pi- fum velut es fonans Cv'c.. quafi diceret: quas Íciculi, certam ei cedant in proedam. Hinc gaudium fpirituale vocat Origenes flagellum habeo caufas gloriandi, cum majorem fru- &um faciat cymbalum, faciens, ut omnes daemonum : Quoties, inquit, z2 Domizo gau- desuus, toties diabolum flagellamus. Quia opti- 4li prope percutiant cor? atque utinam tantum a non prodeffet, & nonnoceret? quis enim ne- me norunt, a lvetitia fpirituali animae prove- nire totam fuam ruinam : fiqguidem anima Ícit, quam multa bona negligentur ab iis, quos fcientize cupido invafit, quam multas oratio- non poteft effe fine aliqua delectatione, ut ait nes facerent, quam ferventer proximi faluti S.Gregorius: ^ut igztur deleciatuv. fimmiss j fe impenderent, fi non vellent plus, quam o- aut iufmmis: ac dum guftat res coeleftes, con- portet, ícire2 . Id quod re&te P. Layman in- temnit obleCtationes terrenas , quas daemon t proponit, atque haec potiffima ratio fuit, cur jl dicavit dicens, ftudia effe m .lam beítiam, quae multas imperfectiones excufaret? Unde me- S.Ignatius, qui omnia fua divinze glorize lu- Hi bens dedicarat, ficut trifitiam a fe femper & x. c. 2. rito Thomas Kempenfis: O fi tantam adhi- qhs, 10 berent diligentiam ad extirpanda vitia, & vir- procul repeliere conatus eft, ita & a fuis ean- Kemp)o.Das tutes inferendas, ficutiad movendas qu2eftio- dem quam longiffime voluerit effe amotam, CA g nes, non fierent tanta mala , & fcandala in cujus non vulgare fpecimen , atqué experi- les populo, nec tanta diffolutio in coenobiis. Sed mentum, tefte Daniele Bartolo, nobis expref- pra ru v?e talibus, quia potentes potenter tormenta fit, dum fic Ícribit; Tyro etiamnum Roma Lib. 4. NI« patientur; de talibus verificabitur illud S. erat Francifícus Cofterus Mechlinienfis, atque t ejus Qu Rom. x in rifum mire proclivis: cumque obviam ei * 37 COf Pauli: Quia cum coguoviffént Deum , non fi- V,21. eut Deum glorificavunt, €? gvatias egerunt, per domum die quadam fattus 5. Pater, & gà ridentem clare advertiffet, mox ad fe evoca- fed evanuerunt in cogitatiouibus fuis, & obí/cu- p ratum eft cov infipiens eovum; dicentes enim, to in hzec verba locutus eít: Fraaücifce, au- li dio te iemper ridere. Deje&is ille mox vui- ( fe effé fapientes, flulti fatli funt, pvopter quod tvadidit illos Deus in defideria covdis eovum, tu & oculis acrem aliquam reprehenfionem W De Sa- in paffiones 2gnomimie. Hinc re&te P. Vin- exfpe&are: San&tus autem iterato dicere: & p pient. c, 2. centius Caraffa S.J. Generalis dixit: Quia ego dico tibi, fili mi, ut rideas & gaudeas in fkl vita Religioii, ut Angelicus docet, tota eít Dominofemper: Religiofus enim nullam ha- qal divinis obfequiis mancipata, initar holocauiti bet triftitize 'equioris caufam, fedlzetitiae mul- ', g perfecti, debet omne ftudium fcientiarum or- tam: Quapropter denuo tibi dico, femper fis do laetus & hilaris, & eris indubitate, fi humilis dinari ad ftadium amoris Dei, & conjungere qu fcientiam cum amore, ficut Beati in coeio ad tr fimilitudinem Verbi zeterni, quod procedit a atqufe obediens eífe contenderis. AXIOMA XI. lao r Patre, non ut verbum tautum, fed ut ver- tty bumípirans amorem. [ta fcientia noftra non s Creaturvis quafí memorialibus utendum. debet effe folum fcieptia, fed fcientia effectiva lal & Ípirativa , íÍcientia fpirans charitatem & a fuafit S. Francifcus Borgia, de anima It Chrifti hebd. 2. & id ipfum propria praxi exfp amorem, reducendofemper, quant í - tilg Ícientiam ad effectum. qm poteft, confirmavit. Exegefes. AXIOMA X. Hinc loc. cit. ficfcripfit: Creaturis uti de- Uza eff vincendi vratio , letitia fpiritualis. bemus, quaíi memorialibus, ut recordemut Plnneq. tà a S. Antonius dicere folebat, uti P. Vincen- ex eis divinze potentize & magnitudinis. Cum Pl;ilipp 4 It Hinc V. 4 tius Caraffa de vera lzetitia teftatur. enira flos exhalat odorem, quid eft, nifi ve- u Apoftolus quoque tam follicitemonet: G'au- ftigium faavitatis Creatoris? Cum arborcre- Ícit, ignis omnia confumit, aqua vivificatari- dete i Domino femper, iterum dico; gaudetef. hs vite ! dam, totum eft demonftratio virtutis, & ope- Wo, P Exegefís. rum Alti(imi. Unde videntes, quid natura- ) * d Quia eft medium efficaciffimum ad tenta- liter fiatin creaturis, ipfum intueri debemus tiones diaboli vincendas, & propterea a S. in illis, ut fubeat memoria & admiratio ipfius 'Etp ftt7) Augu'tino dele&atio viclrix appellatur. So- operum & fignorum 2moris, quo continuat let nimirum capitaliffimus hoftis ea potiffi- opera fua propter homines ingratos pro fuis lifmy' beneficiis. Similem in modum adhortatus ttef mum tempora obfervans technas fuas expli- care, araneam, ex genere infeCtorum fune- P. Vincentius Caraffa dixit : Percurre ter- fer 1 ram, & fÍialiqua in ea inveneris, quze dulce ftumanimalculum imitatus, cuiretia fuanon Iu niti humido & caliginofo coelo contexere mos quid fapiant, noveris guttulas effe ac flillas um decidentes a fonte divino zeternoe dulcedinis, eít, quibus exinde imbelles mufcas praedetur ; T'[i ga feu certe vazam agquaticam. cui, tefte Bello- guftandas proinde non feorfim, fed ut fon- dong nio, nomen eft, dza^ol«s saarinus, tum ob foe- ti conjun&tas, & cum fua origine. Sepa- (0 q dum atque horridum corporis afpetctum, tum rate afferunt mortem, unitaee vitam, & fa- U vel maxime ob naturam ac mores , quibus tietatem omnis boni. Haec . eft vera fapien- /?, jam natautibus infidiatur eos membris virili- tia haurire guttas , fed in' fuo fonte: gau- g Mir bus apprehenfos folitus in profundum attra- EO iT dere creatuvrisl, fed' in fuo Creatore, here, ac dein vorares tum vero, quod fe in Vit AXIO- L i ï Tïtuius X2H. — Wfcefis. 139 1 | AXIOMA XII. cui multa Deus immittit , quz patiatur, fi- gnum eft, quod eum valde amet, & compen- ] Hore unius zegotiutm eff eternitas. Hinc S. Xaverius dio fan&um facere velit. h. ta mater S. Symphoriani parvulum filium dicebat: Eguidem fic mibs per[uadeo , evucis1, t ep.x. ad martyrium animavit; alii vero paulo Cbriflà Domini amatoves vitam, ejuswodi ex« aliter dicere confueverunt: AMomiztuis, un- evcitam avuumis, beatam duceres. cvucis au- de pendet e£erzztas. zem fugam aut oacuitatem mortis infdar puta- ve. Que eniu movs acerbior effé porefl , quam y Exege/is. ffue Chrifo, ub femel gulavevis eum, viveres Quia ut idiota dicere folebat, qualem inors eumque deferere, tuas ut fequavis cupiditates ? invenit hominem, talem homo invenit mor- Mibi credite , uulla crux eff cum bac compa- r tem, bonam fcilicet vel malam; nam qualis vauda. Hinc ex quo inferebat P. Caraffa: ]s mors, talis fors: vel, ficut vita, mors ita. Utqui ori Chrifti crucifixi fel dulce facere vel- ! Hincrecte hortatur pius afceta in Chrifti per- let, mifcendo mel confolationi terrenze, is tol- "Thom, lona: O fi vidiffes San&orum in coelo coro- leret, vel minueret illum faporem divinum, , Kemp.l.3. nas perpetuas, quanta quoque nunc exultant quem percipit ille, qui purum deguftat. Ita €. 47. gloria (qui huic mundo olim contemptibi- li doloribus adhibeantur media delicata, per- les, & quafi vita ipfa indigni putabantur) dunt finceram illam dulcedinem , quae fola profe&o te ftatim humiliares usque ad ter- placetguftuianimae Chriftumamantis, quam- ? [5 4, Y ste eus ram, & affeQares potius omnibus fubeffe, vis carnali palato non aliud videatur, quam quam uni praeeffe; nec hujus vitze lgetos dies amaritudo. S. Franciícus Borgia vero dice- j AU concupifceres, fed magis pro Deo tribulari re folebat pro confirmatione horum omnium : gauderes, & pro nihilo inter homines com- 9i quis videt tribulationes ingredi fua limi- putari maximum lucrum duceres. O fi tibi na, gaudeat: quia funt przecurfores Domi- haec faperent, quomodo auderes vel femel ni, qui parent ei locum. . Kt fi defiderat fubi- conqueri? Nonne pro vita zeterna cunctala- re montem Calvarize, ut videas Chriftum cru- cifixum, & dicat: boriofa funt toleranda? Non eft parum quid, Fere filius Dei evat ifle ; perdere aut lucrari regnum Dei. Leva igitur dele&etur cruce, quze venit: quia eft fignum, ï;lll faciem tuam in coelum: Ecce ego, & omnes quod cito fit evafurus in montem. Nam Sancti mei mecum , qui in hoc fzeculo ma- prius impofuerunt eam Chrifto, quam mon- gnum habuere certamen, modo gaudent, mo- tem aícenderet. Sic etiam tonitrua & ful- ïs do confolantur, modo fecuri funt, modo re- gura fignum fueru - quiefcunt, & fine fine mecum in regno Pa- xit montem. nt, quod Moyfes jam fübie- tris mei permanebunt. Hinc P. Vincentius j-.an.cnls-' Carafía dicere folebat: Ut aliquid vetle fa- AXIOMA XIV. ciamtus, opovtet 20s effe ficu£ votas 22 cuvru E- Contra minas €? comvitia veritas & þatïen. zechielis Propbeta, uudique plenos oculis, quos £ia, C?* in beue agendo perfeverantia funt babemus feimper defix:s ia eternitaie, que nos arina ommuium potentiffrima. exfp eGat, feu äeat(t Jeu vuifevay prout zu bac It a P. Jacobus Laynes fecundus Societatis vz'tamere(imur. ) Jefu Generalis dicere folebat, idque pro- AXIOMA XIlI. pria experientia didicerat, uti ex vita ipüus. : n la . "dut pati, aut Tiori. colligere licet. f Penned. à S..' Therefia dicere folebat; uti & S. Ma- | Exegefis, p..l . CQ 19. It n.5. E gdalena de Pazzis: Pm'um Jfely nullum inel. Hinc Thomas Kempenfis in perfona Chri- s fti hortatur: P2/i ambula coram tme in verita l3.c4.& - Exegefis. ze, C9 in flnplicitate cordis tui queve feimper. 46 lib,5. vite Quia ut S. Ignatius dicere folebat: Cosm- Qui ambulat covam me in veritate , tutabitur €,19, pendiofrffima ad pevfectionem via eff , ff snulta ab iacurfibus mals , €»? veritas libevabit eum advev[a, magnaque pro Chri/fi amove patiaris. a feductoritus , €? detva&lionibus iniquorum. E pete tu banc graizam a Deo. Nam cui Do- $ veritas te liberaverit , vere liler evis, €? suinus boc tvibuit, suultum tvibuit : boc enim 202 cuvabis de vanis bosinum verbis. Etite- beneficio smulta, wagnaque ejus comtinentur be- rum: Zeffimouuim bominum fape fallit ; tmeum zeftcia. Etalias: Cuidam graviter. adver[à judiciuin verum eff, flabit, €? non fubverte- $ feventi, ff te faciat Deus suulta pati, ffgnum, turi Latet plevumque , &v paucis ad fi ula inquiebat, efj, velle te tiagzum facere San- patet: "wnguam tatien evraty, uec erva J Vepo- um: Si vero tu cupias qu«gnus fferi Sanctus, zeff, etiamft oculis iufipzentzum 4205 vetlum vi- H voga eutt , ut inagnam tibi patiendi mateviam deatur. "d me evgo currendum efd im onui judicio, nec proprzo 1uuitendum avbitrio; ju- l douet, ueque euim lignum aptius excitaudo fo- co atovis Dei, quam liguum $. Crucis eff, quo flus euim non cogturlabitur , quicquid a Deo ufus Chriffus ad facrificium charitatis immen- ei accidevit. Etiamft injuffe aliquid contra 1- fee. Quod etiam confirmans P. Vincentius eum prolatut fuerit, n snultutm cuvabit. Sed Caraffa, o bona crux, cicebat: Si capis hoc, uec vatte exultalit, ff per alios rationabiliter 1- fapis. Breviffima via perveniendi adápicém excufetur. Penfas numque, quia ego fum fcrus virtutum, przecipue charitatis, via eft, qua itur tans corda C? venes, qui iou judico [ecundum ad montem Calvarize, utibi crucifigamur. Si, Jaciem G bumauam apparentiam ; a [ape 2 )l R. Pat. Lohn. Bibl. Man. Tom. I. 47 Bibliothecæ AManualis: Concionatorie 140 án oculis neis vepevitur culpabile, quod bomi- Exegefis. num judicio creditur laudabile. Hinc S. Thomas dixit: Contigit quando- S.Thom. Hinc jam olim cum Affueri tempore, quid que, quod aliquis per magnum tempus vit zp in ep. ad omnium rerum fortiffimum effet, difputare- vivit in peccato, & hoc elt tempus perditum; Eph, c.5. tur, illius fententia praelata eft,qui veritati hoc fed quomodo redimet, cum liome non fufficiat praéconium adfcripfit. Quod vero etiam pa- ad debita perfolvenda? Refpondeo: dicen- tientia fcutum fit tortiffimum contra ejusmo- dum eft, quod tanto magis debet vacare ope- di minas & convitia, idem author fequentibus tibus bonis, quanto priusinfüititmalis. Nam £ 68 . Thomas verbis indicavit: Jz/z suuquarm fecurus es n ut S. Hieronymus ait, fubitus calor longum Kemp.l.3. bac vita, fed quoad vixeris, femper arma fpiri- teporem vincit. Hinc cum quondam S. Ger- ]';5, mOl'. e €.35» - tualia tibi funt ueceffavia : Inter boffes vevarzs, trudis peteret a Deo & Sponfo fuo Chrifto, ut —— €2? a dextris €r a fruiffris impugnarvis, f evgo peccatorum füuorum & defectuum nonrecor- [« m s:01 uteris undigque [cuto patientie , non evis diu g,y.dea daretur amplius, rapta eft a Chrifto in coelum, matu fKine vulueves. Infuper fi nouponis cor tuum fixe & cum velte laciniis & centonibus confuta inmes cumieravoluntate cun&apatiendi pro- coram Patre coelefüi apparuit; ubi, quam- pter ime,uon poteris ardorem idum fufliueveynec primum Chriftus proea peroravit, & pretium ad palmam pertingeve Deatorum. Oportet teev- vitze ac fanguinis obtulit, derepente vettisil- goommia viriliter pertraufive, CT potenti manu la, in qua omnes illius defectus diftin&te re- |— M —c:-.- Mu -N uti adverfüs objeGia. INaw viucenti datur man- prefentabantur, lamina aurea, inftar chryftal- — -- 712, €P tovpenti veliuquitur iulta mi[eria. li lucida cooperta fuit. Nec male alii id ip- fum per viatorum exemplum declarant, qui, AXIOMA XV. ubi fe tardius proceffiffe, & focios longe an- te fe reliquiffe advertunt, praecedentem tar- Omnis tevra , & nulla tevra nobis pa- — Jtrz*a eff. ditatemi celeritate curfus compenfant. Hinc metrito S. Ignatius fuos his verbis hortatus a fzpe memorþaþtus, P. Vincentius Caraffa . * eft: Quocirca per Sefum Chriffsm vos oro, €r' in ep.de | [ inepi ft. ad Societatem, fed & Seneca epift. obteffor, ut uullum ungquam ia diviuo offício te- Perfe&. 28. idem confirmat dicens: Cum bac per/ua- porem admittatis , quaudoguidem avcuim fran- ^9' Jfoue vivendum efl. INon fum uni angulo za- gitvemiffo; &contra, utfacra Paginatefta- £us, patrz'a mea totus bic muudus eff. tur, auima operantium impiuguabitur. Prov, c.13 Hä -- tis Exegefis. AXIOMA XVII. ft P, Vinc, Illic ftatua haeret, ubi erigitur , nec illo N',Q—mzlis virv , talis oratio. ( Caraff ep. verfum, ubi olim elt fi&ta, magis, quam alio Sic noftrum quemlibet par de- a Martinus Braccharenfis in Maximis & It cet omnem ad locum, collegium, habitatio- Sgneca in Proverbiis. nem facilitas & zequalitas: nec majorin pa- triam, quam inaliam partem propenfio. Om- Exegefís. : D Ad Quia ex abundantia cordis os loquitur. ]i nis terta & nulla terra nobis patria eft. omnes. vocamur, ubique gentium pari ftudio Hincidem Martinus colligit, quodimago ani- &t quvandos. Unum, fi qua nobis patria, coe- mi fermo fit; & ideo merito dixerit non ne- it mo: Loquereadolefcens, ut videatma te. Aper- üt. lum eft; ubi nos Pater verus , ubi paterna hzereditas exfpectat. Omnis zeque cognata tius vero hanc caufamindicavitThomas Kem- eu natio, gens omnis una eft, adoptionis divino penfis, dum dixit: Quare tasm libenter logui- t y.c.o, fe guuv, €? zuvicem fabulamuv: cum tamen vavou, z. jure, fraternitate Chrifti Jefu, patrimonii ae- t terni promiffionibus confiata. Hinc iterum ffue leffone confcientie ad filentium vedimus? 2deo tam libentev loquimur,quia per tmultas lo- &p. roT, Seneca, magza , inquit, €? penero/a ves «f bumatus auimus: . mullos fibi poui uifi commu- cutzones ab invicem confolari quevimus: €5? mes, C? cum Deo terimiuos patitur. Primum cov diverfis cogitationibus fatigatum optamus velevare, Et multum Iibenter de bis , qua bumilem non accipit patriam Epbefum, aut 4 lexaudriam, aut fi quod eff etiammum frequen- multum diligimus, vel cupimus; vel qua uo- Vltls tius incolis , Jatius telis folum. Illi patvia bis contvaria fentimus , libet logui , €9 co- M .Ita gitare. eff , quodcuuque fupevue univer[a circuitucin- ten git. Hoc omne couvexumy, intva quod jaceut AXIOMA XVIII. las suavia cuem tevris, intva quod aev bumanuis di- In Societate obedientemy €? fan&utn effé Ino vina fecevueus etiam coujungit, intva quod di- una ves fuut. .' e& ut] Jbofíta Numina attus fuos excubant. a P. Vincentius Caraffa lib. 2. vitge cap. 6. [: ubi author vitee fic lo AXIOMA XVI uitur:. Supereft mihi de obedientia dicen d um, quam tanti Subitus calor longum teporem viacit. faciebat Vincentius, ut affirmaret, legum, pi g It a S. Hieronymus in epiftola ad Paulam, preefidumque obfervantiam & fanctitatem, pen per hoc eam ad fervorem in fervitio Dei diverfa quidem effe nomina, fed rem ean- tf dem. Propterea ut erat hujus perquam ftu- animans, ut, quod per teporem praeceden- Do 1 tem neglectum eít, per fubfequentem fer- diofus, ita nunquam eum quisquam vidit üor ab ipfo Societatis ingrelfu ad finem usque vorem chxompenfetur, Vl s Tituus. XII.- Afcefg 141 vitae , id elt, fpatio 45. annorum vitium AXIOMA .XXL- 3 S.Thom. ullum, etiam levem contra obe - dientiam ad- æ ln ep. ad mittere. Nou qui fe ipfum commendat , ille proba- , tus eff , [ed quem JDeus com- Exegefís. $hendat, Ratio eft, quia ex una parte fan&itag in 'ta S. Paulus, quod etiam Jeremias con- 2. Cor.xo, charitatis, & aliarum virtutum ei fübordi- - firmavit, dicens: Sana me, Domine, V. 18. g.l natarum poffeffione con(iftit; ex altera vero fazator. Saloum qme ; C. I7e quouiam laus 22ea u es. Jaüc, €9 faleus ero; !;-f-, e e . S.Greg. obedientia, te(te S. Gregorio: $o/a vivtus l.35.m07. 62. w2 virtutes ceteras menti infevit , in- értasque cuffodit. Hinc & a S. Auguftino Et B. Exegg/ïs. p - r suatev aliarum virtutum appellatur. Quia laus vera fupponit perfe&ionem o- - $. 7. dear- Catharina Bononienfis dicebat: Quis dubi- P mat, zare poteff de fua falute, ff vitam finiat in peris, propter quod aliquis laudabilis effici- tur; atqui hanc perfe&ionem non cognofcit obedientia, qua fuo Dowiuo familiorem facit, is, qui fe commendat , cum merito dicere quam ulla alia virtus. Itaque qui vuit eri- "—— RES . gere bonum sedificium, accipiat illam pro poffit cum S. Paulo: E fi. t&ibil mibi com- x. Cor. 4.5 eo 5 Jeius fum , nom tamen propter boc juffifica-V.4- ) fuo fundamento, & credat firmiter, fe melius tus fa. — Cum ergo folus Deus hanc per- — falvandum per illam, quanm per ullam poeni- to-— fecionem cognofcat; ille. folum probatus —— tentiam, jejunium & contemplationexp. cenferi debet , quem Deus commendat. Hinc reéte S. Auguftinus dixit: Securizas In Pfal, [|s AXIOMA XIX. [ laudis in laude Dei eff ; ubi laudatov. fécurus 06 efd, ubi nom timet, ne te laudato erubefcat. Totum fummut , totum perfectum. Merito ergo dicebat S. Francifcus: Qmwan- ] v iney de a P. Vincentius Caraffa in-epiftola ad fum unusjuisque eff im oculis tuis j taægum j Derfed ; Societatem fic loquens: Auttor erat Hie- €, C? non amplius. ronymus Paulino, nihil ia fe mediocre ef- j fe contentus effet : totum fummum , to- AXIOMA : XXII. tum perfe&um defideraret. Non difpari a- ltor.oyg nimo S. Parens nofter fummuüm nos virtu- Qui gaudet laudifus ; perdit la'udes.— 3 tis apicem fpreta vult mediocritate prenfa- It a Wigo de tranquill. animi cap. 7. cui e- £ tiam S. Auguftinus confentit, dicens: E/ S. Aug. confectari. e, & divino fultos auxilio p*erfe&iiïima fe bumilemy, efd nolle laudari 2u [2 5 qui ergo ii a Je laudarz' appetit, þper&us. effó convincitur. ä&ege/z's-. E xege/is. Quia fummos fumma decent. Hinc S. David templum Deo zedificaturus dicebat: If aravi impenfas domus Do- - Non enim poteft laudari , qui vult laü- — Totis viribus pr ^ 0 : dari. llle laudatur, cujus bona jactantur. 98Zi; mom enim suni prepavatur babita- Qui autem vult laudari, non folum vacuus e 2270 , fed Deo. Preeterea ficut jaculatores, d ut centrum metze facilius, certiusque attin- eft vero bono, fed infuper plenus magno & diabolico malo ; nimirum magna arrogan- gant, femper paulo altius collimant, ita per- tia. Non ergo laudatur. Hinc re&e Wigo " Ls fe&ionis ftudiofi, ut eam affe quaptur, afi. al- citatus dicit: Contemptus, aut parvi habi- 1ot b tiora defigunt .anvimum. tus doluifti? Hoc ipfo contemnendum, ac T parvi habendum fuiffe, & ideo jure id fa- l AXIOMA XX. &um demonfttras. Nifi enim contemnen- Ü Jéd fe vebus fübmittere dus, ac parvi habendus fuiífes , contemni , J Non ves ÁAB, oporvtet, aut parvi haberi nequaquam timuiffes, aut " doluiffes. Hoc enim ipío folo, vel maxime J - Nft. 1. 5. It a S. Ignatius dicere fo.litus/ , tefte Ribade- contemnendus, & parvi habendus es, quod !L C€. 1I. neira; In rebus gerendis illud inprimis id times, aut doles. Prorfüs non timet tenendum, utte rebus, non res tibi fubmit- vilis haberi, nec contemni, niíi vilis & con- tas: hoc eft, ut rei gerendase, non tuze com- temni dignus. moditatis rationem ducas , negotiorumque AXIOMA XXII. utilitati diligenter fervias & tempori. Quidgu-id agamt bomiues , intent Exege/is. Ccab ommes. o : judi- | e Quia, cum negotiorum felix fucceffus ntd plerumque ab opportunitate temporis de- I't a -comniune pröverbium , & re&te, quia iff tefte S. Auguftino : — Offfcium noffrorum S, Aug.in pendeat, atque adeo ea differri non expediat, f nifi te illis accommodes, & fuo quzeque tem- uon initio, fed fine penjandum efh , wt fcilicet Pf, 118.- ] pore adminiftres, confufio ordinis, & nego- zom tantum ff bonum eff, fed precipue ff bo- tU tiorum, atq ue adeo infelix quoque?uccef— quin eff , propter quod faqmus » COpzZLeIus. d e fus fequetur. : S.3 Exe. u 142 Bi&liothecæ Aanualis : Conciounatorice irum [umus, — Ifla, mi Luciii (addit'Seneca) ( Exegefis. fa condenda in animum [unt , ut contemnas volupta- Quia cum homo ad Deum, velut ultimum tem ex. plurium alfenfione venientem. : Multi te db finem , amandum & honorandum creatus laudani. Kcquid habes, cur placeas tibi, fiis t fit, nifi omnia ad illius gloriam per bonam a er, quem multi intelligunt? — Introrfus bona tua intentionem ordinat , nullius momenti e- [pe&ent. Ideo Democritus reCte dixit: Unus ( íj runt, uti re&e agnovit idem S. Auguftinus, Bene 2V milhi pro populo , €C9 populus pro uno. 1,« aC Idem füp. dicens: Quod bona intentione non facis , non &ille, quisquis fuit (ambigitur enim de au- c.6.Matt, fibi proderit; quia, quomodo feceris ,. non quo- &ore) cum quaereretur ab illo, quo tanta adi modo evenerit , tibi imputabitur. Jrat diligentia artis pertineret , ad pauciffimos perventurz? .Satis [unt, refpondit, mihi pau- zil AXIOMA XXIV. a 7 " [ati: unus, fatir nullus. f0í Quid fir, interefl, nom quid po[fideas. X AXIOMA XXVI. | jrova lf a Martinus Braccarenfisin Maximis. Hinc r p $. Àug.c.l, It Facillime 4donu ; eris, fi ea vitaveris , qua contraSe- S. Auguftinus dicere folebat: Senti de /fu- vituperaveris. cundin. . gu[lino, quidquid vir, modo hazret. fola xin oculis 'Dei- con|cientia 96 0s accu[et. idem Martinus Braccarenfis in. Maxi- H Lomas Ü E 1S Et ideo pius afceta quoque monet: Kemp l.r. Kxegefis. Übique profectum tuum capias; ut fi bona c,2s.n.5. exempla videas, vel audias, ad imitandum Ratio eft, quia omnia bona terrena cui- accendaris. Si quid autem reprehenfibile Ita( que tanquam difpenfatori conceduntur: Un- confideraveris, cave, ne idem facias; aut fi lii de non tam exiget Deus ab eo, qüid concef- aliquando fecifti, citius emendare te ftudeas. kr ferit poffidendum, quam quomodo illud di- Sicut oculus tuus alios confiderat, fic iterum s fpenfaverit, atque adeo quid fis (an fcilicet àb aliis notaris. 2 bonus, velmalus difpenfator) intereft, non KExegefir. quid poffideas; cum etiam ille, qui pauca Matth.25. accepit, auditurus fit: Euge ferve bone €9 fi- Quia in aliorum a&ionibus confiderandis ! V. 23. Epi&.c.1r delis, quia fuper pauca. fuifli fidelis, [uper mul- plerumque fatis oculati, & feveri cenfores fu- lm 1 Ench, ta te conjlituam Hinc fapienter Epictetus mus, utpote ab amore proprio non exccecati, fen i monuit: Nulla aliena prseitantia efleraris a- quare fi ea, quze inaliis vituperamus, diligen- &i nimo. ter vitemus', non facile ullo vitio fuccumbe- Si equus femet jactans diceret; fum mll pulcher: ferendum effet. Tu vero cum in- mus; fieque boni efficiemur. ipla folenter gloriaris, te pualchrum equum habe- ficut re Quid 'AXIOMA - XXVII. fcito, te bono equo fuperbire. i bo igitur eft tuum? — Ufus viforum. Quapro- Nihil. izipudentiur. auima. cupiente in. va- deten pter cum in ufu viforum ita moratus fueris, nitatibur confoveri. H quemadmodum natura poftulabar, tum effe- It a Wido de tranquillitate animi c. 10. ubi Y1S reris , tum etiam aliquo tuo bono læ:tabe- etiam do&ctrinam hanc fimilitudine mox 0 fubjicienda aptifüme declarat. AXIOMA XXV. Exvgrfir. uM Non' quam lii glaceas , [ed qudlibu:, Cs Quia cum rogas Deum;, ut non auferat tibi 15, f O flude. aliquid, cui inhaefifti cupide; idem eft, ac fi mulier a viro fuo, in ipfo adulterio deprehen- n to ta iterum Martinus Braccarenfis in Maxi- mis; ubi etiam addit: Maximum in eo fa, cum debeat petere veniam criminis, roget potius, ne interrumpat ei ipfius adulterii vc» vitium eft, qui non melioribus vult placere, (tia fed pluribus. luptatem. Non fatis tibi eft a Deo recedere, nifi ipfum ad hoc inclines, ut ea, quibus cor- Thutr rumperis fruendo, augeat, confervet, & co- Que hæ Exegefis. aptet; id eft, formas corporum, fapores & temae) Quia cum plerique hominum miali ünt,' colores? quse eft adeo impudens 1nulier, ut tGD ïla & fecundum/affe&um judicent, placere il- dicat viro füo: Quaere mihi illum, aut illum QéS Qu lis non poffunt opera bonorum ; atque adeo cujus confuetudine fruar; quia placuit miht 0 Bs ilis difplicere laudabile eft; folum ergo plus te; alioquin non quiefcam. Tu tamen hoc facis viro tuo, ideft, Deo, cum praeter ip- Sidü proborum judicium attendendum-eft, Hinc lw C€.57. re&te Epictetus monet: Cum facir áliquid, fum aliquid diligens, id Ipfum ab eo petis. "nv quod faciendum «[fe flatuifli ,. munquam dimo- Cum dicis Deo, da mihi hoc aut illud. Hoc eft gmens de^ venrir a propofito , tametfi inter id agendum Cer. dicere, da mifii, in quo te off:ndam, €9 a te forni- H con[picis, futurum, ut vulgur de eo [ecur ju- Cum enim aliquid aliud ab eo, quam dicei. . Nam [i gerperam. facis, rem ip[am fu- ipfum petis, ipfa petitione tua fcelus eituum & defecionem ab eo oftendis, & nefcis. Mife- gr. Sin reffe, quidl eor vererit, qui mon ve- ht o reprehendunt. Nec male Epicurus apud ricors vindicta, fi fponfus fponfam fuam ad- Senecam fic fcribit : Hac ego mon multis, ulteram deprehendens, ea tantum fubtrahit 11?18 E lbid. fed tibi; ffzti: enim magnum alter alteri thea- ei, quibus ad fuam tu; pitudinem abutebatur. Qs Quam hi Jj Titulus X1II. "Afcefis. 143 Quam vero impudica & inverecunda eft ipfa, fed bene finivit. Sude laudantur exordïa, fi ad injuriam hoc accipiat? Nulla alia fere tibi eít caufa dolendi, nifitalis: ideít, de fub- Jed finis proditione damnatur. tracüs libidinibus tuis. Ipfi ergo dolores tui | Exegefis. ! arguunt libidinestuas, ita ut non fit opus aliis Quia, ut re£te S. Gregorius dixit: Zzcaffum t, z. mor, teltibus. Hzec folet a fponfi oculis quzelibet bonum agitur, fAante vite terminum defevatur; la inverecunda & impudica mulier abfcondere: quia frujfva velociter currit, qui prius, quatn lacrymas, quas pro damnis, quze contingunt ad metas venevat, deficit. Hinc merito S. Ber- adultero, & quas pro injuriis ab adultero, fibi nardus dicebat: 24bsque pevfeverantia , ue€ Ep. xag. irato, illatis fundit; ipfas quoque injurias, fi- qui pugnat, vicloriam, uec palmom vitlor coa- militer &gaudia. Videnunc, an id faltem tu uitur: vigor virtutum confumrmatio eff. erga Deum facias, an non aperte coram eo "h 0 lle perfeverantiam , nec obféquium merce- pro damnis adulteriitui, ideft, mundi hujus, dem balet , uec beneficium gvatzam , uec lau- jer.3.v.5. lugeas, & depro fperis exultes. Zrozs er. ao WJZ(- dem fortitudo. Denigue nom qui inceperit; lievis mevetvicis fada ef tibi. Jed qui perfeveraverit usa 3 ue in finem, bic [al- us evit. 1;*"Täomas AXIOMA XXVIII.. AXIOMA XXXI. ^ Kenplt Occafío bominem fvagzlem non a C.Zf.H-So qualis At , offendit. JVullut coufeium peccatorum tuorum magis N imueris, quam temetipfum. a Thomas Kempenfis l. t. cap. 19. dicens: !Jï n Ita fzepe citatus Martinus Braccharenfis in a Quante autem virtutis quisque fuerity me- Maximis, ubi & caufam addit: 24/ium po- $ lius patet. occaffoze adverfitatas. Occafiones Zam T £es efuggrg ; l& HUguau ] que bominem fvagilem aon faciunt , je"af, Exepefís, ?ualis fft, offendunt. Exegefis. Hinc re&e Epi&etus: Pædagogo pue;'os Ap. Bufie, nos tradiderunt parentes, qui ubique obferva- n"anar.v. dis ret, nequidlzederemus : Jeus autez 7am viros €9 ** 3-2 lU« Hincineadem occafione, v. g. fe&andze vo- luptatis, alius per contemptum illarum inger- infitze conícientice cuftodiendos tradidit, quae il tem fibilaudis, meritorum, & aliorum fru- quidem cuftodia & confecratio nequaquam Il* contemnenda eft, quia & Deo difpliceret, & étuum copiam parat; alius in fcelera per ad- K miffam voluptatem proruit, & grandia mala conícientize ipfi nos hoftes efficeremur. Un- ipfamque damnationem fibi accerfit. Unde de & Poeta canit: mi'ttitur, Juvenalis ficut diligentibus Deum omnia cooperantur . .Exemplo quodcunque malo com atyr, Ig. in bonum; itaiis, qui eumoderunt, & offen- ipfi dere non verentur, univería in malum cedunt. | D.ifplic;et k;vau&ori; prima eft h vc ultio, quod fe AXIOMA XXIX. | Judice nemo nocens abfolvit ur, improba i quamvis 0X ÜOmnium malorum vadixg meum ac | it urna. 1uu. Gratia falläci Proetoris vicer ta Marti.nus Braccharenfis in Maximisv di- Quam ob rem Biasinterrogatus, quidin vita metu careret? refpondit: Bona conícien- cens: Quietiffimam vitam agerent in ter- tia; econtrario vero infernus quidam & car-. ibl ris, fi duo haec verba a natura omnium re- cer anim?e eftrea confcientia , tefte S. Bernar- S. Bern. ic fum tollerent; meum .-:c tunm. do. An Cant. ferm. 23. her $. U. Exegefis. oge .De Axiomatis ad Proximum fpectan- [ VC* . " Quia omnes lites ac turbationes mentis o- ete riuntur in nobis a concupifcentiis noftris; at- tibus. [ que hzec ipfa concupifcentia (inordinata in- AXIOMA I. (0- telligze) nihilaliud eft, quam mei & tui appe- s tentia; ergo merito dicitur , iis fablatis homi- Da hi animas, cetera tolle tibi. f, üt nes quietillimam vitam ducturos, ficuti de fa- Ita Rex Sodomze obviam veniens Abraha- Gen.c.4; lum &o Beati fimilem vitam ducunt; eo quod mo ex hoftium fpoliis, nihil aliud praeter v- 2t. non reperiatur apud illos meum ac tuum ; mihl captivos reductos acceptavit, ut in facris vi- ynett frigidumillud verbum, & quidquid eft malo- dere eft; quod di&tum merito ab iis, qui cu- et rum in vitam noftram invehens, innumeraque ram animarum fufceperunt , obfervari opor- p petl $, gignens bella, utS. Chryfoftomus in oratione tet, utícilicet per curam & laborem nihil a- oct de $S. ?hilog'onio loquitur. liud quzerant, quam ipfarum animarum falu- tem & lucrum. furni- AXIOMA XXX. quam tuurt | In Chrzffianis mom laudantur exovdia , Exegefz:.þ Jed . finis. yie Y Quia cum omnium divinorum diviniffimum al ta S. Hieronymus l. 1. contra Jovin. his ver- iït,tePce.S.DionyüoAr*eopagita, cooperari Deo s,Dionyf, gl bis: /Von qugruntuv in Chriffiamis initia, infalutem animarum , majorapudipfum gra- c. 3. de at Jed fimis €? perfeverantia. Paulus male capit, tià iniri non poterit, quam*h'uic ipfius vo iun- £41ér, tatL Quadm uHM Bibliothece |. Mauualis Coucionaiorue ] $, 6t r Chryf. h.5 tati, quoad ejus poteris, velificando. Etfz im- phiciforibus , fed omnium praepofitorum cor- phyb ! Lad Cor.1 genfas gecunias pauperibus eroger, plus tamen ef- dibus infcribatur, tum ad tanti, tamque excel- feceris, fi unam converteris animam, aurea Chry- lentis herois laudem ac commendationem, foftomi vox eft. Imo majus effe miraculum cen- tum vero ad przeftantiffimam Rectorum om- 1J3. Dial, fet M. Gregorius, predicationis verbo, atque o- nium inftitutionem! quem namque is fum- €. 17. - rationis folatio peccatorem convertere, quam car- ptum ferre, quam impeníam ultro fuftinere, hem,.a2 E ne mortuum fu[citare. Amplius quid dicam: curamverefugiífet, utzegrisfieret bene? qui —— majus hocopus, certe Deo pluris eft, quam & Mygdonias opes, & Arabum gazas, Croefi- que divitias, 1 forte fuppetiviffent,etiam mini- L ipfa coeli, terrzeque creatio. Avesfcire, quo id pa&o? Laboris utrinque impendium at- mi familiaris fui folatio, falutique vel compa- P148.v,;tende. Ecce ipfe folum dixit, €? fa&a funt, ip- randæ, velcuftodiend?e ftatuerat erogare ? fe s2andavit, €9 creata [unt. Non lic in praefen- ti animarum negotio: pluris hae ipfi, puta Exegrfis. lib t fanguine pretiofiffimo, vita quiu ipfa ftetere. | Rafio á 'quæ ad hanc charitatem movebat, Ribad,l.s.: C. Z' Sane quo in pretio, cenfuque apud Deum fit erat, quia, cum liomo egrotart cayit, raro aliquid €- 9- alienze falutis adminiftratio, ipfe admodum boni potefl. in. aliorum utilitatem facere; quando Salvator nofter iis apud dile&um Dilcipulum vero [anus e[l, multa bona potefl praflare. Quae q p verbis luculenter expreffit: Propterea me dili- caufa fuit, cur Pyrrhus Rex Epirotarum, cum git Pater, quia ego pono animam meam, u£ iterum Diis immolaret, non regni fui dilatationem, aut contra hoftes vi&toriam , non opes, aut [umam eam ; itaque exemplo meo c2eteri ho- mines redivivi, zeternum mihiconvivant. Ubi gloriam, fed fanitatem tantum petere foleret, notant San&ti, minime eum, ut poterat, dixif- tefteCoelio Rhodigino; & Albertus Auftriusib.z.c.a4; interrogatus , quzenam effet jucundiffima pof- Y. 17» Joan.1o. fe; Propterea me diligit Pater , quia in principio omnia ger me creavit, fed ; quia ego pono ant- feffio, refponderit: S«nitas, cujus thefaurus tam mam tueam , pro recuperandis fcilicet anima- pretiofus ef , ut quidvir potius gerpeti debeat ho- bus perditis; ut hinc difceremus, nihil plane mo. quam eam fibi eripi fimat. Neque verbis coelefti Patri hoc opere effe antiquius. Unde hunc fuum affet&tum magis, quam operibus & Do&or angelicus in illa Domini verba pau- declaravit S. Ignatius. Accidit, cum ipfe S. Thom. ä:] lo ante pofita: Sicut novit me Pater , €9 ego a- graviffime langueret, & ad ilJlum fublevan- f Joen. 10. gnofco Patrem, €9 animam mueam pono pro ovi- dum, Patrum, qui Romze tum quidem eraut, Y. I5. bur meir, obfervat, Chriftum non hoc tantum precibus cogeretur, temporaneum Vicarium (s5 5 Wa " "velle, fe Patrem ea cognitionis plenitudine admittere, omnibus, quae domefticus Mini- agnofcere, qua Pater norit ipfum (jam enim fter adfereferre ex praeicripta officii fui regu- q Matth.11. alias dixerat, nezzo novit. Filium; nifi Pater ; ne- la deberet, in Vicarium rejeüis, illa tantum y; '27. que Patrem quis novit, nifi Filiur) fed,.quemad- exceperit, quae ad curam falutemque eorum, ä modum obfequens filius, fi cujus fa&ti caufam quizegra effent valetudine, pertinerent; hzec enim ad fetunc quoque referri volebat. Addit rogetur, reddere hanc folet: Ego emim movi vero idem Ribadeneira ad rei tantze confir- | Patrem meum, quafi dicat, fic ei placere, fic vel- leipfam novi; ad eundem modum ergo Chri- mationem, quod ipfe hac'in párte fuerat ex- ceptus: Cum, inquit, zegrotanti mihi denotte ftum , qui fe animam füuam pro ovibus fuis (rem fcilicet nobiliffimam pro re nihili ) po- fanguis ex brachio effet extra&tus, cuftodes- ]u fuiffe dixiffet, caufam hujus rogatum, refpon- que, qui excubias agerent, lgnatius appofuif- fet, reliqui vero fe quieti dediffent, ad multam. furum fuiffe: Egoagno[co Patrem, hoc eft, per- novi voluntatem, adeoque voluptatem Patris noctem, aliis dormientibus, bonus foilicitus- mei, & quam ipfi fint in deliciis hze oviculze: que Pater vigilabat. Bis terve mifit, qui brachium exploraret , circum ligatumne effet hoc adeo me fubigit, necinvitum, proiisdem ' vitam ponere. Acres igitur hoc ipfum nobis commode, nefortefoluta vena fanguis efllue- ad captanda animarum lucra ftimulos fubji- ret, &fubitum (quod nonnullis evenit) inte- zi ritum afferret, & erattunc ditctus Ribadeneira lo cere debet, noffe tantam propterea apud Deum gratiam inirj. Quare haud injuria D. Chry- circiter quindecim annos natus. Imo conti- & Chryf. de foftomus id, quod Dominus Petrum tertioin- git non raro, ut alios excitari nolens , aut at B. Philog. Rüm, 3 at & deN n a terrogavit: Zmas me? totiesque affirmanti Íomnum eorumiinterturbari, ipfemet proefer- M 'fabjecit: Pa[re agnos meos;. fic interpretatur, tim Novitios, tanquam minorem fui curam D Dei Jo.27 gerentes adiret, &, num bene haberent, bra- tit quafi ei diferte dixiffet, hunc, quem dicis tuum mei amorem, factis oftendas volo ; animabus, chiumque tuto colligatum foret, inquireret. ii inquam, quasfanguine meo mercatus fum, pa- Alias duo tyrones, unus Hifpanus, Gallus al- hi fgendis, fovendis, confirmandis. ter, utauétor eft Daniel Bartolus, vix pedem lib."g.. in domum intulerant, cum in morbum inci- AXIOMA 1l .. derunt; erat autem res familiaris admodum anguíta, plures domi variis morbis proftra- Pluris facienda eft [anitas Fratrum corporalis, | ti, quare fuit, qui eos cenferet ad nofoco- quam omnes 1undi thefauri. mium deportandos, donec valetudinem re- ä In It a S.Ignatius dicere folebat, tefte Ribadenei- cuperaffent: -Nequaquam vero, nequaquam ral.5.c.8. quod dum enarravit Lyrzeus, in id fiat, ait virfan&us: An domi noftrz locus Ve non erit eis, qui mundum toture pro Deo üt; hzec verba prorupit: O aureum viridfanctiffimi juxta ac prudenti(fimi apophtegimia, dignum reliquere? Quseratur locus, illis profpicia- Qu que pro- profecto, qpod non Alïollmis cgjusdam Del- 1»;—ut,l & Deus propter illos nobis quo videbit. Tituus X1II. Af;ej;s. 145 S. Greg, Videbit. Hinc märifö S.Gregorius: Bosiin- nasnoftras, & confilia eorum, quibuscum a- in Paft. quit, re&ores. etfi 2am futmma coutemplando ap- 3 gimus, viriþus effe accommpdanda. d la petant, neceffitatibus tamen iufirmantium cora- patiendo mifcenturs — Quia tunc ad alta cbari- Exegefís. la zas mivabiliter furgit , cum ima proximorum Qüia ficut, fi ultra debitam menfuram fclo- ^ ad feé mifericorditer attrabit, C? cum benigue petum oneretur, rumpitur; ita fi plus, quam l defcendit ad infima, valenter vecurrit ad fum.. oportet, ab iis, quorüm curam füfcepimus, 750. 3 exigamus, plus illos deftruemus, quam zedi- AXIOMA TL ficabimus. Hinc S. Ambrofius ait : 24Ztev tnc 4. a cum potentibus qsnundi , aliter cum tuediocri- Coloff. Gu&ematjo ep crucifixio zotazue, Hon re - bus, alitev cum bumilibus agendum eft .. aliter L differunt. iterum cum smanfuetis, aliter cum iratis, qui- lib r. vit, 1ta P.»'—«Vincehtius Caraffa dicere folitus: Of-*» bus cedeve opovtet. — Quo in genere iterum t Rihad.l.g; | laudatur S. Patris noftri Ignatii prudentia, " €7 svl ficia gubernationis in Societate funt. crux - ^. quaedam, fimilis cruci Chrifti, quze fpeciofum qui voluntates ac naturas eorum, quibuscum h agebat, feftive odorari, ambitiofis fplendida, titulum habet, fedfupralpinas. Et fpinarum avaris utilia, voluptuofis jucunda proponere, quidem pun&urz fentiuntur, tituli vero ap- T parentia fola delectat, fed non fanat vulnera, & fuo, quod ajunt, hamo vel efca quemcun« ly que pifcari folebat. Atque ut bonus agri- i nec mitigat dolorem. cola non tantum re&as ac fruéctuofas arbo- d ;3 s : Exegefís. res, fed'etiam depravatas, neque ita fertiles USbo C ol colit, easque adminiculis erigit, vel circum- )* - Tales fpinze fant follicitudines & anxieta- cidendo caftigat, vel fub aliena latentibus 2 tes varize de rationeDeo & Superioribus me- umbra coelum aperit, vel telluris vitio labo- ln diatis reddenda ; de fuftentatione fubdito- rantibus mutat locum; fic ille rerum diffi- Dis rum ; de eorundem defecibus curandis & cultate nunquam exterritus ; difpiciebat in- NS füpportandis; de muneribus Ordinis re&e di- primis , quodvis ingenium qua ratione tra- ye fpenfandis & obeundis; defzecularium odiis, &andum effet , iisdemque morbis faepe pro murmurationibus, & perfecutionibus perfe- varietate naturae, non diverfas modo, fed & t I rendis; ratione quarum merito dicere poffunt contrarias inter fe medicinas attribuere con- Uf Gen. 250 Superiores cum Rebecca: ..5 fic mibi futu- füeverat.: Ut veraciter dicere cum S. Pau- Y. Cor g. V. $2o vum evat, quid necejjé fuit coucipere. . Multi- lo poffet: :Quazbus oim . Vo 2àe l« uia fa&us futy ut otu- L Vs que nunquam fufcepturi fuiffent hanc crucem, 1nes faær&ffi f(t!vafa m nifi Simonem, feu obedientiam in ea por- n, tanda focium & adjutorem haberent. * ! Dïlz'ge, G die, qued vis. | AXIOMA IV. ig.ic It a S. Auguftinus dicens: Semel tibi frace- | ; Tr. 7 in f Cbarz'tas ee pruäeiztizz facizt, ut omm'u?n | M ptum precipitur :. Dilige ? fac, guod vis. r.' L] X natzonutm fmus. Sive taceas, dile&ionetaceas; ffve clamas, dile- ep.r.]o, )ie €.3 ..' a P. Jacobus Laynius fecundus Societafiä &iotie clames ; - fve emendes, dilelione esnendes ; 65 [ Jfve parcas, dile&lione parcas.. Radix £ fft ul Jefu Generalis in epiftola ad Pe " m intus dile&lionis, non potef de iffa radice uon am ;lïüum anno ;5 52 fcripta. bonum procedere. üs ". Exggæyz's. Exegefis. vqui Rationem hujus doctrinze dedit fenex ille, fs y;;.pp, lt . Qui enim per pfudäntiam fibi þræügit le- qui dicere folebat: Sz quis cum butailitate €r ls. c.15. U gitimum finem, nempe folum Deum, &hunc tt" tiniove injusgat. Pratri aliguid facere , fértuo à folum etiam per charitatem quzerit, & ample- ipfe , qui proptev Deurn egrveditur, facit Fva- J &itur, eundem in omnibus etiam inveniet, tvem. 1lum [ubjetum exiffeve , €? impleve, Yti- atqueadeo nullam perfonarum diftin&ionem aut attendet, fed dicet cum S. Paulo: /Voz ezin quod fuerit imperatum; ff quis autem volue- Rom. 3. vit jubeve Pratri, €v? boc uou fécundum ti- fet- V. 22, eft diflinlio Judai &* Gracis nam idem Do- TutOYe9g) Dei fecevit, fed contva per autbovi- "m zuinus otuniutn , dwves in omues , qui invocant illum. Unde & verificabitur illud Philofopho- tatetm voleus fibi im eo poteffatem defeudere, a Deus, qui videt occulta cordis, non permite ret, rum axioma : ue funt eadem cum uno ter- tb eum audire , wvel facere, quod jubetur. ;al à tio, Mt etiam eadem intev fe. — Quod a Deo ef?, cum bumilitate £? obfecva- , t20ne imperatur, quod autem ex poteffates a AXIOMA V. cutà furore C** pervtuybatione , utpote quod a lum Cum proximo agendum , ut, cum fclopeto. maligauo eff..— :Nimirum leniter caffigatus ex- da« bDilet révereutiam caffiganti, afperitate an- oco" ta S. Francifcus Borgias dicere folebat, uti tem nimie incvepatiouis offenfus, mec iucre- It in vita ejusdem 1. 4. c. 8. refertur; quibus pationem vecipit, nuec [alutem , ut re&e S.S. Profp. l.2, de vit. jam verbis indicare folebat, ficut minorem quan- Profper dixit. Aliam ejusdem doctrinze ra- T titatem- pulveris in parvulum fclopetum , tionem dedit ipfe Deus , qui quondam $. Lanciz. contempl, quam in magnum imponimus, ita doctrinas .D'eo Matiæ Magdalenze de Pazzis dixit: 44« WiVIÉ opufc x, icia ' f'e- fol, 81. n R.P. qum. Bibl. Man. Tom. 1. d 146 — Bibliothecee Mamualis. Comionatoriæ felix [pivitus, qui bodie vegnat iti terra; eff i- smeliovezma facevets - tales fuffine ; [4 le S. fguatii: quia ejus fülii im conducen- suelioves facias. ^ Ea*'zmn, tu£ ) dt dis amizmabus ad Deum precipue procu- vast dave notitiamy quantà momenti fft agere Exegefis,.- COHv I' þl Nam blasphemas Medicum, defperando (i cuim Deos4uia boc exereitium facit, ut cum fa- J! cilitate ves arduas ample&antur ,. propter lu- zegrotum. . Tam facilis enim eft ejus fani- ) suen, quod accipiunt a Deo in oratione.. Alias tas, quanta illius in medendo poteftas & . be- eidem Beatze oftendit, fe in fpiritu S. Joannis nignitas. Vide, ne'propter opus hominis k ij Evangeliftzee, & S. Ignatii mire fibi compla- contemnas opus Dei. cere, quod uterque conatus fit per viam amo- [ AXIOMA IX. i ris homines ad fuum ultimum finem perdu- t cere; additque, hanc complacentiam toties- fibi renoyari, quoties S. Ignatii filii eundem. Curam, non curationem exig ; 4 it ab Opf- f Yaviis Deu;'.- f modum in convertendis peccatoribus tenent. Bene itaque notet hanc do&trinam Opera- It aS. Bernardus ad Eugenium fcribens: 'Noq 1i$.4. de - confid. 2. pfï rius, certoque fibi perfuadeat, hanc viam & li difhdere, inquit, curam exigeris, non cu- ul VYatlonem. compendiofiffimam & efficaciffimam effe ad. Denique audiflis curata babe il- peccatores convertendos, id quod olim ma- (ias ; & uon cura, pel fana um H (4 jores appofito apologo fignificarunt, dum fin- Exegefis. hi xerunt, folem & aquilonem quondam in cer- tamen veniffe, uter eorum majoribus viribus Quia zon ef? n Medico, femper velevetut t ut eger. | Zdt melius tibi propende tuis. . Pau- & potentia polleret ;; cumque ad.hoc certa- qlh men finiendum communi confenfu decrevif- lus loquitur : Plus omnibus laboravi, uon ait, Pä fent, eum pro fortiori habendum, qui viatori plus omnibus profui, aut plus omnibus fru&li- ü [ tunc forte prope ipfos tranfeunti pallium ci- fícavi , verbum infolens veligiofifftme vitaus. tius erepturus effet.. Aquilo mox magno im- "dlias autem noverat bomo, quem docuit Deus, j petu flatuque viatorem invafit, verum plus quia umusquisque [ecundum . laborem accipiet, EEE W non effecit, quam ut viator ar&tius fibi pal- z0n fecundutm proventum. Jta quafo €? tu ts 1 lium adítringeret; fed cum fol paulatim ra- fac, quod tuum efd ; nam Deus, quod fuum. LA dios per pallium immififfet, ita viator incaluit,. efl , faciet ;. [atis absque tua anxietate &* fol- q/ ut fine alia violentia ultro pallium abjiceret.. licitudine curabit. .Planta, vigay fer curam, ( Simile quid experiuntur operarii, qui ra- & tuas explevifli partes: . [ane iucremeutut, dios amoris divini in animarum fibi commif- ubi voluerit , dabzt Deus. UPi fovte nolue- farum pectora jaculantur, ficque efficiunt, ut vit, tibi deperibit nibil, dicente Scriptura: J ultro malas confuetudines exuant, dum iite- Reddet Deus iiercedem laborum fau&lorum.fuo- Sap. xe. tea ii, qui per violentiam afperarum incre- VYUlm. Securus labor , quein zullus valet eva- pationum id efficere conantur, nihil aliud cuare defectus. Quod ipfum etiam B. Virgol.4. Rev. obtinent, quam ut exafperati animi pertina- S. Brigittze olim fequentibus verbis infinua-" €**I- Iu cius in fuis erroribus vitiisque perfeverent : vit: «mici Dei non babeut attediari zn fev- nimirum non fruftra Chriftus fuis Apoftolis vitio Dei: /ed laborare, ut bomo malus fiat d& Matth, xi, dixit: Difezte a tne, quia mitis fum, €7 bu- snelior ; &? bomo bonus veniat ad perfectiova. 1 jen V. 39. tiiiscorde, €? inveutetis ve ^ quigm in anitna- INam. quicunque baberet voluntatem fibilandi ten /us vefiris. in aures omnium tvan[euntium , quod Jefus Y& Chriflus effét vere. Filius Dei , €9 facieudo AXIOMA VIL- conmaretur, quantum po[fet, ad aliorum cone- g uta, //, quod alios doces, tili ver/Aonems licet nulli, vel pauci converteven- 11105' Qratar:m le p 3 £ur , aibilominus eandem mercedem obtinevet, (in 3p/i perfuaferis. ac & omnes converterentur , ffcu? per exem- B um2 3. IQ plum dico tibi : ff duo mercenavrii ex prace« B C ait Ita Martinus Braccarenfis in Maximis,. Exegefís. . pto Domiui fodevent montem duvifamum ,. &5 fijo! alius izvenivet aurum eleum , alius vero ni- 7 Quid enim prodef? bomini, f um've;jimi bil. ]füi propter labovem & voluntatem di- suundum lucvetur , anitme vero fue detvitmen- m gri e[feut equali tievcede. HO»I] um patiatur? Id quod facit, qui, quod alios Iub docet, ipfe non obfervat. Hinc fapienter AXIOMA X. if Serm, 18 S. Bernardus: $2 fapis, ait, concbam te ex- fiy füp. Cant. Jifebis , €? nonm canalem ; bic fiquidem pene Ad- comverfiotem animarum aptior eff Lo- Iu fimul vectpat , €? effundit ; illa vevo , donec uus Orater , quam difertus Con- » cionzatov. ling Yl daé£at, ffue fuo d(mmo communicat. pleatur , ex[peclat , €P fic , quod fupem&unf It a P. Vincentius Caraffa 1.2. c. 13. per Ora- AXIOMA VIIL torem hoc loco intelligens virum orationi — ac contemplationi deditum. Talis effo erga omnues , . qualis erga te Quod ipfum etiam S. Bernardus indicares, Bern, veritas exiffit. videtar, dum ait: ZVagc autem manent tríatp. 1ox, ta a Wigo de tranquillitate animi cap. 15. ubi bec: Fevbuta, exemplum, oratio; 1jor aw- It l addit: Qualeín te fuffinuit , G9* amavit, ut fem borum oratio. Exe- Tüwlus X1II. Afefts. I47 Emgæf*s. Exepejis. - Yib. de Ratio eft, quia, ut S. Juftinianus fapienter Quia, at S. Chryfoftomus ali&ubi notavit, tompunc, advertit: 242 assque gi*atiæ adiminiculo qu:s C€O011, I. compuiat Deus voluntatess , ubi nom inveuit prafümerve audeat, polfe facere quidquam, di- cente Dosino; fie w mibil potejiis facere? Jfcultateis ; hinc etiam in antiquo proverbio dicitur : INam quamovis bouo a fe, de fe ali uid bomi vale- ret, nibil omniuo valet in altero; quoniam li-. Si delint vires, tamen eft laudanda ifoluln-, tas. jevo quisque uteus avbitrio, fue poteflatis eff, Wennman fchon leiítim Werk nicht viel, affenfum prebere fuadenti. 24n non veróa pof- füsus veluti femina ja&are , anmunciave fatu- Ift doch zu lobn der gute Will. vai felicitatemy G eterua fepplicia? minume Et vero quod clarius exemplum pro con- famen corda compungere, aniumtn fleeve, 2a- firmatione hujus doCtrinze adduci poteft,quam Peviorem auditum aperzre, affeuim pvomove- Chrifi, imo & ipfius Dei; quis enim nega- ve, gratzam infuudere. Hac folius Dei fuut, b l re poterit, honeftiffimos & fumme laudabiles ! Coníid, à per coufenfux audientis ? vecipientis. Quen- fuiffe labores & conatus, quos pro falute cu- 4dmodum isuber de celo cadens terram imebriat, jusque hominis procuranda fufceperunt? & €9 eam gevininare facity ac dave femen feveu- tamen in quam multis conatus ifte fuo effe- 2i, C? panein ad imanducandum ; fic & gratia &u deftituitur ? Unde imerito Catholicus celeffis, cui in buimauumi cor labitur, vigat il- quidam Poeta cecinit : Jud devotionis dulcediue, thadefacit compunclio- s ts vove, & pev Jautia defideria virtutum, at« fïtcju-—e infejïït*io Facä quantum poteris, tua que bonorum operum fecuuditatei prodacit ad * gufta, publicum , quatemus iutuenies ayuofcant , noa Csetera fupremo cun&a relinque Deo. l- n ex iufvütluofa avbove, fed de lateute divina be- Sic nivea intrabit mentem pax alma qua- nediclionis radice , umiver[a laudabilia geffa driga, ) podive,... Provfus bumanus inutilis ef avboris ) £runcus, fi nom intvin[ecus gvatia, Dei opere- j E*-Eætos pariet femper amica ches Hoc eft: 1.Cor.3. Zur. Unde S.Paulus ait: Ego plantavi, A- V. 6. Will& Wwahren Fried des Gmüths erhal.ten,x Ppllö ricavit, Deus incrementum dedit; at- qui hoc incrementum magis impetrat bonus ue, was kanft : lafs Gott ä Meinfs gut: th . Orator, quam difertus Cd;nc'iOI.;;ator. Walten x x ; .* - .AXIOMA XÍ. - AXION A XIIÍ. 4 ,Fïres tua& amici ag .dn c»äkberfhtione ingvelfus alius concedeudus, is /äkt.iant äme]ïciif , quam iajuriise. exitus fibi vefevoaudus. ()L 4. ReV- | : Ita MartinusBra;ccal;enüs'i'n»lVIax—imis.«' S. Ignatius , de quo fic loqüitur Daniel l U G2l Ita *Exegvf:z*s;? | Vartoli lib. 4. $. 36. folemni fuo carmine admonebat,id a noftris fieri hominibus opor- i . L.2. Offic. : Quiz, ut Tullius fapienter advertit, benevo- tere, ut fermonis ingreffum 'xternis facile h - lentia beneficiis capitur maxime; fecundo au- concederent, exitus fibi refervarent; - quafi temloco benefica voluntate benevolentia mo- l vero acceptum quodcunque fermonis metal- . vetar, etiamfi res forte non fuppetit. lum auro tingere, atque in illud vertere, u- h jjn Hom, 8^. Et S. Chryfoftomo tefte: eeztem balentes trorumque »fummopgre intereflet. magzs beneficia,quam peae ad mandatorum obe- ; Exepefís. dieutiam attvabunt. Cujus eíficacize rationem ^ Serm. 23. reddens S. Bernardus: JDabitoperam [/apiens, Qui verbum dulce (id eft, gratum audien-Ecd, c, s. inCant.— ait, maledicos capere beneficiis atque obfeguiis, ti, quale vel maxime eft, quo de rebus ip- v. . II. fius fit fetmo) multiplicat amicos, C? miti- , mouitisque falutavibus, &? ovationibus pro bis ad Deuim. Nen cejübit ejusmodi carbones gat 2niuicos. Et ut S. Ambrofius fapien-1,2, Offic. An ll n ignis congerere fuper caput maledici. ter advertit: Vibi] taza utile, quam diligi ; c.1. non tibi captus ille videtur , qui fuffufus ora uibil tam iuutile, quam uon amari, — taque rubore, quippe proprium erube(cens judicium id agamus, ut omui fedulitate commendemus ipfe fuze confufionis & peenitudinis teftis eft, exifitmmatiouem , opinionemQue mofiram , ac five quod oderit hominem amore dignitfi- prituuin placiditate snentis, ex animii benigni- mum ; five quod dilexerit tantam verbo & tate iufluamus in afftflum bominum ; popa- lingua eum, a quo fe diligi opere & veritate levis enitm CT grata eff omnibus bonitas , ni- l bilgue, quod tam facile illabatur bounuis fen- velíero eft expertus. | ffbus. Ea, ff manfuetudine snorum , ac faci- AXIOMA Xil. JVitate auimi, moderatione precepti , €? affa- an p bilitate Jivmonis , verboruzque bonove , pa- Magnzarum revut etft fucceffas nom fuerit, boneftus eff 2pfe couatus. teuti quogue feviuomum, vites, modeffieque üd;uvetur gvatias zucredibile, quautum pro- cedit ad cumulum dileclionis. Hinc S. Fran- l-eS, cht ta idem Martinus Bra 5 'ccg;'enüs in citati*g '1'4 e P. I0f« X cilcus Xaverius ad P. Gafparem Barzzeum 2 fic l ; tm Tom. 1. R. P. Loln. Bibl. lK 1j " Bibliothece Manuahis. Coucionatorie 148 el fic fcripfit: Pravor cujuspiam moves emenda- omtibus, cov mmibi tramsfroit, tantantque piee at turu$, non prius manum ddimovebis, quam tati mee violentiam facit , ut mon poffr non Le intimos ejus per/pexevis fenfus. Itaque ma- ei grattficari, €? sanus porvigere ob gu/fus, len guopere tibi fuadeo , ut primum odoreris, at- queim ex eo, quod totus a tmne pendeat , capio. fat jNV ERE LA URE NU RI NG a que invefliges, an is vitto aliguo , aut mentis Et meritos d enim artifex, qui opus ali;uod Micams ( perturbatioue occupatus , ab omni falute ab- jrecipuum ad artem fuamy 67 ingenitm in r Jovreat. $2 ira, aut quavis ttoleff ia pertur- eo oflendendum fecit , cupit illi fuam perfe- Jatum fenferis, fupev[edezdum evit ttonitoris &ionem dave, cavetque fedulo , ue quis ditío, officio , €? affztlus animus inffmuatione qua- vel facto snale id tra&let ; Cv fi forte detri- dam ac dulcedine ovatzouis deliniendus: Ubi mentum paffum eff , omui modo reflaurare ffu- eum vedegevis im ditiomem , obnoxio ad arbi- det; quanto mümus Deus patietur , ut bomo, triurn tuut2 eges [alutis impoues , quecun- in quo omuem fuum amorvem €9 fapientiam H JORhOI offendit, uom pereat, fed ommem pevfedio- r hifl gue epus eruut , plaue apertegue præfcri&es. m AXIOMA XVI. ' uen acqui rai ? .j jl d AXIOMA XV. Tantum per mos opevabitur Deus, quantum ïï lille fe mofira im eum fiducia exteuderit. uantum mos addidevisgsus ad füudiumm, tau- tibü tum ile ( Deus) apponet ad ad- fi 1j a S. Bernardus in Pfal. Quz babitat : cui It jUtovzut. Qu jf etiam S. Cyprianus confentit, dum in ver- ratà Deut. c.11ba illa Deuteronomii: Oogzs Jocus, quesm cal- It a Caefarius lib. 3. ad Monach. uBi etiam addit; Quanmtum zos appofuerzimus ad dili- Cedr V.24» | caverit pes veffer , veffer erit; fic loquitur: tolé es. vefler utique [pes vefira evit., €? quan- gentiam , tantum ille addet ad gloriam. tumcunque illa proce[fevit , obtinebit. qi ia Exege/is. Y bt Exegefis.. Quia Deo faltem in omni opere ab eo im« qde Rätignem hujus do&rinze indicavit ipfe perato cooperari debemus, juxta illud S. Au- Blof.c.11. Chriftus S. Mechtildi, dum dixit: Perplacet Y monil, mibi videre borizes coufideztes de mea bonita- guftini: Qui creavit te fine te, mon falonbit K te féne te. Atjue adeo merito ille tantum ld te; talis enim quicunque eff , €9 in boc per- fevevat , fingulariter eum zn bac vita remu- probet auxilii, quantum nos per cooperatio- nem noftram promeritos fuiffe,advertit. Hinc S, Hier. &0& nevabor, €7 ig alteva uberrimam ei werce- S. Hieronymus dixit: /z promz/fs veritatis gt $1 dem couferam. Et quanto plus de mue confi- *4 hu bl det, tanto plus etiam a 1e coufequetur s. ime nemo dubstet. Sit bomo, qui effó debet (id eft. ldL 0f cooperetur pro viribus) €9 ei addetuv om- b2 polf/ihile enum ef, ut, quod quis faucie de qme credidit, &v confegui [peravtt , nion obtineat, nia, propter quem fa&a fumt ompia; led & abb S. Gregorius in Moral.ait: 7^45to fpes ia Dco S. Greg, tus; cum boc ipfum ego promzferüm. Mibi igitur fídat , qui grandia a me ex/petlat. — Alias ve- folidiov fuvgit , quauto pyo illo (Deo) gra- in moral, Vf ro S. Gertrudi dixit: Fzdwcia illa, quam bo- viora quzsque pevtulevit ; quia nequaguam ve- L & tributionis gaudium de ateruitate colltgitur, 750 in tue folo colloca? , credendos po[fe,. fcg'- quod uon bic pia tribulatione [eminatur. 7t, 5.19" velle sue ipfum fiduciahiter juvare in £ $ PAASGOIL A - , UI nc I, L .Faüa afcetica. xcompieö?*'ens. | | TI'GQL ov bus : PROOEMIUM. CTed de tiam hoc loco per fa&a afcetica non in- tao videatur, modus eam facilitandi de- hi monftretur. Unum tamen hoc loco Lecto- lx telliguntur quaecunque aCtiones , pize CIten & laudabiles , fed heroicze, & gene- rem premonitum velim; mirari videlicet, rofam fui vi&toriam involventes, nec aut vegre ferre eum non debere, fi exemplum dTner V0Ca ex quocunque motivo huiano elicitze , fed a&tiogis afceticze & heroicae hic propofitum, ardenti perfectionis ftudio imperatee; qua- in alio quopiam libro meo, przecipue jam e- n narratum invenerit; nam ficut idem nonnun- tdo Jes fat multze hacin parte, ea intentione e- narrabuntur, ut, quoniam exempla magis quam condimentum pluribus cibis immifce- Fida movent, quam verba, etiam hoc fubfidio tur; ita eadem quandoque hiftoria ad diver- v non careant afcetze perfectionis ftudiofi. Quo fos fines obtinendos proponi poteft; ficut Cond vero efficacior fit haec ipfa fa&torum afceti- paífim in libris hiftoricis videre eft. Alibier- es Pa(e corum enarratio, brevem cuique fa&to glof- go fi enarratz funt hiftorize tales , commu- fam fubjungam, qua vel preeftantia tantze nem cum aliis finem, titulumque habebant; m act.onis breviter oftendatur; vel aliorum de hoc loco autem ex comfnuni illaruma acervo pall excerptae & felectze, folummodo, prout heroi- ] ea judicium indicetur ; vel ü difficilis imi- X » ceam Wi Titulus XIL.—. Afiefis. 149 eam fui vi&oriam continent, proponentur,ut velit amari, quod füumme cavent; & horrent - earum przeítantia & pulchritudine ille&us immodici rerum creatarüum amstores. iHinc Le&or, fi non ad omnimodam, faltem aliqua- proclare Nierenbergius: Quid befitas , o a- Jo. Bufeb, lem imitationem accendatur. Utveroetiam uima, qui necefjario te amat fideliter, ut a Nieren- ! facilius inveniantur ezedem, vifum eft, hoc mes eum, qui perfide fovfitam te amabit? m berg.14. D- quoque loco ordinem alphabeticum obfer- Jeliciter amabis boua, que ff amet alius, iva- P rat, c.9. Vandulïl. fteviss aut bomines, qui fü ament alium, come A. buveris. Z"Amor Dez ammunis eff dolove £? cu- a vis: qui, quod ametalios, gaudebis ; &v quod FACTUM 1. eutn ament omues, optabis. Hec Dei fuj- ) cientiffima bouitas eff , ut amet omues, €» a- "ffiuentia — bevoica. metur ab omuibus cum mullhus ja&urva , vel Jo.Rho.l. E-feroicae plane abftinentize exemplum $. amantis vel amati, féd cum omnium tmajori 7. var hift, Jeannes Gualbertus fundator & incola gaudio. Reliqua imbecilla €7 modica fumts Vallombrofani monafterii reliquit. Locus que nom fuficiunt amave duos, welamari a CI 7b a. I. ibidem erat in media abietum [ylva pera- duoüz(s ; /ige nlterim Jaude.. l L imenus , cui ab :eítu non timeas obumbran- FACTUM l. Á tibus undique ramis. Fonsibi purus, & il- limis fupina erumpit vena , fed colle&is a- 4dmor beroicus admirandus. quis, depreffoque in orbem folo nulla elabo- ratam induftria pifcinam implet. Huc cori- Ma ria Vi&oria Furnaria Ordinis S. Fran-—)/ö.Rho-'l- cedebat Joannes, cum urentem fitim amplius cifci, cum tenerrimo quodam amoris I* 6137 tolerare non poffet, neque tamen parato, at- fenfu erga Deum afficeretur, ubi ab homi- que innocenti remedio utebatur, verum ut nibus confceleratis aliquid in eum peccatum illam falleret, pedes ac manus frigidario illi audiret , magno edito fufpirio, veri(fimis» fatis habebat immergere, animumque pul- que fuffufa lacrymis, non aliter, ac fi telo 4 cherrimo vicinorum montium ac vallium pro- je i&a effet, concidebat; quod animadverfum fpe&u paululum recreatum in Deum erige- attentiores focias virgines reddidit, ne ad ij re. Idubi fecerat, arido hiantique ore abi- eam trifis unquam traret. | hujusmodi fama pene- re confueverat. je Quam generofa fuerit hzec victoria, vel ex . Nimirum Gum'amanä amatum perinde ut i,c $ B. eo zeftimes, quod, cum obje&ta praefentia ma- fe diligat ( hinc amantium cor unum, & a- Averten- gis moveant fenfum, quam abfentia, hoc ip- M qduim, nima una dicitur) graviffimum malum, qua- Íío magna opus fuerit violentia ad appetitum le eft peccatum, perinde ab amato, quam ab amplectendo obje&o tam fortiter fenfibus abblandienti avertendum. Unde & Epic&e- a fe abeffe cupit. ; . Hinc Magdalena Caraf-Idemex.g fa, matrona Neapolitana, eodem authore 15 (itg, tus ad fimile fa&tum excitans dicebat: $ ve- r". m muf u tefte, fi forte inter colloquendum violatam bemeuter fitieris, frigidam bauflam exJpuito; ab impiis hominibus adamatam Numinis Ma- ac zzgmz'nz' dicito. [ jeltatem audiffet, turbari primum, ac velu- ti improvifo attonita malo pallere, ut aman- FACTUM l1l.- tem non negaret ; tum fubducere fe ab alio- "dmor beroicus pie infamiens.- rum confortio, atque abditum in conclavé fecedere, accuratisque precibus ac fuppli- 1deml. z. Maria Magdalena de Pazzis cum totis €, I. n. I. 5. cüs divinam iram diligentiffime criminofis precordiis Deum acceperat , quod illi deprecari. Noverat, Deum optime amari, frequentiffimum fuit, curfare per domum, fi ejus charitati vel inimicos ipfos commen- obvias forores apprehenfa dextera ardenti- damus, quibus dum ignofcit, fuo in amore bus verbis ad amorem excitare, hortum in- triumphat Deus. gredi, fpatia citato greffu conficere, identi- dem fucclamare: O Amorera! ad seris cam- P. Henricus Henriquéz e Societate [e- Ibid.n.xr. pani turrim accurrere , illudque totis con- fu vero dicere folebat , inferos non ideo fe nixa vitibus pulfare cum ilis Vocibus: Ex- deprecari, ne deterrimis poenis cruciaretur, citemus mortales omnes, ut amorem hunc quas fibi fuisque fceleribus debitas non igno- ament. raret: fed ne infanas illas voces contume- it, O amor! fi mihi ferrea vox, quam vocaliffime profe&o inclamarem : . Amate liofe in Deum debacchantium confcelerato- hunc amorem , mortales amate. Adh»c rum audiret, quibus profe&o amanti nihil " ardoris haud tolerans, brachia & finum fri- intolerabilius effe poteft. Quem eundem gida immergere, ac fpargere confueverat. fenfum etiam S. P. Ignatio fuiffe , varii aus n- Hec illa in ipfo zeftu charitatis, quze eximo thores teítantur. cordis, oceani inftar, effufa animoe faculta« rn it tes, minoris prudentiae fines omnes obruit ; FACTUM IV eadem, cum fibi relinquebatur, mirum quan- )t- Gz/l?gatio p orporis /imgulaviter un ta modeftia eos ignes diffimularet, quorum bevrozcá. * pallido in ore cineres gerebat. 0 Nimirum hsec efít genuina folius divini L'elix virgo Barbeïiana luftrum integrum [dern l.7, - pernox pefpetuo egit, &, cum acriusc.5. n5 w amoris proprietas, ut gmatum etiam ab aliis a fua 150 Bibhothece Janualis . Couciouatorimg fua jura expofcenti naturze concedendum fuit, dio iadulgens, fexaginta fex fupra fexcen- g' de die oculis paululum connivebat. tas & fex millenas plagis per horas quinqu S. Petrus Alcantaranus Ordinis Minorum. continuata diriffima Havelladnnc lacerabat ; fdeml.7, €.5. 1,6 cella ufus eft anguftiffima quatuor paffus in hunc eaim numerum totldem a Chrifto to— leratis olim flagellorum ictibus, facrum ef- profundum, tres infronte, adeo humili, ut ;;' ipfe, qui procerus elfet, ere&to cor pore ibi fe dicebat. I—Iu us ille moris cum plures Pho , eífe non poffet fomnum cepit reclinato in haberet 1m1tat0ies tam zegre daemon tulit, j tigillum a pariete prominens capite, eique ut miris modis minax æbïïeri ere conaretur. f per quadraginta annos fesqui hora tantum- n modo fe perinifit, quamguam fefe pugnacif- Hzec exempla non eo fine propofita funt, fime fomnus ingereret. 'Tunicam ex lami- etc ut undeqmque imitemur (neque enim cui- nis ferreis ftanno tenuiffime illitis, quas mit- vis pumiliont conceffum eft gigantium vefti- tit Germania (lattam]Italivocant) minutim gia intrare) fed quam vere dixerit nonnemo: $ D pertulis, obverfisque ad nuda membra pun- In atüove t0n vivitur fize dolore: atqueadeo &iunculis ,. fquammatee in. modum loricze illum, fi occafiones patiendi ultro a Deo non ter ] R H OE n &i contextam feptem annos indutus habuit, ut offerantur,. aliunde eas accerfere, ut fe tan- reliqua afiliétationum vulgata interim dilli- to efficacius probare poflit amator ; ficque qll?tl mulemus; quate minime mirum erit, quod veriticetur dictum illud pii afcetze : Quanto fihóm. p traditam a Therefia lecïmus arida, & ar- caro inagis per aflitldonem attevitu tanto KempJ2.c. Inhs boris cortici fimillima (,ute vix obdu&a offa Etc.12. Jpiritus einptius (in amore) m&amz.jzr. r fs. homini fuperfuiffe. - "Paficca. Crogia loricam nonnuuguam 1g tautum confortatar- C? afje- hii Tian hamis confertam pondo fexaginta nudo ap- Gu tribulationis &* adverfétatis , ob amorem Ibid. 1.I2. preffam corpufculo geftavit. Pifcinve con- couformitatis cvucis Chrzfüi , ut fine dolove Ecd.g. ak( f glaciatze fpinas injecit, feque nudam fuper, ex tribulatioze e[]e| nom' vellet : - Quoniiain tum maxime ningente coelo; in vepribus nu- zauto fe acceptiorem Deo credit, guanio ptu- 8- da f2epius membra volutavit, ac etiam fom- va & praviova pro eo perferre potuevit. iNon n num cepit: candentibus laminis, aut titio- eft iffud bomznis virtus , jäd gratia Chriffi, ht mbus non femel fe aduffit , larido aut fevo que tanta poteff , & agit in carme fragili : igne guttatim ftillantibus excoxit. : Capillo ut quod maturaliter feinper abborret, & fu- —R Te de trabe füfpendit, gravi ad pedes alliga- £it, boc fervore fpzwzus nggwdzatur, & d- to pondere ; aut pedlbus de eadem trabe lzgat pendens fub11m1s, capillis pondera innexuit, FACTUM V. fumoque ex accenfa fübtus palea excruciata eft. | H Caizjlmetm bezfozm. Ibid.n.14. Bhíc1o S.Maria Magdalena de Pazäls cyhcmm in- oannes Perezius Ordinis Prædrcatorum Rho. l.5. 3 lnis Q duit fpinarum aculeis cánnabinze infutis a- j l cum in Ordinis petitione Depius a Priore c.13 n.lg- füm deo horridum, ut ne afpe&um qu1dem ferre Cæfarauguüam Conventüs muita caufante- IZ poffent voluptates,; cum illa iteratim perfodi repulfam tul iffet, reícivit tandem fcabiofos, tiof fibi pe&us ac latera libentiffime toleraret. aciemicorruptos dentes fraudi fibi fuiffe. A- Eadem nudo pede detrita in tunica, fub Jove T oU RE E dolefcens, qui pradentiam Priotis invalidam, Sem« frigido ac ningente, in preces incubuit tanta & religiofis laboribus minus aptam valetu- fiüs patientia, ut licet diro a frigore intume- dinem inde fufpicantis, minime intelligebat, Dd fcere, ac crüentari crura, pedesque fentiret, ratus,:/eum foedo afpectu offenfüm negalfe , leta nihilominus perfeveraret , ac demum frlat quod petebatur, domum revertit, dentesque H Qt, nivibus propemodum ebruta ; v1x fefe inde ad unum ommnes evellit, atque ad Priorem agere poffet. adiens conítantize miraculo , novoque elo- r !l de l Ibid.n.15 quentize genere edentulus validiffima virtu- Cornelia Lampugnana juíía a marito cho- te caufam perorawt & vicit. Ucp., fedt reas ducere, ut eam faltandi voluptatem in üm dolorem verteret, cicerum duri(fima crepi- Usque adeo fcilicet verum eü quad com. Tituà dis indidit, quze faltu teneros in pedes ada- 85, &a acerrimum doloris fenfum, quo faltandi muni proverbio circumfertur, conítantiam : effe potentiffiumum pro gratiis impetrandis Quis vindicaretur licentia, excitarent, ejus cer- fund te vim cum ferre non poffet , huqul animo dvocatum, ut non immerito ipfe Salvator Chriftus Luc. c. 11.. quomodo efficaciter o- güs ' coepit, & collapfa inter manus ancillarum re- Quan lata eft. " Sed parum hoc eft, vincam in eo, randum fit, auditores inftruCturus, parabo- lam de amico poft fa&am faepius repulfam fene quod fequitur e*(fpe&aüonem Quatuor in- Em tegros annos genuflexa duravit diu no&u- in panibus petendis perfeverante attulerit, dixeritque: Jco voþzs, €» /f non dabit illi lgm que , nimirum precari legeré, acu pinge- tufer re , cibum capere, fomno ubi obítinatier furgens, quod amicus ejus fét, propter impro- bitatem tamen illius (& couffantiam) fürget, Q incideret, paululum mdulgere de genu, illi 111 V folemne fuit. 85" dabit ei, quotquot babet tieceffartos. rop lbld 11028 Vün Antonius Corfus Capuccinus cum & femper jifibiiratus, atque implacabilis, tum Cnlm Mul &eftinato anni tempore incredibili cuidam o- FACTUM 15f Tiulus XIIL - Mfafs. FACTüM VI. FACTUM VII. Cantemptus beroicum de]z'd&rz'üm. Dileclio offenfas pro&imz' bevozce dz]z' |VILS, |Lyreus in oännes Crucius primus Carmelitarum exe apoph. l. 1 J calceatorum parens , dum multis exhad- Ac hillas venerabilis fenex, & religiofiffi- Penneq, ;ïï j i mus eremi cultor, cum fanguinem quon- in líag. ftis laboribus & verumnis Segobize cum Deo familiarius loqueretur, feque ab eo interro- dam exfpuiffet, & quidam ex eo caufam difl-7.n.24 gari perfentifceret, quod praemium pro tot rogaífet , refpondit, id ex aculeato Fratris ; verbo ortum effe, a quo nonnihil fuerat con- laboribus peteret? refpondit: Domüze, pat& triftatus, voluiffe tamen illud filentio invol- & contemui propter te.- vere, & apud fe patienter concoquere, id- E que ut faceret, gratiam a Deo pottulaffe, il- [ Sciebat namque, quod, ut ingeniofe non- nemo advertit, Deus & homo fe habeant in- ludque quodaminodo verfum in fanguinem ; nam tum in ore velut cruorem perfenfiífe, l- ter fe comparati, ficut, quantitas continua, & difcreta; atque adeo ficut, quo'magis * quem ubi exfpuit, magna tranquillitate con- e uantitas continua, v. g. lignum, minuitur tinuo fruitus eft. - P Hunc gradum dile&io nis tanti.'f'ecit lumen Ibid.n.25. J om, P er divifionem, tanto magis difcreta quan- ? Kenpda, titas, feu numerus, augetur; ita, quo ma- illud eremi , & virtutum palzeítra exercita- £C gis homo per contemptum in oculis homi- tillimus Pimenius , ut in fupremo cháritatis gradu filentium illud collocaret: rogatus e- num minuitur, tanto magis Deus per. glo- * j riam ex contemptu tali ipíi refultantem ex- nim, quo pacto quis executioni mandare pof- " altetur. fet illa Chritti verba: 4agorem bac dilecHio . Jo.15.v» [ Ecc.3. Hinc fapienter Siracides fuafit : nem nemo babet , quam ut animaom fuam po- (v' 20. Quanto mapnmus es . bumilia te in omuibus , €P inveuies gratiam coram Deo, quoniam mat pro ovi&us fuz$ , refpondit: Si quis con- n tumelia, aut verbo injuriofo appettus, cum muagua potentia Dei folius, & ab bumilibus innocentiam fuam verbo verbum reponendo M .bonomtur. tueri poteft, nihilominus tacet, .vimque fibi i facit, ne verbo contriftet fratrem , ille vero D. pro amico animam ponit. Unde recte no- il tat S. Athanafius, filentium Chrifti coram FACTUM Vl | Pilato tantze fuiffe ad perfuadendum effica- civ, ut indeinnocentize teftimonium Praefes : j Däfolatio beroice exoþtam.v acciperet. . O egregiam patientiam, & fze- penumero victricem apud homines , apud Blof. c.to. idäm Dei fervus aämirandas m oratio- foo 15 Monilis Q w neilluftrationes a Deo acceperat; ea- Deum vero femper fructuofam, fzepius al« : Ite c.;;.mg; rum ile fe ratus indignum , impenfiífime . pir.x tiffime pacis an04 compenfatam. ie eas a fe auferri rogabat; audivit Deus ora- FACTUM IX. $, tionem fervi fui, eumque quinquennio inte- roice &w fru&uofé fi gro, in fumma fpiritus ariditate reliquit. | Dz'vlet?z'ow be 'uz' [] Semel amariífime lacrymanti duo Angeli ip- | prodiga. fius confpe&ui fefe objiciunt , confolaturi atus quondam iracundia , quam 'per te-Ideml.r. * Dei fervum , ad quos ipífe: Non peto con- El z folationem uilam. Abunde enim mihi fuffi- mulentiam conceperat, Sicilize Prorex, c. 3. n-1o» truci ac plane barbara voce Zingaros omues il fit*, fi Dei in me voluntas adimpleatur. ilico ad capitula columnarum in Periftilio n Jo l, x. de Hinc & pius author libelli de Imitatione fufpendi, quafi majeftatis compertos leviífi- fe&e ad Deum fic loquitur: Domine, non ma de caufa imperavit. Timentes przeto- tll« | imit.c.$2. riani ac fatellites, ne cunctatio proprium ver- fum dignus confolatione tua, nec aliqua fpi- Adefít rituali vifitatione: & adeo jufte mecum a- teret in periculum , exequi parant. carnifex, injeCtoque laqueo , quem primum gis, quando me inopem & delolatum relin- fors obtulerat, ad necem trahit. Ille voci- m quis. Si enim ad iuftar maris lacrymas fundere poffem, adhuc confolatione tua di- ferari, obniti, Dei, hominumque fidem im- (i$ plorare, alieniífima loqui a falute. Stabat tof gnus non effem. Unde nihil dignus fum, miferorum agmen attonitum, vicina morte, .0 quam flagellari, & puniri, quia graviter & cum ex infelici grege unus: Me primum, in- 0 . fepe te offendi: & in multis valde deliqui. quit, ma&tate, hominique huic fpatium date Am Ergo vera peníata ratione, nec minima fum dignus confolatione. — Sed tu clemens & animo ad fuprema componendo; . Ego qui 5ïit,l qmifericors Deus, qui non vis perire opera hefterna luce divinze menfze accübuerim, non ill morior imparatus: Facum, quod dixit, 12e- ) tua, ad oftendendum divitias bonitatis tuae in vaía mifericordiee , etiam praeter omne tusque ac magnae fpei fecurus animam pro g?t! fer- alterius falute prodegit ; vix enim huic fau- proprium meritum , dignaris confolari 'Tuse ces eliferat carnifex, cum difcuffa Principis vum tuum fuüpra humanum modum. enim coníolationes non funt ficut humanz infania, fubeunte impise inhumanitatis ve- recundia, dimiífi omnes lzeti abiere. confgbulationes. - O vere Ui . 152 k Bibliothecae Mannalis Comiamtorig t l | L C. 15. .O vere generofam charitatis victimam, di- guae impotentia, ultra quam non peccave- gnam veriffimo Chrifü praeconio : Magorem rat, fraudi elfet; ad extremum íantte con- lu bac dile&ionem nemo baset, quam ut aniinanm firmans, non abiturum fe, nifi voti compo- quis ponat pro amicis fuis: quid mirum er- tem, fibi ut incolumem redderent, pervi- g go, fi tam eximiz dile&ioni eximium quo- cit. Tum peramanter amplexum , impo- P( fitamque mula totam per urbem pari fe- que in hac etiam vita tot hominum a morte gl redemptorum praemium concgiïerit Deus. cum equitantem gradu circumduxit, ac fer- d mones miícuit amiciílimos. Dixiffes , de pf [ FACTUM- X. vi&is inju : agi. riis triumphum longe» amplifümum ^ ti Diletlio beroice. iutrepida. f Si juxtä S. Auguftinum nihil mirabilius eft RhO. l. €. C? njecerant in cadaverum acervos fpirane v( n. II. tem adhuc hominem diri peftilentis ne- in rebus humanis ,. quam diligere inimicos: fi juxta Caffiodorum nihil fortius, nihil ma- ceífitatis homines vefpillones, in quibus cre- gis egregium, quam audire noxia, & non re- bra imago mortis fenfüum omnem extinguit l humanitatis. Jacuerat integram noctem in Ípondere contraria;. fi juxta S. Gregorium à virtus eft, coram hominibus tolerare inimi- ila mortuorum ítrue, mox albente coelo, t profundam in foveam vivae calcis plenam cos: fed virtus coram Deo dilivere, an non Á mirabilem merito, , & Deo perinde ac homi- projiciendus. lbat forte fub illam ipfam fata- nibus amabilem dicemus S. Villanovam, qui o ia a lem horam e Caroli difciplina Sacerdos, Eu- f chariftiam fub umbella, facrahymnorum can- tam infignem charitatis triumphum ab ini- f mico fuo reportavit ? tu, ad zegros deferens, cum femimortuus il- $ Greg. le, canentium vocibus excitatus, & labentia Tar, fer, in morte membra, cubito connixus, attol- FACTUM XIL - dcptup. AO. lens, media e cadaverum ftrage lamentabili Dil&&ia" erga iufirmos. beroica "r cum ejulatu Sacerdotem inclamat, atque ob- infolita.- fecrat, ne divini fe muneris expertem hinc abi- re patiatur. Inhorruit comitantibus facrum Al exander Luzago nobilis Brixieäüä j«aceri-A Tdem l. f5 gï ferculum pilus, utluridum illud os, & viven- tem in trivio fenem cariofum, cadavero- c.6. n. 4 tis mortis tabidum fimulacrum confpexere: fum, Borno nomen fuit, indeptus , fecreto atSacerdos vi&o, andiffimulato timore, pet in sedium partero optimam curavit inferen- dum, lectuloque moliiffimo exceptum per altam cadaverum faniem intrepidus vadeus, procul fpe&ante, & vicinum periculum hor- annos plures, quibus ille fuperfuit, diligentif- rente comitatu, difertiimum hominerni, via- fime cii:avit. Ípfe fervus, iple con'olator Jenlc ticoimmortalitatis inter ipfa mortis trophzea cubiculum verrere:, fordes amoliri ,. le&u- h2 impertivit.: Et veroquas ille mortes time- ]um concinnare, ligna conferre, focum ex- firuere, cibos inferre, fcitamenta ex faccha- ret, qui Superum pariter, hominumque vi- tam immorta;?m geftaret in manu? ro praebere, ltomachabundo atque irafcenti, quafi minus opportune procuraretur , fuavif- Mirentur alii, excui'fum ab hoc Sacerdote fime biandiri, & in convitia usque proruim- |I—2« D — i. — iL — 1 mortis timorem fuilfe, non ego miror; qui pentem . (quanta eít infimze conditionis info- enim vitam ipfam, & Authorem vitze porta- lentia ) aamirabili diffimulatione perferre. verat, quomodo mortem timere poterat? An Demum cum aiiquando obiiffet, indoluit A- non tunc jure cum Pfalmifta dicere poterat ? lexander, fuo fe fundofuiife depulfum, ex quo Pfal. 22. tam uberes ad fe quotidie virtutum fructus Si ambulavero im medio umbre mortis, mon timebo tüala, quoniam tu mecum es. provenirent, jamque de alio fibi circumfpi- ciebat, fed a magno Patrefamilias, quos jam FACTUM Xl collegerat, seternum fruendis evocatus eltt. Diledlio inimici beroica, Videri poffet Alexandro dile&tio columnas duas Herculeas cum infcriptione: ZVoz p/us Rho.1. z. Cu m S. Thomas Villanova hominem de u/tva: Ítatuiffe, & ideo forte a Deo ad prae- 1; C $. n. 6. Clero, quod corruptiffimis moribus Or- mium evocatus eft, ut qui ratum haberi vult a nobis fumme confolatorium fuum effatum: dini dedecori effe, paulo acrius objurgaffet, ille contumacia elatus in Thomam invehi, Quamdiu feciffis uni ex minimis sieis , suibi ficiffis: adeoque ne diffideremus, facto quan- eique infequi facrorum Quaefitorum in fa- miliaritatem adícitus effet , nihil Archiepi- doque ipfo confirmat. fcopo juris effe, vociferari coepit, adeo in- IOT R— o o El BI r € »QCu e€ey mj qeee;PoLaCS fT. $5 verecunde, ut, nifi Thomas fe ipfum incu- FACTUM XIII. EK. [4-J] fans, füorum iras repreffiffet, nonnifi male Dz'leä?io egrovum bervoica, ficque [34 mul&atus, indeabiturus fuiffe videatur. Ve- fecura. rum peracto a Quaefitoribus judicio ; jubent illi hominem corripi, atque in vincula duci. Ferdinandus Panormi Proregis filius focie- tbid.n.s, | E*Cd, 4 tatem cum adolefcentium nobiliffimis ) lQ h Ejus rei nuncium Thomze accumbenti cum elfet allatum , exfilivit, atque impranfus coiverat, ut noctu obambulantes urbem, fi- li conícenfa mula ad Quefitores accurrit, & quos domi ab omni fuppellectili imparatos, L cum muitis fruítra egiffet, ne mifg'ro illi lin- aut humana ope deftitutos, atque in triviis D abje- li h PX dind Ves 7 ii-gzlm- XHL Afufis. 353 Üfls abïä&os inäipï&erentut*-, vel collata pecunia L h. füut, & noueneovum vivitim penerationem 67 UR ,juvarent, vel etiam ad hofpitalem aegris do- genevationem., Sapiegziaws :pforum mavvent mum ipíi deferrent. Hic Ferdinandus, ut di- D. gnitate,fic animi ardore omnibus anteire,pau- populi, €9 Jaudem eovum nuntiet gccig/ia— fs peres fuis ipfe manibus moliri , nullo conta- FACTUM X. fer. gionis metu abfterreri, quod diceret, optima de Dileüio bevoice fucunda. charitatis theriaca munitos, inter nobiles pau- um perum Chrifti morbos, luemque non vulgari. Forte fortuna leprofum ad nofocomium de- Aloyfius Velasquius nobilem amicum , qui ideml.t. mulierculge amore infaniebat, cum per3:n.I4. sf tulerant, illumque, antequam le&ulo excipe- fe, tum per communes amicos, vitos religio- rent, lavare voluerunt domus magiftri. Ín- (08; nis primos, fruftra fjepius monitum, ut fe re- Qd vafit Ferdinandus magnze charitatis occafio- fpicere vellet, tandem fan&ioris hebdomadze | fe- neim, pedesque abluere occepit, fed indoles feria quarta ad fe in palatium evocat; ubi delicatior foeditatem rei non ferebat; iratus lüm adtuit, non jam rationibus, objurgationibus- NE itaque fibi, & delicias ulturus, aqua fordibus que agendum ratus , lacrymarum imbre ag- ac fanie corrupta os faciemque proluit, ablu- greffus, tandem, ne pergeret infanire, felicif- 10n ta fuper hzec ulcera impreffu labiorum exo- Ils fime perfuafit: Res profe&o effet admirabi- Ículatur, egregie victor. lis, undis, quas charitatis exprefferat ignis, [ Si juxta S. Ambrofium omnis fumma di- lllje victas effe flammas amoris , nii plus quam fciplinse chriftianze in pietate & miferatione hoftili diffiderent odio amoeres , atque adeo fita eft, & nihil tam commendat Chriftianum, mutuum fibi invicem effent venenum. Ceci- : $. Greg. 3 Naz.fer. quam miferatio charitatis ; fi juxta S. Grego- nerat quidam olim Poeta: Gutta cavat lapi- ' 4 de paup. rium Nazianzenum nihil homo habet tam di- dem non vi, fed fepe cadendo; verum in «moer, vinum, quam dealiis benemereri; quisfatis h- Velasquio tam falutares & efficaces guttze zeitimet, & depraedicethanc Ferdinandiinin- probarunt, etiam vi feu violentia eas cavare firmos charitatem, quam, ut cotonam oleagi- nam dignius mereretur a Deo olim accipere, lapidem, ideft, indurata pectora, poffe, fi op- CUTl* Hem [, f portune, & de fublimi miferantis animi cana- Jem' iv 60 n. * T.J tam generofa fui vi&toria comitata eft. li ftidare finantur. His guttis profe&to ap- (T6[0 FACTUM XIV.. plicari poteft illud S. Hieronymi encomium: Ovratzo Deum Let- €.38. in | pet. Dile&io berosca €9 illuffviffma Jacvryma cogit. C& hominum pe&ora? Jegit, lMfaiam, Ytif- 4nfirmorum. ROt 5 dj« | Ydeml.c. Ejec in Geilielmo pio Bojarize Duce fulfit Di?e&z'o beroica €? ïizzgmi-*q/ä:. | | OR : n.zrf -^ illuftriffime, ut qui fex prope luftris, de- a« pofita purpura principali, pauperibus mini- Francifcus Xaverius hominem obfüinatelbid.n.a. ftravit. Quos enim defperaverant Medici, ar- S. elit] coníceleratum jam diu officiofiffime co- javil» tem morbis atque ulceribus victam confeffi, luerat, minime tamen, ut animum per con- Uil hos invi&a morbis omnibus charitate ufus, feffionem expiaret , - laferat; defcendes fepofita in domo exceptos invifere, alloqui, 1 f* rant forte nautse (namr m Itmul navigabant) a« effe. amplecti, fovere, fuaque manu cibis acforbi- quatum, cum Francifcus amicum fecum tra- tiunculis ori admotis alere perfeveravit. Ne- t hens, in littus exfcendit, blandeque confabu- ïqu .que his tantum caftris continebatur bene de lando vicinum in palmetum abducit, ac de atus auperibus merendi ardor; excurrebat ad a- l ias aegrorum domos, ipíaque lepra infe&os confeffione fimul compellat, fimul in genua j - procumbit, fimul nudatum tergum deprom- al non refugiebat, pergue villas & mapalia, qui« pto in id flagello acrius pulfat , & fanguine, ] bus benefaceret, conquirebat. Neque tot quem plurimum eliciebat , hominem rei no- g elt Tpas quidem abundans fatis fibi dives magni Prin- vitate attonitum large refpergit. Totus erat cipis mens videbatur, niíi fuis in conclavibus in ore amor, . & voces jaciebantur ardentio- TU tres 2egros pauperculos, grande fcilicet pecu- IUc: res , quibus id fe pro illius falute fubire füps ] vult lium cnaritatis, fepofitos haberet, quibus af- plicii fignificabat. Horror primum fubitus fiduam veluti fi operamlocaffet, amantiílime obítinatum animum concuífit; fubiit mox di- com famulabatur , ac ne in facrum fibi fummoe nl vina oboriente luce, dolor intimus, & lacry- Triadis reverentia numerum, quidquam mor- mas excullit, abjecitque jam confitentem an* quan- ti fas effet, fi quem illa fubriperet, quilocum te Xaverium, qui vi&oria lzetus, quae fibi, non impleret, illico adlegebatur; ut immortalis victo, fuerat cruenta, rite expiatum in vitae effet non tam morientium manipulus, quam novitatem dedit, probitatis ac fanCtimoniae charitatis exercitatio. . tenaci(Iimum. lta nempe veriffime dixitSe- u — Quid mirum ergo, fi Guilielmus przeclarum neca: Longumiter (ad converíionem ani- Siracidis encomium in fe & nepotibus expe- Eiel. 44 marum przecipue) per /evemoaes, breve €? ef- X' 10, riri meruit: JJ virz eutfericordie funt, quo- ficax per exempla, maxime ab ingeniofa cha- focie- Ib vUIA pietates non defuerunt : cum femiue eorum ritate profecta; fünt quippe non pauci, quos, jfimis permanent bona , beveditas [antfa , mepotes eo- ut S. Gregorius loquitur, ad amorem ccele- j H- vur, C? in teffamentis fletit femen eorum; & ftis Patriaà ( & dolorem de peccatis concis ,fatosq filii eorum propter illos usque ie etermum ua- mviis Went: femenmeovum, C glovia eorum non de- piendum) magis exemplà, quam proeeédica- menta fuccendunt. a veliuguetur. . Corpora zpforum i& 2 Ipace' /&pu(t(z U Ro Po -40/"2. Biblc Ma"o Tonlf * | FACTUM Povs Bibliothece Manualis . Concionatoriz 154 f FACTUM XVII. mos opportuna conferre beneficia, novo au- fu, pioque ingenio legi fraudem facere cona- ä Dile&io beroica &v selo[a. tuse(t. -«Nam quicquid fibi vita functo fivein k Tbid.n.4. idacus a S. Jago S. J. Presbyter in eo ma- precibus, five in facrificiis, five in quocunque genere piamentorum obventurum erat, pro- ri, quod Philippinas interfluit, inftructam , militum flore roftratam navem magno eo- prio chirographo in poenarum focios, eorum rum bono confcenderat, jamque Dux praeto- nominibus folvendis, ut illis bene effet, fui ïg riam piratarum indeptus, tantum non expu- plane incurius, totum ex affe transtulit, inve- (fí gnaverat, cum repente, incertum cafu quo, nitque homo acute pius, quo fteriles merito- phep i rum flammas-fibi faceret effe frugiferas. Non aperta carina, navis Oceanum accepit: in fifinter g ea rerum defperatione, dum omnia diffonis ignoro, prodigam minusque conformem cha- j fà clamoribus alio atque alio properantium, ac ritati fui ipfius ordinatze videri hanc liberali- a mifero turbze pereuntis ejulatu complentur, tatem; fed cum multiplici foenore compen- ( Didacus fedulas aures morituris przebuit, fe- fatam per gratize glorizeve augmentum fuif- fe, plures non dubitent, foenerationem piam bo curus periculi atque naufragii; expiatis om- nibus, qui aderant, plurimisque in proximum re&ius, quam prodigalitatem, dixerim. Cer- littus enatantibus, eandem & ipfe aleam fu- te, fi uspiam alibi, in tam illuftri facto locum biturus, e navis margine defliliebat in Ocea- habere videtur munificum Servator is pro- num, falutem in undis quzefiturus, quam in miffam: - Date, €» dabsitur vozis. AMenfu- Luc. c.6. Rholl navi defperaverat: fed, ecce, e tabulatis au- vam bonam, coagitatam, € füperfluentem da-V- 58- C:H 'L*f dita prope intermortua vox eít revocantis, ut verbum de zeterna falute fecum aécturi adhuc bunt àn. /mum veftrum. »—FACTUM XIX. n audiret.- Exar(it ad eam vocem in Didaco germana Societatis indoles, & quamquam Docilitas beroica ; m/m. ($ horrida undique paululum modo cunctanti N mortis imago in oculos incurreret , defertif- F ujus praeclarum fpecimen P. Francifcüsi' l Suarius reliquit, de quo fic loquitur Jo- fimi hominis felicitatem fuse nihilominus praeferens vitee, ad eum audiendum in fo- annes Rho: Hunc ego hominem cum nomi-15.c.4.1.7 no, ipfius fapientiae ac pradentize nomen mi- ji ros regreífus, vix expiator:o carmine homi- l, nem ahfolverat, cum vafto hiatu fubfidente hi videor appellare, quo nemo aut noftra, aut navi,immanique lapfu coeunte Oceano hau- . huic proxima fuperiori zetate interius in illa- Gdl le jé ftus eft. rum fe abdita penetravit.. .Ob hanc rem mi- fum jbid.n.5. Non abfimile fa &um' narrat idem author raculo proximum cuiquam videri poffet, il- 3 de P. Francifco Roderico in hzec verba: iXe- /Jum tam prompte aliorum fententias rogafie, Lt vertentem ex Japonia illius Societatis Procu- acmonitis acquieviffe, ut adolefcentium, quos per ratorem, fecundaque per tot maria , faeviíi- ipfe in Theologicis erudierat, cenfuras ad- Yen mitteret, & quse jam fcripferat, ad illorum qui mis infeíta procellis, ufum navigatione ad ipfa usque Tagi oftia fortuna repente deftituit, ut placita refingeret. /Eque illuftre hoc in ge- &u Allifa memorabili nere exemplum Cardinalis Bellarminus prae- * JT illaa major oftender Clade ad fcopulos navis, pretiofiffima onera buit, qui Ándream Eudoemonon, Joannem & lbidn.s. | dom demerfa,mortales multis flu&tibus haufti, plu- Mutium Vitellefcum, viros fcientia & judicio LX.: Cam rimi cymbis excepti; advolaverat una, quze acri, fibi, poftquam eratin purpura, fuorum Francifcum fluctibus ereptum in tutum ave- operum ac librerum, quos ederet, cenfores )À velle delegerat, illisque tam facilem feé fingi ac [E po heret, urgebantque vehementi(lime, ut fine mora conícenderet. At ille in tabala flui- refingi praebebat, ut, cum tantus effet ipfe, Nm illorumtamen monitis crefcere mallet, quaim &t tans, & pereuntes audiens abfolvensque, cha- . obftinati in fententia animi contumaciam tré- ritatis, quam vitze retinens magis mori ma- «00 luit, quam animas Chrifti fanguine quzefitas, tinere. .Nimirum, cum prudentiffimi fuerint Tlfin dum uiidis abforbentur, daemoni prodere glu- hi viri, preeclare noverunt, maleapud omnes duse tiendas. Cui fa&o utrique merito fübfcribi audire illos, qui neminem vellent audire; & aurec ficut plures oculi plus vident, quam unus, ita poteft Epiphonema ab authore his fere ver- cel o bis conceptum: —Magno illi quidem Societa- intelle&um quoque aliorum judicio adhibito Cem v tis Indicze damno fpem rerum maximarum perfici magis, atque illuftrari. den a fecum merferunt, fed proeftiteruntilluftri do- € p cumento charitatis fanciri difciplinam , in E. Ut Dor quam omnes, quicunque de Societate fumus, tehac auctoratos nos, par eft exiftimare. Nulla il- FACTUM XX. ^ Mn a luftriot mors eft, quam quae char ; itatis 'impeï- Educatio beroica 9 pia. , 'Nen þiet )r4io praecipitur. ? evera & pia Joannis Gerfonis Mater , Tdemt,e, j t 1 « M FACTUM XVIIL. "ut natum utilibus atque fublimioribus c.ro.n. iO. — ld de Deo opinionibus imbueret, cum jen- ]l ( Diletio beroica purgautium anima- Qi VUTl. taculi aut merend»e tempus admoneret, in- tem : j fantem in genua procumbere jubebat, at- lle Idemi.r. HenricusMonfov,useSocietate]g;fu fecum que a communi, ac liberaliffimo omnium C.4 11030 [ &l 13 ] reputans, poítfata non fibi amplius inte- parente Deo nuces, caítaneas, ac, quze ma- dütem grum forte in egentiflumos humanz opis ani- S pro- xtme cuperet, p,longa'j Poüulare; prece L "Y fecto, Rc Juuls XÍHHL — Afefs. 155 fe&o, fi riteconciperet, non irritas futuras. fis ut attribueret; tum hominem prze gaudio Ubi pize fraudi adhuc opportunum infantem vix fui compotem, atque ad genua libi acci- ferio id agere videbat, tunc illa de fuperiori dentem amice monuit, ne 1ecus interpretari la loco in precantis finum, quae optaverat fur- vellet, fi ipfe, ut paupeubus abundaret, dili- ut ille de coelo ea dimitti nullus tim jacere gentis, atque aliquando etiam odiofi patris- dubitaret His artibus perinfantiam in Deo familias partes ageret. Nimirum fciverathic ! fpem omnem reponere doctus,in eam paula- San&us, quid S. (xresgomus dixerit. ngdquzdlnReg. l« tim evafit fanctimoniam, qu: fingulari adjun- tribuitur p'mpem, K jubtili confideratioue pen- Yn &a fapientia nominis ac glorive eidem attulit Jetur, 02 eff tlouuu , fed mutuum, quia, quod ]u eg. immortalitatem. Nlmlrum adolefcentia, te- datur , auultiplicato /iae dubio fru&lu percipi- fuf£. interr. tur. Hiuc S. P..S. Augultini confilium fe- S. Aug, ia l 15. 'fte S. Bafilio, tanquam fuba&ta & mollis ce- - ra eft, quae ipfa impreffas in fe formas quas- cutus eft dicentis: $4 vzs e[fe tuercator £omus, epi cunque facile recipit , & molliffime : cedit ; feuerator egregzus, da, quod zon potes Vetint- Confeftim igitar ab 1pf0 initio , omni rerum vey ut recipias , quod nonu potes amitteres .Da bonorum imbul exerc;tatmne debe,t mnodicum, ut recipias ceutuplum: . Da tetmpo- ï [ valem poffeffronem, ut cosfzþguaru ætemam bæ- FACTUM. XXI redztatem, je Eleemo/j:mz bevoica exz'mordzmrtm F. l- Luc. ef, j Rhol, 4, FACTUM XXII c. Ij 11.1-4 S Thomas Villanovanus adeo in p.iuperes * fuit liberalis, ut nomen eleemofynarii Piducia im Deuwm bewvoica. poft tot fzecula ab Joannis Alexandrini me- motia revocatum merito fuerit confecutus. oannes Avila paupertatem profe(fus, ut ex- Jo.Rhol. Opimum eft Valentinum facerdotium in pau- J peditior Evangelio praedicando effet , fibi 2. c.3.n.2 cis, annuique reditus, cum illud adminiftra- nihil perfaaterat defüturum; cumque pluu- u$ vit Villanovanus, paulatim ad triginta aureo- mos annos eodem vitee inftituto transegilfet, * rum, quze fümma immanis tunc erat, excre- ajebat, fibi aptiraum femper fundum fuilfe, il- iL $4 verunt. Ingentem hanc pecunice vim fingu- lam Chrifti Domini poluuïamonem Qææw- Matth, c,6 [l lis annis pauperibus alendis, donandisque a* ze priinumveguum Dei, €7 bec ommia adjicien- Y«33». t deo diligenter infumebat, ut ne obulum qui- £ur vobis : Neque men(uram hanc. unquam n dem reliquum domi faceret, clamitans, nol- fefelliffe. .Qua porro fpe ad fuprema illa bo- ] le fe facrilego fürto contaminari ; quod ip- na, beatamque vitam graffaretur, vel in ipfo ] fum ad mortem usque confïantdüme ufurpa- mortis confinio przeclare.docuit, dum adftan- vit. v Nemo a Villanovaro petiit, .quin acci- tem fibi.Sacerdotem eodem ritu facere juffit, - 0s -peret, fepiusque ut confuleret pudori, pree- quode Refurrectione fieri confuevit; . tanta e- veniebat, nec illi füumma laudum fuit dedlffe, d nim erat animi ac fpei fublimitate , ut femi- um .quze füpererant, nifi, ut dare poffet, cultu vi- moztuus. refurre&ionis felicitatem cogitatio- ne præmpex B. v «tuque infra privatum modum ufus fuiffet. Merito ergo S. Augufünus Mursenam magnitudine vifendam obfonator alicubi fic loquitur : du Chrifliamo, tu Dei domum. attulerat, quam ut Archleplfcopus Jervo, tu bonis operibus dedito, tu Domino tuo. &lbilns, Q LX. affibus emptam audivit, altam ingemuit; cbaro alzyuzd exiftimas defutuvusm? zdn pu- cumque obfonator admoneret, ut meminiífe £a$, quà Goriffum pa[cit,a Chr z/fo zpfo 509 pa- Aff 65 vellet, fe Archiepifcopum effe. . Quafi vero, Jcitur. du putas, terrena deerunt, quilus ca» refpondit, 2equum fit, nos Epifcopos paupe- Jefláa &* divina tvibuuutur2 Unde bec iucre- | aC i^ rum patrimonia per luxum abligurire? Abi, dula cogitatio? quid faciat in domo Dej per- & tuam iftam murzenam in macellum refer, Jidum pectus. Jarll m ac eodem pretio vendito; mihi faterit, fi de- nario obionaw eris. Idem cum.novus indüen- FACTUM XXIII fint dus eífet thorax, ubi a fartore accepit, quatuor IHCS Fortztudo /Jerazm &p znwf?trg aureos valere; Apage, inquit, hoc ego ar- gento totum pauperem induiffem, ac thora- ve audere, five pat1 neceffe fuit, utlam ueïtïemï .. , M cem vendi, Sl fibique viliffima. e. hnea quatuor laudem validiíüime meritus eü Jmephus C lg« fito denariis. confici juffit.. Idem cum alio fartore Leonefíanus Capuccmus cui Turcico ferro de pretio pacifcens, adeo.morofe transegit, emori nobile ,. fed irritum Votum $ul . Qua utnonobícura, ut quidem videbatur, Thomze enim fortltudme imbutum attuhtpc&us, qui .tenamtate ille fubiratus abierit. Sed ab1erant in aulam Turcarum tyranni aufus irr umpere, jàm anni aliquot, atque homihi tres filize nubi- ut. tenebrarum 1111 acri Eyangeliii lumen in- les erant, nec, unde argentum ad dotem con- ferret, atque ob præcla/rum facmus damnatus ficeret, habebat: moftum, itaque urgebant aduncos, pedem manumque trajectus , fubli- amici, ut Archiepifcopi liberalitatem experi- mi de trábe füfpenfus, animique conftans tri- iet fien ï« retur, & quamvis veterum fmdmm, ut ipfe duó in patlbulo pependit? Sedrevertendum nbuS qm quidem interpretabatur, memoria reluctan- illi fuitin patriam, in qua dirilimoin ver endis p5 jeïl tem, tandem impulerunt. Hommemlubenüfä— vulnere cruciatus, Medicorum ferrum, & me- n fime T homas excepit, atque aureis quinqua- dicamentorum cruciamentaTurcicis ipfis tor« Ubi enim diu dif- at ginta in fingulas filias donavit; triginta utin mentis diriora experiretur. : piulf dotem conferret, reliquos: autem viginti f fella- flmulantem ut morbum fateretur, doloris j ma' larize fuppelle&ili comparandze , novis fpon- fubeglt immanitas, ferroquejilli occurrendum ju) . R. P. Lohn. Bibl. Man. Tom.l 2 Me- fett0y 4«x- | Bibliothece . Manualis: Concionatorie 156 t Medici cenfuerunt, tunc quanta viri virtus ef- intempeftiva illa humanitate contempferit; feti íct, apparuit. Ligare volentibus, quod mo- faceffat illico imperata, ni pereat. Enimves faot ro Anglus moriturum fe cum Hifpano; fi vi- lg tus quilibet in ea curatione ac laniatu peri- culoliffimus effet; Vos vero, inquit, vinculis tam illi confervare non poffet, fe profiteris U abítinete, praebebo fecantibus corpus immo- agnoviífe fe hominem , a quo in Belgio pari m humanitate olim fuiffet confervatus; nolle tum; utinamill; tam firmafecent manu, quam 402 ego membra continebo ; dixit, arreptoque fe ingratum vivere; fiillimoriendum fit, com- Voli mori certum fibi effe, quando fimul vivere 7 J Crucifixi figillo, quod femper habebat in finu, addidit: Hc mea validiffima funt vincula. non poffet. Aumontius fupra gregarii for- net Nec fortius dixit, quam fecit. Semel ite- tunam & virtutem admiratus, utrumque li- ( berum abire permifit, & mutuo frui benefi- dux rumque ferrum ita paffus eft, quafi alieno in corpore depugnaret. Sicque fa&o ipfo pro- cio, faéctum laudans, ut raris grati animi ex« deci Yafe.Ca-. bavit, quod S. Bernardus fuafit, dicens: 7o- emplis inferendum. Et quid ad haec Chri- mm 1 ftianus a Chrifto non armis, fed morte ipfa, . €,42. raff.la. us Chrzffus oculos in fua fuffollài vuluera , ut qülC* exemplo fui veddat ad toleraudum fortiores ; & quidem tam crudeli, fervatus? Àn non hum ton enim feutit fua vulueva süiles , 4 dicet cum S. Bernardo: E/f cetera taceam, Ser. de die terta pre. : u? Du;is' boc folonon immerito vindicat vitam uoffram, 9- eo. Jfui vulmm z'u'tu?tuf. , lat quia pro ea pofuit fuam : INemo igituv fl hi ( vivat , féd ez, qui pro fe mortuus ef? ; cui e« G illea nim jullius vivam , quam ei, qui, ft non mo» tinel FACTUM XXIV. /wret'ur, ego 1202 vivevemt i qge Gratitudo beroica & infojita. tis, H. at Ideml.4; tilis admodum Eleonorz ex Auf'triadum hr 6-8.' !1 6. Sub ente Mantuanorum Ducis in hac gratia- FACTUM XXVL £ coni rum Philofophia ratio fuit. Ibi beneficium fe Hwinilitas xberoz'm. x - accipere agnofcebat, ubi mortalium plurimi :; Quis enim Philippus Nerius diebus fingulis ita ferai-Petr. Pen« Ie debitam agnofcunt fervitutem. S q.in | üi Ideml4. pauperes artifices , aratores, pifcatores , cae- * ferum , & in lapfum facilem & procli-De g. pD.2. (s €8-».& terosque hujusmodifuos inter numerat bene- vem exiítimabat, ut Deo diceret: 4Vi 2 me-^ C, i 8cn918.' bitus ficos? Faciebat hoc'tamen Eleonora, eorum Deus meus probibueris, 89 corruentem fuftinue- LOH fudoribus fibi lautias parari dictitans, & o- vis, bedie te, ut altev SJudas, vendam nibilo, to- : tium, quo Principes perfruerentur, illorum la- tiusque tundi qmala perpetvabo. Dicere etiam Nb Plletu lb folitum ferunt: Zulaus lateris Chrzjti latum üs boribus defendi. Quam ob rem pro illorum UT, manibus pias preces fundere follicite inftite- eff, fed nifí Deus corupe[ceret manus teas , il- Si erga illos, lud ego imalitia teea dzlatavem. Bis in anno ht rat, ne plane viveret ingrata. qui tam modice cooperati funt ad deicias & morbo decumbebat, ac tum temporis vitae neceffitates fuas, tam gratam fe exhibuit E- przeteritae poenitentiam, doloremque conci» ää piebat maximum, & feriam, fi convaleiceret, leonora, quam gratos nos erga Deum opor- tet effe, qui omnibus rebus, quibus fruimur, emendationem proponebat. Nihil fe vita ae- . & quas alii nobis procurant, optatum incre- terna dignum feciffe ajebat, hominumque fe Hebr l i effe ingratillimum, omnes fibi bono exemplo mentum dare folet, & quicem fineullo noftro alm merito; fi enim Hefiodus jubet reddere ma- eífe; tenellas virgines, & pauperes rufticos Ó iore menfura, quam acceperis utenda, quid praeceffuros: quin imo cum rogaretur, ut il- lob ]ud S. Mattini pronuntiaret: JJomine, /i ad- ïä übus debemus facere beneficio provocgti 2 Tom buc populo tuo futn neceffarius : Negavit , fe FACTUM XXV. hoc didturum,; cum nunquain fibi veniffet in Tetut mentem, ulli fe ad falutem neceffarium, imo Dise r Gratitudo beroica præmi(zta. nec proficaum unquam fuiffe. — Quis modo poff non videt ex tantee humilitatis fundamento Celi deml.c. [n expugnatione arcis Cronzoniz, quam de Ofi »13. Hifpano in minori Britannia Gallus vi ce- affurrexiffe, quod miratur pofteritas , fubli- ?i perat, Aumontius exercitas Marefchallus, miífimae in eo charitatis 2edificium, ut ex a- I moris exceffu coftam fibi fregerit, & media trucidari praefidiarios, ac nemini parci mane tpr daverat; flebant itaque czedes, & victis non hyeme nimio amoris calore zeituans ad fene- tet inuite morientibus, omnia late fanguine re- ftram apertam , ut aliquod hauriret refrige- hm praef " dundabant. rium, conftituere fe fit coactus; ut merito wmpm X Dum maxime ira coedibus in- caleíceret, nec tam pugnua, quam ftrages ef- de illo dicere poffimus: Qui afcendit, qui$ w] fet, Anglus gregarius Hifpanum, qui fe in la- )æ:e | eft, nifi qui & defcendit. tebras penetraverat, indeptus, jugulaturus Pt protrahebat, cum fübito bono animo effe juf- FACTUM XXVII. m— - fy fit, non periturum. Aderant manipulares, f Siejunium — beroice — defenfutm. Hifpanumque ad cazedem depofcebant; ab- LUE fterrere Anglus, &, fi vis dedititio fieret, fer- ( "onftans Stanislai Hofii jejuniiamor, nein- Rho I,7. &T Exorta inde rixa, & cla- tentato quidem mortis metu quafi inftan- c.6.n.2. ro fe repulfurum. Chri more invicem fublato, ad Áumontium res tis non potuit Jabefatari. Tridenti per ipfa ht? totà defertur, qui accitum Anglum fuo cum cineralia, quze ille fan&iffime decurrebat, de- Q làm more. cubuit ex febri non fine Medicorum ti lta- Neri Hii'pg/no interrogat : - Quid ita juffa Ducis 4 A í iïüdäsgäüw& Mfcefs 157 h, Iàque monuerunt, üt.,pulfl-o galiinaceo tefice» lucidiffima ftella in pe&ore apparuit afferens, [: n fetur. Abnuentem, & leges facri jejunii cau- eam íibi ob puriffimam intentionem datam t ldantem, monitus a Medicis, cum adiiífet col« lega in Tridentina legatione Hercules Gon* gife» At L. l le zaga Cardinalis, ac paulo vehementius inífta« ret, atque illum ampliffima, qua tumutebatuür, FACTUM XXIX. auctoritate,illalege folveret, fubridens Hofius. lfe Labor beroicus, €wP pius. Uf Volucrum ergo cadaveribus meus iu hac vi« l tze ftatione animus, & non potius divino reti- Bernardus in virtute Spiritus fancti fimul Vita L z. neturjuffu? Atmihi patris ac matris parere M * & totus quodammodo laborabat exte- 7- f l(. przeceptis ftat fententia, Pater Deus jejunan- rius, & totus interius vacabat; in altero de- dum edixit, Mater Ecclefia dies hosce jejunio votionem pafcens & confcientiam ; in altero g dedicavit; Pareamus. Laborábit Deus da- laboris tempore & intus orabat, feu medita- f Qu tam olim fidem, & his obtemperantem, ne- batur absque intermiflione exterioris labotis; quicquam conjectantibus Medicis, non inco- & exterius laborabat absque jactura fuavita« n Sededa ] lumem modo, verum etitm longzevum fuper tis. Et, ut alio loco dicitur, ita fe fecerat ')'/], lgl . Ui terram przettabit. Vicit itaque amicorum omnium fervum, ac fi toti genitus foret orbi ; blanditias, Medicorum metum, morbi vim, u- ita tamen liber ab omnibus, conícientize fuce ] h nico jejunii telo vi&or egregius. Hac eadem curam gerebat, tanquam foli deditus curze & S Bern.l. 10» e vit. fol, ille animi conftantia, veterisque diíciplinze re- cuftodize cordis fui. ^ Sic nempe implevit, tinend»e ftudio, Polonize Cancellarii, aliorum- quod ipfe fuaferat dicens: Seregus anisuur C? que magnorum virorum fuafionibus repudia- prudens ad ominem fe compavat laborem, nec ia tis, quidquam de immutandis jejunii legibus eo diffolvitur , fed per eum snagis z fe ipfum atque ovorum ufu laxandis, tractaturum fe colligituv, qui femper pre oculzs babens, nom fortiter abnuit, quod fexcentorum annorum tam quod agit, quam: quod agendo iuteudit, confüetudine, totiusque antiquitatis pondere omhnis coz[ammatzbnis attendit fínem. | Unde firmatos mores minime movendos effe puta- in eo impletum eít illud Pfalmiftze : JLa£ores misPatr D ret; facile omnia convelli, ubi femel mutan- TIAZHWTAR CHUOYWIR, jj t&n.in quia manducabis; beatus 68 di obtinuit libido. Quid mirum ergo, fi tan- €2? bene tibi erzf. g M. tus illius Deo Patri & Ecclefize Matri exhi- cl lsonnlsj bitus honor & obedientia maximam apud M. I omnes zeftimationem & gratiam peperit, im* PACTUM XXX. um UT Prov.c.t. pletumque eft Salomonis vaticinium, dicen- : n tis: 7dudz, ffli vaz, difciplinam Patris tui, &* Manfuetudo — beroica. ii ue dimittas legem Matvis tue, ut addatur gva- yomeftica Philippi IT. Regis Hifpaniarum CTAR nno tia capiti tuo, C? torques collo tuo. manfüetudo cui incredibili gravitate & $ n« 9 lt conjunéta mores illius reddicit admirabiles. -FACTUM XXVIII. l]s Nihil tam praepofterüm accidebat, ut excan- fel, Jutentio bevoica. defceret , infra regium faftigium iram etiam . arbitratus. Vigilaverat ad multam no(tem; .l*'NadafT. in efe annaHebr, N* : rratur de Juone Religiofo S. Dominici, litterasque ad Pontificem de graviífimis chri- ylo 12.n.3 quod, cum a Ludovico Galliarum Rege ftianze reipublicze negotiis dederat, cum abe £. 108 ad magnum Sultanum miffus eífet, mulieril- folutam epiftolam aulico ab epiftolis dedit,ut (08 til li obviarit, manu una lebetem prunis arden- complicatam, obfignatamque figillo infcribe- [ tibus refertum, altera amphoram aqua ple- ret, ille femifomnis epiftolam recentem ab a» nam portans; quae, cum caufam interroga« tramento pulveraturus, haud fatis attentus ,f tin - retur fa&ti, dicebat, fe optare, ut coelum pru- atramentarjum invergit, totamque corrums n nis exurere, aquis vero infernum extinguere pit; exanimaverat hominem cafus inopinus, poffet, ne quisquam deinceps amplius amore cui ferena frontePhilippus: Huc, inquit, a- 0do )nto cceli, aut timore inferni, fed propter folam Dei liam chartam, iterumque orfus fcribere epi- bii gloriam, & beneplacitum operaretur. Nec ftolam de integro compofuit. Quid mirum, fi immerito, quia beneplacitum hoc fummum propter hzec & (imilia manfuetudinis exem- [ 2 J eftprzemium, quod conferri a Deo homini po- pla Deo , hominibusque amabilis factus eft teíit, quodque ipfi etiam Beati fuze felicitati Philippus; ezbi/enim , tefte S. Chryfoftomo, Hor. de Jl cud " l' 2. de raeferunt. Hinc recte S. Chryfoftomus di- g ita conciliat Domino familiares, ut quod il/ur manfuet, unto compunc, xit: $2 ompnino dipnus fueris, agere aliquid, videant tranguillum fà offerve , €? maonfuetu- quod Deo placeat, aliam ue vequire mevcedems dine jucumdum ; nata €? talem majotis faciunt, qmt preter boc ipfum , quod placere meruifti. .Si babentque pro Patre, &2 uot Dorizo; gvatus enim aliam vequiris mercedem , vere ignovas, C amabilts eff videntibus, gratus item & bis, quantum bouum f£t placere Deo. — Sz emim fci- quibus ttomine tantum motus eff, ve$ , nunguam extvinfecum aliquid snercedis, au? munevis ex[petlaves.. — Hocipfum etiam FACTUM XXXI 5. Thomas Aquin. ipfo operedeclaravit, dum i Rholf Chrifto quzerenti, quam mercedem expete- Mendacii Beroica fuga. rct? refpondit: Non aliam, nifi te, Domine. M atthzeum Riccium, cuti primum Nanchi- Rho i, '4.» j Quantopere autem heec refponfio Deo pla- ni fedem fixit, novze fapientise atque le» C 9. n.6, ( cuerit, poft mortem illius inclaruit, dum cum ofe gis, quam prqütebatur, fama vqlgata-, adeo 3 Ce^ j ÓD6o- 158 Bib!iothtcæ Manüalis Comiondtoriæ We celebri 'toncurfu frequentabant Philofophi perti:aces ftomachi lapidisque dolores , & pïl* pariter atque Magiftratus Sinarum;, ut, cum. quidem.feftis majoribus ut in E£cclefia duplex il refalutandi omnes domi effent, ac difputatio- officiuim; ita ipfi duplex dolor.: Videbatur in. folemnitatibus feftorum totis quadraginta V€ nibus dies noctesque continuarentur, trattis p/ viribus deficeret, nec jam tantae celebritati fe horis, quaii in hora mortis, fuiffe in agone i pofita..-- Et tamen quafi coelefti quodam do- parem effe fentiret. Talia, ut fit, apudte que- [2 rentém clariffimus atque amiciffimus vir hor- lorum hydrope plena, petebat avidiffima in- me tari coepit, ut per domelticos feidentidem elfe fatiabilitate febrium genera, & dolores om- nes, puncturas, tumores &c. l'uitqueetiam. li negaret domi, fpatiumque ea arte quieti fu- nit meret neceffarium. : At, inquit Riccius, mén- fummo cuipiam, & plurima inter omnes paf- lus dacium hoc eft.. Hic veroridere amicus adve- fo Martyri fere par in doloribus pro Chritti amore libentiffime ferendis. At vires ad hzec qu nam, qui hanc mendaciloquam ignoraret Phi- t lofophiam. Idübifentit Riccius; de chriftia- abaltari hauriebat.. Nam & factris intererat, & Sacramento Synaxeos reficiebatur quoti- rea nxe legis fanctitate difputareaggreffus, & men- Junc dacii fceditatem palam fecit, & hominem in die, devotione adniirabili. Neque fuiífet fe- inaximam dedit admirationem. . Vulgata res rendo, nifi tanto fulto auxilio. 1ta poft quin- Gu aRcsceapue eft; & pro miraculo fuit; adveniffehominem quaginta dolorum annos pulla corporis lace- ab ultimo Occidente, qui nec leviter mentiri ri, ac mortalitatis vefte exuenda, quadraginta totis horis, claufis oculis jacuit, & paflionem vellet, quamque ipfi neceffariam rebus huma- D ln 02 nis medicinam arbitrabantur, ipfe morbis at- Chriíti legi fibi poftulavit, flens acerbiifime, que incommodis omnibus deteriorem habe- quod quaíi durum haberet Deuim, quiillinon AE - m " | : plures, non majores dediffet dolores, nihil fe die xet, quze res & Riccii famamiintendit, & chri- l huc ftianze legi attulit venerationem. paffam. Tta edoloribusad delicias exceffit fe- S. Aug. Noverat nempe Matthzeus , quo d, S. Augu- lix. Sitefte S. Ambrofio, infirmitas corporis [o- Serm.74 for a epift, 9. ftinotefte, incomparabiliter pulchrior fit-veritas brietas mentis efl : Infirsmitas virtutum officina ejl ; Chriflianorum, quam Helena Gracorutma ; pro illa quantam par eft credere virtutum copiam in Luv. Nicolaa fuiffe congre E É (2 enimfortius Martyres, quam pro ifta mille he- 'atam, ubitot ,ochinæk P f toes adverfus Trojanos, concegtarugt'. .. Virfuv/tl/ufxix,.guovt-r'nqrbi, egtiterunt? fü hs FACTUM XXXIL - O ! Iïg l ii M;fmcordm I;erqica. gv F ACT UM eXXXIV. fabit TU ^ 1 Rhol I./ Ma rgarita P'hil,'ippi.III,,: Hifpanorum Regis E conjux, & regiarum virtutum exemplis Wv ;Ojbedienäa heroica. hii c. ?. n. 1-, r ederat Vrllþafcenti fe;.reriorufii Carmehtarum Rho 1. 4. : affatim dives Regina ,' dum Hifpanicze navi- qui ationi fzevum.hyeme fe apparit mare, Me- familize:nomen juvenisingenio acri , ah c6.n-1e. " diolani fabftite:zat , & domefticze non imme- Academia Salmaticenfi digreffus,in qua fama gt mor difciplinze , przeclara edebat exempla, ante alios condifcipulos Jurisconfultos audie- Itaquecum pauperem pannofum,feminudum, rat; hunc quia fcientize fuae opinione tumi« dum advertit Joannes a Cruceillius Superior, ab hyberno gelu torridum, atque obrigeícén- obedientia ei medicinam facere decrevit. Li- Aj tem vidiffet, accerfito e ftipatoribus principi- busuno: Viden,ajebat, mifellumiillum algen- bellum, in quo prima elementa chriftianze fi- inls 0an dei continebantur, homini, ab aliis abítinere : Md tem .. Tu ex optimo panno veftem ei a far- tore ad modulum fcindi aCtutum cura, mox- juffo; in manus tradit, imperatque, ut puero- decin rum more ftylum per fingulas literarüm notas quead:me afferto: fa&um, quod impérave- fme rat: Domum reverfa vefti fuendze. manum ducat, easque ut legendi ignarus componat; fitht admovet Regina , totamque diligentiffime hoc illi ftudium convenire. Paruit ftrenue:a* dolefcens, diuque id fecittanto animi fenfu, ut confuit, pauperemque lautum, ac regia ftipe geba donatum indüit, chriflianze mifericordise glo- peream exercitationem, non unius iodo obe-- D re riofiffime operata. : -Nimirum in mente ha- dientize, quze prima petebatur, fed reliquarum perdi ]e.x.v.s; bebat Margarita illud Joannis : : Qui &abuerit virtutum, quaecomites adeffe folent, ingenti- EuChc fubflantiam hmjus muadi, 68 viderit fratrem [uum bus feau&tum increméntis fateretur ; ficque;n fe verificatum videret, quod S. Gregorius di- dusr nece[Ji Tlatur itatem habere , €9 clauferit vi[cera fua'aþ eo: xit: . Obedientia [ola virtus efl, qu virtutes cate- *ïuomo'd? ;häiita; pei -fvgeïyat..in £0 ? | t àUier] -f;: dit. raf mgnti injerit, ipfe'rtqrqye*cujiodit. fnti FACTUM XXXIIL... -- ; Iid ul liC 4 FACTUM. XXXV. ^ Morborum heroica tolerantia; — - blS. Q] , & $ » | Obfgrwntid heroica. QD a Ropler. «N c*ölaa'*Vifgi(') ,v *mörte folà eXCäPtalv;" omnes -, alii .:280 Chrifti crucifixi, & Matris dolorum Re- V1 um lt:;:x;at PiovV. Pontifici Romano rä-;"uhï.ïdemki,cg.- lt ob Maji, Et videtur, a majoribus geftarum magnitudinem, & c.5:n.t3« E Qum ginz dolores volebat fentire. partem non infimam impetralfe. Quinqua- quam ex illis respublica chriftiana utilitatem d ceperat, reputanti, Lufitanum Regem titulo liusy ginta annis jacuit inter dolores , quafi jubi- Intumefcebat, da- Idem lzeum doloris & mortis. aliquo augere, fimul ad praeteritorum monu- tumefcebatque cuotidie, flammas: videbatur mentum, fimul ad futurorum incitamentum. Sels | Data eft Sebaftiano optio, ut,quoniam vicinus ab eo fpirare tenerum corpus.: Cancer illi pectus eníor, omue, aclinguam depaítus efít. Acfc'eiïere Tum h Hifpanus Catholicus, Apglus.f.tdei Def Hun- A X / A9e- : Ttiulus XHL — Afofs. 159 N Hungaricus Apoftolicus, & Gallus omnium ptas precationi juffit attribuere, quod ifta primus Chriftianiffimus dicerentur, videret ipfe, quem dici vellet. Proceribus in di- chriüjaxle dicendi optima effet magi&r?. ! l verfa abeuntibus Obfervantiffimi Ecclefize no- P. men Sebaftianus optavits quod ea appella- FACTUM XXXVIII. ä- tio & ad fidei fuze perturbatiífimis illis Eccle- . Patientia . beroica. infatzabilis. ] fize temporibus teítificationem atque orna- m mentum, ut prima illius nota, & ad Ecclefize rauftina virgo Neapolitana longis valetudi- Idem.6. - aliquam faceret amplitudinem. Fuerit fa- nibus ac perpetua tabe ita erat exhaufta, €-4«1.6.. : t ne aliorum Magnatum fupra citatorum titu- ut vix pelle offa continerentur. Roganti Ca- bC lus multiplici ex titulo gloriofus, hunc tamen viaquerrae,an fatis adhuc dolorum eifet? (nam ego cum Sebaftiano merito aliis praetulerim, i arcanorum conífcius erat, animique modera- l* tanto sequius, quanto majorem laudem me- tor) Minime gentium, inquit, fupereft adhuc fe« rebatur humilitas tam rarae obfervantiae con- votum, quod audiri velim; cur enim, quod il* junfka. reliquum eft hujus corpufculi, vermes, fi mo- CQ do id gratum Deo, non exedunt? Praeftite- FACTUM XXXVL. ratintegram virtutem & morbi vim ferendo, lrl A Occafto vanitatum beroice declimata. & miniftrantium negligentiam , injuriamve diffimulando, qui colluendo ori aquam florum ae, *;ideml.y. oannes Vincentius Hondondzus Peruf(ini on i forte fcetidam fzepius dederant, cum gemitu lg tm 114 geymnafii decus, qui quatuordecim quoti- leviflimo patientiam fibi violare vifa, di&um die horis ftudendi laborem continuabat, ad- revocavit, addiditque, fi vel efformato leviter i huc juvenis cum effet, per Bacchanalia fpar- Jo-Semap | crucis figno febrim, fanguinisque excreatio- fo rumore, quafi Eugubium abiiffet, domi fefe neri, qua conficiebatur, arcere poffet, fe ma- J abdidit, absque interpellatoribus fapientize num digitosque non effe moturam. Tanta ;m N- arcana fcrataturus. Condifcipuli ejus abfen- virtus vigefimo quinto zetatis anno affumpta tiam non ferentes , crebras epiftolas dome- eft. An non hxec praeclare S. Francifcum fticis ad illum dare, propofitisque comoedia- Xaverium in tribulationibus: ^wplius, am- rum atque equeftrium decurfionum illece- plius, clamantem zemulabatur ? Nimirum a- bris Perufium, quantum poterant, revocare; pud hos verificabatur notum illud: Q«o p/us ille domi latens fidiffima famuli opera ufus Juntpote, plus ficiuztur aque (tribulationum). € faübinde refpondere , ac citi reditus fpem fo- Hinc S. Maria Magdalena de Pazzis dicere ciis facere, acípe lactare, donec detetta fa- folebat: JDe/zJero diu vive bula ipfis prodiit cineralibus, eorum dierum, re, qui(zv'-def/z'dero a— ao &. : i(;bijf- Sponfi diu pati. quos alii per luxum male perdiderant, egre- , ab C6-Mau gie multoque cum lucr E FACTUM XXXIX. a ftante ratione. o fapientize fibi con- us Patientia beroica aJMz'mndrz. Ldie'- * Ifflje FACTUM XXXVIL eronymus Platus, qui luculento opere re; Ibid. L6. riof, H Omtz'() beroice comtimuata. —— ligiofi ftatus bona complexus effecit, ut €9:^-12 li* fua fi bona noffe velint viri religiofi, felicibus Ju d 'tien l3. oannes Baptifta Vitellius corpore pariter effe liceat eodem ingenio atque eruditione. ndfe M t-s.n.'lgo ! J animoque immotus perfeverabat, quin- De perfectione chriftiani officii libros plures en decim ad minimum horas diebus fingulis ab- elaboraverat, jamque ad umbilicum perdu- 0t2$ fumebat illi oratio, quantula parte, fi reliqua &os ac typis paratos habebat, non fine ma- nàt pietatis demas officia, curando corpori reli- gna eorum, qui viderant, approbatione, cum je.a* &a. . Sed fi quis effet, vehementius multo a- tyronis unius incogitantia perierunt. 'Juffe- gebat; fuit enim, cum in gravibus chriftia- i, ui rat Hieronymus chartas, quas in menfa offen- Qp nze reipublicze temporibus totidem fzepe dies diffet, concerpere atque auferre; ille obedien- um perdius ac pernox ante aram & divinitfimam tize properus, ac parum attentus, ut ea zetas ' wenn. Euchariftiam perfeveraverit, immotus, fi folet, libros in eadem forte menfa jacentes in- ije; duas modo horas fub auroram excipias, quas vadit, ac temere concerptos, foedius etiam di- « (* naturve ufibus concedebat. Quid non a Deo fpergit. Quam gravi afflicione Hieronymi ( auferret, quem de petendi ac precandi con- animum ea percufferit jactura, non eft, opi- ftantia nulla temporis dimoveret viciffitudo ? nor, interrogandum ; fed nihilominus fuze !l Ibid.n.9, Hinc videlicet & Joannes Avila adolefcenti- mentis fuit, vocis ac vultus, ut etiam reni- bus, quos literarum labor exercebat, identi- tens exanimati adolefcentis pudorem, timo- dem affirmabat, malle fe illorum genua cal- remque diícufferit; quam profunde de virtu- lis obdurefcere ob orandi contentionem , tibus illis chartis difputaret, uno loco palam quam oculos laborare ob ftudia literarum ; fattum eft experimento. Simile quid de P. harum enim fzepe inanem effe laborem , il- Georgio Collibrando legitur, qui, cum in En- Idemlr. ff i5 gtefli lius nunquam non frugiferam occupationem. chiridion bene magnum Grazecorum ac Lati- €19.2.5- H Lïl() Idem Stephanum Centenarefium , cujus in- norumauthorum fententias, utlinguse utrius- gens erat concionandi ftudium & laus, cum que callens erat, lectiffimas collegiffet, eum- yonu* ytont ab eo partitionem diurnarum ac notturna- que codicem homo ineptus per imprudentiam rum horarum inter orationis ac literarum concidiffet, commotis aliis ad rei indignita- onis ine, 'egiOB fludia audiffet, horas aliquot literis adem- tem, ipfe unusimmotus folemni fuo carm dl* ve- :U0- L. P. 169 Bibliothecee Manualis Concionatorue veluti antidoto fe communiens, ad vitam 2e- ZIqua snulte (tribulationum) mon potuerunt ex- f'lti L I' . ternam feftive diffimulaverit ,. ac transmife- 610 tinguere charitatem: mec flumina obruent illam. 9d rit, ea voce teftatus, qui eeterna fperet, hu- manis non commoveri. FACTUM XLIL- gï? a Patientia l(eroim zuivalilis. . FACTUM XL. Kus gnatiuä Balfamon duodeviginti acerbis- Tdeml.c. Patientia beroica im iujuriis fereudis. p que morbis conflictabatur, & juxta co- n.9. 1dem].4. n&us a Ripatranfone Ordinis Min»qrum, gnomiais arboris ingenium undique vulnera- COS-I]QIBD Sa tus admirandee virtutis odorem fuaviffimum polt [ hominem veteris difciplinge retinendze , M aut revocandze cupidiffimum , eaque gratia afflabat; cum enim vel numero ipfo poffet iis, qui omnia alia fentirent, minus gratio- obrui, quo ille major erat, eo erigebatur ala- Ji$| fifr fum, cam Antiftes Ordinis in comitio juffum crius, fuasque domefticas appellabat beati- coram fe genu fle&tere probris, atque contu- tudines, quibus unica illa, quae procul dolo- fim ineliofiffime di&is oneraret, maxima vocis, rem habet & lu&um, poffet comparari. P. Ni- gexe ac totius oris acerbitate, ille contra ore lze- colaus Romzeus vero, gente Belga, calculum, pum tiffimo renitens , palliolo in finum collecto, quo excruciabatur, adamantem fuum eximii ferü eoque paululum explicato: Tu veio, inquit, fane pretii appellabat ;: quis enim unquam tüte. ftrenue age, atque hujusmodi fragrantiífimas tam nobilis indicaturee adamantem Pegua- quib rofas huc affatim congerito; ea res mihi vo- nis e montibus fodit, quo emi coelum queat? f ( lupe eft. Scio Lufitanicae Klifabethze in finu fe&us, ut per vulnera convalefceret, eadem bell panis frufta in rofas abiiffe grandi miraculo egit conftantia. Virtus virtutem parit, & nu charitatis; nemo negabit aliquanto hic ma- patientia ufu firmatur, non atteritur. bat Mi r Jore patientize metamorphofi fpinas ipfas pur- ]ngt FACTUM XLIIL. g Purgbs in flores converfos. 1 FACTUM XLI. Patientia bevoica mira&flis. W Patientia beroica multiplex. . Thomas deBlanck in ultimo äif crimine vi- Bibl.Soc, TU P. J tz pofitus, quamvis perfuafum haberet, V. eod. It Tdeml.6. 'Catha rina Godinia Carmelitana difcalcea- moriendum fibi eife, fi Medicis in fectione ve- þäS : €, 4. n 4- ta, adolefcentula clariffimi generis, inter nze morem gereret , tamen alacriter paruit di- fiio t nuptiarum meditamenta , in Chrifti Domini cendo: JAMoriamur, quando Deo ita vifum eft. füis e cruce pendentis fignum oculos cafu forte Atqueita vita excedens, praeclaro illam con- qua conjecerat, cum mutato illa unica vifione ani- clulit obedientize erga Medicos exemplo. fit,i mo, & jam certa Deum fequi, virginitatem Quis dubitet, eum nomen cum Chrifto fuper adi fuam illi voto mancipavit, novoque ardore omne nomen meruiffe, quicum eodem humi- en mentis elatà, Martyrum vi&orias & trium- de Audita eft, quamquam liavit fe, factus obedieqs usque ad mortem. phos praoptavit. 0bl non iidem, ac Martyribus, hoftes illi fuerint FACTUM ,XLIV. [ Ttie decreti, quos fortiter excepit, & vicit. De- Patientia be;',oz'ce busuilis. &i cem & feptem folidos annos lectulo fere per- üfta petuo affixa, torquentibus velut in equuleo P *x-]o,anriäs Plaza fupremo vitee triennio a- Rho. L6, " ; &de morborum f»viffimis lzetabunda transegit. * deo ab arthritide occupatus & vexatus c.4 n.x1. . f eft, ut vel levem amicze manus attactum fine Laborabat febri he&tica, continua phthifi, carbunculis, morbo articulari, hydrope, i- acerrimo doloris morfu non toleraret. Hec Ichiade, cardiaca, hepatis calore adeo vio- inter animo conftanti ad Deum mente ac vo- lento, ut interuloe tantum non conciperent ce converfus fzepiffime ufurpabat. Dum ate lid, M Q ignem. Et ne minor a Medicis virtutis oc- peregregie vapulo,' ego interim Pfalmum Id cafio daretur, quinquagies, quod vix ulla au- quinquagefimum poenitentize nunc meze, ac ü po t divit z2etas, fecta vena fanguinem mifit, nec mifericordize olim tuze teftimonium fane lu- tamen patientiam amifit; fzepius cucurbitu- culentum recitabo. Nimirum ob oculos ha- COnd lis eodem exhaufta eft, indito etiam fale, Quatt bebat Pfalmiftze exemplum dicentis: Ferum- PC6r. v.G, b loci quod Medicus, neício quis, diceret, pluri- tamen Deo [u J mum conducere venenatis humoribus evo- je&a eft anima zaea, : quoniam ab ip- ial lq qatientia mea. Telcy candis: fzepius cauterio inufta, bis ad fupre- mam luctam inuncta eft, animo inter lizec om- FACTUM XLY. fe T nia adeo tranquillo, ac ferendi avido, ut fer- Cfe Patientia leroica im per[ecutiomibus. D ali rum ignemque, cum fecanda erat, aut inu- renda, mora increparet. Hujus ergo pa- Sb Romualdus fundator fui Ordinis, äccufatu*g S. pegf,--- iteo tientize probationem brevi morti anteferen- abimpuro homine, difciplinam ejus non Dam. in ftne dam puto. Gerte tot hic füunt mortis imagi- ferente, quafi nefandum fcelus fecum perpe- Vit? €- 49 t nes ac meditationes, quot morbi, aut morbis traffet, a fuis fubditisin publico conventucon- Lv fzeviora remedia: utergo votis, neccitra fan- demnatus, tanquam laqueo & igne dignus, a- fibi: guinem, factum eft fatis, momento convaluit, deoque & facra celebrare prohibitus eft ,. quae quir votique rea Monacham induit. Nempe hic, fi omnia licet centenarius zequiífimo tulitanimo ln Cant. c, $. ünquam alias, verificatum fuit: Fortis efl, wt folatus feChrifti dié&o & exemplo: fime per fecuti Joan. T Paup v. 7 mors, diletlio: Dura, ficut infernus, eemulatio. [unt,&$ vos per[equentur. Ob quam caufam etiam v. ao. tefor S. Phi- A — Titulus XHL — Afjs. 16t Vx. vitlr S. Phiiippus Nerius per triginta annos mul- tias omnes vitze tuendze comparatas effe non C. 18» ta in domo S. Hieronymi perpeffus, nunquam intelligit, ita omnibus conftare paupertatem adduci potuit, ut ad domicilium Patrum Con- usque ad vitze aras colendam giTe. gregationis Oratorii a fe fundati tranfiret, do- nec authoritate fummi Pontificis ad hoc.coa- FACTUM XLVIIL. &us eft. ISG Ideml&. Pielas — heroice vil,ïrix. 1 - FACTUM XLVI. d Paupertas | heroice. confidens. Multifariam in uno adolefcente atque ele-Idem! 4. Wi ! gantiffime fe pietas explicabit; etenim €4-n.x9» lt Rhol.7, J etanus Thienseus Theatinorum funda- Tarellus, cuminvito parente Capuccinum in- [a- ch l.n.l2q' C tor pofitis in urbe Venetiarum novi Ordi- duiffet, & depofito extra patriam tyrocinio [ nisprincipiis, quze rejectis in Deum curis bel- conftantiam folemnibus votis firmaffet, juffus Q« liffimefedederant, jubetur a Càraffa Neapo- Forum Julii reverti, ut patrem irarum adhuc V lim proficifci, atque inea novam ftirpem pan- plenum placatet,fe veteranis probavit. Ut pri- W gere. Rapuitad fe animos civium ac Princi- mum horrida illa in vefte patrem convenit, Til pum Thien»i virtus, quem cum egentiíffimum tantum illi ipfo invifi habitus afpectu ftoma- 1] rerum omnium videret oppidi Comes , & vir- chum movit, ut ingenti colapho ab homine u tutem hominis fufpiceret, cenfus & fundos, impotentiífimo ad terram affligeretur, fed e- it? quibus recentem familiam aleret , liberaliffi- gregius adolefcens patris pedes incredibili a me obtulit. Kenuentem atque objicientem, modeftia ofculatus, ita flexit, utillico mutatus belle fibi inea, quam profitebatur, rerum om- inamplexum rueret, atque amantiffimeipfum nium nuditate, rem Venetiis proce(liffe, mone- ofcularetur. Novum inde litis genus ortum, bat Comes, non eadem omnium locorum efíe parente domum invitante, filio pauperum xe- ingenia; Adqus» fücclamans Thienzus: At nodochium praehabente, ex quo paupertatis ego, inquit, alterum Neapolitans urbis, Ve- amans extrahi, ac paternas in ?edes migrare netiarum alterum Ducem effe nefciebam. Ve- nunquam paffus eft. Mox valetudine occupa- YWi- r o rum camobtrudendi, quze non accipiebantur, tus, conclamatusque a Medicis tabulas novi nullum finem faceret Comes , veritus Thie- generis, foliddeque erga parentem pietatis ff et, v. eodb nvus, ne contentio illa paupertatis lumini- Ve- conficit, illumque eoruim, quze ipfe cumque a- A bus officeret, ea, quze confecuta eft, die, fum- pud Deum meruiffet ( (ancte precatus, ut ea 1mo mane, quos fecum habebat focios, cum rataeffet voluntas) hredem inflituit, fimul- ,//,. - fuis talaribus, ac precum breviario, domo, que obfecrat, nihil ultra rogaturus,ut quod re- quam idem commodaverat Comes, exire juf- liquum effet vitze, ad chriftianze fanctitatis a- m fit, clavesque remifit, multa cum gratiarum mulfim exigat, nihilfepatri amplius przeftare W Ilj« actione jubens renunciari: Velle Thienzeum poffe. Perculit filii morientis pietas bominis experiri, an Deus alius Neapoli effet, qui fi- , animum, eamque poft illius exceffüm vitam dem fuam liliorum, ac volucrum fidejuffione inftituit, cujus filium, fi viveret, non poenite- obligatam pauperibus fuis nonfervaret. Hinc ret. Sic nempe etianí hzec pietas, quae paren- Thiensi imaginibus addita lilia, ut quze aliis tibus exhibetur, utilis eft ad omnia, promiffio- candoris, atque intaminatze virginitatis funt j ornamenta, fpei in Deum reje&ze, nec falfze nem habeps vi-tæ, quze nunc eft, & m fu-;tuxo. W 03 Bo L5 füge4adb gidem fint argumenta. FACTUM XLIX. [ine FACTUM XLVII. . Prudmtia heryoriceï ingenioa. | Tec Puupertas — heroice — praata. ( irave vulnuä in genu Romz à '»ücafiö' Aac- Ideml.s. V0 F ^. ceperat vir nobilis, atque, uter at irae (.c.1.n.6. M ib-ïd. 1.9. oannes Valefius calculo immaniter crucia- AO doloris impotens,. cum diro cruciatu artus ium ] tus, Medici ferrum & vulnus incitatiffime convellerentur, vindictam clamans & fpi- , poftulabat; & fecari tuto poffe dicebant Medi- llu- rans , nullamque faniora fuggérentium vo- corum peritiffimi. Ergo cam homineilliusla- cem ad aures admittens, gemino mortis in 'ha. niatus bene perito trecentis Belgicis florenis limine periclitabatur. .Defperata propemo- focii pacifcuntur, grandifane mercede; nam 'utn' Pr.6ln q)6l dum erat non minus animi , .quam corporis ) hialiense vitoe pericula caro vendunt. Hocut curatio, cum ex animorum Medicis unus ( e tefcivit Valefius, immanemillam fummam ef- Capuccinorum familia fuiffe tradunt, nec no- fe reputans; feque tanti effe, haudquaquam men addunt, qui hzec prodiderunt) acciri,qui- credens, ut fecari vellet, adduci'on potuit. bus zeger delectabatur, fymphoniacos jubet, Maluit igitur dirosintercruciatus paupertatis ac modis leniílimis canere. Itaque illapfa fa- integeremori, quam cum aliqua illius offen- rentis in animum modulorum fuavitate, irae itu8 5 n fione fanitatem recuperare; qua eadem con- par, I atque furori modus paulatim fieri coepit, de- n ol ftantia, fi qua paulo pretiofiora Medici phar- tumuitque animus ;. factumque muficze pre- ! Y v maca imperarent, abnuebat, ne per adainatoe tium, ut exinde monitores, atque ad. omnem fibi paupertatis vulnera convalefceret. Quse chriftianae adverfus inimicum ac ficarium (on TL quidem refolutio in Joanne tanto magis zeíti- charitatis fignificationem nullo negotio tra- manda erat, quanto certius plerique ftatuunt, duceretur. Tanti eít crudos adhuc atque in- quæ jmo paupertatem commodis quidem omnibus an- domitos humores pharmacis lenioribus prae- j [ 19 teferendam ; at cum de vita certatur, hujus mollire, ut placi jura effelonge potiora, utque nemo fanus divi- evocari. dg ac fine concuffu pofünt - i "P Pl - K. P. Lohn. Bibl. |Man. Tom. £. X FA- :SU- 165 atoriue Bibliothec? JManualis . Concion FACTUM LII. R' FACTUM L. zdlia Refiguatio bevoica. "" Aeligio beroica. C cenobita quidam cum omnia monafterii bo- ibid, c.eó, | 1 iL pI b na divinze providentize fubjeciffet, fuiip- n. 21. m Idem !3 oganda venia eft, admonendique delicá- (0 C.1,1,17. tuli, ftomachum ut audituri confirment, fius etiam curam abjecit,feque totum Deo per- PH mifit pro tempore & zeternitate, dicens: Si aliquid enim di&urus fum ultra communes fcirem divino decreto jam conftitutum, utad ofà leges a Mancinello, fed magna, atque incre- fa dibili, quadam operis mercede tentatum. inferos detruderer, nollem vel unico momen- to Dei voluntati obfiftere; & fi poffem dicen- 4 Sumptam, flu&uante ftomacho,Euchariítiam, do unum Pater & Ave decretum illud everte« ürf haud ita multo poft eodem redundante inte- re, autimmutare, nonfacerem; duotantum gram adhuc, minimeque diffolutam rejece- d ratzeger. Dum quid fa&o opus fit, con(uli- Deum rogarem: unum, uttota zeteruitate fan« at tur, atque igne parant facras fpecies abolere, &iffimaejus voluntas in meimpleretur: alte- rum, ut mihi eamfaceret gratiam, ne unquam pu Mancinellus occafionem ultroinvadens, quod fe vix cogitare audemus, facit, infe&tamque for- vel minimam cogitationem contra ejus decre- Miror non tam ftomachi, tum admitterem : quam animi demiífionem & fie dibus abforbet. rl.& quam animi robur, & charitatis praefentem precationem iterabat quotidie, ut nulli mirum adfuiffe mercedem, minime miror; Ferunt effe debeat,fi Deus hominem frequentibus mi- d raculis honeftarit, cum tanta animi excelfitas f exinde divina libanti Sacramenta abditze dul- Q cedinis fenfum nunquam defuife, ut non tam & magnitudo fummum fit ipfa miraculum. Quod ipfum exemplo fuo infigniter confirma- e animo, quam corpore ipfo laute fibi ac delica- [is teepularivideretur. Operz pretium eft, ali- vit Margarita d' Arborete virgo noftris tem- poribus conteftatze virtutis, quae, cum corpo- Ibid.p 1« f& quando przeclare vincere, ut divinarum confo- C.g n0120 h lationum vié&oribus zera procedant. re & animograviífimis doloribus afflictaretur, eumque, quiilli erata rebus conícientize diri- d FACTUM LI. gendis, ad commilferationemi permoveret ; is- Re(&gnatio beroica iu divinam voluntatem. que füaderet, utiftis animi angoribus fe expe- Francifcus Salefius fuam cum divina vo- dire conaretur, omuem, inquit illa, cozatuns Penneq. S Á in Ífag. p. * Juntate confenfionem fat clare fequenti- adbibui, fed incaffum, quo magis a colloguiis C? 1.24- 5 bus verbisexpre(lit: /Volo mbz ullam elzgendi communicatione cum aliis levationem quevo, eo Qu Voc optiogem dari: JDeus ipfe, £ placet, folus eli- magis covporis atiimique tormeuta accrefcumnte git: INibil volo, &? omnia volo, :a0do voleute ita tamen sne anituo couffitutam fentio, ut iis dor libevari omnino nolim : fevendum eff, tolevau- tür divina, imez Regina voluntatis , prius velit: »oft mortem ad locum , quem »nibi incompreben- dum efl , €? cum Deo in voluntatis €? gaudii lu coufpivationeta veniendum s ff euim melius ba- hii fibilis bonitas a(fignarit, lubenter €P plus quam bere s2e feutio, €? tnagis Deocoujuugi: Jefus (is Jubentiffrme, in eoque pacate & placide conquie« fcaim, cum bac loci a [Jeo s2ibi fa&fa defignatzo- f[poufus inter excruciatos C?* patzentes primus Lt evit adiuflar Pavadzfi ; fuit, €? inter amantes etiam palmam tuliz. Hu- - n ze. Purgatorium mibi * fine. illa Paradifus ad i uflar . Purvgatoviz a tne manitas etiam iuter 2fda bypoffatice Ferbo uni- 10 zafuit: quem proinde cum prius imitabor , eo Cot veputabitur. O! inguies, ad Faradifum potius evebamur , ibi Deum suulto pevfectius laudali- imagis ia umum idemque cum ilJo con/pivabo , €7* i zuus. Nolo illud suulto pevfecizus examtinuave, collimalbo. | Hoc praeterea eft penfandum: a- fah liud effe amare, aliud me pernofcere, quod aut difcuteve ; boc wuibi fuficits fieum lau- Obc dem, quantum ipfe fapientiffmus prafcvipfe- amem. Amorillefuperior nullo fenfu percipi Tüm poteft, latet fub crucibus, & intimis animi re- L vit.. ltavir ille fan&i(fimus, & quietis & pa- cis fingulare domicilium ; cujus abore mana- ceffibus operatur, quo fenfus nullus penetrat, eo velut in arcem & propugnaculum confugit. bant lize frequenter voces : 7/o/o, ut, quod Inde emanantamantis hze voces: JJeus szeuss Deus tmeus 101 effy mübi pvo nibilo fit : omniue libertate a ! uid volendi abdico , unicum mibi tuus fum, eroque femper : quas non tam ore ! exprimit, quam omnimoda cum voluntate vefervo defi erium conformandi tue:voluntati diviue, €r mivov, bomines altevibono, quamil- Dei conformatione, quae tacita quzedam pre- catio eft, & caeteris omnibus excellentior, m li, adbevere.. Quem in finem exemplum par- D'e vuli fefu. in przefepio jacentis ob oculos fibi ua animus feipfum quafi exuit j5& omnibus E CIH.M 'l affli&ionibus fuperiorin Deum fe totum trans- objiciebat, qui non legitur ad papillas mater- fert, & omni jure proprise voluntatis fe pror- hom nas manus extendiffe , ut lac fe haurire velle CQ monftraret, hoc maternse relinquebat provi- fus exfpoliat, quati Deo diceret: Verum eft, ul me multa pati, Deus meus ; fed aliter me- dentize, a qua oblata folatiola non recufabat. Wn. Nihil ille infantulus ambiebat, omnem fuam cum agi nolo, quando ita vis: Verum e- &im voluntatem inmatris voluntate depofuiffe vi- tiam eít, aliquam mei partem has afllictio- n debatur: Itamon eft fatis amanti, divino be- nes refugere, fed non, quod ego volo, fed x neplacito conformari, fed omni fe propria vo- quod tu: amabo hanc crucem, hos dolores, imo potius hunc infernum , quamdiu volue- Cujt luntate exuat, oportet, & illam in divinam üs quodammodo convertat, ita, ut non tam ve- rs, & illa non in fe ipfis amabo, fed ut a tua voluntate aífignata, quae fola amoris (itu limusipfi, quam Deus in nobis & pro nobis, üL, velit, operando velle fimul & perficere, modo mei regula eit. admirabili, fed am 99?91] w anti perjucundo aï—:que,ü'u*- FA- ln &uofo, : —in- us XI. o Afefs Fiög FACTUM LIIL illererum iniqüïtate c-onfli&ätus, nequaquam Refignatio heroica. colitus approbata. fciendi ardorem remifit, verum profunda no- r Ibïd,c. &ium operi pulcherrimo deftipavit; itaque l' n. 2!. 4 '/; Ibid.p.r. B JoannesHieronymus Sacerdos e Societa- ftragula obvolutus in templum defícendens, f i €,7.1.4. * tenoftra, vir ob virtutum ornamenta & [:ptem totos annos ad penlilem ante aram l conciones per Hifpaniam c.lebris, & apud lychnuchum conftantia inaudita pervigilans, j Philippum1l. gratiofus, vefpere plures horas nullam facultatem, linguam nobiliorem nul- lu orationi dare folitus fuit, in qua fzepius amo- lam, fcientiam nullam reliquam fecit, quam ]s rem fanttum ad luttam cum, amore proprio animo non conciperet, atque informaret, util- la provocabat; ibiinftru&a velutacie prodibant lis etenebris magna nominuis claritate prodie- omnia mala huic infefta, & unum poftt aliud, rit, atqueutinam in exponendis divinis oracu- quam honorifica poterant fpecie ad incutien- (à lisfüinon nimium judicii; verum qui fine Ma- Qa &um metum fe menti meditantis reprzefenta- giftro didicerat, aliquando labi fuit neceffe. bant, hzerebantque velut in confpe&u, donec Qs paratum fe ad illa perpetienda Deo offer- T. ret. Id quod cum die quodam ageret, & fa- mem, fitim, morbos, carceres, & mortem FACTUU LY. lls ipfam, velut praefentia pro amore Dei ^ubeun- -- Triflitia . heroice . corretfa. $ . da volens lubensque acceptaffet : fubit po- m r Q ! ^. ftremo, velut inter ultimze aciei triarios hzec Annor 58 5. in Hifpaniis vir nobilis -al'i*cüj'il«rsk Penneq, ; -.-cogitatio: Qauid fi te jam Inquifitio facra ac- d* criminis reus mandato Kegis conjectus P» 5 €. 9 "" cerferet, & depropofitione hzeretica in pulpi- eft in carcerém; ubi in mortis cogitatioue , "* * tis prolata accufatum examinaret, & dam^a- wo.lbid.p n timorequedéfixus, dum feptem menfes di£ ret? Hic hwfit, & ad Deum converfus, ait: fertur fententia, ita moerore contabuit, ut, u.r, Crg nlül JVon hoc Domine. — Camque nihilominus vide- [l« ' qui ejus curam gerebant, prae triltitize magni- l- retur fibi minus liberaliter cum Deo agere in tudinemoriturum crederent: Ubita:dem in- , hoc punc&o; poft aliquam cogitationum pu- e teliexit, fe ad mortem condemnatui, fibique u .gnam, cum amori divino ulterius refiftere non incarcere manu carnificis gulaiu frangendam, - poffet, tandem Deo fetotum commilit dicens: Ü t hoc Dosine. toto corpore inhorruit, & voce intercepta, Vix haec verba protulerat, fuique prze angultia vix compos, poft aliquod D cum apparitor fores pulfat, ad Inquiütores "n lilentium tandem in fuípiria & fingultus e- vocat, a quibus jubetur abftinere a pulpito, rumpens exclamavit: Ergone mihi carnifi- W donecde propofitione hzeretica, quam diceba- fs cis manu moriendum? ergo laqueo fauces tur inter concionandum protuliffe, plane fe frangendze? o laqueum! o chordam ! o quae lü purgaret. Etiam accufatus eft apud Roma- li. nuntia aures, mentemque percellunt! Q in- 'num Pontificem deverbis contra füpremoe fe- feri, o fempiterna tormenta! . Tres illi con- J 'dis auttoritatem temere prolatis, Romamque u ceffi erant dies, quibus fe pararetad mortem; "accerfitus, ut dictorum rationem redderet: hic fan&tioris confilio, & gratize coeleftis fub- ]i in utroque Tribunali poft longum examen in- j fidio adorationem velut ultimum afylum con- nocens declaratus, & concionibus tam Romae fugit; purgat fe Sacramento poenitentize, & T coram Pontifice,' tum in Hifpania deinceps ccelefti pane fe corroborat: res mira, ih ho- cumi majore, quam antea, audientium applau- minem alterum prorfus mutatur, timor mor- fu habitis clarior evafit, fed.etiam Deo charior tis, horror carnificis & laquei evanefícunt; 10d ob amoris divini per hanc rerum contraria- mille vitas optat, ut eas omnes Deo in facri- dpl rum varietatem, & in iis tolerandis conftan- : ficium offerat, omnia Martyrum fuppl*iäiä I(2 tlam m;txima increment.a.l i e , Ominibus corporis membris excipere arden- fat, € ter in votis habet: quin & manibus, oculis- glt. at S' que ere&is in coelum a Deo poftulat, ut be- tl neficii loco fuüpplicium fuum proroget, tor- oft FACTUM LIV. toris manum perturbatione aberrare permit- at — Scientiarum | Qmor /zqreiqu:; tat, ac fzepius intercidere ac pro'abi, ut vel annum integrum imperfe&is ftrangulationi- v Rhel, », ei'tihax virtus animi ín Auguftino Stenio 1 Jof, €,12.n.I. bus discrutietur , mortemque non inveniat; us improbe atque oblu&antis fortunze, quae & qui paulo ante tortorem, & laqueum ex- . hominem ad magna deftinatum viliffimo loco ns- horruerat ,' nunc a centum li&toribus ligati, for^ & corpore deformi nafci voluit, malignitatem & cum ignominiofis proclamationibus cir- omnem conttantiffime fprevit: quamquai e- e&o cumduci impenfe defiderat; no&e integra nim qua extrema paupértate, qua oris fcedita- ante diem fupplicio deftinatam voluit fibi ma- me te interultimze plebeculoe homines deridicu- ne nus & gulamlaqueo vinciri, ut tanto diutius lohaberetur, animus nihilominus jam tum ve- hoc Dei, utajebat, beneficio frueretur: Deni- dyo" fod re magnus ipfa tolerantia eminebat.. Appli- que qui prius ad folum inferorum nomen con- cuitdeinde fead Religionem, ac multis preci- tremifcebat.jam tanta fiducia in Deum & pace 65 lüe bus in Canonicorum Regularium familiam a- fruitur, utdicat, videri fibia divina mifericore :'U-- dituimpetrato, adeo a collegis exagitatus eft, dia calce & czemento inferorum portas occlu- iA ut, cumlitteris dare operam vellet, rifu exci- fas, & quemtriftitiz magnitudine moriturum. pons perent hominem , ac ne lumen in cubiculum credebat, tanta nunc exundatlzetitia,ut dicat: 2d lucubrandum inferret, impedirent, cata mea defleo, tantis inceffot AR Pat. Lohn. Bibl, AHan, Tom. 1, Haþ' Si, cum')ge; f gaue« d- Bibiotheug Manualis: Couciouatoruz 164 Mb quos premeret fummo»e eruditionislibros, ede- gaudiis, quantis brevi, ubi Dei confpe&u frui 3pæ dabitur, perfundar? ejus verba & voces in repoifetinlucem; tantam effe Regis apüd o« pl Deilaudes, & gratiarum actionesabeunt, ut ptimum Pontificem gratiam atque auétorita- t tem , ut de repulfa timendum non videatur. admirabilesinadítantibus excitent motus ani- de morum: exauditus fuit a Deo in eo, quod tor- Hortari proinde feopere quam maximo,neRe- pi torem attingebat: ille enim, dum gulam fran- gis abire jam volentis voluntatem unus ipfe, « quem omnium vota fpe&arent, ultra fruftrari gere conatur, animo perturbatus, dum vix ad- qu vertit, quid agat, quartam fere horze partein in vellet. Valida hzec omnino petitio fuit; fed buil eoultimo funeftoqueactu pofuit; reointerim apud Ruizium major omnibus , ut eft in ora- culis,veritas fuit. Refcrip(it, habere fe gratias gii tam fereno vultu, &conftantia omnem hanc p carnificinam excipiente, ut nec pedem, aut Regi, quas nunquam poffet referre pro ea, jutt quam defe haberet, opinione, proque promif- manum, autaliam partem corporis moveret, (i5, nec verbo querelam proferret, adftantibus ad fis, quce fibi auro gemmisque effent pretiofio- ( tantam patientiam & tranquillitatem ftupore ra. Ceeterum nequehis, neque quibus demum g cunquealiis a veritatis,quam unice adamaret, defixis, & nominatim Patre Aria,qui fpectabat Dur & morientem in hoc ultimo certamine juva- femita nelatum quidem unguem deflexurum ; eisi bat, quique hzec omuia literis ad pofteritatis acne füfpenfum diutius Regem haberet, vide- ri fibi, cives cogi non poffe. Nimirum alte d memoriam confignavit, ut, quantum habeant " bat! mortales in humili & perfeverante ac fideli o- menti Ruizius infcripferat faluberrimum mo- j | E nitam Salomonis: Mifzricordia €9 veritas te Prov.c. s; | ratione fubfidium, agnofcer,ent. mon deJerant, circumda eas gytiuri 1uo, €$ de[cribe v.3. H -FACTUM LVI. in tabulit cordir tui, €? invenier gratiam, €$ di- Jciplinam bonam coram Deo £$ hominibur. Temporis heroica. parfitionia.. RhO l. s. gelus Pazius Ordinis Minorum, clari no* FACTUM LVIII. C.l I.n'SO 5 minis, magnarumque virtutum, nihilun- Fidoria [ui | genero[a. N quam per ineptas moras corrupit, fed celerri- fne omnia adminiftravit, addenfatoque gradu, N* apoli puella nobilis & przedives ab ado- Penneq. ä leícente paris nobilitatis in conjugem pe- P-2. c.16» quantum officii ratio ferret, perurbem inceflit, l?o Ia. quod diceret, otiofe molientibus, atque obam- tebatur, & jam inid confenferant utrinque pa- bulantibus multa offerri aliena, quae tempus reates, & pro connubialibus pactis communi- ter ítabiliendis in aliquod conclave convene- furaciffime fubducerent, animique vim , quae Tuopte diffluitingenio, mora infuper debilita- rant; cum puella in fuo cubiculo ante pen- dentem e cruce Chriftum proftrata, altioribus rent. cogitationibus agitari coepit, & divinioribus U. fiammisaccendi: Quid, ajebat, quid ago, Je- fu Fili Dei, & hominum amator? ficcine, dum FACTUM .Lvn. tu carnem tuam innocentiífimam tam atroci- Feritatis amor heroicuf. Alv ter traCtas , ego voluptates licet in conjugio Idem.4. licitas confeétabor? ficcine, dum tu vulneri- ho H fpali agebat Philippus Tertius, obortaque bus & fanguine deformaris, ego formze exco- C.g.n-S- de novo veGtigali controverfia, cives mi- pnd uus, quam vellet, habebat obfequentes, quod lendze, ego gemmis & monilibus ornando cor- Krb porioperam dabo? noníiet; & continuo fibi fe cogi non poffe dicerent,fponte vero nihil da- ET turos. Nec deerant ex Theologis, qui regize comam reícindit, eaque ad pedes Crucifixi frib cupiditati faverent, fed quod hi gratiam Prin- appenfa, illam ipfam effigiem manu gerens, Ooci cübicuio egreditur, & ad conclave, in quo à cipis veritati praehabere vulgo crederentur, i- omnes convenerant, fe conüfert, ibi ad matrem NERCEPTOSSUAIU E R cie OU hoU p deo parum illis au&oritatis in publicum. In- " Vi ens id temporis Ruizii nomen, etfi pro Rege converfa: Noneft, inquit, Domina, quod de E conjugio meo ulterius agatis; ecce Sponfus adm entiret, fecutarum Senatum ac cives appare- &at bat. Ergo tentari hominem placuit, & quia au- ifte meus eft, quem elegi, & cujus pedibus Tioni crines meos ut arrhas appendi. .Mira hicin- ro,oblatisque honoribusinexpiabilem non du- ter omnes turbatio, admirantur aliqui, fre- Ctip bitabant, alia viaaggrediendus fuit, fciebant, Ia hominemingentes, atque eruditiffimos com- munt & indignantur alii: fed. tamen penes Chriftum, novamque ejus fponfam ftetit viéto- des, inentarios de divinze gratize, hominumque li- ria. Audierat videlicet intus Chriftum dicens Tujta bertatis concordia elaboratos habere, quos ante edituma Paulo V. decretum, quo de illa tem , quod olim vifibiliter confpe&us virgini fponfum terre(trem eligenti dixerit: /Me acci- controverfia publicatis utrinque libris difpu- D tare vetuerat,non abfolutos apud fe habere co- gt , qui fum forzmo[us , dulcis, genero[us. ET geretur, &inlucem bono reipublicae emittere FACTUM LIX. Qy fummis votis expeteret. Componit ergo ad —— æw Ruizium literas Eermazeus Duxsquitum rerum VAftoria. [ui heroica. [anguinec. tl arbiter ipfefoius erat Philippo: laudatumque i oannes Baptifta Faéntinus Capuccinus , fe- mho 1, " h prolixe hominem hortatur, ut jufti(fimze Regis J 4 UI voluntati obfequi velit, illiusque petitioni fuze, ' xocior,quam credi poífit, natura ingenioque c.8.n. ts acdiuturna gladiatorum confuetudine oppido dm . quarm elffe validitfimam Rex intelligeret, mo- tjs mentum addere auétoritatis. Obligare Regem eífferatus, ut fe tandem refpexit, ardentiffimis F&m] animis Capuccinorumarduam, ac perdiflici- fidem fuam , acturum fe cum Pontifice, ut, lem | A itwus AXHML — Afcefs. 165 la ja lei vivendi, 'fuique vincendi rationem, inter FACTUM LX. ipfa renafcentis familize initia fecutus admira- Pota heroica Deo oblata, l bili quadam contentione fefe ad omnem per- turbationum victoriam exercebat. Nec mo- oannes Falco e Societate Jefu voto fpoporn- £x Bibl, deratcres deerant, durioraimperando, & ver- J " dit Deo, fe nunquam fuo fenfui in cibo & po- Socier. ! biscaítigando. Adqu»ille, quamvisanimo tuobfecuturum, fed foli neceffitati. Joannes d commotior, continebat fe nihilominus, iram- le Peffier voto conceptis verbis fe obfttinxit, que habebat in poteftate; quze tamen ita effer- nihilfeacturum unquam, quod divinze gratize buit, ut violentius cohibita, ferventem jam ni- H repugnaret, imo acturum femper, uidquid à mium fanguinem, ruptape&oris vena, magno ex majore Dei gloria futurum erat. udovie impetu profunderet. Tum Joannes Baptifta cus de Ponte ex eadem Societate, vigefimo i intemplum feraptim con]iciens;,ut erat cruen- (« ante obitam anno, votum concepit, nullum tus, ante Chriftiin crucem a&i fignum fe abji- fe animo deliberato peccatum , quantumvis cit, atquefücclamat: Es meum fanguinem, Do- leveadmiffutrum. Etexeotemporenihil ineo " min Exprobrantis hzec vox videbatur, cui notari potuit, quod conftaret effe capax re- u Dominus, converfía adlateris vulnus dextera prehenfionis. Quis ergo miretur, tam libera- easreddidit: //ide, qualia €9 ego pa[[us tui cau- lem erga hos in gratiis fuis.communicandis (; f olim fuerim ; fic nimirum fentire non debe- fuiffe Deum tanta eorum liberalitate provoca- tum? Zelofus honoris fui eft Deus: l! bat vulnera fua miles Chrifti, dum Ducis fui vug liþerali- hg, yulnera & fanguinem intuebatur. tate fe vinci non patitur, am / À CATALUALDS Scriptorum . afcetico,ruvm ,,p,r!ærcipuorum./ Q« Pentn, Non e animus , t alibi Jam Hnons , pl&o&qäe hu: afoeticoi Scriptores enumerare l W-C.löo (hoc enim immenfi foret laboris, cum in nulla fere materia tot. Scriptores exti- * .Ml d j terint, €9 pro füo quisque zelo protleffe aliis ffatuerint ) fed £05 duntaxat, qui d , vel propter utilitatem materig palfim manibus teruntur , vel propter aliam quam- cunque caufam motiores exiffunt , quales fe u$ rE Junt fequentes ]uxta ordi"m 0W beticum cognominis iterum proponendi. Q« 4. ticos, ebsq.ue " à þerqu.;um i;utilneras libros*gähft;ri;- Á lvatez de Paz Jacobus S. J. natione Hifpä- pfit. 7l0 nus, vir omni virtüte ornatiffimus, cujus B el*larminuä Röbe-r"t.us S. E. R. Cardinalis [ Jucubrationibusluculentum acceffit divinitus natione Italus, dictus eft vitze cocleftis ac per- g pondus commendationis, quod vifus fit inter fe&ze Magifter & Dux, qui intra limites zevi Jf Ícribendum coelefti fulgore circumfundi, & füi neminem habuerit majorem fe; validus ab adítante quopiam, viri gravis fpecie, quaé Ecclefize Dei Coloffus, piiffimus fidei athle« iM : Bibliothec. ta, & haereticorum hoftis acerrimus; novus fcribebat, in aurem excipere. Societ. Antoninus infublevandis pauperibus, in vitze Arias Francifcus S. J. natione Hifpanus, perfectione Bafilius, in confutandis hzereticis Irenzeus a divina providentia deftinatus ; nun- vir tum varia erüditione, tum vit2e integritate ( admirandus, & inter viros non hujus folum quam fatislaudandus: Tutor, Praefes, Con(i- u$ zetatis, fed venerandse etiam antiquitatis, opi- liarius , Senator chriftianze reipublicze mae J gnus: magnum Ecclefize columen: lucerna nione fanctitatis, qua floruit , numerandus, [J]^ fcripfit materna lingua, fingulari ingenio, exi- lucens incaliginofoloco, tenebrasqueomnes t mia religione ac prudentia, tomos tres gran- diícutiens; rerum divinarum confulti(fimusg lt des, in quibus utiliffima przecepta de Chrifti ampliffimi Ordinis , fuique fzeculi ornamene tum; herefium debellator; novus Alcide& 0* imitatione & aliis matertiis tradit. ann B. Aquilonis; eximium pietatis chriftianae & e- Jfl ruditionis omnimodse noftri vevi fyóus ; Ro ! De Barry, Paulus, natione 'Gällus. S. J. manz facre purputze decus immortale; in T vir admodum pius, uti conteftantur ejus lu- medio Ecclefiae a Deo pofitus, tanquam lu- cubrationes plurimze, & obfervantize religio- cerna lucens & ardens; facrze militioe Prin« f2e peramans, fcripfit plura opufcula valde u- ceps, ingens gloria temporum fuorum , & fex- tilia. Bibl. Soc. centain hanc fententiam elogia meritus, quaé : Bartolus Daniel, natione talus, S. J. poft brevitati condono. Scripfit preeter alios pluri- conciones magna nominis celebritate duode- moslibros, deafcenfione mentisin Deum, de fe«fito Lf gbl cim annis in przecipuis Italize urbibus habi- seterna felicitateSanCtorum,de gemitu columr- tas, libris fcribendis applicatus plures qui- bze, de feptem ver : 00 moriendi. bis Domin? , de arte beng jis fif-;m hiftoricos, non paucos tamen etiam afce- X 3 ,B'evl- jj 1 - 166 Bibliothecee .. Mamualis Concionatori Bellovacänäs*Vincenüus ex Ordine Prae- patria Athenienfis in Bethlemiticoccénobio a yl dicatorum, vixit tempore Innocentii IV. Pon- pueritia educatus, /Egyptum cum Germano fet tificis.. Scripfitopera laboriofiffima, ac prze- populari fuo peragravit, & Monafteria, fan- i fertim fpecula quatuor: Doctrinale, Hiftoria- &osque Patresfrequensinvifit. Conftantino- nl Ü le, Naturale & Morale. polim profectus, a 5. Joanne Chryfoftc:no il- ( Bernardinus Theophilus, natione Gallus, lius Ecclefize Diaconus creatus eft, & ab eo- S. ]. vir rerum fpiritualium fcientiffimus, ad dem ad Innocentium 1. Papam Legatus miffus 5l quas novem annis Nofiros inftruxit, feoríim cum Germano Presbytero anno 403. vel fe- ns etiam fexennio Patres in tertia probatione. quenti. Aliquot poft annis ab eodem Ponti- ( Seripfit proeter alia utiliffimum tractatum de ficefa&us Presbyter, captaab Alarico Romás p religiof» perfeverantiae praefidiis. na urbe, Maffiliam anno circiter 410. venit. tüli Le Blanck Thomas, natione Gallus, S. J. Scripfit egregzios libros de inflitutis Cono- tet vir ex omni parte perfectus, & cum fcientia biorum, & octo princip aliàm vitiorum reme-f ee ita virtutem conjunxit, ut difficile di&u fit, u- dis. Item collationes Patrum. - bros tramagis excelluit. Scripfit praeter alia mul- :^ S. Climacus Joannes Monachus religiofiffi- ta Ideam perfectam Religioforum, & aliarum multarum Perfonarum. Bibl. Soc. 1 musícripfitlibrum triginta eraduum, quibus afcenditur ad perfe&ionem. Unde Climaci S. Borgia Franciícus , natione Hifpanus;, nomen fortituseft. Bellarm. - S. J. f2eculi fui decus, & fpecimen fan&itatis, - Crombecius Joannes, natione Belga, S:T. Ícripfit hifpaniceante, quamfzeculo nuntium afceta infignis , fcripfit perütiles duos libros remitteret, opufcula quzedam valde utilia ad OC. formandos mores, & profectum fpiritualem de Perf;-&ionis üudia. Bibl.S x D ertinentia, quze prodierunt oCtotra&atibus, I ibl. Soc. H : ,i)iadochusy Epifbopus Phorices fcripfit in- Braccarenfis Martinus ab Epifcopatu fic fignem librum de perfe&tione centum capita Dl g nominatus Damienfis Monafterit Abbas, vixit continentem, quem Francifcus Turrianus S.]. ,circa annum Domini 572. Scripfit de virtu- Théologus interpretatus eft. Phil.Labbe. . n Dorotheus Archimandrita fcripfit fermo- U tumj Cgrdinaligm tdifferentia,f nglarm. | M nes viginti quatuor valde folidos & utiles, Canifius Petrus, xiati.oneB,elga;ïS. ] cum :quos P. Balthafar Corderius S. J. Theologus J nata nondum effet Societas, foemina quzedam latinitate donavit, brevibus PUH vit. Ibid.. que. notis illuftra- quod opinione fanctitatis vulgo nota matrem ejus -admonuit, ut magna Petrum cura educaret, .. D'Autreman Philippus, l. "'näfior-le Gallus, Qt quod brevi Religio quzedam Clericorum intti- 5 4 ]. divini honoris & falutis alienze perquam lü tuenda foret, quae eximias Dei Ecclefiz utili- ftudiofüs, fcripit utilifinum librum duos to- tates effet allatura, in quam Religionem filius mos comple&entem, quem Pzedagogum Chri- nom ejus adícriptus, vir apprime infignis habere- hocí tur. WUR Ws Bibl.SQC. A Vaticinium feu praefenfionem foeminze F. 'Yei approbavit eventus. Scripfit poftulante &i k Ferdinando Romanorum Rege: Summam Do- Fa.tius ]uliüS, hatiöne Italus, S. J Vir se« D SOI'« que prudentize, ac magnee fanctitatis laude "U &rine Chriflianz , brevem quidem illam, fed preeclariffimam, & quze copiofze bibliothecae E confpicuus , Ícripfit perutilem libellum de Auno inftarfit. Prodiit primum a S; P. N. Ignatio mortificatione .paffionum ; - 5 5 Vüm Vgnimiqtple affe & probata,& Ferdinandi Regis munita diploma- &uum. Bi-blg' Soc. lbba te, tacito alioqui au&toris nomine anno falutis G Ürdir 1554. Primusomnium Societatis partus, poft jrete S. Patriarchze noftri Exercitia fpiritualia, fze- ; Gaudier Ad—tö,nius, natwne Gallus, S. j re- pi W pius deinde variis locis & linguisrecufa, de- rum fpiritualium peritiffimus, fcripfit egre- Phil mum recenfita a 1 gium opus de natura & ftatibus l &a. j bau&ore & i;ï--mltis'.locis au- Bibl. Soc. P ,P-erfe-&ionis'--.; &ma - Caraffa Vinc ähtius, natione Italus, S. J. fe- Gerfon Joan nes a Vico 'nät-ali fic di&us, a- Pduf ptimus Societatis Generalis, virinfigni fancti- lioqui Charlierius vero cognomine appella- Pa tate przeditus, & fcientia afcetica clariíTimus, j tus, SS. Theologise Do&tor Parifienfis, S. Joau- Iiata Xcripfit faluberrima & piiffima opufcula, prae- nisin Gravia Parochus, & Ecclefize Cathedra- Cüent cipueSeraphinum, feu Scholam divini amo- lis, atque Univerfitatis Cancellarius, fcrip(it xis,& Itinerarium ad alteram vitam. Bibl.Soc. plurima pia opufcula füfe a P. Philippo Labbe Dopti Otjii Carthufianus Dionyfius, ab Ordine fufce- intract. deScript. Ecclef. relata, inter quze ta- pto ficdi&us; alioqui enim Dionyfius a Lie- men libellum de Imitatione Chrifti falfo nu- ef wis vocabatur, natione Belga, virfuit, tefte à Nicep] merari ipfeq gqm,þella.rming.jgptat. : "I Bellarmino, fanctiffimus & doctiffimus , vixit I inOrdine48.annis. Scripfitlibellum de qua- ïnæü tuor noviffimis; ubi tamenBellarminus cau- QUb Hautinus Jacobus, natióne Belga, S. ] -vis CXpor te lecendum effe monet circa ftatum anima- indole ad virtutem fatta ,. & erga proximos xumin purgatorio. Bellarm. x eximia charitate.:' Scripfit praeter alios infi- iüitt ; Caffianus]Joannes, nationeScytha ex Theo- gnem tractatum, quem Patrocinium Defun- De €&orum.vocat.. Bibl. Soc.::« F;jlcüg'Tauricæ Cherfonefi urbe or?ugdus:, fed / Hay« va( — m m E - Titulus XIII, "dftofis. H 08 Y Ha&xïeuf Jalianus, natione Gallus, S. J. vir oppido ad Rhenum , cognomento Hemer- N religiofus, & morum fuavitate amabilis, & in« al chin, hoc eft, Malleolus, Ordinis Canoni- 10 ter fanctiffimos fui sevi merito numerandus, corum Regularium S. Auguftiti, Congrega- fcripfit praeter alia veritates pra&ticas ex vita tionis Windefimenfis Religiofo in monte di- jl Chritti, San&orumque geftis in fingulos anni vae Martyris & Virginis Agnetis prope Zwol- flus dies quatuor tomis comprehenías. Bibl. Soc. las, in Dicecefi UltrajeCtenfi, vita & conver- Hugo de S. Vi&tore, natione Saxo, Ordinis fatione devotus, & beatze femper Virgi- llv S. Auguftini Canonicus in coenobio S. Vi&o- 1ti nis Marize amator praecipuus, hic obiit ze- ld ris ad muros Parifienfes, ab antiquis quibus- tatisanno 9 r. Chrifti Domini 1471. dieg. Kal dam Chronographis di&us Didafcalus; ob fe- Augufli, de quotam multa in utramque par- Dt ptem libros ab eo Didafcali feu Didaícalici ti- 10 tem , occafionelibrorum quatuor de imitatio- Is tuloinfignitos,ab aliis linguaAuguftini, vel al- ne Chrifti, hisce proximis annis fcripta funt, ter Auguftinus, quod fummusilliuszemulator ut non neceffe fit diutius in ejus pangendo elo- effet, cognominarifolitus. Scripfit pluresli- gioimmorari. Phil. Labbe. . if L Dus bros utiles, cui hoc epitaphium adícriptum: Conditur hoc tumulo Doétor celeberrimus Lanzicius Nicolaus ,*.natione Lithuanus, S. I Hugo; ]. vir fapientia & virtute clariffimus, fcripfit Quam bLrevis eximium continet urna vi- opufcula fpiritualia valde erudita duobus to- 3j rum! mis in folio comprehenfa. Bibl. Soc. Jt06 ecundus in Leffius Leonardus, natione Belga, S. ]. de : .Dagmat& praecipuus, nullique fi orbe, Va A etinsisscume s quo cun&orum una vox erat, humili, fuavi, Claruit ingenio,' moribus, ore, ftylo. feria, pia Leffii converfatione fefe velut vi Humbertus Dominicanus, natusin oppido quadam magnetica attra&tos, lztiores, do- II Romonenfi, feu Romanfenfi, Dicecefis Vien- fe. &iores, ad virtutem promptiores effectos ef- ipita nenfis, Hugonis a S. Caro, poftea Cardinalis Scripfit varios, folidiffimosque libros a« S] zizAóc nuncupati, difcipulus, atque Ordinis Íceticos, przecipue de Preedicatorum quintus Priorgeneralis ab an- fummo bono &c. perfectionibus Vdivinis, 1100« M. n0o1254. ad 1263. Obiit Lugduni anno 1276. tles, Scripfit inftitutionum fpiritualium libros fex, Munfardus Jacobus, natione Anglus, S. . 0gus univerfa, que ad abfolutam Religionis for- vir cum Deo perorationem valde conjun&tus, [lta» mam fpectant, exactiffime comprehendentes, divini honoris valde appetens , falütisque a- quod etiam fpeculum Religioforum infcribi- nimarum. ' Singularem erga animas in pia- ]las, tur. Phil. Labbe. cularibus flammis detentas pietatem exer- "4 Qu cuit, quibus, quidquid operis boni agebat, 05 [0- 4 Idiota plerisque haétenus ignotus, -eoQuod partem fatisfactoriam applicabat. Quod ut Ws ï nomen proprium ex humilitate fupprefferit, aliis etiam perfuaderet, egregium & folidum hoc demum fzeculo emicuit a R. P. T'heophilo de mifericordia illis przeftanda t——xja&atgmfþ:i:— N Raynaudo eductus clariifimam inlucem. Is pfit. Bibl. Soc. eft Raynaudus Jordanus, Canonicus Regula- Qs ris Ordinis S. Auguflini, primum Uticenfis, fi- Nierenbergius ]oann.es Eufebius, natione laude ! ve Uzecienfis in Narbonenfi Gallia Przepofitus Hifpanus, S. J. vir omni fcientiarum génere & m de anno 1381: Deinde Cellenfis ad Carum flu- fanctitate eximia confpicuus, tottamque eru- ie- vium in Biturigibus Cubis Abbas, quae nunc ditos & folidos confcripfit libros, ut aliqui fen- Abbatia, Patribus Fulienfis Congregationis ferint, infufas illi fuiffe divinitus fcientias. R Ordinis S. Bernardi attributa eft. — Scripfit Specialem vero commendationem meretur proeter alios: complures libros Tra&ationem liber de Adoratione in plenam de B. Virgine, vitadivina. Bibl. Soc. fpiritu, & veritate"r; & ]e Phil Labbe. quae fzepius citatuiäv egre- D Nigronius Julius, natione Italus, S. J. vit D 20018; Ifidorus Presbyter /Egyptias fan&iffimus, non folum doctus & fapiens, fed etiam pius & magnz in Ecclefia Chrifti glorix ,' vulgo valde & religiofüs, fcripfit perutiles fepten- U5, 4 Pelufiota dictus, quod juxta urbem JEgypti decim traétatus religiofos. Bibl. Soc. Pelufium, a quibusdam modo Belbeis vel Da- .peüa miata appellatam , monafticam vltam exer- Platus Hiärönymüs, natione Italus, S.]. vir ,joan- yedt^ cuerit (fant, & qui Abbatem vocent Pelufiaci celeberrim»e virtutis & fanctimonie fama cla- montisin ZEgypto) fuiffe S. Joannis Chryfo- rus, fcripfit egregium tomum de bono ftatus jrplt ftomi difcipulum, & floruiffe fub Arcadio ejus- religiofi. Bibl.Soc. [abbe que filio Theodofio minore.conítat ; de quo veta Pinellus Lucas, natione Italus, S; J. vir ! Nicephorus teftatur, fcriptas fuiffe ab eo de- do&us, & bonus afceta, fcripfit multos per- o nüj cem epiftolarum chiliades omnis generis di- utiles fe Soc. ptendecim tra&atus afceticos. f;;Bibl.. vinze fimul & humanse gratize refertarum, in quibus omnem Scripturam facram clari(fime De Ponte Ludovicus , natione Hifpanvïls, exponit, omnesque omnium Ordinum m 5. ]. confpe&us aliquando cum peculiari Do* g,j,vii 1 Qr es &oris laureola, ac praerogativa ; propterea xmos E iniïituit, Labbe. ($ ii« quod infpirante Deo falutarem Ecclefize do- De Kempis Thomas a patria Kerhpähfi, fi- &rinam in fuis Jucubr R Defune Bibl. Soc.- atio.nibqs propjnaiïgn vea Campis, modicQ in Diccefi Colcmienlüy Pciræ- p A w ss 168 Bibhiothece Manuali.g Concionatorie Poirzeus Francifcus, natione Burgundo- ) | Saint-jure Joannes Bapti&ä , natione Gal- ] ;J- j p Sequanus, vir cum ceeteris virtutibus. tum lus, S. J. virinterfummos Societatis viros me- fii ( impenfe pio in Deiparam ftudio laudabilis, de rito reponendus, fcripfit praeter aliosinfignem Qàl qua etiam triplicem coronam ex humanis, tractatum de co ( gnitione & amore Jefu Chrifti. / divinisquefententiis contextam fcripfit. Bibl. Bibl. Soc. bx Soc. Scribanus Carolus, natione Belga, S. J. ob li Pennequin Petrus, natione Belga S. J. vir res geítas fcriptasque fummis infimisque in joe ! infigni praeditus prudentia, & rerum fpiritua- pretio fuit: fcripfit plurimos libros valde eru- hP gj liumufu; fcripfit eg ditos &utiles. Bibl.Soc. fj3h fiis rem Dei. Bibl. Soc. regiam Ifagogen ad amo- Saraffa Alphonfuüs Antonius, natione Bel- ti0; ga, S. J. inquo mirabantur omnes conjun&am jeit Rbdriqüez Alpvh,onfu's * hatione Hifpanus, cum fumma claritate foliditatem do&rinszes mnot, de [ . J. ultra 3o. annostyrones cum fumma laude [cripfitartem femper gaudendi, egregium pla- ii C0! j ? T inftruxit,heroicis virtutibus infignis, quippein ne & utiliffimum opus. Bibl. Soc. ! jut Ceti a feipfo expreffit, quidquid fan&itatis impreffit Suffrex Joannes, natione Gallus, vir ob exi- Cüs inlibris, precipue in exercitio de perfectione mia naturz & gratioe dona zeterna memoria 1 & virtutibus chriftianis. Bibl. Soc. dignus, & externis juxta ac domefticis charif- (at Raynaudus Theophilus, natione Gallus, fimus, edidit przeter alia Annum chriftiánum, fed : 5. J. vir eruditiffimus & fanGiffimus, fcripfit opus omnibus longe utiliffimum, quo docen- Ü 2u libros quam plurimos afceticos, eruditionis & tur,fingulas perannum actiones re(cte inflitue- fcientize fpiritualis lauderefertos. Bibl.Soc. re. Bibl.Soc. ^ | ini . Roth Hugo, natione Germanus, S. J. homo Suquet Antonius, natione Belga , !S. J. vir C fingulari prudentize, & mirificefolidarum vir- omnino magnum, & coujunctione cum Deo tutum fpiritu SS. Patrum repletus ; fcripfit (ThOmo l fuo maximus, quem unum pectore, ore, cala- t0113 gn viam regiam virtutis omnium Religioforum mo fuo circumferebat. Scripfit viam vitae 2e« ib n infüitutis accommodatam. Bibl. Soc. ternze tribus libris comprehenfam ; quorum Rusbrochius Joan. a pago cognomine Rus- primus viam incipientium, alter proficientium [5 boéck ad Sennam fluvium inter Bruxellam & tertius profe&orum docet. Bibl. Spce | Hallas in Belgio fic appellatus, ex Vicario & Presbytero Ecclefize S. Gudulze in urbe Bru- )T auletus'JOan. natione Germanus , Ord. S. i xellenfi primus Prior fub Francone Praepofito Dominici, Concionatorinfignis & piiffimus, Caenobii Canonicor^m Regularium Ordinis quem adverfus criminationes Eckii defende- S. Auguflini in Viridi valle fita in fylva Sonia runt Laurent. Surius, Ludov. Blofius, & alii ; ad fecundum ab eadem urbe lapidem, diétus Floruit circa ann. 1350. Scripfit praeter alia W,ï l Do&tor divinus & excellentiffimus contempla- multa fermones de perfe&ione vitze interioris, k 10 [ tor obiit 1381. zetatis 88. die 2. Decembris. de virtutibus, & novem grádibus perfe&ionis, b Scripfitutiliffima opufcula, maxime de feptem Bellarminus & Phil. Labbe defcript. n * MI cuftodiis Scholæ fpiritualis. Trinckelius Zacharias lgnatius, natione p Ungarus, S. J. viringenio perfpicace, pruden- Wav l .SSalianus Jacobus , l;atione Gall-ufs'f, iS; J. tia fingulari, confilio prompto, & in negotiis vir vitze integritate, & indefeffo labore con- dec: tractandisimperterrito; Afceta praeterea in« hus Y fpicuus, fcripfit opufcula utiliffima de amo- fignis; fcripfit.de hac materialibrum , quenx re & timoreDei. Item de arte placendi Deo. major Dei gloria ffinis unicus Societa B^ p Bibl. Soc. i i ge Quj pofitus in-fcripüt: Bxbl Soc. í X X E Á » VTA Y ; ! » i ; iCf ( La m ) u us i a lit.oo, —— t TITULUS XIF. ^^ , "s Qi N SOAMVOARLETEA.: | Sfp.s.v.s.ei Y tiaro g polterior propriis bonis ultra rationis praefcri- lieta QUOAD ESSENTIAM. . ptum retinendis; nam, utS. Auguftinus beneS. Aug. in advertit, avarus nonfolum eft , quirapit alie-fer. quod, ! Dgþnitio. M u na, fed etiam, gui cupide fervat füa. )5 J I 310 ter a;a.q.lls. YH. Niümiamde divitiir z[limationem concipere : S. Aug. LIBC t inordinatus halz;eridi appetitus, j uxtä nam, utS. Auguftinus ait, avari frui voluntl.1r.deCi- LTim 6 Tüpi 1, S. Thomam; fed quia ut fic etiam fu- nummo, uti autem Deo; quoniam nummum" it. C. 25. lT LE füb h -* perbris», aliisque vitiis, conveniret hzec non propter Deum intendunt, fed Deum pro- 4 definitio, ideo reCtius ab eodem definiturinor- bter nummum intendunt. Vitjg dinatus divitiarum appetitus; unde, quia di- IV. A[fiduum defiderium divitiarum in geBore y.Tim.6.. X dubi vitize plerumque in argento confiftunt, Graeci fovere : uti S. Apoftolus infinuavit, dicens :** 9« 'avarlitiam qiAagyvel ay dixerunt. Qui volunt divites fieri, incidunt in tentatio- ben nem &laqueum diaboli, & defideria multa li lst inutilia & nociva N 1. Dividiturin duasfpecies, quarum prior Á " ,quz mergunt homines iu | v'x inhlat alienis bonis immoderate cumulandis, interitum. Cüti N V. Ss- 7- i l Diluus - XCHEG: ol 169 i Exod. 5. V. Superjlfm: curas €2 [ollicitudiner de divitiis XIIL. Virocu pido & tenaci fine ratione eH;FEcd, 14. - v.9 " congregandis fu[cipere: . Unde divitize Pharao- | fubftantia, & hoi ni comparantur, quia cum eodem dicunt: Va- ninilivido ad quid a-ukrunr ii Il cant & vociferantur dicentes; Eamus, & fa- Damnum. 0b crificemus Deo noftro. Opprimantur operi- XIV. Conturbat domum fuam , qui" fe&a- Prov. 15. bus, & expleant ea, ut non ac quicfgant ver- tur avaritiam. v 27: bis mendacibus. Iu* S. Greg. . XV. AvariregnumDei non poffidebunt. 1.Cor.6, I [ '1.3[. Inot, VI. Farias arter, modosque illicitq: excogitare XVI. Ubifunt, qui thefaurizant argentum . £o., ad divitias acquirendar : , De quibus S. Grego- &aurum, in quoconfidunthomines? adinfe- Baruch, 3. e. à f.3 LU - tius locutus eft, dicens: De Avaritia prodi-. . LJ A ros defcenderunt, & alii $ lloco eorum furxfexee tio, fraus, fallacia, j perj uria, inquietudo, & vio- runt. lentice oriuntur. XVII. Nihil eft iniquius, quam amare pe- Eccl. to. lie äg -;lnnoc. de . VÀL. Aegare alás debitam mercedem , vittum, vil, cond. cuniam ; hic enim animam ^ fuam venalem"V- "h j hum- aut debitorum [olutionem : . De quo a&tu Inno- habet. Xl« centiusait: Ávarus largus in alieno, fed par- XVIIL. Vaeei, qui multiplicatnonfua. Us- Habac.zs a cus in proprio, gulam evacuat, ut arcam ad- quequo aggravat contra fe denfum lutum ?v.6, n impleat: corpus extenuat, ut lucrum exten- nunquid non repente confurgent, qui mor- ilf] dat: Manum habet ad dandum contractam, deantte, & fufcitabuntur la & cerantes te, & e;i*s ;ï fed ad recipiendum porre&am : ad dandum in rapinam eis? . $ Ü£« claufam, fed ad accipiendum apertam. -XIX. Omors,quam amara eft m emoria tua Ecd. AIe — Vl Etiam fibi debitam fuflentationem [ub- V. T. homini pacem habenti in fübftantia fua. N ï irahtre: Uti ex przecedenti teftimonio lnno- - XX. Hocfcitoteintélligentes, quod omnis Eph.s.v.s ' Jeo centii, & quotidiana experientia patet. fornicator.autimmundus, aut avarus, quod eft il S 'Thom, €.2.0.118. - IX. Erga pauperes €2 siüferos cor obduratum idolorumíervitus, nonhabet haer x edi;atem in T2 3. g« gerere: Quia, utS. Thomasloquitur, cor ava- regno Chrifti & Dei. r VUf ri non emollit 1 CXXI. Agite nunc divites, pl lum feris. ur', ut de divitiis fubyeniat mi- Xorate. ululan- J ;C-S- V.;;: tes fuper miferiis veftris,quze advenient vobis. as II. Divitize veitrze putrefa&ze funt, & veftimenta veítra tineis obnoxia fattafunt. Aurum & ar- 15, :l EX S. SCRIPTURA. gentum veftrum zerugine vitistum elt, & zeru- us, go eorum inteftimonium vobis erit, & exedit ]e- .. Qualitar. carnes veftras ficutignis. " Thefaurizattis vo- N u ,' brov. 21'5. I. bis iram in noviífimis diebus. dlà N. 20. I nferhus & perditio :nunqu*am imple?t'ur-: ; XXII. Facilius eft, Camelum tranfire per Matth.1g, fimiliter ocali hominum infatiabiles. Yis, Eccl. 10. . M. Avaro nihil eft fceleftius. foramen acus, quam divitem iutrare in re-Y-24- r JliS, gnum coelorum. ;lta.- 6. Ill. Omnesin viamfuam declinaverunt, u- . XXIII. Vir, q ui feftinat ditari, & aliis invi- i*rov.ag. V. i1. nusque ad avaritiam fuam a fummo usque ione | ad noviilimum. ,dg.t; ignoxg?, qpod egefï-as fuper,v?euietei. /N.32. jeti Bph.5.v.3 itlis i * IV. Avaritia nec nominetur in v o'bis, ficut decet Sanétos. N roperbosni N ' Prov. 23. V. Neerigasoculostuos ad oïpe's,wquas non Jen 'Qv' s. : potes habere, quia facient fibi pennas quafi EX SS. PATRIBUS ET D-OCTOR—)IBUS,V, Y aquilae, & volabunt in coelum. ! 'Qüalitd!. | Pí6r.v.ix VI. Divitize, fiaffluant, nolite cor appoï nere. I. A varus vir inferno fimilis eft. TufbtaneóS Awg. j Lucz. . Vli, Videte, & cavete ab omni avaritia: nim, quantoscunque devoraverit, nun- ! epit. V. I5. quamdicit: Satiselt. Sicetfiomnesthela u -Quia non in abundantia cujusquam vita ejus ri confluxerintin avarum. .'þ" a Lqmig; eft, ex his, quze poffidet. II. Inflammatur lucroavaritia, & non ex- S. Ambr. Ssp.s..8- — VIIT. Quidnobis profuit fuperbia, aut divi- tinguitur. , Quafi gradus quosdam cupiditatis d* Na- tiarum jactantia quid contulit nobis? Tran- habet; &quo plures afcenderit, eoadaltiora ??* cfie fierunt omniaxtarvlquiam unmbra. feflinat, unde fit gravis ruina lapfuro. neS, hus i III. Cum caetera vitia feneícente homine S. Hier, . lhe.fer. qu Fuga. fenefcant, fola avaritia juvenefcit. 1n ierm, M;arc.ö v. 19. IX. 'Nölïte thefaurizare vbbis,thefaufos in IV. Avaro tam deeft, quod habet, . quamIbid, terra, ubi fures effodiunt, & furantur, u quodnonhabet: quia aut non habita'concu- i5 i P rugo & tinea demolitur. þ'i 22 pifcitut habeat: aut habita metuit,ne amittat.: [11d (« x. Tim. 6. on X. Divitibus hujus fzeculi praecipe, n Etdum inadverfis fperat profpera, in profpe- ;z;az dit, .05* - 1? v f?'- fublime fapere, neque fperare in incerto di- * ris timet advería, huc illuc vitiarum, fed in Deo vivo. " dam flu&ibus volvituf. que quafi quibus- pIo Xl. Nihilintulimusin hunc mundum,haud V. Nihilaliudeftavarus, quam burfa Prin-Tbid, AL D. dubium, quia nec auferre quid poffumus : ha- cipum, celiariumlatronum, rixa parentum, fi- bentes autem alimenta, & bilus hominum. 2 2 quibus tegamur, 40 - his contenti fimus. VI. Avarus nec patientibus compatitur,nec Innoc, de Hebr.r9. XII. Sint mores fineavaritia, contenti prae- miferis fubvenit, vel miferetur, fed oifenditvyil cond, —— ml?ii fentibus. ^ 55 J ME Deum, offendit proximum, offendit feipfam ; "^» R. P. Loin, Bibl. Man. Tom. . n21n M 170 Bibliothece .Mamualis Concionatoria ! qüf nam Deo detinet debita, proximo denegat XIV. Nulla fane yutredo vulneris, inquit S, Petrus fs neceffaria , fibi fübtrahitopportuna: Deoin- S. Damianus , in Dei naribus intolerabilius Damian, dh gratus, proximo impius, fibi crudelis. foetet, quam ftercus avaritize, & cupidus quis- ^ 7: €P«2» que, dum fordentis pecunize quzeftus accu- fie Fuga. L i " mulat, vertens exedram in latrinam, quafi ' k at« Í ( S.Bern. z. VII. Filii Adam, genusavarum & ambitio- jid ferm.4. fumaudite; Quidvobis cum terrenis divitiis, molem chrcoris coacervat. Damnum. & t deadven. & ;loria temporali, quze nec verze, nec veftrae E al funt?2 Aurum & argentum nonneterra eft, ru- XV. An non vane etiam ille conturbatur, S. Ambr. Ea À ^ bra&alba, quam folus hominum error facit; qui fummo labore coacervat, quod nefciat, cui l- 2- offic. H n rd aut magis reputat pretiofam. hzeredi relinquat? faepe, quod avarus fumma * 49* u VIII. Nec luto melius aurum effe cogite- congeffit follicitudine, przecipiti effuftone di- E S,..Ch'tyf. pieu , h.21.ad mus, materiae namque pretium non ex natura lapidat hzeres luxuriofus, & diu quzefita, tur- p veti popul, eít, fed ex opinionenoftra; fiquis enim dili- pis helluo, przefentium coecus, futuri impro- X qüd genter inquireret, multo magis auro ferrum vidus, quadam abforbet voragine. MeTet À .mneceffarium; & quid dico auri & ferri compa- XVI. Quibus argenti & auri maximum S. Cypr. rationem? .. Hi enim vulgares lapides magis pondus, hos etiam inter divitias fuas, trepi-ep. 2 - dediri lenü : neceffarii funt, quam pretiofi, nam ex his ni- dos cogitationis interna follicitudo diícru- Donat. ngc hil utile fieri poteft ; illis vero domus & mu- ciat, ne praedo vaftet, ne percuffor infeftet, ri, & urbes conftructz funt: tu vero mihi de- ne inimica cujusque locupletioris invidia ca- aut tu? monftra, quze de margaritis utilitas iftis, quin lumniofis litibus inquietet, non cibus fecuro imo quod non inde fiat damnum? etenim ut fomnusve contingit. . Sufpirat ille in convi- iní &i tu feras unionem unum, innumeri pauperes Y vio, licet bibat in gemma , & cum epulis Q fame premuntur. - ] marcidum corpus thorus mollior alto finu Idem to 5 IX. Quamprimum A pofto li verbum pieta- condiderit, vigilat in pluma , nec intellizit teli 4 ferm.21. tis feminare coeperunt, annumerata funt eis mifer fpeciofa fibi effe fupplicia, auro fe illi- ftatim tria millia, eratque ip[orum omnium cor. gatum teneri, & poffideri ma IN gis, quam poF Xl €$ anima.una ; Et quis tantze concordize au- fidere divitias atque opes. 0l thor? quod illud charitatis vinculum? opum XVII. Aurum eít Monarcha in im þerio,—Anonvm. ! contemptus; nullus enim ipforum dicebat, Imperator in campis, arbiter in lit'giis, cotes apamauü p dif.15. .2 E. t pui fuum aliquid effe ex his, quze poffidebant, fed ferri, flammarum fomes, fcopulus fidelitatis, erantipfis omnia communia; omnia enim bo- affectuum tyrannus, magnes curarum, for- ä X* Pu tiffumarum expugnator urbium, debellator re- a na ftatim proveniunt, ubi malorum radix,ava- ritiam dico, fublata fuerit, jam frivola illa ver- gnorum, mundi triumphator: Aurum eft, ] ba: Meum &tuum, quze tot bella mundo in- quod innocentiífimas corrumpit animas, acu- $a X vexerunt, ex fancta illaEcclefia erant extermi- tiffimas excoscat oculorum pupillas, juftiffi- E " at M nata, inhabitabaturque non aliterterra, quam mas manus catenis conftrin git, generofitfima pet 'ab Angelis coelum. fibi corda fubjugat. L Que fdh.g1ii . X. Quotidi eille (Judas) cum eo erat, qui " XVIH. /Eftimato malo pon dere peccato- S Hier eþl u Matth. nonhabebat, ubi caputreclinaret, & quotidie rum, levius videtur alicui peccare avarus, ad Ruftic, TEGUETTTENS: li AT quam idololatra; fed non mediocriter errat, d verbis & operibus inftituebatur, ut non argen- T tum, non aurum , non duas tunicas habere non enim gravius peccat, qui duo granathu- ) vellet, & tamen reprimere fe non potuit; quo- ris projicit fuper altare Mercurii, quam qui 21 d qui nh modo igitur tu fperas absque magna cura & pecuniam avare, cupide & inutiliter fervat, fül gt diligenti ftudio contagionem hujus morbi ef- & congregat. " Ridiculum videtur, quod ali- Cuito fugere ? : b quis judicetur idololatra , quia duo grana puff $. Greg.- XI. Admo nere vos volo , ut relinquatis thuris offert creaturze, quze debuit Deo offer- fuur ap. Manfi omnia, fed non przefumo. . Quia vero, quis- re, & ille non judicetur idololatra, qui totum tio, tr.$.diíc, fervitium vitae fuze offert creaturae. ^ äf fied, quis in hoc fzeculo vivit, bonis hujus terrae 'l?a hc 7.&' pro ratione ftatus fui indiget, quonam hac in XIX. Coeca eít avaritia, fed diverfis frau- S.Cypr.de 46 Qu re confilio nobis utendum erit ? fic tenete, dum oculata ingeniis, non videt, quze divi- ord- dom. ü A quae hujus mundi funt, ut per ea non tene : g— nitatis funt , fed cogitat, quae cupiditatis - d imini in mundo. D funt. , t —.XX. Avar & us propinquis eft odiofus, famü- S.Afterius Ferr Turpitudo. lis gravis, amicis inutilis, exteris difficilis &l. deavar. htar S. Chryf, XIL Hoc loco, &animo prorfüs toto per-' vix affabilis, vicinis moleftus, uxori malus- h.22.in rj fc1p1( Matth. "horrefcamus, & corpore, intelligentes iftud, contubernalis, liberorum parcus atque fordi- Qügs quod Chriftum dixiffe memoravimus, ex ad- dus educator, fui ipfius malignus curator, no- Dermy I to verfo fcilicet Deum, aurumque confiftere & &u inter diuque follicitus & cogitabundus. WEïlt)p Mdg componi: fi igitur iftud fono quoque fermo- XXI. Non eft in illo corde juítitize vefti- S. Leo f.9; M nis horribile eft, quanto eft horribilius, cum gium, in quo fibi avaritia fecit habitaculum. depaff. | ul ipfis operibus tyrannis auri, Dei timori prae- " XXIL. Avaritia eft animarim laqueus , S,Bafh 7. Qütq fertur? mortis hamus , peccati efca, belli mate-indivir. S. To. Da- XIII. Cum quis opes iniquis artibus col- Tum ria; propter opes propinqui, cognati na-Var. U0f mafc. . 3- Jesit atque hinc fibi robur & potentiam con- turam negant, fratres inter fe digladian- C-s 0- ciliari cenfet, fimilis eftdegroto in morbi abun- tur, loca deferta graffatoribus,, 1nare pi- li (njl " dantia fanitatem fitam effe ftatnenti. ratis, civitates calumniatoribus replentur; t pai quis i "o " ï;i"m!us JPotiloritla: 171 ! 1 quis mendacii pitereft? quis falfze accufatio- In vivis accipiter blande habetur, & fertur in üg Dimïan. iS*L à epo 2. nis minifter ? quis perjurii genitor ? nonne manibus, gallina contemptim habetur, & ali- l divitize, accirca divitias ftudium ? tur. Atin morte accipiter abjicitur in fime- ** 's. Vale. - '..XXIII. Derelinquiturampliata poffeffio, & afl rian. l. 26, tum: gallina vero grata & accepta in herili de avar, quamvis fit in alterius poteftatem transfufa, menfa & ftomacho ponitur, & fit caro & fan- teftimonium tamen fui fceleris fervatura: a- guis domini fui. : paudalium facultatum tuarum pompa refedit, atur,füb- S.Aug.de —XXXl. Cumavaritiaalicuidomin & tecum poena migravit; ftultitize genus eft, je&us malis omnibus demonftratur, quia de ljb. arbitz I5S, Ambf,' aliis feciffe lucrum, & fibi paraffe fupplicium. avaritia malaomnia, & :ui : Z'OHK. Tugo Car- peccatorum o-mniuïm, m'ace 490 XXIV. Suntlaquei (divitize) male acqui- Ípinze oriuntur. d din.ini. rendo per foenus & rapinam,furtum, fraudem: j 129 - XXXIL. Quzeeft ilta aviditàs concupifceh- fdem de: fervando funt laqueus immifericordize & im- tiz?, cum & ip(ze belluze habeant modum ? Y erbo Ü omini, L0 pietatis, timoris mundani, fuperbige, & per- tuncenimrapiunt, quando efuriunt; parcunt ^ verbe confidentixz ; in amittendo, funt.la- vero praedze, cum fentiunt fatietatem. | Infa- :queus defperationis, invidise, irze, odii. $, Cyr. tiabilis eft fola avaritia divitum. Semper ra- Id XXV. Quis fapiens dubitet, cupiditatem pit, & nunquam fatiatur; nec Deum timet, l. de divit, (;; ntem effe omnium malorum; radicem fce- nec hominem reveretur, nec patri patcit, nec l- Dont, ] lerum, culparum fomitem, & propter quam i matrem cognolcit, nec fratri obtemperat, nec ä- necterra, nec maria, necullus omnino locus amicofidemífervat. Viduam opprimit, pupil- aut fecure inhabitatur, aut fine pavore tranfi- ]um invadit, liberos in fervitutem revocat, T0 W tur? Hujusconcupifcentize caufa przedones teftimonium falfum profert, res mortui occu- in flu&ibus, in itineribus latrones, in vicis pantur. . Quae eftilla animarum iníania, amit- llis & urbibus fures; propter hanc circumven- tere vitam , appetere mortem, acquirereau- jhü i tioses , rapinge , mendacia, perjuria, falía rum, & perdere coelum ? ; l 31t teltimonia, fraudes, impietates; hujus cau- XXXIII. Avarus hic ardet seftu concupi- S.Greg .fu li fa innocentium fanguine quotidie terra pol- fcentize, ac multiplici cura cuftodize, & poft- "PT. Q« luitur, fpoliatur pauper, mifer opprimitur, nec modum ardebit igne gehennze.Si potentiorem viduis, aut orphanis parcitur; propter hanc videt, timetraptorem: fiinferiorem, timet fu- f10, Anonym, omnibus pene momentis lex divina contem- rem: Infelix tanta patitur,quavta pati timet.- es Hp.Mallfl d'l('ISI nl7 mitur; hujus caufanonnunquam expugnatur XXXIV. Divitiarum amor infatiabilis lon- S.Bern. in LüS, pudor, cailitas vincitur, & per illicitas vo- ge amplius torquetanimam , quam refrigeret fer- quod. Qr- luptates impudens libido vagatur: Perhanc ufu fuo,quarum acquifitio quidem laboris, pof- [e- Depe parricidia partim votis , paxftim | oper?f. feffio timoris, amitlio plena doloris invenitur. N bus perpetrantur. E. z XXXV,. Quipecunizfervit, & przefentibus S. Chryf. - S.Thom. — XXVI. Videmus, quod per divitias h omo 1-25q0s49 ac compedibus conftringitur, & futuris paratur. h.c.füper attn, j no L] quirit facultatem perpetrandi quodcunque . AXXXVI. Beatusille, qui poftilla nón abiit, S. Bern, I[]a peccatum, & adhibendi defiderium cujuscun- quze poffeffa onerant, amata inquinant, amiffa 103 que peccati, eo quod ad habenda quaecun- cruciant. VO ep; * que temporalia bona poteft homo per pecu« L] : XXXVII. Cupiditas eft transgreffionis ma- . Paf; ho, 'US, ad Rüftm niam juvari. ter, magiftra nocendi, primpila iniquitatis, au- !^ avar. obediunt omnia. Juxta illud E-'qc]. 1o. Pecunig t riga malitize, ficarius virtutum, feditionis ori- S.Aug.. XXVII. Aurumi nemo tutum habet , . nifi go, fovea fícandalorum. ïhU-' f.1o. in di- qui femper abíconditi in perniciem domini, - XXXVIII. 'Avaro pecunize vilis eft omnis S. Leoin. qui vit. avar. Vät, fulget, pertenebras quseritur, per tenebras affectio, & anima lucri cupida etiam pro exi- ferm 1l« cultoditur. Aurum, amanti fe, nihil de fua guo perire non metuit : nullumque eft juftitize poífeífione permittit, refundens ei reatum inillo corde veftigium, in Nl quo fibi avaritia fe- iij fuum, cui ufum fuum negat, gravis acquifi- cit habitaculum. i tio, zerumnofa poffeffio. , X IX. Avarus parric idaii ahirh o,x'aut pa-S. Vale- CamOdc XXVIIL. Reginam illam vitiorum proca- tïiä am increpat, aut matris mortem exfpe- rin. h.ao. s5 L12. €P-1- ciam avaritiam fuge (o&'ancellarie) cui cun- &at: nam quisquis parentinze mortis exfpe- &a crimina deteftabili devotione famulantur ; &atione animam pafcit, j quae dum pectus hominis ingreffa fuerit, gre- haereditate fuccedit. parricidali cxfimine in QUs gatim quoque malefidas cohortes admittit. - XL. Usquead mortemamorlucri feingeï'it,s Cypt. Ferri non poteft recepta, quia nefcit effe fo- nec vitzeSalvatoris quzeftus defiderium parcit. ml'S: A&eriü& litaria, agmen habetblandiffimum : arma fu- ; g ii . XLI. Multihodie Judze fcelus, quod Domi- S. dejej. Ícipit ex talentis, & per dulcedinem fuperat, num ac Magiítrum, Deumque fuum pecunia us quos amara deceptione captivat. vendiderit, velut immane & nefarium exhor- S. Bernar- tüj ! din.to.4. XXIX. Dum ChriftusLuc.16.dicit: Zomo rent,nectamen cavent; nam cum pro muneri- no quidam, & nomen non exprimit, fignificare vo- biis falfum contra quemque dant teftimonium, $ fþ.r.xg. P-']uit, quod divesille ignorabatur in Paradifo, i VI rg' profecto quia veritatem pro pecunia negant; de päl ubi ftabat Chriftus: quia in Paradifo ignora- Deum, qui veritas eft, pro pecunia vendunt. tur nomen avari amatoris mundi, & divitia- Lj us vW h^ rum, plus quam Dei. Zmen dico vobir: ne[cio IV. t d EX LIBEI;.LO. DE I MITATION E qah vof. SedLazarus pauper,Paulus Apoftolus,& fimiles benecognoícuntur in Paradifo. . CHRISTI. Pu Idem p:5. XXX. Hocintereft inter mortem divitis b | LV | anitas;e(ï,divitias perituras qüæfefe;& inlt.c.r.8.4 " & pauperis, quod inter acci pitris & gallinae. * illis fperare. Vanitas eít, diligere, quod mf - R. P. Lohn. Bibl. lan. Tom. I. z cum 1UJ$ - Bibliothece Manualis. Concionátorie 172 cum omni celeritate tranfit, &illuc non fefti-- quens: O denariimei, ait, othefauri mei! en Jf nare, ubi fempiternum gaudium mauet. morior: juvate me quefo , juvate ine denarii TA 1,1,c.6. $.1 II. Superbus &avarus nunquam quiefcunt. mei. Relinquamne vos, dile&i denarii mei! f qi Pauper & humilis fpiritu in multitudine pa- " tangebat eos, palpabat, ofculabatur, ample- 8- S' fi cis converfantur. &ebatur, lamentabatur, denarii mei! heu de- n 1.3. c.a1. IiI. Noli concupifcere, quod nonlicetha- narii mei! Demum aecepto argenteo calice, $. I- in illud quafi rabidis morfibus bere, Juvatenim non quzelibet res adepta vel ;ü'rxingens, cum K multiplicata exterius,fed potius contempta & E diabolo exfpiravit. , & przecifa ex corde radicitus. IX. Quidam vir nobilis-mo riturüs excla- Ibid. a,2, $at l-a-c.g/,. IV. Tenebreve & confüummatum verbum: mavit: O Domine, quam contemnendus eft c.1. a le Dimitte omnia, &invenies omnia: Relinque mundusifte! Ecceego, quitothabeoarces & - pfü cupidinem, & invenies requiem. : hofpitia ad divertendum : & tamen nefcio, tan $. V. quoríum ire debeam: aut quis mihi hofpi- p tium praebiturus fit. V b ET CATHOLICA. X. S. Bernardinus deavaro quodam civita- S Bernars. ! EXEMPLA SACRA M Qualitar. tis Ariminenfis incola refert, quod exingenti din-to.4. li 2$ tritici coacervata quantitate, in magna anno- * 26-P.3* udas Ifcariotes tantopere ab avaritia oc« n:e caritate, nec quicquam in ufus publicos di- pOU Matth.26. ], J cuil cupatus & excoeecatus eft, ut proprium ftrahere aut vendere volens, caritatem prze- non . fuum Magiftrum, fummumque be x;efa&orem fentem vehementer adauxerit, adeo, utunus vendere non dubitarit. tritici modius 40. folidis venderetur; & licet K Spec.Ex. tunc etiam pro fimili pretio tritici ab eo poftu- fua di 9. .H. Avarus quidam moriturus copiofis la- f ex, 9. crymisidunum deplorabat, quod divitias fuas laretur annona , fe tamen triticum venaleha- foc deferere, aliisque relinquere cogeretur. bere pertinaciter negarit, quippe quiillud eo S.Profp.1. usque confervare decreverat, donec pretium [ de dono IlI. Alius quidam, cum fubita morte extin- ha aC timoris, &us effet, ideoque amici mortis caufam inda- ad 50.folidos afcenderet, ideoque nequis eum gaturi corpus aperirejufliffent, nullum cor ha- ad venditionem follicitáret, relicta civitate ad W bere deprehenfus eft; fed illud pottea in ciífta villam quamdam fereceperat, nedomirepe- y pecuniarum inventum eft, ubi diabolus fpecié riri poffet, interea tarmen quotidie abiis, qui hi draconis fuper illud fedebat, & in varias par- Arimino venientes illac tranfibant, currens tes difcerpebat. frumeriti pretium follicite exquirebat, & au- Áile dia) Tollenar,... IV. In Belgio eratvirquidam, qui filio cen- diens, quod dietim effet carius, fingebat com- Tui in Spec. tena aureorum millia pro hzereditate relinque- pati pauperibus ore, fed corde gaudebat. Ac- ECCI.S.GU bat, &tamen ipfe feniculus fruíto panis & ca- cidit autem, inquitidem fanétus Pater, quod Íae p. I [36 fen fei onuftus fupra viginti milliaria pedes con- duo mercatores, qui ingentem in Apulia fru- bol ficiebat. Cumque ad hofpitium divertiffet, menti provifionem fibi compararantmagnam prolatis fuis fruftulis folumm V quamdam navim frumento plenam ad fuble- Mif odo medium qej vamen populi Ariminenfíis in dictze civitatis ica, D4leg] revifize poculum requirebat. Stengel. V. Quidam collectis multis;ut eos fervaret, portum advexerint, & quemlibet frumenti mo- g to. 3. de in commune valetudinarium inter paupercu- diumpro tribus folidis cum dimidic paffimom- füt iudc CO 7. At « 4» los recipi petiit, ibique pulm gptiS' & oluícu- nibus vaenum expofuerint; quod cum in tota lis victitavit. illa civitate, & in cun&is locis finitimisinno- n S. Ambr "WI. Aliusquidam ditiffimu sin agrum pro- tuiffet, occurrerunt omnes , domibusque fuis | Ityo l. de Na' i n bath.c.4. ficifcens, panes breviores urbe delectos nu- de fufficienti mox annona profpexerünt, fefti- merarefolebat, ut pro numero panis zeftima- vique, & gloriaminexcelfis Deo decantantes do- ( retur, quot dies in agro futurus effet. Panis u- mumrediere. Cumque avarusiile afinos fru- Velu mentis onuftos plurimos villam fuam videret lt nus fingulis diebus deputabatur, qui tenacem vix fatiare poffet. Conqueftus etiam, fi quan- tranfeuntes , reiquetotius eventum ex vario- Vl rli0. do ovum ei apponebatur, quod pullus rum rationibus intellexiffet, ftupefactus voce fibu occifus. * magna exclamavit: !Vae mihi, tres folidos BR $& Bemar- VII. NoviFratrem, aitS. Bernardinus, qui cumdimidio! Heumihi, tresiolidos cum di- fextu din.fer.13 4 cognatis cujusdam divitis rogabatar, ut in midio! cumque ab obviis faiutaretur amicis ä ficiu $,2, C.2, & notis, hoc folum refpondebat: Tresíolidos extremis pofito poenitentiam fuaderet. m'Nam ä deti triginta annis non fuitconfeffus. Adit, horta- cum dimidio ! nec quicquam aliud occurre- Vüit tur. Ateeger, qualenunc, ait, eft pretium pi- batdicendum, przeterquam: Tres folidos cum Ua 4 peris? centenarius lanze quantum valet? funt- dimidio. Hisce verbis falutabat uxorem,filios, ne reverbe naves? multumne facchari eft in fervos; qui eum ab hoc propofito divertere N nundinis venale? Quidquid Fraterille de poe- cupiebant, aliud nihil ab eo torquete potue- Vx&o runt, quam verbailla: Tresfolidos cum dimi- Mf nitentia & mifericordia Deiloqueretur. Cum l( N vero femper zeger ea repeteret, quae fanus tra- dio. Tandem fàno corporele&to fe commifit ; (Cor, 8 &abat, Frater ille ferio in extremis pofitum uxor morbum füfpicata , Medicum accerfivit, hortabatur; at ille voce magna refpondit: qui nullumaliud verbum abeo obtinere potuit, à, fat Non poffum, nonpoffuüm , non & poffum: &fic praterquam quod identidem ingeminabat : effen infelix obiit. Tres folidos cum dimidio: fic dicéndo prae do- ldemf14, — VIII. Quidam dives portari ad fe-juffit o- lorecrepavit, & diabolus ejus animam afpor- Tj l'enti tavit, inguit pg'æfatus fanctus Pater. Wtto &d4.63« pes, & thgfaurqs fuos, quos trifti ore allo- uga, Ti tor - ditulus iXIIJE - aeotriiia, 173 Fuga. S, Bonav, XI. Dum $. Franciícus una cum fodali fuo dzemonem incubantem. viderit , mapnaque t cum hilaritate ludos & jocos agitantem con- l. in vita $. ecivitate Barienfiin Apulia difceififfet;ingens Ípexerit, qui proinde illas deinceps a fubditis quoddam in via publica repererunt bene far- ::'a:jc.t.7. exigi ferio prohibuit : Nihilfic diabolo, in- tummarfíupium , quod cum auroargentoque quit idem D. Chryfoftomus, hominem fübjici refertum a focio ejus crederetur, is fan&o Pa- facit, utinhiandi o : pibus, atque habendi amo- triarchze magnam fecit inftantiam, licentiam- re fuperari. que fibi ab eo dari popofcit, illam aperiendi ' Damnum. N & quid intus lateret , ftudiofius examinandi. XIV. De cert o quodam avaro referunt hi- Manfi dif, . lb'[?' l'as Sanctus autem vir Dei, utpote a Deo in hoc ftorize, quod, cum infignem quemdam auri ^ " 15- n cafu fpecialiter illuminatus, fraudulenti fer- cumulum in rupis cujusdam loco recondito pentis artificium & dolumfubito detexit, cui & fecreto repofuiffet, acciderit, quod vir qui- [ tamen bonus ille Frater, genuinam in loculis dam pauper ob fummam, quam patiebatur, e- pecuniam affervari arbitratus,minime acquie- geftatem defperabundus, & laqueum, quo fibi. $ Bo vit, dolendumque effe dixit, quod pauperes vitam abrumperet, mauu fua ferens, inhunc tidm.to.4, neglecta illa pecunia defraudarentur, quze a- eundem locum inciderit, cumque ex certis fi- . .).ö 26-p:i. lias in magnum illorum fubfidium erogari gnis thefaurum ibi latere deprehendi(fet, & potuiffet. Tunc fanctus ille Patriarcha, una coepilfet fodere, incidit feliciter in recondi- cum focio, ut turbatum fodalis fui animum s tum auri depofiti thefaurum, quem protinus nonnihil componeret, dzemonisque fraudem ex eodem locó fuftulit, & in locum thefauri t perfpicue magis eidem detegeret, retrogreffi laqueum, quem fecum attulerat, eodem inlo- l funtadlocum, inquo loculosjacere viderant; ) corecondidit. Poft dies autem aliquot dives factaque ab utroque oratione, fan&us vir Dei illeavarus cum ad repetendum depofitum ac- 0 focio fuo, ut marfupium aperiat, & pervetti- ceífiffet, illudque fuüblatum fuiffet, obftupuit get, imperare ccepit : oratione praemiffa jubet focio illamlevare: Tremefacus Frater obítu- primum, ac quafi toto corpore obriguit, ut proe defperatione inventum inloco depofiti d puit, diabolicum jam praefentiens monfttum, laqueum collo injecerit, feque ibidem fufpen- e- propter obedientize tamen mandatum, dubie- il tatem abigens cordis,manum extendit ad bur- dio faffocarit. Quid vobis de tragico hoc ca- fu videtur? Nunquid vere in eo verificatum $ fam, & ecceferpens non modicus de buría ex- füiffe videmus, quod opes fcilicet in am ]s filiens, fimulque cum ipía fubito evaneífcens, ào fint laqueus defperationis? itte.n- " diabolicam deceptionem Fratri .monítravit. XV. S.Bernardinus de avaro quodam re- S. Bernate Tunc S. Francifcus hanc fan&itate perfonze fert, quod, cum fua-armaria auro per ufüram din.to.a. d fav dignam protulit fententiam : . Pecunia adimplere, ac tum ab omni deince 3 fervis Dei, o Frater, nihii aliud eft, ps ufura 9745 : n.f. quam dia- delittere decreviffet, magna cum parfimonia bolus, & coluber venenofus. - in hunc finem vivere coeperit, continnoquefe Manf XII. Idem quoque S. Antonio M. accidiffe legitur; dum enim is perfectionis viam in- pro pecuniis accumulandis fudore fatigarit: H at vero cum ea vix ad medietatem repleffet, greílus, tanquam deftinatus a Deo Eremita- daemon metuens, ne poft repleta armaria ab ]* tum AnachoretarumquePatriarcha,in vaftam folitudinem iter ageret, daemon ut a via cce- ipfo deficeret, & meliorem vitam agere inci- peret: taliterguttur conftrinxit, utquicquam )- pta eum diverteret, atque a lan&tis propofitis non poterat deglutire; denique allatis va- revocaret, quid fecit? vasingens argenteum riis cibis ccepit s:eger clamare, dicens: Cru- in mediam viam abjecit, ut Ántonius illac * cior, crucior, & morior fame, fed quia a dia- ja tranfiturus, vas illud intuens inefcaretur, & bolo fuffocabatur, fpiritum exhalavit, ut ve- velut altera Atalanta in coepto curfu fifteret. rificetur, quod dicitur Eccl. s. Qui amat divi- Antonius autem ad dictum locum veniens, t tias, fru&um non cayiet ex. ris. vifo dicto vafe argenteo, corporis quidem gref- XVI. Conftantino Heraclii filio imperan- Baron t fibus fubftitit non nihil, nequaquam vero ani- mus ejus moram admifit per adhaefionem af- te, vir quidam pecuniofus Conftantinopoli inann. 552* morbum incidit, mortemque formidans in ; fectus, quia argentum intuens, protinus arti- pauperes triginta auri libras diftribuit : con- ficium agnovit tortuofi ferpentis , illudque valefcit fubito, & pecuniae expenfze peeníten« $ declinavit, fiquidem argentum iftud torvo tia (haud dubiedaemone impulfore) du&tus, vuitu refpiciens, doemoni dixit: Difpareat rem cum fincero quodam & recto amico, eo- una tecum argentum iítud, tortuofe coluber; que locuplete communicat: qui ad amicum: ad quae verba fumi inftar evanefcens difpa- 3 Repelle, inquit, mihomo, impiam hanc cogi- ruit, fan&tus autem vir Dei iter fuum, tanquam tationem, nec te peeniteat eleemofynse in e» victor, gloriofe profecutus fuit. gentes diftributze, ne Deum, qui tui mifertus : $. Chryf. XIII. In vita S. Odoardi AnglizeRegis le- h. 1^. in te fanitati reftituit tuze, graviter offendas, for- J. ad Cor. gimus, quod, cum ejus fubditi propter bel- teque infaufta & fübita morte repente oppri» j la, quae Rex pater ejus contra Dacos gelfe- maris, atque fine poenitentia diícedas, Sed / rat, magnopere ab eodem patre fuo gravati fruftra: Confilium enim amici fidum omni- t effent exactionibus, earumque executiones no rejicit. Tum amicus: Quando ea, quze tniniltri Odoardi Regis etiamnum . profeque- falutaria fuafi, non admittis, aliud fuggeram )l fentur, accidit, quod, dum pecunia illa ad tibi Etille: Quid fuades? Et amicus vere ra certum quemdam ad hoc deputatum locum mifericors: Age, inquit, huc mecum ad tem- plumadi, &ibi profitere: Domine, non ego, h recondita effet, fanctus hic Rex fuper e-adegn à led 334 Bibliothece JManuahis Concionatorie qm fcd ifte dedit eleemofynam: & ego ibi ftatim mebaturincendio. Denique cum per triduum Pl2- pr triginta auri libras denuo annumerabo. hze voCes adveniente nocterefonarent, popu- )u cet hoc confilium avaro: ad templum veni- lis non durantibus, ad Sacerdotem venitur. b tur, verba concepta pronunciantur, aurum ab At ille accedens jubet tumuli opertorium a- l amico infelici illi in manus traditur:. recepta n:overi, fubmotoque videt aurum quafi in for- fat pecunia, dumm pedem ex templo effert, fubito nace refolutum, in os mulieris ingredi cum fur mortuus concidit, omnibus , qui praefentes flammafulphurea. TuncSacerdos oravitad r aderant, ingenti horrore & pavore correptis, Dominum, ut quia malitia ejus populis fuerat fig qui juftum Judicem laudabant, & celebrabant. declarata, tandem Dominus poenam juberet t Cumautem, qui aderant, Clerici monerent a- ceffare a corpore, & operto tumulo difceffit, [l micum, ut fuam fibi ipfe pecuniam fumeret: vocesque mulieris amplius nonfuntauditae. pÓ d Abfit, inquit, hocfattum a me, imo cogitatio XVIII. Quidamapud Lugdunenfem urbem tqem de ld impia, ut ego Deo devotum aurum, & coelo vixitalaborans, utunum trientem poffet ha- glor.Con- et jaminfcriptumrecipiam, Domini eft, nullum bere; accepíus auri execrabilis íacra fame felf.e. $ 1?9. a mihi inid amplius jus aut poteftas. Quod A- voluit per eam facculi ora replere, juxta il- ne nanias & Sapphira immemores de füo jam ]jum Prudentii nofítri verficulum: Deo dedicato fuffurati, poenas fubita morte, Zluri namque fames parto conquiritur auro. eu füt quemadmodum & ifte, perfolverunt. Deus lgitur de hoc triente vinum comparat, ad- $ enim non irridetur. His illius dictis ab om- mixtisque aquis, iterum per argenteos venun- l Hill nibus mirifice comprobat;s , aurum pauperi- / ? x dans duplat pecuniam. Hociterum, atqueite- ho! bus eft divifum. rumagit, &tam diuturpis lucri fecutore(tfa- $. Greg. XVII. Huicnonabfimile re fert S. Grego- étus, usquequo centum folidos de hoc trien- n Tur.l.de mï glor. MM, rius Turonenfis, accidiffe in Galliis: Mulier . te lucraretur: fed judicium Dei confutavit C. 106. quzedam, inquit, fub (pecie religionis vacabat lucradiaboli. Congerens enim avarus nego- Áeg jejuniis, orationibus infiftebat, vigilabat per- r tiator aurum in facculum, polfeffurus pecu- M'A tinaciter,acloca fan&a devotione fimulata cir- niam unius horae momento , alterius negotia- cuibataffidue, cumqueinhoc colore juitze vi- toris nundioas adit. Éxtractoque triente,quafi LTRV & 9D v txe duraret, immenfas opes a multis fufcipie- aliquid negotiaturus colloqui cum focio coepit. bat, congregabataurumquotidie, & quod de- Erat autem íacculus ex pelle phoenicia, ficut wxcuveeete ] votio chriítiana pro redimendis porrigebat ca- his manu geítare mos eit, & ecce fubito ad- [ frá ptivis, loculisabdebatur occultis, & quze da- veniens milvus rapit eum pedibus, atque de- bantur inopum neceflitatibus profutura, ini- cerpere tentat, putans, a colore partem ali- p quis marfupiis condebantur: nam mulier ef- /quam carnis effe. Sed cum nihil pinguedinis fcit - foffahumo in medio cellulze ollamimmenfam lentiretineo, evolans fuper alveum Araris, de dl 6 impofuit: ibique cum aliquid datum fuiffet,re- quo hicaquas hauriens vino mifcuerat; laxa- : fep f condebat diligenter, & lapide fuüper pofito tumfacculum dejicitinflumen. Atilleappre- claudens, ut nulli pateret occultum. . O terque henfis capillis elicens fe ad terram, fpargens- d ss quaterque execranda cupiditas,que luce frau- que pulveremfuper caput, ajebat: Vae mihi, i de ] t [ at dans homines, demergis in tenebras! Quid qui judicio Dei oppreflus, perdidi pecuniam, (0) Qf plura? Cumolla impleta fuiffet nummis, huic qu2e inique fuerat aggrezata. Nam ex uno COl molieritempusrefolutionisadvenit. Mortua triente centum confecifolidos. Nunc perditis Q l vero Deo, migrans ininferno fepultaeft, poft centum folidis, unus tantum mihi remanfit um cujus exequias Sacerdotes, qui aderant, puel- triens. Vaemihi, ficutfeci, ficrecepi: & qui fey lam ejus familiarem interrogant,quid detanta nihilo eos habui, ad nihilum rediiffe confpi- HU feciffet pecunia, aut fi ea eroganda temporis cio. Talis pecunia, diabole, tua eít, per tale hr ) fuipermifitfpatium? Atilla refpondit, nun- lucrum. deduxiíti Deo inobedientes in tarta- quam fe vidiffe, quod ulli inopum manus mife- rum. Tale enim commercium & in proefenti bit ricordize porrexitfet: aut quo pecunia data de- damni notam ingerit, & infuturo diveríarum £0 veniífet, ignorare feconfitetur: unum tantum poenarum genera parit. Hiol fcio, ait, quod cellula deputatum, regreffum XIX. Sanétius Cicatellus nuper Genuz Lyr, de | LE foras ultra non vidi. Hoec audientes Clerici - obiit 95. annos nactus, Euclio avarus, qui cum imit Chri» effet morti proximus, a Sacerdote inventus li Pat.L.7. Qd ftupent, & quid ex hoc factum fuiffet, diligen- LJ e r ; fet; terinquirunt, totumque crebris ictibus pavi- eft habere fecum in lectulo marfupium num- 5. mentum tundentibus, locus, in quo occulta ja- mis plenum, & alteram crumenam brachio al- U Inis cebat pecunia, tinnirum dedit impulfus, cavo- ligatam, quam identidem exiguis intervallis Ioc,y lr que refonans przodit,quze latebant, & (tatim re- prae metu, ne fublata effet, manu contre&a- moto lapide invenitur auri congeries, & Cleri- bat. Monitus de periculo, tantam auri cupi:ii- fnol leg ci ftupentes tantze fubtilitatis perverfitatem , tatem formidolofam effe, refpondit: Non pof- Epifcopo,quid a&tum fuerat,indicant. Ille vero fum aliter facere. Quo dicto cum fuis idolis N ^ tth commotus, julfit referato fepulchro pecuniam animam exfpuit. m d i 1 fuper corpus exanimeprojici, dicens: Sinttua XX. Prafectus oppidicujusdam in Lufit a- J anusiNi-" 1 tibi, quzecongregafti: pauperibus vero Chrifti nia octavo quoque die confiteri, & SS. Eucha- cius ex- at r non deerit, unde fuftententur. Necmora, cum riftiam fümere folitus, fummam in vultu reli- €"1P^o 4. priva quies no&urno tempore data fuiffet, au- gionem praeferebat, verum fuübjeCtos avare & üot diuntur vocesa tumulo, fletus & ululatus im- cradeliter regebat ; dumque ftudet maxime Q g Tenfe: iuterquas voces hoc maxime refona- opes (jure, injuria) corradere, die quadam jul ignotus fit illi obvius in via, ac litteras reddit, n bat, fe miferam, fe infeligem, quae auri confu- -^ qui 175 Titulus XIV. | Jbaïitïa. * ]« . qui ftatim evanuit, nec vifus uspiam poftea. $ov Praefectus literis acceptis, lectisque, ftatim, l, ds heu mihi! horride exclamat, & amiflis viri- EXEMPLA DOMESTICA. ]« bus, domum inter manus delatus in le&o col- L S;Ignatiüs tantopere averfabatur hoc vi- Vita. locatur: verum in eo cubiculo, ubi decumbe- tium, ut, quo eidem aditum in Societa- d bat, 27.d:emones horribili forma fe obtule- y te occluderet, per triginta dies deliberarit, it runt, quorum 20. flatim intro in hominem ir- an domibus Profeifis jus aliquod ad ftabiles ruerunt, totumqueimmanuiter poffederunt, re- reditus templi reliaquere vellet, & tandem in , liqui vero feptem in eodem cubiculo fe con- negativam partem fe refolverit. Ob eandem tinuerunt. Hoc afpe&u territis omnibus, Sa- caufam etiam vetuit, ne quicquam pro mu- cerdotes mox vocantur, adfunt, & exorcifmos neribus acciperet Societas. D dem adhibent ;; at djemones , operam, inquiunt, l- glm'.colh luditis; Dei juffu huc venimus, nulla alia vo- Il. S. Francifcus Xaverius licet plurima, Vital, r. | ie felï.e.wg, | L] ce ejiciendi: qui foris in cubili funt, citius eaque magnitica m::nera eidem fzepe a Regi- &a. expellentur, quam nos nequam hunc homi- . bus, aliisqueopule.tis perfonis offerebantur, magno tainen animo femper repudiabat, In nem deferamus. Sacerdotes inde commoti, cubiculi dademones aggrediuntur, qui fingulo- navi,licet omnia a Preetore illi abunde fuiffent Ex fuppeditata;non niíi mendicato vivebat. Quae rum peccata, qui aderant, aperiebant. iis cum jam fex emigraffent e cubili, poftre- veroeleemofyrnae nomine offerebantur, conti- nuo in pauperes &in(irmos diítribuebat. s mus, qui fupererat, converfus ad eos, qui in hominem imigrarunt, eumque acriter cru- . IlI. P. Petrus Faber nondum conditis con- H)m.soc, ftitutionibus proprio voto fe devinxit, nun- 1.3. .33« [ ciarunt; Quandoquidem, inquit, reli&i fu- mus a fociis, quid hic agimus? cur non eos quam fe quidquam pro fpiritualibus fun&io- fequimur; qui eo di&o mox omnes factoim- nibus accepturum, ac ne annuis quidem fru- " - petu exceflerunt, atque una fecum infe.icem &ibus liberaliter ufurum , nifi a poteftatem illam animazm ad inferos detulerunt. habente cogeretur, quod ille votum inter l lar.to.r2. magna Dei dona numerabat. " XXI. Reginherus Mifnenfis Epifcopus poft Idem Mogun- Ibid.n.71. ann.1966. «fe&ionemincubic ulum,ubi thefaurum fuum tia difcedens, cuin ei CardinahsArchi'epi— ! . reconditum habebat, fecedens, cum quafi Ícopus Ípecio'a munera obtuliffet, ea remifit fomnum capturus fe inclufiffet , fequenti die dicens, fe non ex iis effe, qui argenteam . fra&is cervicibus exanimis, a . fuppelle&ilem , fed, qui omnia fua fecum (gg*'thefauro fuo incumbens, repertus eft. portarent. Altera autem die cum ei Cardi- | Spec. Ex. XXI. Ufurarius quidam cum fepeliri fe nalis ipfe in Breviarii thecam centum flore- diiï. 6. ex, cum facculo pecunia pleno curaffet, aperto - nos iujeciffet, accepit quidem, ne tantum An- | $4- fepulchro dzemones fub bufonum fpecie vifi tiftitem contemnere videretur, fed omnes fta- tim in Socios Lovanienfes füumma funt cor ejus pecunia implere. in egeíta- S. Greg. - XXIII. Mulier quzedam fimulatze fan&ita- te viventes, vel in pauperes , , "Turon. de ufus erogavit. -aliosque pios glUr. Mart- tis cum aurum pauperibus elargiendum ini- , que congregaffet, illudque poft mortem Epi- IV. P. Jacobus Laynes in exþ'edi'tione A- Hift. Soc, Ícopus fuper corpus exaoime in fepulchrum fricana nihil unquam de con quifitis a fe pro P-1.l.10, conjici jufliffet, aurum quafi in fornace refolu- &egrotis fubfidiis ufurpabat: Nihil unquam "* 94- tuminos mulieris cum flamma fulphurea flue- ab aliis'in gratze memorize m unimentum.ob- a. revifum, ipfaquelamentabili'ejulatu fe ab au- latum accepit, quod eum in magna venera- ro vehementitfime uri, conqueri audita eft. ;E tione apud omnes pofuit. U p Bal'. tO .70 ? XXIV, Quidam zeger cum triginta auri li- 8nn.553- bras pauperibus di(tribui juffiffet, ideoque fu- V. P. Aaroez cum aliquando in Hifpania concionatus fuiffet, finita concione pro con- bito convaluiffet, pcenitentia fa&i du&us ami- fuetudine loci magnam ei pecunize vim ob- co füo dolorem aperuit, qui promifit, fe om- -tulere, in qua repudianda ita certatum fuit, nem ei pecuniam relftiturum, fi in templo co- ut populus ad ftrepitum altercantium accur- Lyr, dt ram altari diceret: Domine, non ego, fed iíte imit Chré dedit eleemofynam. rerit, qui re cognita non íine fecunda admur- Cum autem confenfif- muratione diíceífit. Cum deinde celebris li pit LT fet alter, vix templo egreffus concidit exani- .('L d mis, & periit. quidam Concionator diceret Dominicano cui- s Vita PP; dam dotto & pio, Patres Societatismagnum XXV. Coecus quidam aliis duobus coecis facturum fru&tum, fi univerfi in hoc concio- | '],- 12.C.77. na rravit, fe, quod mortuum quemdam ita ex- nandi modo convenirent, fübjecit Dominica- fpoliare voluerit, ut ne linteum quidem, quo nus: Non in hoc rei füumma vertitur, fed in tegeretur, relinqueret, ab eo apprehenfüm, & X eo, ut univerfi conveniant in factis, Deique duobus oculis privatui effe. verbo gratis ubique evulgando: facile dein, | »'«Niceph." -XXVI. Mauritius [Imperator cum paucis | hit.l. x quantum ad pietatem opus erit, in dictionis 4O. nummis magnam militum manum e captivi- .forma conventuros. o | j tateliberare potuiffet, ex avaritia occidiillos diusee permifit. Unde omnem occiforum turbam Plura vide infra de vir á paupertatis entjloh nottu contra fe coram Chrifto Judice exfur- S. VI. | -tutfæ gentem, & avaritiam ejus accufantem vidit, p juftoque Dei judicio damnatus, cum uxore X - * omnibus liberis -capite plexus eft, , S. VII. 176 Bibliqtkecæ Manualis Cgmz'omtoriæ J $. VII. titiam , qua ha&enus auri cupiditate pofï'e—f--' Wnus N fuslaboraverat, agnoícens, refipuit, mores- m EXEMPLA PROFANA. p! que priftinos emendando, bono communi con- fulere & profpicereftuduit. Meritoigitur Ari- Balthu Qualitas. Cbaväfm-* i ftoteles 3. lib. Politicorum cap. 6. admirabile j.4, 0 fl Maícad. 1. "T'empore Xerxis Regis vir quidam fuit illud parodoxum pronunciavit, quod fcilicet frud^ la difc.5.Ce- Pythas nomine, qui uxorem habebat divitize in civitatibus annonze parere foleant bet. gP fapientiffhimam, atque ad omnem benevolen- caritatem; quod jam addu&um exemplum tiam & humanitatem optime efformatam; evidenterífatis probavit. -Hzecomnia ex ma- Hic fortuito inlocum quemdam incidens, ubi gno illo oratore di&a funto. puriffimi optimique auri venam przedivitem , W. Nidificabataliquando in monte alauda, In Bi !b!, latere, certis ex veftigiis deprehendebat, om- & quotidie accedebat ad S. Francifcum, ut ci- P2up.lit.L; Q€ 1ra. nes conatus fuos, cunctorumque fubditerum bum pro enutriendis pullis acciperet, quos ut fuorum vires, induftriam & labores tanta cum domum daxit, & major ex pullis roftro mino- vehementia in aurum illud ex imis terrze vi- res appeteret, ac cibo prohiberet, vel privaret, r mon. 2 p? n Íceribus eruendum applicuit, ut, pofthabitis exofus S. vir tantam cibiaviditatem , & inhu- Bcat, cun&is ruris, domuumque fuarum negotiis, manitatem,velut ad rationis capacem, inquit: qi huic uni labori intenti effecogerentur; unde fid, Inhumana & infatiabilis alaudicula; malam I fattum eft, quod omnia non folum tribunalia inortem obibis, necerit ex carnivoris animali- quiefcerent, verum etiam agri fylvefcentes, bus,quod velittuis carnibus vefci, Ita accidit, 1 Ibid, nil nifilappas, fentes, & tribulos germinarent, namin vafculum aquae, quod ipfe vir fanctus hortiquoque & oliveta in mera degenerarent pro potu earum appofuerat, alauda cadens H . deferta, vites denique nil nifi otiofos & infce- fuffocataeft; ex quo extra&ta felibus canibus- Y fü cundos germinarent pampinos, adeoque ubi- que projecta, ab omnibus manfitintatta. que intra breve tempus tanta unicuique do- . MI. Juftinianus Imperator tam in*explebilliEvagf-'-U V em, 1nui invaluit egeftas, ut mulieres regionis il- ginDom. af avaritia fuit accenfus, ut omnia fubjectorum t ?? . liuslachrymabund:e ad palatium Pythze tur- bonahis, qui Magiftratus adminiftrabant, ac Ij g Q ynatim accurrentes a prudente ipfius conjuge tributa collizebant, autnulla de caufa infidias | 1 opportunum plangentes popoícerint fubfi- hominibus ftruere volebant, ob auriamorem dium, idquod ab eadem protinus promiffum vendiderit. Hinc innumerabiles caufa falfa $ pf fuit. Acciditautem,ut Pythas certa quadam convicta ompibus fuis bonis mul&avit. lon, $.. d m ex neceffitate aut voto exftimulatus, peregri- IV. Crumus Rex Bulgarorum, quia non po-Zonar. t.2 f Y nationi cuidam in remotum locum inftituen- terata Nicephoro Imperatore anf*tantinopo;inNïæPb- ] dae fe accinxerit; quo e domo fua abfente, hi litano pacem obtinere, nifiiniquiffimis condi- uxor ejus quicquid ferculorum adlautum ali- tionibus, ira accenfus, cum paucis militibus quod inftituendum convivium defiderari po- eum aggreffus vicit, & caput ejus abfcindi, cra- bi terat, ex mero puroque auro per artifices ad- niumque poculi in morem auro obduci voluit, a hibitos ea, qua fieri potuit, cum induftria &in- ut velfic alii fitim extinguerent illo capite, cu- genio fabricari fecit: Quibus omnibus rite jus avaritize fitis fedari non poterat. . n Märchant, yerfe&is, Pythas domum reverfus, coenam fi- M. Cum Jurisconfultus quidam injuftze J bi apponi poftulavit; quapropter fagaciffima caufze patrocinium fufcipere nollet, follicit 94-in Tuba qu Paftor. tr, conjux ejus, ingentem ferculorum appara- tor multos aureos, quibus bellatorum cata- 2. le&t. c. 1at tum ex auro vivaciffime expreffum menfee phraczx imagines impreffe fuerant, obtulit; 1.or. m inferri juffit, quem quidem avarus princeps quibus vifis Jurisconfultus, eheu, inquit, ca- n n primitus fummacum voluptate & complacen- ptivur i me tenes; quis enim tot armatis re- du tia luftrando probavit, moxtamen famis vehe- fiftet2. VI. Caligula Imperator tantopere auro & ,Sueton.*'; mentiaexftimulatus, veros, non fictos, nutriti- 3 ferecil, vos, non vero aureos fibi coenaturo cibos po- argento dele&abatur, ut fzepius in thefauris €33-Yit- i demort, : W pofcit, unde fagaciffima mulier optimam (ejus fuis cum magna voluptate fe volutaret. ; ? ita nimium auri inveftigandi ftudium & avari- VII. Caliphas Babylonis Rexturrim habe- Faber in Dom.x6,. TC tiam reprehendendi) occafionem na&ta, his bat auro, atgento & lapidibus pretiofis refer- lic eum verbis aggreffafuit: Annon vides, opti- tam, & tamen obfidione cinctus perire ma- poft Pent, Unbt conc. 4. memarite , quantam ha&enus perexceífwum luit, quam thefauro aperto milites evocare j h Lu('. ] illud probrofumque auri accumulandi ftudium ad defenfionem. Unde captus, & eidem tur- tibi, fubditisque tuis accerfiveris egeftatem, ri inclufus fame periit cum hac objurgatione : ':: fer & univerfalem miferiam ; ex.quo fubditis I nunc, & famem depelle thefauris tuis, quos E tuis a fummo diluculo in feram usque noctem tam avide fitifti. f in plures jam annos auro egerendo a te plus VIiI. Tomyris Scytharum Regina Cyrolbid, | a nimium adftriGis, aratri ftiva quiefcit, terra Perfarum Regi a fe czefo aurumin os infundi, j alfim tui folius culpa in eam usque fterilita- & dici jufit: Aurumfitifti, aurum bibe; OC, Cem f i tem redacta fuit,ut prae nimia fui infoecundi- tatevix pecoribus pafcendis & nutriendis ger- Fuga. [X. Crates Thebanus fuas divitias in 122- Enert, 1.6. lp men illius füfficiat. Hacque efficaci, licet J cef brevi invectiva effecit, . ut univerfali regio- re abjecit, dicens: Abite peffüm malz cu- ld o$ num illarum fami folerter pariter & fuaviter piditates: ego vos ll sgta a vobis. merga-m, ne ipfe mergar pa fuerit provifum; fiquidem magitus ejus ftul- * li w iXæ Ba- Jiulus XIV. | dvaritia. 17 Solinus uv Babytaceni repertum aurum defodie- XIL Sicat porcusnon nifi po& niortem aliis S, Bonav, |e €. 30 bant, ne ejus ufu polluti æqultatem corrum- eftutilis; ita avarus in vita inutilis eft omni-in dieta l perent. bus, .poft mortem pluribus omnia fua relin- 58lut.tite Balth, XI. Princeps quidam tantum malum cte- quens prodeft. t Chavafius debatavaritiam effe, ut, fi improbis fubditis 1. 4. de: XIIL Sicut per infaniam mente emoti, res S Da(l.6, t Prud C2. fuis longam & magnam creare moleftiam vel- non ut fünt, fed pro morbi fui ratione quaevis in diteft, let, divites eos faceret, quippe cum divitiis in- r imaginantur: Sic anima tua ab avaritia pof- gentem curarum farcinam accepturos. feffa, cuncta aurum, cuncta argentum refpi- cit: Libentius vides aurum , quam folem: $. VLII. Ia Bry quazecunque vides, in aurum verti cupis, das- Püp li l SIMILITUDINES que operam,quoad poffis, & liceat: Quid enim rYerum non molms movesque unius auri ,ein, Quahta:. gratia? l*rumentum tibi inaurum vertitur, . Staplet. e. T. Vinum in aurum concrefcit ,' lanze ipfe trane - $. inDem. SlCLft infantes & pueri magisamant unum feunt in aurum , omnis mercatura ftudium 2. poft pomum quam totum regnum; ita ava- Pent. xi pluris faciunt parvam terrae particulam ; omne tuum ac folertia, conciliat tibi, fugge- quam integrum regnum coelefte. ritque aurum. ä: Ibid r d Il. Sicutanguilla, quo magis ftringitur, eo XIV. Sicut fterquïhmum quidem dlfper—ï* Ber Man&ü minus tenetur ; fic terrenze divitiae, quo ar- fum utileeft, agros enim uberes reddit: con- lfCK- &ius eos ample&nnur eo minus noftree funt. - gregatum vero non tantum eft inutile, magls n.'16. lbld. HI. Sicuttalpafodiensterram fuper fe con- auteminquinat , & foetet, fic divitiee difpertze . gerit; ita avarusterram effodiens & coacer- fructiferum reddunt agrum humani cordis, ä vans, eam fupra fe ponit, id eft, dominum congrpgatæ vero amatorem faum inquinant. fuum conítituit. Fuga. j Em 14. - 1d; them. IV. Sicutis, qui cacumen altiffimi montis XV. Slcut fublata & radicitus evulfa arbo- Manti 10 2 S.in Dom. afcendere cupit, ineptiffime ageret, fi multis ris alicujus radice, omnes quoque ejus fron- difc.5. n.3 Pent. lj.pO oneribus humeros gravaret, ita non minus des, flores & fr uctus deficiunt: Eodem quo- ftulte agit, qui altiffimum coelum confcende- qae modo füblato affe&tu inordinato ad bona re volens, divitiis terrenis fe onerat. temporalia, animas quoque puras & immacu- ä S. Chryf. V. Sicut, qui metallis effodiendis operam latas remanere déprehendetis. hom. 5o. .dant, potiffimum aliis laborant, fibi autem vix ax, XVI. Sicutputeiilli, quiidentidem exhau- S.Baf or.4 Zontrt3 fexm. I2. paucos nummos lucrantur; ita avari pofte- riuntur, longe elegantiores czeteris effe folent: LU . fis potius, quam fibi in d1v1tus coacervandls fic etiam divitizeillae, quze quiefcunt, & repo- Jaborant. nuntur, nullius ufus exiftunt; at quze moven- Vl. Sicut, qui hydropelaborant, quo magls tur,& hincinde tranfeunt,fummam utilitatem . bibunt, eo plusfitiunt; ita avarus, quo plus fru&tumqueafferunt. Audiamus denique pro acquirit, tanto plus defiderat. conclufione, quisnam ex mente D. Chryfofto- . VII. Sicut cuftos in vinea erigit 1 übl um- mi dives appellan vere mereatur: Dives eft, braculum, ut cuftodiat non fuas, fed alienas non qui multa poffidet, fed qui multalargitur. )Mal*' PHH!; -ites, (1pfe enim vix delibat uvat) ita avarus XVIIL Sicutagricola prudens, qui viam,per S. Bernar, jn Tuba quoquefumma cura & anxietate cuftodit the- Pattor, tf quam neiinem vult tranfire, foífatis preeci- '9-2-f-45. * 2 C Te l(l faurum fuum, non fibi, fedaliis, cum1pfev1x dit, ac palisin terra confixis, applicatis pun- Job.27. modicum deeofumereaudeat. Unde Jobait: gentibus fpinis illam obftruit, atque munit y. 18. Edificavit ficut tinea domum fuam (id eft, ut, fic nempe fapientia Dei in itinere divitiarum dum zedificat, deüruat) '& ficut cuftos fecit pofuitanguftias multasin.eas acquirendo, fol- umbraculum licitudines & timores in eas amittendo, ut fic Senecal £Sucton. - VHI. Sicut viator ftultus foret, fi 1tmere faltem impedirentur homines per talem viam sc,gg v:r, demort Jam prope finito de magno viatico angeretur ; turmatim currere ad infernum. Unde Deus Se- ita non minus ineptit, qui, cum cras forte apud Ofeam diviti cuidam avaro dicit : Faber i ^moriturus fit, de bonis hic accumulandis fol- giam viam tuam [ginis. Dom 160 f licitus eft. XVIII. . Sicut, qui fpinas laxatenet manu, Did.Stell, ?Oü penf; S.Ambr. " cori C IX. Sicuthi, qu1 per mfamam mente aba— non pungltur aculels fin veromanum contra-in c 8. " fup. Luc. lienati funt, non jam res ipfas, prout funt, hat, quo magis contrahit, eo magis fauciatur ; fic d1v1t1æ, ü manibus extenfis, id eft, hberah- afpiciunt, fed prout phantafia easdem reprze- fentat; ita mens avari vinculis cupiditatis ad- bus geras, noxi?e non funt ; at vero fiarctius & fcm&a, femper aurum & argentum credit fe avidius utaris & comprimas, mirum eft, quam tractare , etiamfi alia negotia tra&et.- non modo ammam, fed etiam corpüs enef» i Granat.in. X. Sicut Abfalon capillis in arbore fuipen- Vent loc.cem. fuseft. muloaufügiente; itaavarusin finevi- Damnum. / tze a fuis poffeffionibus deferitur, ipfo mifere XIX. Slcut infernus, quantoscunque de-S. Ang to, interea per cupiditates fuas pereunte. voraverit, nunquam dicit, fatis eft: fic etfi ! defal, omnes thefauri confluxermt inavarum, nuün- do& e Engelgr. :O, cæh XI. Sicutvas vino oppletum & occlufum, Enert.l f etiaii laxato epiftomio, guttam non emittit, quam fatiabitur. in feíto S. ita avarus divitiis repletus nec obolum dat XX. Sicut aviculze, quoe retullaqueatæ aut Manfi dif, Matth, $.3 páuperibus, quia vacuum, id eft, defectum & vifcoinnexeecapte funt, continuo quidem ex- 20.n 7 jnopia pati timet. panfis alls volare nituntur, fed quo ma]or eft R. F. Lo/m Bibl. Man. Toin, f. Qa- 178 Bibliothece WManualis Coucionatorice 1276tem rum ad volandum conatus , tanto alas fuas XXX. Sicutaraneus feipfum evifceratpro Marchant; i copiofiori vifco imbuunt, & tenacius retinen- inanitela texenda, & tandem per fcopam con- in tubaSa- Cer L tl'. 2. U4 tur, &a volatu plusimpediuntur; idem quo- volvitur, & in ignem mittitur; ita avari per (10 ü quemultis accidit animabus, quae bonis hisce labores inutiles teipfos confumunt, & tandem le&, IO. l " p€C terrenis debita quidem cum temperantia & inigneminfernalem prazecipitantur. ITIH.- Jus fobrietate frui & gaudere volentes, attamen XXXI. Sicut mare fine fluctibus nunquam s,Chryf.. f tU confpicitur; ita avarus nunquam fine follici- ho 29. im | poítquam illoram dulcedinem deguítarunt, tl tanto deinceps cum affectu illis feie immer- tudine, tremore, curis, periculis invenitur, Matth. ipti gunt, utabillisfeexpediri, autilla affectu fuo cum ante, quam priora componat, pofteriora deferere nunquam polílint, iucidunt in tenta- fuccedant. k « eP pl i iionem, €9 in laqueum diaboli, €$ defideria multa XXXII. Sicut, fi quis videret latronem a- S. Chryfz (l fit inutilia €$ nociva, qug mergunt homines in infer- liis perfylvastranfeuntibusinfidiantem, fpo- conc. i. / liantem & mactantem, haud dubie non bea- eLaz. ((2l aum. Tim.r. c.6. v.9. Ü $. Ant. XXI. Sicut tinea vermis veftimentum, ita tum, fed miferum przedicaret propter fcele- P'ad, in avaritia mentem corrodit; unde tinea dicta rum gravitatem, & fupplicii fubeundi pericu- i Dor. 6. ]um; ita nec avari, licet nondum in manus P oft eft, eoquodteneat, & eousqueinfideat, quo- ]it b aích, usque corrodat; fic avaritia mentem avari Judicis venerint, quia tamen , certo venturi, eui 4 corrodit, ut plena multiplicet, fed fecundum graviffimeque 2eternis fuppliciis caftigandi (ur muitiplicationem fuam plus efuriat. funt, felices, fed potius fumma commifera- fl Staplet. XXII. Sicut vifcus utramque aviculze aleam tione;digni cenfendi funt. 1 text. 6. in conftringit, ut furfum ferri nequeat ; ita cupi- fdacus Dom 2. E',ï". inc fü pott Pent. ditas intellettam-& voluntatem detinet ava- P $. IX. ia e ti, ne furfum feratur. S. Chryf. XXIII. Sicut flumina ex parvisinitiis exe- MEDIA fic hat, ho.7.in uptia, paulatim incrementum intolerabile in avar, ia avaro nihil efl [celeflius, atque adeo ni- Eccl, to, progreífu accipientia, demum impetu violen- iQE hil abominabilius apud Deum, tefteV:9. us Siracide; &meritoquidem 1. Quia animam N to, quidquid objicitur, fecum trahunt; ita a- vari, potentes, quo magis crefcunt, eo magis propriam venalem habet. 2. Quia Deum ip- opprimunt, & per oppreíforum ruinas ad a- fum cum Juda pro pecunia vendit. 3. Quiain [ plurima alia fcelera , proefertim contra frater- [ lios opprimendos feruntur. Staplet. XXIV. Sicut terra, quze aurum ex fe pro- nam charitatem & juítitiam commitfa praeci- qüe text.3.in ducit, ad caetera omnia fterilis eft; fic anima pitat. 4. Quia eftidolorum fervitus, dum au- Tiof Dom. 14. rum & argentum pro Diis habet, & adorat. que poft Pent, auri cupida ad nihil aliud, nifi ad illud coa- tiei cervandum, utilis eft. II. Quiavaniffinus efl labor avari, ficut ara- Luc. 12. lbid. XXV. Sicut navis pretiofis mercibus onu- nei, cum modico tempore divitiis frui polfi t V. 20. Y ? Proy, » . 17 fta, dum in mari flu&uat, jucundiffimum eft meritoque brevi auditurus fit illud Chrifti *v. 16. pto domino fpecaculum ; at in portum delata Stulte, hac notte animam tuam repetent à Eccl. 1o. üe mercibus fpoliatur, & nihil nifi f2eces & for- te; & qua paraíti, cujus erunt? . Hinc Sa- v. 1o. m M | des retinet; ita avarus in hoc mundo ple- lomon, quid prodeft ftulto habere divitias;* 79V.tr- LJ nus divitiis, fecundo vento navigare videtur, cum fapientiam emere non poffit? Etite- ]u Luc, m, fub mortis horam autem fpoliatus terrenis rum: Quid prodeft poffeffori, nifi quod cer- Vü nat divitias oculis? Ne opibus, cum fu þis pgc?atixs & fordibus nudu; que enim prodïunt Dus manet. divitize in die ultionis. . o Staplei. XXVI. Sicutluna non patitur eclypfin, nifi ]II. Quia mille curaruiz €9 affli fionum ce;ufa Ien text. 2. in i Dom. cum plena eft, & tunc maxime diftat a fole; efl avaritia; Quis autem ultro einfpinas con- ànt: ita homo tunc maxime obfcuratur, & a Deo Jiciat, & inter illas miferam & doloribus re- COR Sept. fertam vitam vivere cupiat? Quis fiti perpe- 1 recedit, cum divitiis plenus eft. Ti Ibid. XXVII. Sicut afpis, ne vocem incantato- tua vexari quam modico potu contentus effe hi malit? Atqui nunquam fatiari novit cupidi- bus; ris audiat, alteram aurem cauda, alteram ter- tas tefte S. Ifidoro; femper enim avarus e- S.1fid l.a. i j raobtegit; ita avarus, ne vocem Dei ad con- pora verfionem vocantis audiat, utramque auremi, get, quantoque magis acquirit, tanto plusde fum. b ; -—i'f BEm'fe U de(i quaerit; nec folum defiderio augendi crucia- - " intellectum fcilicet & voluntatem j tur, fed etiam amittendi metu afficitur. bon(.-c.4x. TM Pl divitiarum occludit. cupiditate Qu IV. Quia avaritia eft morbus. prope incurabi- l Qam l"aS.conc. XXVIII. Sicut Mercurius feu ,argen;tum vi- li : Quemadmodum enim, qui acutze bilis 4.Dom.16 vum naturali inclinatione auro & argento fe Wn fervorefebricitant, non folum non extinguunt J Greg. ] poft Pent. (5 t , tamque firmiter ea apprehendit, ut ardorem potu, fed magis accendunt ; & ebrio- .in non nifi per vehementem . ignem feparari fi quo plus potui indulgent, tanto magis au- Vgug,ngom queat, & tuncipfe infumum abit ; ita avaritia NG gent fitim; itaavari, quo plura poífident, tan- Q ad aurum & argentum quidem quzerendum to plura cupiunt, atque adeo nunquam curan- impellit, fed ubi hzec acquifita funt , ipía in tur, nifi, quod rariffimum & difficillimum eft, fumum abit, & evanefcit. Tüm divitias contemnant, & abjiciant. He&or XXIX. Sicut vermiculus ferius gignit ex "W. Quia in manifeflum jalutir amittende p*e: Que; Pintusin Dlefe c. 3. Da- fe fila quzedam, ex quibus conficit folliculum, riculum pracipitat ob rcflitutionir diffiuliatem : ferat niel. in quo reconditus moritur; ita dives cupidi- ut enim qui profundo luto immerfus eft, vix i tate & avaritia ductus ex fuis opibus fepul- fpem concipere poteft emergendi ; itanecava« (( T'edi chrum fibi in inferno conflruit & parat. rus divitiis immerfus iäcilie emerget, nifi po- Vior ten- : Tüuls XIF. -Jvm'z'tia.' 1*5 4é 9 '.Marchanæ Mab.2. v.6tentiori a manu extrahatur. Hinc Abacuccla- Ambrofioita f'crï.bit $ BINVTS ) pinacrucians cogitatio s. Ambr, Cetd t L & mat: Va ei, qui multiplicat non fua. Ufque- eft compaàrandi divitias, labor in illis augendis ferm. 2r. -quo aggravat contra fe denfum lutum ; Et & cumulandis, timor inillis amittendis, dolor — Marc.ro, Chriftus : Quam difficile eft confidentes in in eis expendendis. V.24. pecuniis in regnum Dei introire. EtS. Pau- At .x. lim, Ó. X. Quiabona, de quibus avarus gaudet , fon hO 39. V. 2. lus: Qui volunt divites fieri,inciduntin ten- Jeiipfius, fed alieua fuzt , uti S. Bernardinus o- at tationem & laqueum diaboli, & defideria mul- ftendit hacfimilitudine: Sicutfi videns canem ta inutilia & nociva, quze mergunt homines in aliquem, duos hominesinfequentem; &agno- interitum & perditionem. Ícere velis, uter ex illis canisillius dominus fit, Senec. ep. $ C VI. Quia sihil hozine indigniur, quam opibus id melius experiri non poteris, quam dum duo tont, ; €il. hiare: Quid enim aurum, argentum, marga- illihomines ab invicem feparantur; fic divitiae ritzefunt, nifiterraautlapis? Quam turpeau- delo, temporales non apparent, cujus fint, hominis, tem eft, hiscoraffigere? Hincre&e Seneca anmundi,fed cum mundus ab hominefepara- dixit,ipfam naturam nos ab hoc vitio abfterre- tur, tunc manifefte apparet, quod proditor *e, dum nulli vitio nos conciliat, fed integros ac liberos genuit. Neque aliquid, quodava- mundus illas Ls dedit, fed mutavit. Pedibus ritiam irritaret, in aperto pofuit. $ X. enim aurum & argentum fubjecit, calcan- MEDIA. dumque ac premendum dedit; vultus autem noftros in coelum erexit. ; Didacus ; VIL. I. Se geregrinum eflimere, uti S. Bafiliusagno- S. Baf, au. Stell. in c, ro Quia avaritia nemini prodefl, multum ve- vit, dicens: Exilium haud agnofco , qui3.20.v 38. re.Luc. nocet , uti recte Didacus Stella advertit, di- nulloloco circumfcriptus fam, & neque ter- cens: Superbus & arrogans ampliffimas aedi- ram hanc, quam nunc incolo, meam habeo : ficatzedes , & ita zedificatores, famulosque a- univerfam terram Deieffefcio, cujus fum ad- Lcd,qo, lat, neceffeeft: Helluo piftoribus, venatori- EV' 90 vena & peregrinus. Idem etiam Chriítus in Haymo in bus, cauponibus edacitate fua prodeft: & fic peregrini pecie apparuit, utnos, quimembra €24 Luc. aliis emolumento funt alii peccatores, quodin ejus fumus; in hac vita peregrinos & advenas "divitibus avaris multo aliter fe habet; nam 4 nos effefentiamus. Hinc S. Bernardus dixit: S.Berm.ad przeter hoc, quod nemini ex ufu funt, reipubli- Obfecro, in peregrinatione hujus fzeculi,in mi- FF. de cz&e fumme nocere folent, frumentum reliqua- monte litia hac fuperterram, zedificemus nobis non Dei. que neceffaria affervantes, & in tempora ca- domos ad habitandum, fed tabernacula ad de- riora reponentes,pauperes aflligentes,omnes- ferendum, utpote cito inde evocandi,& migra- quefümmis incommodisafficientes. Nec pa- turiin patriam & civitatem noftram. IN tientibus avarus compatitur, necmiferis fub- y,20, A. Calleflis gatrig meminiffe, quiaibi eftdo- S. Chry- Pror , ] venit,vel miferetur,fed offenditDeum,feipfum, mus noftra, ideft, in coelo, ibi etiam omnia re- fol.ho. ra. 'Y.16, proximum; nam Deoretinet debita, proximo Bcd. 10, condamus,nihil hic penitusrelinquentes,quic- !^ Matth. denegat neceffaria, fibi fubtrahit opportuna, quid enim hic dimiferimus, amittimus. Sicut l 3.10, Deoingratus, proximo impius, fibi crudelis. enim viator, quanto magis ad vize fuze termi- Prov.tl, Stell. inc, VIII.. Quianau[zaom caleflium creat ; Non ali- '.V. 40 num appropinquat, tanto magis gaudet, & ex- 14€ ter, quamfiquisad magnum & lautum convi- fultat, animumque refuniens tanto celeriori viuminvitatus, morceimpatiens vilibus dapi- greffu progreditur: ita quoque anima fidelis, bus fe adeo in principio ingurgitaret, utpoftea quae oculos fuos in coelum defixos tenens, ad omniedendi appetitu amiffo, reliqua comede- iter fuum, quantumvis difficile, profequen- re non polfet, jam enim inedize fatisfecerat, dumanimatur, omniaque obftacula facile fu- antequam lautioribus cibis fruitus erat. Hoc perat. HincS.Laurentius Juft. dixit: Validif- S. Laur,- contingit quam plurimis, qui naturale defide- fimum contra przefentis vitae illecebras medi- . 1. deca- ' rium divinorum bonoram, quod Deus homi- camentum eft, futurze vitze habere notitiam ; !9 cenn. ) nibus, quafi quamdam coeli famem dedit , re- absque zeternze vitze guftu & fcientia iftius non busterrenistradunt, & itainebriati bonis tem- habemus contemptum. Quod confirmans S. poralibus vivunt,ut 2eterna coelorum bona non glitla S.gerll.fe. Gregorius, fi femel, inquit, quisqueadzeterna | de fum. defiderent, dicantque: ANaufrat animanoflra [u- fe erigat, atquein his, quse incommutabiliter bon. P € 4 n£8. p rifo iflo levil]imo.. Unde prudens negotiator, permanent, oculum cordis figat, prope nihil qui videtin divitiislaborem, in honoribus poe- effe confpicit, quicquid ad finem currit. nam, invidiam ingloria, facitfarcinam fuam, III.. Z'auitatem rerum mundauarum confidera- S. Greg. Nyff.tr.x. mündi contemptum, & fugit rt, nam, utS. Gregorius Nyffenus re&eadver- S. Greg. oin d IX. Quia ammavehémenter cruciat, uti S.Gre- tit, omnia, quibus in hac vita mortalium curaze i" Pfa 1070 $ goriusindicavit, dicens: Quis mihi unquam - C n s diftentantur, inanis quzedam opinio funt, ni- ?Sillg.LüC. crederet, fifpinas divitias interpretari voluif- hilque fubfiftens; opinio eft honor, dignitas, fem, maxime cum illze pangantjiftee deleGent, generis claritudo, fuperbia, elatio, divitize, & & tamen fpinze funt, quze cogitationum fua- his fimilia. Unde & Seneca: Nemo ex his, Sen.ep go rumpunctionibus mentem lacerant,& cum us- quos purpuratos vides , felix eft, non magis, quead peccatum pertrahunt, quafi infli&to vul- quam illi, quibus fceptrum aut chlamydem in nerecruentant. Étiterum: Quistalenon mi- Ícena fabulze affignant. / feratur? anguítatur abundantia,conftringitur, IV. JDamna avaritie perpendere ; Quze S. Bo- S. Bon. ia & coanguftaturex opulentia: ager ei non tam naventura explicans textum illum Apoc.3.17. €- Apoc. reditus largiores, quam gemitus attulit gra- quia dicis , qued dives fum €9c. indicat, dicens: viores. Salmeron quoque de hiscefp iz;is ex S. Nota hic, quanta fint infortunia avari, eft enim 2 i R, P. Lolm: szl Áan, Tom, 1. Tni- 180 | Biäliotkkcæ Manualis Concionatorie i ritize lenimentum magis proleft, quain fi pes $ mifer, quia divitias cum labore acquirit : pau- cunias minuendo evomat. Hinc Plato cui- Stob. f. g. per, quia cum dolore petdit: coecus, quia ni- r hil aliud refpicit; & nudus, quia nihil aliud dam pecuniis cumulandis femper intento di- injuft. bonum facit. cebat: Oimprobe, ne poffeffioni augend:ze ftu- f PfOfp.. [^, devib S.Bern.in V. 24 veras €9 cale[ler divitiar anitum adji- deas, fed cupiditati minuendze: Sibiergo ap- | contenff ; fe.Sexag.cerye; ita S. Bernardus fuafit: Fratres, fi di- plicetavarus Spiritus fantti confilium per 5i- Ecd. ar. 64160 ll . racidem datum: Si coa&us fueris (a tuis cupi- V- 25 vites effe cupitis, veras divitias amate. Verze Q divitize funt non opes, quas mundus offtert, ditatibus) inedendomultum , furge e medio, l fed virtutes, quas animus poffidet. Hinc & & vome, & refrigerabitte, & non adduces cor- fí Ma"rc. 6. peri (& animo) tuoinfirmitatem. Chriftus monet, has proe aliis queerere, ut pi quas nec fures effodiunt, & furantur, nec ti- fe nea & zrugo confumit. AUE i S.Greg.h. Vl. Brevitas vite perpendere : nam, ut S. ASCETIC A. at 82.in Ev. Gregorius ait, longa noftra defideria incre- primis noffe debetafceta: 1. Quibus po- Hugol. de g pat vita brevis. -incaffüum multa portantur, I..In tiffimum modis committatur, nimirum €iaui, ti S.Aug. de cum juxta eft, quo pergitur. Aft S. Auguftinus fi cenfid, confirmans, avaritize morbus, inquit, nun- quatuor illis, quos Hugo fequentibus verbis «f dif, indicavit: Quatuor funt in rebus poffeffis ob« quam melius compefcitur, niii cum dies mor- Ab n tis fíne oblivione meditatur. fervanda,nelicitainjufte quaeramus ; autinju- ls Matth. 6. - VII. Aegnum Dei, E9 juflitiam ejur ardenter fte acquifitis illicite fruamur: nemulta quam- v. 34 vis licite poffideamus: nelicita illicite defen- Qd quaerere ; fic enim radix avaritize, fcilicet timor qi inopiz & indigentize tollitur, cum vera fit pro- damus. Maleenimacquirere,autmale uti ac- miífio Chriftiafferentis, talibus omnia neceffa- quifitis, delicito facit illicitum, multa fibi poffi« QU dere propinquum eft cupiditati, & fic quando- fir ria adje&um iri, uti S. David expertus eft, di- d Pí22.v.1.cens: Dominus regit me, & nihil mihi deerit, quequod nimium diligitur, male defenditur. inloco pafcuze me collocabit. Il. Noffe pariter debet modum legitime & f cum fru&u etiam fpirituali rebus polffeffis u- ob N S. Aug. VIIL Dei amorem augere: namtefte S. Au- Greg.b. fuper P. guftino, augmentum charitatis eft imminutio tendi, quem quidem S. Gregorius pulchre in-9: inEv. cupiditatis. Si Deum amemus, inquit, num- dicavit, dicens: Si cunc&ta mundi relinquere* " t .3nos omnino non amabimus. Erit tibi num- non potes, fictene, quze hujus mundifunt, üt j al mus inftrumentum peregrinationis, quo uta- per ea non tenearis: ut terrena res poífidea- ris ad neceffitatem ; non adirritamentum cu- tur, non poífideat. Sit res temporalis in ufu, t zeterna in defiderio; hzecinitinere, illautin '; | t piditatis,quo fruaris ad delectationem. Utere mundo, non te teneat mundus: quo intrafti, termino. Quafi ex latereafpiciatur; quidquid Caff.l.. iterage: exifti, nonmanfurus. Certe Caífa- in hoc mundo agitur. Ante nos autem tota. | U lt c. I- fint nus ait, hoc vitium naíci ex torpidae mentis mentis intentionefpe&tamusilla, ad quae ten- $. Greg. ignavia; cum juxta S. Gregorium avaritia dimus. Nam & omnia retinendo relinquimus, 1.30 . mor. non foleat evenire illis, quiin via Domini viri- fi fictemporalia gerimus, uttamentotamen- (e5 c. 16' te ad aeterna tendamus. m liter currunt, quibus dicitur: Viriliter agite, Et hoc eít, quod r-Cor.g.- v 29. pot & confortetur cor veftrum ; fed his maxime, Apoftolus fuafit, dicens: Reliquum eft, ut, qui Staplet, ls uxores habent, tanquam non habentes fint [] um bon qui effoeminatos greffus gradientes per blan- * text.5.in dimenta fzeculi refolvuntur. &qui utuntur hoc mundo, tanquam non utan- Dom.rg. TC S. Ambr. IX. £xitum avaritig funeflusu frequenter me- tur. Sicut enim is, qui in aqua fübmergitur, poft Pent. IijAug fe h. periculo caret, quamdiu caput extra aquas i jnde div.f : ht fup.Luc. ditari; curenim , quze ad ufüm diuturna effe | non poffunt, ad fuüpplicium diuturna depo- liberum tenet; fic qui divitiis circumdati & genl fcas? inquit S. Ambrofius, caveinfidias, ca- immerfi/funt, periculo vacant, quamdiu ca- ia put liberum eft, feu cor non adhzeret. PorroS. Bruno S.Greg. ve fraudes; nam avarus , tefte S. Gregorio, . de imit, tf Paft. P-3- more avium captus, cum efcam rerumterre- quomodo divitiis utendum fit, S. Bruno e Chriftiin Minqos Y €. 21. narum avide confpicit, quo ftranguletur pec- tiam indicavit, dicens: ui; volunt divites fie- P paupert, t cati laqueo, non agnofcit. ri €?v. Ecce, qui volunt fieri, dixit; non qui nj S Ambr. X. Pauperibus dare divitiar, €9 fic in patriam funt: cupiditatem damnabilem oftendit, non . 6 T divitias: poffunt divites effe, & boni, fed illi C€7. de przmittere: quid enim hoc melius bono, in« bos Naboth. "Q íit S, Ambrofius, fi pauperibus largiaris, in de quibus dicitur: Divitim fiaffluant, nofite cor ciori ot .quo tibi Deum debitorem quadam pietatis apporiere. . Cor autem apponit, fi aliquid agat Titelman, bisfi Luc.r6. foeneratione conftituas ? Hinc ipfe Chriftus eorum, qu2e faluti officiunt, five eorum, quae in Pf. 6r. Uti S. Abra- bido v.). - faafit, facere amicos de Mammona iniquita- falutaria funt, aliqua. omittat. bile. tis. ham fecit, de quo S. Laurentius Juftinianus s. Laur. Rofign.l 2 dixit: . Cum locuples effet, inquit, nequa - Juft c 4.L. ent de difcipl. XI. Chrifii inopiam frequenter. pzrpendere : .igu. Vitze, l CQH. l ^ Vl Quid enimindignius, quam utfervus abundet quam inordinate divitias dilexit ; unumquem MIHWW c 16. divitiis,Dominofummamindigentiam patien- que Deus non fecundum affluentiam rerum, fed fecundum inordinatum affectum judica- Tier te? quid abfüurdius, quam ut difcipulus ma- MU gnifaciat opes, quas Magifter fuus fapienti(fi- bit; nec diviti obfünt opes, fi bene utatur, dle mus verbo & opere fpernendas effe docuit? nec pauperem egeftas commendabilem fa- mori XILl. Emoveré divitiar animum gravauter: fi- cit,fi inter fordes & inopiam ambire non de- Tefufr cut enim ei, qui ftomachum gravatum fentit, fierit. Habeat homo multas facultates, fi Af fuadent Medici , ut medicinam ad vomitum in eis non extollitur, pauper eít; non ha- ter EU li provocandum fumat; ita & avaro n?hil adava- beat aliquid, fed cupiat, c?cinfletur , M die vt Va " Titulus XIV. — Avaritia. Qà I8ÉR l $tj divites & reprobos jüdicabitur, quia divites diffidentise timore perterritos, fpoïiäi'e fecun- n .; Cis mundi facultatibus non (init. j fl . & pauperes in corde interrogat Deus, nonin n ] atca & pecuuiis. VIII. Noffe debet, cur avari nunquam fatien- S. Bärnara S. Profp. - IIIl. Noffe debet folidum modum avaris tur: nimirum quia potus pecunize non ibi eft, din. to.2.. a l.2. de vit, tiam extirpandi, quem S. Profper fapienter 1 Üda. [ contempl. nec ibi ponitur, ubi eft fitis auri. Unde ficut fer-43- *.2 hd l- Y. 25 €. 16, preefcripfir, dum dixit: Quem poffidendi de- vinum in dolio non fedat corporalem fitim, * le&at ambitio, Deum , qui polfidet omnia, fic pecunia in arca fitim mentis fedare no 0 quae creavit, expedita mente poffideat, & in eo teít. Ration n po- [« alis enim anima ad imaginem Dei habebit, quaecunque in eo fanéte habere de- .fa&ta, creaturis omnibus occupari potelt, fa- ï fiderat. Sed quoniam nemo polffidet Deum, tiarinon poteft: quia capacem Dei, quidquid nifi qui poffidetur a Deo, fitipfe primitus pof- Deo minus eft, implere non valet. Infüpet feffio, & efficietur ejus Deus poffeffor & por- nullum corpus in fpirituali loco contineri po- tio. Et quid poteft eo effe felicius, cui effi- teít, nam ficut fapientia non poteft repleri ar- y. Htpol d citur conditor cenfus , & haereditas ejus di- ca. fic nec pecunia repleri poteft anima. Un- gnatur elfe ipfa divinitas? — Quid ultra quze- de Bernardus: Non plus íatiabitur cot homi- Y auf rit, cui omnia fuus Conditor fit? aut quid ei IS nis auro, quam corpus aura, ja | f. - fufficit, cui ipfe non efficit ? ! Manfi di IV. Noffe debet, cur Deus cor humanum t :/i- cSr XULS ]s | 17. n. ]* $. ter efformarit , nimirum illud in medio corpo- .CONCEPT US PRJEDICABILES. ris, tanquam omnium fenfuum & operatio- (e num noftrarum primum mobile, repofuit; eo (« X E:xoceafionethematis: 4liud cecidit in [pi- Marca. , quoque modo illud formavit, ut ex ea parte, na: Divitiz fpinis comparari poffunt. V- 7- qua terram & hzecterrena bona reípicit, illud 1. Quia ad illas perinde ac ad fpinas acceffus (à ftri&um, acaminatum, claufum & aunguftum eft difficilis & periculofus; vix enim fine la- eífe voluerit; exeavero parte, quaccelum fu- fione conícientize accedunt homines ad illas y fpicit, apertum effet & largum, ut ex hóc u- hinc Salomon ait: Qui feftinat ditari, non e- Prev. 2g. ]e nusquisque homo intelligeret, quod ad confe- n-i s- GPEg-bl ritinnocens. 2. Quia ficut fpinze funt rece- V 20. quenda bona cceleftia tantundem affettum,co- ptaculum verenatorum animalium : 2 ita dia- " 16 infr gitationes, curas, & animi contentionem di- bolus, tefte S. Chryfoftomo, * veluti füb fpinis S. Chryf, t tare & ampliare poílit, quantum fe quoad bo- occuitatur intra divitiarum impofturam affi- h 9. SI. A naterrena coercere, moderari, & conftringe- ! à due latitans; radix omnium malorum c upi- rée tenetur, ne modum excedat. ditas. 3. Quia ficut fpinze dolorem infe ; S.Saivïaxï-. V. Noffe debet, cur oper date fint, id quod S. J. t ad cum infiguntur, & cum infixze manen t u d Cath. Salvianusindicavit, dicens: AdhocDeüs fa- maxime cum extrahuntur; fic divitize cru- ] qULISEEN WUU um TA i ecL 3 cit homines locupletes , ut bona operatione [l - fint divites, ut commutent fcilicet divitias, ciant, dumacquiruntur, poffidentur & amit- tuntur. 4. Quia ficüt fpinze in extremitate ma- l$ quas acceperunt, in bonis operibus collocan- xime pungunt, ita divitize in ultima poffef- tes Dei opes, quas habent in hoc fzeculo tem- 4 x fione feu mortis tempore maxime pungunt; 3(; [nCDL?I porarias, bene utendo; facientes fempiter- tunc enim verificatur illud Ecclefiaftici: O Eccl 4r. l ! Vl 29' üas, ac fic agnofcentes munera Dei, duplici mors, quam àmara eft memoria tua homini Y* Staplei ^ bono gaudeant, cum, qui fünt divites in hoc L qert st pacem habenti in fubftantia fua. S. Quia, fi- t Dorn.t9 fzeculo, effe quoque divites mereantur in coe- cut qui fpinas laxa & aperta manu tenet, il- " poft Pt $.Aug.fe.]o. Unde S. Auguftinus etiam dixit: Bonae larum non pungitur aculeis; fecus vero , fi 72-de div. (ant divitize, bonum eftaurum , bonum eft ar- 4 manum contrahat; ita nec divitize nocent, fi & gentum, bons familize poffeffiones , omnia liberali & cautà manu in proximos dividan- a- ifta bona funt, fed unde facias bene, aon tur ; fecus vero, fi arétius, quam par eft, con- te faciant bonum. quee ( $, Brno tingantur. 6. Sicut fpiuze fuffocant femen ó de imifc Scn;eþ.ys VI. Noffe debet, divitias, E9 fimilia bona ex in illás cadens: ita divitize verbum Dei, & ^ Chrlii - fe ipfis utilia non e[fe ad falutem, fed id folum ex infpirationes divinas infru&uofas efficiunt. / ] i paupert go[je[Joris bonitate provenire, utipfe etiam Sene- Vide Staplet. text. 2. in Sexag. Item Fabr. j ca naturalilumine agnovit, dicens: Aut ifta conc. 2. inSexag. . bona non funt, qu:e vocantur , aut homo feli- Il Exoccafionethematis: Zvarur il f cior Deo eft: quoniam quidem que parata no- idolorum fervur ; non habet heveditatem i " Tegno yt Ti bisfunt, non habetin ufu Deus, necetiam li- Chrifli € Dri: poteftoftendi gravitas &t ürpi- bidoadillum, autopes: Ergo (quod incredi- æ'm pf ol tudo avaritize ex eo,quod fitidolorum fervitus. bile eft) bona Deo defunt, aut hocipfüim avgu- Nam 1. frui volunt nummo, uti autem Deo, 3nentum eft, bona non effe, quae Deo defunt. 5 5, [att :"-Cafï'. l.7. VII. Noffe debet, triplicem a Religiofir avari- (quemadmodum S.Auguftinusloquitur) quo- S. Aug. ^ , HHC4 niam non nummum propter Deum impen-l.zr. de n- igi .Vkæt | Intit.c.14252 szorbum contrahi po[fe.. Unus , qui decipiens ) dunt, fed Deum propter nummum colunt. C25 iniferabiles quosque,ea qu:e ne antea quidem, Hinc pecunize dicunt,Deus meus,& omnia. 3. f cum in fzeculo degerent, poffidebant, congre- Quia pecunize obediunt perinde, ut idololatrae gare perfaadet. /fliur, qui hzec, quae in pri- fuis Diis, imo magis; nam ut S.Chryfoftomus s, Chryf. f, mordiis fuze renuntiationis abjecerant, poftea advertit, idolis non omnis parent, huüic vero deciv, att. refumere,& rurfum defiderare compellit. Ter- omnia, & quodcunque íciendum fuggerit, tius, quiinitio malo, vitiofoque contractus, & obfequuntur. Quid dicitavaritia? Eftoomni- Í ab imperfe&ione incipiens, eos, quos femel bus inimicus, oblivifcere natüram» contem- al hoc tf:pore mentis infecerit, paupertatis ac ne Deum, facrificium te mihi offer. Dic&to 2 3 citius lf 182 Bibliothecg Manualis : Couctionatorue citius parent. 3. Quiaidolis tantum boves & quod avari fint maximi diffipatores bonorum, [j s-v*s' r. Quia diffipant bona fortunz: nam, tefte ]na oves, peravaritiam vero anim»e facrificantur, i quo facrificii genere nihil eft Bacchicum ma- Salomone, fubftantia feftinata (qualis funt vel prov, 12, H gis, nihilinfanius, inquitidem San&tus. Hinc maxime divitiae avarorum ) minuetur; quaev.zr. tio S.Aug.12S. Au de Civ. guftüinus ait: Jupiter pecunia vocatur, autem paulatim colligitur manu, multiplica- ( quod ejus fint omnia. O magnam rationem bitur. 2. Quia diffipant bona corporir : ni- pec €, 12. divininominis! Sed nimirum hocavaritia Jo- mirum fanitatem, robur, fpeciem, & quando- ( [; vinomenimpofuit, ut, quisquis amat pecu- que ipfam vitam , quze per avaritiam amitti ]nii niam,non quemlibet Deum, fed ipfum Regem, quotidiana experientia docet. 3. Quia diffi- lo omnium fibi amare videatur. Vide Engelgr. pant bona animg.: tum naturalia, ut funt me- pe in Codl. emp. p.2. in fefto S. Matthaei S. 2. moria, intelle&us, voluntas, ac alize potentize, fon Matt. 26. III. Ex occafione thematis: Quid vultis quas inutilibus operibus, puta opibus cumu- Til Y* 15. mihidare, €9. ego vobis eum tradam? comparari landis, occupant: tum moralia, qualis funt fici poteft avaritia cum venditione Chrifü , imo quies animi, fama, amicitia, cum ejusmodi eür dici, inajus effe fcelus ex multiscapitibus. z. homines omnibus exofi fint. 4. Quia diffi- pant etiam bona fupernaturalia gratie & glo- UO Ex parte Penditi: quia Judas vendidit adhuc inortalem, & in exilio viventem; avarus au- riv : dum totifunt in divitiis cumulandis, ni- ;, | M2 um N tem gloriofum , & in patria jam triumphan- hil admodum de falute fua & mer:tis augen- dis folliciti. . Hinc adolefcens ille evangeli- tem vendit. 2. Ex parte 'endentir: Quia Ju- Á das nondum erat redemptus, quaudo eundem cus ad thefaurum in coelo comparandum a Matth, 19. vendidit: Avarus autem Ícit, quantum benefi- Chriíto ftimulatus, abiit triftis, quia habebatV- 23- cium ei Chriftus per redemptionem exhibue- multas poffeffiones. . Vide Fabrum conc. 1. mun] xit, & tamenhocnon obftante eum turpiffime in Dom. 8. poft Pent. vendit. 3. Ex parteillius, cui vendit: nam Ju- VI. Exoccafionethematis: Ef ecce quidam L. r4. " Ve 2. ho das tantum [Judzeis, avarus autem daemoni homo huyiropicus erat anteillum : poteft avaritia « eum vendit, dum ad ejus infpirationem Deum hydropicomparari. 1. Quiaficut hydropicus ex corde fuo dimittit, ut modicam pecuniam perpetua fiti vexatur, & ideo quamvis aquam, N Q lucretur. 4. Ex parte pretii: nam [udas tri- autalium potum arripit; ita avarus continua ginta faltem argenteis vendidit; avarus au- fiti divitiarum urgetur, & quodvis etiam vilif- tem etiam pro unointerdum nummo eundem fimumlucrumaviditfimeampleétitur. 2. Quia h atti vendere non erubefcit. 5. Ex partetemporis : ficut hydropicus,quo plus bibit,eo plusaccen- nam Judas femel tantum vendidit ; avarus ditur; fic & avarus, tefte S. Gregorio,ex potu S. Greg. hi bt fitim multiplicat, quia, cum ea, quaeappetit, - 4-mor. COf autem fere quotidie, imo aliquoties etiam in ten die & hora. Si ergo Judas propter unicam adeptus fuerit, ad appetenda alia ampliusan- ""* venditionem & traditionem tam gravi poena helat. 3. Quia ficut hydropicus cum grandi fen mul&atus eft, utinfimum ininferno locum ha- fuo damno bibit, dum omnis potus hau'tusin bt bere per revelationem fit cognitus; quantam corruptum humorem mutatur; ita & avarus bon timere debebit, qui toties, & cum talibus cir- omnes, quas acquirit divitias, in perniciem as fuam convertit. 4. Quia ficuthydropicus gra- Ín cumftantiis vendidit? Hortare proin, ut illa Chrifti verba: Amice, ad quid venifti? fibi di- ves abaqua inclufa & nimio humore cruciatus pl &a putent, & melius,quam Judas, perpenden- patitur; fic & avarus a divitiis, tefte quotidia- jUS | tes, a tam fcelerata & turpi venditione dein- naexperientia. 5. Quia ficuthydropicus plus unt cepsabftineant. VideEngelgrav.in p. 2. Coe- femper bibendo, mortem fibiaccelerat; ita & Eu lt liempyrei infefto S. Matth2ei $. 2. j avarus,quo plus cumulat divitiasinjufte, tanto ü a dix omnium 1. Tim. 6. IV. Ex occafione thematis : Ra magis inferno ac morti fempiternae appropin- T V. Io' analorum efl cuyiditas: oftendatur, quam meri-. -quat. VideFabr.conc.4.in Dom.r6. poítPent. fat Ü to avaritia radix omnium vitiorum fit & ori- ViI. Exoccafionethematis: Stuite, hac no- Luc. 12. lat go. 1. Quia ficut per radicem planta fufcipit Ge animar tuam repelent a te, € qua para[(li, cu- V. 20. tiblc nutrimentum; ita vitia per avaritiam & cu- jurerunt? oftendi poteft multiplex ftultitia a- left elt varorum. 1. Quiafelices effe cupiunt, & me- piditatem nutriuntur, uti bene S. Jacobus in- hp il Jac.4.v.1. dicavit, dum dixit: Unde bella & lites in vo- dium arripiunt, quo fumme miferi & infelices d 1 bis? nonnehinc? ex concupifcentiis vefttis, reddantur. 2. Quia diverforium, in quo vix i 4CC per horam hofpitabuntur, ampliffime & abun- qu:e militant in membris veftris. 2. Quia fi- ï Tade cut radix magis fe femper dilatat, & firmat dantiffimeinftruerefatagunt, & de.domo, in tina in terra; ita & avaritia plures femper divi-. qua perpetuo habitaturi funt, beneinftruenda nihil funtfolliciti. 3. Quiaaliis, non fibi, la- &y tias appetit, & firmior per illarumamorem & üvit poffeffionem efficitur.. 3. Quia ficut radix de- borant ;. quze autem major ftultitia, quam fibi dm orfum femper tendit ; ita & avaritia femper mortem & fapplicium zeternum , idque inex- dfej magis inferno appropinquat. 4.. Quia ficut plicabile, procurare, utalteri pauculasinhac radix nullibi, nifi in terra fubfiftere & crefce- vita opesfluxas & noxias relinquat? . 4. Quia N re poteft ; ita & avaritia non nifi in auro & portam ar&tam, per quam ad zeternam felici- yhe Qs | argento, qu2e nihil aliud, quam terra funt, fe- tatem intrandum eft, divitiis onufti & grava- efat dem habet. Hortare ergo , ut fecurim ad ti ingredi volunt, cum tamen Chriftus eas hanc radicem ponsnt, & cum ea totam ar- potius abjiciendas effe docuerit. Vide plura Ttüm borem malitiae excidant. Ts de hac materia apud Engelgravein Coelo em- Luco 160 V. Ex occafione thematis: Hic diffamatus pyr. p. 1. die 2. Bacchanal. Item Panarium lüty '. !I' lu , quafi di[fipaffet bona ipius : oftendi poteft,. Bufzei.. V. -Avaritia;;n.. 7« VIH. Ex euit ] Tiütulus. .XI] V - Mari tï;z.' 185 I Sap.g.v.s. ^. VIH. Exoccafionethematis: Divitiarum vitze corporali fuperflui capilli fünt, non vero je&antia quid profuit nobir 9. tranfierunt omnia i PFOV, l effentiales, cum tint quzedam capitis excre- YRf Jicut uiibra: potelt avaritia umbrae compara- menta, ita quoque bona terrena neceffariam J ri. 1. Quiaficut umbra lumen, fic ipfa illuítra- cum vita fpirituali chriftiani hominis, & cum tiones & infpirationes coeleftes animae impe- anima connexionem non habent: mylfterium dit. 2. Quia calorem charitatis reprimit, pla- vero, ob quod fic capilli in tres partes divi- neque extinguit, ut umbra calorem folis. 3. dendi erant, ab Hugoie Cardinali his verbis Quia ficut umbra fterilitatem infrugibus, fic tangitur: Divitiarum prima pars in ignem, ipfa in bonis operibus inducit. 4. Quia diabo- fecunda in ventum, tertia in gladium traditur, li & vitiorum habitatio eft, ficut umbra fer- quia divites hujus mundi fuas divitias expen- . * L . & pentium & colubrorum. 5. Quia ficut umbra dunt, aliiin igne libidinis, aliiin Tomnum provocat ; fic illa obdormire facit a- biaze, aliiinlites & bella. vento fuper- " nimam in pietatis & virtutis ftudio. 6. Quia .lil. Injufti opum corrafores non immerito Halkot in ,ä ficut umbra celeriter tranfit ; ita & avaritia cygnis comparantur , qui in morte omnium 59P- Led.. cum bonis, quze promittit. Unde exclamare fuaviílime canunt. Pf. xor; Quia & hi mortefua, ceu ^" V. I2, cogentur avari cum Davide: Dies mei ficut cantilena fuavi, teftamento haeredes recreant. umbra tranfierunt. Unde Seneca rect : nifl cum moritur. e: Avarus nihil boni facit, | V XHL Fuga. M | : ]V. Ih magnail Y 23 ALII CONCEPTUS PR]-EDICABIALES,«.' lacharitatis annona, : quae Manfi dif. ( univerfam peneterram afiligebat eo tempore, 220 n' I;' Qualitas. quo Jofeph /Egypti falvator audire meruit, ; iyran. in I. ['yeus Gedeoni infignem illam adverfus magna eratin A£gypto ex praefati Jofeph fpe- nLuc. Ij ' --.f' 7- JUd. . Madianitas vi&oriam impertiri volens, ciali providentia & direttione frugum qua- av. 2- hoc ei fignum dedit, e quo, quosnam infuum rumlibetabundantia; unde /Egyptii, utalias exercitum feligere potfet proficuos milites, nationes ad fe pro frumentis comparandis e- ) quorum opera in illo erat certamine adhiben- vocarent, paleas, ex quibus frumentum excuf- A da, perfpicuedignofceret: Quiingua lambue- - fumfuerat, in Nilum conjecerunt, ut ex illis rint aquas, ficut [:Íent canes lambere, [eparabis eos deorfum per varias regiones decurrentibus Jeorfum : - qui autem curvatis genibus biberint , in annonz in /Egypto refervatze omnibus infi- » altera parte erunt: Hiautem, qui commode nuaretur notitia: Omnia in figura continge- j5 reg, bibebant, genuaque füa, cum, qua poterant, bant: Etenim Salvator totius mundi,per tran- :, L IxiumOfl ; commoditate flectebant, ut fe (üper aquas ex- 6 6, fitorias hujus przefentis vitze aquas, paleas de- tendere, easque tanto copiofius bibere pof- currere facit, ideft, multa nobis bona appa- fent, repudiati fuere, ele&ti vero funt & pro- rentia, honores videlicet, divitias, delicias & bati, quiobiteradinftar canum undas lambe- voluptates ob oculos objicit , ut ex illarum JS bant; omnia in figura contingebant. Lyra- palearum, viattrattiva & apparentia permoti, nus enim in moralitate in hanc hiftoriam ita apprehendere & conjicere valeamus, quodin a- Ícribit: Per illos,quibiberunt,aquas flexo po- ccli granario frumentum Ele&torum copio- Is plite, fignificanturilli, quiad hauriendumhu- fiffimeabundet; dequodicitur: Zriticum au- a- jus mundi bona funt nimis effufi, & illi non tem congregate in horreum meumn ; 1bi enim funt funt apti ad fequendum Chriftum. Per illos thefauri, gaudia & gloria ftabilis ac vera. Et ä autem, qui biberunt manu aquam ad os proji- ideoS. Auguftinus nos monet, dicens: Ama t0 ciente, fignificantur illi, qui de bonis hujus alteram vitam, & videbis, quod ifta vitatribu- mundi accipiunt, quantum füufficit ad neceffi- latio eft, quacunque profperitate fulgeat, qui- it tatem. Hi enim funt milites ad militiam chri- buscunqqevdeliciis fupg'rabundet, & affluat. W' LUC. n! j ftianam aptiffimi, & adverfus inimicum infer- 1529 nalem infuperabiles,& ab illis folis corona ca- - Damnum. d leftis glorize acquiritur. - i V. Confideratione digniffimum eft ; | quoä Id. difc, É lïugo . Al. Idem Deus quondam Ezechie li Prophe- is, qui opulentiffimus, multarumque provin- - 1. $« - : 0$ Card, in tze ad fe die quodam accerfito praecipit, ut ciarüm dominus fuit, Job nimirum; Spiritus Ezech. ]X accepta novacula capillos capitis fui fibi ab- fancüinftin&u deaurofcripfit, dicens: 4b 4- Jfi* raderet: eosque adhibita juíti ponderis tru- quilone aurum venit. Cur enim aurum potius I tina libratos in tres partes zequales divideret, a regionibus Aquilonaribus, quam ab aliis a & primam quidem harum partium in medio mundi partibus provenire dicit, cum certum civitatis igne füccenfam combureret : fecun- effe conítet, aurum ex aliis quoqueterrae par- j i dam vero portionem in minutiffimas partes tibus in magna copia ad nos adduci? Mylfte- 24 difcinderet: tertiam denique in ventos di- rium hujus dicti ex illis Jeremize Prophetze J fpergeret. Quoquidem divino praecepto Pro- verbis defümi poffe exiftimo, quibus dicit: Ua phetze impofito, quoad fenfum literalem, ftra- Zb Aquilone pandetur omne malum : Unde enim | ges populo immittenda, & quas in ea paffurus aurum venit, inde pariter omne vitium de- r u erat, miferize fignificabantur: quia aliqui eo- rivari neceffum eft: nam, utS. Gregorius o- es rum in igne perituri erant, alii in minutiífi- ptime dicit: Ubi aurum plàcet, ibi & vitium. mas particulas comminuendi, alii denique ve- Dic fodes, ubinam is, qui omnis mali, om- fa. jf lut mancipiain captivitatem abducendi erant: nisque vitii author & inventor extitit, fedem In fenfu autem fpirituali per capillos bona fi- fuam primitus collocavit? Num ad orien- Jf m2 tem ? Vd;'æd meridiem aut occident: : gniücantu;' temporalia, quia ficuti corp?ri & Miþ 184 Bibliothece , Manualis Con;iþnutoæ*äæ ! Minime: quin pbtius ipfemet dicit: Sedebo valdeinter fe differentem, quas Jofephus utrí- ïdem dïf(. in lateribus /Aquilonis: Et ideo, tametíi om- que declarans , primo regize gratiae redintes $ss t nia vitia laquei funt deemonis, quibus homi- grationem, alteri vero poenam capitalem prae- [ 1.Tim.6 9 nes involvit, Apoftolus tamen folam avari- dixit: cujus porro praefagii multze quidem ad- tiam fpecialiter dzmonis laqueum folemni no- r duci poffentrationes, verumtamen ea, quze ad [ mine appellat. praefens :oftrum propofitum pro fenfu mora- ie dugo Car- VI. Hugo Cardinalis in c. 5. Ezech. dic"it, li aptiflime quadrat, hzec eft, quia fcilicetpin- pa din ine; quod per capillos , quae pars quzedam funt cerna tali fungebatur munere, in cujus exe- Ya $. Ezech, corporis noftri fuperflua, bona temporalia & cutione manus fuas coinquinare neceffum je divitizefiznificentur; addittamen, notandam non erat; fiquidem acceptum cyathum di- Ü eífe magnam inter capillos M. Magdalenze, & Íco imponebat, vinumque ei infufum Regi bi- fe Abfalonis differentiam, quia tametfi illa ca- bendum propinabat, quae omnia fine ulla ma* hu pillos fuos valde profanaverit, tot animas in nuum fuarum coinquinatione facillime face- pl'z lafcivos ejus mores illaqueando, eosdem ta- re poterat: Magifter vero piftorum nonitem ; id men etiam tanta cum pletate & devotionein hic enim maffam continuo tractabat, quse ubi fü obfequium Redemptoris adhibere noverat, ut manibus ejus adhzerefcebat , easdem farina fy & ipíe ejus caperetur amoribus, & cordis e- coníperías, & non aliter, a maffze glutine de- W De Abfalone autem vere purare poterat. Omnia in figura continge- jus praeda fieret: 110 dici potcít , illum, quot ex ejus vertice capilli bant; etenim hiftoria hzec monet illos, qui Qu prominebant, totidem etiam in capite fuüo ge- mundas manus non habent, qui terrenis rebus fua immerfi vivunt,iisdemqueaccumulandis con- ftaffelaqueos, ex quibus inarbore quercus in- j? fami modo fufpenfus remanfit. Noftisne ali- tinuo ftudent; monet, inquam, illos, ut fibi — bi! quam differentize affignare caufam? . Non eft abira Dei, & a condemnationezeterna diligen- alia, quam hzec: . Quia capilli Abfalonis la- ter caveant, eoquod manus fuas femper im- ha quei erant daemonis, quia hactenus fpecialia mundashabeant; placent enim illis resalie- avaritize fomenta przebuerant; per quae quis nae, moxque vifas concupifcunt, rapinas & ex- ho peccat, perhzac & torquetur; Etenim non torfiones continuo committunt, funtquebona obftante, quod tanti Regis filius effet, nihilo- temporalia, veluti maffa quzedam, quze facili- minus capillos fuos vel comam capitis fui de- ter deque ac tenaciter ea traCtantibus adhzere- ( * Reg. 14 e tonfam vendebat, & in ea negotiabatur : Pon- fcit.: Unde Albertus M. fuper illa verba Pfal- It derabat capillos capitis fui ducentis ficlis pondere mi: AVolitecor apponere ; hancgloffam adjicit, Íeal quafi dicat: Habere, non damno, fed affectum gublico. Quid magis admirandum audiri po- fiic teft? &c. ponereinillis, reprobo, hocenim eft, quod di- S. Aug.. VII. S. Auguftinus fequens movet dubium, vites reprobos efficit. - Qu in C. I5. cur videlicet Deus non zeque arboribus & — X. Quandointempe ftatibus maritim-iäpe- Idem difc; |.- tií Geén. pra plantis benedixerit, ac aliis creaturis? &re- riculum eft fubmerfionis aut naufragii , nautae J s. rf. 4. lu Ípondet, ideo id Deum non feciffe, quia arbo- fe invicem alligare folent rei alicui, quam in navihabent, maxime autem alicui tabulze vel UA res per fibras & radices in lateribus terrze Que inhzrent. Cum igitur homines arboribus trabi, aut afferi ligneo, fperantes, quod dum fint fimiles, unde & Philofophus hominem huic aréte alligati in fuperficie natant, tan- Qu arborem inverfam appellabat: Et Pfalmifta dem aliquando falvi ad littus maris fint per- lid de eodem dicit, quod fit lignutz, quod planta- venturi; quod fi vero aliquis ferro vel maffze twn e[t fecus decur[us aquarun ; hinc eft, quod aureze, vel argentece firmiter fe adftringeret, iufe Deus arboribus non benedicendo infinuare qu:e natura fua fundum peteret, nequaquam nobis voluerit, fe benedictiones fuas coeleftes vero in aquarum fuperficie natare folet, is u- nequaquam communicare illis, qui affectibus tique omni foret fpe periculum evadendi fru- & cogitationibus fuis bonis terrenis immer- ftratus ; fiquidem una cum illis in fundum fi hzerent. - üs$que demergendus foret. Ad eundem quo- Manf dif; VilI. Refert Magifter Henricus de Ganda- que modum hzec eft ingens avari prze ceeteris : Gener,4, ]' c 140.2. - vo in fuo Quodlibeto , quando Conftantinus peccatoribus infelicitas,quod fcilicet ambitio- dedit Ecclefize bona temporalia, vox fertur fi adhazerefcant honoribus, dignitatibus; lu- lics audita fviffe; Hodie cecidit venenum in Ec- xuriofi crapulze; iracundi vindictis; cumque m clefiam Dei.: Id tamen accidiffe narrat pro- hi affeétus, quantumvis immoderati fint, tan- &pdrch v"' ll pter malum abufum. . Quis autem eft, . qui dem nihilominus five per fimiles zetatis an- IT UL Conftantinum M. fidem & religionem chriftia- vos, five perillarum continuum ufum, five per A Qu nam deinteritu periclitantem reftituiffe & fta- infirmitates, aut aliud quodvis fimileaccidens tatel biliviffe nefc'at ?. & tamen ex altera parte, moderantur, velcertetotaliterdeficiunt; cu- fllet, jus contrarium fit in peccato avaritize, utpo- quando illam bonis temporalibus adauxit,val- Wos deque locupletem fecit, eidem praejudicium tequze non folum per annos quantumvis de- VET ORILABO EM R p Wtn quoddam intuliffe dici poteft, non quidem ex crepitze detatis, verum etiam per divitiarum M g li incrementum magis femper magisque adau- intentione & culpa ipfius, fed eorum culpa, Daty qui divitiisillis in pravos fines abutebantur. getur, ac proinde etiam vicinze mortis tem- Ü Id, difc. IX. IncarcerePharaonis Regis /Egyptiduo pore avarum non deferit, fed zeque firmiter ei adhoerefcit. Unde Hugo Cardinalis ait: Ihlüea, 16.n.8 . ex regiisfervis ejus detinebantur captivi, pin- H. IV cerha videlicet regius, & magifter piftorum, Signanter dicit: Mergunt, quia divites ad Cliln modum naufragant qui ambo Dominum fuum graviter offende- " ium', quod tenent, vix di« bt rant, amboin fomnis vifionem hgþuerant, fed mittunt. Q an l Qu | XI. Vide- À, j ,-ïtæ??us Xl V. - Zvyaritia. 185 idemdi, — XL. Videmus quotidie, quod, duma pifca- Rex iterum qücetefet: Quid ergo Rex lucta- tore vermiculus, aut alius gratus cibus in a- ä. 60 n'. 5- tur? lterum ille refpondit: Vittum &.ami- quas cum hamo projicitur, omnes certatim Gum; tantundem & ego. SedilleaDeo, ego i] accurrant, ut illum aliis przeripiant, illique,qui vero ab eo, dum illi infervio. . Quo refponfo [ eum una cum hamo deglutivit , alii quafi invi- Rex dele&atus,eum poftea ad honores evexit. deant; fedimmerito, cum potius eidem com- - V. Re&e cecinit Horatius ironice: Hor.1, £. Q« pati fuo modo deberent, quia nondum retraxit T O cives, cives quzerenda pecunia primum, — €P. I- hamum piícator, quem ubi retraxerit, cibus il- Virtus poftnummos.Sic Janus fummus ab imo " lecaufabit, ut paulo poft exfuo, cui innatabat, l- elemento extrahaturagonizans , moxque tor« Pérdocet, hæp recinunt juvenes di&tata , fe- lQ« nesque. . 4 rendus vel affandus fuperimponatur carboni- "WE Mec miüus .tvere & acute Menander Men:and; Q« bus: Idem quoque multis accidit, qui in hac cecinit: ap. Stob. praefenti vita pinguibus hzereditatis opulentze, : Tantum dato, velin(ignis fortunze, vel dignitatum, domi:io- Ipfos hab;äbïs vel mini(trantes Deos. ld rum,deliciarum,voluptatur, aliarumque pro- VII. S. Gregorius Nazianzenus potentiam S.Greg.in le- s À carm. de fperitatum temporalium bolis, juxta cordis fui auri fic expre(fit : fua vita. E votum impinguantur. Sedcaveant fibi tales; Vinum afferebat quispiarn omnia. vincere, i nondumretraxit hamum piífcator,ipfi hamum, At foeminam alter, tertius palmam dabat ]9 quem una cum cibo deglutierant, intra fauces Vero, dediffem aft robur ego quam maxi- fuas habent, nectamen id advertunt, id quod imuimi " praecipuum & manifeftum eít zeternze repro- )n. . Auo, arbitratu cun&ta quod regat fuo. bationis fuze indicium; recordare, quia recepiflt VIH. Alius fic eandem potentiam expreffit : Engelgr. - H bona inviia tua ; fed quzenam hinc nafcitur con- Audito nummo, quafi vifo Principe fummo in celo lg fequentia? hzeccruciatuum caufatota; Ete- emp. di& ' Diffiliunt valvze, nihil auditur, nififalve. x. Bach, i(. nimin hac vita gaudere, ad igneminfernalem IX. E contrario vero: L Ibid, ld hominem condemnat: Sicut pi[ces capiuntur ha- Quicaretargento,fruftraut ïur-a'rgüm-ento- l- mo , inquitSapiens, €9 ficut aver laquro comprt- Pauperibus femper curia claufa Codris. . j fhenduntur , fic capiuntur horminer in tempore malo, X. Ovidius quoque fymbolum fuum confe- 1l cur eiy extemplo [uperveneritinteritur, aves enim rens breviter, fed recte cecinit: lzetze prorfus hincindecircumvolant; dum'es lt, lq pretio pretium nunc eft, dat cenfus ho Ov*'ïä.ï."tp j fca fub laqueo vel reti recondita fefe nutriunt ; nores. . Faft, l- pifces pariter feftivi in aquis circumnatant, fe» Xl. Fru&um vero avariti v? fuppreffae fe- . que hamum unacum inje&a aquis efca deglu- quentibus verbis pulchre expreffit Horatius: ye- dem di p tiiffeignorant, & tantofacilius ambo morti in Quod fi . gt praedam cedunt: Idem quoque multis morta- Frigida curarum fomentar elinquere poffes, Hor.in ep un lium accidit, quiin hac vita feliciffime vivunt; Quo te coeleíftis fapientia duceret, ires. $; rel quando enim fe fibi in hoc mundo verum Hoc ftudium fummi femper tractemus, & quemdam ftabiliviffe paradifum credunt , im i'u , um [« quando in profperrimo felicitatis humanze fta- XII. Imperator Trajanüä'the faurum Prin-Sext. Aut, gt tu degunt, rota fortunze protinus everfa cir- cipum lieni non male comparavit; ut enim in vita cumvolvitur, fol ad occafuüm vergit, ipfiquead J ulian, T crefcente lienereliqua membra tabefcunt: fic el, infernum ex improvifo aguntur præcipites.' crefcente fifco ( vel cujusvisavari divitiis) de- bilitantur facultates. 3 du $. X Ü . XIII. Auguítus Imperator füos Officiales Fab.conc, [ü* MISCELLANEA. fpongias vocabat, quas, c * u : m impletae effent I:i"ä)('m- opicus, ipfe exprimeret. üm - Qualitar. Jamnum. Pent, 10 $ Genef, 4. ain Ri primus zedificaffe civitatem; XIV. Si pecuniam habes, inquit Seneca, S;'en.ep.r; iC fed non Abel, quia San&i non habent neceffe eft, ut te ipfum, aut j habeas. »pecuniam vilem li- hic manentem civitatem, fed futuram inqui- runt. XV. Pecuniz oportet imperare, non fer-Idem in [ue Stelianus Il. Semiramis Regina fepulchro fuo infcri- vire. Pecunia, fi uti fcias, ancilla eft; fiProv. i ap.Mar.h. if* tr. 2, Tub. bi juffit: Si quis Rex pecunia indiget, hoc mo- nefcias, domina. Paftieà,a numentum diruat. Cum ergo Darius cupidi- . XVI. Hortulanus quiääm; cüm prius cämf-v'i,ta PP, oef tate pecunizealletctus, fepulchrum aperiri juf- en$ nem pecuniam in egenos diftribuiffet; pofteal s.libell, fiffet, nihil nifi hzec verba fcripta invenit: Nifi autem fedu&tus a diabolocongregare & par- 9- " ?* (U eífes infatiabilis, fepulchrum mortuorum non cere coepiflet, fubito putrefatto pedeomnem pO attingeres. de pecuniaminimedicos erogare debuit. Unde, Ib. le&, 9. Ill. Quod quidam de Magnatibus cecinit, cum rogaffet a Domino mifericordiam, ftetit gf pariter omnibus avaris applicari potelt: Angelus no&u coramipfo, & dixit: ubi funt 1U Cun&a trahuntad fe Magnates aurea, ficut nummitui? ubifpestua? & cum peteret ve- j Magnetes adfeferrea cuntcta trahunt. niam, Angelus tan gens pedem fanavit. Vi- at Tbid, lect. [IV. Turoni,.cum Rex Gailize Ludovicüs IX. de fufius 1. c. u .X L culinam fub habitu nobilis communis intraf- XVII. Cum Sigismundo Impefa'tofï quon—Silin.i.4. a fet,& adolefcentem veru vertentem quefiiffet, dam ex Hungatia quadraginta millia aureo-in l- ii quantum lucraretur? audivit refpondentem: rumallata effent, & ea decaufa dormire non P''ento. Lucrortantu! Y 49 quantum Rexipfe, Cum potuiffet, maneis fortiffimos militiae duces ad ie R. APat; Lohn, Bibl, [Han. Tom. I. qu,e E & Bibliothecee Munuafis: Concionatoria 186 -XV. fe evocavit, &'ihiä verbiä allocutuseft: Ecce crudeliffimos hoftes, ac tortores acerrimos, a AXIOMA T À. N quibus nulla mihi data requies, nullus oculis I. Lapis Lydiusauri index, anrum hominum. Chilo Il. Crefcit amor nummi, quantum ipfa pecu- Laced. fopor. Ite proin, & eos ex gazis educite, &in- nia crefcit. luvcnal, Tyxol f I'S ter vos zequa forte dividite. Illis deinde cum t 4« V- 6' gaudio abeuntibus,ipfe quoque gaudens dixit: III. Avarotam deeft, quod habet, qüam quod , i C€r. Pf.sþ U "Receffitametortor, qui meflagellavit: fecu- non habet. eP- læ. ecunia do- Egaï 9 (^ $. Cypr. rius modo quiefcam. Re&e ergo S. Cyprianus IV. Et genus, &formamregina p nat. Pef ep.2.ad dixit: Inter divitias tre pidum follicitudo di- Dons, — f(cruciat, nec intelligit m " Seu, utalii, pecunize obediunt omnia. ifgr, fpeciofa fibi effe Geld regirt die Welt. Pontanus fupplicia. —C'aroli M. ) XVIII. Bernardus Pipini frater, V. Nulla ditari ratione poteftis avari, 115 t inBellr. nepos, conjurationis reus, impetravit, ne fibi, Vos faciuntinopes, quas cumulatis, opes. Buchler, üm P.4627. quemadmodum reliquis ejusdem fattionis, o- VI. Auf einen kargen Sparer folgt ein milder ; V. avarit, Zehrer. Floril.p.4. $ henig ( culi ftylo ferreo eruerentur, fedaurea pelvi fo- fol. 182. it d l0C jos lis radiis oppofita, in eandem continenter fi- VII. Uebel gewonnen, übel zerronnen. xam oculorum aciem intendens, adfulgorem Maie parta, male dilabuntur. u auriexcocatus eft. Idem quoad internum o* VIII. Geiz ift der Hoffart Polfter. * lbid-pc IG o ) $. Ambr. culum avaris contingit. Hinc S. Ambrofius IX. Ein filberner Hammer bricht eine eiferne a f 59. ait: Coca eftavaritia, non videt, quae divini- Thür. bui inöfi tatis funt, fed cogitat, quze cupiditatis. X. Geld, Gewalt und Herren-Gunft, XIX. Mydas Rex Apolloniz petiitex ma- Bricht Ehr, Recht undalle Kunft. j Ovid. l.xz1 ete ( Bul gnaavaritia, ut, quidquid tangeret, aurum fie- XI. Geiz und Geld find Meifter in der Welt. - ]o ret. Idverocum obtinuiffet, munusin ultio- XII. Geld undGeiz bringt manchen ansKreuz. nem converíum eft, cum cibus & potus in auri XIII. Geld iftaller Reichs- und Landtäg End E.. naturam obrigefceret. Qua fabula pulchre a- und Schlufs. W EO varorum ftultitia & miferia fignificatur. [ .&... XVI. i Petrarch. ^ XX. Recte Petrarcha: Virtutum nutrix o- l.r.Dial. ptima eftpaupertas, opulentiavitiorum. Mul- AUTHORE S. ) CUI;& 4 109. I. Bernardus Rofignolias l.^. de difcipl. c.16. Dus tos pavidos & imbelles, omnes tumidos ac fu- II. Caffianusl. 7. de Inft. renunciat. 7 Qu perbos, nullum penitus virum fortem fecere N feni divitize, Qui thefaurum congregat, fibi curas HI. Ludovicus Granatenfis in Duce Pecca-to- & invidiam, hoftibus ftimulos, furibus follici- - rum 1.2. c.5. fol.619. ! D lts il ] IV. Jacobus Marchantius in horto Pa&o tudinem addidit. & Tuba facerdotali, tra&. 2. - $ t füïm I ) d Jbid.1. ?. XXI. Quidam pater, cum filio mu Itas pecu- dial.13. . nias relinqueret, ifte autem omnes in arcula V. Jofeph. Langius. V. AvaritiainPol .yanfh, Ven fervaret, nec adutiles ufus impenderet;abeun- VI. Jacobus Alvarezto.2.1.1. p.2. c.7. & 8. p VII. loannesBufzeusin Panario. V. Avaritia. fec te quondam Romam filio,exactos faccos pecu- nia fpoliavit,& iisdem magnificam domum in- VIII. Petrus Canifius p.3. de 7.vit.capital.S.4. ftruxit, omniaque ad fummum fplendorem IX. Thom.Stapleton. in Promptuar. text.5.in Dom.2.poftPent.& text.3.inDom. 14.& text. i à$. L comparavit, faccosque arena iterum repletos 5.inDom. 19. Itemtext. 8.in Dom. Quinq. ium antiquo loco repofuit. Quos cum filius rediens apertos arena plenos reperiífet, & ideo apud X. Henricus Engelgrav. in p.2. Coeli empyr.in Pro Patrem defurtoqueftus fuiffet,refponditPater, feito S. Matth. . ten XI. Matthias Faber conc. r. in Dom. 7. poft hu quid refert, o fili, apudte, arenane, an pecunia - - MMacch, Y pleni fintfacci, cum neutro modo utaris? in- Pent. & conc. 4.in Dom. 16. U /8. Tàn geniofe fcilicet tenaqitatgm filii taxans. XII. Jofeph. Manfi in Biþl. moralf tr'aätï hocg. ) 1. itan — 7) tem H MCJI )& TITULUS . XF. Qs &e A. lum BACCHANALI LUC l I. ^ om l $ vafiffe ait. Celebr'abahtür" autem apud Ro- manos no&u a nudis foeminis ac viris, nifi YO l QUOAD ESSENTIAM. quod.circa caput & femoralia pampinis & 52 Q] uvarum racemis cingebantur. Sicque tu- li Definitio. multuario inxicem commixti coetu, in fubli- & 'unt tempus jejunium quadrageümal& ane me faltantes, variaque gefticulatione caput Qit tecedens , quo homines genio fuo libe- & brachia moventes, carmen inconditum fe. S Baccho cantabant, nec prius a faltatione cef- ralius folent indulgere.' Quorum origi- 0[?; lor £ab.conc, nem Matthias Faber /Egyptiis adícribit, & ab fabant, quam defatigati, & toto corpore va- LA Io 4.inQuin- his Orpheo Magiftro ad Grzecos, inde ad Ro- cillantes, aut in proximum fibi focium refu- 0Cu quag- . manos, & tandemex Italia trans alpes in Ger- pinarentur, aut in pavimentum velut fanati- (ey maniam translata, totum dgniqug- orbem per- d& amentgs proruerunt. f $. II. - dMulus XP. Bääizanaliæ. 187 [| $. Il XVIL. Abforpti font à vino, « traverunt inT(. 23 YV.5 l Cl EX S. SCRIPTURA. ebrietate, neícierunt videntem, i gnoraverunt jüdicium; omnes enim men(ze repletee funt I Lited. Qualitar. lVeng], vomitu fordibusque, ita,ut non effet ultra lo- 9t l4 : Éxod.32. l. Gedit populus manducate, & bibere, & cus. S- Hier. V'. 6- furrexerunt ludere; ep * læn XVIII. Adhuccarneserantin dentibus eo- Num.rr. a Pf-8!u v.:. II.' Usquequo facies peccatorum fumitis? fürn, nec defecerat hujuscemodi cibus, & ecce Y»33. v. 20, lII. Inmediolaqueorum ingredieris, & fu- ; furor Domi:»i concitatus in populum, percuf- per dolentium arma ambulabis. ^ fit eum plaga magna nimis. * XIX. Violabant me propter pugillum hor- Ezech. 13.-2 )-Z«*uga. | deéi & panis fragmentum, utinterficerentani-V- 19. h Ephh 5- IV. Videtefratres, quomodo caute ambu- Inas, quae non moriuntur. $. Duchler, , V. I5. rV. entrit, letis, non quafiinfipientes,fed ut fapientes, re- XX. Irretiviteum (Bacchus) multis fermo- Prov.7. lorlpu, dimentes tempus, quoniam dies mali funt; nibus, & blanditiis labiorum protraxit illum. V. 2To Í. S. Remig. ficut enim dicitur mala effe domus, quae ma- Statim eum fequitur, quaíi bos ductus ad vi&i- fl ijs |. in cit, loc-16s habitatores habet, ita dicuntur dies mali, mam, & quali agnus lafciviens & ignorans, in quibus mala fiunta malis hominibus, aitre- quod.ad vincula ftultus trahatur, donec trans« loidp e &e S. Remigius ). figat fagitta je.cur ejus. . Rom. 13. - V. Abjiciamusergo operatenebrarum, & |vam induamurarmislucis, ficut in die honeíteam- $ Iti. bulemus: non in commeffationibus & ebrie- EX SS. PATRIB Us ET DOC»TQRIBUS; tatibus, non in cubilibus & impudicitiis, non ; iïfugd « Í lL. incontentione & zemulatione, fed induimini Domino jefu Chrifto. l. Si Medici pharmaca dare volentes ju bent S Chryf. d | Eccl.c.5. inus ho. t.in VlI. Tempus flendi, & tempus ridendi: interea temperanter agere, ne m tempus plangendi, & tempus faltandi. pharmaca operentur; multo magis jejunium 6** : Eccl. c.3. Vi Rifumn reputavi errorem , & gaudio fufcepturos tenuitate vi&us men gare, & leviorem redder tem expur- dixi: quid iruftra deciperis ? e oportet. $. Cor,6. Viil. Nolite jugum ducere cum infideli- ll. Athletaante certamen exercetur, jeju- S.Bafh.r. bus; qu2e conventio Chrifti ad Belial? aut nator ad jejmandum temperantia praepara- de laude quze pars fideli cuminfideli ? tur, ne velut ulcifceris veniat dies iejunii. jejun. ibid. je lenfus templo Dei cum idolo qui autem cog- IX. Ibunt in adinventionibus fuis. .. AlI. Non eft pertemulentiam aditus ad je- Pfal. 89. junium; nec ad juftitiam iter per fraudem; IT Rom. c.12 X. Obfecro vos, fratres, per mifericordiam nec ad fobrietatem per lafciviam ; necper mas Dei, ut exhibeatis corpora veftra hoítiam vi- litiam ad virtutem. Crapula & ebrietasad la« ventem, iíanctam, Deo placentem, rationabile fciviaminducunt, adjejunium frugalitas. obfequiui ve ; IV. Quis cras iA foeculo. Pcrum ,& nolite conformari huic C pudicam uxorem legitime dem ho.s — du&urus , -hodie f orta & concubinas inducat de jejun. Damnum. inasedes? aut quze uxor legitima tale patere- tur connubium ? i'..uc-. 1$. XI. Ecceafcendimus Jerofolymam, & con- V. Nullus fervus hero füo reconciliari cu- tdem. fummabuntur omnia, quze ícripta funt per piens,hoflem illiuspatronum adhibet. Ebrie- X Prophetas de Filio hominis; tradetur enim tas inimica eftDeo. ]ta que fi cupis per con- gentibus, & illudetur, & la. genabitur, & con- feffionem revertiad Deu Ípuetur. m, fugetemulentiam, j ne magis etiam abs te Deum alienes. | g Macc. — VII. Omnes, qu1 ad fpe&aculum proceffe- i. s. / ) VI. Hem, quid facis, ohomo? nemo uxo- S.Bafzor.i rant, trucidavit. "1 Apocal. AIII. Defcendit diabolus ad,vos; habens rem caítam in matrimonium du&urus, pelli-de jejun. . I2. ces ac meretrices praeaffumit, fecumque habi- iram magnam, fciens , quoniam modicum tarefacit j tempus habet. E ; nam mulier honefla ferrenon pote- rit, utícorta una fecum habitent. Noliigitur ]Num.c.n .XIV. Adhuccarnes eorum erant in denti- &tu, cum inedia corpus tuum macerare vis; e- bus eorum, nec defecerat hujuscemodi cibus: brietatem prius introducere, ebrietatem, jin- & ecce furor Domini concitatus eft in popu- quam,que nihilaliud eít, quam publicum fcor- lum, & percuffit eum plaga magna nimis. tum, quam bacchans & furens mulier, ad om- i Luc, x1. XV. Cumimmunudus fpiritus exierit de ho- negenus turpitudinis prompta ac parata. & Y. 24. mine, perambülat per loca inaquofa (id eft, VII. Quis eft adeo doloris expers, ut non S.Chiyf; Ol voluptatibus carentia) quaerens requiem, & jj non inveniens dicit : hevertar in domum. doleat, cüm in ea , quze ad diabolum perti-to.5. fe,48 Ef nent, plus ftudii conferri cernat? Atqui nul- meam, unde exivi. Et cum venerit, invenit uc eamícopismundatam&ornatam. Tunc va- la fpes venize nobis, vel excufationis reliqua J effet, fi vel zequale ftudium conferretur, cum dit, &alfumitfeptem alios fpiritus nequiores autem etiam longefuperet, quis nobis defen- i fe, &ingreffihabitantibi. ktfiuntnovilfima fionis locus relinquitur? — Quotidie nos iovi- efa hominis illius pejora prioribus. tant fpectacula, nec uilus pigrit at rt, nullus Ofeægz. XVI. Et nunc revelabo ftultitiam ejus in ,afg an LA '*;o. oculis amatorum ejus, & vir non eruet eam elt, qui cunctetur, nullus eft, qui negotiorum occupationes obtendat, fed tanquam expedi- u- de manu mea. Et ceffare faciam omne gau- ti, & omni cura foluti occurrunt omnes, Un dium ejus, folemnitatem ejus. non canitiem Íenex reveretur, non ardo- A -.R. P. Lohn; Bibl. ldan. Tom. L. Aa23 rem j Bibliothece Mdnualis Concionatoriu 188 rem nature ac libidinis juvenis fufpe&um no&u fe proripiebatele&o, & ibat ad SS. Sa- vita p.4. habet. cramentum, ibique proítrata in terra amare c- 24- Damnum. deflebat Dei offenfas, & petebat falutem ani- S. Vinc. VIII. Eft tempus hoctempus defcendendi marum, praefertim Bacchanaliorum tempo- re, quo Deus magis offenditur, quo & augebat Ferrer.£3 de peccato in peccatum , & per confequens in Quind- ^ a infernum, &ideo dicitur: Zenent tympa- poenitentias & preces pro peccatoribus, alias- num €9 citharam, €9 ducunt in bonis dies [uos, €$ que Moniales ad hoc excitabat. V. S. Catharina Senenfis toto hoc durante Wanh!. in gun£o ad infernum de[cendunt. - — ( —— ( QUE $gb —X w — Q .2—— weditus. Salv. l. 6. 1X. Spectacula etiam juxta noftram pro- Bacchanalium tempore, pro majori parte no- diíc. t j de provid. feffionem opera funt diaboli. Quomodo, o &is in profunda oratione abforpta erat; da-" M* to autem figno, quo alive forores ad matuti- Chriftiane, fpe&acula poft Baptifmum feque- l ris, qui opus diaboli effeconfiteris? Renun- num decantandum accerfebantur, ipfa iicen- [ ciafti femel diabolo , femel & fpectaculis ejus, tiam f/bi a Deo dari poftulabat, ut per modi- cam quietem membra corporis nonnihil re- f ac proindeneceffeeft, prudens & fciens, dum ad fpectaculum remeas, ad diabolum te re- ftaurare poffet, hoc enim commodiori tempo- [ dire agnofcas. re fieri non poffe credebat, quam illo tempo- . re & hora, quo multi diverforum Ordiaum ; AS. Carol. . X. Vide retia inextri cabilia, quæ deemon Borr. AG. inimicus nofter hoc tempore nobis tendit; Religiofi & Religiofze Deum pfallendo in cor- lo Mediol. p. vide foffas peccatorum, in quas tot homines dibus fuis laudabant. , ? 7 LÀ VI. In Chronicis S. Fr ancifci de quodam Chron. g, & 1151I. cceco quidem modo przecipites agit; vide in- P:anc.p.3. C numerabilium animarum praedam , quam hoc PatreF. Michaele de Barea magn2e fanttitatis )9«5 352 viro legitur, quod tantam peccatorum, quae f tempore fibi furripit. Quid plura? vide, in- hisce diebus libere committuntur, habuerit. C quam, quantum hodie fathanas triumphet, quomodo in hoc populo tuo regnet, & tyran- difplicentiam, ut ad locum, ubi mulieres ad E ji tripudia, & choreas inftituendas congreg:tze ke nizet, idque non folum quoad plebejos toto erant, accedens, unamquamque iilarumfeor- anno vitze vanitati deditos, verum etiam per- fzepe quoad alios, qui alio anni tempore bo- fim his verbis fuerit obteftatus: Quod fi mi- hi, o benedicta fiia, promiferis, quod ex pu- ^ nam habent animze fuae cuftodiam, &La mun- / ] do fapientes effe exiftimantur. . ro amore Dei illum perhzec tripudia, & alia S. Ephr. t. XI. Ubi cytharze & chori, ac p laufusï | ma- hujus teinporis peccata offendere nolis; vi- : p 2. de ab- ciflim fancte tibi polliceor, quod de toto hoc t ftin. alu- nuum, ibi virorum tenebrae, & mulierum per- ( (1i€rï anno Deo per orationes fpecialiffime te re- diþio, Angelorum triftitia, & diaboli fefcumf commendabo; hisque promiffis plurimas il- toi 1 SäSo i IZFQTQ 4 Jarum a vanitatibus illis frequenter abftraxit. bdes Accidit quoque, quod hisce diebus locum —EXEMPXLA SACRA ET CATHOLICA. N quemdam, qui caligarum dicitur, ubi vari tenpo d Fuga. profani lufus exercebantur, accedens, in me- dio ludentium tanto cum fervore in dicto- S.Aug. l. 7I.Ro manoi*um Senatus ea facra auf facrile- Dun de Civit. gia potius ad extremum per totam Ita- rum ludorum detefítationem praedicaverit, ut YV multos praefentium non folum pro illo anve, f liam abolevit, ita, utne nomen quidem Bac- chanalium audire amplius voluerit. fed & pro aliis fequentibus a fimilibus lIufi- pen Mancinus II. Regina Gallize & uxor Ludovici XIII. bus fzecularibus deterruerit. - * j Ut VIALI. In vita S. Ludwinse virg'nis legitur, yir, S, : de paf..9 poft gravem morbum tuperatum, quindecim e Tel p. aureorum millia, quze inlarvarum tripudium quod dum haec pientiflima virgo , inftar Jobi Ladw.- üe- deftinaverat, voto, quod in extremis fecerat, ulceribus pleni & aflli£ti, variis morbis ex- lie cruciaretur , audito ingerti quodam diffolu- exfolvendo, in piam caufam impendit, refti- $ ) tut»e vitae pretium. j L torum hominum ftrepitu in plateis hoc Bac- gor l. 2. infin. III. S. Gertrudis, qui yviderat Chirifbimtn- chanalium tempore excitato, poftquam de cauía illius fibi adítantes domefticos interro- filia c.14.&16. duo Bacchanaliorum ad fimilitudinem lan- pitI guentis füpra pectus fuum recumbere , per to- gaffet, eidem refpontum fuerit, hosce clamo- ä tum illud tempus nihil aliud inveftigavit, res a nonnullis confuetis recreationibus ope- Yi fet quamut otationibus, filentio, & czeteris aflli- ramdantibus excitari; quodipfaaudiens, ze- &ionibus pro emendatione mundanorum ho- loreparandi honoris coeleftis fponfi fui, qui il- Emd,gz' minum infudaret. Quod obfequium quam lis profanis diebus conculcabatur, mota, eun- Ia gratum illi fuerit, oftendit illi per aliam vitio- demíponfum fuum enixe rogavit, ut pro di- Tan nem, quando eidem in throno gloriee fecens, luendis profanorum iftorum hominum offen- fis, affli&tum corpufculum fuum novo quodam &atn cum $. Joanne Évang:lifia fcribente, appa- & ruit, &, cumipfa, quidS. Joanne: fcriberet, & vehementi morbi genere dignaretur exer- ] Cenc quzefiiffet, refpondit, omnia opera &obfequia cere, & ecce fubito graviífima quadam infir- NQum X mitate correpta fuit, quae acerrimos ei ac- N fl per hoc tempus Bacchanaliorum ab homini- Va bus fibi impenfa eum fcribere, utipfe quidem cerfivit dolores, qui per totam quadragefi- CChriítus) eis menfuram bonam poft mortem mam usque ad Paicha refurrectionis fine ul- Que la intermiífione continuarunt. üd reddat, poftea vero cum hac charta etiam ad 4 d ar] Patrem zeternum eos ducat, & menfuram VilI. S. Gertrudis, quia Sabbatho Bac- Vit.1. s. EN chanalium tota in Deum abforpta, ab omni * t4« &R coagitatam & fupereffluentem gratise aclglo- Ihifer riae ipfis impetret. fe applicatione exteriori fequeitrabat, ideo 1V. S. Maria M agdalena ,de Pazzis fgepe finum Derar De,us' illam fumma cum benignitate in fuum V Lï 6v Z T it;olus XF. ;Ba*cc/**m"ïndlid.' : 1$9 füum recipit, ubi tanta coeleftium confolatio- vefte involutus num abundantia fruebatur, ut fibi plane vide- caretur, dichuIter ab interitu vindi- retur, quod fimul cum Domino fuo de omni- XIV. In Germania anno 1570. cum Co- Ibid, bus coeli, terrzeque Regnis libere difpone:e mitesaliquotHohenloenfes Eberhardum con- poffet: Ad hzc coeleftis ejus fponfus dixit fanguineum fuum in arce Waldenberga vifi- ei: O dile&a mea, tu hodie facta es prote- taflent, & ut Bacchanalium tempus invitabat, Mat(il &rix mea, ita enim tibi perfuafum & decre- tum effe ício; quod fi fana effes, libenter pro Faunorum perfonis & veftibus affumptis fpe- -dií, t &aculum jucundum matronis facere voluif- 1114. me laboratura effes, ut fecurus effic.rer ab fent, ex aleis, quibus hofpites ad lufum inci- iis injuriis, quibus hoc tempore fpecialiflime offendor, ac proinde cum hodie paífim ab oia- tabant, una in terram cecidit ; quam, dum puer perfonatus attollere conatur, funalisin- nibus repellar, a » dte Venif ut meamin te quie- cautius adhibiti flammam concipit, cui, dum tem habeam. N Ib q.' IX. Eidem virgini Chriftus redemptor no- Eberhardus füccurrere parat, etiam ipfe, ac paulo poít & focii juvare volentes flamma fter in Dominica Quinquagefimze eodem mo- corripiuntur. Concurritur ergo ad labrum vi- do & forma apparuiffe legitur, in qua flagel- latus, &inter duos lictores circumduGus fuit, cinum , quod Comes in hunc eventum aqua E impleri jufferat ; at illud jam exaruerat. A- quorum unus fpinis caput ejus cingere, & do- lius, qui vas plenum aqua attulerat, in ipfo lorofifime pungere videbatur; cumque fan- limine offendens concidit, aquamque effudit: sFiancpa, &a virgo funeftum hoc & lacrymabile fpe&a- alterius aquam ferentis cadus fatifcens, au- B*x.h.x.æs. | culum memoria fua circumferens, ad amarum xilii defperatione calamitatem auxit. ^ Sic ; fletum incitata, ftagnantibus prae lacrymis o- h ergo intra tres horas tres Comites mifere ex« " culis eum fciícitata fuiffet, an aliquis hunc e- uftulati perierunt. - de jus dolorem mitigandi modus excogitari pof- XV. Quidam,uttempore Bacchanalium li- " fet, Chriftus cceleftis fponfus ejus ei refpon- Ib.conc.s, [* berius infaniret, piétorem, qui faciem ei perfo- ]« dit: Quod fi quis amaram paílionem meam natam pingeret, vocarijuífit. Sed pictor aquis devoto & amoris pleno corde ad mentem fe- iC rio revocaverit, leque exinde in corde fuo tantüm coloratis eum illinebat potius, quam lÀ pingebat. Undeis perfonatum fe putans, cum compungi fentiens, pro peccatoribus Deum plurimas ineptias peregifTet, omnium ludib:io l* precatus fuerit, is utique fuaviffimum aflli- fe expofüit, & magno tandem cum dolore /4 &o cordi meo emplaftrum conficiet, quo me- u fraudem pi&oris agnovit. | diante dolor hic meus mitigari,& lenior, ac l- tolerabilior fieri poffit. il Jamnum. F ,Anhales EXEMP LA DOMESTICA. X. Annales ecclefiattici de Epifcopo quo- nt ecil. anno dam referunt, quodis, quia Joarinis nomine £ A OliveriusManarzeus,dumLaureti degens Bafry vn ;352.11-31 iufignitus erat, iu fefto S. Joannis Evang:liftae intelligeret, tempore Bacchanaliorum devor. ane Q muitas foeminas nobiles ad tripudiandum in- comcediam publicam & infamem a pparari, üt vitare confueverit, cumque ipfe in medioilla- & fruftra alii tecin.c.?. 9 s mediis impedire conatus effet, rum diu choreas velut chorargus duxilfet, re- orationem quadraginta horarum n facello Í pente cadens miferabili morte exfpiravit;mor- Lauretano magnifice ad hunc finem adorna- tuus non ut Epifcopus, non ut Sacerdos, fed to inftituit , ficque omnes homines a comce- IY $ veluti hiftrio; mortuus non in atrio, fed in dia abítraxit, at D À LWWI theatro; non in loco facro fed dis attraxit. que ad'celebritatgm,facræ ae- in ecclefia, fed chorea. profanlof; non IL. Gandize pridie Cinerum fex e noftris, Imago r. Ug u ] Num25. XI. Cum Bacchi (qui Num. 25. ABeelphe— vertice ac pedibus nudi, longo fune a cervi- fac.l.3. c. 9 - gor nominatur) feíftum celebrarent, & cum de filiabus Joab fornicarentur Ifraelitze, przeci- cibus pendente, duo etiam flagellis terga cru- entantes, caeteri cum cruce & calvaria in ma- Ü pit Deus Moyfi, ut tolleret cun&tos Principes nibus, concionabundi celeberrim as urbis vias t populi, & contra folem in patibulis fufpende- obivere. s e ret, & przeterea unusquisque occideret pro- 1ll. Anno 1653. B'o.noniæ, feria quinta pin- Lit.ann, e ximos 1uos, qui Beelphegor initiati funt. gulore, fodales prope quingenti, facie horri- Venet. j ,v.Exod. 32. . AIl. Cum populus [fraeliticus fediffet di, quinque partitam aciem inítruxere: p^ manducare & bibere , & furrexiffet ludere, prae- 1953 It * ibant in primo agmine centum fub crücis ve- (l« mandatum eft Moyfi, ut occidat unusquisque xillo, trabali cruce onufti. Secunda centuria k fratrem, & proximum, & amicum fuum, fic- Tertia fub ex- 7ig mortis Calvarias portabat. que viginti tria millia hominum occifa funt. tremi judicii fignis proce(fit. Quarta fub in- g . Fab.conc, XIIl. Dum Carolus Vl. Rex Galliz in nu- ferni labaro flammeis faccis ardens & minax. 4,in Quin- ptiis nobilis cujusdam, leonis veftem & lar- fv * quag. Quintam Beatorum coleftis Archiftrat egus " vam cum aliis quinque affumpfiffet, faltibus- ducebat. Quo fpe&aculo mire fpe&atores que jucunde, ípectante tota aula, vacaret, commoverunt, & ad peenitentiam & compun- d Ludovicus Aurelianenfis Regis frater ftudio &ionem incitarunt. u- clarius videndi correptam faciem admovens, IV. Anno10640.SodalesParthenii primarize Imago 1. & Regem & focios ita accendit, ut quatuor Congregationis Affumptze Virginis, ut feriis fac. 1. c. ac. v.lt- 1'5' ] mifere ftatim perirent, unus in cellam pro- i^ antecineralibus populum a profana licentia ad perans, & aquze vinoque fe immergens fer- pietatem & devotionem avocarent,novem flo- jeo renorum millia in extemporaneam tridui fo- (f ygræwrr, Kex ipfe uxoris Biturigis caudata Wl . ÀAa3 lemni- B.äz'iothecæ AManuahis Concionütoriz 190 lemaitatem expende rant. Nam molem cen- Ciwm;zdederuni me gegnitur ;nbrti: €9&. .. Unde tum viginti palmis altam , octoginta latam, venerabilis Ivo Carnutenfis in fermone de Se- ptuagefima itafcribit: Sub typouniverfitem- ulcherrimis ftatuis, imaginibus , hiitoriis, emblematis ad ftuporem exornarunt, & qua- poris-commendati funtnobis fpecialiter hi fe- ï:; tuor milleluminibus illuftrarunt, ubi res divie ptuaginta dies, quibus recitatione lecionum, & canticorum, cafum humani generis recoli- Su AUE' f]] . na folemniffime ab Archiepifcopo Rodienfi, p imus, uüt mortalitatis noftrae dolores atten- hi praefentibus feptendecim Cardinalibus, & om- dentes, quotidie doleamus; Undein Introi- nibus prope Romanse Curize Praelatis, Princi- pumque Oratoribus celebrata, magnoque po- tu hodiernze Miffze, fancta Ecclefia perlapfum l primi parentis mortem fibi illatam effe de- . puli goücurfu per totum triduum facta fuit, lorat. f Agbf. m $. VI. II.- Quia flulta eft eorundem Bacchanalium ce- Idem difc, i lebratio, [i peccatis fit cotjunZa ; quid enim, in-3 n.4 al SIMILITUDINES. quit idein author, de fapienti quodam viro di- fil fuga. ceres, qui fe lavare & mundare volens, prius 0i cut morigeri filii, dum patrem a fratri;- manus & faciem , ac totum corpus atramen- q Anonym. ]. Si bus vehementer irritatum advertunt, di- to totaliter defoederat, utique rationis & ju- ( Orpinc. t ligenter cavent, ne aliquid committant, quo dicii deliquium pati affereres. Et revera ita faddon, Q patrem amplius offendant; ita boni Chriftia- eit; & ideo Bacchanalia nos re&o rationis Ó ufu deítitaunt, adeoque hoc tempore vere ni, dum tempore Bacchanaliorum vident, Pa- trem coeleftem graviffimis peccatis ad jufti(- ftultorum infinitus eft numerus. tü mamiram concitatum, fedulo ab ulterioribus HH qu ia diabolicum inventum funt ; uti S.S. Chryf, on eft hochom 6.-in hi offenfis abftinent, & potius pro fe & fratribus Chryfoftomus indicavit, dicens: IN Matth. jl placare piis obfequiis & precibus ftudent. - eorum, qui ad aeternum regnum vocati fun:, quique funt in coeletti illa civitate confcripti, fj* "- L4.nfm. .L Sicuta quolibet magis acceptatur be- RRR c, 16.. neficium exhib:tum in adverfitate, quam in non eít fpiritualia arma geftantium, quod cer- te proprium eít diabolo militantium, ille e- profperitate; fic & ego (dicebat Chriftus ad 5.Gertrudem) magis accepto fidelitatem il- : nim eítille, qui etiam in artem jocos ludos- j/ l am, qua mihi hoc tempore ( Bacchanalio- que digeiit, ut per haec ad fe traneret mili- tes Chriili, virtutisque eorum nervos redde- fu. rum) exhibetur, quo muridus plus peccando . feff me infeftat. 4 ret molliores ; propterea in-urbibus etiam Staple:. lll Sicut mulier videns filios fuos cum oc- theatra conítruxit, & illos rifuum ac turpium i it fext., i. M gt ciforibus patris fui foedera pepigiffe, ludere, voluptatum incentores paravit, ut per illo- tan Quinqua. convivari &c. fubuculam viri fui fanguine rum luem univerfas prorfus urbes communi Á Yr0! confperfam profert, ut ea oftenfa filios a con- peite cgrrumpexfet. ti0n fortio homicidarufn abftineat ; itaEcclefia hoc us VE Uog tempore Bacchanaliorum paílionem Chrifüi H f in Evangeiio proponit, ut per ejus confidera- MEDIA tionem a peccatis abfterreat homines. teh volü Ibid. IV. Sicut merito repre heudimus eos ho- A. illa: eliminanda. | mines, qui equos condu&titios, quando fiais pür .E Säempla bona abjiimntium ; 14 . vCarolus Vit.S.Ca4 . &in itineris appropinquat, tam improbe agitant, Borromseus fuafit, dum dixit, quodrol!7.c7 & vexant, ut ad longum tempus inutiles exi- T Qio( ftant; ita non minus carpendi funt, qui ita exempla bonorum magnam in fe efficaciam aler habeant, ut eos, qui totaliter depravati non toun per Bacchanalia gulae & ebrietatis peccatis fe funt, ad ea imitanda invitent; ac proinde eo onerant, acgravant, ut poftea ad quadragefi- ln ipfo, quo exercitia fpiritualia hisce diebus hort male jejunium ac pænitegtiam inhalbiles exi- tra&tabuntur a bonis, hoc faltem obtenturus ftant. fit, ut non omnino mali ad eadem fectanda Qred $. VIL. guri; facile fe induci permittant. ;ï MOTIV A. Batchana- Ibid. 4 at il II. Pradicatio fervens , qua abu[us cent Manfi tr. 9 , lium gerfiringatur; uti iterum idem San&us thy diíc.r, n.3 uia Bacchanalia [unt contra finem ab Eccle- infinuavit, dicens: Verbum Dei foecundum ia intentatum ; uti Jofephus Manfi o- " Tecn ftendit, fic difcurrens: Inter caeteros, qui in femper fuit & fru&uofum , ac proinde ne- D a hunc mundum irrepferunt, errores, unus hic quaquam convenit, ut hisce diebus, quibus hit eít, quod, quia paulo poftin decurfu Quadra- mundus pravis fuis exemplis praedicando, Wij homines ad mala fectanda hortatur, & -in- gefiiize , Jejuniis, mortificationi, poenitentize C0 & folitudini nobis vacandum eft , ideo hoc vitat, ego a przedicando verbo Def defiftam. QU tempus, quadragefimaie jejunium immedia- Tandem ait, eo tempore, quo multee animae ad interitum properare, divinveque iracun- Vlen te przecedens, recreationibus, ludis, fpe&ta- Cl culis, choreis, commefíatiovibus, aliisque fi- dize flagella a populo provocari confpiciun- milibus diffolutionibus & vanitatibus jure tur, bonus & follicitus Epifcopus ad placan- À meritotranfiyendum effe cenfeatur. Hoc au- dum Deum, eumque ad compaílionem erga tem falfum eít, quia in Dominica Septuagefi- peccatores promovendum, ad orationem & maee,inqu amundaniBacchanalibuscelebran- poenitentiam una cum bonis confugere ar- dis fe accingere folent, fan&a Mater Ecclefia 6te obligatur.. Hinc S. Chryfologus tamS.Chryf, M ta longe contrarium nos docet, dum ita can'u?: ferio dehortatur; fi quae funt vifcera pie " * $$ al .2' Wmh us | m iuus XF. Bacchaaafta. 391 tis nobis, fi qua eft in nobis contemplatio hu- Ecclefize permiffionem diffolutiones Baccha- manitatis, ii qua nos hábet fraternze falutis nales exercentes fetuentur & defendunt, idem aífe&tio, abftrahamus eos, qui fic ad perditio- refpondere poffumus,quod S. Auguftinus con- nem currunt, rapiuntur ad mortem, trahun- tra Fauftum his verbis fcri bit: Aliud eft, quod tur ad tartara, feftini unt in gehennam. fuftinemus ; S. Aug. in III. Oratio Jeria, ati S. Auguftinus monuit aliud, quod przecipere jubemur; pí. 50. aliud, quod compellimur; emendare praeci- . dicens: Deprecanda eft mifericordia Dei, ut pimur, & doneéc Y donet intelle&tum ad ifta damnanda, & afte- pellimur. evfnendemus,r tolerare com- la fcenda. &um ad fugienda, & mifericordiam ad igno- ll. Noffe debet, quid de fpc&laculir €? coma- di S. Ambr. lV.. Paffionis dominicz tonfideratio ; quemad- ? ludicris [entiendum fit;; " Nempe, quod nihil * ldendif, 9. XI. magis damnofüm moribus fit, quam in fpe- modum S. Ambrofius monuit, inquiens; ion &aculis defidere, tunc enim facilius per volu- Sen, ep, F—; n,4. corporalibus vinculis, ut Ulyffes ad arborem, ptatem vitia fubrepunt,ut Seneca reéte nota- Petrarch,* 8 aliigandus eft animus,fed ad crucis fignum fpi- vit. Et confentiens Petrarcha, multum, in- * X . 36. de "ritualibus nexibus vinciendus , ne lafcivarum quit, mali auribus invehitur, fed multo magis emed. moveatur illecebris, curfümquenaturze detor- la oculis, illis quafi feneftris bipatentibus in ani- örïg. inc. queatin periculum voluptatis. Quodipfum e- inam mors irrumpit, nil potentius in memo- tiam Origenes confirmans dixit: Certum eft, riam defcendit, quam quod vifum fubit, facile .ad Rom 'quia, ubi mors Chriíti znimo circumfertur, b auditum praetervolat, confpectarum imagines non poteft regnare peccatum ; eft enim tan:a rerum haerent etiam invitis, necfe tamen nifi hs vis crucis Chrifli, ut, fiillaanteoculos pona- x Chnf, tur, nulla concupiícentia, nulla libido, nullus volentibusingerunt, perraro & perocyus obi- , hom 6a turge. Hinc Clemens Alexandrinus ; prohi- S.Clem. furor, fed continuo ad ejus praefentiam totus beantur, inquit, fpe&tacula, quze nequitia, ver- l- 6 Ped,. E,L.,M:mh. ille peccati & carnis fugatur exercitus. a h Sylv. hift, bisque obíccenis & v N nis temere proíu/is ple- ea 1-. 'V. Caleflium gaudiorusm confideratio, uti pael- naíunt; quod enimturpe faé&um non oftendi- l- .7.?. I.n. ?]a illa experta eft, quae choreis femper valde e- -addi&a fuerat, adeo ut illas frequentiífime adi- tur in theatris ? quod autem verbum impu- $* dens non proferunt, qui rifüm movent fcurtae re defideraret, fiidei a parentibus concelfum &hiftriones? Quiautem ex vitio, quod in fe ]* fuifflet, tandem hauc fuamin choreas propen- e- fionem Confeffario manifeftavit, quiillam in- eít, delectationem aliquam perceperunt, evi- dentes domi ima g ines imprimunt. terrogavit : Quid fi chorearum voluptas per l. Noffe debe t, quid de larvir integrum annum quotidie continuanda pro- de quibus fenfum faum fentiendum Jfié s S.Car-p.7. Me- je 9. Carolus Borro- 4 d mitteretur, cum ea tamen conditione,ut unica meeus fequentibus verbis expre(fit: Profcri- diclo CO79 1 tantum die ab illis adeundis abftinendo te mortificares, nunquid hancacceptares condi- ptze funto in perpetuum omaes larvae,per quas homines figuram, quam Deus illis indidit, non tionem? Cuicumilla, omnuinofehanc condi- folum transformare, fed & delere ftu dent; imo tionem libenteradmiffuram effe, refpondi(fet; per quas aliqui in turp 1 ia ftultitia eo usque fubjunxitConfeffarius: Séitoigitur, quod, fi progrediuntur, ut antiquas, in beftias fetrans- te hisce tripudiis, quzeintertis inftituuntur, formandi, metamorphofes zemulari videan- voluntarie ex mortificatione uno tantum die tur; fintetiam praeteromnemalium ref, pe&um privaveris, perpetuis Paraditi choreisfemper, maledi&tae & execrandze larvze, utpote anti« as vt S OH &in zeternum intereffe & aífiftere poteris." Ad quodiilla fübintulit, quod fiita res fe habet, ut' qua ruinze noftrze, quam daemon ferpentis lar- m và contectus nobis procuravit, nobisrefrican- afferis, libentiffime tripudiisterrenis in perpe- tes memoriam. Abominabiles larvze, o tuum renuntiabos Ac proinde Confeffarius, ut büs hominibus verba inh füb qui- e0 Á honefta eloqui, & in illamtripudia ac choreas contemnere docetet, gefta & acta im pudicitize plena prorumpere, $ hortatus eft, ut verba illa Jeremize frequenti fas effe videtur; u$ meditationeinutra fe ruminaret: Ornaberir tym- Íceleratze larvaeimpugnatri- ces honeftatis & pudicitize,gravitatis inimicze, ( ganis tuir, €$ egredierir inchoro ludentium ; 1tem omnisque cuftodize, quam chriftiani hominis ut illa Davidis verba penes fe ponderaret, di- anima intus foris ruina. que habere debet, extrema it«Ibid. centis: Pravenerunt Principes conjun&i p[allen-. N fibur, in medio juvencularum tympanifiriarum ; . 1V. Neffe debet, quid de choreis judicandum nec non verba illa ex hymno Virginum: uo- þt ;S. A-anïr;. j idem videlicet, quod S. Ambtolius & S. F ran- 1. 3. de i cunque pergis, l'irgines [equuntur, atque laudibus cifcus Salefius judicarunt, quorum orior fic di- Virg. v " po[i te canentes curfitant , hijmnosque dulcer perfo- Ícurrit: Ibiintuta verecu: Ju$ mant; qua dum hosce Paradifi cantus melo- 1dia, illecebra fufpe- 0i : &a eft, ubi comes deliciarum eftextrema falta- n dicos, choreas & gaudia feria meditatione ali- tio; Nemo, ut dixit quidam fzecularium Do- quamdiuin mente fua revolviffet, fuam in bre-: ul | &or. faltat fobrius, nifi qui infanit ; quod (i jux- n* vitempore animam prorfus immaculatam ta fapientiam teculatem faltationis author eft Utl cælum moriens transmilig. aut temulentia, aut dementia, quiddivinarum Jl Á Ícripturarum cautum putamus exemplis, cum llla s S . Joannes praenuntius Chrifti faltatricis optione g ASCETICA. jugulatus, exemplo fit, plus nocuilfe faltationis illecebram, quam facrilegifurorisamentiam ? $. XAug. nprimis noffe debet afceta, quamoäo excufa- Pofterior ficlocutuse(t: Choreze & tripudia Saler. in ^contra H tionibus Bacchanalia inordinate celebrantiusn a;l (hgh Fauftum natura fua ex feinditfferentia funt: fed hocex- inuvodu&, oæ:curmïe debeat ; quod videlicet illis, qui per ercitium communiter uiurpatum, valde in P:3:633- ;ï'a-fec. $^ T. c.ar. u par« 192 Bibliothece Manualis Coucionatori pr Deo elongare, & vitiistenacius irretirepote» - jo pärtem inali propendet, & proinde periculi Ó plenum eit. Quia ve:o noc tu, & in tenebris rant. Hiquoque dacmones in medioipforum W ac caligine plerumque inftituuntur, hiu c mul- fpiritus rixaram & homicidiorum iminlierant: fe At vero, quia inter haec omnia tanto fetven- Ü ta opera vitiofa & tenebrofa facile feinfiauant in rem, quae ex fe ipfa mali admodum fuíce- tius orationi infiftebat, viit, quod in eodem ht aturinmultam mom: nto, quo choreee inch.abantur, Ange- t ] ptibilis eft. Illorum caufa vigil lus quidam de ccelo defcend-ret, qui ftricto no&em, unde fit, ut matutinu m craítini diei g tempus poftea depereat, & Deo quis & pieta- gla4io, quem iu manibus gerebat, daemones in füf fugam agebat, fimulque tibicinum ioftrumen- tf tis exercitiis vacare non poífit. Verbo ut di- cam femper ftultitia eft, diem cum nocte, lu- ta minutim coafringebat ; Unde corrueute pf 0 cem cum tenebris, & opera fan&ta cum ine- theatro omnia in confufionem conver;a ;ue- bea runt; Ex quo facto ddemonem chorcarum & ptiis commutare. Omnes, adinvidiam quo- ob dammodo & certatim , (ecum vanitatem ad tripudiorum originem, authorem & promoto- te "i tripudia ferunt: ipfa autem vanitas tam evi- rem effe, clare fatis colligitur. dens eft ad pravos affe&us, & periculolos & qu illaudabiles amores colligendos difpofitio, ut $. X. pol hoc omnia facile fit e tripudiis oriri. — Hoc CONCEPTUS PR/EDICABILES. p tibi Philothea de choreis dico, quod de fun- jüt occafionethematis: Domine, ut videam: Luc. 185 [ gis medicorum filii. Nam ut hi fungos opti-, l. Ex mos nihil valere ajunt, fic ego dico, optima poteft oftendi fraus dzemonis, qua hocY- 4T- C tripudia non admodum effe bona: fi tamen tempore decipére fole:;; eum in finem nar- ts rari poteft hiitoria fupra $.4. indicata de Pi- fungis tibi vefcendum fit, vide, ut bene prae- f parentur, & condiantur; fi aliqua ex caufa, a &ore,qui perfonam atfingere vultui juffus, non l nifi aqua colorata falfas lineas duxit. Huic a qua te non facile queas excufare, tripudia te ergo pictori fimilis diabolus dicatur, qui & adire oporteat, vide, ut tripudia tua benefint q condita & preparata. At quomodo, petes, il- iple falfas lineas duxit, id eft, falfa axiomata la condiam? modeftia, dignitate & bona in- & principia hoc tempore di&tat, qualia funt: 1..Nemo nos agnofícit. 2. Hoc tempore om- tentione. Comede parum & raro, ajunt me- dici loquentes de fungis, nam quantumcun- nia licent. 3. in quadragelima velut tempo- f re poeuitentize omaia peccata facile expiari que bene co&i fünt, copia eorum venenum & ain (üi viru lenta eft. Parum & raro tripudia, Philo- pofíuat. Quorum proin dogmat j : fa-/lüt'as, fe thea, aliter enim fifeceris, periculote expo- paulo tufius ofteadatur. li. EEx occafionethematis: Ecce a[cendimus joid, fà! nes, ut eisdem affe&umapplices. Fungi, teíte Üb Plinio. cum fpongiofi & porofi fint, omnem, gerojolymam,€$ confummabuntur omnia,que [cri- fün gta [unt per Proyletas de Filio hominis : poteíto- q uxe fibi proxima eft, infe&ionem & viruien- " L itendi, quomodo paffio Chrifti hoc temporere- fan tiam iacl le attrahunt, ut fi ferpentibus vicini L 4 ( fint, illorum venenu m ex vi cinitate recipiant. novetur. Kt 1, quidem, quomodo agonia re- choreze, à novetur,offerendi illicalicem amarum per im- fiio Tripudia, & id genus tenebrofa & u no&urna conventicula , plerum D que vitia & moderatas compotationes. 2. Quomodoite- & oimil nantia (puta Jur- rum flagelletur per denudationes corporum, peccata aliquo in loco d * L . & vitia luxurize. .5. Quoniodo coronetur per fur gia, invidias, irri fiones, & carnales vanosque . amores ) ad fe attrahunt. Et ficuti haec ex-. affumptionem arvarum hominibus illudendo. is illa exercentium poros ape- 4. Quomodo crux gravis ei per peccatorum r ercitia corpor * per riunt, ita etiam ani mi illorum: unde fi viru- hoc tempore commifforum onus imponatur. üt lentus & peftilens aliquis ferpens, verbum a- 5. Quomodo omnino crucifigatur contrahen- do confuetudinemin iftis peccatis & emenda- fur liquodl afcivum, aliquam ineptiam, & fermo- Tul nem impu dicum auribustuncafflet; velbafi- tionem fibi ac poenitentiam quafi impollibi- dicos intuitus, & amo- lem efficiendo. Introducatur proin Chriftus Tüt lifcus quispiam impu illis S. Bernardi verbis auditores alloquens : S.Bern.im Cot rofos oculorum nutus conjicia t, facili negotio tui Vic. 1. 2' animioccupantur, intoxicantur. Undeme- Nonne fatis propterte vulneratusfum? nun-quod. fer. €. 9. hoream effe Veneris. quid proiniquitate tua afflictus fum ? curad- . WY rito Petrarcha dixit, c lie $ rzeludium, libidinum ftimulum, laxamen- dis aflli&tionem afflido? magis aggravant me. tum licentize, ubiliberge manus, liberioculi, vulnera peccati tui, quam vulnera corporis. f mei. Pro qua materia videri poteft Henricus liberze voces. Pro quorum confirmatione pro- deritreferre,quod in vita Joannis Baptiftae i- Engelgrav. in coelo empyreo. p ]. Ex occafione thematis: Stultorum ih-, Eccl. 1. Q0r telli deFulginio refertur, quod fcilicet, dum ci- t vitas Fulginienfis pro Bacchanalibus folenni- nitus ef! mumerus : poteft dicere Conciona- YV. 15- ter celebrandis magnos fumptuofosque appa- tor, infinitum quidem effe numerum ftulto-. l rum larvatorum per plateas difcurrentium,. n ratus faceret,, ipfead illaimpedienda ferven- * . ü tem l nítituerit orationem, ad quamuna cum fed multo majorem effe numerum occulto- faciendam aliam quamdam animam val- rum ftultorum, qui, cum videan ur (apien- lie ipfo tes, revera tamen ftultilimi fint, quorum €X defanctam invitaverat, quze , dumoraret, in Íp iritu elevata vidit iu principio choreae per proin aliquos breviter fe producturum , lar- f faltantia feptem daemoniorum capita, vasque detracturum , ut vel pudore obruti r aulam ; qu:e tam vir is, quam mulieribus, di&tis tripu- deiuceps a tali ftultitia abftineant. . Finga- Te] diisoperam dantibus,omnigenas fuggerebant tur ergo, fapientem quemdam audiviffe de Tie ndet, u malas cog itationes, quae ilos vel maxime a qquod;am loco & urbe, quod ftultis abu pro« ! Tiss 'IPA " Baeelasa V193 Z broindeillac iterfufcepiffe , ut fapientia fuail- dunt, nüllàànime ratione habita. $. Cum ho- los corrigere &erudire poffet. i. Autem obvi- fpite cellamiugreffum vidiffe cellarium in ter- ja um habuiffenuntium vehementer feftinantem, ra jacentem & afpicientem, quomodo vinum fed,cum quzefitus fuiffet, quo tenderet, refpon- ." nobiliffimum aperto epiftomio in terram ef- dentem, lenon quaefiviffe,quo ire debeat, redi- Huat, &ridentem eos, qui ad claudendum epi- turum itaque, & quaefiturum. Perhuncnun- ftomium hortabantur. Siznificat eos, quitem- tium dicat fignificari eos Chriftianos, qui ma- pus nobilifmum fine fru&u perire fiuunt : fru- l« gnum zetatis fpatium in hoc mundo confece- ftraadmoniti, ut modicolaboreillud conferva- rünt,nectamen unquam indagarunt, cur crea- tifint?2 curinhunc mundüm miffi? Oftendatur re ftudeant. 9.Urbeegreffum vidiffe imaginem fcediflimam, & membris fine omni proportio- proin, quomodo hanc ftultitiam corrigere de- ne piétis conftantem ante zedes pi&oris profta- beant, id quod in pofterioribus quoque ftultis la re; ubi, cum qusereret,qualis pi&or ibi habita- obfervandum. 2. Obvium habuiifeadolefcen- ret?refponfum eft,eífe hujus propofiti,utinpin- tem generofo & petulanti equoinfidentem , & gendisimaginibus non artis fuze dictamina,fed * farcinamgravem propriis humeris portantem, vulgi judicium fequatur; hinc ob diverfitatem qui quzefitus, cur non equitergo farcinamim- judiciorum tam foedas imagines prodire. Si- ponat? refpondit, timerefe, ne equus nimium enificat eos,quihominibus placere cupientes, proegravetur. Significateos,qui, ne corpus,ve- illorum potius judicio, quam ratioriis dictami- Tut, tf lut equum animze caítigare,aut appetitas deli- ni,& Sanctorum, Chriftique exemplis a&iones M. 410 cias negare illi cogantur,animse farcinam pec- fuas conformare vident. ro.Macellum praeter- cati imponere non verentur, non confideran- grelfum vidiffe lanionem cultro fibi digitum l- tes, quod hoconus nihilominus & corpus pre- abicindentem , caufamque quzfitum refpon- mat, & omnino ininfernum depreffurum fit, 3. diffe,accepiffe fe ex cafu fortuito modicum vul- Obvios habuiffe juvenes per avia & devia in nus in digito,ideoque ut juftiorem habeat cau- ä(() curru vectos, & cum curru tandem everfos; fam chirurgum vocandi, voluiffe omnino digi- quos, cum accedens advertiffet , coecum auri- tumabícindere, Significateos, quicommilfo gam habere, & caufam hujus cceci electi quae- uno peccato plura admittunt, ut copiofiorem ]« fiiffet, relponderunt, feideo eum elegiffe, utli- habeantconfeffionis materia 0- m, & eadem ope- berius peravia & devia vehi poffent (quod ip- ra fingula confiteantur. rr. Ulterius progref- 1 fosfumme delectaret) etfi vero hoc modo fzepe fum vidiffe duos fibi ultro pedes porrigentes & s cum curru caderent, & vulneragravia accipe- gladio abfcindentes, & cum caufam fa&i quae- rent, haberetamen fe bonos chirurgos, qui cu- rerentur,refpondentes, pro Philippei lucro or- rarent.Significant eos,qui memoriam przefen- tum inter illos certamen effe, quis meliorem 5 , tize Dei depenunt, utliberius viam mandato- f. gladium haberet? & ideo inpedum abfciffione rum declinent;. vulnera peccati vero non cu- probate eos voluiffe. Significateos,qui ut fuas rant,eo quoáConfeffariostufficientes habeant. & militumfüorum vires animosque oftendant, " 4. Obvium habuiffegigantem, tenui filo a for- bella fufcipere, & plurima utiliffimaque mem- mofa & tenella muliercula ad carnificem tra- bra a republica abfcindere non verentur. 12. &um, qui quzefitus, cur nonabrumperet filum, Da Denique vidiffe turbam cum magnofurore tela l, & fea periculo mortisliberaret; refp. non pof- in aera re&a furfum jacientem, iterumque in 21 fum. Significateos, qui a voluptate adinteri- fua capita non fine gravi lPfione recipientem, 0. tumtrahuntur, & ad eandem repellendam ex- eo quod de fole,qui »eftu fruges impediiffet,vin- citati refpondent, fe filum confuetudinis rum- dicarefe voluerint. Significat eos,qui ob infor- perenonpoffe. 5. Urbemipfamingrelffura, vi- tuniaexorta deDeo per blafphemias & maledi- If n- diffe muros deftru&os,cujus deftru&ionis cau- &a & murmurationes ulcifcifevolunt,faciunt- fam cum quzeftitfet, refponfum eft, idfattum que, utomnia hzec tela iterum in capita eorum u quffu Magiftratus , eoquod difficile nimis effet Jl* recidentia, duplicatum damnum inferant. - n rauros confervare. Magiftratum autem hunc ^" Nota, ex his ftultitiis tres conciones fieri conftare centum Senatoribus, & hanc confue- poffe, ita, utin prima ftulti, quos ante urbem: s,'S.ch-iu tudinem habere, ut, quod ultimus & maxime " quod. fen infecunda, quos intraürbem: intertia, quos duvenisSenator faciendum diceret,hoc ratum, urbe egreffus invenerit, explicentur. " 1 licetomnes reliqui contradicerent, habeatur. . [V. Exoccafionethematis: Fulcitem flori- Cant. a. K 1s Significant, quimandata Deigravia nimis ze- bus, flipate menalir, quiaamorelangueo : narrariv.s- füimantes, violando deftruunt, eoquod amor poteft, quod S. Gertrudis, ut fupra $. 3. di&um u$ proprius, nequicquam Deo, San&is, ratione eft,viderit Chriftum temporeBacchanaliorum contrarium fuadentibus,fic fuaferit. 6.Ulterius ad 'fimilitudinem languentis & infirmi fuper in- Ecd. ,I progreffum vidiffe duos cum oblonga trabe do- ipfius pectus recumbere; quo vifo (ignificare ) V.IS' mum ingredi volentes, fed quia nullus alteri videtur voluiffe,quod hoc tempore cupiata di- * preeceffionis honorem concedere volebat, ab le&is fuis amicis velutinfirmustractari. Et x. ff eadem exclufos. Significat eos,qui ex ambitio- quidem medicinam confeffionis falutaris ac- [ ne primatum ubique affectantes, malunt ccelo cipere. 2. Cibo gratiffimo fui SS. Corporis re- 2 excludi, quamaltericedere. 7.Ingreffum ho- fici. 3. Blandidiíffimo alloquio orationis fer- Jm fpitium vidiffe famulos & ancillas fplendidiffi- ventis recreari. 4. In le&ulo molliffimo contri- i^ me veftitos & paftos,hofpitem ipfum cum uxo- ti, &inomneDei beueplacitum refignati ani« ytd re laceris veftibusindutum, & vix mucido pa- micollocari. Quce omnia paulo fufius explica- ac nerefectos. Significateos, quiomnem curam ri poffunt, fimul oftendendo, quam grata Chri- de — in ornandum & recreandum corpus impen- fto hzec obfequia fint fütura. - lt * R. P. Lohn. Bibl. Man, Zom. L. b V.* Ec [0' 194 Bibliot-bec& AManualis.: Concionatorie &e Luc. 18. V. Ex occafione thematis: Demine, ut vi- reprimüm; cum ad tertiu'm pervenitur, éone pe LP 10 cutiuatur vifcera ejus,titubare incepitanimus deam , dici poteft , re&ehoc tempore Evange- 3 lium hoc de cceco curato legi, quia nihil magis ejus, & contremuit, negatnatura filii vulnera- fi nunc neceffarium eft,, quam ut homines vi- re propriam carnem patris, horret facinus, pa* Li/ Eccl. 2, tet vuinus, ftupet fpiritus, & demum ipfius ua* Y It deant, 1. quidem //anitatem gaudiorum, quae j fe&antur, & de quibus olim cum Salomone di- turze vinculo tractus, przeelegit potius pro hae« ( cent: Vidi in omnibus vanitatem & atllictio- feditate patris naturalem dileCtionem, quam f0 ejus fübftantiam temporalem, aitque Judici: nem animi, & nihil permanere fub fole. Ita va- Pei nitatem agnovit fruttuofe, qui, cum poft diem Date hzereditatem, cui dare licet, quia potius £0l totum inter epulas aliaque gaudia traductum, eligo eam amittere, quam meum licet mor- bis tuum vulnerare patrem. Nofcitur rei veritas, fden. no&u nihilaliud fibi, quam oneratum corpus q nui & animam relictam adverteret, refipuit,& Re- palam fit per naturam, quod abfconditum erat ] D! u ligionemiugreffus, meliora & veriora gaudia per culpam, manifeftatur hic effe filius verus, & tota hzereditas ejus in manibus relaxatur. g quaerereftatuit. 2. Stultitiam. quae nunc com- Manfil.l & mittitur,dum omni licentize fraenum permitti- Enim vero quis nolirum eft, qui non videat, tur, ut poftea poenitentia agatur; quis enim fe Salvatorem noítrum hisce diebus vehemen- tius, quam alias, lamentari poffe de fidelibus hf ipfüm fcedat, aut vulnerat propterea, ut occa* nis fionem habeat felavandi, aut curaripolffit? 3. fuis dicendo: Pofuerunt me quafi fignum ad [agit- tam; Etenim corpus & fanguis Chrifti intrun- 1P1 : Áufelicitatem ob damna fecuta in opibus, fama, o crucis publice expofitus effe cernitur,(an&a a pace, virtutibus, meritis, gratia & gloria, ut m merito quidam dixerit, ejusmodi voluptates quoque Mater Ecclefia eos, qui veri filii, & ad codleftem haereditatem adeundam praedefti- yi fimiles effe pomo aFenella Regina preparato, nati fint, explorarenititur; Quotquot igitur p quod qui tangebat, a telis erumpen t';bus pete- FH batur, & occidebatur. ü hisce diebus gaudiis & recreationibus fuis ex vero Deiamore fe privant, hi veri fideles funt. fed sb MTO L, E contra vero :: Écce peecatores paraverunt are q Y 'ALiI CONC EPTUS PRJEDICABILES. cum, paraverant [agittas [uas inpharetra, ut fagit- Fusga. tent, quia qui hisce diebus appetitibus fuisin- ordinatis omnem libertatem indulgent, qui S.Bgrnat)- l. X, Aemoraï)aile fa &um eft, . *qu'(þ)d; a þl&ribüs ; [/ din.to, z.f. clafficis & authenticis fcriptoribus, no- peccatorum fuorum jacula fine ullo filiali re- 47.3:2-4 minatim vero a S. Bernardino de Senis refer- Ípe&tu, aut reverentia in pe&tus Chrifti (igunt, Mar * tur. Hicenim poftquam quaefüffet:: Vis noffe hi infallibilein fefignum edunt, equo agnofci hanc diftinctionem filiorum Dei & diaboli ? poffit, quod filii fintadulteri &fpurii; Non fic E| dfcs. M anima illa electafecit, dequa dicitur: Arcum (ür Moxfubdit: audiexemplum. Vitquidam u- conteret, €2 confringet arma. li igitur coel C0 xorem cum tribus filiis habebat, quos veros & i veri legitimos filios fuos effe ha&enus femper exi- declarabuntur haeredes. dec (timabat,donec tandem aliquando conjux ejus . 1l. Si pi&or aliquis virum.doloribus ple- Manfi dif; €en ï C0f adultera fuam erga maritum bilem emovere nuin delineare volens, caput illius exprimeret 18. n. 8 - volens, apertediceret, quod ex tribusillis fi- fpinis & tribulis undequaque cinctum, cujus fio capilli livido fanguine rigentes, oculi profun- fni lüs, quos maritus fuos effe hactenus credide- dati, vultus pallidus, & fputis defoedatus acli- rat, duosexhabito cum aliis viris commercio fra gentuiffet; cumque maritus eam inftanter, uter vidus effet, collum vero eboris inítar candi- eat dum, acceetera totius corporis membra vefte ex tribusillis verus fuus & naturalis filius ef- Quo fet, interrogaffet, illa hanc ei notitiam dare pretiofiffima auro & gemmis diftincta amiétta em pertinaciterrenuit , & paulo poft, absque eo, depingeret , ipfum vero cytharam intra ma- (dro nus ipfius depictam plectro tangentem, & hi- tn quod filium legitimum manifeftaret, mortua fuit; Maritus vero paulo poft etiam infirma- lari voce cantantnm exprimeret, nunquid pi- d tus teftamentum condidit, in quoillum hzere- &oris illius ftoliditati , & imprudentize indi- ;ïä?; tn dem fuum futurum effedeclaravit, qui ex tri- gnareris? Nunquidillum pictorem amentem hnj busillis verus, legitimus & naturalis filius e- & delirum effe diceres? utique fic de illo ar- fui jus effe probaretur, absque fpecifica illius no- bitrareris; fed audi, quid Apoftolus de nobis D - minatione. Chriflianis dicat: Inprimis de Chrifto affe- Poft mortem vero hujus finguli &i haereditatem tanquam veri filii adire conten- rit: Jvfe eftl caput. corporis Ecclefie ; fed quaze- | Qui dentes ad judicem concurrerunt; qui ad imita- nam funt huic capiti fubordinata membra? Nos Chriftiani membra illius füumus: |.Zn ne- lpir tionem RegisSalomonis, ad difcernendum, u- $h. ter illorum verus filius effet,, hoc medium ex- fcitis,, quoniam corpora veflra membra funt Chri- voG cogitavit: Pracepit enim eorum patrem ad ff 9. Quaenam igitur eft illa ftoliditas noftra, Q.tlqy. quod, cum fanéta Mater Eccleíia Chriftum Qut arborem alligari, & quod quilibet eorum fra- | tufi trum fagittaimpeteret Patrem, ut nofcere pof- caput nofirum nobis exhibeat fanguinem & Vont fet ex jactu, quis verus filius ejus effet; fuit lacrymas manantem, cum clamore valido, & lacrymis flagellatum, fpinis circumdatum, & idm forte memor ifte prudentise Salomonis 3.Reg. ts 3. de meretricibus coram eo contendentibus, felle potatum, nos ftolidi homines, aliud ni- tam mirabiliter ex vinculo amoris naturalis hil, quam voluptates, convivia & gaudia re- lh j üs veritatem conjecturantis,& juftiffime judican- quiramus & cogitemus, : Crà; tis. Primusillorum fratrum fagittam jacit re- III. Deus olimferpentem zeneum, qui Chri- &iffime, quantum fapuit, in cadaver patris de- fti crucifixi figura fuit, in palo quodam.erigi Can| lint juffit, ut omnes, qui ex ferpentinis morfibus funöh, fecundustotoconamine nititpr fgpe-raf 26- tint vonä Y 'J??t-zzfus XV Bacchanaka. — i€5. N &écenfi & intoxicati era»t, ex hujus senei fer- Paradifi appellat, fin'ekqüï busad vitam, quae S, Aug. tr, i pentis afpectu fanarentur. Serpentes infer- vera eft vita,nom iutfatur: Atvero hoec doemo- 120 in Jo. p nales hoc tempore vel maxime igniti, in no- nis facramenta fcopuli quidam funt proeuran- l ftram perniciem venenum fuurh certatim e- tes nobis przecipitiuminferni ; cajusmodi fünt r2 vomere contendunt, lafciviam nimirum, gu- Jarvae, comoedice, fpe&acula profana, fcurrili- lam, profanitatem larvarum, & fimiles alias d! tatesimpudicee, tripudia, chorex, crapulze, e- i Id carnalis hominis diffolutiones: quonam ve- brietates, & * ro remedio id obtinebimus, ut ab horum fer- quaevis aliae Baccilaxxalïmlxn tufe lüg pitudines. fv pentum morfibus venenum prorfus nullum " VII. Quzeftio eft moralis,quareinDominica S. Vinc. contrahamus, aut contra&um protinusin no- Quinquagefimse S. Mater Ecclefia facit men- Ferr fer.t inDom. Tat S.Bem. biscuretur? S. Bernardus ait, fi tentatio- tionem de Chrifti paffione, cum dicat Sapiens: ep. 35 num fentis aculeos, exaltatum ferpentem 2e- l, Omniatesipus hobent,tempus flend: E2c. Omnia ne- Quin)qa., Uf, neum intuere, & fu gotia ipfius opportunitatem habet; cum ergo ubera Crucifixi. genontam vulnem, quam hodie fittempus loetitize & exultationis, quare a . Manfilc. — IV. De infigni Dei fervo Joaune Baptifta fit mentio de Chrifti paffione, quze eft flebilis & deFulginio, implacabili illo Bacchaualiain Düs triftis? Refpondetque hicvir fan&tus fequenti- Bll hofte, refertur, quod, cum quidam e germa- bus verbis: Refpondeo,quod S.Mater Ecclefia nis fratribus fuis his diebus mortuus fuiffet, IIl« a Spiritu fan&o gubernata, & re&te fciens ex- a ipfe fe l2etum effe oftenderit, ea preecipue de ceífum & gulofitatem filiorum füoram, quam caufa, ut cadaver illius publice expofitum, faciunthis tribus diebus in comedendo & bi- N 2 multis fraenum illis diebus injiceret, quo a bendo, ideo cogitavit ponere coram filiis Chri- peccatis coercerentur: fperabat enim, quod fti paffionem, ut fideles reftringantur a gulofi- Iuf T per hoc fpe&taculum, fi non plutes, faltem tate, confiderantes, quantum conftitit pecca- aliquem a peccato veniali deterrere poffet. tum gulze primorum parentum, non gallina- IUf fed quzenam eft proportio interhomiaemali- if rum & perdicum , fed unius pomi fru&tus, efu quem naturali morte extin&ctum, & inter fi- commiffum, quod filius Dei habuit füfpendi in gtl« lium Dei propter peccata noftra in crucis in- j pat';ulocrucis. Etquidem, quod fanctushie fami ligno füfpenfum? Fratres, exclamabat przedicator de gula dixit; nos quoque aliis dif- qui S. Auguftinus, ut a peccato fanemur, Chri- Tolutionibus & turp itudinibus B Ie - itueamur. facchanaliþus A'fï.um cx*upifixum i ap plicare poffüm US. 1nt, urpitudo. Damnum. — r Manfi uis eraitinodie cum valido V. Si tniles aliq . VIII. Quzeruntnonnulli, cuiintertotárbo- li dif.3. -7quodam & exercitato inimico fuo in duello rum & plantarum genera ficus potiffimum ab W confli&aturus, hodie eidem arma in manus illo Deo, qui prze cam&is aliis virtutibus de ^ f& €onfignaret, quibuscum adverfüs ipfum valide manfuetudine gloriatur, dicens: Difiife a ze, - decertare poffet, quid idipfüm videns de eo di- quia mitir fum, maledictionem accepit; ciraon Je-Manfi df ceres? Omnibus nobis evidenter & clare fatis potius pinus vel ulmus, autalia queedam arbor rer hd " €onftat, corpus noftrum intra paucos dies jeju- ' inutilis hoc maledi&ionis fülmine percuffa Jus nioelfe macerandum,uttanto magis efficiatur fuit? Idqueeo przecipue tempore, quod fru&i- fpiritui fübje&um, curigiturtanta cum indu- xm.- buspariendis nequaquam a natura déftinatum cli ftria efficere fatagimus, utfpiritui Caro praeva- erat, ( nonenim erattempusficorüm ) folvit di- leat? Di&ioilla, Carnevale, quaeitaliceidem, hanc difficultatem. S. Bonaventura, dicens: fte quod Bacchanalia fignificat, fecundum fuam Per ficiarborem potett intelligi homo deditus s, Bonav. ia etymologiam idem fignificare videtur, quod dulcedini mundanze, qui dicitur effe fecus ferm. r. in ]d« caro pravaleat ; quodmirum non eft, quia nos viam, ideft, invia carnis, nonin via fpiritus; *^om. 7. li inimico noftro arma fübminiftramus, adeoque Per hanc vero viani homo Bacchanaliorum P^* Pent. p dire&eeoperamur contraconfiliumA poftoli di- tempore dici poteft incedere, ac proinde mi- t centis: /Von ergo regnet peccatum in veflro mor« rum non eft, (1Deu ; 1 &ionem. -^ s f;;peffg'perocat maledi« efll tali covpore, ut obediatis concugicentis ejur, fed ne- 2 que exhibeatis membra veflra artna iniquitgtir, Pec- IX. Cum Archias Thebarum tyrannus die Manf cato; Porro convivia, ebrietates, voluptates, quodam in numerofo amicorum fe recrean- dife.9, r.4 bis fle t &alieBacchanalium diffolutiones arma funt, tium,& dulciter converíantiun agmine confti- o quibuscum caro & corp tutus, lzetus, feftivus & hilaris atifteret, litera p Ípiritam dimicabit. o5 notrum adrerís F "u quzedam ad eum delata eft, in qua ipfe fecreto S Aug.tr.--. VI. S. Auguftinus Baccha: n'aliorum' gaudia monebatur,multos inipfius necem conjuratos i 9.inl.62- vocare folitus eft diaboli Sacramenta, quia fi- hoftes eodemin locoipfi machinari mortem;ae eutSacramentaa Chriftoinftitütà funt ad fan- proinde neceffum ei effe, ut ab eorüminfidiis fe i, jrn é&ificandas animas , ita facramentà diaboli cautefuübduceret; cumque literarum bajulus eontrarium operantur effe&um, fiquidem eo inftanter, literasut aperiret,illarumque feriem & folum tendunt, ut perdant animas,easque gra- attente perlegeret, follicitaret, is nihilominus tia & amicitia Dei privent, per voluptates ab earum lectionem usque & usque diftulit; cum ipfo excogitatas, ut confcientiasindiffolubili- nll que ulteriusliteras illas arduum illi fignificare t bus peccatorum nodis illaqueare poffit. Sa- negotium, ac proinde in mora lectionis ma» re cramenta, inquantum facrificia, iram Dei pla- gnum fübeffe periculum;moneretur ; tyranuus cant; at vero daemonis facramenta , qualia refpondit: Servaincraftinum; fed gravi mul- r funt Bacchanalia, eandem femper magis irri- &a moram hanc luere coactus fuit; fiquidem tant; 5acramentaChrifti S. Auguftinus portas mox, utabamicis digreffus fuit, violenta ho- us Bba . füum 1l R. P. Lohn. Bibl. Ma(æ. Tom. I. 196 Bibliothecae Manuah's C'bmïonatoriæ jott ftium fuotum manu protinus interemptusoc- ininfernum animas adimventïs,ab&inei*et,peï*a det cubuit. Quotfunt, qui hisce diebusinternas a aadereconaretur, quidam.ex eis Epilcopum t Deo infpirationes accipiunt, a Praedicatoribus feipforum petulanti levitati opponentem diu- B ! enixerogantur, monentur ex librorum lectio- tius fu(tinere non valentes, deinferenda ei ne- ceiuterfe deliberarint. Quod cum fan&ushic : ao Dorr [j ne fpiritualium, nec non ab optimis morato- l rüm hominum exemplis, ut hisce diebus a, Praeful martyrii patiendi eupidusaudiffet,cum lant mundi univerfali vanitatefe fubducant, qui tà- uno tapntum Diacono & duobus Clericis fe ad an eam civitatis partem, ubi hi morabantur, con- mnen,tempus adhuc fufliciens fupereffe,refpon- enal dent, quod inimminente quadragefimali tem- tulit, & medium furibundze multitudinis per- tranfiens, inlocum quemdam fublimiorem & Vil'gi l-?' X pore fe abiis fubtrahere, & bona operari pof- elevatum afcendit, indeque contra choreas & Knph teui ' fint; nunctempus effe, ut pro communi homi- inxi num aliorum more génialiter vivant, quos ta- tripudia mira cum energia przedicans, vanita- tes dz2emonis inflrumentum & inventiones ef- | m .nen Deus in quadragefima jufto fuo judicio a fioru mortali quadam infirmitate corripi, velocca- fedixit: econtra vero furens plebecula variis fioneinfolentiarum illius temporis inimicitize eum convitiis & injuriisafficiens, mortem ei, Gen.ep.9i u nifi defifteret, comminabatur, aperte prote- (i5€ alicujus graviffimum fubire periculum, vel per Hoc crapulamfuam totaliter perdere valetudinem, ftando, quod his fe confuetis recreationibus & taliaque experiri difcrimina permittet, ob quae Judis nequaquam paterentur privari. Quare Ufus fan&us hic vir ovium fuarum emendationem | ocuit tota vita fuafufpirare, & gemere cogantur. & Idem difc, X. Sardonica herba hanc proprietatem ha- & refipifcentiam vehementer defiderans , 16.1^7. bet, quodtalesillam deguftanti fpafmos cau- Deum enixe rogat, ut ad falvandas ipforum LU fet,ut moriens os fuum eo modo aperiat, & ex- animas dazemones ipforum corpora obíidere & * pandat, utomnibus ridere videatur; quot funt ingredi permitteret, & fübito quinquaginta ex hisce diebus, qui ex hac herba deguftarunt, id illis,quicontra eum conjuraverant, a daemone eft, certi peccati cujusdam , vel diffolutionis fueruntobfeffi, qui omnes furiofe falire & fal- venenum abforpferunt, qui tametfi modo ride- tare ceeperunt , non obftante, quodalii flexis coram $. Epifcopo genibusinterram provolu- ant, & jucundi ac hilares exiftant, attamen in- trabrevetempus fe mul&andos ac puniendos ti eum fupplices rogarint, ut pro infelici illa effe pertimefcunt, aut vero culpze illius morta- hominum obfefforum multitudine fuas apud - lis, quzeilloszeternze mortis reos effecit, gra- Deum preces & orationes interponeret, qui- vem interius puncturam , & remorfum fen- bus ipfe refpondit, admiranda potius & lau- l tiunt 2 * danda ab ipfis effejufta Dei judicia, quiinreos is i'efert'*B aroQ Bar. anno.. XL. In annalibus ecclefiaftic juftis beneque promeritis fuppliciisad aliorum 856.n. T. nius,quod,dum gentiles in urbeNeocaefarienfi exemplum & correctionem animadverteret: Adtempus;illis traditi funt, quosamant; fen- profano cuidam feíto celebrando infitterent, ingens quzedam hominum in confiuibus habi- tiantmagiftros fuos, quoscolunt; Undehiper [ tantium multitudo eo confluxerit, adeo, ut, annum integrum obfeífi choreas & tripudia fua continuarunt, in cujus fine,recurrente die, dum unus alteri prae nimia populi confluentis ttexa . denfitate cedere vix poffet, doemonem, cujus quofaltare coeperant,eosdem aquae benedictze folennitates agebantur, fupplices interpella- afperfione abfolvit, & a tripudiis abirejuffit. l xint, ut largiorem illis commodioremque lo- ' i s. XII. U ful cum indulgeret, alta voce clamantes: Jupiter facnobis locum. Quod cum S.Gregorio Thau- MISCELLANEA. ii I. Machometanus quidam Legatus ad Chri- Busbeck Tent maturgoinnotuiffet, fübito ad eos mifit, qui il- g L lisfuturum effenomine ejus praedicerent.quod ^. ftianos miffus, cum quzefitum ex eo infuarel, lnifn. z iig fuiffet, quid apudeos notatu dignum vidiffet? poft modicum tempus largiorem & capacio- " * fs remlocum effent habituri, imo voto & defide- refpondit, nihilfibi mirabilius vifum, quam. & de rio ipforum longe ampliorem ; Unde eodem- quod certo tempore per integrum triduum (Bacchanaliaintelligebat) omnes propemo- plenti met die peftilentialis quzedam illis eft immifa mortalitas,quze cantus ipforumin planctus fu- duan infanirent, & quarto die, modica quanti- e qu« bito convertit; tantus enim ex eadem luce mo- tatecineris capitiimpofita ad feredirent.: lentini rientium numerus fuit, ut vivi mortuis fepeli- II.. Quod olim Seneca fuis dixit, hoc Chri- Sen.ep.rg doler: hent endis minime fufficerent;nam quotidie terribi- ftianis nonmale accommodatur:; His,inquit, lis corameis figura fefpectandam praebuit, do- maxime diebus animo imperandum efít, ut lioner imoh musautem, adquas propius accedebat figura tunc voluptatibus folus abftineat, cumin illas. i(ta, fineullo remedio aut juvamine fübito exa- omnis turba procubuit. Certiffimum argu- Ws gf nimabantur ab incolentibus illas ; Tandem mentum fortitudinis fuze capit, fiad blanda, & n Clen M Füt l vero ideo fuppliciumiftud fibia Deo immiffum ad luxuriam trahentia nec it, nec abducitur.: W «(lc7 Qübur fuiffe animadvertentes, qui d2emonem invo- Hocmulto fortius eft, ebrio ac vomitante po- &t caverant, Thaumaturgum accurrerunt,qui fla- pulo ficcumacfobrium effe: eadem, fed non COttn eodem modo facere. Licet enim gellum iftud orationum fuarum efficacia pro- -;ïf-.in*e luxuria longs tinus amovit, eosquead chriftianam Religio- agere feítum diem. E Ils [ HI. Nec minus huic te I nem integerrimeperduxit. | pori düadrahf illa S. Chryf, mm, ( Surius r. XII. Sutius in vita S. E ligii refert, qUOd; S. Chryfól. verba: Errashomo, nonfunthzec fer. 155. baptl Decembr.dum populo fuo die quadam praedicans, ei- ludicra,fedcrimina. Quis deimpietate ludit? Tortu ] s- Cy dem, ut a faltibus & tripudiis, cun&isquealiis defacrilegio quis jocatur? piaculum quis die h 'Pk t &i profanitatibus, a daemone ad przecipitandas citrifum ? fatisfedecipit, quificfentit. Qui W*änqu je* | Wr 'T?t-u)us XFL — Bapt:;fuus. ï()?" » . jeeari Qoïuerit cuhï diabolo, non poteft gau- que irritamentum eft omnium, in |à dere cüin Chrifto. Nemo cum diabolo joca- mus, adimirator & conícius. . quze infani- Y tur impune. VII. S. Catharina Senenfis, quia fetiis his Vit: qo, | Sällarm.cz IV. Olim, inquit Bellarminus, hoc feftum || &O antecineralibus fe in conclave abdiderat, ap- April. ?" fimplex erat, quia homines fimpliciter fine paruitei Chriftus cum Matre & Angelis, dixit- i larvis ac choreis moderate & chriítiane lzeta- que: Quiatufprevifti vanitates mundi , am- " bantür; poít brevi evafit femiduplex, & fic plexacrtucem & peenitentiam, quzrens fum- tandem crevit, ut etiam duplex primze ciaíüis inum & seteraum bonum his diebus, dum evalerit, & cum octava celebretur. inundani vacant gulze & luxurize, ideo ego te Virg.1.5, V. Olim Polyphemo Ulyffes titione arden- JÉneid defponfabo mihi, annulo te unum, quem in fronte habebaàt, oculum ex- que digitq igferto ad- ;S tinxit; nunc Bacchus thyrfo fuo rationis lu- qptavit in Íponiam. men hoiminibus adimit $. XII 3 ;emporg Bacchana- liorum. AUTHORES. ä Sen,ep.94 VL Sapiente r Seneca, magna pars fanifä—- I. Nicolaus Lancizius opufc. 11.c.21. - tis eft, inquit, hortatores infanize reli.uitfe. Il: MatthiasFaber con Hoc ut effe verum fcias, afpice, quanto aliter Quinquag. C.4. 5 k& 6.in Dominf, : ä E? unusquisquefibi, aliter popule vivat. Nemo III. Henricus Engelgrav. in Parth. D om'inica oculis füis lautus eft, nec paucorum quidem, &Fer.2.ac3.Quinquag. Item & familiarium, fed apparatum vitiorum füo- cis Evang. Dom: Quinquag. N : rum pro modo turbz fpectantis expaudit. Ita- IV. Thþmas Stapletonus text. 1. in Quinquägg X r E l- H 7 CPEEDT, HC eportde H i H SMUS $ l. APTI quis eoram hominibus Chrifïum confite d i atäf,& "QUOAD fuo fanguine baptizetur? 'ESSENTIAM. | Caremonim antecedentey baptifmum l- D:finitio. l. Prima eft patriai feu fufzeptoris affiflen- L tia: quiideoadhibetur, ut partim fidejulforis, partim pzedagogi (ünde S. Auguftinus fidei - ft remedium, qu'ohomines anp'jeccato 0- Doctorem appeiiat).partim Patris fpiritualis Er rizinali ac actaali liberantur, & felici- munerefungatur.. UndeS. Au guftiuus fic tà- S,Aug. fe, 1 tatis aeternze feu glorive haeredes effi- 1 X - €iuntur. Quae definitio omni Ba les Patrinosalloquitar: Vos ante omnia tam pottP'afc, ptï-fmo-, raulieres, quam viros, qui filiosin baptifmate utexaminanti patebit, convenit. fufcepiftis, moneo, ut cognofcatis vos fidejuf- ivifio. ; i j F'II. Dividitur inba I) fores apud Deurn extitifle pro'illis, quos vifi ptitmmam FIuminis, lani- eftis de facro fontetufcipere , ideoque femper 3 pi; €? Sanguinis, Baptifimus Fluminis eft novae eos admonere, utca! t itatem cuítodiant, jufti- legis primum & maxime neceflarium Sacta- tiam diligant, charitatem teneant. Anteom- mentum , in ablutione corporis interiore & le- nia fymbolum & orationem Dominicam vos " je Busbeck gitima verborum pronunciatione, juxta Chri- ipfi tenete, &illis, : T infuarel. fCanïf, p.2. qüqs ihfcepi&i-s d—e facro ftiinflitutum, confiftens; uti P. Petrus Cani- fonte, oftendite. : i S.UJ. e fiusdefinivit. Baptifmus P/aminir eft votum, ^ V: Secunda eftnomiair Emþq;'zäic; : quä fifg'niä- " ! Bapt. feu defiderium eificax baptifmi fluminis fufci- fic a í itur, baptizatum Deo nomen dare, &*C?Faf pienti, cum perfecta contritione conjunctum. logo militize ejus adfcribi debere.- iï De quoS. Ambrofiusinoratione de obitu Va- ! V. "Tertia eft infuflatio in faciem baptiz: ndls g:) - Jentiniani Junioris fic loquitur: Audio, vos tum utfignificetur, fathanam cum contemptu dolere,quod non acceperit baptifmatis Sacra- abilloejici; tum utindicetur, quod per bapti- mentum; atqui hocetiamia votis habuit. An n p fmum Spiritus fanctus velut fpiracalum vitze, l non ergo habuit gratiam, quam defideravit? illi infutfletur, & novus homo regeneretur. ]j b imo labuit, quia popofcit. Baptilmus faugui- VI. Quarta eft formatio crucir in fronte €$ $ nis eft martyrium , feu effufio fanguinis pro gecore: ut non erubefcat nomen Chrifti cru- ua S. Clem. Chrifto fufcepta; de quo S. Clemens fic lo- cifixi, fed pot :5. Apoft, quitur: . Qui martyrio habitus eft dignus, is tur. ! iqs amet, & intrgpide co;ïlfi'te.ag I .fon (e.7. laetitiam in Domino percipiat,- quod tantam VII.:.Qu it;ta elt Ponedi&tio & impo]üiv falis : Orig. hi5 0a coronam adeptus fit, & quod propter confei- ut, quemadmodum Origenesloquitur, bapti- in Exech. J fionem ex hacvita exeat. Et íi Catechume- zandus per falem typicum conditus iniquita- il nus fit, redeatad Deum lvetus; cruciàtus e- tis foetore careat: velut promiílionis fuze me- nim, quo propter Deum afficitur, eritei verior moria afe corruptione peccati praefervet: vel j $ nf 1 baptifmus; quia'is quidem experientia ipfa ut veram fapientiam divinam accipiens , di- Scfe:. Ij* . mortuus commor;tur Chrifto, reliquivero my- Ícretione in omnibus utatur. - S. Cfpr; fticareprzefentatione. Unde & S. Cyprianus, " VIII. Sexta eft falive ad marer £9. aures ap- Ü ep. 7- Je nunquid, ait, poteft vis bapti(mi major aut gpofitio: utvocem Deiaudire, &bonum odo- Jj rem pietatis aeternze guitare incipiat. potior eífe, Aquam confeífio? quam paiïio? ut Bb3 Care- 0! - 198 Bibhotheca Mdnudlï& Comifmäïoriæ' Cueremonig tomitates bapti[mum. IV. Unus Deus, una fides; unüm bapti Deus pater omnium. ifma; Eph.4. V.4 Lhr. IX. Septima eft renunciatrix fathana : :de * [ dtbtp^ S. Ambr. qua S. Ambrofius: Ingreffus es regeneratio- V. In dieilla exibunt aquae v1 yze de ]ärïw Zach. 14 .'. falemm: médium earum ad mare orientale, & v. 8 l.1. deini- nis facrarium, repete, quid interrogatus fis, fti tiand,c.2. recognofce , quid refponderis. Renuncia medium earum ad mare noviffimum: in se- diabolo, & operibus ejus, mundo, luxurize, & ftate & hyeme efunt. - VI. Haurietis aquas de fontibus Salvatoris. Ifa.re. v.3 voluptatibus ejus: tenetur voxtua nonin tu- gmulo mortuorum , fed in libro viventium. VL Candidiores Nazarzei ejus nive, niti- Thre. 4- Prafentibus Angelis locutus es: non eft fal- diores lacte, rubicundiores ebore antiquo, fa- "3* lere, non negare. - phiro pqlchrioree Neceffitas. i J lvo Carn, X. OGava elt untZio baptizandi; de qua Ivo VIIL. Nifiquisrenatus fueritex aqua & Spi- Jo.a. ;nä. Carnotenfis, accepiftis, inquit, & oleum fan-- &um in pec&ore, ut vigeret in corde veftro fa- ritu, non poteft intrcireinregnum Dei. pientia: Accepiftis & inhumero veltro, ut in IX. Quicrediderit, & baptizatus fuerit, fal- Marc. 16. vuserit: qui vero non crediderit, condemna- v.1 exercitio bonorum operum indeficiens ferve- bitur. ^ tur patientia ; neque aliquando noverit finiftra veftra, quid faciat dextera veftra. Quia veroin Utilitas. X. Sanabunturaquae. Etomnis anima vi- Ezech.47. humeris vigorconftat portandi oneris , hujus partis unctione Chrifti Athletae dedicati eftis, vens, quae fe Á ^ rgit, q;uoþtlthue venerit torreng, v.9. utíciatis, vosad certamen effe vocatos. 4 XI. Effun dam fuper ;Vos,aquan'1 mundam, IB. 36. $, Greg.- XL Nonaeft trinaimmer[io vel perfufio: cu- jus rationem reddens S. Gregorius, ait: Nos. & mundabimini ab omnibus inquinamentis v. 23 $h. veftris, & ab univerfis idolis veftris mundabo | l desutt, autem, quod tertio mergimus, triduanze fe- pulturze Sacramenta figuificavimus: & dum vos. Etdabo vobis cor novum, & Spiritum tertioin ^ i novüm ponam in medio veftri. fans ab aquis educitur, xeihrre'x&iohtri- . XII. Fons de dorho Domini egredietur, & Ioel. 3. 1 duani temporis exprimitür. V. 19. Carimonia fubfequentes. bayti[mum. irrigabit torrentem fpinarum.. - Xii. Decima eft untfio verticis chrifmate per- XIIL. Baptizetur unusquisque veftrum in 48. a. j $Oi I^ honad atia, qua fignificatur, baptizatum nunc vere nomine Jefu Chrifü in remiffionem peccato- v« 38« effe Chriftianum, id eft, chriimateunctum, & rum veltrorum, & accip x ieüs donum Spiritus Mpl un&ionem invifibillem Spiritus fancti, per fancti. 1 quam regalis facerdotii Chr H XIV. Non ex ope ribus ju&itiæ; quae feci- ad Tit. 3.k &tus eft, accepiffe. 1 yïi particeprsjkfa- mus nos ,-fed fecundum mifericordiam fuam V* 5. falvos n o E XlIl. Undecima elt. veflis albz oblatio: tum s fecit per avacrum «regenergtioni»g? ut lzetitia interna fignificetur; tum ut memi- renovationis Spiritus fancti. T nerit baptizatus, fe nunc effe caudidatum re- Dignitar. .. XV. Videte, qualem charitatem dedit no- I.[o.3.v.1 gni cceleftis, tamque puram deinceps retine- re animam debere, quam pura haec veftis eft, bis Pater, ut filii Dei nominemur, & fimus Hinc ei per baptifmum, juxtaillud S. Joannis: Quot- o p v.12; & quam purus ipfe de fonte exiit. So Amb T, Ambrofius, accepifti, inquit, veftimenta can- quot receperünt eum, dedit eis poteftatem fi- / l. füpra c. dida, ut effet indicium, quod exueris involu- lios Dei fieri. IH cra peccatorum, & indu X gäriïs)innqcentiæ caíta velamina.. . XIV. Duodecim a eft be;ei ardentummanu: PATRIBUS. Ed Qualitar. » i SLQGfI iraditio: ut doceatur baptizatus ,. fe fidem, fpem & charitatem non corde duntaxat, fed L ptxfmus eft, per quem primit las Spiri- s. Dam : | deNutiy, etiam opere profiteri & exercere dobere, klinc ; tus accipimus ; & principium alterijus 4. Sent. * vitae, ut fit nobis regeneratio, & S. Gregorius Nazianz. ait:. Lampades,; quas ; ligillum, & áccendes, illius luminis ge(tationum figaram cuítodia, & illuminatio. - irgines ani- II.. Detrahe verbum ab aqua ,L quid ei:it,ni? S. Aug. gerunt, cum qua fplendidze & v fi aqua? , accedit verbum ad elementum, & hom. 8o. m2e fp lendidis fidei lampadibus C * fo obviam prodibimus. [ thco fpog— fit Sacramentum. . Unde ifta tanta virtus a- quae, ut corpus tangat, & cor abluat, nifi fa- e Il ciente verbo? non quia dicitur, fed quia cre- A r SCRIPTURA. ditur; nam & in ipfo verbo aliud eft fonus $ Ab tranfiens, aliud eft virtus manens. Qualitas. .g.in Lut Zach. silla diuduitfo ns pateris domui Dävid j : & - HI. Verus baptifmus conftat non tam a blü— Idef;ï ;m h lllt. Ve -Ib. IS-LI tione corporis, quam fide cordis, ficut apofto- lib Sent, habitatoribus Jerufalem, in ablutionem rá lica do&rina tradidit dicens: Fide mundans yeccatoris & menfiruatee, , ] Matth.ult. .. IT Euntes ergo docete omnes gentes ba- corda eorum. .Et alibi: Salvos facit bapti- v' 36- . fma, non carnis depofitio fordium, fed con- V.q 19f m ptizantes eos in nomine Patris, & Filii, & Spiritus (anéti. L ícientize bona interrogatio ad Deum. ROm,o 6: HIL Quicunque baptizati fumus in Chrifto 1V. Unum novimus baptifma falutiferum, s,Bar1. de quandoquidem una eft pro mundo mors , & S. Spir. MI Tefu, in morte 1pfius baptizati fumus, confe- LM pulti enim fumus cum illo per baptifmum in una ex mortuis refurrectio, quarum figura eft ** !5 mortem. i 3nn.D0m bapj:ifmaæ Neeef- m Titulus. XIV., k 'Bapti/huä 199 - Neceffitas. N $. Aur. Tet, Petrus figuo cracis ii rape expreffo fon- Z&Ch. l V. Si baptiza ta eít caro Chrifïi;'quæ fine tem eduxit, qui adhue hodie poft annos plus T I. debapt. peccato erat, propter exempluin imitationis, mille quingentos fluit. quanto magis baptizanda eft caro mortis; pro- 1V. Cedualla Rex Britonum Romam profi- V. Bed.. pterevitandum judicium damnationis ? cifcens defiderabat baptizari, & poft bapti-l.5.c.7. Lt VI.. Confugite ad'aquas iítas; fole enim [hre " funt, quze poffunt vim futuri ignis extinguere. Ímum mundus ad coelos afcendere, quod u- h3. trumque obtinuit; nam Sabbatho Pafchze ba- Adquas qui moratur accedere, conftat, in eo ptizatus mox languore corti adnucinfidelitatisidolum permanere,& abip- carne folutus ad coclum abiit. pitur,& pa,ulp poft fo prohiberiad aquas properare, quse falutem V. In Lufitsnia apud Ofem campum bapti-s. Greg. joa45, conferunt. Sive enim juftus, five fit injuftus, fterium, duod ante vacaum erat, toties, & Tur.1 x. baptifinus ei per omnia neceffariuseft; juíto tamdiu aqua refertum inventum eft, quam- e glor. Marc, i quidem, utadimpleatur in eo perfe&tio, & re- Mart. C.24. (b diu baptizandi aderant; his deficientibus & & 25. generetur Deo: injulto vero, ut peccatorum, ipfa difparuit. Sed & in Lycia provincia i n Sophr. in quze geffit, remiffio concedatur. pago Cedebratis baptifterium erat, quod a fe prat. fpir, VH. Baptifmus eft captivorum , & alieni ipfo aqua implebafur in die Pafchae, & dura- 2* Prechur, eeris remiflio, peccati mors, animze regenera- bat usque ad diem . tio, ami&us fplendens, chara&ter indeprehen- n vanefcebat. P(-*I,l-tecä(.')ü;e.:-'.f tunc vero e- fibilis, cceli iter, re Utilitar. i gni coelefüs corilci/lia'tio, ad- !X optionis gratia. - VI. Melitus Monachus in extremis con- S. Greg. $ Utilitas. füitutus, dixit, apparuiffe fibi jJuvenem literas!.4 dial. S.Ambr. VHI. Per aquam baptifmi tranfitus eft xde deferentem & dicentem: Aperi & lege. - 1l ^ 29 rrenis adcocleftia. [deo Pafcha tranfitus di- lis vero apertis vidiffe omnes, qui ab É pifco- citur: hictranfitus eft de peccatoad vitam, de po baptizati fuerant, aureis literis fcriptos. culpaadgratiam, deinquinamento ad fan&i- Quapropter certum tenu Ioel !l ficationem. Qui perhancaquamtranfit, non it, X-o'm'nes brev1 mo- L m rituros, quod & factum.: .a moritur, fed exfürgit. * Vil. CumS. Czecilia fponfum fdum Vale-Surius 2f. 1X. Kccelibertatis ferenitate fr.uunftlr, qui rianum ad Urbanum Pontificem mitteret ba- Nov. m om. ad tenebantur pauloantecaptivi: & cives Eccle- Neoph, ptizandum, & ipfa ei affiftere non poffet, An- ' fie funt; qui fuerunt in peregrinationis errore: gelus fub. juvenis fulgiditlimi fpecie ad£ttit, &in juftitize forte verfantur,qui fueruntin pec- qui ei libellum aureis literis fcriptum obtue- aTt4 caticonfufione. Non enimfunttantum liberi; n )u lit, ia quo Rzec verbalegebantur: Unus Deus, fed & fan&ti: non tantum fanc&ti, fed & jufti: unafides, unum baptifma. ^Quo vifo adeo nonfolumjutti, fed & filii : nec folum filii, fed & recreatus eft Valerianus, ut infra " ^ feredes: nectantum hzeredes, fed & Fratres ï&o animo martyrium fuftinuerit. Chrifti; nectantum fratres Chriiti, (ed & co- . VHE. Cum Rex Tartarorum Caffan us de- D. Ant p. : I,Jo:glV'll hzredes: noníolum cohzeredes, fed & mem- pofitam fibi Regis Armenize filiam morti ad- 2: hift. tic. bra: non membra tantum, fed & templum,nec . SO.I-V-H' judicaffet, eo quod filio perquam deformi ge- ? ^* 9 9 tantum templum, fed & organum fpiritus. Vi- nito fufpicionem adulterii creaffet , Regina — des,quotfunt baptifmatis largitates? fed mul- petiit, filium baptizare liceret, quo fa&to tam tis videtur coeleftem gratiam tantum in pecca- torumremiílione confiftere; nosaut venuftus apparuit filius, ut Rex ipfé tanto ent lhono-'g miraculo commot E $ res computavimus decem. erit. üs üdgm catholicam fuf,ce- J Dixnitar. S.Leof.r. UX Agäofce, oC IX. S. Mariade Ogniacö vidita puero, qui Pädag. hriítiane, dignitatem tuam, exorcifmo , & aliis precibus ad baptifmum Chritt-p.a 'E' S, Dm. d.g Nativ. & divinze confors fa&us naturze, noli in vete- parabatur, fügientem doemonem, ac deinde DA TET 54' Sent, rem vilitatem degeneri converfíatione redire. cum primum facris undis tin&us effet, Spi- Memento, cujus capitis, & cujus corporis fis ritum fan&tum vifibili fpecie in pueri animam membrum. Reminifcere, quia eruditus de po- in innumera beatarum me: . $, hug. teftate tenebrarum translatu ingredientem. ';tium c--ororfza fub- ; hom, 9 3 sesin l?!ei lumen & regnum.- X. Conftantinus Imperator lepra infe&us, Bar. anno DOIMS cum fuafu Sacerdotum gentilium 3000. infan-3a4. EXEMPLA. ualitas. á tium adduci, eosque, ut illorum fanguine la- 85. Arübr. vare fe poffet, occidi juíliffet, fequeriti no&e $ 1.2.in Luc, I.:Chriftü's," Iteiï:e S. Ambrofio, baptizatus eft, a SS. Petro & Paulo apparentibus & collau- non mundari volens,fed mundare aquas, dantibus, quod matrum precibus motus a . dert D [A ll'lt. ut ablutz? per carnem Chrifti, quze peccatum caede abftinuiffet, juffus eft, S. Silveftrum in : jj Sett noncognovit, baptifmatis vim haberent. monte Soracte latitantem acceríere; a quo H Aa; 9. II.. Cum Philippus eunuchum catechizat- inítru&us in fide, baptizatus & curatus eft. fet, (imulqueadaquam in via perveniffent, ec- *. 36 ; XI. S. Catharinze, antequam baptizata fuit, Ribad, xs. r]- ce, inquiteunuchus, aqua, quis me prohibet B. Virgo cum Filio apparuüit, cui cum Catha-Nov. i baptizari? & defcendit uter queinaquam, & rinam illa commendaret, avertit ille faciem TL baptizavit Philippus eunuchum. $ SPit. Saron. ad fuam dicens, nimiam effe deformitatem. In- Iil. Cum Proceffus & Martinianus milites telligens ergo Catharina hoc ob defeCtum ba- ann.Dom. cuftodientes S. Petrum in carcere Mamertino ptifmi dici, feftinavit illum accipere, & pau- 3& t'o/IS' v 4 viderent ejus coeleftem vitam & dottrinam, lo poft ipfe Chriftus iterum ei apparens, an- ; ad ,Qhriitum converfifunt. Atcumaqua deef- nulo eandem fibi defponíavit. XII. 2900 j B-ibliotlzem Mlanualis Conciouatorie Lit. lap. XII. In Ciazzurana infüla gentili adole- rebatante milites , magnaaque voce Deum ro- $en Ludov. fcenti o&odecim annorum fe crebro vifen- ho,þm EFrois. dum offerebat canis ingeus, horribilis rufus, ggbat,ut martyriumfibi baptifimatis loco effet. Mï"ho Lang. SIMILITUDINES. 4 3596. 'qui eum alloquebatur, & per montes in loca abditiífima deducebat, detinens eum ibi bi- Qualitas. e g/fer. duo vel triduo, atque impellens, ut fe mani- cut per primum-hominem 1 n þeccato & S. Aug. T j Enet I Si morte nafcimur; ita per Chriftum in ju- de bapt. G Ib' bus fublatis adoraret, aliaque fcriptu indigna faceret. Videns itaque adolefcens, fe tan- ftitia & vita seterna inbaptifmo renafcimur. tas moleítias a capitali humani generis hofte II. Sicut circumcitio non utile membrum $, Dam. amputat corporis , fed fuperfluitatem inuti- l. 4. ort?te perpeti, tandem perfugium habuit ad Eccle- , €., 296 : | $n fiam, doctrinam chriftianam audivit, & didi- lem ; fic per baptifmum fan&um a peccato Llu c'39' cit, baptifi Sacramento Chrifto devinctus, circumcidimur ; manifeftum autem , quod peccatum fuperfluitas concupifcentize eft, & ac de cotero nunquam a taitareo illo cane * divexatus. ) non necelfarie concupiícentia. e Ven.Beda XIII. Cum aliquando in Angliat ribus an- Ill. Sicut vox advenientis fpiritus, 1 d eft, S. Aug. T. venti auditur quidem, non autem videtur ; 99. Vet« & l4.hit |nis pluvia non cecidiffet, ideoque plurimifa- nov. me periiffent, ipfa; qua a S. Wilfrido Epifco- fic & ratio baptifmi. Auditur, quod dicitur: q. 590 Angl.c.13 po baptizati funt, die pluvia cecidit, totaque tamen quomodo per Spiritum fit, non vide- terra cum incolis refloruit. Y tur; auditur tamen, cum quid futurum eft, * 4 a fiet, Bredent l, XIV. PropeDelphos Hollandize c um pixeri ab eo, qui verba infinuat, praedicatur: utfieri coy L 7. coll.: uidam baptizati czeremonias ex contemptu credatur, quod auditur, non tamen ratio fa-. l ! e, €. 49. admittere nollent, gravi infirmitate tamdiu &i reddatur. . funt correpti, donec parentum precibus per« IV. Sicutviribusignis intenfius aqua cale- S. Cyrill, . Alex.1.2, I - motus Sacerdos eas adhibuit. fa&ta non aliter, quam ignis urit, fic Spiritus S. in Joan., XV. Abbas Pachomius ea no&e, qua illi operatione aquze ad divinaim reformantur vir- Paed.p.2.C a fufcepto baptifmo prima fuit, mellitum ro- tutem, qua baptizati corpus abftergunt. - Utilitar. 'fo s- l. rem fibi de coelo in dexteram manum deci- dentem videre, & vocem hanc audire vifus .. V. Sicutaqua füperne infufa ex omni par- Boz. to.t« tearcam abluebat, eamque non obruebat, hn eft: Aperi mentis tuze oculos, Pachomi, & Éccl.zs. agnofce in rore ifto accipere a Deo gratiae at- fublevabat, ut qui in ea erant, illzefi ab undis ignus. fervarentur, impiis abforptis; eodem modo gumgntum &p ] baptifmi aquae fuperne infufze abluunt, & ad .. Dignitas. H Ibid.p.t. € | XVI. Ludov icus Galliarum Rex nullibi ju- colum evehunt, ne ab undis irze divinze vel | L$.1. 9. cundius, quam Paffiaci agebat, quod ea in ur- fcelerum quis obruatur.. VI. Sicut Naaman per aquas Jordanis a le- 4.Reg,.5. $0 be baptifmo ablutus effet, quo honore nullibi Ut majorem. fe aecepiffe dictabat. . pra mundatus eft, ejusque caro pura, quaíiY- Iee Val XVII. Cum Quintianus Sici liae Prætor S caro pueri effe&ta eft; ita per aquas baptifmi lb?d.xi.s. anima a peccati lepra mundatur, & puritati Agathae diceret: Nonne pudet te nobili ge- perfeGue reftitnitur. nere natam, humilem & fervilem Chriftiano- rum vitam agere? refponditilla: Multo prae- VII. Sicut in tranfitu maris rubri hoftes a S. Greg. t fantior eft chriftiana humilitas & fervitus tergo funt mortui , fed alia contra faciem in l-9- €P-39 eremo funt inventi; fic omnes, qui facro ba- Regum opibus & fuperbia. Baptifmus. F'aminis. ptifmate tinguntur, eorunr peccata przeterita Surius 4. XVIII.. Cum S. Philzemon a Deo illumi- laxantur, quia eis velut a tergo /Egyptii ho- : Bec. ftes moriuntür: fed & in eremo alios hoftes t natus Chriftum confiteretur, & tyranaus illi objiceret, quod baptizatus non effet, rogavit invenimus, quia, dum in hac vita vivimus, Ó ille, ut aliquis e media turba ipfum baptiza- priusquam ad promiílionis patriam pertin- gamus, multze tentationes nos fatigant, &ad ret; cum vero nemo id audiret , ipfe autem Deumrogatet, ut Sacerdotem mitteret, Chri- terram viventium tendentibus iter interclu- a ftus in nube defcendens eum baptizavit. dere feftinant. $ L VIII. Sicut aqua t erhperat zeftum, 1' adios Fab, COnG, Bapti[mur Sanguinis Surius 25. XIX. Cum quinquaginta Ph ilofophi a S. folares excipit, & repraefentat ipfum folem ; 19.in feo Nov. Catharina converfi, Jamque in media civita- ita baptifmus concupifcentize & vitiorum ar- ?^ nn.l te cremandi baptifmum follicite expeterent, dorem extinguit, charaderem & przeterea ä S. Catharina juffit eos fine follicitudine effe, gratiam , velut fplendidiffimam Dei imagi- eo quod mox proprio in fanguine effent ba- nem homini imprimit. en Unde illi benedi&ione S. Virginis IX. Sicut fcorpii aut ferpentes, qui ii fic- S, Cypr, ptizandi. W accepta fignantes fe figno. fan&tze crucis in co przevalent, in aquam przecipitati przevale- l«4-epz Hl ignem miffi, animas Deo reddiderunt, ita ta- re non poffunt; fic & fpiritus nequam, qui men, ut nec corpora, nec veftimenta, nec ca- fcorpii ac ferpentes appellantur, permanere ultra non poffuntin hominum corpore, in quo pillus igne fuerit correptus. L h b &aiuso2, XX. Cum S. Gregoriusa d martyrium du- baptizato & fanctificato incipit Spiritus fan- April. ceretur, multi ad pedes ejus procidentes per &us habitare. (I X. Sicut Chrifti crucifixi corpus tumula- Poliant.Ys (0, Chrifti nomen & fignum fanabantur ; inter quos cum Glycerius Ágricola exclamaffet : tum falutem mundo protulit; fic & noftrum eed. 5 V. ' lo Magnus eft Deus Chriftianorum ; ideoque Im- corpus per baptifma fepultum juft ; et bis ipfis produxit. itiam no- p | pegatorisju(ï'u ad fupplicium duceretur , cur- Ne Qu ituls XVI, — Baptifs. 20f -,lVece ilaf. fericordes , quoniam mifericordiam' confe- Y $. Chiyf. XI. Sicutimpollibileerat per mare rubrum quentur) adhibetur. ho. 4.in pertranfire, nifi miraculo via fuiffetfacta : fic þum IJ&- Matth. a priore vita ad coelos afcendere fine media- IV. Zerbi diviniauditio, aut privaia í plizatis converfatio : itaiterum S. Apollolusin- tione baptifmi non poffumus. dicat, dicens: Quomoedo autem audient fine E SHie.l4 —XII. Sicut cruenta infantium corpora fta- tbgpt inEzech. tim, utemittuntur ex utero, lavarifolent; ita pradicante? Ergo fides ex auditu; auditus €. 16, autem per verbum Chritti. & generatio fpiritualis lavacro indiget faluta- Dim, ri; nullus enim mundus a forde, nec fiunius $. VIII. 4 tl uidem diei fuerit vita ejus. l6 : S. Iren. ASCETICA. - XIII. Sicut de arido tritico maífa una fie- I ^39- ri non poteft fine humore, neque unus panis: I."T'ria funt precipue, quze ab Afceta de ba- ita nec nos multi unum fieri in Chrifto Jefa ptifmo notanda & fcienda funt. Primum poteramus fine aqua, quae de coelo eft. Et eft, ut [ciat differentiam inter hunc, & S. Joan- g ï . ficut arida terra, (i non percipit hamorem, nis Baptiftze baptifinum. Quse quidemíeptu- p K nonfruciificat; fic & noslignum aridum nun- OT 1 plexfuit. r. In forma. . 2. Inmeceffitate; quia M quam fru&ificaremus in vitam fine fuperna baptilmus Joannis non erat necefíarius ad fa- voluntarig pluvia. lutem, ficut baptifmus Chrifti. 3. Inefficacia ; - Jucunditar. S. Hier, XIV.«-Sicut emiffus eft de arca corvus; & quia baptifmus Joannis non remittebat pecca- contr, Lu. ta, nec conferebat gratiam, nec per fe diípo- eifer, non rediit,.columba vero etniffa ramum attu- nebat adillam, ut baptifmus Chrifti. - 4. In ex- lit; ita & in baptifmate Ecclefix , deterrimo tenfione : quia 5,0"&5 1 alite expulfo, id eft, diabolo, pacem terrze no- i on extendebat fe baptifmus Jo- Alexda, annis ad parvulos, utpote peenitentize incapa- n ]083. . firze columba Spiritus S. nunciat. ces. 5. [n ratione fignificationir: quia bapti- fmus Joannis nonerat Sacramentum.' 6. In $ w MOTIVA . duratione: quia illead annum duravittantum, Pro baptifmate. vecipiendo. non autem baptifmus Chrifti. 7. In repetitio- ne: quia baptifmus Chrifti ob impreffionem de (ign. Joz"5. p Af (^ effitar: quia , nifi quisrenatus fuerit ex characteris repeti non poteft, uti tamen ba- aqua & Spiritu fa Edj n&o, non poterit ip- ptiinus S. Joannis poterat. troirein regnum Dei. II. Secundum eft, ut inftitutiogis caufas be- l. Utilitas: cum per baptifmum vis ad haereditatem coeleftem conferatur, atque a- ne cognofcat,quze quidem quatuorplerumque affignantur.. 1. Eft, utfpiritualishominum ge- deo merito de illo illud Salomonis ufurpari neratio primze animantium generationi re- NCAA | 1Sap. Hj2 .. poffit: Veneruntautem m [ ihi omnia bona pa- fpondeat, quze exaqua fatta eft juxta illud Ge- . * v,16 V. II riter cum illo. nefis: Producantaquse reptile animze viven- Gen. x.. LJo3.vi ]IL Dignitas: qux enim major obvenire tis, & volatilefuperterram. 3. Utcaufa effi- ** 29 poteftidignitas, quam a Deo in filium ado- ciens gratize baptifmatis, fcilicet mors Chrifti, ptari? Hinc merito D. Joannes dixit: Vide- aptius reprzefentetur; ficut enim Chriftus N7 te, qualem charitatem dedit nobis Deus t mortefuperata terrze commendatus, & tertia lL9. eP'SQ filii Dei nominemur, & fimus. die finecarnis corruptione refufcitatus eft; ita IV. , cundita: :* i enim jucundiffimum eft vitze corporalis ufum accepiffe, quantum cen- quibaptizatur,aquze immergitur, indequerur- fum mox emergitur fine lzefione; utíciat, fe feri debet gaudium & voluptas, fiad vitam aze- Chrifto confepuitum, ejusque temporali mor- ternam omni bonorum te ab seterna morte ereptum effe. 3. Utprinci- renaícatur? gene;fe afüluentem guis j palis effectus, fcilicet ablutio a peccatis,aptiug g.wþ repraefentetur. 4. Utbaptifmus tanto facilius adminiftraripoffit, cum aqua elementaris fa- MEDIA. cillimo negotio haberi poflit. b Pro baptifmo rite recipimdo. III. Tertium eft;ut bene cognofcat officium r ab, conf I.P raceptorum naturalium ob[ervatio : facienti hominis baptizati , atque ad illudimplendum ; 10-ïn feffo enim, quodeltinfe, non denegatDeus juvet: quod quidem officium breviter indica- 'e$, r gratiam baptifmi; id quod multis ha&enus vit S. Auguftinus, dum dixit: San&o baptifmo $. Aug, i exemplis comprobatum eft. confona fit vita chriftiana, ne cuiquam homi- € ?6 de ln Il Sería €9 confians hujus gratie petitio : cum A. enim hzec gratia fit donum & datum aliquod ni, fi utrumlibet defuerit, vita promittatur ae- ? P e terna. Quienim dixit: nifi quisrenatus fue- T1)7 ex praecipuis, quze Deus conferrepoteft, me- rit ex aqua & Spiritu fancto, non intrabitin: rito illud defurfum defcendere , atque adeo a regnum coelorum ; ipfe etiam dixit: Nifia- 3.[ M'CP' Deo peti debere dicitur. ll bundaverit juftitia veftra fuper Scribarum & II Conflanr in mifericordig operibus exercita- Pharifzeorum, non intrabitisin regnum coelo- . 0 Rom.9. ?io: nam, utbeneS. Paulus dixit, Moyli dicit rum. Clariusvero S. Ambrofius id ipfum in- S Amhr. V. 16. . (Deus) miferebor, cujus miferebor: & miferi- dicavit dicens: Quando Levita te interroga-l t- de nn cordiam praeftabo, cujus miferebor; ||taque vit: Abrenuncias diabolo, & operibus ejus2 ?** *2 | non volentis, neque currentis, fed miferentis quid refpondiíti? Abrenuncio. Abrenuncias *F;!ïa t th 50 eftDei. Merito ergo ad hanc mifericordiam faeculo, & voluptatibusejus? quidrefpondi- j^ y. 7. promerendam ,. mifericordia velut efficacilfi- fti? Abrenuncio. Memor efto fermonis tui, mum medium (juxtaillud Chrifti: Beati mi- & nunquam tibi excidat tuze feries cautionis ; -R..P. Lohn. Bibl, Man. Tom. [. Cc fi : 4902 Bibhiotheca AMamiafts : Concionatorug ) 3 ii chiïographüm homini dederis, teneris ad- - vus, qui crefcitin luviummagnum , id eft, ex í itri&us, & reluCtantem te foenerator adftrin- modicis initiis magna increrüenta (umpferit. git: fi recufas, vadit ad judicem, atque illic 2. Quod fons ifte aícendebat a terra, irrigans Gen.z.v-.ä tua cautione convinceris. Hoc beneconfide- univerfíam fuperficiem terrae, id eft, ab huma- Vi&er U. rans Muritta Diacon. Elpidophor, quem de nitate Chrifti exortus fit, & per totum mun- dum propagatus. 3. Quod fitfons patens, idl, r. ticenf. l3. fonte a fe fufceptum, a fide defeciffe ad verte- eít, omnibusacceffus ad baptifmum pateat, fi [ de perfec. rat. oftenfa vefte alba, quam in baptifmo ac- b ceperat, fic allocutus elt: Hec funt lintea- manda:a fervare velint. 4. Quod fit fons a- I(58, v.xk quarum, cujus non deficientaquze; quia hoc mina, Elpidophore, minifter erroris, quae te Sacramentum usque ad finem mundi durabit. accufabunt, dum majeftas venerit judicantis : quas cuftodivit diligentia mea ad teftimonium 5. Quod fit fons aquze falientis in vitam ?2eter- Jo.4.v.t4. tuze perditionis, ad demergendum tein abyffo nam; eoquod jus ad illam tribuat. .6. Quod maculatum cin- fit fons Salvatoris, juxtaillud lfaize : Haurie- If. 12. v.3. putei fülphurantis. Hzecteim xerant de fonte furgentem. Hec te acrius tisaquas de fontibusSalvatoris; eoquod Chri- perfequentur, cum flammantem- gehennam ftus illum inftituerit. Ut merito quivis dicat cum Davide: Quemadmodum. detiderat cer- coeperis poffidere,quia induifti maledictionem foeth ficut veftimentum , fcindens atque amittens vus ad fontes aquarum , ita defiderat anima " ". M iecorf: veri baptifmatis & fidei Sacramentum.. Quid 1nea ad te &c. Aug de - facies mifer, cum fervi Patrisfamilias ad coe- lil. Exoccafionethe matis: Érat autem jei- Qm rofolymis probatica pi[cina ; poteft baptifimus ? 3 li nam congregarintinvitatos? Dicettibi Rex: 5&m Quomodo huc intrafti nonhabens veítem nu- huic pifcinze probaticze comparari. 1. Quia fi-J 0.5. V. $ s Drer cuthaec pifcina vocabatur ovilis, eoquod oves — EC ptialem? non video veftem, quam tibi dedi, immolandze ibilavarentur; ita & in baptifmo —— perdidifti militie chlamydem, quam aqua p iundavi, & purpura mei fanguinis decoravi. homines Deo per mortificationem facrifican- Chara&erem non video Trinitatis, ligate er- diabluuntur. 2. Quiaficutinilla erant quin- que porticus; ita in baptifmo quinque Chrifti go eum pedibus & manibus , qui fe feparavit Afratribus Catholicis , in tenebras projicite. vulnera, per quae ad baptifmum acceffus da- . Hocipfumalia fimilitudine declarans S. Chr y- tur. 3. Quia ficutinilla pifcina jacebat multi- foftomus, ait: Arbores, quze infitae funt, & tudolanguentium, coecorum, claudorum, a- & Ánf ridorum; ita per baptifmum curantur coeci, id l4 d czeteram habuerunt diligentiam agricolarum fini| adhibitam, fi nullam referant laboris viciffi- eíl, ignorantia fidei laborantes: claudi,id eft, tudinem, radicitus evulíze igni tradentur; ta- Deo & mundo fervire volentes: aridi, id eft, charitate Dei & proximi carentes: languidi, le quid ia caufa contingit baptifmatis. Cum id eft, ab inordinatis affe&tibus debilitati. 4. Chriftus nos inftituerit, & irrigatione fpiri- tuali potiti fuerimus, fi deinde fructum nul- Quia Angelus Domini, id eft, Sacerdos movet, um afferamus, ignis nos exfpe&tabit gehen- ideft, applicathancaquam, & ficinfirmitatem Tyolà tollit. Addatur vero, quodinhoc preeftantior (einim, n2e, & flamma inextinguibilis. . fit hzec pifcina, quod non oporteat certa tem- $i Dos $ pora exfpectare, nec queri cumlanguido illo: Hominem non habeo, ut mittat m CONCEPTUS PR/EDICA . ILES.- nam &c. e in pifci- - xoccafionethematis: Effundam fuper vor .. V.. Ex occafione them atis;: Baþtïzäbantur Matth.g.. Ez&ch.gö. " E '0 25. * ab «o in ;Jordane , confitentes peccata fua ; poteft v. 6. aquam mundam , €$ mundabimini ab omni- bur inquinamentis veftris; poffunt explicari ef- baptifmus Jordani fluvio comparari. 1. Quia. fe&tus baptifmi per aquze fimilitudinem. . Et ficut Jordanes idem figuificat, acfluvius judi- cii, & regionem Judzeorum fidelium a regione. S Anfel 1. quidem oftendi , quod, ficut olim in prima infidelium dividebat; ita perbaptifmum Chri- de (inil mundi creatione Spiritus Domini ferebatur, *5 feu , utalii interpretantur , incubabat füper a- ftiani ab infidelibusdifcernuntur. 9». Sicutin Jordane curabaturlepra Naaman; ita & in ba- quas, & fic varia viventia produxit, ita & Spi- ptifmo lepra peccati. 3. Quia ficut Jordanes ritus fan&us aquam baptilmalem & ipfum ba- ptifmum fua virtute foecuhdarit, ut prae(tan- filiis Ifrael fe aperuit, & ficcum iter praebuit ; tiffimum animalium genus, fcilicet homo re- ita & per baptifrmum aditus ad terram pro- miffionis, ideft, vitam eeternam patet. 4. Quia generatus prodiret. 2. Quod ficutaqua mun- dat a fordibus, ita baptifmus a peccatis. 3 ficut Chriftus Jordanis aquas fuo conta&u Quod ficut aqua extinquit ignem , ita bapti- fan&ificavit, ita & baptifmo vim fuam ac effi- fmus liberet a flammis inferni & purgatorii ; caciam fua inftitutione tribuit. 5. Quia ficut, dum Chriftus in Jordanelotus eít, coeli aperti imo & concupifcentize flammas mitiget. — 4. Quod ficut aqua eft fumme neceffaria ad vi- funt, & Spiritusfan&us in fpeciecolumbze de- | Ecc! 29. tam juxta illud Ecclefiaftici : - Initium vitae fcendit; ita & per baptifmum referatur coe- lum, ac Spiritus fan&us defcendit. facit- V. 5 hominis. aqua & panis ; ita & baptifmus ad vi- tam fpiritualem non minus neceffarius fit. que, ut de baptizato vere dicat Pater zeter- F Zachu l;' ]. Ex occafione thematis : n iíla die erit pus: Hic eft filius meus dile&us, in quo mi- Matth.g. V.T hi complacui. . y.17. fons patens domui David, €$ habitatoribus .Jeru- X. [ (alem in ablutionem peccatorum ; poteft huic fon- l ti baptifimus comparari, & alize etiam fen- AUTHORES. tentize de variis fontibus in S. Scriptura pro- I. Jacobus Marchantius in Cand'elabroþmy- Ítico trac&t. 2. latz; ei applicari: nimirum . 1. Quod fit par- nl2 Pe- - fitulus XVII '.:;Beatz'tzzda. ! 205 . i. Petrus Canifius to. 3. c.2. lV. Matthias Faber p. 2. cone. a mDom 3. li. Antonius Dauroltius in Catechifmo Adv. & conc. 6. Domin. 4. 3 Gen.z.vä : hiftoriali p. 3. c. 5. . V. Jofephus LangiusinPolyanthzea. V.eod. Lt EE t ls TITULUS - XFII. . BEAT ITUDO. 30-4.V.I4, 1' $ I. fum, täntum gaudium quisque habeat de bo- I.t5, N QUOAD ESSENTIAM. no fingulorum, quantum de fuo; quoniam bonum, quod non habet in feipfo, poflidet in quïnitio. altero. Conftat ergo, quod-finguli tot gau- I. dia habent, quot focios. Et fingula gaudia Boeth.l.3. tanta funt fingulis, quantum proprium fingu- 6':- ftatus omnium bonorum aggregaf:io- lorum. Cum autem quisque plus amet Deum, de conf.5, ; ne perfe&us, juxta Boethium. [uxta Aug de l quam feipfum, & omnes alios fecum,plus gau- Spir. & S. Auguftinum vero ille beatus eit, qui det de Deifelicitate, quam de füua & omnium : lit, omnia, quae vult, habet; nec aiiquid vult, aliorum fecum. Si ergo cor uniuscujusque vix S.Betn. quod non decet. Juxta S. Bernardum au- [0.5,'»'.) | ap.Drex. capit füuum gaudium, quomodo capiet tot & l. 2. cal. tem beatitudo eft, ubi nihil (it, . QLïQd- noliïsl: tantagaudia? ideodicitur j Intraingaudium quod velis. Domini tui: non intret gaudium Domini tui €1o. $1. & ubi totum fit; Jivifio. 4 | II Dividitarin inte, quia capi non poffet. fabftantialem & accidenta- . VII. Laudare Deum fine faftidio, fine fine, Pf.33. v.5. lem. lllainvifionebeatifica, hzecin gaudiis ficutfcriptumeft: Beati, qui habitantin domo &aGibus a dicta vifione diftinctis confittit. Di- tua, Domine; in fzecula fzecu E -l.-orum- laudabunt vidi etiam potelt in beatitudinem corporis, & ,ige. ï $. Anfel animze; quarum illa juxta D. Anfelmum pul- $. IL. l.4.S.de chritudinem, agilitatem, fortitudinem, liber- fimil, EX S. SCRIPTURA. tatem, fanitatem, voluptatem, & longsxvita- tem involvit: h2ec vero fapientiam , amici- Qualitar. tiam, concordiam, honorem, poteftatem, fuai- I. ( um Moyfes dixiffetad Dominum: Often- Exod. 35. 'vi-ktatem, gaudium continet. — de mihi gloriam tuam; refpondit Do- Y- 19 Zius. minus: Oftendam tibi omne bonum. Hugo l. 4. . III. Potiores funt, juxta Hugonem, fequen- de anim, t ll. Satiabor, cum apparuerit gloria tua. — Pf21.:6.- es. Jiwere vita fine fine, fine moleftia, fine di- IIl Non efurient, neque (itient, & non per- - 11:49. V.ro V.d$. minutione, fine omni adverfitate, Vita eo- cutieteos aeftus & fol, quia miferator eoru m:. rum, vilio & cognitio beatze Trinitatis, ficut reget eos, & ad fontes aquarum potabit eos. Dominusait: Hzec eft vita seterna, ut cogno- . IV. Olfrael, quam magna eft domus Dei, Baruch. 3- fcant teDeum verum, & quem mififti Jefum & quam ingens locus poffeffionis ejus. - V.234. Chriftum. * : 9 V. Tunc juíti ful Matth, 13. Matth.s' &u Patris eorum. gebunt,'ücutfol in confpe- V. 43. A AV. Saypere, fcilicet confilia atque judicia *« Dei, quz funt abyffus multa, idem caufas & VL Non funt condignz paffiones hujusmem g, origines rerum omnium. De qua fapientia temporis ad futuram S. Anfel l. fic clariuslo glo;*ia-t.nx, quae r'evelgbi- V. IO. de quitur S. Anfelmus: Sapientiam tur in nobis. €. $9. " quam omnes in hac vita noninutiliter amant, VII. Oculus non vidit, nec aurisaudiirit, POw.k tanta infutura vitaboniserit, uteorum, quse necin cor hominis aícendit, quze praepara-v.9. fcire voluerint, nihilfit, quodignorent. Bo- vit Deus iis, qui diligunt eum. nus enim perfeda, quze Deus ett, fapientiare- VIIHI. Chari(fimi, nunc filii Dei fumus, & 1.]o.3. v.3 plebitur, eamquea facie ad faciem intuebitur. Quam dum ita perfpexerit, creaturze totius nondum apparuit, quid erimus: fcimus, quo- niam, cumapparuerit, fimiles ei erimu j $A qudo naturae videbit, quxe in Deo meliu$, quamin niam videbimus eum, ficuti eft. * feipfa confitlit. ^ Tunc etenim juíti omnia IX. Nox ultra non erit, & non egebunt 111,- Apoc, 2I« fcient, quae Deus fecit fcienda, tam ea, quae mine lucernze , neque lumine folis, quoniam V. 5- praterita, quam ea, quze poftmodum funtfu- Dominus Deus illuminabit illos, & tura. Ibi a fingulis omnes, ibi ab omnibus bunt in fzecula fzeculorum. regna- ^ finguli cognofcentur, nec quemquam omnino X. Ecce tabernaculum Dei cum homini- Ibid.c.2r, latebit, qua patria, qua gente, qua ftirpe quis bus, & habitabit cumeis. Etipfi populus ejus v.3- editus fuerit, vel q * i erunt, &ipfe Deus cumeis erit eorum Deus. ret uid letiam Xin vita fua fece- Et abfterget omnem lacrymam ab oculis eo- Mathd V. 4mare Deum incomparabiliter , quia rum, & mors ultra non erit, nequelu&us, ne- u fciunt, unde, ad quid eos provexerit, amare que clamor, neque dolor eritultra, quia pri- item fingulos, ficat feipfos. ma abierunt, & dixit, qui fedqeþat in throno; Vl. Gaudere de Deo ineffabiliter: : gaude- Eccenova facio omnia. ] re de tanta fua beatitudine. Et quià unus- XI. Oftendit mihi civitatem fan&am]eru fa- Apocx.ztxf quisque unumquemque diligit tanquam feip- lem defcendentem de coelo a Deo, habentem v. 1o. K. P. Lohn. Bibl. lMan. Toi. I. Cc2a clari- . Bibliothec -Manualis. Concionatorie 204. VilI. Effugit omnem fermonem, excedit s. Aug. TA elaritatem Dei;, & lumen ejus fimile lapidi Y dt pretiofo: & platea civitatis aurum mundum, omnem humanum fenfum decus illud atqueap.Drex, ve tanquam vitrum pellucidum. Non intrabit in majeftas. Quod Deus przeparavit diligenti-* '- cell, Duo bus fe, fide non capitur, fpe non attingitur, eam aliquid coinquinatum, aut abominatio- nem faciens, aut - mendacium; nifi qui feripti charitate non apprehenditur, defideria & vo: funt in libro vite. ta transgteditur. Acquiri poteft, aeftimari ]dem u Matth, 5. non potelt. P Va V. 12. XII. Gaudete& exultate,quoniam merces .]X. Sit a inta facis nobisin carcere, quid a- 1d, Sel. veftra copiofa eft in coelis. Utilitar. gesin palatio ? fi tanta folatia in hac dielacry- € 21 Pf. 16. XIII. Satiabor, cum apparuerit gloria tua. qmarum, quanta conferes in die nuptiarum ? V. I5. 2 nam ex his minimis tua magna, & ex his vifi- ucunditas. ^ Pf. 30. XIVQ Quam m agna multitudo dulcedinis bilibus tua invifibilia comprehendimus. V. 20. tu:ze, Domine, quam abfcondifti timentibus te. X. De Rege autem, qui horum agminumS. Aug. medius refidet, dicere vox nullafufficit. Ultra fer-37-de it65.v.iz . XV. Ecceegocreo coclos novos, & terram &nCte novam, &non erunt in memoria priora, & omnem enim Santtorum gloriam eft, ipfius afcenduntfuper cor, fedgaudebitis & exulta- inzeftimabilem adipifci confpe&um, & fplen- dore Majeftatis ejus irridiari. Si enim quotidie idacus bitis in fempiternum in his, quae creo. ao Pf.35. v.9. XVI. Inebriabuntur ab ubertate domus oporteret nos tormenta perferre, fiipfam ge- 31.Lit tuz, torrente voluptatis tuze potabis eos, hennam parvotemporetolerare, ut Chriftum quoniam apud te eft fons vitze, & in lumine videre poffemus in gloria venientem, & San- À &orum ejus numero fociari, non erat dignum tuo videbimus lumen. Joan. x6. XVIL. Iterum autem videbo vos, & gau- patiomne, quod moleftum eft, ut tantze glorize v.29, debit cor veítrum, & x bonitatisque participes haberemur. tollet a vobis. .gaudium 4veitrum nemo XI. Frater chariffime, regnum coel orumS.Anfelm, clamat Deus fe habere venale. Quod quidem n ep.2-ad Tugon. $. III. regnum coelorum tale eft;ut ejus beatitudinem Vr & gloriam necoculus mortalis hominis poffit ic f& EX SS. PATRIBUS ET DOCTORIBUS. lu videre, nec auris audire , nec cor cogitare. $. Aug.l. L. "T anta eft pulchritudo juftitize , tanta eft o "Ut tamen aliquo modo poffis illud cogitare, de moribo jucun ditaslucis zetern2e, hoc eft,incom- quisquis ibi regnare meruerit, quidquid ipfe volet, hoc erit in coelo & in terra: quidquid mutabilis fapientize, ut, etiamfiin ea non lice- retamplius, quamunius diei mora permane- veronolet, non eritincoelo & interra. Tanta re, propter hocfolum innumerabiles anni hu- enim erit dilectio in Deum & eos , qui ibi e- runt, &interfeipfos invicem, ut omnes fe in- jusvitze pleni deliciis & circumfluentia bono- rum temporalium re&e meritoque contem- vicem diligant ficut fe ipfos, fed plus ament nerentur, . omnes Deum, quamfeipfos. Etpropter hoc 1deml.25. 1I. IbiDeuseritomnia inomnibus, ipfe fi- nullus ibi volet, nifi quod vult Deus, & quod & Gre de civ. volet unus, hoc volent omnes , & quod unus ln ho nis erit defideriorum noftrorum, qui fine fine videbitur, fine faftidio amabitur, fine fatiga- velomnes, hoc ipfum volet Deus. Quapro- . tione laudabitur. í pter quidquid volet unusquisque, hoc erit & 1d.1.5 de de feipfo, & de omnibus aliis, & detota crea- IIL. Facilius poffumus dicere, quidibinon fymbol. fit, quam quidibifit. Noneftibi mors, non eft tura, & deipfoDeo. Etfic fingulierunt perfe- Tett p - ibilu&us, noneftibilaffitudo, non eftinfirmi- &i Reges, quia, quod finguli volent, hocerit, Lyr In2 tas, non eft fames, nulla fitis,nullus zeftus,nul- & omnes fimul cum Deo unus Rex, & quafi pop, l, — 4 la corruptio, nulla indigentia, nulla triftitia. unus homo , quia omnes unum volent, & Id.fup.Jo. ]V. Non erit aliqua invidia difparis clarita- uod omnes volent, erit. XII. Qualis fit haecgloria futura, & quibus S. Aug. tis, quoniam regnabit in oranibus unitas cla- 4 divitiis floreat, quantoque fplendore praeful- ferm.r. de ritatis. verb.Ap. $. Aug. V. Hoereditas Chrifti, qua cohzeredes fu- geat, laudare poffumus, explicare non poffu- fap.pf. 49- mus, non minuitur copia poffefforum, nec fit mus. Quare? quialegimus: ANec oculus vi- dit, nec aurir audivit , mec in cor hominis de[cen- anguftior numerofitate cohzeredum, fed tanta eft.multis, quanta aucis: tanta fingulis , dit, qug prayaravit Deus diligentibur fe. quanta omnibus. 1 antum emit vidua duo- XIII. Quantum eft illudregnum! hic defi-s, nern. f t cit fenfus,imaginatio,ratio,intelligentia ; eft e-in Dom.s. bus minatis, quantum emit Petrus relinquens j Cy retia, quantum emit Zachzeus dando dimi- nim magnum longitudine zeternitatis intermi- PottEpip. dium patrimouium. Regnum Dei tantum va- nabilis, latitudine capacitatis incoarétabilis, ** Matth celfitudinefublimitatis incomprehenfibilis. let, quantum habueris. S.Fulg. Vl. Quam fpeciofa debet effe coeleftis Je- XIV. Tanta eftmagnitudo coelorum, quod, t4. to. r. f. apud 53t. rnfalem, fi ficfulget Roma terreftris? fiin hoc fi de novo crearet Deus hujus magnitudinis 51.2.2. c.3 to. 1 fzeculo datur tanti honoris dignitas diligenti- tot terrarum orbes, quot grana arence maris, adhuc non impleretur empyreum coelum. bus vanitatem, qualis przeftabitur Sanctis di- lieentibus veritatem ? XV. Civitasifta eftin menfüra valde fpatio- s. pern, S. Bern. l. VIL. Merces San&orum tam magna eft, fa,unde dicitBernardus,quod ad literam quili- sp.Manfi $ h betSanctusincoelo empyreo habebitlocum fi- t ro.difa, ; de CWG'*-quod non poteft menfurari: tam copiofa, iocl,s' quod non poteft finiri: tam pretiofa, quod bi affignatum proprium, & fpecialem magis?: "- 3* non poteft seftimari. fpatiofum, quam fitab oriente ad occidentem. XVI. E cütilus XPH. C Boastitudo: — 205 ) Àn. Diteg S.Aug. fe.. XVI. Nontibifitangufta domus ejus, pari- ftidiumtimes, ub nec faftidiuin erit, nec fa- D ml.o 38. de et L] ter ab omnibus, totum a fingulis poffidetur re- mes. Quiddicam, neíc gnum Dei, crefcente poffefforum numero non kia. Sed Dgus habgt, X Dom.c. 17 quod exhibeat. 1 minuitur, quia non dividitur, unicuiqueinte- XXIV. O vita vitalis, vi tà fempitärna, & Idem in .grum eft, quod concorditerhabetur a multis. fempiternebeata. Übigaudium fine moerore, anual, IYdemin . XVII. Cum finthzecomnia valde delectabi- requies fine labore,dignitas fine tremore, opes l SBL an.c34.lia, qu»e bonis, pariterque malis communia fineamiffione, fanitas fine languore, abundan- 4l, tradidifti, qualiafutura funtilla, quze folis bo- tia fine defeCtione, vita fine morte, perpetuitas nisreconditti? fitaminnumera & varia tua do- fine corruptione, beatitudo fine calamitate. na;quaze nuncamicis paritertribuis & inimicis; .XXV. Quia vidifti me, credidifti: beati,qui Eufeb. E- quam magna & innumerabilia, quam dulcia non viderunt, & crediderunt. Si beatitudo eft myff.h xo. & delettabilia,qusefolis tuis es largiturus ami- lup, credere, quod annunciatur, quanto ma jorig dePach ) : '37-dt cis? fi tanta folatia in hac dielacrymarum, beatitudinis erit videre, quod creditur? uj quanta conferes in dienuptiarum ? fitanta de- XXVI. Recordemur, quam jucunda fitIdemh. g. le&abilia continet carcer, quanta quaefo con- quies, quam dele&abilis repaufatio poft depo- Didacus tinet patria? fitam alicujus graviffimi oneris fafcem? Quam « XVIII. Inhoc przecipue reghumDei eft mi- dulcefitpoítlonzam navigationem & pericu- Steliain C ra bile; nam quando quis in extera proficiíci- zr. Lüe: laadoptatam terram atque ad portum defide- - tar,dicitur abiiffe inFranciz,vel in aliud quod- rabilem perveniffe. Atque ex hiscolligamus vis, nontamen reGte diceretur, venifferegnum & cognofcamus, quam jucundum erit, comite Franciz inilum: Verum cum regnum Dei bona conícientia, ad vera & folida gaudia, at- priusinhominem, quam homoin illud ingre- que ad Angelorum tranfire confortia, & adil- diatur, optime dicitur, adnos veniffe regnum lam vitam confcendere, übi nulli erunt labo- ïwänfeln'), Dei, tunc enimregnat inhomine, cum homo DA zes, nulla damna, nullaincommoda, & (quod Woti S.Bonar. fufcipitillud perfidem & charitatem. fupra omne bonum eft) nulla peccata, fed2e- inc 16. XIX. Alii violenter rapiunt, alii mercantur, terna innocentia, inviolata juítitia, inconcuffa ut. alii furantur, aliicompelluntur, lllirapiunt, fecuritas, atque fempiterna felicitas. j quirelinquuntomnia, & fequuntur Chriftum ; AXVII. Sidile&usin myrrha, multo magis S. Bern, mercantur, quidant temporalia, & accipiuut in botrifuavitate. Quid faciet in praefentia, seterna; furantur, qui bona ozcultefaciuut, & laudem humanam vitantes folo divino tefti- qui folum in memoria dele&tat? íi fpes tam dulcis eft, quanto res dulcior erit? monio funt contenti ; compelluntur intrare XXVIII. Haec eft plena beatitudo, & tota S. Aug. pauperes, quos hicignis paupertatis, Deo di- glorificatio hominis , videre faciem Dei fui ; t9-9. folil, fpenfante, probat, ne in futuro ignis judicii videre eum, qui fecit ccelum & terram, videre ^3€ -flamnabiïi-ter pre mat.- eum, qui feciteum, qui falvaviteum, qui glo- D rificaviteum, videbit eum cognoícendo, ama- &. Greg. ro'mit- XX. Si confiderentur, quae nobis p bit diligendo, laudabit poífidendo. inhom./ tunturin coelis, vilefcunt omnia , quae haben- XXIX. lIbianima valde delectabiturin cön? S. Thom. tur interris. Terrena namque fubftantia fu- . pern2e felicitati com tinua vifione delecabilis vultus Dei, de qua 9Pufc.63. : parata pond'us eft, non dicitgloffa fuper Pfalmum , quod vifionenihil * * fubfidium. dele&tabilius, quia femper antabunt, quem "Tert, ap. XXI. O beati fervi Chrifti! O Chriftiani! femper videbunt; In ea tanta eft deleétatio, yr.ina- popht, membra veftraligata funt vinculis, fed fpiritus quod, tefte Auguftino, fi poffent mali, mallent .ign. vefter eftliberrimus: Jacentcorpora in carce- efTein poenis, & Deum videre, quam effe ex- ribus, inequuleis, intenebris, fed mentes ve- tra poenas & Deum non videre, illa enim fa- ftrasnil poteft perturbare. Hoctantum agite; cies dele&tabiliter mirabilis eft , & plena ïgr-a— hg. conícendite cogitationibus veftris in palmam, tiarum. : m de confiderate pulchritudinem & fuavitatem coe- XXX. TantainDeo eft nditas & Aama- Ibid. H'bnAP' m . leflisglorize, vagamini per pulcherrimas man- bilitas, utcognitus ab ani atim ipfam ad fiones, quas Chriftus aiteffeincoelis. Quoties fetrahat, eamque vehementerin fe ab(orbeat, eas fpiritu deambulaveritis, toties in carcere ad fimilitudinem magnetis, qui virtute fua fortiter ferrum ad fe trahit. non eritis. Nihil crus fentit in nervo, cujus " fert f animus eftin coelo. XXXI. Triplex gaudium illos beatos fpiri- S. Bonav. Dons, $. Chry* XXII. Si nautis minace s pelagi fiu&tis, fi tuslztificat & delectat. Gaudent delectabilj- in 1 T ho 24.in : G?ü- i tempeftates atquehyemes agricolis, fi vulnera ter in perfe&cta & clariffima divinze claritatis Matthf ezedesque militibus , fi graviffimiilli i&us pla- contemplatione ; gaudent dulciter in melliflua gzeque pugilibus leves videntur, atque tolera- fuaviffima divinze bonitatis deguftatione : db biles propter fpem temporalium ac pereün- gaudent fempiternaliter intranquilla & fecu- d tium cormmodorum, multo magis, cum coelum riffima divinze majeftatis tentione. proponatur in proemio, nihil ex praefentibus XXXII. S. Petrus unam ftillam dulcedinis S. Aug. ia : his adverfitatibus fentietur. guftavit, & omnem aliam faftidivit dulcedi- felil.c.22. | Bfmu ucunditas. — nem, quid putas, dixiffet, fi magnam illam ) Mallü S. Aug. XXIII. Talis eritilla pulchritudinis dele&a- multitu2inem dulcedinis divinitatis guftaffet, DiQClo 104f tio, ut fempertibi praefens fit, & nunquam fa- quam abfcond;fti timentibus te. | ll-?f tieris; imoutfemperfatieris, &nunquam fa- XXXIIL. Cur per multa vagarisquaerendo S. Bonev. tieris. Sienim dixero,quod nunquam fatiabe- bonacreata ? Amaunum,in quo funt omnia ; fi'^ folil. rig famesx'erjte Si dixero, quod fatiaberis, fa- delectat pulchritudo; fulgebunt jufii ficut f. gl-? fi iber- Cps 206 Bibliothece Manuafis Concionátorie libertas, aut fortitado ; Similer erunt ugelir ficient,& adimplebunt usque aölfummum. Tbi D inczlo: filonga &falubris vita; Eftioi ja- reddam gloriam pro contumelia perpeffa, pai- nita: eterna : f (atietas aut ebrietas ; Satia- lium laudis pro moerore: pro loco noviffimo Duntur de gloria, €9 inebriabuntur de ubertate do- fedem regniinífzecula. Ibiapparebit fructus o- zus Di: (à melodias ibi canunt ZIngeli: fiío- - bedientize, gaudebit labor poenitentize, & - cietas & amicitia; ibi efl beatorum [ocietas, €$ - qnilis fubjectio coronabitur gloriofe. "V. Ofividiffes Sanctorum in coelo coronas Lib.3. e; * una otmnium voluntas : fihonores & divitize: gloria €$ divitie in domoejus: fifecuritas & cer- perpetuas, quanta quoque nunc exultant glo- 47- $. 3- titudo ; ibi omnium temporum ceterna longitudo. ria, qui huic mundo olim contemptibiles, & S. quafi vitaipía indigni putabantur, profecto te 1nedtt dug in XXXIV. Si fingula bona delectabilia funt, €. I8. cogitamente; vide, quam dele&abilefitillud [tatim humiliares usque adterram, & affe&ta- bonum, quod continet jucuaditatem omnium res potius omnibus fubelffe, quam uni przeeffe ; bonorum, & non qualem in rebus creatis fu- . nec hujus vitze lzetos dies concupifceres, fed musexperti; fedtanto differentem, quantum magis pro Deo tribulari gauderes, & pro nihi- differt Creator a creatura. lo inter^homines computari maximum lu- XXXV. Sibona eftvita creata, quam bona crumduceres. O fitibihzecfaperent, & pro- Idem, funde adcortranfirént; quomodo auderes vel fodrin eít vita creatrix ? fi jucunda eft falus facta, & IT. quam jucunda eft falus, quae fecitfalutem ?. fi femelconqueri? nonne pro eeterna vita cun- t multze & magnae dele&tationes funt in rebus &a laboriofa funt toleranda? non eftparvum dele&abilibus, qualis & quanta eftinillo , qui quid, perdere aut lucrariregnumpqit i fecit omnia deleCtabilia? .O ! qui hoc bono fruetur, quid illi erit, & quid illi non erit? AS. .V,. Digwitar. S. Anfel, . VE'X*EMPLA' EXTERNA. c. 66. de XxxVï. SiR ex aliquis curatum fuis re- 3 Qualitas. galibus ornamentis indutum fibi przefentari ämil. Auguftinus ftatuerat fcripto. ekquïr&res .Aug epg przeciperet, ut in regno fuo filius fuus a cun- -S, ex S. Hieronymo, quid de beatitudine? dCyrxllf | AT &is haberetur, atque innullo, quodimpera- Ya ret, a quoquam contradiceretur , haeredem fentiret? quia vero S. Hieronymus interea fuum, filiique fui cohzeredem inflitueret, & deceffit e vita, ideo poft mortem eiapparuit, eum fuo nomine vocari vellet, nonne diceres, dixitque, vide, fi numerare potes ftellas coeli, Beiti huncmagnifice &inopinatehonoratum? Et arenas & guttas maris. Id namque facilius Eit .f5 certe Deus nobis haec omnia faciet; nati enim eft, quam gloriam dicendo explicare. Phii, & enim res tanta, quantam, nifi ipfe vidiffem, deputredine carnis replemur multis miferiis ; nunquam credidiffem. Et tam longe abeft o tt.s. vocatos nos nomine fuo Deos faciet; ipfe e- nim dicit: .Kgo dixi, Dii eflis, €9 filii excelfi ab eo, quod ego vivens cogitabam, ut omni- omnes , Íed ipfe Deus deificans elt, tu vero no fit quidpiam infinities majus. - L Id fufius paulo narratum- memi ni alibi ;.S.Aug.'xtr. B Ex, Deus deificatus.' lg ex, nimirum quod S. Auguftinus, dum die qua-*€9etr. 94! S IV dam tra&atum de beatitudine fcriberet, ad horam Completorii in extafin raptus, fuavif- O DE IMITATIQ EX LIBELIö HRISTI. : fimam quamdam vocem audivit ; cumque, cujusnam hzec vox effet, inquifüffet; refpon- SnecEr, li, non tefrangant labores, quov.s.ail'um- ditloquens: Ego fum Hieronymus amicus df r, L.3.c47- LEi tuus, qui, dum in hac vita etiamnum fuper- ü 9 pfifti propter me, nec tribulationes te dejiciant usquequaque, fed mea promiffioin ftes effet, varia circa hanc materiam dubia Sujnvit, omnui eventu te roboret & confoletur. Ego contulit. TuncS. Auguftinus lzetus ad hunc S Cecl, dixit: Utique ex quo in coelis vivens omnia fufficiens fum ad reddendum fupra omnem clare & intuitive intueris, omnes ha&enus mnodum & menfuram. ibid. $.s. ]l. Age, quodagis, fide literlaborain vinea inter nos agitatas difficultates refolvere tibi jam minime arduum erit. Cui S. Hierony- mea, ego ero merces tua magna nimis. Sori- mus ait: Utuno verbo edicam, quod defide- be, lege, canta, geme, tace, ora, fultine virili- ter contraria: digna enim eft his omnibus & ras, opus erit, ut mihi prius ad fequentia in- i terrogata refpondeas; Putasne, quod totam. majoribus:przeliis vita aeterna. horum fructum laboruni, ce« terrae rotunditatem in uno pugno claudere Lib. 3. c. 1II. Penfa, fili, 49. $. 6. lerem finem, atque premiumnimis magnum ; poteris? Autuniveríam maris aquam in par- & non habebis inde gravamen,fed fortitfimum vo vafculo coercere? fi autem id impoflibile judices , longe impoflibilius effe dico, quod patientize tuae folamen. Nam & pro modica voluptate, quam nunc fponte deferis, habebis intelle&us aliquis creatusillius glorize, quam femper voluptatem tuam in coe!is. Deus diligentibus fe praeparavit, minimam - V. Ibiinvenies omne, quod volueris: om- partem capere valeat; hisque di&is protinus L düc S n.' lr ne,quod defiderare poteris. Ibiaderittotius difparuit. facultas boni fine timore amittendi. lbi vo- IL S.Chry foftomus dicere foïebat, fe para- Herold. luntas tua una femper meum, nihil capiet ex- tum effe ad ipfas etiam inferni poenas fufti- ^? nendas , modo afpe&u Chriíli per momen- traneum vel privatum. Ibi nullus refiftet tibi, nemo de te conqueretur, nemo impediet ; tum frui liceret. . ä nihil obviabit,fed cunéta defiderata fimul e- IIL. S.Francifcus cum graviffimo oculorum Spec. ex. i Qf j v.'ccel, : runt przefentia, totumque affe&umy þuum re- dolore & infomniis vexatus Deum laudaret. Ío- glor, ex.g. Titulus XF. ll Beatitudo, - 207 Vfïojlïx,mque patientize gratiam þeteret,vox quae- fratrem Pacificum, ut Affifium abiens quem- piam de cclo delapía fic eum allocuta eft: dam fui Ordinis Religiofum ; Francifce, fi tota terra effet aurum; & mare, qui perfectus ci- tharoedus erat, ad fe accerfe ret, ad hoc, utex flumina ac fontes, merum eflent balfamum, citharse fono modulato nonnihil fublevaretur. & omnes montes ac colles effent lapides pre- Cuifrater Pacificus, multos exinde fcandali- Ub tioíi, & tu invenires alium thefaurum his om- zandos fore, refpondit, ac proinde monuit, ut 47' SI 3: nibus tanto nobiliorem, quanto auram nobi- lius et terra, & baifamum aqua, & huncthe- meliori ufus confilio, ad Deum potius fe toto corde converteret; fic enim futurum effe aje- faurum tibi quis pro infirmitate tua daret, an Va bat, ut pro moiefte illius triftitiae mitigatione non gauderes? cumque S. Francifcus indi- folatium aliquod perciperet. Cuiconfiliocum gnumíethefauro tali diceret, ulterius vox ad Seraphicus Pater morem gerere vellet, con- eum dixit: Gaude nunc Francifce, quia ille tigit, ut, dum fan&us vir Dei ad füblevamen elt thefaurus vitae zeternze, quem ibi répofui. ittud implorandum, füam in Deum mentem Et ex nunc te inveftio, & ifta infirmitas & af- elevaret, protinus Angelus quidam citharam fli&io tua eft arrha illius beati thefauri.: Quo artificiofo ple&ro pullans, coram viro Dei audito S. Francifcus mire lzetabatur. compareret, qui dum vix primze chordze ple- . Rodriq, p 2, tE. T. - . IV.. B. Mechtildis a Chrifto quondam vifi- crum admoviífet,Seraphicus Francifcus mox | €. CI, tata, hanc a Sanctis illum comitantibus vo- x fe tanto jubilo, adeoque immenfa lzetitia de- cem audivit: O beatos vos homines in terris, mulceri & perfundi fenfit, ut eum, ne fecun- quibus tanta quotidie promittendi occafío eft ; dam chordam tangeret, impenfe rogarit, ti- fi enim penetraretis gloriam vobis paratam, certe eoipío momento, quoeletcto vos prori- mens, ne prae nimia faavitate & infinita dul- cedine, qua interius afficiebatur, fpiritum ex- pitis, prae immenfo cordis gaudio exiliretis, halaret; Unde ad infinitum hunc jubilum, ï .quod ille illuxiffet dies, in quo incrementa irugum juftitize, & illic g quem in corde fuo perfentifcebat, temperar- S At 1 loriz:, prope in im-— dum, crucem quamdam vicinam ampiexatus meníum multiplicare polfitis. . patfionem Redem v — V. Rogatat aliquaudo S. Themam Aqui-; prefhit. " ptoris nf)-i?tri vivagiüïme' imf 1 | : g'rc. natem foror illius, quid tandem effet coeleftis ! X1I. Dimidio fere anno, .priusq.uam vita ex- Daurolt. X gloria? cuiille: ante, inquit, quam tu illam cederet Archiepiícopus Anno,viíus eít fibi do- C.8- ti;,za. ) mereare, a nemine, quze fit, iatelliges. mum quamdam omni decore intus & foris re- ** 5* i Beirl, in z.VLl.Cum Hermcenegildo Regi Hifpanisz. . fett, SS. iplendentemintrare. Etecce in fubfelliis ju- Philip. € pater necem minaretur, quod ab Arrianalabe dicialibus, tanquam ad conciliu m folenniter 1 1 ä leexpurgaffet, refponditille: Bene igitur me- *'x: | (/ Jac. tr. 3. cum acturus es, Pater, fiquidem ut regnum evocati relidebant, HeribertusColónienfis Ar- chiepifcopus, Bardo Mo guntinus Archiepi- hocabs te jugulatus amittam, zeternum cum. fcopus, Boppo & Eberha rdus Trevirenfis Ar- Superis coníequar. . 54 Spec. Ex.. VIL D chiepifcopi, Arnulphus Wormatienfis Epiíco- deDatt, dift. 9. ex. (5 aemon quondam ex energumena con- pus; alii quam plures Galliarum Epifcopi, 94 . ffus eft, fetanü gloriam coeleftem zeftimare, quorum alios in carne noverat, alios fama ä Dd ut libenter omnes damnatorum poenas usque tantum & leCtione compererat, amicti omnes ad diem judicii paffarus effet, modo per uni- ftolis Pontificalibus, & habentes veltem inftar cum momentum afpicere Deum poffet. . - nivis candidam, ipfe quoque admodum candi- » Spec.Ex. VHI. Coeleftem gloriam ad breviifimum 1 H dift. x. dis ac pretiofis indutus fibi videbatur, fe d par- ex. 57. tempus expertus quidam puer omnium homi- tem candentis veftiment i, eam fcilicet,qua pe: num linguis loqui coepit. M. Sur.in vit, IX. invita S. Czcilize refertur, quod, cum &us tegebatur, fordida quaedam ac feeda cali- go obduxerat, ut czeterum cu'tus ejus fplen- / S. Czcil, martyrii ipfius miniftri ipfam acrius reprehen- dorem ífua foeditate plurimum obfufcabat , derent, quodin florezetatis pulcherrimo con- 7 l ftituta, fponfalitii fui voluntates, divitias, cun- quamtamen ipfe nimio rubore perfufus, obje- &a manu tegere ac celare, neinfpicientium of- 'E . Gaquealia bujus vitze bona fimul & femel per- fenderet obtutum, conabatur. Videtinter eos dere non dubitaret, ipfa voce libera refponde- £s fibi quoque fedem miri decoris: paratam. rit: Hoc eft darelutum, &accipereaurum; Quam cum occupare gaudio & exultatione ze- dare tabernaculum breve & miferabile, & ftuans procuraret, furgensArnulphusWorma- magnam fpatiofamque &amplam domum ac- tienfis Epifc. modefta voce eum prohibuit, di- cipere ex lapidibus pretiofis & auro zedifica- cens, reverendos Patres, qui affiderent, nolle tam, dareangulum, tenebrofumlocum, & ac- ä eum in fuum admittere confeflüm, propterea cipere lucidum, margaritis cceleftibus refplen- quod veftem ejus turpis hec macula fcedaret. dentem, darelapidem miferabilem, quem pe- Cumque juffusloco cedere, flens, confectoque dibus conculcatis, & accipere lapidem pretio- nimium dnimo egrederetur, infecutus eum fum, qui refplendetin regio diademate. ^ Manfi idem Epifcopus: /Equo animo, ait, efto Pater, CUT CUU GOMUCVR WT-MNCUC P. X. S. Fulgentius Roman urbis magnifi- maculamtantum hanc,quz veftem tuam infe- difc. 5! nO ! centiam demiratus, dixit: Quam fpeciofa effe potelt civitas coeleftis,fi ita fulget Romanater- cit, maturius ablui przecipe,quia non poftmul- 'Her()ld.' tos annos beatze hujus mantionis confortium, .C. , reitris? Etfiin hoc fzeculo tanti honoris digni- & fan&orum Patrum, quos aípexifti, confef- tas diligentibus vanitatem, quzeaam praeftabi- turSanctis diligentibus veritatem ? fum voticompos percipies. Mane fatto cum familiari cuidam fuo vifionem retuliffet , ille p & Ib.difc.9.. n. 9. XI. S. Francifcus exceffiva quadam melan- fapienter rem conjiciens , macula , inquit, J fbholia oppreffus, inlecto decumbens, rogavit hec vefti tuze illita, nihil aliud eft Pater, ]" ut 208 Bib!wthecæ Mauualis *Comionatbriæ ut aeftimo, Quam memoria injurize civium tuo- fita erat, cujus afpe&us nimium dele&abatin- tuentes,ita ut quisquis eam videret, deafpe&u rum , qui te anno füperiote Colonia expule- runt, quibus te, divinze pietatis afpectu jam o- illius fatiari non poffet, & modis omnibusla- lim oportuerat admiffi hujus veniam dedilfe. boraret , quomodo ad eam pervenire valeret. Interea viditfluvium quemdam fub pedemon- Hazec, quod bona venia dixerim, pe&tori tuo tenacius, quam zequum fit, infideus, & amarif- tis, quem dum circumiret, quzerens, quomodo fimo moerore contra vas mentem tuam deco- illum transmearet, viditfuüper ripam fluminis duodecim pauperes lavantes in flumine tuni- quens, czeteram fanailf. tuze converfationis claritatem molefta quadam caligine obducit, casfuas. Interquos eratquidam vefte candi- & obfícurat. Archiepifcopus conícientize fuae diíffima indutus, aliis diflimilis, qui juvabat a- teftimonio convi&us, ne inficiaretur, quod au- liosin tunicarum fuarum ablutione, qui poft- diebat,reatum faum humiliter agnovit,ftatim- quam adjuverat unum, ibat poftea adjuvare alium. . Tunc Clericus, qui hoc videbat, accef- que deftinatis circumquaque nunciis , cives omnes Colonize, quos in ultionem injurize fuze fitad illum, quialios juvabat, &dixit: Quze excommunicatos urbe fugaverat, adfe evoca- gens eftis vos? quiait: Ifti pauperes homines funt poenitentiam agentes, & fea peccatis fuis vit, eisque proxima feftivitate pafchali (nam in quadragefima vifionem viderat) nonfolum lavantes, & ego Filius Dei Jefus Chriftus, fine communionem ecclefiafticam, fed etiam bona cujusauxilio nec ifti,nec alii poffunt beneface- re. Civitas hzec pulchra, quam vides, Paradi- fua omnia, quze direpta fuerant, benignilfime Sptc.et | reftituit. Sic gravis illa tempeftas, quze fpi- fus eft, ubi ego maneo, & quando quis tunicam v ritu diabolico fufcitata totam concufferat Co- fuamlaverit, id eft, poenitentiam egerit, in il- lamintrabit. Tuipfefatis diu quzefivifti viam, : ïlor.ex'hï loniam, conquievit, pater filios, filii patrem recognoverunt. . Archiepifcopus amaritudi- quaitur adillam, fed nulla aliavia, quam ifta ne, populus metu & follicitudine, civitas li- ducit adeam. His di&is Clericus evigilavite fomno, & mirari ccepit de vifione. Cumque berata eft folitudine. $. Greg XIII. Íneamortalitate, quze Patritii Narfi non multo poft rediiffet defchola in patriam, [| 4 Dlalc i narravit Epifcopo Cabilonenfi vifionem hanc, €, 26, temporibus hanc urbem vehementer afllixit, cuifamiliaris erat, qua audita Epifcopus fua- in domo Valeriani, Romanze urbis Advocati, uer armentarius fuit przecipuse fimplic;tatis fit ei, utfzeculum relinqueret, & religionem in- & humilitatis. Cum vero ejusdem Advoca- traret, commendans ei fuper omnes Ordines novellum iftum Ordinem Ciftercienfem. Ille ti domus eadem clade vaftaretur, idem puer ;ercuffus eft, & usquead extremum deductus. venit Ciftercium, &invenitlocum incultum & defertum, & fratres inter beftias converfane Quifubito füblatus a praefentibus rediit, fibi- ue Dominum fuum fecitvocari, cuiait: Et tes. Adportam vero monatterii, quze de vimi» egoin caelo fui, & qui de hac domo morituri nefaéta erat, pendebat malleus ferreus, cujus T u n —— fonitu ad portam portarius compellabatur ab — funt, agnovi. llle, atque iile morituri funt, tu vero non timeas, quia hoc tempore moritu- intrare volentibus. kHoc vero fonitu portarius rus non es; ut vero fcias, quia me fuiffe in vocatus, venitad eum foras, & inclinans fe fa- ccelo verum fateor, ecce accepi illic, ut linguis lutavit eum. ' Quem Clericut intuens, ftatim omnium loquar. Nunquid non cognitum ti- cognovit eundem vidiífe inter eos, qui tunicas bi fuit, grecam linguam me omnino nefcií- influminelavabant. Rogavitque eum, ut du- ceretad Abbatem. Abbasigitur & totus Con- fe? & tamen graece loquor, utcognoícas, an verum fit, quod me omnes linguas accepiffe ventus venit ad eum, & recognovit Clericus, tefüficor. Cui tunc graece dominus fuus lo-. omnes fe vidiffe tunicas fuas in flumine lavan- - r— 79 — €) c —— — tes Statimque cecidit ad Abbatis pedes, ro- L cutus eft ,. atque ille in eadem lingua refpon- e —— dit, ut cun&i, qui aderant, mirarentur. In ea- gans eum lacrymis , utfufciperetur, qui fufce- dem quoque domo przedicii Narfi Spatarius ptus non multo poft factus eft Prior. XV. Contigit aliquando Fratrem Jorda- Jo.Herote Ulgarus manebat, qui feftine ad zegrum dedu- &us, ei Ulgarica lingua locutus eft, fed ita puer num Generalem Prazedicatorum loqui cuidam inPrompr. illein Italia natus, & nutritus in eadem barba- obfeffae; qu»fivit a fpiritu irmundo, ubi fo- "* * retlibentius? Refpondit: In ccelo; & cum - ra locutione relpondit, ac fi eadem fuiffet gen- I —dHr2 —Lre-—uM—tURM. te generatus. Mirati funtomnes, qui audie- fcrutaretur caufam, quare magis defideraret : effe in coelo? Refpondit, ut faciem Creato- bant, atqueex duarum linguarum experimen- to, quas eum ante nefciffe noverant, credide- ris videret. Quzefivit Magiíter, quam liben- Ea u* runtdeomnibus, quas probare minime vale- ter videret? refpondit fpiritas: Paulo am- plius vidi, quam ad i&um oculi, fed propter bant. Tunc perbiduum mors ejus dilata eft; tamdiu denuo videre faciem Creatoris, om- f2 R fed dietertio ( quo occulto judicio, nefcitur ) N manus & brachia lacertosque fuos dentibus nes poenas, quas omnes doemones fuftinue- li Quo runt a die, qua ejecti funt de coelo, & etiam dilaniavit, atque ita a corpore exivit. V mortuo, omnes illi, quos przedixerat, ex hac quas fuftinebunt usque ad diem judicii, vel- t protinus luce fubtraéti funt, nullusque in illa lem fuftinere. Quod audiens Magifter expa- ) vit vehementer, ita utnon videretur in eofpi- domo ex eadem tempeftate defun&us eft, qui Q voce illius denunciatus non eit. ritus. Poftea adfereverfus dixitfpiritui. Op- fe Bellov.. XIV. AnnoDomini MCIV. quidam Cleri? time dixifti mihi, fed alicujus pulchritudi- nis comparationem dicas mihi ad pulchri- [ 25.6.209« ricus de Vendopera, cum ftuderetin fcholis a- lt pud Lugdunum, vidit vifione no&tis vallem tudinem Dei. Et refpondit fpiritus ne- ts quam: ftultequaefivifti, quia non poteft enar- fub monte, fuper quem civ;tas puleherrima xaxi. li ERN Titulus XPIL — Baatitudo. v? : 99 fàri. Sedpropterinflantiam petitionis tuzeu- Uhtilitas. bzatitudinir co num tibi narrabo, quod tamen frivolum eft, & nfiderata. 2 XVII. Milites tres fidelita tc m m mutuo pfo- Ib.ex.xr. penitus nihil refpettu veritatis. Confidera, in- miferunt, ut in quacunque ne ceffitate fenon quit, quod fi omnes pulchritudines omnium defererei ^ H G erantin bellis & torneamentis ftre- pulchritudinumterrarum five coelorum,atque nui, &adomnia mundi facta probi. Contigi£ gemmarum, vitri, auri, argenti, florum, atque omnium metallorum, & eorum omnium, quze tandem quadam die tranfiffe fylvam omnes in filentio; cumautem effentextra fylv à in, unus pulchritudine fua vifum dele&ant, redactz ef- eorum dixit: Miror, quare fic obmutuimus fent in unum, &omnes ftellze ad folis fimilitu- in tranfitu fylvae hi ü dinemlucerent, & fol prae omnibus ftellis iam jus; & dixitunus caufam fui filentii efle hanc, quia videns amoenitatem L praedictis, Jucem haberet, & omnes illze pul- Íylvze memor fui amoenitat chrze ftellze, & fol radios fuos jactarent in pul- caufam etiam czeteri confeí is cceleftis, quam hfunt. Quibusfe- chritudinem unam: fcias hoc pro certo, quod niordixit: Credite, non fin ecaufa hocfactum omnis illa pulchritudo humanam zeftimatio- effe, fed nutu Dei, ut ficutha&enus mundo, ita nem excederet, &tamincomparabilis effet il- nunc Deoferviamus. Quapropter confulo, ut MRU Ve r A lapulchritudo, ad pulchritudinem Creatoris, clauítrum ingrediamu *; & eandem fidelitatem quam nox tenebrola elt ad diem íole clariífi- ,. inDomino habeamus. Quodfactumeft. Etlau- mum. Vzaeer Anzeftimabili gloria. go illis, qui feparabuntut abilla S dabiliter & ftrenue peraliquod tempus illic vi- Spec.ex. xerunt. Tandem duo juniore T S cceperunttepe- v. ceele (t XVI. Fuitquidam Mona chus, qm legens in fcere, & hocinvicem confe( matutinis cum aliis fratribus: /Mille anniante Tifunt, & confola- » | glor.þx.ï 4 tionem ad invicem quaefier u nt. Venerünt er- oculostuos , tanquam dierheflerna, que preteriit, go ad tertium de ftatu quzer entes fuo, & inve- miratus eft nimis,quomodo illud effetpotfibile. Erat enim fanctus & devotusvalde. Poít ma- nerunt eum Deo fervientem, hilarem & devo- tum. Videns autemille vultus eorum triftes, tutinas ergo manfit inchoro in fua devotione, dixit: Ex multootio & tzedio eftis triftes & fe- utconfüeverat, & petivit fibiillum verfum re- velari a Deo,& incepit difcere, & cum ftaret, a- gnes,mihiautem totam tempus breve videtur, quia femper occupor. Ill is autem mirantibus, vis pulcherrima ante oculos ejus volavit, & a- quibus ftudiis & occupa tionibus tempus im- volavit. Sequebatur eam, quia totus fuitinten: tus ad vifionem ejus. Tandem volavitextra ec- penderet, cum, ficut ipfi, illiteratus effet,dixit: jres literas tantum inv eni, quas docuit me clefiam, tamen femper propeipfum, ut poffet magitter meus in ingref Iu me 0, quas legens 4 videri,& ita prope, ut poffetapprehendi. Tan- quotidie nullo unquam tzedio dem deduxit eum extra clauftrum, & ulterius afficior , fed prze deliderio legendi deficit m ihi tempus. Una deduxit eum ad unum nemus, quod fuit ante fcripta eft nigro colore, q clauftrum magnum & fpatiofum valde. Etibi mea,quze deni uze fignificat peccata Monachum detinebat per dulcem melodiam graveruntanimam meam, & fal- ftabilitatem mundi, & poenas in- pertrecentos annos, nunc avolando, nunc ap- ferni- Hanclego a mane usquead Miffam. Se- propinquando, quousqueomnes monachi di- cunda fcripta eftcolorerubeo, quzefi gnificat &i monafterii effent defun&i.Et prae dulcedine paffionem Salvatorisnoftri, qui multa prono- ä cantus dictze avisnon efurivit, necfitivit, nec F ) comedit, nec bibit, poftea avisavolans mona- bisfuftinuit. Hanc lego a Miffa usquead No- chum dimifit. Statim monachus adfereverfus nam, quando emifit fpiritum. Tertia fcripta eft [u ï aureis literis, hzec eft amcenitas & muitiplici- Ü monafterium fuum petiit, quia propeerat, pu- tas gaudii cceleftis. Hancle l- tans fe eadem notte poít matutinas receffiffe. gousque ad Com- pletorium, & fic ex pendo tempus meum fine Jam erat horatertia,ut fibi videbatur,& fe peti- tzedio. Quo audito caeteri m vitintromitti. Dixitportarius,quis effet? Qui ultum. -a'cqegü,' profecerunt de czetero & ipfi. dixitfum facrifta illius monafterii,qui poft ma- . lo.fferott. tutinas egreffus fum.Portarius putanseum de- XVIIL. Cumquidam Novitius laboraret ïinXV;'t. Pr.æä. inftompt, 3 lirum,non cognoviteumomnino,tamen requi- extremisin conventu Argentinen(i in Teuto- P. 5.c. 2. nica, &fratresrec , ,.lit. 6 fivitab eo nominafratrum,fcil.Abbatis,Prioris fius Creatori, ex in ommendarent animam ip-: &Cellarii.Recitavitergo nomina eorum,qui e- fperato aperuitoculosfuos, t ï ranttemporibus fuis, & portario omnino inco- &ait: Audite, fratres chariflimi, mihi accidit, la £nitierant; Etadmirans monachus, quod non ficutalicui euntiad foram,& parvo pretio ma- lu intromittereteum , & fimularet, fe nefcire no- gnas merces ementi. Ecce enim regnum ac- mina fratrum,petivit,ut duceret eum adAbba- cipio, & caufas ne 4 f ]- &o requievit in pace. - Ício meritorum ; & hchi': tem. Duc&tus autem ad Abbatem, nec ipfe co- la gnovitAbbatem,necAbbase converfoeum. Et inquifivit Abbatem de praedeceffore, & ficin- XIX. Quida juvenis vald;e nobilis &deh—sPec N catus venit ad Ordinem S. Francifci, quiindy-^* €*-6 ventum fuit,quodAbbasillecum aliis,quos no- tus habitu fratrum poft aliquos dies, diabolo minavit, ante trecentosannos effet defun&us. inftigante, ccepit habereintanta abominatio-. " Tunc oftendit Abbati, & omnibus fratribus, U nehabitum, quem gerebat, quod videbaturfibi quidDeus fecum operatus eftper totannosine- portare faccum viliffimum, & propterea hor- " remo peravem, & illum verficulum : /Mille anni p- rebat manicas, abominabatur caputium, & ip- 1- €fc. & degaudio Paradifi, & tuncipfumin fra- fam longitudinem tunicz , & ejus afperitatem trem receperunt;qui ftatim fumptisSacramen- tanquam importabilem zeftimabat. Undefa- ! tis ecclefiafticis dulciter obdormivit in Domi- u no, & ad gaudia vitzezeter n &um eft, quod crefcente religionis faflidio, de- j 12 pervenit, - liberavit penitus rejicerehabitum, & redire ad f20« " R. F. Lo/m.— Bibl. Man, Tom, L. 210 — Bibliothece Manualis. Concionatorie - fæþulum, Magifter autem ejus docuerat eum, vitias de czetero concupivit, & fic mutatusin . melius in fancta vita finivit. uod, quando ante altare conventus tranfiret, in quo lervabatur fanctiffimum Chrifti corpus, XX. Ingravefcente vi perfecutionis | Præfeä gurius in gt 1os cum magna reverentia genibus flexis, & di- Martianus S. Julianum poít dira tormenta , & vitato. 1. ? fcooperto capite & caricellatis manibus, fe de- diverfis peenis afflitum, & vinculis ferreis per . Yebt.Io votiilime inclinaret. Di&us autem juvenis omne corpus oneratum juffit fub voce praeco- 'c ls' l 1 nis civitatem circumire dicens: Hsec merene hoc femper folliciteobfervavit. Acciditautem illa no&e, qua deliberaverat dimittere habi- tur Deorum rebelles &Principum contempto- tum,& rediread fzeculum,quod oportebat eum res. Etcum veniret ad locum, ubi Celfus uni- * cus filius Przefidisftudebat, aitpuer ad condi- tranfirealtare, ubi, ficut confueverat, genufle- pf n xit, & ftatim fuit raptus in fpiritu, & oftenía fcipulos fuos : Rem inauditam video,illum fci- . licet Chriftianum, quem ducunt, cummultitu- - o 1 fuitilli mirabilisvifio. Viditenim quafi mul- titudinem infinitam coram eo proceflionali- dinealbatorum colloquentem, & coronamfu- . M. ter tranfeuntem, omnes vero, qui ia illa pro- per caput ejus ex gemmis & auro, cujus fulgur excoecat hujus aeris lucem , & aliostres viros .. celfione beata erant, bini incedebant, & eránt veftiti inornatiffimis diafperis. Faciesautem albefcentibus comis,alarumque volatuin fimi- Befeus eorum & manus, & quidquid apparebat de litudinem aquilarum, fuper eum excubias ce- de nori, corpore, fole fplendidius radiabat: & ibant lebrantes..'; Ethoc mihi videtur, quiadignum : . cum cantu & jubilo Angeloram folemniffime eít tali Deo fervire, quifuos fictuetur, & tali & dulciffime decantando. Interquos duo no- decorecircumdat. Hocaudientes difcipuli, & biliores caeteris incedebant; tanta claritate ve- Magilfter ejus, blande corripientes eum, ab in- lati, quod mirandum ftuporem infpicientibus tentione revocare conati funt. . Atille, docto- rum volumina abjiciens,etiam veftes, quas in- . ingerebant, & quafi circa finem proceffionis Burius g. rzedi&ze vidit etiam quemdam tanta gloria dutus erat, abjecitdicens: Nudum me mater - Wpt fudithuicfa2eculo, quod mundi eft, mundo re- decoratum , quod videbatur quafi novus mi- les ab omnibus fingulariterhonorari. Dictus linquo. Hzec dicens, er plateas civitatis cur- autem juvenis hoc videns mirabatur valde, fum arripuit, donec, u ! " i S. Julianus torqueba- tur, veniens, pedibus ejus proftratus,ait: Te- & nefciebat, quid hoc effet, nec interrogare tranfeuntes audebat,nec poterat, nimia dulce- fecundaenativitatis,quam mihi Chriftus often- . z dineftupefa&tus. Sed cum proceffio pertran- dit, patrem agnofco: Martianum vero genito- rem meum, veritatis inimicum defpicio. Tota .. fiffet,& ipfe adhuc videns extremos, refumens : audaciam cucurrit, & illos interrogans, dixit: autem civitas concurrebat, & filium Praefidis - O chariffimi, rogo vos, quod dicere placeat, fic vulnera martyris ofculantem mirabatur. Si - : Srto, qui funt ifti tam admirabiles , quos continet quis autem voluiffetex praeceptoPraefidis pue- lip hazc veneranda proceffio? llli vero conver- rum a Juliani complexuavelilere, ftatim manus ejus & brachia contrahebantur. Przefentatis tentes ad eum fplendidiffimas facies dixerunt: Nos omnes fumus Fratres Minores, qui modo ergo eis Przefidi, ait]uliano Praefes: Spei meze. venimus de Paradifo. Etille rurfum interro-. fructum magicis artibus auferre contendis, & gansait: Quifuntilli duo, qui tam excellen- ipfum parentum amorem negare compellis., : ter interaliosrutilant? refponderunt: llli duo Hoc eo dicente advenit & mater cum multi- Sader]1 caeteris clarioris, funt B. F'rancifcus & S. An- plicata familia, crinefoluto, & nudatis uberi- deíchiim, tonius. llle autem ultimus tantum honora- busclamans. Quod videns Przefes clamavit hp — tus, eftquidam fanctus frater noviter mor- incifis veftibus ad Julianum: Juliane crudelis, afpicedolorem patris & matris, & planctum tuus; quem (quia valenter contra tentationes ugnavit, & usque ad finem perfeveravit in tantzefamilize, & a magicis artibus innocen- : fancto propofito) ad gaudia zeterniregni cum tem folve ,. & egoImperatoribus fuggeram, ut illaefus abfcedas. Cui ille refpondit: Suffragiis gloria & triumpho perducimus , non folum comitantibus San&is , fed etiam lzetantibus tuis opus non habeo, nec dimitti defidero. Ec- ceadeft,quiate natus, modo credendo mecum. .. Angelis. Ifta vero veftimenta diafperi,quze nos tam decora portamus , data fünt nobis pro- renatus eft, ipfe tibi & matrirefpondeat. Re- pter afpe «s tunicas, quas in Religione patien- fpondit puer: de fpinis rofze nafcuntur, nec rofanata defpinis, odorem fuaviffimum, nec - ï ter detulimus : & glorize charitas, quam tu vi- des, data eft nobis a Deo propter humilem frutex, qui rofas genuit, amittit aculeos fua- rum poenarum. Utergo confueftis, pungite, & DRX, L LA patientiam, quam fecimus, & propter fanctam Cl v paupertatem, & obedientiam, & caftitatem me odorem fuavitatis credentibus propinare $ mundiffinam, quam usque in finem hilari permittite. . Vobis obediant, qui perire parati Unde, fili, non fit tibi funt; meimitentur, qui detenebris adlucem inente fervavimus. B éurum , faccum Religionis tam fructiferum venire contendunt. KEgo pro Chrifto vos pa- deferre: quia fi in facco B. Francifci, amore rentes nego, & per vitam temporalem vitam Domini Dei noftri Jefu Chrifti mundum fper- seternamacquiro. Nonpoftumin vos pius ef- nendo, carnem mortificando, & contra dia- fe, & in mecrudelis; Quid moraris? quafi in- bolum dimicando, viriliter te habueris, no- credulus & crudelis, nunc quafi Abraham, pa- biscum fimili vefte fulgebis, Et his dictis ju- ternis manibusapprehende gladium, & vi&i- - venis ad ferediit, & confortatus ex ipfa vifio- mam offer filium. . Vani fünt vultus veftri;fal- ?PQC r fzelacrym?e, abhac confeffione pietatis nemo — : ^ lt te omnem tentationem objecit: Culpam co- ram Guardiano . & aliis fratribus recognovit, me valebit disjungere. Mox ergo jubetur in afperitatem poenitentise & indumenti, ut di- tenebrofum carcerem vermibus fcaturient ins | fïm/us XV AL Bga[;þyafm 2rr includi. Quem irgreffus ftatim tenebroe ver- qua exierat, zedificatum, feque.ducen.tis annis tuntur in lucem, & ebulliéns poena difparuit, emanfiífe, N it Suriusih At Hoc videntes milites viginti converfi funt. XXXI. Monachus quidam perfuadere fib ilb. e'x.xä. : | Sebr. 12, XXl. Chriftus Dominus, tefte S. Paulo, non potens verum effe, quod Propheta dixit; V.2s propofito fibi gaudio fuftinuit crucem. Mille annianteoculostuos tanquam dies he- Hebr.i2, * XXIlI. Moyles, eodem tefte, magis eligebat fterna, quce preeteriit: poft Matutinumab avi- V. I$. aflligi cum populo, quam temporalis peccati cula fuaviter cantante fedu&us, & habere jucunditatem, majores divitias cefti- centos annos detentus eft, Per tree mans thefauro /Egyptiorum improperium Paucitas Salvandorum. Chriíti; afpiciebat enim in remunerationem. ^ XXXIL QuotemporeBertoldus ex Franci- Hier. Plat, Pf x19. XXIII. S. David de feipfo fatetur: Incli- fcana familia in Germania inter przedicandum l« 1 € - V. 1.2, navi cor meum ad faciendas juftificationes, Dei verbum acriasin vitium infectus effet;mu- propter retributionem. lier, quae eo vitio tenebatur, poenitentize ac A&: 7 XXIV. S.Stephanuslapides fortiter exce- contritionis vi in media concione mortua con- pit, quia vidit coelos apertos, & Jefum ftan- cidit. Verum, cum omnibus in preces pro- tem a dextris virtutis Dei. cumbentibus, paulo poft revixiffet, narravit Beffzus XXV. S.Serapion, cum omnibus fe nudaf- omnibus mortis caufam, juffamque fead cor- ! de nov, fet, manu gerens Bibliorum codicem folum, pus redire, ut peccatum illud confeffione ex- nudus per agros circumibat; fcifcitantibus ve- piaret. Adjecitetiam tum alia multa, quze vi- ro, quis eum fpoliaffet? hoc, ajebat, Biblia derat, tum illud inprimis horribile, & fa&tu e- monfítrans; quo indicare voluit, fe praemiis, tiam mirabile; Cum ipfa ad Dei tribunal ap- qu2 in hoc volumine promittuntur, ille&um, paruiffet/ addu&a fimuleffe fexaginta anima- omnia terrena fpreviffe. rum millia,quzein omnibus mundi partibus, fi- ätlrius 8. XXVI. CumS. Adriano nondum Chriftia- Sept, delium & infidelium, variis cafibus exceffe- no, obftupefcendam Martyrum conítantiam rant ex hac vita, atqueex his trestantum ad« admiranti & roganti, quid fe tanta patientia dictas purgatorio, reliquas omnes ad ignem ze- éonfecuturos fperarent? refpondiffent illi, fe terhum damnatas ; unum autem ex Francifca- bona illa fperare, quae non ocülus vidit, nec nis Fratribus, eodem ipfum quoque temporis auris audivit, nec in cor hominis defcende- articulo defun&um, per purgatorii quidem lo- runt; ita is amore martyrii accenfüs eft , ut cum tranfiffe; fed tamen non modo ibi diutius r ÁÁ mox Chrifti fidem amplexus, mortem pro non corimoratum, verum etiam par anima- Chrifto totius corporis membris in frufta dif- rum, quae praecipua cum eo amicitia conjun- fe&is obierit. 7 Q fuerant, fecumin coelum abdüxiffe, : U H rius 22. À XXVII. S. Symphoriani mater filium fuum XXXIIL CumD. Bernardus Abbas Clare- IO.»TI' ; th [- d mius ad ) ug- ingraviffimis tormentis conftitutum fic allo- vallenfis ab hac vita migraffet, quod contigit quebatur: Fili, efto memor illius vitee, quze ti- ann.x160. anno Domini 1153. IndiCtioner. 13. Calend. biincoelo parata eft: videibi & tead zeternam Septerbris, annoetatis fuze fexagefimo quar- "- wv U gloriam invitantem Deum; neque enim vita to, horrenda vifio Lingonenfi Epifcopo facta tibi fuppliciis eripitur, fed in meliorem, bea- eft. Apparuit ei namque Eremita quidam Sander.l.1 tioremque commutabitur. mortuus, quem viventem olim noverat, qui di- de íchiíin, XXVIII. Cum Thomam Morum in carcere vino timore compunttus ante aliquot annos, detentum Aloyfia uxorfollicitaret, ut fui, fuo- cum effet Decanus dives & nominatus, omnia Angl, rumque mifertus, iniquze Regis voluntati diffi- contemnens, eremitorium pro Chrifti amore mulanter faltem pareret, eique,quot annis ob- intravit. Quem cum deftatu fuo, & divini ju« latisa Rege honoribus frui poffet, quzerenti re- dicii diftri&ione interrogaffet , ille refpondit: fponderet,viginti adhucapnis, fi Deo placeret, Ea hora, inqua ego decorpore migravi,trigin- frui talibus poffe, refpondit ille: Abi ftulta tahominummillia ab haclucetranfierunt. E mercatrix; tune me caducis viginti annorum quibus Bernardus Clarevallenfis Abbas, qui bonis zeterna comimutare poftules? abfit, ut eadem hora obiit, unamecum ad coelos evola- talem ego emptionem faciam, quin potius vit; tres alii ad purgatorium miffi fünt; cae« omnia tormenta, mortesque mille fuftinebo, teri omnes per fententiam jufti Judicis con- quam ut zeternam felicitatem tanto periculo demnatione, adinfernum perpetuo cruciandi exponam. defcenderunt. Drex..2. XXIX. Silvanus Abbas, cum prolixiores L] VI. cat. C.15. preces finiiffet, manus oculis apponens, fic eos $.5 allocutus eft: O mei oculi, diem vobis negari EXEMPLA DOMESTICA. permittite. Claudamus hasvalvas, quze vix: gnatius, cum cceli pulchritudinem co*n-l —— —-——— QD — €*9 unquam fine periculo patent. Nihil eftinorbe P Vïtclhïu ci' templabatur, exclamabat fubito: Q terrarum, quod dignum vifu fit. Quidquid o- quam fordet mihiterra, cum coelum intueor! ftendatterra, modicum eftac vile, nihil ad coe- II P. Sebaítianus a Campo in morbo ex- Annuie- lum. In ccelo magna, pulchra, zeterna funt. tremo nolebat de Beatorum preemio, quoil- lov Sar« Illic abundabimus, Deum videbimus. lum Deus remuneraturus effet, loquentes au- d- 1698. ucunditas. Spet. ex. XXX. Miles quidam a focio fuo 7devfun&o caret. dire, eoquod indignumfe tanto przemio judi- v. cceleit. s Gür.ee ad convivium invitatus, cum comparuilfet, & III. P. Georgius Colibrantin omni convet- Ánn.Belg. ' adultimum duntaxat ferculum veniffet, redi- fatione prologi & epilogi loco hzec verba ufur- 1609. re juffus invenit monafterium loco domus, ex pabat: Zdvitammternam: Hinc fi quis fermo- ^ *3* d 3 hem ;i R- P. Lo/hn. -Biblo Man. TOT"- Ia 212 Bibliothece Manualis. Concionatorimg nem facerät' de ejuslaboribus, puerorum lu- Deus magis animam fatiat, quam omaicm Granat. ia fum vocabat. aliaruim rerum polfeffio. loc, com, VII. Sicut uríi alvearia invadunt favorum f. 838. ; Ann.Bor, 1V. P. Joannes Hieronymus» ad mortem Staplet. domus decumbens, cum aliqui dicerent, feoraturos, dulcedine illedi, quos illic melle plenos effe Dom.fept. prof.Hifp. autumant, necapumaculeoscurant; ficqui t. 7. 166 pro il!o, ut Deusilli vitam prorogare dignetur, refpondit: Nefcitis, quid petatis. Perpendi- Deum gultare cceperunt, zeternze beatitudini $ 6d te, quod ego & Paradifi gloria una duntaxat toto defiderio inhiant, nec adverfitates pro- | j fl pter illam tolerandas aeftimant. cortina (corpus fuum morbidumintelligebat) A 6) dividimur. À . VLII. Sicut mercator locuples in emporium Ibid. .Amï. Lu- V. Sebaftianu s Barettus juvenis incredibi- vadens, ut merces emat, pro vilioribusftatim &t. 1598- ]i defiderio fruendi beatitudine accenfus, cumn pretium perfolvit; pro pretiofioribus vero ad fratres dezeterna felicitate ad le&um ejus ca- certum tempus fe foluturum pollicetur; ita perent, inter hzec defideria animam efllavit. Deus morales & civiles virtutes ac opera fol- iift. Soc. vit, ac preemiatin hac vita ; fupernaturales ve- VI. Joanses Rodericus grammaticee magi- P.2.l.1- fterrogatus a Re&ctore, num aliquid animum ro virtutes ac merita in altera vita fe remune- -orqueret? refpondit, hocunicum fetimere, raturum promittit. ; IX. Sicut oculus unus verti non : poteft , 5, Anüel'.h ne forte vita prorogetur, ficque optata beati- tudine pro voto fuo frui nonp offit. quin vertatur & alius in eandem partem; fic de fimil. etiam corpus & anima, vel focietas illa jufto- ^ ?5 "— — 4 — 055 C5 CV —— $ 0 0 .X 9 $. VIH. rum nihil poterunt velle diverfum, fed ean- $ npt, Q6 j dem femper voluntatem habebunt. (.SIMILITUDINES.. : . X. Sicut corporis faturitas omnes faturos S.Profp.1. Qualitar. | I. de vita zequaliter habet, quamvis finguli cibos non co itempl. RaSafiusA ' MI. cut omnes quidem Canonici ad eledio- zequaliter, fed pro poflibilitate perceperint; 4 tuper illud, Si nem veniunt, fed unus tantum eligitur, ita omnes San&i, licet aliqua graduum fuo- Matth. 20. ( Multi vo- fic multi quidem fimul moriuntur, & in altera rum diverfitate fint diftin&i, una beatitudine Cati, vita conveniunt; fed proh dolor! fzepe unus perfecti erunt, quia & una perfectione be hw futuri funt. j 3ti, duntaxat alterve ad zeternam vitam admitti- S *i'äxdios fic Bexl.in tur, uti pluribus hiftoriis probatum eft. -Xl. Sicut fol in zedificium fuo Anonym, . |[. Sicutfi equus ad fplendidum convivium ;mittit, utomnes quidem partesilluminet, fe d feíto SS. magiseas, quzeampliores funt, & magisca- hilip. & | invitaretur,nihil aliud fibi imaginaretur appo- Jac, t. z. nendum, quam optimam avenam & aquam paces; ita Deus omnes quidem Beatos per lu- & frigidiffimam ac purifimam , quia nullas alias men glorize illuminat, ed magis eos , qui per delicias novit; ita & nos homines cum nullas plura merita fefe capacióres elfecerunt. fbl in alias fere delicias, quam eas, quas fenfu perci- .. All. Sicutalia eít claritas folis, alia lunze, rbid, lt c;ngfept. pimus, agnofcamus, noninelius coeleftes vo- alia ftellarum, & tamen in eodem omnes fir- mamento funt ftabilitze; fic, licet Sanéti di- E luptates apprehendere, aut explicare.poffu- mus, quam per epulas, potum, & fimilia. Ícrepentin merito, omnes tamen in immorta- IlL Sicutfi ingreffus palatium,cerneres co- lis & aeternzge beatitudinis firmamento ma- $. Aug. in nent ftabiliti. lib. med.. quinam ftabula &c. auro incruftata & gemmis ornata , füummam zeftimationem praeconcipe- .. XIIL. Sicut incorpore humano vel pes lo- S. Aufel.1. res de ipfo regio conclavi, & ingens illius vi- co aut officio manus , vel manus pedis fungj de fimil. lä non' exoptat, aut os vel nafus, ubi oculi funt, ^^* dendi defiderium haurires ; ita & dum ea,quse in hoc mundo confpicis, tam preeclara vides, autoculi, ubios & nafus, relictis fedibus non & Cor, l. cupiunttransferri; aut fitransferrentur, con- majora de coelo concipe ad S. Auguftini imita- tionem, dumait: O Domine, fitanta tribuis venienter & fine injuria, non id paterentur; nobisin carcere, quid dabisin patria? fi tanta eodem modo in illa admirabili & glorificata amicis &inimicis, quideft, quod folis amicis difpofitione, & aeque difpofita glorificatione E - fervafti? fi tanta folatiain hacdielacrymarum beatze civitatis Dei, ita quisque, quod adeptus tribüis, quanta indie nuptiarum conferes ? fuerit, amabit, ut ftatum fuum potiori gradu Mof ár S. Fr. Sal. IV. Sicutcorallum, quamdiu intra maris a- immutarinon velit: Quare? quia cuique fatis 90 n,up ' deamor, quaslatet,molleadmodum eft, & omnibusin- erit füa felicitas, & beatitudo fibi pro meri-- j juriis expofitum : extractum vero ex aquis tis fuis mifericorditer impertita. " XIV. Sicut oculus unus verti non poteft, Idem c;68 mox folidum & quafi immutabile efficitur; ita - homines , quamdiu in mari hujus mundi de- quo non vertatur & alius , fedin eandem par- a; gunt, molles funt & mutabiles; folidantur ve- tem femper volvuntur; fic etiam corpus & anima, vel focietas illa juftorum, nihil pote- j -- y0, & confirmanturingratia, quando ex mari | hujus mundi extra&i, Beatis affociantur. runt velle diverfum, fed eandem femper vo- $. Fulg. V. Sicut per fpeculum vitreum trina nobis luntatem habebunt. liem dife n'In in epift, - vifio adminiftratur, qua nos ipfos, & ipfum fpeculum, & quidquid praefens eft, videmus ; Utilitas beatitudinir confiderata. - XV. Sicutftilla aqu: modica, multo infüfa S Bern de t fic per fpeculum divinae charitatis & ipfum Deum, uteft, videbimus, quantum creaturze vino puro, afe deficere tota videtur, & fapo- dilig.Deo. ! polfibileeft: & nos ipfos, & omniaalia, vera rem vini induit & colorem; & quomodo fer- & certa fcientia cognofcemus. rum candens ignitum, fimillimum igni fit, pri- d f VI. Sicutfol unicus mundum magis, quam ftina, propriaqueforma exutum; &quomodo Q folis luce aér perfufus, ineandem transforma- omn'ia alia coeli luminariailluminat; ita folus tur ] Crtni Titulus XVII; - Beatitudo. — 813 lü tur luminis claritatem, 'adeo ut non tam illu- OC Com cile poffumus. — At vero ex hujus maris un- 3j minatus, quam ipfum lumen , effe videatur: | öt'*pm Sic omnem tunc in Sanctis humanam affe- dis extracti, & in aliam vitam transiati n Oi amore Dei folidi & conftantes efficimur, at- |L &ionem , quodam ineffabili modo neceffe erit que in beatitudine immutabllem quemdam a femetipía liquefacere, atque in Dei penitus ftatum nobis comparamus. : Unde S. Bona- transfundi voluntatem. ventura ait: Dehujus regui & convivii zeter- S.Greg. XVI. Sicut mercenarius agricola omnibus l. 9. mor, nitate dicit Auguftinus: O vita vitalis, dul- D. €. 5. A&ris injuriis expofitus arat, occat, fodit, fu- 'cis & amabilis, ubi fumma fecuritas , fecura 'dat & laborat, nec eum toto die hosce labo- tranquillitas, tranquilla jucunditas, jucunda res continuare piget, quiaad mercedem,quam felicitas, felix zeternitas ä ex diurno labore fibi comparat, cor & ani- & beata vita: (ine fine, , eeterna beatjtudo, mum fuum directum habet; fic ele&i quique, dum mundi hujus advería patiuntur, cum in- $. VIII. honeftates, contumelias, rerum damna, cru- MEDIA ciatus corporis tolerant, eífe gravia, quibus exercentur, peníant; fedcum mentis oculum - Ad. bratitudinem querendam. ) S- Anfel.L - detml, ad zeternee patrize confiderationem tendunt, uia in celis funt meri. Reges, uti J&remias .Gb5, ex comparatione praemii, quam fitleve, quod ; Jet. c.r7. patiuntur, inveniunt. 2 Propheta indicavit, dicens: Jngredien- tur per portas civitatis hujus Reges €9 Principes fe- S, Cypr, XVII. Sicutfilius, qui in exilio efet, & ep. 6. denter faper folium ; Quam nobilis focietas, in- SProfy , fciret, fe avidiffime ab amicis & parentibus quit ibi Doctor Seraphicus, quam gloriofa ci- j desita exfpeGari & defiderari, avidiffime utique in vitasilla effet, in qua nullus omnino nifi Prin- Critempl patriam abire cuperet; ita & merito quivis cipes & Reges habitarent; Si in civitate ali- ;c.4. homo ad coelum properare deberet, ac fufpi- qua, duos civium milliones numerante, ne- rare, cum fciat fe avidiffime a Deo, San&is- ] minem videres alium, quam Principes, Re- l ue ejus exfpeGari. ges, Papas, qualis intali regnorum & monar- An&*nym. XVIIL. Sicat is, qui fcirct, fibi in Hifpania perpetuo vivendum, utiqueibi domum & ha- reluceret ! chiaruin metropoli nobilitas & magnificentia cBerun Pergit autem idem S. Bonaven- bitationem preeftantiífimam zedificaret, eam- tura de regno coelorum ulterius dicere ; Re- ]fello 35, que omnibus rebus neceffariis optimeinftrue- Bll & ges utique funt, qui de manu füpremi Impe- | i 1. ret; ita multo magis quivis homo conabitur ratoris coronam regni aecipiunt. - "merita virtutesque augere, fi meminerit, fe H. Quia voluatac Beatorum s. Anfel; femper imple*ur ; zeternam in ccelis manfionem fperare. ficut enim Angelis nihil obfi ftit, nec aliquid de fimil. Stapl. in . XIX. Sicutavarus, fiincidatintabulas the- . La dom.fe eos impedire poteít, nec conftringere, quin thef, P* faurumindicantes , advertatautem locum, in pro velle fuo cun&a penetrent liberrime ; ita quothefaurus abfconditus eft, non finemulto non erit aliquod obftaculum, quod nos retar- labore & fudore adiri poffe, nulli labori par- det; nulla claufula, quze nobis ullatenus ob- .cet, utthefaurum obtineat, quia avarus eft,cui ftet: non elementum, quod nobis ad velle . ad pecunias congerendas nihil arduum vide- noítrum promptum omninonon extet, Quod tur; fic vir pius & Deo frui defiderans, inven- confirmans angelicus Do&or ibi ait, volun- S. Thoni; nf J tis Scripturae tabulis, quae docent, fervis fide- : deliml, tas cujusque femper & ubique complebitur, opníc, ó3. | libus vitam zeternam in praemium promitti, juxtaillud S. Auguftini: Omnipotentes erunt ^^ .,0-64' nulli labori parcet, ut ea potiatur. voluntatis fuze, ficut Deus fuze. ] g. Cor, 4. - XX. Sicut pondus grave, fi levioribus re- III.' Quia, ut idem S. DoGor teftatur, ubi tbid. busimponatur, eas comprimit, & conftringits " ficmomentaneum &leve tribulationis noftrae mullus alteri [ubyicitur, ibi ceffabit oxmir pralatio, fed foli Deo omnes fubjetti funt. fupra modum in fublimitate, zeternum glo- rize pondus operatur in nobis. IV. Quia ibi ommer pulchritudine fumaa fünt 8 Vinc. graditi; nam S. Vincentius Ferrerius corpus Ferr. fer.2 " Dignitas. aliquod gloriofüm fepties fole luminofius fu- in Dom,im Manfi dif, . XXI. Sicut is, qui indubitatum jus habet, Albis, 2. 11. turum fcribit, unde id ipfum arguit, quod, fi *4 . utin regno aliquo fuccedat, Rex communi- Deus ad mundum illuminandum gloriofo a- ter vocari folet, tametfi fceptrum regni illius liquo corpore, loco folis, uteretur, hoc majo- attualiter non moderetur; ita quoque dici ri lumine mundum perfunderet, quam quo ien ?.69 . poffe videtur, quod is, qui gratiam Dei in anima fua poffidet, quze pignus quoddam & fole illuftratur. Quod confirmans S. Augu- 3. Aag. füinus, hujus corporis claritas, inquit, tan-'9-9.tr.5. . L ; femen eft glorize, regnum quoque Dei intra tum folem excedit, quantum fol noítrum cor- . fe habeat. pus in claritate przecellit. Siergo unicus tan- Pergetuitas. tum fol in ccelo fuo conftitatus omnes homi- idem dikfc. XXII; Sicut c orallus, licet arbufculum te- 16. n, Ia. nes, animalia & plantas lzetificat, vitam & nue & flexile fit, mox tamen, ubi ex aqua ex- calorem omnibus viventibus fubminiftrat,tot- trahitur, folidatur, & indurefcit, nec amplius que alios admirandos hic in terra, quze val- $2 "u flecti fe patitar, colorem quoque fuum palli- lis eft lacrymarum, effettus producit, quale d De . diufculuminrubicundum mutat; eodem mo- gaudium, qualis lux & claritas in coelo em- do nos, quamdiu in mari hujus mundi con- pyreo extot innumerabilium animorum bea- ftituti fumus, continuis lapfibus, iisque peri- tarum & glorioforum corporum confortio co- culofis fubjicimur, continuam contra nosmet- rufcabit, ubi hzec velut totidem foles luii- nofa erunt, füos que radios in illam civitatem - ipfos lu&am expel'imur: & praevaricari fa- Dd 3 el 214 Biblioshecee xManualis Concionatorue. Dei ex auro iuftar cryftalli corufco ftratam, VIII.. Quia jucundiffzza erit tn talis focietet i , Anfel, ut iterum S. Anfelmus notavit, dicens: Ad de fimil, totqueinzeftimabilibus & fplendentibus gem- mis locupletatam effundet ? cumulum beatitudinis fuze aliud habebit, un- c. 7r. V. Quia omnes Beati iznpa[fibiler erunt , quae de magis poífit gaudere, quia enim quisque impaffibilitasrefultabitex virtuteanimze fuum fe alterum amabit, patet, quia fic de illius fe- corpus potenter retinentis, ita quod a nullo licitate, ut de fua, gaudebit. O quot igitur, exteriore agente immutari valebit.. Unde in & quanta gaudia quisque obtinebit, qui de Aper.c.7. Apocalypfi dicitur: Zfbflerget Deus omnem la- tot tantisque beatitudinibus San&orum ju- erymam ab oculis San&orum: etiam nonerit am- bilabit? . Quod fi tantum de aliis, quos ut fe ? diliget, gaudebit, quantum de Deo, quem - — « . w — — CL glius neque clamor; [ed nec ullus dolor. Vbi letitia, S. Aug. in ut S. Auguttinus notat, fine triftitia, falus fine fupra fe diligit, exultabit? .Gaudium ei erit fol.€.35« dolore, vita finelabore, lux finetenebris, vita intus & extra, gaudium furfum & deorfum, fine morte, bonum fine omni malo. Ubijuven- ubique gaudium plenuim. tus nunquam fenefcit, ubi vita terminum ne- À1X. Quia ibidera erit perfrfla gerpetuitas om- S, Aue. f CA2 w tB fcit, ubi decor nunquam pallefcit, ubi amor nium gaudtorum , tefte S. Auguftino dicente: med.c.16s Quoe dat (Deus) in przefenti, temporalia funt, - munquamtepefcit, ubifanitas nunquam mar- cefcit, ubi gaudium nunquam decrefcit. qu2e autem in futuro fzeculo fe promittit fuis S.Bem.( e. VI. Quia fumme agiles erunt iidem Beati ; nam daturum, zeternafunt. Temporalia bona diffi- cileacquirüntur &acquifita facile dilabuntur, 4 infeilo tefte S. Bernardo tanta credenda efít futura n 99 corporum levitas &agilitas Beatorum, ut pof- & quze habita funt , cum gravi follicitudine ä fint, fi velint, absqueomni mora feu difficul- cultodiuntur , & cum doloreamittuntur, & a- miffa cum gravi laborerecuperantur: Futuri tate ipfam quoque cogitationum noftrarum S. Anfel. fequi ad omnia velocitatem. Hujus autem autem 12eculi bona nunquam amittuntur, cum defimil, velocitatis exemplum in radio folis licet in- gaudio & quiete poflidentur, cum femel quis €, $Ie acceperit;ita fecurus erit, feeanunquamamif- tueri,qui tatim orto fole in plaga orientali per- ä tingit usque ad ultimum plagze occidentalis, furum, ficut certus eít vel erit, fe nunquam v«l- uteo perpendamus non efIe impoffibile, quod leamittere. Cui confentiens 5. Bonaventura, *. Wonav. de noftra dicimus futura celeritate, praefer- cujus curíus, ait, fine termino, ufus fine fafti-ia folil. tim cum rebus animatis foleat ineíle major dio, refectio fine cibo, fübantiquis, perpe- velocitas, quam inanimatis.. tuisque gaudiis femper nova jucunditas, & mma inter Beator unio £ concor- fine timore amittendi continuata felicitas. &. T.aur. VIL. Quia fu Juf. de ia erit; nam ut S. Laurentius [uftinianus no- X. Quia brevis labor ex'g itur ad bzasitudinem S- Avg. | lign. vit& tat,tanta vis in illa coelefti pace nosfocjat, ut obtinendam, nam utS. Auguftinus notavit, Dei fer a7. de €.7. San&.iso IN uod in fe quisque non accipit, hoc fe acce- ineffabilis & immenfa bonitas, inquit, etiam nyi. ii iffe in altero exultet; Una cunttis erit bea- hoc providit, ut laboris quidem tempus, & a- tiur, - titudo letitio, quamvis non una fit omuibus gonis non extenderet , nec longum faceret, aut zeternum, fed breve, & ut ita dicam, mo- ] u I fublimitas vitae. Et confirmans id ipfuin 5. $. Anfel, Aafelmus, ibi, inquit, erittam perfecta & bea- mentaneum. Et alibi, qualis mifericordia demín ( Dei? non dicit: decies centena millia anno- Pf. 93. f 1.c.59 - tacharitas juitorum , quod unusquisque in tantum diligit prox:mum füum, quantum fe- rum labora; non dicit: vel mille annos labo- t ipfum, ex quo illud inzeftimabile fequetur bo- ra, cum vivis, labora in paucis annis, inde jam requies erit, & finem non habebit: Mo- f num , quod ita unusquisque de alterius bo- no vel gaudio gaudebit, ficut de merito pro- mentaneum hoc &c. Ecce quantum pretium prio, proinde cum inenarrabilis fit numerus damus, quodamfnodo unam filiquam ad acci- $ nt, t iendos thefauros fempiternos. l'erin ft Ele&orum, quis putas narrare fufficiat gau- OURD dium Beatorum? Ibi virgo gaudebit de fan- XI. Quia facilis efl via perveniendi ad beatitu- S. Thoms Vill conc; 8 Í &ze viduitatis merito: Ibi vidua gaudebit de diuem; non enim exigitur, ait S. Thomas Vil- T lanov. hodie ate, o Chriftiane, mors, non fan- Quinqua, caítze virginitatis privilegio; ibi Confeffor de q Martyris jucundabitur triump^o; ibi Martyt guis, non fupplicia; ama & regna; quid fa- H tripudiabit de Confefforum bravio ; ibi Pro- cilius, quam amare ? O quam conftrata eft ( pheta lzetabitur de Patriarcharum pia con- via, & quam plana! ut diligendo pervenias, verfatione; ibi Patriarcha exultabit de Pro- quo pervenit Laurentius patiendo, cujus ra- 1 ibi Apoftoli & Angeli gau- tionem aífignans Paulus de Palatio, non pi- phetarum fide; debunt de merito omnium inferioram ; ibi geat, ait, audire caufam, cur Dominus folam i omnes inferiores lzetabuntur de gloria & co- charitatem & mifericordiam delegit, cui pof- & Omnibus erit una volun- feifionem regni tribueret; cauía eít, quia ne- rona fuperiorum. »: tas, ut S. Anfelmus ait, quafi nulla effet iis, mo aícendit in coelum, nifi qui defcendit de nifi Dei voluntas; ideo erit omnibus plena coelo; at fola charitas deduxit Chriftum ad concordia, &ideo ficut volent illi non aliud, nos, igitur fola charitas efferet nos ad Chri- I.Cer.c.a,k. ftum. lI uamquodilleita volet, quidquid volent illi, & ideo filii Dei, & Dii vocabuntur, cujusra- XII. Quia memoria hujus beatitudinis eft Beffeeus remedium potentiffimum ad peccata vitan- in nov. tionem genuinam reddens S. Auguftinus, hze- Ü reditas, inquit, in qua cohzeredes Chrifti fu- da; quis enim vellet effe impius in patriam, i mus, non muititudine minuitur filiorum, nec cui zeternus civis adfcribi cupit ? Dicet fane is mundo ac carni, quod olim Demofthenes fit anguftior numerofitate cohaeredum , fed lu u tanta eft multis, quanta paucis, tanta fingu- meretrici allicienti fertur dixiffe: Tanti poe- lis, quanta omnibus. : nitere non emo. t XIII. i - Wüulhus XPIL Bestitüdo.- 218 ;' Aüm. r XIII. Quia eadem memoria vehementer ad lud A&uum A poftolorum: Per mauftas tribula: AG. c. v4, J pugnamanimat ; fi enim David ob Michol pro- Liones oportetuos introire inreguata D. HincS.- milfam tam fortiter contra Goliathum pugna- Bernardinus quo queait, Deum ante Paradi- , Bernar- vit, quomodo non fortius pugnabit, cui beati- fum contftituifíe Angelum cum flammeo gla- din. Dom, tudo promitfa eft ? dio; utfignificaret, quod nu ilus poflitintrare in 5. poft XIV.- Quia mire addit animos ad laboran- rtegnum Dei, nifi tranfeat per flammeum gla-' T dum, omniaque adverfa fortitertoleranda; fi dium, atque verfatilem,qui pofitus eftad cufto- enim gubernator navis nonflu&us, fed com- iam ligni vitae; fed hoc nullus poteftfacere, modum: miles non czedem & vulneraatten- nifi per patientiam intribulatione, gladiuse- dit.fed triumphum & vi&oriam: Agricola non nim flammeus atque verfatilis tribulatio eft, tempeftates, fed meffem: Ambitiofi non dif- affligens animam & corpus. Cujus ulteriorem ficultates & (umptus, fed dignitatem confide- fant; quidni & candidatus dignitatis coclefüs, reddit rationem [of. Manfi fic difcurrens: Tri- Manfs dit, S- Aug. tajureregula eft, quod hzeres poffeffio nis ali- 23. .2. defiderio regni coeleftis confequendi, omnes cujus nzajus in illam jushabere nequeat, quam Og diflicultates & periculafpernat? . teftator habuerit; Ac proiude cuni Chriftus XV. Quia jucundos facit labores; fi enim difcipulis fuis,ac confequenter nobis omnibus Jacobo Patriarchse viginti anni videbantür fub iisdem oneribus & obligationibus regnum dies pauci prze amoris magnitudine, quoerga fuum relinquat, quibuscum ipfe illud ab zeter- Rachaelem ferebatur; quam brevis & jucun- no Patre fuoaccepit, confequens eft, quod fiin dus videbiturlabor fupernze illius hzereditatis poffeffionem fubin- da impenfus ? N . pro Viüqne Dei vp.o.nfeqfugnl-' gredi volumus, onera quoque & obligationes XVI. Quia coelum patria e t ad quam fruen- illiusadimplere neceffario debeamus. Unde dam & contemplandam nati fumus ; hinc Phi- Cajetanus verba illa: JJifvono vobis €9c. itaex- lofophi hominem arborem inverfam dixerunt, plicat: Similes mihi difpono vos futuros in cujus radix coelum fpe&et, eoquod inde fuc- reguo, qiti perfeveraftis mecum in affliCtioni- cum trahereoporteat. Hincetiam Deus os ho- S w bus. Priusenim Evang. dixit: J/or e[lis,qui per- 10 foll anini fublime dedit, coelamque tueri juffit, & e- smaufillig succum n tentationibus meis;: & poftea rectos ad fydera tollere vultus. Id quod Ana- fabait: Efego difpono vobir regnum. Hincidem xagoras agnovit, dum fcifcitanti, cur natus ef- alibrdixit: Beati, qui perfecutionem patiun- Matth. £, fet, ut coelum contempler, refpondit. | tur propter juftitiam; quo niam ipforum, eft V. 10, I SI Avgb MEDIA regnum coelorum. . Sicutergo mercator pru- r n di : dens, qui vult cito ditefcere, ibi merces emit, Dantiss d beatitudinem obtinemdam. ubiin magna copia habentür, ut poftea re- /'S. Euf E- efiderium ardenr, ati S. Eufebius monet: myff. ia ip vendat, uübiraroinveniuntur: fic jufti in hac Cc. xx, Luc. Petite, €9 accipietis, quarite, €9 invenietir, vita multos pro Deo labores füfcipiunt, velut v. 9. gulate, €9 aperietur vobis, id eft, ut petamus o- vulgares merces, ut in altera vita copiofam a " rando, quzramus laborando, pulfemus defi- Deo mercedem percipiant. Hincipfe Chri- demn derando, pulfemus proficiendo, pulfemus per- ftusdixit: Beati eftis, cum maledixerint vo- Ibid.v.1x, Ms feverando, &infpem coeleftium promitforum bis, & perfecuti vos faerint, & dixerintomne tanto incitemur ftudio, tantoque inardefca- malum adverfum vos mentientes propter me: anus affectu, utcum praemiorum dignitate de- Gaudete & exultate, v X quoniam merces veftra fideriorum magnitudo concordet. .Certe qua- copiofa eft in ccelo.. ropter Deus a nobis hoc defideriumrequirat, IV. Poenitentia feria; binc B. Virgoolim ad Did. Nift, f S.Vinc. teftatur S. Vincentius, dum narrat, quod, cura Chriftum dixit: Dolentes querebamus te : ut , 4- n Werr.in fe- Jem F, fto Oran, z quidam eximius Dei fervus, qui cum magna nos doceret, ut fiquidem invenire eundem in poít Epip, $ Thotts fan&itatis opinione femper vixerat, ad alte- templo glorise volumus, ubiin medio Angelo- Vill conts ram vitam moriendo tranfiffet , vehemens mlfuqlllo rum, & aliorum cocelicolarum pofitus omnes quemdam fuorum amicorum incefferit defide- Íuo afpectu beatos efficit, ad eum modum, rium fciendi, an anima ejus re&a volaffet ad quo Marize & Jofeph, quaeramus illum dolen- coelum, cumquefuperhoc Deirefponfum fibi tes cum lu&tu & lacrymis , per opera poeni- revelari ardenter petiiffet, anima ditti fervi tentie , & tolerantiam adverfitatam. Qui igne circumdata ei apparuit, & terrefacto ex enim Deum gloriofum aliter quzerunt, illi hacapparitione amico fuo dixit, fe in purgato- fpe fua fruftrabuntur, & non invenient. Non S.Bern. ip rio adaliquod tempus condemnatam h?erere, incommoda quoque huc veniet quzedam . mel- c-2. Cant. eoquod in vita fua cceli gloriam eo, quo par liflui Doctoris obfervatio: Sponfum invita- erat, ardenti defid : erio nonquaefiffet, aut defi- bat fponfus, ut furfum ere&tis cogitationibus, deraffet. * reli&isque rebus hisce terrenis afpiraret ad z.Cor.c.5. — —— - II Charitas feu dile&io Dei, uti S .;;&pg-&oltls vitze futuree quietem , atque alacrem illam m indicavit, dicens: Oculus non vidit, nec aurir au- redderet, ajebat: Surge, propera amica mea, divit, mec incor hominis de[cendit, quz praparavit columbamea,formo[a mea,€9 veni; Cant.c.2. v.10. Befrent Deur. Sedquibus? iir, quidiligunt illum, adeo, Fide fimul , quam veruet patria nofira floribus, utS. Thomas firmiter hanc ftatuat conclufio- n 00f ijlem.: quam flagret rofis ; flores apparuerunt in terra uixplxus diligit, majorem locum habe- nofira. S. Bernardinus in horum expofitione bit. ait:. Ín eodem Cantico evidenter expreffum Ruc. c. 24- TII. Patientiaconflans intribulationibus. Tux- eft, quod florum apparitio turturis comitetur i. ta Chrifti teftimonium : . Nonne hat.oportuit pa- auditum. — Sed quiá myfterii habet appari- tio florum conjun&a cum auditione turtu- ti C/m/ium, & itaintrare ingloriam [unm? Etil- xis? . $t P 16 Bhübliothece Mamuafis Co-zzbz'ozmtoriæ ris? Flores fymbolum glorize funt, turtures V1 Zmmaculata vila, fen mandatorum ob- Pfal.rzg. typus poenitentive, & animi ex recordatione fervatio, juxta illud Pfalmiftze: Beati imma- V. T maleattae vitze moelti ac triftis, quod S. Gre- culatiin via; tanquam diceret, inquit S. Au- gorius M. Pierius Ricciardus, Lauretus & alii guítinus,fcio,quid velis : quzeris beatitudinem. affirmant. Et recte hominem poenitentem Si ergo vis eíffe beatus, eíto immaculatus. Pf.e3.v.$. fcelerum fuorum, & allacrymantem peccatis Quis enim afcendet in montem Domini? aut [ PU ——"" w hzecavis defignat, qu?e pro cantu gemit, & quis ftabitinlocofané&to ejus? Innocens ma- querulas dat voces. Quod ergo Sponfus fra- nibus, & mundo corde. Hinc & Chriftus a- Matth. zg. grantes flores, quibus gloria fignificatur, cum doleicenti quzerenti, quid faciens vitam 2e- *: 17 gemebundis turturibus, poenitentize fymbo- ternam poffideret ? refpondit: Si vis ad vi- : lis, conjungit, tantundem eft, ac fi dixiífet, tam ingredi, ferva mandata. feparari horum aliud ab alio non poffe, fed VIIH. . -Mortificatio pa[fionum inordinatarum : Matth. z t« necelfum effe, ut per.amaritudinem poeniten- nam , tefte Servatore, regnum coelorum vim ": 12 l —— — — m tixz, per acerbitatem lu&us , ac fufpiriorum patitur, & violenti rapiunt illud. tranfeat, qui ad amoenitatem aeternum ver- IX. . Refignatie fui: nam, ut S. Auguftinus S. Aug. nantis ac florentis glorize anhelat, nec enim "—— —— t fapienter dixit, resifta, id eft, regnum coelefte, fer.37. de coronabitur, nifi qui legitime certaverit. aliud non quzerit pretium, nifiteipfam. Tan- 9*n**» S,Berar- — V. Contemptus mundi E$ rerum terrenarum, tum valet, quantumestu. Teda, &habebis din.fer.deyti S. Bernardinus per aptum apologum o- illam. Quid turbaris de pretio? Chriftus fe- | ! paupert. inprocem. ftendit, dumait: Patrem quemdam fuilfe, qui metipfam dedit, utacquireret feregnum Deo duas habebat filias, aliam facie valde deco- Patri. Ita & tuteipfum da, utfisregnum ejus, 6.Tiet ep.; fam, turpem vero valdeque deformem alte- E? adEu-t ac non regnet peccatum in mortali tuo cor- 1 lo ram, quarum primam quidem finguli proca- pore, fed fpiritus in acquifitionem vitze. bant ; aliam vero nemo non abominabatur, X. Confideratio [eria cmleflium. gaudiorum 5 S. Greg. qua dere cum hzec apud patrem querula voce nam, ut S. Gregorius notavit, fi femel quisquel- 16. mor« lamentafetur, pater,ut eam confolaretur,bono ad zeterna fe erigat, atqueinhis, quze incom- ^ ! eandem animo effe juffit, fubdens, quod primze inutabiliter permanent, oculum cordis figat, nullam affignaffet dotem, ipfi vero, id eft,defor- prope nihil effe hoc confpicit, quicquid ad fi- Jdem i mi omnes fuas facultates feciffet dotales, tam- nem currit. ImotefteS.ThomaVillanova,mo- S. Thom. Denetr, etfi hae regnum facile adzequarent. Moxque mentum tibi erit vita praefens , fi ofculum diri- Villan in | prodi&um apologum in fenfü morali expli- gas ad seternum praemium, tranfitcito, quod *?" fuit, 1 ä cans, per patrem Deum intelligit, per filiam cruciat, permanet in aeternum, quod coronat. vero apparenter fpeciofam , profperitatem Et quo altius in 2eternorum civium vifione S. Greg. $ Greg, ( mundanam, per deformem vero paupertatem quispiam fufpenditur, eo & fibi fortior, & aliis inl.1-Reg. ]6 ol | C& 9. (42 exponit: Hanc turpem filiam qui aceeperit utilior invenitur, aititerum S. Gregorius. in uxorem, promittit ei Deus regnum fuum, X dicens: Peatt pauperer [viritu, quoniam ipforum ASCET ICA. efl regnum calorum. Quanto autem facilius elt nprimis no[fe debet, a[ceta naturam . €9 e[fentiam unicuique, paupertatem profiteri, quam di- beatitudinir , quod fcilicet confiftat in per- vitem effe. Confonum hoc ei, quod Chriftus fecta & fecura fruitione Dei; cum ipfi etiam m ^ s d — u b — Matth. 19.alibi dicit: Z4men dico vobir, quod omnis, qui re- Philofophi jam olim dixerint, nifi ftabili & V. 29. B Donty, liquer:£ domum , vel fratres , aut forores, aut fixo bono beatum neminem effe poffe. Tale Cicero s. inDiat patrem, aut matrem , aut wxorem , aut filios, aut autem bonum cum fit folus Deus , merito Tufc. fil.Lqo, agros propler momien meum, centuplum acciyiet, LT beatitudo in illius fruitione, quae fit per vi- . €$ vitam eternam po[fidebit. f Lj fionem & amorem iade confequentem, con- S. Laur. - VI. Mifericordia erga m ! feror, uti S. Lau- fiftere dicitur. Diftin&e magis beatitudi- uft...? rentius Juftinianus indicavit, dicens: Vena- nis naturam infinuat S. Antonius Paduanus, S. Ant. de . fpir an? ]s eft beatitudo cceleftis, & tanti valet, quan- dum ait: Primum gaudium a dextris eft de Pad apud - tum quis poteft expendere. Hanc per egeno- jucunda Angelorum focietate, quando inter Manfi dif; .gum fufceptionem fibi vendicavit Abraham; Sané&ostantaerit claritas, utgaudiorum fin- 7.n.5. ob per miferorum compaífionem ; Tobias gulorum fit omnium commune. Neque e- per defuntctorum exequias, Zachzeus per di- nim anima glorificata folum in gaudium Do- ftributionem dimidii bonorum fuorum, vidua minifui intrabit: /ntra ingaudium Domini tui ; duobus minutis, alii vero pro calice aquae verum etiam in gaudia ingredietur omnium S. Chryf. frigidze. Quod ipfum etiam S. Chryfoftomus Beatorum, cunctorumque Angelorum in ge- hom. 57 confirmavit in perfona Dei ficloquens: Pre- nere & in fpecie. Secundo, de beatitudine, &d pop. tium non appono, ne objiciasinopiam, quan- & ftola propria animze, .quando lzetitia fem- ti potes, tanti eme; habes obulum, eme coe- piterna erit füuper caput eorum, & gaudium lum. Nonhabes obulum, da calicem frigi- & lztitiam obtinebunt. íaiv 58. Zmplebit dxe aquae, da panem, & accipe Paradifum. Jplendoribus animam tuam, — Tertium, de Re- S: Pemy. 8. Aug. inUnde S, Auguftinus, quid potentius ait, quam furrectionis expe&atione, quandoin terra füa LR T1.3. ut regnum ccelorum non folum Zachzeus e- duplicia poffidebunt. Quartum, de admira- mat dimidio rerum fuarum, fed & vidua duo- / 49' cl Ul[, bili Chrifti hominis fraternitate, quando car- bus minutis, & tantundem ibi uterque polfi- nem illam gloriofam oculo ad oculum vide- deant? Quid potentius, quam ut idem re- bimus, quando poterimus eum vocare fra- trem, & dicere, os meum, & caro mea. Ad- gnum & thefauris diviti, & calice aquae fri- ducitque authoritatem S. Bernardi dicentis: gidae pauperi-valeat ? Ple- Tüulus XPIR — Bostitudo; a17 ! Pfal.ng, .V.I, Plenum prorfus omnis fuavitatis dulcedine, textum illum Exodi cap.35. Ézo ojïemïaäz ub hominem videre hominis conditorem , hoc ocmebonum. "Tertio, quiatale & tantum gau- gaudium fpeciale pree Angelis habebimus. dium omnino inamiflibile eft. Unde S. Joannes Quintum, de manifefta Trinitatis cognitione. 16. dicit difcipulis fuis: t gaudium veflrum ne- ; Pn!;'v.gg Sextum, de horum omnium zeterna & fecu- siio tollet a vobis. S. Bonaventura per 12. fru- S.Bonav, ra poffelfione: Gaudium veflrum nero tollet a &usexplicathorumgaudiorum plenitudinem; l €. c 4 -'Matth.lg. Vobis. Apoc.3. Forar non egredietur ampliur. quorum primus eft fanitas absque infirmitate, ; v' 17- Il. Noffe debet digne eflimare hanc beatitudi- Secundus, juventus fine feneCtute. Tertius,fa- r hen; quod obtinebit, fi omnia vana duxerit, tietas fine faftidio. Quartus, libertas fine fer- quzecunque non ad hanc beatitudinem con- vitute, Quintus, pulchritudo fine deformita- fequendam ordinantur; cüm enim tota feli- Mu d te. Sextus, impalfibilitas vel immortalitas. lï'. n citas animsein poffeffione finis fui confiftat, &- Septimus, abundantia fine indigentia. O&a» nis autem illius fitpoffeffio Dei, merito vana & vus, pax fine perturbatione. Nonus, fecuritas inutilia reputantur omnia, quae non ad hunc 5 Atg, absque timore. ecimus, cognitio absque i J de finem, a quo b , onitatem»fuam accipiunt, ordi- ignorantia. Undecimus,gloria fineignominia. Ü ! Duodecimus, vaudium fine triftitia. S. Ber- S.Bernib, I1I. Noffe debet folidam praxin fe per hanc bea- nardus per fimilitudinem coronze duodecim titudinem od contemptua rerum terrmarum,aliaque ftellarum eandem pulchritudinem demon- Ed media ad "pjum obtinendatm conducentia excitandi ; ftrat; quarum prima eít memoria fine oblivio- quamquidem praxin bréviter indicavit S.Hie- ne:Secunda,ratio fine omnierrore: Tertia,vo- S.Hïer.ep. ron 22.8 ymus fequentibus verbis: Quotiescunque luntas fine omniperturbatione. Quarta,impof- ""tevana fzeculi delectaverit ambitio: quotiesin ftoch., fibilitas moriendi, quia refurget corpus incor- 9. Crer, mundo videris aliquid gloriofum, ad Paradi- ruptibile. Quinta, claritas, quia configuramur fum mentetransgredere: effeincipe, quodfu- claritati Chrifti corporaliter. Sexta,agilitas,ut ] 10,mor, turus es, & tunc poteris dicere: Aquse multae " C' Igl corpus fit agile fecundum agilitatem mentis. j non poterunt extinguere charitatem,nec flam- Septima eft fubtilitas, ut corpus noftrum pe- - mze obruenteam. Eodem modoin adverfis ca- netret omnia corpora. ' O&tava eft, ut quilibet fibusfolatium a beatitudine futura petendum " S. Thom. diligatalterum, ficut feipfum. 'Nona eft, vide- . Vilan m Idemad eff2, idem San&tus Demetriadem monuit, di- re, quod proximus quilibet diligit ipfum ficut Demét- cens;Refpice,quod promiffum eft: omue opus feipfum. Decima eft, Deum perfe&te diligere, j nc fütt levefoletfieri, quando ejus pretium cogitatur; & plus quam feipfum. Undecima eft, dilivere & fpes praimii folatium eftlaboris. CerteS. feipfum tantammodo propter Deum. Duode- $ Gtez S. Greg. Gregoriotefte, mala przefentis vitze tanto du- cimaeft,videre Deum fe diligentem,plus quam UC l 10. mor, rius animus fentit, quanto penfare bonum, 6j €.12 homoille diligatfeipfum. quod fequitur, negligit: &quia non vult prze- .. VI. Noffedebet, quibur mediis oporteat obtine- mia confiderare, quereftant, gravia zeftimat re beatitudinem, de quibus difcurrit Manfi: S effe, quzetolerat. Atfi femel quisque ad zeter- Ambrofius inea eft opinione, quod, quando fe $. Ambr. - inc o, na fe erigat, atque in his, quae incommutabili- Deus Moyfi in fpineto,five rubo fpinofo viden- terpermanent,oculum cordis figat,propenihil dum exhibuit, myfterium incarnationis nobis, Xo dïs | effe hoc confpicit, quidquid ad finem currit. licet a longe, przefigurare voluerit; Per rubum € L asssl Lj w S. Bonav, IV.. - Noffe debet, duplice;n Beatir coronam e[fe Chriftum intelligendum exiftimo, fecundum ? (ietto inDist. prepdyatam, [cilicet auream €9 aureolam. Aurea quod homo eft; flamma vero rubi ejus divini- fal.l. 10 "arcitur T praemium fubftantiale,quod confiftitin tatem figuravit. Quo fuppofito, quzerendum tribus, ícilicetin vifione Dei clariffima, in frui- venit, cur Deus non potius inalia quadam ar- tione fuaviffima, &inrecreatione fecuriífima, bore vel planta nobiliori, v.g. platano, cedro, dequadicitur: Coronaaurea [upra mitram ejus, velalia fimili, apparere voluerit? cur videri Ü $ Ant. d quze eftornatus Pontificum, quia omnes San- voluit intra denfum quoddam dumetum, fpi« ; Pad. apud $ &i non folum erunt Reges omnipotentes vo- Maoft d nis & fentibus undique obfeptum? cur non po- luntatisfuze,fad etiam eruntSacerdotes & Pon- tius fe rofasinter & flores confpiciendum ex- ïy.n.s. tifices, offerentes Deo femper facrificium lau- hibuit? ipfequidemlilio comparatur; ficut li dis, &ideo dicitur: Feriflinos Deo noftro Reger lium: fedinterfpinas conftituto. UndeSera- Ll €$ Sacerdoter.. Aliacorona dicitur aureola , id phicus Do&or ait: Volve & revolve vitam bo« eít, coronula parva, redditque coronze hujus ni Jefu, & noninvenies eum, nifiin cruce, ex rationem dicendo,quod (it gloria quzedam fpe- quo enim carnem affumpfit, femper in poena ^ cialis-accidentalis, quze San&is quibusdam fuit. A primo inftanti, quo Filius Dei hac fe propter excellentiora quzedam opera commu- mortalitate noftra veftivit, nusquam illum ali- nicatur: Daturtribus generibus operum; J/ir- bi, quaminterfpinasinveniemus, Unde & S. I . ginibus, & hzec eft florea; Martyribus, & haec eft Eufebius ait: Omnes San&i, quanta pafli funt $. Bureb, gemmea ; Dottoribus, & hzec eft flellata. tormenta! Ecceper tótum mundumin fanttis ho. de SS, j S, Bernar- Mu 4 din.to.2:f. V. Noffedebet, cur beatitudo a Chriflo gau- Apoftolis atque Martyribus felicitati adverfi- Alexandr, dium plemum dicatur, nimirum proptertria. Pri- tas viam fecit, faluti perditio militavit, & o- 49. C. ult, 1no, quia adimplebit totum animi appetitum, ftium dum vitze claudit, glorize patefecit. Ll de qua Prophetaait: dMimylebit me lmtitia cwm VII. Noffedebet, cur Deus per tribulationer Manti dit. vulta f4o. Secundo,quia con(iftitin vifione,frui- voluerit beatitudinem obtiveri ; de áua queeftione 24. n. 4. a— tione & poffeffione pleniffimi & confummati fic Manfi difcurrit: LactantiusFirmianus opti- , boni, quod eft Deus trinus & unus. De quo im- me confiderat, quod, licet Deus adeo fe erga. menfo & intinito bonointelligendum elfe dicit hominem benignum & propi/;üm exhibuerit, e ut K. P. Loha. B ibl. Ádan. Tom. I. d Biblothece '-:aällanuafis Coneionatorig — u I$ jobá ut ineum adimaginem & fimilitudinem fuam bi hos famulos ob oculos ponere, illudque o« Q lim S. Auguftini di&um objicere deberet: Po« afecreatum, pretiofiffimos quosque coeli the- fauros infuderit ; ex altera tamen parte corpus tueruntifti & ift»e, & tunon poteris. illi dederit corruptibile, millenisque miferiis II]. Exoccafionethematis: Zpudte efi font t as. fa. vilz : potelt oftendi , quam merito beatitudo v.xo. & zerumuis fübjectum; fed quonam fineid eum 'll feciffe exiftimas? Ut proponeret homini vir- fons dicatur verce vitae, quia fcilicet ex ea foli« $o2 tutem, id eft, tolerantiam nialorum ; fed qua u- dum gaudium, in quo vita confiftit animze in altera vita, hauritur puriur, (cum nihil ibi fit, Y. l tilitateid fecit? Perquampoffitgloriamim- mortalem adipifci, neimmortalis homini fine quod corrumipere queat ejusmodi gaudium : ulla difficultate conftaret; Etquidemhorum recentius ( cam adeo. recens videatur Beatis ä gaudium, ac fi eo primum die frui illo coepif- f ultimorum verborum Eufebius Emiffenus ra- f M' tionem aífignat, dicens: Non vult Deus bona fent, ) & abundantius ( cam fonsillius a fe fit, fua nimia inveniendi facilitate vilefcere, pre- atque adeo exarefcere non polffit, ) quam me- rito ergo cum S. David quivisad hunc fontem tiofa & concupifcibilis merces cupidum ama- torem, & avidum negotiatorem requirit. Quid alpirare debeat ac dicere: Quemadmodum Pf4r. v.e; avari continuo laborando non fuftinent, ut o- deíiderat cervus adfontesaquarum, ita defi- pulentas fibi facultates congregare valeant? derat anima mea adteDeus. Item: Dulcius yon.f. Et coclum nobis acquirere volemus quiete & ex ipfo fonte petuntur aquae. tb : IV. Exeodemthemate, veli fto: Hwe efl au- Jo.17. v.g;f fuaviter dormiendq/? tem vita aterna, ut cogno[cant te folum Deum ve oUX rumvivum:. oftendiinprimis poteft, quomodo vita animze confiftatin cognitioneDei, perfe- 3. C05 CONCEPTUS PRJEDICABILES. - '»9- &a nempefeu beatifica vifione, quia ex hac o- Luc. 14. x occafione thematis: Homo quidam ferit rituramor perfectus, per quem anima unitur yV. 16. LE moraliter fummo bono, atqueadeo fruitur il- "—Ó ] uÀ . A . WP s —A4 U ( wb AA gqeD — ube um camam magnam : poteft beatitudo huic coe- jind. j [ 1 ns comparari, & oftendi 1. Cur dicatur ma- lo, ficqueoperationem illam, ob quam creata Yb ! gua, fcilicet propter invitentem, qui eft magnus eít, eiicit, quod eft vere vivere. 2. Oftendi po- teft, qualis hzec vitafit, fcilicetvera, cum vita Ap.'hhïl. & laudabilis nimis: preptercomvivas, qui om- (0nC, 21 hies funt Principes & Regescoeli: propter ip- moralis, tefteS. Gregorio, zeternae vitae com- S. Greg, fefl Onz, fam cenam, quze perfe&t:ffime famem expellet, parata, mors fit potius dicenda, quam vita;ho-37. - W PC 16, ipfe enim quotidianus defectus corruptionis & tamenappetitum relinquet, juxta illud : Sa- 'o !5. tiabor, cumapparuerit gloria tua: Sed & fi- quid eftaliud, quam quaedam prolixitas mor- tim copiofiffimo gratiffimoque potu levabit, tis? Vitabzata, quia omnium bonorum aggre- gatione perfecta, cum tuncDeus cuivis San&to £ Pí.35. v.9. juxta illud ejusdem Pfalmiftze: Iuebriabuntur ab ubertate domus tuze, & torrente voluptatis dicat, quod olim Moyfi dixit: Veni, oftendam Exodi $3. j omnebonumtibi. AtqueadeoquiviscumSa -vl :9 t CI potabiseos. Utmerito tandem exclamet cum lomone dicere queat: Venerunt mihi omni a ; Sap. 7. Pf.3e. 2c. aümiratione. Quam magna multitudo dulce- L - dinistuze, Domine, quam abfcondiíii timenti- bona pariter cum illa» & innumerabilis hone- * buste! propter durationem, quia per totam ae- ftas permanusillius. Vita fempiterna, uti col« | ligitur ex citatothemate, &alio Chriftidicto f Josn.1Ó. ternitatem durabit juxta teftimonium Chritti v. 22 dicentis: Et gaudium veftrum nemo tollet a apudMatthaeum: Ibunt hi in fupplicium 2e- Matth.25. atti * vobis. Etiterum: Ibunt hi in fupplicium ze- ternum ; juftiautem in vitam zeternam. Quaev. 46. c*—r^cCfc v. 26 . S; Profp. $ Fug, ternum, juftiautem in vitam zeternam. . 2. O- omnia breviter complexus S. Profper-dixit - 'Lr.desita ftendatur, quantamquisque curam merito fu- Futura vita creditur beate fempiterna, & fem eontempl, « piterne beata ; ubi eft certa fecuritas, & fecura €.2. ( cipere debeat, ut veftem nuptialem gratise ac ( charitatis habeat. Quam libenteritem interea tranquillitas, & tranquilla jucunditas, felix ae- a vilibus efcis , id eft, voluptatibus illicitis & ternitas, & aeterna felicitas: ubieftamor per- Cefirins 1 carnalibus, abftinere debeat, uttanto perfe- fectus, nullus timor, dies aeternus, alacer mo- j A C 10.? &ius in illa coena fatietur:- tus, & unus omnium fpiritus de contemplatio- | Gen. 15. II. Exoccafione thematis: JVoli timere Abra- ne Deifui, ac defua cumillo permanfione fe- VidePir. n V. I curus: ubi ipfa civitas, quze eft Angeloruni, Mi ham; ego prote&or tuus [um, £ merces magnani- mis: poteft oftendi r. Cur Deus dicatur mer- San&corum & hominum congregatio beata , 'Sl '33. t( ces magra nimis ; nimirum quia beatitudo, meritis fulgentibus micat, & zeterna falus exu- f berat, veritas regnat, ubi nec fallitur quisque, quze hic permercedem intelligitur, & ex ejus vifioneoritur,tam magna eft, ut Deus ipfe ma- necfallit: unde nullus ejicitur beatus,quo nul- jorem facerenon poffit, tefte D. Thema. Dein- lus adjicitur mifer. . Excitentur proin audito- res ad hanc vitam quserendam illis Pfalmiftze de quia magno, imo infinito exceffu excedit omne hominum meritum. Praeterea, quia cer- yerbis: Quisefthomo, qui vultvitam, diligit Pf 3 :.: " tiffime dabitur, quamprimum]labor bujus vitze dies viderebonos? declinaamalo, &facbo-V*!9* - APGG. q ' $ . fueritfinitus. kx ultimo, quia eft merces fta- num. Oftendaturque, quam modicum fit, biliter durans pertotam zeternitatem. 3. O- quod petitur, (cum mandata ejus gravia non ftendatur, fi famuli & operarii hujus mundi fint, fed potius jugum fuave & onusleve, at- propter modicam, incertam & perituram mer- que adeo merito cuivis dici queat; quod olim cedem tam fidele, promptumque fervitium Naamano fervi fui dixerant: Pater, & firem 4« Reg. $. rftant fuis Dominis carnalibus, quanta cum grandem dixiffet tibi Propheta, certe facere ": !» ht " alacritate & fidelitate Deo ob tantam merce- debueras; quanto magis, quia nunc dixit tibi ; ä dem fervireoporteat. Undefemper quisque fi- declina a malo, &fac bonumï V. Ex Titulus XVIL —— Beatitudo. - 219 Math.y. — V. Ex occafione thematis: (Zaud;te €9 ex- 94,12. gaudia in corpore & animá Saä&i fint habi- ultate, quoniam suerces vejlra copiofa eft in calis: turi. 3. Gaudium perpetuum juxtaillud Chri-Tb, v, ea; poteit magnitudo beatitudinis ex feptem te- fti teftimonium: . Ya Ítium teftimoniis probari. I. Ex teítimonio Et gaudium veftrum nemo N1 tollet a vobis.Excitentur proin auditores, v. 1. Gen.1s. Deidicentis Abrahamo: Ego prote&or tuus ut in hac vita libenter modicam triftitiam fu- ium, & merces magna nimis. Item Moyfi di- per peccata & adverfitates, Bxod.33. Centis: Veni, oftendam omne bonum tibi. 2 poenasque ob pec- vy. 19. cata infliétas patiantur, ut h2ec triftitia in ta- Ex teftimonio Chriíti in citàto themate, & a- le gaudium mutetur. Item ,. ut fint fideles libi dicentis, fimile effe regnum coelorum the- füper pauca, id eft, talenta a Deo data bene ä fauro abfcondito in agro, quem, qui invenit impendere ftudeant Matth. 13. homo , abícondit, & prze gaudio illius vadit, olim mereantur. , ut fqpe'r mplta coníftitui Vi 44* & vendit univerfa, quze habet, & emitagrum ilum. id quod ipfe abunde implevit, dum VIL. Ex occafione them atis: Inebriabub- P£35. v.9, vitam & fanguinem inliniti pretii pro eo ob- lur ab uberiate domus tug, €$ torrente velupta- tulit. 3. Ex teftimonio Sanflorum, de quibus tis potabis cor: poffunt ena rrari quinque fon- EP rl4tl ")' tes, ex quibus inexplicabil canit Ecclefía : . Omnes San&i, quanta paffi is voluptas & gau- funt tormenta , ut fecuri pervenirent ad pal- dium Sanétorum oritur. Videlicet r. Exlío- Ytom. $, mam martyrii & praemium felicitatis zeter- ci amanitate €9 magnitudine : de qua S. David P£.g3.v.r. J v. 18* nee,qui omnes nunc cum $. Paulo teftantur, dixit: Quam dilecta taberna cula Domine vir- non effe condignas paífiones hujus temporis tutum: concupiícit, & deficit anima mea in . ad futuram gloriam, quz revelabitur in no- atria Domini. Et Baruch: O Ifrael, quam Baruch. 4.. 3. Cor. 3. 'Lo 9. [- bis. Etquod oculus non vidit, nccauris audi- magna eft domus Domini, & ingens locusV- 24. vit, necin cor hominis aícendit, quze praepara- poffeífionis ejus. 2. Éx focietate San&orum, vit Deusiis, qui diligunteum. 4. Ex teítimo- tam sultorum (juxta illud S. Joannis tefti- Apoc.7. nio Czlorum, qui enarrant gloriam Dei. - Hinc ? monium: Vidi turbam magnam, quam di-Y-9- Baruch. 5. merito Barüuch exclamavit: O lírael ,. uam numerare nemo poterat) tam concordium (e- Nv.24. magna eft domus Dei, & quam iugensiocus- rit enim tunc maxime eorum cor unum &a- Ap.Fabr. poflelliouisejus! EtS.lgnatius: Heuquam nima, quia nihil proprium poffidebunt; & Conc. 2. infordet terra, 'So Gfeg, fe(t.Omn. cum ccelum afpicio! Et (i exte- hoc ipfo, quod perfectiffime unum erunt cum iS. rior cceli facies talis eft, quid intus latebit? tertio, nempe Deo, etiam inter fe unum e-. '.,ho.;y. 5. Ex teítimonio Trre; fi enim, ut olim S. runt,) tam frecioforum (tunc enim jufti ful- Matth, IS. Porphyrius Graecorum Epifcopus vifa pompa, gebunt, ficut fol) quorum omnium gaudium v.43. qua Theodofius junior baptizabatur, dicebat; Ccoinmune erit. . Ex obleBatione [: en[uum : ea, quze paulo poftevanefcunt, tantum glorize quae breviter enarrari poffunt. 4 Éx corgo- x Erodi $8, fplendorem habent, quantum habitura funt ris glorificatione:, quod, tefte S. Paulo, fürget r. Cor.ts, V9 coeleftia, quae parata funt San&is & Ele&is in virtute, furget fpirituale, furget incorru- V- 52. iSap ^ Dei? Etut S. Bernardus dixit, quid eritin ptibile;.ideoque etiam quatu or dotum im- fl , patria, fi tantum eft delectationis in via2 6. patlibilitatis, agilitatis, fubtil itatis & incor- . Exteltimonio malorum €9 reproborum hominum; ruptibilitatis ornatum. /5. Ex vifione beatifi- fi enim in hoc fzeculo datur tanti honoris di- ca; de qua S. David locutus eft , dum dixit: Pf.2o. v.y, * M"thc 23' gnitas diligentibus vanitatem, qualis priefta- Lzetificabis eum in gaudio cum vultu tuo, 5v.460 bitur fancis diligentibus veritatem? utre&e Quz omnia fufius explicata videri poffünt . .5 rof. S.Fulg. diícurrit S. Ful gentius. 7. Ex teftimonio Da- apud Fabrum conc. 3. in fefto omnium San- 1 deni .P' 'ur.to &orum, - "eonterp. 7ionis quondam fatentis, fi columna ferrea, I2 eaque ignita novaculis, acutisque calamis un- VIII. Ex occafïone thexäätis: ! Pito, dequaque inftruéta , atque a terra ad coelum nate, ä.Macb.7g ut afpiciar ad celum: . oftendi poteft, quo mo- V. 28. Cxfarius usque pertingens ftaret, fe affumpto humano do per beatitudinis memoriam fe quivis con- L.5 C- 19-corporelibenter perillam usquead extremum judicii diem volvi & revolvi velle, fi coelo poti- tra duplicem tentationem, fcilicet concupi- Ícentiam & timorem inordinatum, armare, VideFabr.ri per haec tormenta liceret. Imo alias dice- &tueri queat. Kt r. quidem, quoties aliquid 1. z. Matth. re auditus eft, fe omnia damnatorum tormen- 935 Y-23- talibenter usque ad judicii diem toleraturum, delectabile in terra occurrit;tecordando,quan- to melius olim.in altera vita id habituri fi- fi unico momento Deum afpicere liceret. mus, ideoque imitemur illos, qui ad convi- . Vl. Ex occafione thematis: £wu ge ferue bo- vium ituri a vilioribus cibis abftinent, melio- ne, fidelir, quia fuper pauca fuifti fidelir Jupramul- ribus fe refervantes. Id quod S. David fe- P76.v.3. la te conflituam: intrain gaudium Domini tui : o- cit, dicens: Kenuit confolari anima mea (in ftendatur, quale hoc fit gaudium, fcilicet 1. rebus creatis) memor fui Dei, & delectatus Gaudium fincerum feu purwn propter omnis fum. Ms Aþac. 2t. 2. Quoties adverfitas occurrit, OCU« L 13' q. S. mali abfentiam, juxta illud Apocalypfis: Et los iterum furfum ad colos elevando, exem- abíterget Deus omnem lacrymam ab oculis plo illorum , qui fuper ponticulum aquis ra- eorum, & morsultra non erit, nequeluctus, pacibus imminentem ambulant, & vertigi- neque clamor, neque dolor erit uitra , quia nem timent. Sic mater Machabaeorum fi- prima abierunt. : 2. Gaudium plenum propter lium natu minimum verbis in themate cita- omnis boni praefentiam, de quo gaudio Chri- ,E je. 16. . ftus apud S. Joannem locutus eft, dicens: tis animavit; Et Chriftus di(cipulos, dum di- Matth, 5. ( xit: Beati eftis, cuam maledixerint vobis ho- V. 1£, *2^ — Petite, & accipietis, ut gaudium veftrum fit mines &c. Gaudete, & exultate, quoniam plenum. — Ubi breviter oftendi pot eft, qual';a merces veftra copiofa eít in coelis. 9 Po Lohno Biblc Mano Tom. L E $. XIL Bibliothecem IManualis Concïonatoriaf 226 redarguit ,. qui alias ab ejüsore verba hzec a« - *";'þkfänïbABIL dierant: Primum quarite regaum Dii ? I Nonne -:CbNCEPfU Qualitas. 4 Esï . illos in oratione Dominica petere docuerat: Maifi dif. I.þ uerm;t nonnulli; quiad coeleftemgloriam Adveniat regnum tuum ?. cur igitur nunc iilos I. n. 160 adumbrandam emblemate ufi funt, cu- rejicit, dicens: AVefritis, quid petatir? Nimirum errorem, inquo hzerebant, e mentibus eorum. jus corpus erat coel um quoddam, ftellis, fole, luna, aliisque omni bus elegantiflimis & pre- tollere voluit , fiquidemipfi in beato coelorum is mire adornatum ; ani- regno etiam finiftram reperiri credebant ; in tiofiffimis ornament ma autem dicti emblematis hac epigraphe ex- quo tamen graviter errabant, nequaquam e- : Pulchriora latent; Idem quoque nim ibi finiftra locum habet, fed folus & merus primebatur ibi dextergelocus reperitur ; nullum eft ibi tri- nos in pra fenti dicere poffumus; poltquam Éd G. — (ey^ umea. v ve4u. q£u — . enim de coelefti gloria mul tum fpeculati fu- ftitize genus, fed folum gaudium, & mera leti- uam de ea fcripfimus, legimus, di- . tia, dele&ationes in dextera tua usque in fi- mus; poftq ut nem. Ibilztitia eft fine melancholia, tranquil- ximus, quic quid deea a nobis fcribi, legi, a litas fine turbatione, divitize finejaCtura, ho« — —— 4 dici potuit; imo poftquam imaginationt , & omne quidvis bonum, pul- ' notes fine periculis, fanitas fine indifpofitio- defiderio noftro, ne, abundantia fine paupertate, vita fine more chrum, jucundum & appetibile, quod excogi- ^ tari poteft, imaginar 1 di & defiderandi liberta- te, felicitas fine miferia. E contra veroinhac — 09ÓÀ —— 9 m tem indulfimus, tan dem libere dicere potfu- lacrymarum valle nullus unquam fol fine fua mus & debemus, quod longe plura, nobilio- eclipfi nafcitur, nulla dies (ine noéte oritur; lis vifuri & poffeffu- omnis creatura vanitati fubjecta eft. ra, & przeftantiora in coe culus vidit, nec auris VI. Confiderari meretur ad hune finem dif- Ibid. dife;. ri fimus, fiquidem nec o audivit, nec in cor hominis defcendit-, -quæ pre- ferentia, quae eít inter margaritas, & alias '$* p -2 m EE quesl uD aravit €9c. gemmas, & lapides pretiofos; hienim fcal- pello opus habent, & expoliri debent, poft- — &.Bonw. l. S. Bonaventura explicans illa verba : — ferm 5. de Tunc jufli fulgebunt. fi cut fol: ]n hoc planeta quam e terrae vilceribus erutifunt. Quantus E w Befur. g lorioforum dotes confi- enim non adhibetur labor ad perficiendum & quatuor corporum expoliendum aliquem adamantem, jafpidem, derat, dicens: ln fplendore fignificatur dos claritatis; In perp etuitate folis dos impaíli- - vel alios lapides fimiles? Sola margarita eo e folis aCtiva (fol enim pe- modo, quo ex aquis marinis extrahitur, adexe bilitatis; in virtut L] ornandas Regum coronas apta eft & idonea, Wt il netrat integrum vi trum ) dos fubtilitatis; in Yv celeritate folis dos agilitativsv, fole celeriores | omnemque ab ipfis primis nat:l bus füis per- erunt Sanai. fectionem fecum affert; tales autem effe quo- que debent animze, quze paradifum ingredi vo- $. Bernar- IiI. S. Bernardi nus quatuor hasce ddtes din. to. I. enumerat, illumque fap ientiz textum: . Ful- . lunt; fcalpello indigere minime debent; quia fer.63 à.1e €9 lanquam [cintills im arumdineto uzon in;rabit ineam aliquid coingutnatusm, i 1eoque c- l. g bunt jufli ,. neceífario mundse, purze, nitidze, atque ab om- difcu: rent, adducens, ita fcribit : Primo in: . fülgore defignatur P claritas: Secundo imp aí- niculpze nzevo expurgatze effe debent. * L , i'ïïd. dift; nigne: Tertio fubtilitate ^VIl. In Exodo, inter auri, argenti, parpu- fibilitas deaotatur i r, gemmarumque pretiofas oblationes, pili 49 n5 :'I fcintllze fubtilitas indi catur: Quarto in di- UET T€ —— fcurfu p otelt agilitas defignari. quoque caprarum, l cetviles fint, connumerae g a tor dubium movet, Cur bantur: Pilescaprarum. pellesque arietum ; Paxi S. 'Thom. IV. Angelicus Do f inc25. increata & incarnata Sapie ntia potius dixerit: quoque modo pauperes ruftici pro patientia, Matth. audium Dominitui, quam, accipe gau- paupertate & laboribus, quosinhac vita fufti-- Intraing nuerunt, pariin ccelis praemio remunerabun- dium ; cu i hac adhibita diftia&ione refpondet: Quod eft in aliquo, continetur abillo, & conti-: tur,.quo multzeauimze, quae in hac vita fubli- quando ergo gaudium eit de. mibus Ecclefize minifteriis fuumimpenderunt : Z nens majus eft; e induftriam; UndeS.itdorus agricola in coe- aliquo, quod mi nus eft, quam cortuum, tunc . gaudiu m intrat in cor tuum : Sed Deus locuinm iitis fan&is Epifcopis par eritin prae- i ft corde, ideo qui gaudet de Deo, in- mio; Ac proinde nul'us eft adeo egenus, & major e pauper, quantumvis mendicus fit, quinon ha* tratingaud ijum. Cajetanus tamenaptius ad loquitur, dum ad gaudiorum coe- beat, underegnum Dei compartare fibi poffir, ?g propofitum beatitudinisimmenfitatem fe- Inveniuntur quidem nonnunquam mendici, | !.kg. EY leftium zetern?e fe refle&ens, inquit: Ta m magnum eft gau- qui ne micam panis ad fui refe&ionem 'ha- l dium cceleftis patrize de Deo, utnon poffit con-- bent; Atvero nullushominum adeo eft defo- latus, quimonetam non habeatad comparane I cludi in homire, & ideo homo intrat in gau- dam fibi coeleftem gloriam; cujusevidens in.- dium illud incomprehenfibile , & non intrat ) Lazaro habemusexemplum, cui quantumvis gaudium illudin hominem, velut comprehen- pauperrimo & affli&iffimo, foleranes in coelo fam ab homine. Manfi dif. ^. V, Acceffitquondam ad Salvatorem mater ab Angelis celebratoe fuerunt exequias, fua- p cobi & [oannis, & fuppliciter que mendicitate comparavit fibi regnum coe« f :.2».10 San&orum Ja lorum ; liberalitati enim & magnificent'ze il- eum rogavit: . Dic , ut [:deant hi duo jil 8melunuts ad dexteram tuam, £? unus ad fiviflram: cui jure lius, qui abfolutus eft Dominus paradifi, abur.e t de fufficit, fi demus, quod habemus. merito ab eodem Salvatore protinus refpon- VIi. Imirari hacin re Deus v idetur credi- Ibid. ] fumn fuit: Nefcitis, quid petatis.. Verum dicet h fortalfis aliquis: Cur Chriftus hos di'cipulos, tores, qui, uta morofis debitoribus tandem fo- acceptant, p & inatrem eorum reprehendit, & ignorantize luüqnem expeditam obtineaat, quid- I Titulus /XVII. Beatitudo, »"725 : quidquid apudillos inveniunt; Unde fi debi- remanferant: Dixitautem David : N;m fic fa- tordixerit: Nonfunt mihi ullae pecunize, cre- cietis, fratres mei, de his, ditor juxta pecunize debitze quantitatem gra- que traididit vobis Domi- nif, equa enim parr erit. de[cendeniis ad prolium, num fe libenteracceptaturum effe, refpondet 5 &5 remanentir ad. [arcinas ,. €9. fimiliter divident. fi non habetgrana, acceptabitligna; filigna Origenes hiftoriam hanc pro defint, acquiefcitfoeno; fifoeno careat, tanta pofito noftro ap- Orig.h.a plicans confiderat, quod illi, qui Davidem adi& Nativ. NEUMTL —— —— -0 ER fimeti aut fterquilinii quantitaze contentus e- preelium fuere fecuti, Religiofos fignificent, rit: Eodem quoque modo in cafu noftro di- fcurrere poffümus; Salvator etenim a diviti- qui mortificationis ferrum in fe ipfos verten- tes, implacabile fibi ipfis bellum indicunt; aut bus pro pretio glorize pecunias poftulat in ele- vero gladio verbi Dei vibrante multasanimas emofynas erogatas; cui non eft facultas di- convertunt, atque ab inimico infernali libe- fpenfandi nummos, corpus faum per difcipli- rant, cum inferno continuo przeliantur, nec nas & cilicia aflligat; qui vero corporis aufteri- non adverfus mundi illecebras, & illicientes tates ob nimiam debilitatem fuftinere nequit, blanditias: Perillos vero, qui domi ad (arci- lucro animarum fe confecret; qui neque ad narum cuítodiam remanferunt, fzeculares in- hoc faciendam talentum a Deo habet, in operi- telligit,quibus ob vocationem füam bonis his- ribus mifericordize corporalibus fefe exerceat : cetemporalibus fefe applicareincumbit. Ter- qui infirmus eft, tribulationem a Deo immit- minato preelio, id eft, pro vitee hujus, quae mili- ]ob.7.v.x, ! fam patienter fuftineat, divinzeque obfequatur Lia ef1 fuper terram, confummationem, Religio- voluntati; ficontemnaturautafficiatur oppro- fiforte fe folos fpoliorum zeternze beatitudinis briis, gaudens Deum benedicat & collaudet, lo dits participes futuros effe creden t, fed deceptos T qui pro ejus amore patiendi occafionem ei tri- effe experientur,fiquidem Deu $ (verus David) buit, quodfi etiam nudus cum Jobo redigatur declarabit: equa pars erit €$c. in fterquilinium, roget Deum, ut peccata of- Etratio eft,quia amot Dei adeo intenfus effe, adeoque vehe- fenfze & injurize, quibus illum adverfum fe ir- menter ardere poteít füb purpura & paluda- ritavit, illius miferize intuitu condonet, fic e- mento regio, quam füb vili aliquo facco & cili- nim peccata noftra nobis ad coelum confcenfu- cio. Quotenim Cardinales, Reges, Imperato- ris fcalze loco defervient, dummodo pro illis res, & fummi Pontifices in fupremo honorum, poeniteamus, & emendemur. thefaurorum ,. & terretize fe 4 licitatis culmine AModus acquirendi beatitudinem. Manfi di, - IX. Deus in venditione paradifi ad eum fe pofiti San&i fuere ? I. Ad quartam vigiliam no&is a pparuitD'd, Nyff $o.».3. modum habuiffe videtur, quo mercatores in quondam inter procellofi marit flu& us Chri- & 4. in nundinis merces fuas vendere foleit, in prin- ftus difcipulis fuis,quos fzeva te mpeftas mifere Pom. r. | cipio etenim tiundinarum omnia caro pretio & periculofe exagitabat. Utv iderunt tam in- poit Epip, divendunt, quze tandem in fine prolevi pecu- ufitatum prodigium, phantafma arbitrati funt,. à niadimittunt; Quando Chriftusindie Afcen- quod oculis ufurpab a fionis cceli officinam prima vice aperuit, pri- & de fermone a ant, quibuscum locutus, gnitus fuiffet, ajebat Petrus: mis fzeculis illam fequentibus magna fidelium Domine , fi tues, jube me venire adte [uper aquaf. J[»d, dit, pars füb perfecutionum, folitudinum, marty- i50 11. 5' riorum pretio zeternam fibi beatitudinem com- Matth.14.28. Cui Chrií tus : Efto, veni, accur-. a re, fis, hucad me, fcisenim, quam hoc percu- parare non dubitavit; tunc in /Egypto vaftae piam, qui huc omnes invitavi, cum dixi: //eni- — pro Chriftoincolebantur horridorum deferto- rum folitudines, fervidilfimi Chriftiani tunc in te ad meomner; Matth.11.28. & quomodo te ] unum prohibeam venire cupientem, qui alios equuleis extendi, uncinis & peCinibus ferreis nihil talecogitantesadvocavi? Defiliitadea dilaniari, feris ohjici, abiisdemque devorari fe verbain mare Petrus, cumque ventus validior permittebant; Poftea vero ceffantibus perfe- derepenteexcitatus, velle illum fluctibus in- l cutionibus faciliori & planiori via ccelum funt volvere videretur, praefentaneumque pericu- ingre(fi, inquiete contemplationis coeleftium lum fuum animadverteret, Chriftum inclama- dulciter conquiefcendo , autfervidos charita- bat, atque ut a proximo difcrimine eriperet, tisactusexercendo, aut vero virtutum Chri- magnis vocibus obfecrabat: //idmr ventumva- füianorum praxi & ftudioaffiduam operam im- z pendendo. k cens, Domine, lidum timuit, €$ cumcayi[]et mergi, clamavit , di- Jalvum me fac. Ibid. v.30. Quid eft, T ;.Reg. 350» X. Quando David Rex poft devi&os Ama- quodPetroa d Chriftum afpiranti,jamque con- L. J lecitas victor in Siceleg rediit, orta eft inter tendenti occurruntifati maris fluttus , &rem milites; qui adfarcinarum cuftodiam remanfe- tam bonam fanctamque meditanti minaturin- 1- rant, &alios, qui cruentohuic przelio inter- teritum tempeftas, cui favere debuiffe elemen- fuerant, gravis de fpoliorum participatione controverlia , hisce nimirum adverfus illos ta omnia videntur, utfecurus appellerepoffet. H adeum, quem petebat? cura turbinein peri- proetendentibus, nullam illis ex partis fpoliis culum addu&us fuit, qui ad Chriftum totius- partem deberi: Refpondensque omnis vir pef- falutisportum anhelabat? RefpondetS. Am- ll fimus & iniquus de viris,qui ierantcumDavid, ] brofius ferm. 2. de Santtis: S.Petrus, dum flu- [4 dixit: Quianon venerunt nobiscum , non dabimus Guat, dum mergitur, fic pervenit ad Domi- eis quicquam de preeda, [ed [ufficiat unicuique uxor num, oftendens nobis, quod nonnifi per peri« fua €7 filii. Davidautem juftus Princeps, am- cula properatur ad Chriftum. Exemplo ergo | lbui ! babus partibus rite auditis, controverfiam Petri docemur, qui naufragii pericula non for- predi&am in favorem determinavit illorum, titer ferat, qui vitze difcrimina nonlibenterad- qui ad farcinarum & hofpitiorum cuftodiam eat, qui tribulationcs & aerumnas, & rerum fua- 222 Bibliotheccä Manualis Concionatorice fuarum ja&uras non zequo & magno animo neo, qualiscunque faero, magnus ero. Ouan- toleret, eum pervaderein glorize portum tran- ta enimilla gloria, quotendimus, ubi omnium quillum non poffe, ac delirare, quialiter, quam minimus maximo, fapientia, puritate, virtute, per tempeltates adverfitatum eo pervenire perfeGionemajoreft? quisquis maximus ha- poffe exiftimant. Non enim nifi per pericula betur, adillamfelicitatem comparatus, velut properatur ad Chriftum. infantulusfeputatur. fbid.r. $.6 XII. Quaeftioeft, quare Dominus Moyfen in íab. $. XIII. poft t. & Eliam, prze aliis veteris Teftamenti Patriar- Domin. chis, teftes glorize fuze adeffe voluit? Refpon- -MIS.CELLA.NEA Quadrag, det appofitiffime Galfridus in Allegor. Di- — Qualitas. fedefain blior. apud Godetrid. Tilman: Nec clarifica- u to'facile credas, nifi occurrant ei Moyfes & I. E veniet Beatisolim, quod Reginze Sabse, g. Reg.1e; Trusfg. Elias; utfi quis affirmet, ac glorietur, Chri- vifa gleria Salomonis, evenit; nam & il- ftum in fe glorificari, e quemdam Tháborem lidicent: Veruseft fermo, quem audivi inter- effe, &theatrum fa&tum glorize, donorum, ac ramea &c. & non credebam narrantibus mi- Sen, fitl, favorumillius,non credas, nifi fidejuffores ad- hi, donecipfa veni, & vidi oculis meis, & pro- qu ob ducat Moyfen & Eliam, teftes omni exceptio- bavi, quod media pars mihi nunciata non fue- (icLtde nemajores, quórum alter promulgator & re- rit.. Major eft fapientia tua & operatua, quam verendiffimus obfervator Legis, alter acerri- rumor, quem audivi., Beati viri, & beati fervi nit,Deor, mus illius propugnatorfuit, ardens & vivens tuihi, qui ftant coram tefemper, &audiunt ignis, formidabile & horribilefulmen ; qui nec fapientiam tuam. Regibus parcebat, nequecum fubditis conni- II. Coclum. D mpyreum diflat a terra mille vebat. Illatuta gloria, illeindubitatus favor, feptingentis nonaginta myriadibus, nongen- inquit Galfridus, quem obfervantia & zelus le- tis viginti quinque millibus, & quingentis mil- gis probant, commendantque. Plurimum e- liariis. Nam juxta Clavium coelum lunze di- Clavius im Tefzut pheram denorif - nimfufpe&a,& parum tuta gloria, qugecunque Ítat 120630. milliariis, coelumfolis 4013023. Joan.de : talium tefiium calculis & fuffragiis deftituitur. Firmamentum autem 161884945. Unde fi i Sacrobo- Ne Chrifto clarificato facile credas, nifi occut- Japis molaris e firmamento decideret, caden- fco c. 1. Citro , Tuít, Íbid. rant ei Moyfes & Elas. do confümeret 1 5oo. annos folares, licet quo-. XiIL. S. Joannes cum amoenum & coele- tidie cadendo conficeret 32780. milliaria, & ftem paradifum glorize,& zeternze patrize Bea- fingulis. horis 1300. Maguitudo vero hujus : ? At Ls torum, fubmetaphora magnae, amplze, ele- coeli eft prope immenía , cum minima ftella P gantis & fumptuofee civitatis delineat, muro- inagnitudin P e terram decies octies fuperare Weics, : rxumque firmitatem, & portarum magnitudi- dicatur. 4 -]II. Antiochu s Rex in Bonorem Daphnidis;Kïïel- te. nemadumbrat, deniquefitumhis paucis expri- mit: Civitar in quadro gofita efl; Apoc. c.2r. mireadamatze,convivium in intima.aula fic in-? fol 847. v. 16. Qui architectaudi periti funt,ajunt, hanc ftituit,uttamen interea fexcentos ephebos fore mofiffimos, & ducentas puellas elegantiffime elfe ftabiliendze civitati commodiflimam fa- bricam; fed fi felix illa civitas, fi etiam quo- veftitas per urbem mitteret, qui floreis redi- cunque alio modo conftru&a foret, zeternum miti fertis ex vafis cryftallinis vina, & ex or- - nihilominus duratura effet, quare magis in. bibus candiditfimis candidos panes, & facca-. ä quadrangulum, quam in orbem, & fphzericam raceos fru&us offerrent, aliis interea jucun- -formam reda&a fuit ? Refpondet Aretas: da mufica accinentibus. Quod totum ideo Cum civitas quadrangularis fit, per figuram fattum, ut ex hac munificentia colligerent Lang. n Oytnth crucis ex diametro dividitur. Quod fibi velit, cives, quam nobile convivium in aula effet V& quod informam crucis ordinata eft illa Beato- apparatum. Applicatio facilis. ad. eonvi- rum civitas? Indicio eft & documento, pa- vium coelefte, ad cujus magnitudinem de- rum fidendum glorize hujus vitze, quze non ob- monftrandam Deus mittit in terram Angelos tinetur pretio crucis & afflictionis, poftquam varia interdum c zeterna, utvidetur, opushabet, crucis com- ferentes. celi gaudia praeguíftanda of- N mendatione & adminiculo, utfuam habeat a IV. Recte de beatitudine cecinit Ovidius: Ovïd. 3. - g cruce fecuritatem. Quod ergoilla fuperna ci- Ultima femper . Metamor, l vitas in quadro pofita fertur, tale eft, ac fi dice- Exfge&an-da die-s homini eft, dicique bea- tus UE getür : Civitas fupremae glorize in formam crucis digefta confiftit, fecura ergo ea gloria Ante obitüni nemo , füpremaque funera eft; qu»ecunque enim ecrucenafcitur, eadem debet. firma, ftabilis gloria eft, & interitus nefcia ; V. Empedocles rogatus , cur viveret ? Engelgr.. in ho. 22. cum civitas quadtangularis fit, per figuram ut coelum a fj * 15 & nullus ero. piciam, refpondit; tolle »xcoelum; pott Pent c;rucisk ex diamgtro divid'ebat'ur." du VI. Alcinous Re;i palatiüm habuit ex mu-Ibid, m 58 de ris zeneis, portis aureis, poftibus argenteis, S. Thor;l XIV. Feftinémus (igitur) ingredi in illam laquearibus ex ele&tro & ebore ad miraculum Vill. co- 1- requiern, ubi veretmagnus eft, quisquis etiam elaboratis. Sed quid hoc ad coelum, cujus de5 Joàn- ;5 ea minimuseft; Nonmihicurze eft, Deus plateze aurum mundum, & portze ex fingulis meus, quantus futurus fim apud te in regno emmis. ä tuo, fed hoc magis curo & exopto, ut de re- : VIL. Pulchre Poeta S. Ignatium terras ex Lyr. 1. z. alpectu coeli defpicipntem fic defcribit: apoph, $« gno tuo fim , quia & ad demum tuam perti os thzlus XF. Il. —'Bgatimdd. 223 Vos aftra teltor, agmen in coelo vigil, XVI. Quid poteit ei magnum videri, in: Ciceroia Orbisque fempiternus errantis chorus, Divinitatis intimze fcena éxtima: quit Cicero, in rebus humanis, cui zeternitas fomnio omnis, totiusque mundi nota fit magnitudo 2 SciPien. Dum vos avaro fzepe confpe&u fruor, ipfa terra ita mihi parva vifa eft, ut me im- y Dedifco rerum pretia, nunc gemmze ja- perii noftri, quo cent. ret, poeniteret. quafi pun&um ejus attinge- j Jam palletaurum, non habet flores humus; XVII. Lyfandera Perfa interrogatus,quam Retrl.in Etquze placebantante, nuncfordent opes. rempublicam florentiffimnam cenferet ? re-feílo SS. VHI. Breviter, fed nervofe etiam x a & admonens fic canit: Ecclelia Ípondit: In qua bene meritis condigna prze- Jac. th; 30 : Reclefiain. miaredduntur. Qualis ergo erit respublica hN oitic. Oculos in altum tollite: chriftiana, in qua talia przemia bene meritos "Transfig, Illic licebit vifere, exfpectant, Quod nefíciat finem pati, runt ? qu in cor hominis non afcende-- Sen. nat, Sublime, celfüm, interminum. XVIIL. Beatitiidö e&«in hoc mati laboran-Ibid,! qq. C. 1. IX. Surfum, inquit Seneca, ingentía fpa- tibus, inquit Beyrlinck, quod fundamentum tia funt, in quorum poffeffionem animus ad- mittitur. gedificio, quod navi carina, quod in anima- Cic.1.t.de lium generatione cor, quod viatoribus iter nat.Deor- X. Simonides interrogatüs ab/ Hierone Si- non afperum , euntibus hofpitium commo- cilize tyranno, quid, qualis effetDeus? unius dum, mercium amof mercatoribus, agrico- x diei poft alterum fpatium petiit ad cogitan- lis fpes fertilitatis. , dum; & tandem poft multos dies dixit: Quo XIX. Herculi adhuc ado lefcenti dubitan—. Ibid; : confidero diutius, hoc mihi res videtur ob- Ícurior. ti, quod vitze iter fe&aretur, duae fe obiece- Xeris. Idem de beatitudine non malc di- runt mulieres, una decora, deliciis affluens, Clyits 0a BeH'æüs & preter voluptatum illecebras nihil promit- TY denoviff - XL. Philofoþhus quidaminterrogatus, cur tens, & heec vitium erat; altera macilenta, Joun.de P atrize curam non gereret? di SaCrobo« intento dixit: Hanc curo. gito in ccelum rugofa, & praeter labores nihil laudans, fed (to 11 Cicero 4. poft eos exantlatos Deorum confortium pol- paure XII. Is eftbeatus, inquit Cicero, cui nihil licens, & hzec virtus erat ; quam proinde prio- . humanarum rerum aut intolerabile ad demit- re rejecta amplexus eft Hercules. tendum animum, aut minus lzetabile ad effe- * Idem de rendum videri poteft. beatitu'dinc; h ujus & alterius vite dici po- Arifl, ]. , teft. Rhet.c.s, XIII. Ariftoteles varie fic definiri poffe bea- t titudinem putat, ita, ut fit vel profperitas cum XX. S.Martinus rogatus, ut cerpufculum Sulpit. lateris converfione nonnihil relevaret, finite "it3- K(fe, tü, virtute conjun&ta: velfortunata rerum cum me, ait, ccelum refpicere potius, quam ter- wO MP virtute adminiftrratio, aCiove: velratio per ram, ut fuo jam itinere iturus ad Dominum fe fufficiens ad bene vivendum: vel vita ple- Ípiritus dirigatur. niffima voluptatis, fumma fecuritate & prze- fidio nixa: vel abundantia copiarum, & ab- eJucunditar. folutiffima incolumitas corporis ,:cum pote- ftate hu ] .. XXI. Socrates interrogatus, quid effet fe- Stob.ror, jusmodi atque vi, quze ad parapda licitas? voluptas, re L , illa & confervanda fufficiat. Á fpondit, quam nglla po * nitudo fequituxff Uhilitar. Leng.in $. vax Polyanth. - XIV. Mufca contemnens formicam, vide, V. eod. inquit, quanta fit humilitas tua. — Cava loca terrarum incolis, & perpetuo humi reptas, I. Petrus Canifius to. 4. c. ult. magno eum labore tenuem vi&um quzris. II. Hieremias Drexelius in Coelo. : At me alae in füblime ferunt, & menfee re- IlI. Ludovicus Granatenfis in loc. co"mm; f gi? acoipiunt, delicatiffimnis cibis vefcor, & 834. / f purpuree regize incumbo, quin & formofiffi- IV. Petrus Beffzeus de quatuor noviff. bl 4 mas genas deofculor. Cui formica :- Atqui V.. Gabriel Inchinus de noviffimis. Metamoh. improbitas tua odiofa eft omnibus$, ob quam VI. Philippus d'Outreman in Pzed. Chrift. I. c. 8. . Io9. .Px. etiam flabella & venena in necenrtuam pa- rantur, Sed & modica anni parte durat fe- VII. Matthias Faber conc. 1.2. & ':3, in Fefto . licitas tua, cum hyemis tempóremox pereas; omnium San&orum. Item conc. 2.in Dom. ego autem in zeítate mediocri labore exer- 2. Quadr. Engelgrcl - ceor, utin hyeme quietam & fecuram vitam VIIL. Thomas Stapletonus text. 7. in Dom., in bO; 22' degere poffim. Sept. &text. 2.inDom. 2. Quadr. - poltmïi .S Chryf. XV. S.Chryfoftomus inter alia fuadet, ut, IX. Laurentius Beyrlinck in fefto SS. Phi- h .o. d i, P * quoniam lumen majus obfüfcat minus, cum lippi & Jacobi. quis viderit mulierem formofam, oculis fplen- X. Joannes Major in magno fpeculo Exem- dentem, refpiciat defuper, quo tale fpe&acu- plorum, Tit. Gloria coeleftis. lum preetereat. Id quod in aliis qqoque ca- AlI. Antonius Dauroultius in Catechifmo hi- dib us faciendum. : ftoriali p.3. c. 8. tit. 22. & fegq. * y aPOPh' TITU. 224 ,Bibfmt-hecæ Manualis' Canbio?zatoh'æ !' Reg:2' 02* TITULUS XFIL- P£63.v04 LUC. i^ ;' BLASPHEMIA. pá. 7^ B vinam. Etenim qui furatur, inquit hic San- &us, qui commnittit fornicationem vel homi- * Epþu c'4' | QUOAD -E'SSENTIAM., cidium , Deum in fubditis fuis male traétat; nitio, qui vero Martyribus, Apoftolis, aliisque fa- hs miliaribus Dei amicis necem infert, gravius fizcjo I. illum offendit. Denique qui facratifumum Lang,in ft contumelia Deo illafa, quomodo om- ejus corpus fumptum pedibus fuis protere- Polyaagh. nibus fpeciebus blasphemix mox af- ret, & conculcaret, praecedentibus longe abo- Mazr.m' I ferendis convenit; licet aliqui ftrictius minabiliorem Deo inferret injuriam: fed qui eam fumendo definiant: Verbum in contu- offendunt Deum , quantum ad naturam di- lg CL . meliam Dei prolatum. - vinani, graviffime peccant, quod faciunt bla- fphemantes. Nam blaíphemia eft peccatum S.Aug l.2 de mor. Blafphemiajuxta S. Auguftinum eft vitium, quo aliqua mala dicuntur de bonis; itaque immediatum chtra Deum. AC 7 Manich, . jam vulgo blafphemia nonaccipitur, nifi mala €. Ii.. "dilur. verbo Deo dicere; Dehominibus namque du- bitari poteft, Deus vero fine controverfia bo- I1l. Zttribuere, Dro fal[um predicatum , ut Luc. vt. Suar.to.t. nus eft. Unde & Suarez ait: ufu receptum eft, fecerunt Pharif»ei dicentes, Chriftum in Beel- ** 15* deindi&. «t blafphemia ad derogationem divini hono- 9 dbo zebub ejicere dzemonia ; item Lutherus & - Tob.cr, ris, ac bonitatis applicata fit. Cit.tque eo- Y.16 tuentes. Calvinus, Deum authorem peccati conüi-: demloco Hugonem de S. Victore, dicentem: MC blafphemiam effe cum quadam probrofa irre- 1V. Adimere Ded; qüad ei debetur , v. g. ne- i-'ah.co.g'.f ligiofitate, & diminutione ho j j inDom.1& noris ;livini, vi- gando fapientiam, bonitatem aut potertiam, poít Pent, l4 tuperium ac convitium. uti Rapfaces negavit, Deum jud»is opem n.2e : Divifio. ferre poffe: Item Alphoníus Rex Hiipanise, qui dicere aufus eít, fe principio mundi, a T. Dividipoteft in mentalem, verbalem & Deo przefens fuiffet, multa melius & fapien- a&ualem. 4Memníalis eft, quze fola mente per- tius ordinaturum fuifle. Mart.5, agitur; quo modo etiam diaboli blafphemant »3 V. Tribuere creaturm , quod folius Dei pro- Saþ..:;. leit qj, Deum, uti & alii damnati fpiritus in inferno. Y46. Veibalis eft, quae voce exprimitur, & magis prium eji: ut fi quis dicat, diabolum tam po- ** in fenfus cadit. Z&ualir ett, quze opere pera- tentem effe, ac Deum: aeque colendum, ad- i orandum, &c. ltem folem & lunam, aut a- .gtur, five dein per fcripturam, five per alia mala opera in contumeliam Dei dirette per- lias creatufas, rectores orbis terrarum Deos $.Éphr. a&a; dequa S. Ephrem locutus eft, dicens: patare, ut in Sapientize libro « dg nonxluug Ecdfzy. dicitur. p terrog. to.1.i- Quemadmodum Deus operibus bonis glori- fic:tur, ita contra malis aétionibus blasphe- Vi. fnhonorare Sacramenta, reliquias au alias matur; nam, cum infideles intuentur Chri- res [acras, quatenur ad Deum [peiant : uti fa- ftianos , quod inftar ethnicorum ipfi quoque ciunt Iconoclaftici hzeretici, & noftri etiam in crapula & ebrietate vitam degant, luden- Lutherani, B. Virgini & Sanctis debitum cul- tes atque faltantes cum citharis & tympanis, tum & inyocationem negantes. nonamplius di&itant,quod infenfati fint Chri- $ t in füani, dum Chrifti legem transgrediuntur; $. Il. 3 f»l&iïai. verum blafphemantes afferunt, eos, ficuttra- .EX S. SCRIPTURA. ditum a Chritto acceperunt, ita &facere. Un- 8. Aug. t- de & S. Auguftinus, raro, inquit, jam inve- Qualitar €9 gravitas. 27 C nuntur, qui Chriftum lingua 6. 10 /b—lasph*.ement, ? n affumes nomen Domini Dei tui in Exod, 2o. M Cl fed multi, qui vita. I No vanum; nec enim infontem habebit20. Qm, 26 &yop, S.Bonav. |S. Bonáventura tres modos declarat, qüi4 Dominus eum, qui affumpferit nomen Domi- inc bus aliquis blasphemiam committere poffit, ni Dei fui fruftra. - Lue a.p. 5 fcilicet vel cum attribuitur Deo , quod fibi non II. Nominatio Dei non fit a ffidua in ore | Ecd. 23. convenit; velcum removetur ab eo, quod fibi tuo, & nominibus San&torum n - admifícea- V- 9* convenit; velcuin creaturze attribuitur, quod sc Eph['. j ris, quoniam non eris immunis ab eis. Mu proprie Deo convenit. h 4 S. Thomas Deum variis modis offe ndi pof1 ]ll. Cuiexprobrafti? & quem blasphema- 4. Reg.6. fti2 contra quem exaltaíti vocem tuam ? & 22 fefcribit: Primo, quantum ad fuas creaturas, elevaítiin excelfurg oculos tuos ?. contra fan- fcilicet in homicidüs, furtis, adulteriis & fi- um lIfrael. x milibus. Secundo, quantum ad fuam fami- IV. Docuit iniquitas tua os tuum, & imi- Job. 15. liam fpiritualem. Tertio, quoad perfonam V. $. velatam. Quarto, quantum ad naturam aíj- taris linguam blasphemantium. fumptam. Quinto, quantum ad naturam di- V. Si [ Titulus XPIIL — Blofphenia. A25 i. Reg.2. d ; V. 25. V. Si peccaverit vir in virum , placari ei IV.. Non eft he cp eccato ullum deterius, $, Chryf, poteft Deus: fi autem in Deum peccaverit fednequepar; nam in eo & acceífio omniumc. : or. 2. vir, quis orabit pro eo? ede faio & Pf.63.v.4. malorum eít, omnisque confufio, inex plabil provid. VI. Exacuerunt ut gladium linguas »fuas," fupplicium, & intolerabilis pcena. intenderuünt arcum rem amaram. V. Alii peccatores appetunt deleGationes, Dd Stell; Luc. c. 3. VII. Quis eft, quiloquiturblafphemias?2 Pfal. 72. honores, vel aliud quid»iam mundi; & vel-inLuc c.5. .VHI. Pofueruntincoelum os fuum, & lin- lent, fi poffent, his bonis frui fine Dei offenfa; gua eorur tranfivit.in terra. fed blafphemus multo aliter, quia confuito, Eph. c.4. ;ni malitia. IX. Blafphemia tollatur a vobis cum om- & praemediate contra Deum infurgit. VI. Omnia alia peccata videntur procede-S, Bernar- lüigcsm. X. Dominatores ejus inique agunt, dicit repartim ex fragilitate numanze naturze, par- din. t. 4. Dominus, & jugiter tota die nomen meum tim ex ignorantia ; fed illud peccatum bla-fe' 33 blafphematur: propter hoc fciet populus Íphemize procedit ex propria malitia, & quan- meüs nomen meum in die illa. to eft major perfona offenfa, tanto major cul- Matt.C.12. XI. Autem in S n remittetur, piritum blafphemia no pa, & plus crefcit malitia culpze, & fic blafphe- mia continet in fe majorem malitiam . aliis Maie C.1. XII.. Blafphemarunt fan&um I fräei , aba- peccatis, & nullum eft peccatum, quod habeat lienati funt retrorfum, dereliquerunt Domi- num. in ie tantam iniquitatem , ficut blafphemia. VII. Peccatum tanto majus & gravius eft,Id.t.r.C4g Apoeciz XIIL Vidi mulierem fedentem fuper be- quanto minus motivum habet, fi juvenis &$-1- €.9- Inioc ftiam coccineam, plenam nominibus blaf phe- fenex adulterium perpetrant, plus in hoc pec- Tut.rt, caret fenex: In ceteris peccatis aliquod mo- Mj Damnüm. tivum eft ad peccandum inducens, ficut in ,Tob.:c.lg. ! XIV.. Maledi&i erunt, qui contempferint fuperbia excellentia dignitatis, in luxuria de- Y. 16. le&tatio carnis, in gula guftus, in avaritia pe- te, & condemnati erunt omnes, qui blafphe- cunia; in blafphemia autem nullum eft mo- maverintte. : tivum, quia nulla eftibi dele&at - Hhco.s; I.Tim,cr- XV. Tradidi fata un, ut difcant non bla- / ioad blafphe- mion.d fpheimare. mandum inducens. VlII. Quis magis ingratüs eft Deo de 'be-lbid.t | 1' poitUent, H.Qu Levc.24. XVI. Educ blafphemum eXtra cafira, & neficio fpecialiter fibicollato prze caeteris cre- J ) ponant omnes, qui audierunt, manus fuper caput ejus, & lapidet e aturis, ícilicet loquela & lingua, quam bla- 'l ! fus- j um populus uniyfeg- N fphemator nominis Dei; qui, cum dicere de- beat cum Propheta: .Benedicam Domino $n om- Marc. 3. XVII Q üi blafphemavöfit inSpiritum fan ; V. 29. &um, non habebit remiffionem in zeternum. ni tempore, [ymyer laus ejus in ore meo; Domino -9D Levit. 24. füo ore fcetido maledicit? Omnes enim crea- .M XVIil. Homo, qui maledixerit Deo füo, ture, & qu3elibet fuo modo follicite laudant v.?- portabit peccatum fuum: & qui blasphema- .verit nomen Domini, morte morietur: la- Deum, & benedicunt potentiam, fapientiam & clementiam Salvatoris. " -pidibus obruet eum omnis multitudo po- p uli. IX. Ingratus etiam de beneficio Incarna-Ibid. s Ecci.'"zy. XIX. Qui in altum mittit lapidem ( aut tionis: nam membrailla humanze infirmita- tis, quze pro falute noftra affumpfit Dei Fi- lius, blafphemus nominat ad contumeliam, lj v.28. 'm/afphemiaryn) fuper cant. ejus cadet. $ IIl z quafi non fatis afflitus fuerit Chriftus profua & aliorum falute ab impietate Judaica, pro- pterea compleat contumelias ejus. ïnï EX QSSI. PATRI BUS ET DOCTORIBUS. Qualitas €? gravitar. X. Patet, quod blafphemantes Deum pe-Manfi: jores funt beftiis, canibus, & aliis; canesdifc.4. n.6 S, fier. in 41'. enim non mordent dominos fuos, licet ab eis €.1g.líai. - Nihil eft horribilius. blafphemia, quaepo- nit in coelum os fuum ; omne quip- ladantur; fed blafphemus eodem ore , quo pe ?eccatum comparatum blafphemise levius Dei beneficium perci € Deum blafphemat. pit, & bibegdo vinum, : $. Chryf, | IL. Nefcitis, quis fit Deus, & QUali debeat XI. Blafphemia eft lepra, quze omninoGloff.c.rg hOm. 2(). ore vocari? Quod fi de ftudiofo quodam vi- mundari non poteft, & ideo extra caftra pel. Levit. lenda, hoc eft, crimen blatphemize, quod in )lt 20, ad*pop.x romaleloquamur, dicimus: os tuum ab- ll lue, & ita commemora : nunc vero nomen Spiritum fanctum committitur, de quo dici- venerandum, quod audientes d2emones hor- tur: Qu i geccat in Sypiritum [anium, aoa remit- tetur ei. fe Ed rent, temerarie circumferimus? - ? $9 . S. Ephr, lli. Non metuis, ne forte ignis de ccelo XII. Nihileft, quod animum noftrum magis Julius IIf 2. parzen, exulceret, & confodiat, quam horribilis atquePlla 23. ; n; 43. defcendat ,. & devoret te , qui fic os adver- impia, & chriftianis auribus intolerabilis divi- j M ^ fus Omnipotentem aperis? Neque vereris, ne forte terra fub te disrumpatur, & te ab- ninominis blafphemia, cum audimus facratif- & Mn fimum Dei & Jefu Chrifti Domini noftri no- l forbeat ? Ne decipiaris, o homo; impoffi- men, quod fuperomne nomen, cocleftia vene- bile enim eft, manus effügere Creatoris ; au- dieum, quidicit: Blatiphemantes rationem rantur, terreftria adorant, in'erna contremi- i o 15 1 xeddent Deo Ícunt (quod ne temere quidem a quopiam hy » qui paratus eft judi-care» vivos propter ejus fublimitatem & majeftatem u- & mortuos. furpandum fit) paffim pravorum efferatorum- $i L] R. P. Lohn. Bibl. Man. Tom. [. que 226 Bilyliothecc;* JManualis Concion- :ovie ue hominum vocibus fcindi &c.. ut minime fphemare, & execrari, eique maledicere au- mirandum fit, fi a chriftianis populis, in tan- debit ? tis calamitatibus confütutis, divinae iracun- li. S. Polycarpus;, quando follicitabatur Manfi dize flagella non amoveantur. a tvranno, ut, fi vitze fuze confulere vellet, difc. 4» Manfi XIlL. Blafphemia eft peccatum diaboïicum, Chriftum blafphemaret, animofe refpondit: Jam octoginta fex anni elapfi funt, quibus diíc.7. n.2]oqucla infernalis: Sicut enim Spiritus fan- : g &us loquitur per bonos, ita diabolus per bla- Chriíto meo infervio, nec tamen unquam ma- du li quidpiam ab illo recepi, imo multis iisque - ht [l5 fphemos. Á :g 'I 6' S. Bernar- XIV. Olingua diabolica , quid poteft tein- prclaris bonis de manu ipfius auctus fum, din. to. 4. ducere ad blaflphemandum Deum tuum, qui qua igitur ratione illum, prout tu, o Pro- confui, a me fieri defideras, blafphemare, f?*'-33- te plafmavit, iu quo tuüm fummum bonum confiftit, quite pretiofo fanguine redemit? illique maledicere potero, qui tot mihi beae- 5.Bern,fe. XV. Horrendum penitus facrilegium, quod ficia preeftitit, & hactenus adeo benigne con- fervavit?. qua fronte tam bono Deo & Do- e.deconv. & ipforum videtur excedere facinus, qui S.Paui. Domino majeftatis facrilegas manus injece- mino ingratus effe potero? runt. IiI. Venerabilis Poemen Abbas quemdam Ruffin, A- quil.1.3.im S. Ephr. XVI. Audesaperireos tuum audaéter, & in difcipulorum fuorum , qui frequentibus a fpi- vit .de parzn.43. coclum verba emittere, juramenta atque bla- a. ritablafphemize pulfabatur tentationibus, do- verbis fee cuit; ut tentatus femper diceret: Ego cau- niorum, : fphemias, & non times, ne falx ignea, quam ä Propheta vidit, demoretur in domo tua, do- fam non habeo, blaiphemia tua fuper te fitn. s7. $n fatanas, hanc enim caufam anima mea noón Alex,lde nec ex ea,quae fub coelo eft, te excidat ; dum fic vult. Íta fanus frater ille difcetfit. eal audes os aperire adverfus Deum omnipoten- fi tem, inquem Angeli, Archangeli, Cherubin ]V. Cum S. Ludovicus Rex Franciae edi- Ann. eccl, Titedof, &o publico (anciviffet, ut cuilibet nomen Dei Rayn. , acSeraphin nonaudent oculos conjicere ? S.Chyi . XVILl. Nullum gratiarum actioni par bo- blafpheman*i ignito ferro in labiis ftigma in- 126;1:.6; ho. 1. àd. pum ; quemadmodum blafphemia pejus nihil. ureretur; accidit, ut, poftquam civis quidam pop. Parifinushujus poenze reatumincurriffet,mul- S. Aug.in XViil. Cum Deuslaudatur de bono opere P 46 tuo, laudasoperetuo Deum. Etcum blafphe- ti pro iliius abhac poena exemptione interce- . matur Deus de malo opere tuo, operetuo bla- dere:t, quem Rex juítus absque mifericordia Íphemas Deum. Itaque ad aurium exhorta- cauterizari praecepit in labiis ferro canden- tionem canta voce, corde ne fileas, vita ne ta- ti, in peccati fui memoriam fempiternam, & in aliorum exemplum. Non defuere qui- ceas. Siergo beneagis, & quando mandu- cas, & bibis, & refectionem corporis fumis dem muiti, etiam fecundum mundum fapi- 'entes viri, qui fan&um Regem velut nimis gratias agens Deo, cibus tunc & potus laudat crudelem & rigidum cenfurarent. At vero Deum. Si vero modum nature debituin im- Aoderatione voracititis excedas, & violen- fan&us Rex veriíffimum effe fciens, quod ait Chriftas: Beati efli, cum maledixerint vobis ho- tia te ingurgites, quantaslibet laudes lingua tua fonet, vita blafphemat. mines, €$. dixerint omne maluzm propter me, hanc fdeml.de XIX. Cum probrum jacitur in Principem, protulit regia majeftate fua dignam fenten- tiam, videlicet, quod defideraret potius fimi- civ.Deéi/ patrize bonum & utlem, nonne tanto eft in- €. 9. dignius, quanto a veritate remotius, & a vi- le cauterium fibi in labiis effe inuftum , &, quoad viveret, talem indecentiam fuftinere, ta ilius alienius? que izitur fupplicia fuffi- ciunt, cum Deo fit ifta tam nefaria, tam infi- dummodo hujusmodi perniciofum vitium de ? f regno fuo penitus tolleretur. glnis injuria illata Damnum. V. 'De Philippo, pariter Francize Rege, le- vinc, in vs- Ambrc XX. Immugiens terra in medio plebis fciue gimus, quod, quotiescunque aliquos in ta- fpec. hift, 'P- 8?0 bernis, vel etiam in bello milites blafphe- ?E Loinin ditur, aperitur in pro undo finus, abripiuntur noxii, & ita ab omnibus mundi hujus able- mias protuliffe audiebat , illos protinus fub- : CAss, ! gantur elementis, ut nec aerem hauítu, nec mergi jufferit , hancque legem in regno fuo ] coelum vifu, nec mare ta&u, nec terram con- perpetuo acinviolabiliter obfervari voluerit: ( taminarent fepulchro. Et de hoc edi&um, pofteris firmiter tenen- f dum, reliquit ante mortem. $ IV; " Vl. Anno 1509. accidit Argentinae, quod Manfi dif EXEMPLA EXTERNA. Senatus pro tribunali fedens judicium terre 3- ?« 17- f debuerit, quoad duos milites urbis praefi- Á N Fuga. diarios, quorum unus àrmus fuis guberna- m S. Michael Archangelus cum diabolo di- torem fuum graviter data opera offenderat, n5 90 Ep. Juda I. Cu alter vero enormes in Deum blafphemias *L Rlïn.a : [putans: altercaretur de. Moyfis corpore , non ef aufus judicium inferre blafphemie , Jed di- evomuerat; & quidem unus illorum pro fe h, n xit: [ncrepet te Dos,inur. . Ex quo Jofephus fuique liberatione habebat advocatos, al- ter vero neminem habebat, qui in ejus de- Manfi fic concludit, quod, fiis, qui coele- ftis militize Prisceps eft, pro divini honoris fenfionem os fuum aperiret. Pro illo ob fpe- 1:; de:enfione inimico Dei non fuit aufüs male- &atam fortitudinem optimi quique interce- dicere, qua fronte homo, viliffimus ille terrae debant, pro hoc nulli; Senatus prudens ra- verniculus, tantis a Deo beneficiis cumula- tus, violatorem Dei non meliori conditione g tus, eundem optimum Deum, cum tanto ho- effe, quam calumniatorem hominis , cauíae noris & reverentize ei debitae przejudicio ,. bla- cognitione, quibus oportuit, deman data, ubi blafphe- : Titulus XV II — Blafphemia. 227 blalphemiamhorrendam, licetabebrio, &e- anxietate animi & follicitudine dixiffe: La- lanf motze mentis homine admiffam cognovit, plus bora, quod omne peccatum de terra tua re- divinzé Majeftati, quam humanzegratize & in- üifc.,;, fmoveatur, maxime autem blafphemia. terceffioni tribuendum ratus, fupplicio capita- XI. Moyfes, licet alioqui mitiffimus, ubi Exod, 32. li, extra&ta per cervicem lingua, blafphemum tamen populus vitulum aureum adoravit, tam affecit. V fevere vindicavit, ut comminutum vitulum J florem. VII. Michael de Bar TO Navaræüs Ordinis Jl .de orig. eidem potandum dederit, imperaveritque, ut S. Jacobi nobilis Eques, de Rege fuo optime unusquisque occidat fratrem fuum, & ami- | hegref.l.5. meritus, femeltantum per vitam Dei publice J €. 0, cum, & proximum. . jurans, triginta & uno diebusin carcerem con- XII. Job, etfi ab uxore ad maledicendum S. Chryf, jecus fuit; cumque de gravi nimis poena, Deo graviter incitatus, potius tamen duxit, utorat. 5. qua mul&abatur, apud Regem conquereretur, loquitur S. Chryfoftomus, innumera perpeti Rex filium fuum fe ipfi in focium additurum mala, quam blafphemia tantorum malorum refpondit, qui catenarum pondus dimidiatum relaxationem confequi. .-cumipfo ferret, itaenim de fe meritum effe, ut Nuffn, A. .XIIL. Abbas Poemen docuit juvenem de Fab. co.5. qUil,l,g,[n libenter ipfumjuvare velit, hac vero inrenul- blafphemia tentatum itarefpondere: Vellem inDom. 18 Yit, D de , lamaliamgratificandirationem difpicere; ac quidem blafp pott Pent, Vetbis(ee hemare, fed non haþeq caufam proinde carcerem quidem in gratiam illius blafphemandi Deum. A Tiorum, nonnihil ornamentis apparari fecit, at vero XIV. B. Ludovicus Rex Francize, cum mul- £mil. 1.7, Vg compedes & catenas ab ipfo tollere renuit. H 434 T 1 3 P ne- nitor. s. Cyrill, ti peterent, ut Nobili cuidam poena b jb&.*k Franc. Alex, l.de VHL. Ezechias Rex; utpotea Deo magno- mi:xe ab eo decreta, fcilicet cauterii in fronte fide ad pereilluminatus, mox ut horrendam Senna- inurendi, remitteretur, refpondit: Ego para- Ànetd, E Tnheedof, Cherib blafphemiam audivit, cercam contra Myn, tus effem, & pro gratia reputarem, fi tale (i- lr ipfum obtinendam vi&oriam in manu fua fe gnum fronti meze inureretur, dummodo tale - habere exiftimavit, neque tam Hierofolymze Ícelus e regno meo extirparetur. ] . fortificationibus, munitionibus, viGualium, XV.. Robertus Francorum Rex in civitate Nic, Racr, annon?e, militumque fuorum generofitati in- Aurelianenfi pro pace regni orans, Chrifturm decif.3or. nixus eft, quam indubitatzefpei, quam de Deo afpectabilem habuit dicentem, non priuseum 'protinus concepit, qua futurum effe confidit, pacem in regno habiturum , . quam blafphe- quod Deus honorem ab inimico fuo Senna- miam & alia vitia notoria eregno eliminaffet. cherib enormi(fime laefum defenfurus effet , XVI. Joannes Hurtado Dominicanus, cum Engel g.im vindicando illatas fibi per blafphemiam gra- militem graviter blafphemantem audiviffet, Dom. tr. viffimas injurias. Unde S. Cyrillus Alexan- fic eumallocutus eft: Mentiris, maligne, Deus Poft Pent. drinusait: Convitia in Deum detorta zegerri- is non eft, qualem tu blafphemo ore fingis, me ferens Rex, eaque fi diffimularentur, ca- fed bonus eft, juftus & mifericors. Cumque piendze civitatiscaufam effe poffe, pie pruden- miles hoc dicto efferatus fertum ftringeret, terque confiderans, &fe nihilominus abipfo ]oannes in genua provolutus kþmvarty'xfii pal- blafphemarum vocum crimine exfolvere per- mam avide exfpe&abat. B cupiens, derepente coníciífa vefte in domum XVII. Imperator Juflinianus blafphemos Pzdag. Dei afcendit, precibusque, quibus potuit, irse morte ple&ti volebat; Rex Scotize impiamlin- Chril.p.r . divinzefe oppofuit: fciebat'enim, quod eoipfo, guam radicitus exfvindi. Argentoratenfis Ma- 6592 quo de illatis Deo injuriis intrinfecum cordis giftratus anno 1569. uni e preefidiariis militi- exterius teftaretur dolorem, divinamque ejus bus fuis, quod blafphemaffet, lin guam per cer- juftitiam ad injurias illas debite mulétandas vices extrahi juffit. imploraret, confequens futurum . elffet totius Vincit hoftilis exercitus infallibile exterminium. - Damnum. fyec, hf Lorin.in IX. Robertus Rex Franciae pacem publi- XVIII. L'S'enn'acherib Rex ob bïäfphemi-am A. Reg; rä. €. 24.Lev. cam in regnis fuis pro virium fuarum poffibi- in Deum jactam primo centum octoginta litate confervare fatagebat, eoque fine devo- quinque millia militum una no&te, Angelo tiffimas coram Crucifixo quodam preces ef- Dei percutiente, amifit; deindei fundebat. In procemio pragmaticze fanctio- liis fuis percuffus interiit. pfgmet a fi- nis narratur, quod Roberto Regi Francorum, XIX. Nicanoris lingua juffu Judee proeci-a Macch, "TR filio Capeti, in urbe Aurelia pro pace regni fa particulatim avibus devoranda expofita, & 15- v- 33* - fui oranti, Crucifixus non fine ingenti prodi- ;l n'l7' i ï manus contra domum fanétam omnipotentis Y gio, & ingenti miraculo refpondit: Non ha- Dei fufpenfa. biturum pacem in regno, donec bla XX. Herodes Rex a vermibus conífu extirparet. ] fphemias m- A& rs, Rayn. ad ptus: Antiochus vero miferabili & invifibili v. 22. .. X. Inannalibus ecclefiafticislegimus, quod plaga a Deo ob blafphemiam humiliatus in- ?: Macch, ann.1270. S. [ undovicus Rex vere chriftianiffimus inter v teriit. (n 9 [ m alia monita, quze filio fuo, qui.in regno fuc- XXI. Anno 1623. die no ha O&Gobris duo Mercur. ce(furus erat, fpecialiter commendata effe vo- adulterinze monetze cufores ad furcam dam- Gallic. luit, unumhocífuerit: Maxime autem nullum nati funt, quorum alter Catholicus cum ma- . Iai verbum blafphemize de Deo, five de San&is, gna afpicientium cedificatione obiit, alter ve- patiaris dici ab aliquo, quin vindi&ctam de eo ro hvereticus nomine Michael Thomas Huf- fieri facias. Et paulo poft vitze ejus hiftoria faye horrendas in Deum & ejus SS. Matrem ibidem num. 17. repetit, fanctum hunc Re- blafphemias cum effudiffet, efcala vix deje- gem eidem filio fuo.de novo, fingulari cum &us, fuüne ne minime quidem fracto, e furca z de- | R..J( Pat. Lohn. Bibl. Man. Tom. . 1 &Bii'z..iz'-othc'cæ Mamualis / Conciouatorue 22$ delabitur , capit& prorfus ab humeris , ac fi nem blafphemaffethzec ei apparens dixit : 'XNa- novacula abíciffum foret, excuffo, fola lingua li, quaelo, noliita lzedereanimam tuam: id- que tertia vice faciebat; cumautem ille ma- excepta, quze longa, infamis, & vifu horrida e trunco corporis pendebat, unde eidem fu- gis blafphemaret, meridie dormienti apparens nis iterum applicatus, truncumque corpus in iterum, nihilque dicens manus & pedes digi- atibulo iterum fufpenfum eft. tofignavit; quo fa&o ipfe vigilans manibus / $, Dam. XXIL S.Petrus Damianus fcribit, non pro- & pedibusfe truncatum reperit. . -ar. aæ;aa h, ep.2. cul Bononia duos commeffatores ad coenam XXXI. Baronius inannalibus refert, quod, B conveniffe , in qua cum alter gallinaceum pul- cum Conftantinopoli ex Arrianze fectze haere- 494« .54- lum diffecuiffet, alter, tam apte, inquit; hunc ticis, quiSS. Trinitatis jurati hoftes erant , u- flifor pullam divififti, ut neipfe quidem S. Petrusin- nus, .cuinomen Olympius , in balneo corpus 03i. 0f fuum abluens , impias contra eandem. & hor- tegrum nobis reftituere queat; imo nec Deus, fubjecit aiter; Qua blafphemia vix prolata rendas blafphemias evomuilfet, confeftim in Gallus ex jufculo vivus exiliens cantat, & a- rabiem a&tus: femetipfum unguibus miferabi- las excutiens multo jureblafphemos confper- liter dilaniarit, & paulo poft facrilegam ani- mam adinfernum transmiferit. git, ipfi vero lepra tacti, eandein etiam in po- Íteros trausfuderunt, qui in criminis a majo- XXXII. Alius quoque fcriptor memorabi- Ungaras jem quemdam cafum recenfet, qui in regno , inorit,' ribus patrati memoriam deinceps Eccletiae Hifpaniarum contigit circa quemdam , qui er.10.1n multis annis facti funt vectigales. - ? ? exn'ic. B. Greg. XXIII. S. Gregorius narrat, puerum quin- poftquam omnia, quze habebat, ludendo per- Symbolí, l, 4. dia!. didilfet, Deum inftanter rogavit, ut projactu- €. 18. quennem in patris gremio blafphemantem a a fua reparanda gratiam fuam impertiretur, daemone abreptum, nec unquam amplius con- S.Cyrill fpe&um effe. Simile quid S. Cyrillus narrat at vero, quia fortuna illi totaliter adverfante, Tredemb. in epi 4€ de puero duodecenni cum patre ludente, & ludus femper de malo devolvebatur in pejus, ] collat, mirac. pecüniis ludendo penitus amiffis, tandem ve- S. Hieronymum blafphemante. 4 8. Hier. : XXIV. Simonde Tornaco Dó &or Päriüen— ftes quoque fuas ejusdem ludi exponebat di- Cantipr. fis celeberrimus, cum publice dixiffet, tres Ícrimini, ac demum veftibus denudatus do- €. 48» mum repetiit, ibidemque affumptis armis, fuiffe impoftores, qui mundum fraudibus fuis fübjugarint, Moyfen, Chriftum, & Mahume- & conícenfo equo in forum concelfit, ubi co- tum, quorum primus Judzeos, alter Chriftia- ram multis alta voce exclamavit, & ait: Si quis eft amicus, & fidelis Dei, quidicat, Deum nos, tertius Turcas infatuarit, fubito everfis oculis, mugitum emittens, & per epilepfiam effealiquid, vadat, &fearmet, & congredia- elifusinterram, tertio die mifere obiit, nemi- tur mecum in nomine Dei fui, & ego ipfum oc- cidam fineDeo, & intelliget, quod nullus fit li, nem nifi concubinam nominare valens. - 8. Dam. XXV. Clericus quidam cum dixiffet, fal- Deus. .Ad quam propofitioném omnes qui- 1.2. ep.15. fam effe illam Chrifti fententiam: Omnis, qui dem exhorrelcentes, prze nimioftupore hzefe- re attoniti, nullus tamen ex oninibus erat, fe humiliat, exaltabitur: repente gladio per os inítar fulminis transfixus eft. qui deteftabile facinus iftud, ejusque invere- Specex. . XXVI. Aleator quidam cum per membra cundam temeritatem ei improperare aude- tet::fed cui non refpondit homo , protinus 43.3Pud Chrifti & Marize horrende juraffet, illico cor- Bufaeum inPanar.v. ruit, voceque terribili clamavit: Heu mifer, Deus refpondit, nam qui olim flagellaverat Blafph. quis es, qui me interficis? Et volotatus ali- Pharaonem, fe potentize fuze opponentem, qude. u QUE "sE É Fmpe$ J2 Res : non urfis & leonibus, fed ranis & mufcis ; im- 8 Detr d uantum humi tartaream animam efflavit. p mifit Deus huic vefano unam mufcam, licet iDamc» Poftea v ero in tergo reperta eft plaga recens ii 1s, horribili hiatu dehifcens, quafi fecuri facta. effet tempus hyemis, quae eum in facie ficin- XXVII. Mulier hzeretica in oppido Hol- vafit, & fic inter faciem & galeam fe oppo- fbid. 5. landize, cum in fumma difficultate pariens nens, aculeis fuis graviter illum lzefit, ita quod Deiparam Scropham appellaffet, mox divini- oportuitgaleam deponere, & ad terram proji- cere; at ubi mufca liberum habuitacceffum, tus punita, nigellas aliquot fucculas emor- 1 tuas enixa elt. fic eum in facie ferebat , quod fe defendere Stm.Virt. XXVIII. In Mediolanenfi provincia, cum non valens, de equo ad terram decidit, faciem o — - —— EE — .2 ^ 19 — — p verfus terram firmans, ut poffetfe tueria mu- 13.c.21.. juvenis quidam cum focio duellaturus, bla- fphemas in Dei Matrem voces protuliífet, eo fca, quze etiam ibi eum fortiterinvafit, nec Cyo m ipfo temporis articulo ab adverfario, lingua ceffavit,quousque publice blafphemiam,quam p j '& palato trans/offis, peremptus eft. ore profano protulerat, omnibus audientibus E-—— | — Gaulter. XXIX. Villanovae, cum anno 1613. Nota- cum cordis gemitu revocavit. 62c, 17. rius quidam publicus, Sacerdotes catholicos XXXIII. De.alio quoque blafpheriio Ye- Th.Cantía. fertur, quod, cum in villa quadam Terrae La- Prat.!. 2 pdos fepulturam catholico ritu peragentes ruden- apur. c.- - tibus afinis zequiparare folitus ; ipfe quoque boris, in regno Neapolitano fituatze, in die 49. $. 6. ad fepulchrum efferetur, magnus afinus co- fanCto Parafceves duo, quorum unus Chri- ftianus, alter Judzeus erat, taxillis luderent, " ha $$ 4 s5f« - loris fufci apparuit, circa mortui cadaver hor- p "- tendum in modum rudens, & fepulchrum a- & |udaeus magnam pecunize fummam per- m [ w] liquoties circumiens, & tandem, poftquam didiffet, hic Chriftum horrendum in modum blafphemare coeperit ,, cumque ludum repe- amicos ad domuin defuncti comitatus& effet, ex oculis evanefcens. tere volens, taxillos apprehendere niteretur, l Bredenb. XXX. In Pboenicia Mimus quidam erat, fübito nervi manuum ejus contracti fuerunt, modo ! €, 17 l3. collat. (3334nus nomine, qui, cum in theatro B. Virgi- quare magis ifldignratus, manibus hoc Gof - « Titulus XVLIIL Bloflemia. 229 contracis menfam luforiam in terram deji- ngriilïet, fitibundus equus , adkcopioi'äm .cere contendit, majori cum impetu blafphe- quemdam aquarum rivum perveniens, ut (ein mias contra Chriítum, ejusque fanctillimam At vero confeitim torrentem illum mergeret, fitimque fuam mi- j Matrem multiplicando ; tigaret, fraenum Clerico e manibus avulfit : fuper temerarium hunc hominem divina vin- l llle vero düm ea manu, qua fcutum tenebat, dicta animadvertere coepit, fiquidem fubver- cum jumento confligit; hoftilibus jaculis fa- At fis in capite oculis protinus in terram corruit l, Bar. TY ciem coactus exponit, & eccerepente gladius mortuus: Chriftianus collufor iilius pavore os ejus fulminis more transfigit, talique fine 3"494'&54. : j : nimio in amentiam verfus elanguit, & mife- - reprobus vitam fuam conclufit. Oquam con- $ .ram vitam morte mifera finivit. grue in illa pertulit corporis parte vindictam, In.hiftor. XXXIV. Inhiftoriis virorum illuftrium Of— qua nigri fellis in Dominum vomuerat bia- Oxd. Cif* dinis Ciftercien(is Abbas Gherebaldus quem- fphemian ; & cum Propheta de talibus di- dam inverecundum Beatiífim:e Virginis bla- [« cat: Filii hominum, dentes eorum arma €9 [agit- : fphematorem daemonis poteftati traditum i, €9 linguaeorum pladius acutus; quilinguam l ! fuiffe refert, qui idem infuper duri(lima pat- fuam, & dentes adverfus Deum gladii more fione divexatus atque di(tortus eft, ita ut ocu- vibravit, digne per eadem membra materia- iU lis everfis, & facietota enormiter intumefcen- o tei, | lis gladii poenas exfolvit. - : fer1oia te, linguam ardentem atque ejectamlongius XXXVIII. P. Hieremias Drexelius refert, prex t ab.ore porrigeret, qui cum ita fuiffetlongo & ^ enpic, quod, cum anno 158 1.in civitate Bituricenfi Phaeth. * horrendo tormento excruciatus, tandem mi- Elifabetha Blzeftina in die facratiffimi Corpo- c14. $.2. - Trbol ferabilem animam daemoniacis fpixitibus red- ris Chrifti una cum rmaarito fuo, matreitem & h didit, linguamque effrzenem, quam extraxe- ancilla, inecclefiam S. Severi filiolum fuum in z rat, nec in morte retraxit. Bredemb., ulnis deferens ingreffa fuiffet, quemdam ver- 5 XXXV. Dum poft demolitum quoddam in "bum Dei publice ex pulpito declamantem au- Q« l. collat, '€. 27. Flandria Ordinis S. Francifci monatterium, diens,eum deriferit; concione vero finita,dum j multee San&orum ftatuse igne conflagrante Parochus ejusdem loci facrum Miffze officium a | abfumerentur, unus illorum facrilegórum in exordiretur; ipfa ritus Miffze & czeremonias $, ' ftatuam quamdam S. Antonii incidens, pott- facras pari rifu profequens, dixit: Accedamus 0- quam variis illam contumeliis affeciffet, tan- propinquius, & fpectemus ftulti illius Presby- i demjn execranda haec verba prorupit: Si teri fü perítitiofas gefticulationes. Kt ecce, quam vimaaut virtutem habet, declaretur: & Ifiox utad altare propius acceffit, fubito velu- [* ecce protiaus ignis e ftatua illa egreffus, e dem viventem tótaliter combulfit. * UI?* $ tifulminata, fineulla pueruli, quem in ulnis portabat, lzefione, interram ad pedes guber- X Tbid. XXXVI. inejusdemlibri c. 29. & 3o. nar- natori$ civitatisillius concidit; Mater autem l d - ratur, quod, dum hazereticus quidam ejusdem illius, quse blafphemise confors fuerat, muta, e " Sancti ftatuam ad ignem comburendam de- nec fibi praefens, elata templo, ubi magnam jl portaret, eidem ludibriofe dixerit: Antoni, fanguinis copiam ex ore & naribus ejecit. Pe. | Antoni, tu quidem foles in mortale genus de- XXXIX. Refert quidam fcriptor, quod Al- Ap, Maná Qa« fzevire, eosque mifere uftulare, at ubi nunc vi- ". varado regio Hifpániarum Miniftro, in przelio difc.5. n.g üs res illae ? Et ecce fubito lingua illius pefte cum Xalifcze populis habito, mortuo, Beatrix at correpta elt, ac demum paulo poft cum tota de Cueva uxorillius inblafphemas voces eru- " familia fuaigne peftilentize confumptus eft. S. Petr. - perit, dicendo: Nullam in Deo effe omnipo- na Dam. c. 2, XXXVII.-B. Petrüs Damianus pariter de tentiam; Unde fubitanea quzedam tempeftag "a quodam impio, rixisque dedito Clerico refert, oborta, e vicino monte, diluvio quodam civi- H spi&. 15. quod, cum tempore diem & horam praefi- tatem a marito ipfius zedificatam inundavit, gnaffet, in qua cum quodam hofte fuo, qui quod przegrandia fecum a monte divulfa faxa 0 od nonnullas beneficii füi poffeffiones ufurpa- rapiensin domum, in qua blafphemiam illam, bat, manus conferere decreverat, acciderit, in cujus poenam univerfa civitas fübverfa re- j " quod mane Miffze audiendze affiftens, verba- maníit, evomuerat, ingenti cum impetu alli- que illa audiens: Omnir, qui fe exaltat , humi- 7fe fit, foloque tenus eandem fubvertit; quod ve- liabitur , €9 qui fe humiliat, exaltabitur; illico ro vel maxime ad propofitum noftrum facit, hic Clericus converfus in hanc vocem facrile- u eft, quod praefatus author fcribat, quod bla- [ gam protervus eruperit: Hzec fententia vera fphema hzec mulier imminentem domus fuze non eít, nam fiego me meis adverfariis humi- , ruinam videns, faniori exinde men'e conce- if u$ liter inclinaffem, hodie tot poffeffionum co- pta, precibus malum, quod imminebat, a do- pias, atque clientum non haberem; cumque mo fua avertere quidem conabatur, fedincaf- in eodem locó ab adveríario Clerici miífus . fum, fiquidem diluviumraptata fecum faxain o " h Cinte yg(,l.?» nuntius, alterum de Clerici propofito infor- " domumillidens, eandem oppreffit, totamque .'ap"[,n'c' P À maturus, przefens adeffet, hancque a Clerico civitatem momento evertit, h.e 9^ ] prolatam blafphemiam ei, a quo miffus fue- f 4 XL. NarratDrexelius, quod Batavi, poft- Drex. 1. c, rat, referret, mox ille plaudens in Domino quam facellum B. Virginis Sichemienfis de-C.6. $. 5. nt, lzetus efficitur, atque ad fpem procul dubio ob- e praedati fuerunt, duas deinceps valde przeci- tinendze victorize milites cohortatur. Pridie puasamiferint civitates, Oftendam nimirum 1f vero, quam manus conferturi ad invicem e- e & Bredam; multaque alia infaufta & funefta rant,Deus blafphemum iftum caítigàre volens, illis acciderint; Et quidem hocloco filerinon uf jumentum ejus quemdam falis modium in via debet, quod ex przedonum illorum numero u- Y nus fuerit, quie r ludi- ll Qp obvium habere permifit wisn us avideab- * qurcwee infidens pe NY briunx ÜX 430 Bibltothece AMMauualis ,Concionatariæ' tamenacircumftantibus coeïcitus,&ne deine brium dicit: Eja Maria, nunc miracula facien* : di tempus adeft, fi potes, huic equo meo vifum ceps ipfum lzedere poffet, videreturque, num refüituas; quibus verbis di&tis, equo quidem infirmus ad faniorem rediturus eífet mentem, *s oculorum lumen reftitutum fuit, ipfe autem caveze inclufus füit; Interea blafphemus ille blafphemus praedo penitus excoecatus reman- deiperatus & obftinatus mortuus eft: cumque (1; fua catto reftitueretur libertas, ex hofpitali ad fit, in multam criminis, quo Deiparam Virgi- nem ipfe deriferat. agrum properavit,inquem cadaverimpiiillius Euf apud XLI. Eufebius in hiftoria ecclefiaftica Ma- projectum fueratjibique clamoribus & ejulati- . Manfi di£. ximiani Imperatoris odium, quo Chriftianos busaéra replens, tandem & ipfe mortuus eft. $O. n, I5. Praf.ï-'lo-' profequebatur, tantum fuiffe refert, ut multas XLIII. In partibus Vafconize duo laniones l adverfus Chriftum componi fecerit blafphe- in blafphemiis quotidianis habituati, Corpus rum p. £. l. .c.6.' mias, easdemque fcholarum didafcalis feu lu- Chrifti frequenter per diem ex contemptu no- dimagiftris dari & diítribui praeceperit, ut minare confüeverunt, cumque ambo die qua- Ícholares easdem edoGi, ad majus fidei noftrae dam a fuisinimicis ad mortem usque fauciati H ludibrium per vicos & plateas publicas decan- effent, omnes regionis illius canes certatim ad tarent, ut tanto firmius tenerze illius aetatis eos accurrentes, utrumque agre[fi, corpora il- menti & memoriz imprimerentur: At vero lorum dilaniarunt, &in if ferunt. minutas partes difcer- per fzevam adeo peftilentiam punitusfuit, ut f inortuorum cadavera ob nimiamillorum mul- XLIV. In alio quodam fcriptore legimus, Czfar, titudinem infepulta remanferint, ita tamen, quod, cum exduobusluforibusunus, quifua Witerb, f if quod nullus Chriftianorum eadem infe&us ludendo perdiderat, varias contra Deum bla-L7-C€44» fuerit. Ipfe quoque Imperator oculorum lu- fphemias effutiiffet, collufor id ipfum audiens mine orbatus, & rabie plenus, caput fuum co- ei dixerit, quod modum efficaciter blafphe- lumnze fzepius valideque allidens , totus de- mandiignoraret ; ac proindeipfum docere vo- fperatus necem fibimet ipfi intulit. lens, horrendas contra Deum & fanGiffimam . "Manfi dif, XLIL. Ludovicus Epifc. Tudenfis refert, E.- ejus Matrem evomueritblafphemias: Etecce ïä n.n.gf liam, qui S. Francifco in Generalatu Ordinis fubito vox quzedam audita fuit,haec verba arti- Minorurm fucceffit, fequentem cafum retuliffe, culate pronuntians: Ha&enusillatam mihi in- qui Laudzereveraaccidit; Ibinamquein ho- juriam ditfimulavi, at vero nunc,quia de hono- fpitali quodam hzereticus quidam, licetigno- re Matris mez agitur, vindi&tam differre ne- tus,ad mortem usqueinfirmabatur,quem pró* queo, & confeftim in eodem locoabinvifibili (i indeSacerdos,ut facro Íe viatico armaret, hor- manuferro transfoffus animam exhalavit. tatusfuit, cui hzereticus cum fufpiriis refpon- XLV. Ineadem hiftoria de Nobili quodamTbid.1.4.- U dit: Ecquis dabitmihi Corpus Chrifti, ut acci- legitur, quod, dumlongo temporea?rem quo-c. 21. N piam &adorem; CuiSacerdos, Sacellanum tidie turbari, novamque imminere tempefta- illud confeftim allaturum effe, refpondit: Cui tem vidiffet, impatiens & furore plenus dixe- [ infirmusreplicavit: Apagefis, Presbyternon rit: Eccedenovo ifte diabolus fe proderein- ll defertCorpus dominicum,fed panem noftrum. cipit. Quivix blafphemum hoc Yerbum finie- fé Etecce eodem, quohaec dicebat, momento, rat, cum ecce filius ejus inter manus nutricis cattus quidam, qui alias cicur & domefticus pofitus fulminis fagitta percuffus interiit, nu- te fuerat, ingulam temerarii illiusinfilivit, den- trice prorfusillaefa permanente. Eodem ful- tibusque & unguibus illum mifere difcerpere mine quzedam ejus zedificia conquaffata cor- copit, adeo, utfumma cum difficultate cat- ruerunt, omniaque e fi jus armenta , & ovium * tumiftumabilloavellere poffent. Quo mira- greges difparuerunt. p culo circumftantes animati , infirmo enixe co- XLVI. Non procul a celebri quadam Gal- Th .Biane.n lt nati funt perfuadere, ut Chrifti in hoc Sacra- liarum urbe degebat vir magnee Nobilitatis,in milite eroífo mento przefentiam crederet, fuamque hzerefin fed fceleribus infamis, neque contentus peje- £? Ti deteftans abjuraret, eo vel maxime, quodjam rare, idemliberos docebat. Provocatusa viro 2 0.3- fe oculis confpexiffet, qualiter fe beftiola ifta ad nobili, cum alacriter cum eo congrederetur, g infultum in communem fui & ipfius Creato- lethale vulnus accepit. Uxor ejus perquam remabipfotemeredictum, vindicandum, ar- pia mox virum religiofum acciri curat, qui P & maffet : Quibusille,cattum illum utique antea mariti confeffionem audiat (fuit is ipfe rei m ferocem & rabidum fuiífe, refpondit: Ubi vero totius oculatus teftis) fed is ab vegro aliud d ab illisrei veritatem percepiffet, quod fcilicet nihil audiit, nifi blafphemias, juramenta & execrationes. tà nunquam ferociiffet, quin potius hactenus . Cumque nihil efficere fe vi- s femper unicuique familiaris & blandus exi- deret, cum focio in proximüm conclave fe- l ftens, hancfuam ferociam & rabiem, tanquam cedit, & per horae quadrantem pro mifero Yi illo Deum orat. inftrumentum ab ultrice divina juftitia affum- Interea audit clamorem in tà ptum exercuit,infirmus etiamnum licet, in fua cubiculo, & inter vociferationes & ejulatus contumacia perfeverans, fubticuit: cum vero has voces interruptas: Pater, Pater, mife- I Sacerdos paulo poft ad eum accedens , horta- ricordia! Adeft Pater, & videt hominem fu- retur eum,ut fe ad faniorem fidem converteret, riis & horrendis convulfionibus agitatum. In- Q ille vero de novo blafphemaret, &in Sacerdo- terrogatus, quid vellet, refpondit verbis con- en— f tis faciem confpueret, cattusille protinus re- cifis: Video ante me fcripturam: Pater le- verfus, eum utantea, crudeliterinvafit, ungui- gere fcripturam jubet, quam femimortua & a I busque atrociter in collo & facie difcerpfit, languente voce protulit; & erat: Dum tem- ) qus habemus, operemur bonuta. 'Tum Pater fum- eumquequafi ad morj:is anguítias reduxit: qui pto à) Eiz:lu/s XPHL - Blafphemia. 251 : þto Cru«:iäko, lacrymis plenus in collum & num illapfi, corpus abripuerunt, &per cami- poftea pedes zegri ruit: eum amplexatar, orat, num regreili corpus abitulerunt, nullarealia obteítatur, ut confitertvelit, Deiin obitinatos de herorelicta, quam linteamine, cuiinfutus juftitiam,in peenitentes mi(ericordiam ob ocue erat. Paterprope exanimatus eft hoc nuntio, 3 | losponit; przeftare, ferio tandem, quam nun- acrobura Deoexpoftulavit: acreverfus ad ar- quam refipifcere. Ubi Pater mite refpontum cem, reperitomnia, ütiin via audierat, & lin- 3 accepit, fpem falutis concepit, voluitquein eo, teum fuper culcitram ftramineam ; daemones | actum contritionis elicere; multaineamrem ex linteo foramen pugni magnitudine íecere, SPrit Hss prolocutus. . Atille, Pater, inquitvoceconci- ut inde cadaver auferrent: Tamque tetrum fa, & oculis dolore quocunque plenis: Àh Pa- foetorem polt fe reliquerein cubili, ut nefortif- 'Srum b ) L II C. 6. ter! quid cogitas de contritione? e centum fimis quidem tolerabilis effet, quin illico pe- millibus vix quatuor ad eam mortales pertin- demreferrent. Interea Pater viduam viditad l gere poffunt. Pater, cum oftenderet, facile id Crucifixi pedes proftratam, oculis in coelum ope Dei fieri poffe, cum neque blandis verbis, levatis, adeo defolatam,ut vocem ab ea elicere i non poffet : & pro illa Chriftum inibi e crüce * nec minis Dei Judicis quidquam efficeret, ite- ï rüm in proximum conclave fe contulit, & co- pendentem precatus, eidem valedixit, &ipfe ram B. Virginisimagine fe proftravit, fubinde moerore plenus, itaqueíractus, ut quindecim segerinmagnum deliquium incidit,ut coactus dies prae languore zegrefceret. Uxor autem 3 Cefir, füerit aliquid medicamenti fumere,quod vires proba coepitmature penitusque res mundi ab- a Viterb, M reftauraret. Interim zeger ad mortem fefünat, jicere, negotiisque compofitis, acliberis duo- intus computrefcit, vexaturinfomnia, infefta- bus adhuc admiodum teneris (qui intra paucos $ d turfomniis, &iterum auditur inftar rabidi vo- menfes mortuifunt) intutorum manus tradi- ciferari: Pater, mi Pater, mifericordia! Redit tis, eodem adhuc anno religioni Vifitatae B. Pater, & inftar canis fpumantem reperit, jam Virginis feadjunxit. Adanni finem feralis fuit vultum hominis damnati prae fe ferentem. dies mortui anniverfarius; nam eodem die,qui ( Quem zeger quidem inclamat, fed cum ejula- eít a morteannuus , eadem hora & momento, (]e tu, blafphemiis, & omnisimpietatis phrafi. Pa- quo anno prioreimpiamanimam efflavit, tam [j* terillumanimat, fupereffe adhuc locum poeni- horribili fragorefulmen in ejus cubileirruit, ut tentiz & venia. Cuiille, non hoc agitur, ve- turres corruerent, & muri minutim confra&i e- lutfurensloquitur: Iterum fcripturam video, peraeravolarent. Totadeniquearx ita in vo- cum tamen & Pater & conjux nil viderent. raginem fubfedit, utne veítigium quidem ejus Tuncvoceraucalegit: Qáaretisme, €9 nonin- fuperfit, & nunclocus fit carribus paffim per- Mdl venittit, Hic Pater zelum fuum & minas inten- vius, neque deexecrabili homine aliud monu- p«2 dit, fpem & lenitatem admifcens. At seger: mentumreftat, quàm ejus apud inferos corpus Non moriar, clamat cam rabie & dentium ttri- &anima. Contigit hzec tragoedia 15. Octobr. " dore, vulnus non eft mortale, injuriam face- 1653. quam vidit, & fua manu confignavit vir remgenerofze menti,& commilitones jure pof- ille Religiofus, qui ad eum evocatus erat. ( fént meam timiditatem criminari, ac dicere, XLVII. P. Hieremias Drexelius refert, Drex, tn. Is me mortis metu confe(fum effe. Igitur Pater quod anno 1583. Novefii in Dicecefi Colonien- 'haeth fi mulier quzedam hzeretica, fed occuita , in- []a tertiajam vice fecedit, plane confternatus, & C I4. 5*?* | ] inox iterum horrendos clamores execrandi terrogata, cur cum aliis non frequentaret ec- i hominisaudit. Accurrit, hortaturadcontef- clefiam, & officia divina? per ludibrium re- fionem. Cuizger: Noneítjam tempus am- fponderit: adeo alta & füblimis eft illius fa- plius: diabolus ingens volumen meorum fce- brica, utdeillius ruina vixin ea fecuri effe pof- -T. lJerum mihi oftendit, jam fentio ejus fzevitiem, fimus : Accidit autem eodem tempore, ut 'S n mültC & uncoes, qui vifcera mihi evellunt. Habuit ibidem monafterium quoddam Religioforum nuüctantum adhuc virium, ut diceret,tertiam ; generofo extra urbis moenia fitum dirueretur , alibi in f0 .e- 1.20 c';' fe fcripturam videre (quam ipfe vidit folus) le- urbefitu quodam commodiori & fecuriori re- If gitigitur & hanc,fedhorribili cum clamore: In azedificandum, quod praedi&a videns mulier, eccato ve[Iro oriemini. F.o momento, quo hzec ex petulantia quadam haeretica, fe gaudere, edixit, füapremum agonem adiit, fremuit, tre- dixit, quod adillud usque tempus vitam fuam lul ( jnuit & ftridit dentibus, modo proríus horren- produxiffet,quo Papiftarum ecclefias devafta- do: Etinterinauditosterroresimmane vocife- ri, &folotenus everti videreliceret; & ecce, ud ratus, infelicem animam orcotransmifit. Eo- dum praedictam monatterii demolitionem ju- dem tempore corpus apparuit tam terribile,ut cundo vultu fpe&tat, columna quaedam in ip- Yi« (s vix alicujus hominis formam retineret. Ver- fam collapfa eandem oppreffit,& totaliter con- mes ex omni parte cadaveris fcaturiebant, trivit, aliis adftantibus nequicquam lzefis. 21'0 tanto cum fcetore, ut nemo eum poffet perfer- XLVIIL In annalibus ecclefiafticis , ex Ann.eccl, Jn re, preter duos agreftes, qui ad eum fepelien- Thoma Waldenfi Carmelitano, oculato tefte, 321.1396. i dum in cubiculorelinquebautur. Pater poft- refertur, quod jam memoratus przeclarus Ec- ^* 7 le- quam confolatus eft viduam, ut potuit, ex arce clefize & fidei pugil propriis oculis quemdam [ egreditur, mortuo fimilis. Cumquein via ea viderit hzereticum, qui, cum veram & realem [n fecum volvit, quae gefta funt, vocem audit fe Chriíti in fanctiffimo Altaris Sacramento prze- J appellantem, videtqueex arce hominem for- fentiam credere nollet, ab Epifcopo illum re- le- midine plenum adfe adventare, qui ait: Ah verenter adorare juffus, dixerit: Vere dignior Pater, revertere quantocyus, diaboli herum eft aranearevereri. Dicitque praefatus Wal- Jj/ d athe- abftulerunt: duo moloffi nigerrimi per cami- denfis, qui idipfum Londini in ecclefia c m- drali pte 232 Bibliothecd Manualis Conciouatoric drali S.Pauli vidit, quod,l dum Archiepifcopus rent, ejusk caufam armis tuerentur : fe vero cze- Cantuarienlis ipfum ad faniorem fidem ap- fis omnibus demonftraturum , nullum Deum p r effe. Tum Deus unam in illum velpam mifit, prehendendam, fruftra & incaffum hortare- 'pül. 1.7- tur, divinajuftitia vindex debitum huicteme- quze per galeam illapfa ejus vultam aculeo du paffim confixit: donec tandem gemebundus rario homini immiferit fupplicium ; nam fta- tim de alto culmine te&i defcendens ingens fateretur, Deum effe juftum commiffi fceleris $, hf & horrenda vifu aranea ad os blafphemi per- ult.c)ræm. (upEIM x venit, & dum loqueretur, utintraret per pol- $. V. lutalabia, follicite procuravit, & multorum EXEMPLA DOMESTICA. manibus vix potuit prohiberi. UndeEpiíco- Fuga bla[phemig. feroli pus occafione hac ufus, hanc divinae juftitize Promph [ol enatius dicere folebat, fi Deusipfum intift, Soc. debliph demonítrationem populo manife(tavit; Nec L. inferno collocaret, nihil fibi acerbius fo- P. 1. . 16. mora, qui pretiofiffimze carni Agni przeelegit n e araneam, peccatricem carnem fuam flammis re, quam audire blafphemiasin Deum. 4 * lL S. Franciícus Xaverius fcripfit in qua-L, z. ep 7«- devorandam amifit. Bar. anno XLIX. Refert Baronius de Libanio Sophi- dam epiftola: Toedet me interdum vivere, ac dpst. fatius effe arbitror pro religione inortem op- 1968 363' 2-3?: (14 , qui S. Gregorii Nazianzeni magifter fuit, de quo etiam Theodoretus lib. 3. c. 18. fcribit, petere, quam in tot tantisque divini Numinis " con;umeliis vivere. quod Juliani apoftatze amicus & fe&ator exi- ftens, Chriftianorum quemdam fibi tamiliari- v VE . ter notum per ludibrium, quid filius 'abri, id | " SIMILITUDINES. . i et, Chriftusfaceret, interrogarit; cui illeid, quod poftea revera accidit, protinus refpon- - Qualitas. dit, videlicet: Deus hujus univerfi Creator, cut filius, qui a patris przeceptis deviat;Lang. in 'I.Si quem tu per ludibrium fabri filium appellas, minus peccat, quam qui in aciem ei pro- ''olyanth. e ]ulianoferetrum , in quo mox moriturus col- terverepugnat, ita contra Deum gravius pec- * Pet, l um locabitur, fabricat; fatumque eft, ut paulo cat, qui blafphemiam velíacrilegium commit- polt Julianum peflima morte defunttum fuiffe tit, quam qui humanitus delinquit. tt, tr, impetu & Fab.cone, | C. ll nuntiaretur; nam ex vulnerelethifero, quoab . Sicut olla, quae cum magno D hementer fe 3. inDom, invifibili manu fauciatus fuerat, effluentem ardore furfum aquas projicit, ve 8 ft fanguinem vola manus excipiens, coelum ver- fücceníam effe oitendit; ita grandis inDeum Pe nt n s fus projecit, ad ultimum usque fpiritum bla- odii fignum eft, bla fphemiam inipfum furfum X fphema voce dicendo: Viciíti Galibee! . projicere. $deur Th.Canü—- Damnum. $n prat. 1. 2. L. Thomas Cantipratenfis reiert, quod, dum Lovaniiin Brabantia civis quidam timo- II Sicutjaculum,lü infolidum aliquod ce- ptutarch, 414 Ápum v. tatz confícientize mane in die Veneris fancto [II. €.29 $.9. ciderit, nonnunquam in mittentem retorque-in motal,. 1—0. adtemplum properans, ante tabernam quam- tur, ita convitiumin fortem & confítantem vi- dam trànfeundo, diffolutcs juvenes quosdam rum tortum recidit in convitium facientem ; audiret ludentes, Deumque enormiter bla- Et quidem fi id ipfum in hominibus virtuofis fphemantes, viderit pariter in platea, quam locum habet, quanto magis in Deo; ac proin- pertranfibat, multos homines . ex compallio- de David cum dixiffet (Pfal. 72.9.) Po[uerunt ne miferabilis cujusdam hominis graviter fdu- incalum oi fuum, immediate fübdit: Ef lingua ciati, ignoti tamen, amare plorantes: cumque eorum tranfivit inerra. i L $Cvf circuimftantes, quisnam crimen illud commif- « V.. Sicut qui lapi dem furfum jaculatur,sJChryg bon.a d fiffet, fcifcitaretur, refponderunt, id a juveni- AUQ, corpus cceleíte non attingere, redum lacera- ho. 3. de bus illis petulantibus, Deumque in taberna re poteft, plagam autem fuo capite excipit, Ea LÀ fine iutermiffione blafphemantibus fuiffe pa- cum lapis eodem, unde jaculatus eft, redeat, tratum, ad quos proinde ingreffus, execrabi- ita qui beatam illam blafphemat fubítantiam, le hoc facinus acerrimeillis improperavit, qui utnunquam offendere eam poteft, cum longe $ Ephr, tamen id a fe minime fa&um effe, conitanter VT alfeverarunt , falfamque hanc de illis conce- potior atque excelfior fit , quam ut affici ali- quo poffit detrimento ; fic ferrum adverfus ptam opinionem efficacibus rationibus a fe animam fuam acuit & parat, cum fe ingratumn nifi funt propulfare, utpote qui nec verbis, nec fa&is illi homini faucio moleftiam ullam þomino bene merenti exhibet. intuliffent; quia vero egreffi, ut vulneratum M 6 M. hunc hominem viderent, & criminis autho- MOTIV A. rem ab eo explorarent, ipfum difparuiffe in- venerunt: Converíi finguli ad fe iplos ani- Ald fugiendam bla[phemiam. madverterunt , blafphemiis fuis rurlus Chri- T. Quiaper hoc vitium non creata aliqua res, uti S. Ephr. fitin furto, homicidio, adulterio, Jed ip/a D;i P'aren-as ftum Dominum contumeliis affecum, rurfus improperiis cruciatum. majeftas in [eip[a leditur. ÜndeS. Ephrem, de- Fanï. Ze- Li. In Hifpania quidam, quod taxillis in- fineinquit,o homo,blafphemare,ne forteidem fermo, quem condemnas, fiat flamma in ore DtCivit, in verme hentn-t feliciter luderet, & poft opem etiam Dei in- Uei ( $ conicient, VO C2 tam nihil proficeret, tandem furens, domi tuo, & tuam linguam comburat. Nam fi homo c.1.5.: galeam, loricam & arma fumit, & confcenfo homini pugnam fufcitans, etiam pace jam a- laäo equo, in forum provolans omnes & fingulos &a, incorfpettum eius prodire erübefcit, quo- cras illic provpcat, ut, fi quem Deum effe crede- modo tu hodie in mundo conftitutus, fi trie ïïtulus XFTI11 Bla/þhe?nia. Leud Ll 33 tribunali ipfius pi'æi'entandu*s,' audes talia elo- igitur fupplicia fufficiunt, cum Deo fit ifta ) ui? & non metuis,ne forte iguis defcendat de tam nefaria, tam infignis injuria? S. Hier. in coelo, & devorette? CerteS. Hieronymas di- lL. Metus pona temporalir a feip[o infligenda : Ann. fol, apoll2. Gereau À f us eft,nihil horribilius effe blafphemia, Sic militi cuipiam fuafit quidam Pater S.]., ut 1594 E &. LI . quae ponitin excelfum osfuum,. Omne quippe toties terram ofcularetur, quoties in blafphe- peccatum b:afphemia levius eft. miam prorupiffet; quod dum facit miles, glo- S. Aug. II Quia Chriflumip[um flagellat iterumac cru- bus plumbeus,qui fine dubioipfum ftantem oc- fuperlo. cifigit; fic enim S. Auguítinus aperte teftatus cidiffet, praetervolavit, nec damnum aliud, eitdicens : Flagellatus eft Chriítus flagellis u- quam levei thoracis aduftionem intulit. dxorum, fed non minus flagellatur flagellis 'Herold./in ILI. - Beneficiorum a. Deo acceptorum gondera- Buteus 18 rompt., falforum Chriftianorum; unde graviter ali- tio: nemoliquidem efttam impius, qui amico l'anar. V. DA Soc. , quando vulseratusante hofpitium jacere a vi- fuo & benefactori maledicat, cam & beftize fe- blaiph. -D1l 1 de blafph. rociffimze minimo beneficio manfuefiant. D 1. 08 to quopiam fancto deprehenfus eít, quseíitus- que, quistam graviter eum vulneraffet, fe ab IV. Cito refifiere tentationi bla[phemim : Ita B. S. Clim. FhLmz adolefcentibus in hofpitio blafph N ]oannes Climacus fuafit, dicens : Qui blafphe- grad. 23. emantib us fic ( tra&atum fuiffe refpondit. ' miz fpiritufe perturbarifentit, atque ab eoli- Apot. 16. Ill Quia disbolo €? damnatis hoc vitium pro- berari cupit, pro certo habeat, nonfuam ani- V9 6 I$: prium efi juxtatllud Apocalypfis: /Eftuaverunt mam hujasmodi tentationum effe caufam, fed V. 9. asss homines zeftu magno, & blafphemaverunt no- impurum illum fpiritum, qui aliquando D mi- n Dei. Etde diabolo: Aperuit os fuum no dixit: Hsec omnia tibi dabo, fi proci à ens (Draco infernalis) ia blafphemias ad Deum, adoraverisme. Idcirco nos quoque contem- blafphemare nomen ejus, & tabernaculum e- nentes ipfum, & quze ab illo dicuntur, nihil ze- jus, & eos, quiin ceelis habitant; hinc S.Chry- ftimantes, fecuri & intrepidi dicamus: Vade foftomus linguam vehiculum diaboli appellat, bLng,in poft me fatana; fermo autem dolusque tuus j- Folyanth, quoblafphemiis onerato contr j5 a De um invehi- in caput tuum convertetur , & in verticem , 1. tur. DL tuum- blafphemia tua defcendet in praefenti, Perald. in IV. Quianihil magi ; dedecet Chrijliaäo:, quam " &in futuro faeculo. Qui proeter hunc modum fumim. vir- bla[phemia; Quemadmodum enim, inquit re- adverfus blafphemize fpiritum pugnare vult, UrU9- &e GuilielmusPerald C€,1 us, blafphenii, filii iiabo- is ei fimilis eít, qui manibus fuis coru(catio- A Fab.cont, liea cantica difcuntin mundo, qu:e canant in nem continere nititur. 3 inDun 1j,jof inferno; ita filii Dei divinis laudibus aífueti V. Patri fuo [pirituali aperire teutationem : S.Clim.ib, : Jent, 3 eos pfalmos addifcunt in terris, quos canta- Sic Monachus illeapud S. Climacum exemplo j buntin coelis. ÀN $. Benar- fuo docuit, qui cum viginti annis fruftra jeju« V. Quia Deus Genitor nofler efí: quod fi e- niis & vigiliis fpiritum blafphemize fugare ftu- din,tr.r. - nim honor & reverentia erga proprios geni- duiffet,tandem fcriptam in charta tentationem &eDotardh fe.41. a.3. C, 1 tores, adeo unicuique homini ab ormni lege, fancto cuidam feni in faciem proftratus, nec ?-ïnmm ) naturali, pofitiva, humana & divina, fub gra- illum intueri valens obtulit, quam ut legit fe- l* viffimis peenis praecipitur, quanto magis u- nior, fubridens, fratremque erigens, dixit: Ü numquemque urgere debet reverentia erga il- Pone, fili, manumtuam fuper oculum meum. Ó lumPatrem, exquo omnis paternitas in coelo Quod cum feciffet, ait illi fenior: Super col- &interranominatur? EHocícelus eftin coele- lum meum, o Frater, fithoc peccatum. Tu au- j ftem Patrem , & ideo dignum 2aeterna morte. tem id obferva, utfloccipendasillud, & nihil u Qui zualedixerit patri €8 matri, morte moriatur. eeftimes. Quibus verbis ita roboratus eft Fra- S.Chryf. . VI. Quia Deus pracepit, ut inimicos tuos dili- hom.3. de ter, ut nonante fenis cella excederet, quïani t Cf Lazaro. gar: tu vero Deum te àmantem averfaris? hujusmodi morbus evanefceret. . 2^h0, , 06 Deus juffit, ut convitiis infe&tantibus benigne VI. Spes pramii propter f[agam blafgh m con- Engelg in t patuta ; loquaris, maledicentibus benedicas? tu vero ferendi ; ita correttus eft miles ad urbem Often- r.2. Panth, [e, e At- i 4lli benefacienti, & tui curam agenti maledi- dàm, qui adeo blafphemiis affuetus erat, utad f ü d " cis, cum nulla inrel»efus fis ? s fingula verbaiteraret; monitus fzepe dicebat, $. Ephr. ViI. Q u ufuita roboratam eam confuetudinem, ut.de- 79 4 $ a idem Deus tot nobis beneficia contu- . l- Parzn.A1. lii; Unde Ephrem ficloquitur: Quousque difcere nequiret. Tandeminopia preffus fti- h tandem exacerbamus eum , qui tanta nobis pem petiit ab uno a Patribus noftris caftrenfi- bona donavit? . Qui pulverem e terra capiens bus, qui folitus erat eam egenis militibus prze- formavit hominem, & fpiravitin eum fpiritum bere. Aureumilli nummum Pater promittit, vitzee? Quicuncta fubjecit fub pedibus fuis, & fi per horam fe fequatur, caftra & ftationes mi- nos dormientes cuftodit, & excitatos protegit, litum luftrando, citra juramentum: acceptat & efurientes nutrit, & nudos veftit, pufillani- conditionem: Dum per tranfennam a fociis mes confolatur, corripit & miferetur, qui e- varie lacceffitur, irritatur. Sacerdos praeit,au- reumilli ad hos infultus oftendens. Res mira! tiam filium fuum unigenitum pro omnium vi- ] T2 ta tradidit. folus confpe&us & fpes aurei ita hominem J i Ddl . VIII. coepit, ut confuetudinem omnino fuperarit. MEDIA. IX. De Civit, L Metu: pgaum mternz : de qua locutus eft ASCETICA. ( Bei c. 9. * S. Auguftinus, dum dixit: Cum pro- I.[nprimis noffe debet Afceta, quando bla- ) brum jacitur in Principem patrize bonum ac Jphemia per San&or aut alias creaturas com- a- utilem, nonne tanto eft indignius, quarto a mittatur . id quod S. Thomas fequentibus verbis oftendit: Sanéti ex vi fui ftatus habent veritate remotius, & a vitailiiusalienius? quae i$ R. P Lohn. Bibl. llan. Toim. £. Gg quafi ll exy & Bibliothece Manualis Comz'o:mtorfæw 34 quafi intrini'ecam habitudinem ad Deum, & quia, utHugo Vi&orinus ait, hoe malum nihil Bertardie - v ín fe habet excufationis, nonmeretur habere no l. e ideo fi contumelia afficiantur, injuria tranfit Citatut, — " in Deum ipfum;: etiamfi hoc formaliter non executionem remiífionis. Ubinotanda eft di- &io illa, executionem remiffionis; quia tamet- intendatur,velilla habitudo expreffe non con- fideretur, ficut confiderari poffet, & deberet. fi Deus nonnunquam adplacandum; conce- dendamque ei commiffarum in fe culparum S.Thom, Unde S. Thomas ait:. Sicut Deus in Sancts 2.2.q 76-.ï fuis laudatur, in quantum laudantur opera, remiífionem promptus effet, jufto tamen judi- cio fuo permittit, ne blafphemus prompta hac 8 2/. quze Deusin Sanüis efficit, ita & blafphemia, Maf[, ;' quze fit in Sanctos, ex confequenti in Deum ejus voluntate utatur, quin potius ad recidi- U vam fübito redeat. S. Bernardinus quemdam redundat. Quia vero objicere quis poffet, pa- ri ratione futuram effe blafphemiam , fi quis textumS. Joannis adducit, dicens: in Spiri- tum blafphemia nonremittitur , ideo vocatut contumeliam aliquam proferat contra quam- visaliam creaturam, ideo cum eodem S. Tho- peccatum ad mortem ; Unde 1. Joan. 5. dici- tur: Ef peccatum ad mortem, nondico, ut proco marefpondetur: Maledicere rebus irrationa- quit roget , id eft, quilibet, quia neceffe eft, ut "d libus,in quantum funt creaturæ,e[ïe peccatum magni meriti fit, qui hujus fceleris remiffio- blafphemize. $. Bernar- li. Noffed ebet, unde oriatur gravitas blafpbe- nem impetrare valet, cujus ratio eit, quia tanta ccecitate obtenebratur mens talis, ma- din.t.1.fe. sij;z, quod S. Bernardinus fic oftendit : Inom- 4/:9- CX pibusaliispeccatis, quze fiunt maxime contra xime judicio Dei in pun&o mortis, quod pec- catum fuum nullo modo cognofcere poteft, ; proximum, n 1lus intendit divinam offenfam, neque intenditfe vindicare de Deo; five com- unde pervenire ad veram poenitentiam pollit, juxta illud Levitici cap. 20. Qu maledixerit mittat homicidium, five furtum, five adulte- "LL w2ssc s. WE — —10.5—Da-.— 9 —J rium, five quod fimilecrimen, imo potius cu- Pat:i, id eft. Chrilto & Deo, vel MMatri, id eft, Virgini, vel Ecclefize triumphanti, extinguee peret homo hujusmodi operari, ita quod non offenderet Deum ; In blafphemia autem in- tur luen ejus in snediir tenebris ! id eft, in pun- &o mortis. 1n alio quoque fermone, qui eft tendit homo directe offenfam Dei, & de ipfofe ^ vindicare , quinullam commifit , neque com- in to. 4. ferm. 33. idem San&us textum ilium S. Matthaei: AVom remittetur ei neque in hoc fev- mittere poteft culpam. . Eandem optime de- claravit Origenes, dum dixit; Qui maledixe- culo, meque in futuro, ponderans ait: Quia rit patri vel matri, morte moriatur. Quis por- propter ejus ingratitudinem in puntto mottis romagis Pater, quam Deus? nonne , inquit, non recordatur poenitendi fe, & ifto modore- manet. damnatus, quia eft extra gratiam Dei, j ipfe eft Patertuus, qui poffedit, &fecitte, & : Salvator ? Quanto ergo magis digni erunt, qui & eít peccatum in Spiritu fan&o.. NV. INo[fe debet folidum mo dum curandi hoc vi- Ocig ine; huic Patri Spirituum maledic unt? Hincetiam. ï in Levitico przecepit Deus, utblafphemus ex- tiwn, qui in eo fere confiftit, ut ex una parte26. Levit,. gravitas illius clare demonfiretur; ex altera tracaítra educeretur, & non tantum carnifex, Gof fed omnis populus eum lapiZaret, ut omnes vero parte etiam oftendatur, quod hoc vitium u nihil commodi afferat homini , ficut alia vitia, communis Parentis Dei injuriam zelo glorize ejusincenü vindicarent; & ut admonerenturt ad qu:e plerumque voluptatis aut honoris cu- hocexemplo, neid committerent, quodtam piditate trahimur, blafphemus autem fola fua horrendo ac ignominiofo fupplicii genere ple- malitia & odio impellitur ad blafphemandum " Deum, unde merito diabolicum vocatur vi- &endum effet. : x &, Bernar- lIl Noffe debet , cur blafehemanter J'udaiir uum j pt fupra vidimus. din.t.1.fe. deteriores a S.S. Patribur dicantur: nimirum 41:4.2.6355 fequentes caufas. Prima, quia Judzei Chri- $. (Xes ftum in crucem egerunt , & dire tractarunt, . CONCEPTUS PRJ/EDICABILES. dum mortalis etiamnum effet, & in ftatu abje- x occafione "t,khemati.;;: Layidet euni popa- Levit. 24. &o, paupere & vili nobiscum viveret: Atvero LE blafphemans illum in coe!is gloriofe regnan- lus univer[ur : oftendatur, quam meri- v. I4- Ibid.ni& — tem injuria afficit; adducitque quamdam ex to hzec poena, & longe gravior in altera vi- Alexandro de Ales petitam rationem, qui ait: ta infligatur blafphemo. 1. Qüia condem- fit majorinjuriaratione majoris ftatus, ftatus natura Jo. Quiiterato repetit in Scriptu- autem regnantis in coelis eft major, ipfius re- ra; Quiblafphemaverit nomen Dornini, mor- gnantisinterris. Secundaratio illius eft: u- te moriatur ; idque a&u in tot blafphemis doei hocfeceruntexignorantia; ficognovifent, terribili & repentina morte caftigatis often- nunzuam Dominuri gloric crucifixi]fent. : .Cor.2. dit. 2. A SS. ZIngelis, aliisque colitibur, quc- blafphemus autem hoc perpetrat ex malitia. rum unus centum oGoginta quinque millia iM AA Gu o — m r F ÉD lll wl "LE — aE a a r EE EEE C a. lss ^. las U^ r Leellte . fsb 'Tertia, eaque przecedentibus non rainus effi- Aflyriorum ob blafphemiamSennacherib, a- caxeít: Judzi non promiferunt ei fidem, bla- lii San&i alios blafphemos graviter caftiga- fphemiautem in baptifmate promiferunt, &in runt. 3. Abfominibur. przecipue Magiftratus chrifmate confirmaverunt; ac proinde Deum dignitate & poteftate proeditis , qui tam per illis apud laiam improperare dicit: 7 gen- leges canonicas, quam civiles huic fceleri gra- viffimas poenas decreverunt. 4. À creaturis ti-peccatrici , populo eravi iniquitate, [exint ne- quam, filiis [celeratis, dereli irrationalibur : quae fepe ad Dei imperium maverunt [pnftum . Hrael. querunt Dgum, bla/phe- vel abforpferant blafphemos; vel confum- ä Hugo Vï- IV. Noffedebet, cur blæ/fphsmia—neäiæ,in hioc pferunt alio mortis genere, uti fupra variis qui Cor, a 5. fæculo reinitti dicatur, nequeinfuturo; Nimirum exemplis oftenfum eft. $. A demonibu: : non Á LI ^ d Titulus XP. lll,. Blafphemia. 235 Beewæ. I l,c. non femel blafphämos ex Dei permiffione ad $ RE TM tartara corpore & animo rapuerüunt. 6. A fre- CONCEPTUS PR/EDICABILES. ipfi;: qui, utS. Joannesteftatur, commandu- caverunt linguas fuas prz dolore & blafphe- I. Vachometus infideliffimus canis in" Al- s Bernar- tmaverunt Deum coeli prae doloribus & vulne- chorano fuo przecepit, quod quicunque din t.r fe. ribus fuis, & nonegerunt peenitentiam ex ope- Deum & Chritum, & etiam B. Virginem bia- 41.0-3-C.3 E ribusfuis. Videfufius hzec deducta apud l'a- fphemaret, medius divideretur; Retulit mihi brum conc. 8. in Dom. Paff. quidam Frater de Ordinefocius nofter, unum MarCI 3'0 Y. 29. II. Ex occafione thematis: Qui blafyhema- Saracenum in Terra fantta graviter fuiffe pu- verit in Spiritum [anfium , non habebit remi/fionem nitum ab Officiali Pagano, eo quod verbum in- geccatoruts: explicari poffunt caufze, cur hoc honeftum contra Virginem protuliffet. Quan- peccáatum tam grave cenfeatur. 1. Quia gra- ta ergo Chriftianifmi indignitas erit, quod mi- viifimum eft ratione Offenfi: quia dirette com- norem reverentiam & refpectum Deo, & B. mittituria Deum, hinc Judzei audita blafphe- Virgini deferat? imia veltes lacerabant. 2, Ratione Offen[m : Ii. Siquislupum cooperiat pelleovina,quo- Auth. quia maximam Deo infert injuriam,auferendo modo cognofces illum, nifi autper vocem, aut i&p. h.rg. ipfi honorem, quem prae omnibus zeftimat, ac peractum? Ovisinclinata deorfum balat, lu- defendit. 3. Ratione Offendmtis : quia ex fola pus in aéra convertit caput fuum contra coe- malitia, & cum grandi turia & odio in Deum ]um, & fic ululat. Qui ergofecundum Deum vocem humilitatis & confeffionis emittit, ovis committitur. 4. Ratione effe&&us annexi, fcili- cet pertinacizxe, quze in hoc peccato plerumque eft: - qui vero adverfus veritatem turpiter bla- reperitur. Videh»cfufiusapud fphemiis ululat contra Deum, lupus eft, ficut ,F abrqm conc. i 3.in Dom. 18. poft Pent.. - dicit Propheta deillis: Jniquitatem inexcel[olo- s IlI. Ex occafione ejusdem thematis decla cati funt, po[uerunt in calu:i os [uum. rari poffunt rationes, cur tam difficulter hoc . HiI. Ex duobus illis famof(ts latronibus, qui Manfi di peccatum remittatur, nimirum 1. Quiaipfum eorundem erant criminum rei (ineadem damna- 5. 9. 15. Authorem grative, & venize largitorem oppu- tionees) quique Chrifto crucifixo zeque vicini gnat. 2. Quiablafphemat & vituperat ea, per in crucibus fuis hzerebant, illique fanguini, qui qu:e fanari debebat, nempe Palífionem, fan- in falutem & redemptionem peccatorum e- guinem &vulnera Chrilti acSacramenta,item tiam obfítinatiffimorum tanta cum aviditate bonitatem ac mifericordiam Dei.' 3. Quia ni- bulliebat, 2eque proximi erant, unus ex fan- ] hil ignorantize aut infirmitatis in eo mifcetur, guiüe illo vitam confecutus eít zeternam, al- fed ex pura malitia committitur. 4. Quia duri- ter vero nullum illius in fe effectum fenfit. Sed tiam cordis plerumqueannexam habet ; unde Orig int; quzenam fuit hujus in duobus hisce latronibus . Leylt f refpauit omnem medel am. Vide fuüuszh.æc'; diverfitatisratio ? fcioequidem multorum o- | apud Fabrum loc. cit. pinionem effe, quod, quia bonuslatro exilla | .Gloff. 3. [ÍV. Exoccaíionet hematis : Nunc autm de- N. 80 crucis Chrifti partecrucifixus pendebat,inqua onite £? vos omnia, iram, indignationem , mali- Beatiífima Virgo, quae refugium eft peccato- tiam, bla[phemiam : narrari poteft fa&tum Medi- rum, fubfiftebat, ideoipfa pro ejus converfio- ci cujusdam, qui mulieri quzerenti, quod aífi- ne apud Filium fuum intercefferit; At vero duo verberetur a marito, & remedium eva- cur eadem fanctif&ma Virgo, cujus interceffio dendi hoc malum poftulanti, vafculum aqua adeoeftliberalis & efficax, utetiam alteri la- communi plenum dedit, juffitque, quoties ma- troni reprobo poenitentize donum facili nego- ritus iratus fuerit, eadem os implere,& retine- tio impetrare potuiffet, non pariter illi latro- re illam in ore, donec mariti ira deferbuerit; ni patrocinata fuit ? Ideo id facere omifit, hoc, inquam, factum narrari poteft, dicique, quia is non merebatur, ut patrocinio ejus fimile mediumblafphemo fuaderi, fcilicet, ut frueretur, fiquidem is una cum aliis Filium quoties fe iratum, & ad blafphemiam conci- ejus pariter blafphemavit: . Unus autem ex E rb tatum advertit, os & mentem fuam una ex fe- his, qui pendebant, latronibus, blafphema- [piond f quentibus quinque aquisrepleat. 1. AÁquaex bat eum dicens: .Situer Chriflus, falvum fac latere Chri(ti fluente, cogitando, quod ipfe temetip[um €7 nos:. Alter vero nonitem, quin blafphemiis fuis latus Chrifti aperuerit, & potius: Refpondens autem alter increpabat eum, aquam ac fanguinem eflluere fecerit. 2. Aqua dicens : Neque tu times Deum, qui in eadem dam- baptifmali: perpendendo, quantum benefi- watiome es ; mos quidem jufle , nam digza fattis cium per baptifmum acceperit , & quid ibi per recipinus , hic vero nihil suali geffit.. Atque ideo Patrinum promiferit. 3. Aqua fupernaturali patrocinium Marize jure promeruerit, quia tametfi ipfe quoque ante blafphemaffet, hoc gratize divinze: de qua Chriftus Joannis 4. lo- cutus eft, quod adeo efficax fit, ut, qui eam tamen eo tempore fattum eft, quo lumen & bibiturus fit, non habiturus fit (itim in zeter- notitiam Dei non habebat: protinus vero ut num. 4. Aqualacrymarum: qui enim vere eum cognovit, blafphemiam in eum evome- agnofcit gravitatem blafphemize, eamque de- re tantopere horruit, ut ad confodalem fuum teftatur, non facile eandem denuo committet. afpere reprehendum zelo fe ardentiffimo ob- armarit. . s. Aqua naturali: accipiendo eam in os, ut filere cogatur; ita enim S. Catharinze Senen- - IV. Participes funt Prelati & animarum S Bernax- fi fuafit ipfe Chriftus, ut fcilicet tempore con- Re&ores (intellige tam quoad culpam, quam din.t.1.fe. tradi&ionis & concitationis ad iram *filentio. quoad poenam ) qui, fi in correptione hujus 4* 164 fe defendat & foletur. Íceleris funt negligentes, Judzeis funt deterio- R. P. Loln. Bibl. Man, Tom. I. g 2 Tes, Billiozheee Manualis Conciouatoriz 236 omuaibus rogaverim, ut recipiantarurbe ; hoc res, qui audita blafphemia lapidabant bla- fphemantem; fihoc agerenon poterant, au- folo'in exilium remitfo; nam elii deliquerunt res obtu:abant, veftes Ícindebant. !n hocfce- in homines potifimum, iíte vero in.Deum: lod ld. ÉR . ml lere participesfunt Domini & regimina civita- czetcris igitur, fi placet, omnibus parcite; hic tum habentes, de correCtione hujus vitii non iniocum, quo dignus eft, exulatum abeat.. Si- milis fententia in blafphemos.a. Deo fertur, curantes; quid enim, fi i terra fua idolola- triam (ultinerent ; nonaezeftimaretur horren- quia.de his quoque dittum eft: Qui.blafphe- Marc. s. dum2?. tamen blafphemia in hoc deterior elt, maverit in Spiritum 'an&um, non habebit re- v. 29. miifionem in'aeternum , fed reus.erit zeterni quia idololatria honorem fuum Deo aufert, fed ( ultra hoc blafphemia contumeliam ei delicti. Vdem in- VI. Lyran [» tei?ïcey, olim apud Judæos ; fiDrexel. fgrt. | l N XII. blafphemus. ad mortem damnabatur , teítesl c. $.2 manus fuas fuper caput ejus imponentes di- MISCELLANEA. cebant: Malitia tua adduxit.te ad mortem, us olim apud Ifaiam queftus eft: Et non nos. Sic olim in judicio dicet Deus illud [ob.zs. ;fa,sz. n.5IL. De n jugiter tota die nomen meum blafphe- obi: Condemnabit te os tuum, & non ego,v.ö- *-a JedHN A. D mEOW* E. — ul - lt . maàtur; eandem querelam nunc etiam repe- & labia tua refpondebunt tibi. ^ tere poteft, quia, licet raro inveniantur inter VIl. S. Paulus Titum inftruens, inter alia Tit.3. v.r. dixit: Admoneillos, neminem.blafphemare; Chriftignos, qui voceblafphement; multita- Hinc S. 9.Reg. r2. nien, qui vita, te(te S. Auguftino. fuper quze verba S. Hieronymus, abfolutene- v. 14. Davidi quoque di&um: Quoniam blafphema- minem, inquit, non tantum non Deum, fed nec Angelum, nechominem, nec ullam aliam re fecii inimicos Domini propter verbum hoc, filius, qui natus efttibi, morte morietur. creaturam : omnia quippe, quae a Deo facta Gen. 4. II. Antefignanum blafphemoram Cainum, funt, valde bona funt. Y« 13e dicentem: Major eftiniquitas mea, quam ut -- VMHl. In Levitico dicitur : Homo, qui ma- Levit. 24 veniam mereatur: fic caftigavit fuo di&to S. ledixerit Deo fao, portabit peccatum fuum;V- 15- g quafi diceret Deus, hanc folam etiam poenam 1 o Bernardus: Mentiris, o Cain, major eft enim jyuR Dei pietas, quam quevis iniquitas. Ííat gravem elfe , portare in conícientia tam Græcan. lil. Theodoretus explicans praeceptum grande peccatum ; ficut militibus interdum qq. 3- Dei, quo jufferat blafphemum extra caftra e- gravis poena eít, fua & aliorum arma hume- duci, &lapidibus obrui, ait: Re&e homicidii ris impofita cilrcumfe'rre. poena & morte puniri vult Deus blafphemiam; blafp hemusenim, cum Conditorem nequeat x cudlbus perimere ferro, lingua ferit. . Drexel.in | AUTHORES. IV. Oiim corffuetam blafphemorum pr2e- Phaeth. mium fuit, maledicam linguam afferculo cla- I üiäfemiäs Drexelius in Phaeton. p.r. c.6.. €6. $-4- vis affigere, & fimul reo cultrum dare in ma- l. joannesBufzeus in Panario. V. eodem. Culter hic IlI. Philippusid'Outreman in Pze j nus, quo fe liberaret, ut poffet. B i dagog. chrif " poenitentize ferize non immerito applicari po- /füiano p. 1. €. 5. S. 2. , £. £.0yc IV. lac. Marchantius i n hoqxi'to-Païïor. tr. 3'. teft, per hanc quippe liberari potelt a p * inferni fibi decreta blafphemus. . lett.2.: Etia tuba *acerd. tr. 6. le&t, 4. Thid. ex V. Cum Rupertus Caefar Rex Romanorum V. Jofephus. I Joan.Ni- d d emc Lgngius in Polyanthza. V. eo- do l, anno 1400. electus Spiram veniffet, & cum eo Y Fam. c. uttunc moserat, Pro/criptorum non exiguus Vl Matthia fsfïf'ïaber conc; 8. in Domin.äPaf? ' pumerus, pro quibusrogabatur, utreditumin .fioais, & conc. 3. in Domin. 13. poft Ü j ] .Pe;n-. urbem impetrarent, auditis caufis, propter quas prolcripti effent, cum de cive quodam VII.. Lud. Gra n-at.f in locis comm. f. 383,. diceretur, eum profcriptum effe, quod ludo VIII. Antonius Dauroltius in Floribus exem- " incalefcens aliquoties in Deum impias voces jeciffet, dignum Caefare refpontum dedit: Pro IX jof Manfl jin Bibl.vm.oral. tr.1I. C Ed N TITULUS XIX. C h3 ü CHARITAS DEIL I tur. S. Dionyfius eam fic defcribit: Eft vir-S. Dion, tus unionem (cum Deo fcilicet) faciens. Quam de divin. Lmüt n QUOAD ESSENTIAM. : defcriptionem fic exponit: Amor facit unio- ^ U to T k Definitio. nem vel effe&ive , ut amor concupifcentize ] movens ad defiderandam & amandam prz- iv Fi ll Ít virtus, qua Deus non ob timotem poe- fentiam amati, quafi fibi convenientis, & ad p; nde, nec ob fpem praemii, fed propter fe pertinentis: velformaliter, ut amor ami- L Au- ( feipfum, & ob fuam bonitatem di!igi— p citize, qui efttalis unio vel I(ICXLIS, unde S. ll gu- : - Titulus XLX. Charitas Dei, - à37 | guftinus dicit, quod'amor eft quafi jun&ura Prima inclinatio amofïs Dei e£ deftrnere quzedam duo aliqua copulans, vel copulare majores Dei inimicos, quos habet, ícilicet pec- appetens, amantem fcilicet, & quod. ama- tur. cata, & fatisfacere Deo pro illis, caftigando l Quod enim dicit.(copulans) refertad fuam. voluntatem, fenfus, & carnem, tan- ! unionem affectus , fine qua. non eft amor : quam authores: tanti mali digniffimos omni " Marc, $ . quod vero dicit (copulare intendeas) perti- pcena, & fugere in pofterum talia, & ad hoc net ad unionem realem. |Utramque amoris uti mortificatione. « ,-. V 29, rationem & vim exprimit David; priorem l Secunda inclinatio amoris eft crefcere in- quidem illis verbis : . Quemadmoduu. d:fiderat finite, defiderando magis ac magis cogunofce- cervus. ad. fontes aquarum , ita. defiderat. anima üDre!(el, re, & amare fuum Deum; . Ideo rumpit ob- mea ad te Deus ; pofteriorem vero fequenti- ftacula, quae habet ad crefcendum, ícilicet S 'c' äle' bus; Quando veniam ,. €$ apparebo ante Jaciem Dei. alfectiones terrenas , quia diminutio cupidi- ] , 9ic S. Auguftinus: Quis mihi dabit, tatis elt augmentum charitatis, & hoc facit . ut venias in cor meum, & inebries illud, ut per mortificationem. lb AL oblivifcar mala mea, & unum bonum ample- .. Tertia inclinatio amoris eft, cum debita -* «&arte? Noli abícondere faciem taam. .Mo- gratitudine recognofcere authorem fui effe , riar, & eam videam ! qui Deus eft, qui nos creavit, faftentat, auget, ?Tir.g,v.:.' perficit infinitis beneficiis, ideoque defiderat LDivifio. illa facere obfequia usque ad fanguinis effu« . 1. Dividitur in affe&tivam & eji?:äïäwæi. ]I- fionem, quod facit abnegatione füi. Quidre- la eft, quae in folo affe&u , & quidem inef- Eribuam. Domino pro omnibur , queg retribuit mi- ficaci tantum, id elt, non impeilente eflica- hi? calicem falutaris accipiam. 1 citer ad bonum amato procurandum, confi- .^ Quarta inclinatio amoris eft affi üiilare fe ftit. . Haec in affectu efficaci, hoc eft, fem- amato, quia ita magis amabitur,. & quia fi- «Lerit, per, quantum eít ex fe, ad bonum amati militudo eft caufa amoris; & quia vita Chri- :Vl ls- promovendum incitante, fita eft. .De utra- S: Íti tota fuit mortificatio in paupertate, con- 1.Joan.c. que loquitur S. Joanne h . Filioli ,/non diliga- temptu, dolo x 3.".18- us verbo, neque lingua, fed opere & ve- inat hzec. re, la,bqrg, idþq,.fmortificatio a. a ritate. In hoc cognofcimus, quoniam,ex Quinta inclinatio ämöris äfïï'bäne?'acere P veritatefumus, & in confpectu ejus fuadebi- matis ab amato, qui funt proximi, procuran- mus corda noftra. do lucrari eorum animas , ad auzendum pa- trimonium amati, & ferviendo illis corpora- ZARus. | liter; quiainillis eftfuus dile&tus;, & hocnon I. Complacere fibi in fummaAbohi'ta;,fe *Deyi.. poteít praeítare, quin perdat multa commoda 1l. VelleDeo fuum bonum intrinfecum, & fua, ideo amat mortificationem. . * Et ex his gaudere, quod tam perfectus fit. Sexta inclinatio amoris perfecti eft defide- duobus actibus, complacentia fcilicet & be- js rare.confpe&um: fui.diledi, & gaudere ejus nevolentia u juxta D. Thomam componitur prafentia, & praefumit duas res:eífe poffe dilectio, quze eft primarius charitatis actus.. impedimento. .Primo non compleviffe nu- 7 III. Defiderare.Deo gloriam , bonumque merum meritorum , quem Deus vult illum externum , ut fcilicet ejus nomen fan&ifice- habere.. Secundo: poft completa merita, non " tur a nobis & aliis, & fic omnia ,fï??l'äfïä ma- fatis feciffe pro pcenis peccato debitis; ideo jorem Dei gloriam. - i ut acceleret primum , .& auferat fecandum, lV. Dolere de impedi mentis glorize divi- exercet fe in abnegatione & mortificatione : l- n2e, V.g. de peccatis noftris & alienis, aliis- quia fcit eum ,. qui vivit & moritür iu cruce, ue obftaculis, eaque eflicaciter removere. currere valde, & volare (ine impedimento ad V. Velle frequenter converfari cum Deo, gloriam: fiquidem & bonus latro audivit in aut de Deo. i cruce: £Hodie mecum eris in. Paradifo. VI. Defiderare ma agis Deo frui in hac vi- Septima inclinatio & faper omnes eft, im- ta', eique magis uniri per perfe&ionem , & plere voluntatem dilecti, anteponendo eam confiliorum evangelicoruüm adimpletionem. ormnnibus fuis utilitatibus & commodis, etiam VII. Defiderare eodem magis & citius frui vifioni Dei. Ideo delectatur mortificatione in pátria, adeoque juxta exemplum S. Pauli proprize voluntatis, & acceptat omnem ab- cupere diffolvi, & effe cum Deo. negationem, quia ita vult ejus dilectus. . VHII. Diligere omnia, quae D -Denique, ficut homo fatiatus cibis pre- : el funt, prae cipue tamen proximum. tiofis faftidit alios; ita amor folo Deo conten- IX. Omnia advería, etiam ipfum marty- tus nihilifacit omne creatum : & ita illifaci- , rium , propter Deum , cum gaudio fuftine- lis eft omnis mortificatio, in non videndo eo, re nec guftando, nec poflidendo. Multoties ad: «$ Diomy Landic.o- -. X. P.Ludovicus dePonte illiusactus pau- T difi hoc propofitum obtulitfe mihifatietas, quam , 4' n Pufc I9. ]o fufius declarat, dum, ut Nicolaus Lanci- habuit Beatiffima Virgo tenendo fuum Chri- fol,ggg, Cius de eo refert, imaginabatur fibi amorem ftum, quem poffidendo non fentiebat pauper- ) inftar fluvii, qui in rivos dividitur, & fuo im- tatem , contemptum , & alia: Sicut dice- petu vias fibi aperit, & ob(tacula perrumpit, bat mater Tobive, omnia in te uno habentes, in Deo folo habeo omnia. A & facit canales, per. nes amorofze. quos cqrrant inclinatio- Gg3- $. 1l. Bibliothece Manualis Coucionatorie 258 J H XXHIL. Necoculus vidit, nec auris audivit, x. Cor. $. f EX S. SCRIPTURA nec in cor hominis afcendit, quae prazeparavit V*9- a Caufe motive ad diligendum Deum. Deus diligentibus fe. f x.Cor. 13.] Sl linguis hominum loquar & Angelorumi, XXIV. Quidiligit Deum, exorabit pro pec- Eccl.s.v & Y. 1 chantatem autem non habeam, factus catis, & continebit fe ab illis, & in oratmne fum velut2es fonans. Etífi habuero omnem dierum exaudietur. fidem, ita ut montes transferam, charitatem XXV. Scunus,quomam d111gent1bus Deum Rom.$. 0i autem non habuero, nihilfum ; & fitradidero omnia cooperantur in bonum. V. 28. XXVI. Omnia detrimentum feci, & arbi- Phil.a. v.t ;d'zn corpusmeum, itautardeam, charitatem au- n ^ j tem non habuero, nihil mihi prodeft, &c. tror ut ítercora, ut Chriftum lucrifaciam. (i €olofi, 3. II Super omnia autem charitatem habe- . XXVII. Qui diligunt te, ficut fol in ortu Judic. 5. v o . $1. te, quod eft vinculum periectionis. fplendet, ita rutilabunt. asss mtin n l Apoc. 3. Ill. Suadeotibi emere ameaurumignitum XXVIII. Remittuntur ei peccata multa, Luc. 7 f Y. 19. & probatum, utlocuples fias. quoniam dilexit multum. Luc.1a XXIX. Cuftodit Dominus omnes diligen- Pf 1445 ( Y.49 IV. Ignem veni mittere in terram, & quid V. 200 fdem i volo, nifi ut accendatur? tes fe. UER Cant, 2. V. Introduxit meRex in cellam vmarlam, V.4 & ordinavit in me charitatem. $. III. Ecd. 7 "VI. In omni virtute tua d111ge 111um qui EX SS PATRIBUS EI DOCTORIBUS j V.32 te fecit. EPhUSQ V.I .. Qualitas. ViI. Eftote ergo imitatores Dei, ficut filii L Ti chariffimi, & ambulate in dile&ione: ficut & ogo, ut amorem Chrifti oftendas fociabus S.Bern.fe, Chriftus dilexit nos, & tradidit femetipfum tuis, non folum verbis, fed & operibus do bene 5r.de mo« boms Tunc vere Deum diligis, fi pro amore pro nobis oblationem & hoftiam in odorem vivendi. j Íuavitatis. ilius bona, qu:e potes, operaris. Unaquz- Jofue 23. VIII. Hoc tantum dlhgentlfüme præcave— que anima fan&ta debet in fe monítrare amo- j V. 1. rem Dei, & verbis fan&is, & a&tionibus, un- te, ut diligatis Dominum Deum veftrum. ï Prov. 23.. V. 20 IX. Prabe, filimi, cor tuum mihi, & oculi de in Canticis Canticorum Sponfus, fcil:cet tui vias meas cuftediant. Chriftus, Sponfam, id eft, animàm fanctam Xientto indp.I Deut.30. X. Eligeergo vitam, ut & tu vivas, & femen ornat, dicens: Pone w ut jzgnaculum [uger cor Y. 19. Join .tuum, & dxhgas DominumDeumtuum, utque tuumi, €$ fuper brachiua tuum ! | In corde funt $ Go obedias vociillius, & illi adhzereas; ipfe enimm cogitationes , in brachio operationes. Ergo .eftviatua, & longitudo dierum tuorum. fuper cor, & fuüper brachium fponfze, diletus ]e2,20. v J J, Joan. 4. XI. Nos ergo dlhgamus Deum, quomam in fignaculum ponitur, quia in fan&ta anima, Stom v. lo. Deus pnor d1lex1t nos. quantum ab ea diligatur, & voluntate & a- -dModus. diligendi. &ione defignatur: quia amor Dei nunquam K Deut.G XII. Auch 1írael, Dominus Deus nofter eft otiofus. Si vere eft amor, magna opera- VBende Y^ 5. Deus unus eft. Dlhges DominumDeum tuum tüur: fi vero non operátur, amornon eft. Si (l Deo ex toto corde tuo, & extota anima tua, & ex vere Deum diligis, nulla die otiofa eris. ! tota fortitudine tua. II. Nefcio, quo inexplicabili modo quis- S.Ang. tre XIII. Et dilexerunt eum in ore fuo, .cor quis feipfum, non Deum, amat: & quisquis x23.in Jo» autem eorum non erat rectum cum eo. äl ;. Joan. 3 Deum, non felpfum, amat, ipfefeamat. Qui LP XlV. Filioli, nondiligamus verbo, aut]lin- enim non poteft vivere de fe, moritur utique gua, fed opere & veritate. n hoc cognofci- amando fe; cum vero ille diligitur, de quo El mus, quoniam ex veritate fumus, & in con- vivitur, non fe diligendo, magis diligit, qui Ü fpe&u ejus fuadebimus corda noftra, fcilicet, propterea fe non diligit, ut eum diligat, de f ut eum ex toto corde diligamus. quo vivat. Cant. 8. XV. Pone me, ut fignaculum fuper bra- li V. 6. III. Amicitize amor debet effe gratultus Id ho 384 l chium tuum (id ef'c, ut omnes cogltatlones non enim propterea debes habere amicum, €x. 5o- & opera dirigantur). Cant. $. XVI. Fortis eft, ut mors, dllefho, dura fi- velamare, ut aliquid tibi praeftet. Si propter- v. 6. cut infernus 2emulatio. ea illum amas, ut praeftet tibi vel pecuniam, vel aliquod commodum temporale; non il- p Toid.v.7. XVII.. Aquze multze non potuerunt extin- . guere charitatem, nec flumina obruentillam. ]um amas, fed illud , quod prazeftat; amicus L[o5v3 XVIII. Heec eft charitas Dei, ut mandata gratus amandus eft propter lefe, non propter aliud, fi hominem te hortatur amicitize regu- illius cuftodiamus. ' ln Ecd. x3 XIX. Omni vita tua dilige Deum. la, ut gratis diligas : quam gratis amandus In tonf v. 18 eft Deus, qui ]ubet uthominem diligas? Ni- Ro 8. XX. Quis ergo nos feparabit a charitate hil delectabilius Deo: Nam in homine funt, 25 Dei? tribulatio? anangufítia? an fames? an s dUp n nuditas? an perzculum? an perfecutio? an qua offendant, per amicitiam tamen cogis W iOt te, ut etiam 111a, quze offenduntin homine, to-- U gladius? fed in his omnibus fuperamus pro- letes propter amicitiant. Si ergo non debes $n ter eum, qui dilexit nos. füy ( ! Joan. 14 XXI. Si quis diligit me, fermonem meum propter quzedam toleranda diffolvere homi- fa 10 V. 23. fervabit, & Pater meus diliget eum, & ad eum nisamicitiam; Deiamicitia quibus rebus de- bet cogi, ut diffolvatur a te? veniemus, & manfionemapud eum faciemus S&Jg k Joan.t4 XXII. Quidiligitme,diligetur a Patre meo, JV. Seddicturus es mihi, non Deum v1deo, Ibid, ?33 V. 21. & egodiligam eum,& manifeftabo ei meipfum. quomodo fum amaturus, quem non video? p Modo $ Tiulus. XLAX. Clarites.:Dils € 239 [, Cou. i XV. Puta& É T» aT V X 2 m Modo oftendo, ecceamas amicum gratis. Sed norem hominis,quafi ma- s, Aug, forte homo fenex eft amicus ilte tuus?. Quid num anim; fi quid tenet, tenere aliud non amas in fene; incurvum corpus, album caput, poteít; ideo qui amat aliud , Deum amare Kav | rugasin fronte,contractam maxillam? corpus, non poteiít, occupatam habet animam. quod vides, non amas, quia deforme eft, unde XVI. O ignis, qui femper ardes, & nun- vides, quod amas? refponíurus es, te amare, quam extingueris. :O amor, 3 hn , | qui femper uris, v' 280 L quia homo eft fidelis. Ergofidem amas.Quibus & nunquam tepefcis, accende me, & accen- oculis videtur fides, ipfisoculis videtur Deus. liau T Tdemin dar: accendar, inquam, ut totus t« diligam V. Amat anima fponfum füum. Quid ab folum. . Minus enim amat te, qui tecum ali- Pf72. , illo quzerit? a fponfofüo, quem diligit, forte quid amat. x " Ui s vl';l. divitias & aurum ejusamat &c.? Abfit. ip- -XVII. Vu ltis a me äüdïre , quare & quo- S, Bern in fum folum amat, & gratis amat; quiainipío lus modo eft diligendus Deus? & ego dico, quod ! deauo- 147 habetomnia. Hinc ipfe amantiffimas, dulcif- caufa diligendi Deum Deus eft..—. Modus dj '€Ds*- fimus, Quoties talem falutas, etiam ad te Mu ligendi fine modo diligere,. ob duplicem cau- LUPT converfio ejus. 3 r fam dico Deum propter fe diligendum , vel - fdemin ' . VI. Habetomnis am oryim fuam,nec»ppïö& quia nihil juftius, vel quia nihil frü&üoüxus Pxf. I2I. vacareamorinanima amantis: neceffe eít, ut diligi potelt. ! ducat; fed vis noffe,qualis amor fit? vide, quo ] XVIII. Cum d'i:(':*i-tþ- toto corde, tota anima, S.Aug. de ducat. Non enim monemaus , ut nil ametis; tota mente, nullam vitee noftrze partem relin- do&r. fed monemus, ne mundum aníetis; ut eum, rifti quit, quze vacare debeat, & quafi locum dare ?1.3.c.22. quifecitiundum,libereainetis. Obligata e- utalia refrui velit: fed quidquidaliud diligen L $ Dern.fe, nimanima amore terreno, quafi vifcum habet dum occurtit, illuc ra gLdemos « piatur, quo tatiuls/d.ile— in pennis, volare non poteft. Mundata vero ab &ionis impetus currit. .. : dobene oUXIX ;v'wendi. afle&ibus fordidiffimis eculi tanquam exten- E . Illi plus, quam fe, di 'ylïigun't | Dïäum; S. -Pr'o?p.* fis pennis, & duabus alis refolutis abomniim- qui pro ejus amore fuze ad tempus faluti non l.2 de vit, pedimento, id eft, duobus praeceptis dileCtio- parcunt ,. feipfos tribulationibus ac periculis tontemph nis Dei, & proximivolat. Quo, nifi ad Deum tradunt, nudari facultatibus propriis, patrize ^ ? volando, quia afcendit amando. fuve extorres fieri, parentibus & uxoribus, & Idemtr.. . Vll. Quomodo diligis eum , cujus odifti filiis fuis renunciare parati funt, & ut totum Cue —— — N in ep. I. dicam ,. ipfam corporis mortem non folum ': joan. preceptum? quis eft, qui dicát: D,i;go!?fimä eratorem, fed odi leges ejus? . ; non refugiunt, fed etiam libenter excipiunt, S. Greg. .VIlI. Probatio dile&ionis exhib itlo Pfï: Q- ambientes a corpor hom.30. peris:; vere enim diligimus, fi ad mandata e- Deo vita vitae fuze difcedere. - is fui vita magis, quam a jus a noftris nos voluptatibus coarétamus. S. Thom, XX. 1lli perfe&e diligunt Deum, qui vo- Ibid, IX. Anima, quae amat, operatur magra, & lendo, quod vult Deus, & nolendo, quod non reputat parva; operatur multa, & reputat vult, nec ullis peccatis, quibus offenditur, pauca; operatur diu, & reputat breve. acquiefcunt: & femper fe ad virtutes, quas S.Bem.de . X. Diieciio, quaetenditin Deum, tendatin ipfe dignatur donare, diligendas & haben- di.Deo. immentum, in infinitum (nam & infinitus das extendunt. Deus eft & immenfus) quisnam, quzefo, da- XXI. Dilexit nos Deus d QI.cifer ; fäpien- S. Be;-n. bitur finis effe noftri, vel modus amoris ? ter, fortiter. Dulciter nempe dixerim, quia fup. Cant, 1250 Quid? quod amor ipfe nofter non jam gra- carnem induit:; Sapienter, quia culpam ca- !6* 2e. tuitus impenditur, fed reprehenditur debitus, vit: .Fortiter, quia mortem fuftinyit. Difce amat ergo immenfitas, amat aeternitas, amat ergo, Chriftiane, a Chrifto, quemadmodum fupereminens fcientiv charitas, amat Deus, diligas Chriftum; difce amare dulciter; ne ä cujus magnitudinis non eft finis, cujus fapien- ilecti; prudenter, ne dec . epti; fortitg/; , ne tize non eft numerus , cujus pax exfuperat om- compreífi deficiamus. nem intelleé&tüm, & vicein rependimus cum XXII. Indica mihi, ubi p äfcas, ubi cubeS Cant f AE M menfura? Diligamte, Deus meus, adjutor in meridie? quid fignificat meridies ? ma- meus, diligam te pro dono tuc, & modulo , en 50' gnum fervorem, & magnum fplendorem, fer« 1meo, minus quidem jufto, fed plane non minus vorem charitatis, & fpiændqrem vä;*itatis. poífe meo; quietíi, quantum debeo, non pof- ium , nonpoffumtamenultra, quam poffum. — Ukilitas. Fotero vero plus, cum plus donare dignabe- ris; nunquam tamen, prout dignus, haberis. XXHI. In quäntum quisque amat, in tan- 5,Greg.h, -* Avg. Xl. Ponderibus fuis aguntur omnia, & lo- tum ad ingreffum regui appropinquat. In 25. füp. il- ;;:. d Eccl, 113. conf. c3 fua petunt. — Pondus meum amor meus, quantum vero am " are negligit/, intantum in-; omine, 4 gredi recufat. fitu fuüftue illo feror, quocunque feror. ; S. Aug. in Xll. Minus, Domine,te amat, qui aliquid XXIV. O jugum fan&i amoris, quam liftü. dulciter capis, gloriofe illaqueas , fuaviter Bern. de C 29. «onf.l.1c. tecum amat, quod propter te non' amat. [ €O, 'U S. Bern. XIlI. Magnares eftamor, fi ad fnum recur- premis, delectanter oneras, lortiter ftringis, prudenter erudis; O felix amor, ex quo o- füp. Can ; rat principium, fi fuzxe origini reddatur, fi re- fer.20. —fufus fuo fonti femper ex eofumat, unde ju- ritur firenuitas morum, puritas affectionum, 'giter fluat. fubtilitas intelle&uum , defideriorum fancti- S. Aug. in XIV. Pestuus, amortuus: habeto duos tas , operum claritas, virtutam foecundi- i 33. tas, meritorum di pedes, noli effe claudus. Duo pedes funt duo limitas ! gniþas, proemiorum fub- j amores, Dei & proximi. XXV, 240 | Bibhothece Manualis» Canciunatl)ria? ! Taban. in XXV. Si vis perfe&e purgari a vitiis, in num Deam faum, toto corde, tota anima, n quod. fer. quantum praevales, accende te ia ignem divi- tota virtute fua: clarmat enim intus ei inna- : niamoris; Si dulcedinem divini amoris per- ta, & non iguota rationi juftitia, quia ex toto fe dligere debeat, cui fe totum debere non fecte guftaveris, de temporali dulcedine non curabis. ignorat. A S. Bafil. XXVI. Thefaurus indeficiens eft amor di- XXXIX. Si homo hominem tanta diligit S. Aug. Cohï. c';'( inHeX. vinus, quem qui habet, dives eft; quo qui- dile£ione , ut alter alterum vix patiatur ab- med.c.35« cunque caret, pauper elt. j eíle ; fi fponfa fponfo tanto conglutinatur g4 Hugo de XXVii. Charitasomneman imilanguorem' ientis ardore, ut prae magnitudine amoris laude caþ. fanat. Chatitas omnium vitiorum radices ex- nulla perfrui valeat requie, chari fui abfen- . tirpat. Charitas omnium virtutum origo eft. tiam non fine magno moerore ferens: Qua füp. anï | Charitas mentem illuminat, conícientiam er;o dile&ione, quo ftudio, quo fervore, ani- retti jf Qgi C mundat, animam Lzetificat, Deum demoniítrat. nma, quam defponíatti tibi fide & miferatio- Animam,in qua charitas habitat, fuperbia non nibus, debet diigere te verum Deum , & buaft. gj inflat invidia non devaltat, ira non diífipat,tri- pulcherrimum fponfum, qui nos fic amafti, * ftitia mala non vexat, avaritia non excoecat, & fervafti: qui pro nobis tot, tanta & talia p feciiti? Quamquam autem hzec infirma ha- gula non inflammat , luxuria non inquinat, l femper munda eft, femper caíta, femper quie- beant fuas delectationes, fuosque amores, P4 ta, lemper lzeta, femper pacifica, femper beni- non tamen tali modo delectant, ficut tu Deus nofter. & Gtt; na, femper modefta. In te enim dele&ta:ur juftus, quia ]o Iit mor' JL S. Aug. XXVIII. Quisquis cognofcit te, diligit te, amor tui fuavis eft & quietus. Nam pecto- t l c. 6. fo li l-l fe oblivifcitur, amatte plus, quam fe, relin- ra, qua poílides, dulcedine & fuavitate re- [ uit fe, & venit ad te, ut gaudeat de 1e. les. £t contra amor fzeculi, & carnis an- S.Greg - XXIX. Sanüi viri amando difgunt * quod xius eit, & perturbatus: animas certe, quas $.Den. fuper ferm $2 ( Ezech. docendo proferunt. ingreditur, quietas effe non patitur. Sem- inQut. f lbid.c.227 XXX. Machina mentis vis amoris, quzil- per enim fufpicionibus & perturbationibus, ( am &a mundo extrahit, & in alta tollit. variisque timoribus foilicitat eas. Tu itaque S. Bern. $M. XXXI. Nonfine praemio dili gitur * qui-üng es delectatio re&torum, & merito. Quies e- (em 93 raemio eft diligendus. nim valida eft apud te, & imperturbabilis vi- n al S. Thom. XXX1ll. Meliorafuntub era tua viïnok,1 id eft, ta. Qui intrat iu te bone Domine, intratin amores tui vino confolationis terrenze, quia gaudium Domin fui. univeríalior afficiens totum hominem : iati- XL. Solus eft amor ex omnibus animz S, Aug. $4 mior penetrans intima cordis: durabilior, j - motibus , fenfibus atque affettibus, in quo Man.c.18., Ls conf E j uia in zeternum durat. poteit creatura, etíi non ex 2equo, refponde- S.Bernin XXXIIL Duzele&iones amoris funt, dul- re Authori, vel ipfi imutuam rependere vi- Pial. cem. Amor ubi veaerit, ceteros in fe omnes $ g coris & doloris. .O adeffe & abeffe! primum admajasífolatium, fecundum ad majus meri- traducit, & captivat affe&tus, animze per fe medcat. ) Tdemin tam. Prezefentia jucundior, abfentia utilior. fuílicit, per fe placet, & vropter fe, ipfe me- G ferm. 9. t ]n prfentia delectatur anima cum Deo; ia ritum, ipfe caufa, ipfe fru&us, ipfe ufus. abfentia dele&atur Deus in anina. — . XLI. Vae animze audaci, quse fperavit, fi S.Aug.1.6 S. Aug,. XXXIV. Scio, Domine, quia imale eft ini- a te receffiffet, aliquid fe melius habituram. conf.c..6. 1.13 coni. 1 & C.1. h i praeter te, non folum extra me, fed in me Vería & revería in tergum, & in latera, & in ipfo. Et omnis copia, quze Deus meus non ventrem, & dura funt omnia, & tu folus, Do- 5 eft, egeftas mihi eft. mine, requies. S. Bern, XXXV. Nec absque c nharitate q':.w(;:libet XLII. Avare, an parum t ibi eft, fi te im- S.Aug.üq ld ftae, ep. 42. pleat ipfe Deus? Deus fi ad teveniatfine au- iu Pf. 30. magnum bonui futcipitur, nec cum illa quod- libet exiguum refpuitur. L ro & argento, non vis illum? quid ergo de S. Bafilius XXXVI. Beati, qui verae1 llius pulchritu- his, quze fecit Deus, tibi fufficiet, cui Deusip- LOm : inPi.44-. dinis amore inardefcunt, charitatis enim vin- fe non fufficit? culis quodammodo adfítricti, coeleftem ac bea- ALIIL . Da, quod peto, quoniam fi cuncta, Id.fol.c 3. ) l tum amantes amorem, oblivifcuntur domefti- quae fecifti , mihi dederis, non fufficit fervo - ; corum & amicorum ; oblivifcuntur fam:lize, tuo, nifi teipfum dederis. & facultatum ompium, quin & immemores XLIV. Hicaurumquod eft, non poteft tibi Idem 1. g, Mi effe argentum. . Vinum quod eft, non poteft in Pf. 36. potus & cibi ad corporis lultentationem ne- ceffarii, foli divino & puro amori penitus ad- effe tibi panis. . Quod tibi lux eít, non poteft haerefcunt. J tibi effe potus. Deus tuus totum tibi erit, S. Aug. ef charitatem , ut manducabis eum, ne efurias; bibes eum, ne in Pf. 49; XXXV!I. Quisquis hab L quid eum longe mittimüs, ut videat Deum ? fitias; illuminaberis ab eo, ne deficias; pof- confcientiam fuam attendat,& ibi videtDeum, fidebis totum, integrum totus integer. vult eum forte videre fedentem in ccelo? ha- XLV. Ob duplicem caufam Deus propter S.Bern. tr. de di- beatcharitatem, & in eo habitat, üqutin coelo. feipfum diligendus eft, five quia nihil juftius, ZEuuitas. five quia nihildiligi fruCtuofius poteft. Mere- lig. Deo. :ä S. Bern. XXXVIII. Meretur amari propter feipfum tur amari propter feipfum Deus & ab infide- S'Aus.tr. tr, dedi- Deus & ab infideli: qui etfi nefciat Chriftum, li, qui, etfi nefciat Chriftum, fcit tamen fsip- lig. Deo. fum. t fcittamen feipfum. ' Proinde inexcufabilis eft Proinde inexcufabilis eft omnis etiam omnis etiam infidelis, íi non diligit Domu- infidelis, fi non diligit Dominum Deum ( . fuum : Pa m&s XIX. | Charitas" Dei. -- 4t faum tota corde, tota anima, tota virtute veftros, & duceret in fe intentionem cordis ve- fua. Clamat nempe intus ei innata, & non ftri, & placeret vobis manusartificis, & pon- ignota rationi juftitia, quia ex toto fe illum dus argenti, & fplendor metalli: nonne unus- A— 009 04 09 diligere debeat, cui fe totum debere non quisque veftrum diceret: O fi haberem vafcu- ienorat, : uar; lum iftud ? Laucatur vobis charitas, fi placet, i.t S' Aug. S,Aug.i. I XLVI. Quid mihies? miferere, utloq habete, poffidete; non opus eft, ut furtum ali- IN med.(,;s' Conf. c.5. Quid tibi fum ipfe, ut amari te jubeas a me, cui faciatis, non opus eit, ut emere cogitetis, " .— & nifi faciam iraícaris mihi, & mineris in- $ gratis con'tat: teneteeam, amplectimini eam, gentes miferias? Feu mihi, parvane ettipfa duiciusillan:hileft: fi, cum commemoratur, u miferia, fi non amem te? | là 5,. Bern. talis eít, cum habetur, qualis eft. füp. illud XLVII. Quandoignorabam, meinfítruxit; LVII. Exiftimo, quia nec cum inventus S.B:rn, l* quando errabam, me reduxit. Quando pec- füerit, ceffabitur a quaerendo : non pedum ferm. 54« P. Quid cabam, me correxit; quando fteti, metenuit; Et in Cant, retri- patfibus , fed defideriis quzeritur Deus. buain. quando cecidi, meerexit; quandoivi, medu- utique non extundit fanétum defiderium felix- xit; quando veni ad ipfum, mefufcepit: & fub- inventio, fed extendit. Nunquid confamma- là dit; nec prohis omnibus, quod rependam, ha- tio gaudii, deliderii eft confumptio? oleum beo, nifi tantum ut diligam. .. Non enim me- magis eft illi. lb, lius, nec decentius, quam per dilectionem re- Dignitat. lg pendi poteft, quod per dilettionem datum eft. LVIII. Talis eft quisque, qualis ejus dile- $. A:ug. ld $. )ercg. XLVIII. Ailtare Deieftcor noftrum, in quo &io; Terram diligis? terra es. C* : hom. z. im l. 15. mor, jubetur ignis femper ardere, quia necelfe ex LIX. Deum diligis ? quid dicam e- €.7. illo ad Deum flammam cnar ?D ?uäl. Joan. V x ij:atis iundefinen- es: Ego dixi: Dieflis. N ter aícendere. LX. Cum enim quzeritur, utrum quiSqueld&m'im 28 S.Bern. XLIX. Cum amat D äus , non äliud vult, fit homo bonus? non quxritur: quid cre2 Enchir, Tle ferm. 83. quam amari. Quippe non ob aliud amat, ni- in Cant. dat, aut fperet: fed quid amet? 1 tem : ni-* "7f fi ut ametur, fciens, ipfo amore beatos, qui hil effe i(to Dei dono exceilentius. üe fe amaverint. , S.Bern. LXI. Nihil eft pretiofius Deo virtute di- S.Greg in & L. Nulla major eft ad amorem invitatio, leCionis, nihil eft defiderabilius diabolo ex- Pait, j ferm. 93 - quamad amorem pervenire; nimis duras eft tinctione charitatis. ; in Canr. animus, qui, fi dilectionem- ln ere. nfoiit impez;de-- LXII. Beatus vir, qui afcenfiones in cor- 8 Aug. r re, nolit repend de fuo difponit, non greffibus corporis, fed Pf 85. ;fucunditäf. TA aifectibus mentis. Amando afcende 5 h. | S.Aug. . LI. Verus am or non fentit amaritudinem, E quagtq i at plus amaveris, tanto plus afcendes. - Q l.13. conf. fed dulcedinem ; quia foror amoris duicedo - LXIII. Non clarefcit anima fulgore zeter- S. Greg, Jl* eft, ficut foror odii amaritudo. r ne pulchritudinis, nifi prius hic arferit in of l.18. mor, LII. Quamquam hzec infima habeant de- O€. a5 eS S. Aug. ficina charitatis. f med.c.35. leCtationes fuas, fuosque amores, :on tamen - LXIV. Quantitas cuiusqu ve( änimæ zeftima- S Bern, im [ tali modo delectant, ficut tu Deus nofter. in tur de menfura charitatis, quam habet. Can:.f.27. te enim dele&atur juftus, quia amor tui füa- LXV. Nunquam humaza opera mirabitur, S.Cypr. 1. f 54g M vis eft & quietus. Nam pectora, quze polfi- quisquis fe cognoverit Filium Dei : dejicit fe de Spe- des, dulcedine & fuavitate reples. É contra de culmine generofitatis, m' [Onf:fuöl qui admirari aliquid *** n amor fzeculi & carnis anxius eft, & perturba- Y J« tus: animas certe, quas ingreditur, q Poü: Deum poteft. efle non patitur. gietas * Facilifas. id fet.30. .m' S-Aug' ['g € À Liil. Qui vult gaudere de fe, triftis eft, qui -LXVI. Nil durum, nil amarum, nil grave, autem de Deo gaudere vult, femper gaudebit, nil lethale computat amor verus. Quod fer- RU' i[l 030' uia folus Deus fempiternus eft. ïde fa- rum, qua vulnera; quzepoena, quae mortes fie Tdeml.4. LIV. Domine Deus virtutum, often amorem praevalent feparare perfe&uum? — A- ) ciem tuam, & falvi erimus. Nam quaqua ver- mor eft impenetrabilis lorica ; ' refpuit jacu- fum fe verterit anima hominis, ad dolores fi- üJdM£& la, gladium excutit, periculis infultat, mor- V0 gitur alibi, preterquam in te; tametfi figitur tem irridet; Si amor eft, vincit omnia. in pulchris extra te, & extra fe. LV. Anima amans debet continuo ftarein LXVII. Qui amat, non laborat; & omnis g, Aug, — ibi ln $. Aug. labor non amantibus gravis eft; folus amor l.13. conf, praefentia Dei, & habitare intra Deum, ficut eft, qui nomen difficultatis erubefcit. " ij intra favum mellis habitat apis, quze ita fe ei LXVIII. Ideo fponfa, dum dicit: -Fafcicu- S.Bern. teü fil includit, ut non aliud nifi mel videat, guítet, lus myrrhze dile&us meus mihi ; non fafcem, & tangat; fic illa non aliud nifi divinam fua- fed fafciculum, dile&um dicit, quod leve proe vitatem aut in ipfo Deo tanquam fonte, aut amore illius ducat, J quidquid laboris immi- in creaturis inftillatam guftet. Suge, fuge, & neat, & doloris. fettt bibe dulcedinis divinze fuavitatem inenarra- ALXIX. Quomodo grave eft. mandatumVS.Aug»l.g tl $ ii bilem, immergete, & replere, adhzere, fume, & fruere. Dei? aut enim quisquam non diligit, &denst.&- ideo grave eft; aut dili git, & grave etfe non 8* C.9. j 8 Aug tr. LVI. Laudatur vobis charitas, erigimini, oteít. .in epift. acclamatis, laudatis? exhortor vos, quantum g& 0.0. LXX. Quid hic moleftum eft , aut diffici- Did, Nyff; xlp datur ad magnum thefaurum: fi vobis often- le? non juberis maria nondum tentata traiji- fer. 2. n af deretur aliquod vafculum anaglyphum, in- j auratum, operofe factum, & illiceret oculos cere, & tempeftate furente in mediis flu&tibus: ibl i i eris n — K. £. Lohn. Bibl, Man. Tom. L. fusque deque ja&ari, non itinera ingredi f l- 242 Bibliotlecee | Manualis: Couciondtoria infefta á latronibus, fatis eftj, fi annuatani- xit: Remittuntur ei peccata multa, quoniam mus. dilexit multum. S.Chyr — LXXI. Nihil difficile eft, nihil grave eft, Y V. S. Ignatius Martyr adeo Chriftum dile-Vita apud | ho.14.in quod nobis imperatur, fi voluerimus. xit, ut dixerit: Ignis, crux, beftia, confractio ^urium z. epiít, ad LXXIL ,Amor facilis eft, omnibus fe ex- offium, membrorumque diviíio, &totius cor- [2 -1'. Hebr. 1diota de hibet, nulli fe negat, capit eum juvenis & poris contritio ,. & tota tormenta diaboli in Chior div.amor, fenex, vir & mulier, fanus & infirmus, di- me veniant, tanto.ut Chrifto fruar. Tran p €. t. ves & pauper, fammus & infimus, liber & V1. S. Thecla poít fuperatas beftias & car- Vite. MT fervus, fzecularis & Religiofus, debilis & for- ceres lic oraffe fcribitur: Ktiamfi in fingulos dies mihi cum igne, belluis, vinculis, carce- : tiä, n?c eft, qui fe valeat excufarg. ribus rem eífe contingat , adeo mihi omne sh d IVO mortis & difcriminis genus pro pietate fub- eundum ipíismet Paradifi deliciis, epulisque EX LIBELL O DE IMITATIONE inftru&i(fimis potius ducitur: tantummodo ut CHRISTI. digna, quze prote & nominetuo crüciatus to- re magnus eft, qui magnani charit : ae lerare femper poilim, habear. ires Lb Ve tem habet. VA. Junior quidam Monachus ex feniore Petrus Sanch is&t Li.c24. . Il. Qui Deum ex toto corde amat , nec quedam quzerebat , cur charitas-inodo tam regno Dei mortem , nec fapplicium, nec judicium, nec perfecta non fit, atque olim fuerat? cui ille infernum metuit: quia perfectus amor. refpondit : : Olim omnes furlum progredie- 4«C.6, fecu— bantur, & hinc corda etiam fecum rapiebant. tum ad Deum accelfum facit. l.g. c.I. III. Si femel perfeGe introi(fes in interio- Sed:nunc omnes ad terram inclin à antur, & : quze fua funt, quzerunt. ra Jefu, & modicum de ardenti amore ejus - VIIl:. Cum Zeno Monac hus in erenwlbg con-ld.p,z:.6 - fapuiffes; tunc.de proprio commodo, vel in- E : commodo nihil curares, fed magis de oppro- templatione abforptus circumiret, obviamil- lifattus Macedonius Imperator, quid ageret ? brio illato gauderes; quia amor Jefpïfaci; ^ "hominem feipfum contemnere. * interrogavit. Cui Zeno: . Et quod tuum in 1;2. c.5. -- 1IV. Amans Deum ani ma, füb Deo defpi- hoc loco negotium eft ? cumque Imperator — cit univerfa. ; refponderet : Venatio meum negotium eft. 15;1,2, - V, : Dile&tus tuus ta. lia of nbtatét ; ubnbe: Reípondit Zeno: :Et ego pariter confector - dium non velit adrmittere , fed folus vult cor Deum, neque donec apprehendero, ceffabo. Quo di&o tergum vertens Imperatori, abiit. tuum habere, & taüquam Rex in proprio JIX. Dominicus: cum aliquando folus inlIbid. H throno federe. - Loc9. .. Vk Verus amator Chrifti, & ftudiofus fe- (campo ab hzereticis deprehenfus interroga- &ator virtutum non cadit fuper confolatio- retur, ecquid acturus effet, fi ipfum occidere praefumerent? refpondit, fehocunum petitu- nes , nec quaerit tales fenfibiles dulcedines ; ; fed magis fortes exercitationes, & pro Chri- rum, ut; quodiutius cruciatum fentire, fuum- fto duros fuftinere labores. que erga Deum amorem magis teftari poffet, & omnia, quid vo- lento eum martyrio excruciarent. ; 19. €.34. VII. Ecce Deus meus loamplius, & quid felicius defiderare poffum? X. S. Antonius tantum in amore Dei pro- Ibid, Pemen, | O fapidum & dulce verbum; fed amanti ver- fecerat, ut Abbati Ammonio dicere autus fit: tonfid, ; Nunc tandem non timeo Deum: (intellige bum, non mundum, nec ea, quae in mundo t fel s. funt. * fervili timore) cumque Ammonius diceret : l. 3. c. 48. VIII. Quid am amand6 me intime, didibit & quaretu tantizeftimaris ab hominibus, cuin tamen ego plus multo laborem , & agam, divina, & loquebatur mirabilia. 'Pius profe- cit in relinquendo omnia, qgam*in Rudendo * quam tu? refpondit S. Antonius. Quia ego fubtilia. 3 etiam Deum plus diligo, quamtu. Ethocfine : habefet vveræ chärit-a- vana gloriatione proferebat. ].1. e.15. . IX. O qui fcintillam $. 3. tis, profe&o omnia terrena fäntiret efï'e: plena Xl. Virgo quzedam in mo leftis mali daemo- C'amipr;f. vaiitatis. As nisimpugnationibus conítituta, cum jam pe-2- 2pum me fuccubuiffet, atque ideo nubere ftatueret, "57 P ?5 1.3. c. ro. X. Vere ineffabilis dulcedo contemplatio Chriftus eam invifit, dixitque: Me dilige, qui S p njs t:üæ, quam largiris amantibus te. fum formofus, dulcis & generofus. XII. Joannes Junior de fcholari fcribit inSpec.ex- $. V. EXEMPLA EXTERNA. Ícala coeli; quiingreffus Parifiis Theologiam, emp. di- e&io. cum audiffet legi: Diliges Dominum Deum eX. 2- SS. PP. & . tuum ex toto corde &c. Subito furrexit, & B. Virgo Maria adeo amavit Deum, ut ex Interpret, amore mortua faerit, ut communiter abivit; mirantibus vero Magiftro & condifci- fentiunt SS. Patres & Doctores. . pulisdixit: antequam plus audiam, volo hoc opere compl joh.21. II. S. Petrus Domino fzepius roganti, amas fus eft. d ere, Et mox rel,igionemþ ingref- s me? refpondit: Domine, tu fcis,' quia amo XIIl. Urbanus adole fcens þo& vitam Kiffelius TC te. diu inter flagitia exaCtam , tandem feriat.r. c.6ó. tipr, " III. S. Paulusita dilexit Deum, ut cum ve- i, Rom. 8. poenitudine eam deteftatus eft: ^ quo fa-$ 78 LR ritate dicere aufus fit: Quis me feparabit a é&o . duétus ab Angelo cuftode ad ftabulum charitate Dei ? / Bethlemiticum, ubi juxta Chriftum ac Bea- n candis- Luc. $. IV. S. Marize Magdalenae Chriftus igfe di- üflimam: Virginem .Mifericord.ifæ i .A da — , S n A : Chariiss Dai. 43 dà vefte ramum olivze portans adftabat, qua fummopere caveret, nenutuaüt verbo juverii fuadente hic modo pedes, modo manus [e- tentationis occafio praeberetur; & paruit illa *Vitt q l fuli deofculans, mille elicit a&us contritio- g»ïïurium l diligenter, utmonui. Cumque adeo graviter LUR nis, fpei & demiffionis, praecipue tamen amo- tentaretur, utfomni cibique perderet appeti- ris, quibus eo usque exarfit, ut omt jino deni- tum, accidit no&te quadam, uttanto dzemo- que confumptus conciderit. num agitareturimpulfu, utfuperveniente au- Clr'iiron. XIV. B. /Egidius e Francifci familia ita a- - Tità Tranc. p.2 liquando S. Bonaventuram familiari fermo- rora furgere cogitaret, & clam adire juvenem, quiinvicinia morabatur. Necmora, ubi ocu- L7. C14-. ne, & innato, quo erat, candore agsgreffus le- losaperuit, vidit Chriftum,quafi plagis recen- gitur: O vos beatos, quibus eruditio miros tibus crucifixum, leni fermohe dicentem fibi -Deo ferviendi, laudandique modos fuppedi- lingua patria: Zume doit aimer, je fuistres-Peau ; -tat? — Nos idiotee quid ea in re fcimus, quid bon €$ doux, nobl» € loyal. Quod noslatine co- t facere poffumus? Cui Bonaventura, etíi cae- loratis verb 2 isexponimus: Me diligas, qui fum tera . omnia, quxe tu tantopere füfpicis, defint, formofus, verfus : bonus, fiulcis & gener?füs*: . Unde : mi /Egidi, param eft, fi Dei adfit amor, illo enim uno plus ad Dei obfequium poteris, ePetty 'Dilige fo'n?ofum, d ul&ä;iiquz : bbhü)h & .ge:ne- : Stnch f quam aliüs omnibus. ' At poteftne;: fubjicit rojum.- K ZEgidius , tam facile, & ardenter amare im- Hec utdixit, repente difparui t, & puellam peritus aliquis, quam do&tus?. Poteft vel má- !:P 4*c'60 inomni pace &gaudio, & eratiarum actione P Xxime, inquit Bonaventura. Ad quse fan&us ab omni tentatione liberrimam dereliquit.Be- ille Idiota e confpe&u fe illius proripit ad mo- ne & veridice de fe Chriftus afferuit. Diligen- naíterii muros, qua parte in urbis plateam dus enim prae.omnibus; quia fpeciofur forma patebat afpectus, accurrit, & qua poteft, vo- pre filiis hominum ; & fplendor eft glorize, & fi- l:ld,w-r-i ce clamat: Audite, o vetulze, audi ignarum gura fübftanti»é Patris." Contra de homine di- -vulgus./ Si Dominum Jefüm Servatorem ve- citur: Oinnis caro fenuni. Diligendus eft etiam, ftrum amabitis, DoGore noftro Bonaventüra quia bomur, a quo omue bonum : Contra de homi- ] ;poteritis effe apud Deum majores. ' Quo di- nibus ; IVemo bonur, nifi folus Deus./ Diligendus xto hoefit in Deum abío horas immobilis. 3 rptus non minus tres eft etiam, quia duleis, eujus labia favus deflillans. Mifericordiam: enim ejus fuper omnia opera ejus. ! XV. S. Auguftinus dixiffe fertur: Domine Deus, ita te diligo, utfi Deus effem, vellem Contra.de homine Salómon quaerit: Nequius oculo quid créatum eft 2 quitamen eft lucerna corgo- fortem inter nos commutare, & ego Augu- Tfüinus effe, ut tu Deus effes. . In quo apparet ri5 nofiri. Dilizendus eft etiam, quia generofus, quem Deus Pater confüfuit haeredem wniver[orum, ;ma. j quafi cceco impetu voluntatem in amati bo- per quetm fecit €. [wcula. . Contra dehominibus à numferri, neque dare otium intelle&ui, üt Malachiasait: AMunguid non Pater unu: ommium attendat ad:ea, quze dicit, & di&orum ac vo- noflrum z |Quare defyicit unusquitque proximum ti impoilibilitatem videat: impoffibile enim fuuim ? mérito ergo puellee juvenem diligenti d elt. Deum velle non eíffe; . cum ultimus ipfe Chriftus perfizec verba conclufit, & fe potius fit fibi omnium fuor diligendum, formofum, bonum rum finis. i um amorum,&ï deüderi'o- , dulcem & Bo Penneq. nerofum comprobávit : " " 2 :Ibid. Non immerito e rgo þcror ,ipfiusa Angelis trä— ) . confid. 23 ditum eít, ut incorruptum fervaretur: Sigi- XVILE Fratquzedam virgonobilis 14. anno- Spec.ex, | ; fal.. 581. rum, quae B. Virginivaldeeratdevota. Haecv.Dile&io berto deinde Epifcopo Lugdunenfi poft lon- gloriofam Virginem rogabat continue feptem €Xempl.2- gas preces ad impetrandum aliquid reliquia- aunis,utfibidignareturoftendereFilium fuum. um S. Auguftini ad Deum fufas pyxide cry- Qu2e cumin vigilia Nativitatis Domini oratio- ftalliaa, auro gemmisque diftin&a inclufum nis caufa fola capellam intraffet, apparuit ei -Aab.eodem tutelari Angelo donatur , ac dum virgo pulcherrima, tenensfiliumin manibus, An hymno: 7? Deum, in gratiarum actionem decantatur, ad illa verba, Sen&ur, San&ur, & allocuta eft virginem Dei :: Accipe filium Cantptd, meum,& lude cum eo. Quze gaudens fecit. Cui p apum palpitare & exultare confpicitur, Deo ad tan- puer: Diligisneme? Ktilla: Omnino. Etille: ti viri celebrem in amore fancto memoriam c'sy,P 250 Quaptum? tuncilla: Plusquam corpus meum. hominum animis imprimendum, in corde e- Et Jefus ait: quantum plus corde tuo diligis jus poft quinque amiplius annorum centurias me? Etilla:nefcio dicere,fedipfum corloqua- tam,admiranda amoris divini argumenta ma- tur. Quodictoftatim corejus prae amore Icif- t nifeftante, dum illc viveret, a Trinitatis com- enp, d fum eft. TuncB. Virgo accepta anima ejusin teho, prehendendo myfterio a puero cochleari to- concentu Angelorum deduxit in ceelum. Ad er, 2 tum mare in exiguam foflam exhaurire fata- cantum vero Angelorum familia cucurrit, & - genti deterretur : Non vero ab illa infinitze virginem mortuam invenientes, odoreinenar- charitatis divinze, quam proxime poterat, ac- rabili funt repleti. Et FratresPraedicatores,qui ceílione, a repellitur. qua tantos amoris ignes concepit, L aderant, cor ejus aperientes fciffum invene- 'Th. Can- runt,& ineofcriptum erat:Diligo teplus,quam XVI. Eratpuella quzedam inBrabantize þar— me, quia tu creafti, redemifti, dotafti me. tipr. l.2. &ib (foi apurm c,57 usinter Proceres generofa, quze in amorem XVIIL S. Marisze Magdalenze de Pazzis fre- Jo. Rho, KII' C. 0' P. 24. cujusdam juvenis per multos annos miro dze- quentiffimum fuit, curfare per domum, obvias hift. z. 2 monum ftimulabaturinfultu. Hozecenimcum forores apprehenfa dextera ardentibus verbis mihi frequenter multis lacrymis in confeffio- adamorem Dei excitare, hortum ingredi, fpa- ne diabolicas iníidias a ; periret, confului, ut tia citato greffu confi c;exfe, identidem fucclas . K. P. Lohn. Bibl, lMan, Tom. I. 2 inare. 244 Bibliothece quualis Concionatoric mare. O amorem! adzeris campani turrim ac- rens , in pifcinas defiliret, ferveretillico frigi currere, illudquetotis connixa viribus pulfare, da,quafi admoto igne; haud aliter,acin fabro- äï cum illis vocibus: Excitemus mortales om- rum lacubus, cum tingitur ferrum. — Et vero admirabilis erat tinctura charitatis, quze me- nes, utamorem huncament. O amor! fi mihi ferrea vox foret, quam vocaliífime profecto in- diis in aquis fervorem excitabat. clamarem2 Amate hunc amorem, mortales, XXH. B. Jacoponus quondam interroga- Barry ia dä amate. Ad hzec ardoris haud tolerans;brachia tus, cur tantam vim lacrymarum profunde- blandit. l & finum frigida immergere, acfpargere con- ret? Quod amor non amatur, refpondit, S. c.6. exer: Clt. e Ü fueverat. Hzecilla in ipfozeftu charitatis, quae Francifcus Seraphicus concepto etiam voto ex imocordis, Oceaniinftar, effufain animze fe cbiigavit, nihil fe cuiquam poitulanti nega- turum, fi amore Dei poftularet. Unde accidit, facultates, minoris prudentize fines obruit; eadem, cum fibi relinquebatur, mirum quanta ut, cum quidam ex ejus fan&ta familia ob vi- ;;E ti fancti venerationeni cuperet illius vefte uti, modeftia eosignes diílimularet, quorum palli- H doin ore cineres gerebat.. per amorem Dei pofcenti, quamprimum fa- C Idem ex- XIX. Cornelia etiam Lampugnana, cum fe &a permutatione fuam illi tunicam cederet. empl. 2. unam illis ardoribus exhauriendis imparem Unicum duntaxat pauperem femel rejecit , 2 fentiret , identidem ad focias fucclamabat: etfi legitima effet obfecrandi formula ufus, quod domefücis negotiis nimium quantum Ferte opem, properatefocize, utamorem a- mem. Tum vehementius incitata, jamque effet occupatus, mox tamen, repulfse memor, ]i amore victa : Satis elft, fatis, nonultra ferre va- inquifito liberalem flipem erogavit, veniam W. m leo. Mox: Proh! quam libenter cor mihi dila- etiam precatus, quod eum indonatum ad pri- N t cerari vellem pro Dei honore. Parcite,qui hzec mas preces dimifiífet. : - k . XXIII. Raymundus Lu llus quavis occa- [bid. L. c; legitis, imperiofusamor eft, & mira velocita- teomnes ciet, agitque anim?e affectiones. fione amoris nomen iteravit, & refponfi loco Í ibid,ex.6, XX. Violentior in S. Philippum Nerium repofuit, fi ab eo quaefiiflcs: cujuses? Amo- à Unde venis? ab Amore. incubuit divina flamma, quam ut excuffa jufte ris, refpondiffet. ü contentus acquiefceret; huicolim triumpha- Quopergis? adamorem. Quis te huc addu- xit2 Amor. Undevivis? Amore. UÜbihabi- libus Martyrum in fpelzeis ad D. Sebaftiani, profunda jam no&te intentius precanti, tan- tas?inAmore. Totumejusacunicum nego- tium erat, de Amore cogitare ac loqui. tus repente divini amoris incidit e ccelo ca- lor, utanimoin amorem dulciffime liquefcen- . XAIV. S.Gertrudis, recolens vice quadam Infinuat, te, humi abje&us exclamaret: Impar fum, diveríos cafus inftabilitatis, converfa ad Do- €-29. fl minum dixit:. Mihi adhzerere tibi foli , dilecte Domine, impar fum. .Mox ubi concitatiffima illa vis, paulum fe remittens, confuetze vitae mi, bonum eft... Tunc Dominusinclinatus cir- f officiis, liberum animum reliquit, finiftras in- cumplectebatur eam dicens: Et mihi femper ! H ter coítas repentinum tumorem dolore nullo adhzerere tibi fuaveeft,dilecta mea. Quod cum b animadvertit Philippus: INovuminfupercor- diceret, omnes Sanéti affurgentes obtulerunt merita fua ante thronum ob reverentiam Do« Ó dis laxato fpatio motum exiftere, cum veluti d exultans fübfultaret, ac inaudito fub fornice, -mini, utindetribueretanimzeiftius, ut vel fic dignior fibifieret habitatioinea. Undeintel- f coftis duabus majorem in arcum curvatis , vel p triumphum ageret de fzeculi cupidine victa, lexit, quam faciliter Dominus inclinatur ad vel regium in morem magtiifice habitans, ac animam, & quamlibenter San&ctorum coetus C t fibi in illa perplaceus nova aecis laxitate glo- ipfi adhoc 'amulantur, quo exipforum meritis riofiffime plauderet. Fuithoc deinde Phil;ppo indignitas animze fuppleatur. Hinc cum ex af- fe&u defideriorum diceret: Ego vilishomun- l proprium, ut, cum diviris rebus tra&tandis, myíteriisque impertiendis amorem excitaffet, cio faluto te, amantiflfime Domine. Talea dul- N p1 illius vim non ferens toto corpore concutere- ciffima piet.te Dei accepit refponfum: Etego f tur. Quin fumma non minus hyeme, quam refaluto temeam amantillimam. Perquodin- fene&ute, jam octogenario ab hac pietate ze- tellexit, quod, quotiescunque aliquis dicet Deo: Dilectemi: vel dulciffime & amantiffi- C ftuanti facies, oculique dulciílima quadam vi emicabant, totusque'in ore' erat amor, cujus me, & fimilia cum intenta devotione, frequen- ter abipfotaleaccipit refponfüm, ex quoipfe f lumini venerabilis quidam pallor, & qualis amantium foles effe, fuccedebat: Non haec quafi privilegium fpecialis grative habebit in tamen fümma illius amoris laus, fed quod li- ccelis, ficut Joannes Evangelifta fpecialem ha- quidiffimis hisce voluptatibus carere, ut fin- bet gloriam in terris exeo, quod vocatur di- cerius amaret, praeoptabat. feipulus. quem diligebat. Jefu:. li XXI. Nicolao Factorio Ordinis Minorum a- XXV. Eadem virgo cum quadam vice circa Ibid.1. 3; lþ.ex.ls. deo promptus amoris flammze explicandze dominicam patfionem memoriam haberet de- * 44- animus erat, ut vel levi ejus recordatione a votius occupatam, & inde quafi effrenis in a- lg fenfibus procul abriperetur, eoque duce ad di- byffum defideriorum ageretur, fenfit jecur vinaperegrinaretur; Itaque opere fümmo ca- fuum prae nimio 2eftu defideriorum valde fuc- J cenfum,& dixitad Dominum: Mi amator dul- vebat,nein publico deamorefermonem infer- Rnnal, . Yet, cuius recordàtione violentius excitaba- ciffime, fi iftud, quod nunc fentio, fcirent homi- *Wt, tut. At cum domi fe illi permiferat , . nihil nes, dicerent, quod jurea tali fervoreabftinere p C omit'ebat eorum , quae amantibus folemnia deberem propter recuperandam corporis fani- funt fufpiria, concurfationes, gemitus. Verum tatem: cum tamen tibi occultorum meorum illud non vulgare, quod, cum ae(tum non fe- cognitori perfpicuf—: patefit, quod omni con at'u. fä: Vl- Titulus X]X. | Chm*z"ms Dai. 245 virium , & fenfuum meorum non poffem me $. Vi modo continuiffe a tuze fuavitatis pertránfi- tiva commotione. Ad quod Dominus refpon- EXEMPLA DOMESTICA. dit: Quis, nifi fenfu carens, nefciat, quod in- S.Ignatius quantopere diligeret Deum, ex itier.c.g. geltimabiliter efficax dulcedo divinitatis meze " Bitris incomprehenfibiliter longe excedit omnem fus eo colligi poterat, quod poft mortem vi- deamore - bladt, fit corde aperto, in quo dile&i Jefunomen erga Jef. , GÉ t humanam & carnalem delectationem , cum H.S. P inl. ) Qt G. omnis dulcedo corporea, divinze dulcedini aureis caracteribus fcriptum legebatur. An- .n- II. te conditas conftitutiones promulgabat regu- l- coaequata , fit quafi ftilla roris exigua ad im- las quasdam, quas tunc omnes obfervabant. ! meníum pelagus totius maris, cum tamen faepius homines tam efficaciter humana de- Earum prima erat, ut purum pecus, & in amore Dei flagrans perpetuo cuftodirent, ni- l lectatione trahantur, quod nullatenus fe pof- hilutaliud amarent, expeterentve, nifi Deum, ls fint continere ab aliquibus, unde non corpo- aut effe, ac fermocinari cum Deo. Dicere fo- ris, fed etiam anim»e fe fciunt periculum in- curfuros zeternum. litus erat , fi Deus eum in gehenna colloca-H.S.p LE Quanto minus - anima ret, nihil fibi acerbius for e, quam audire bla- IO. n.2, meze divinitatis dulcedine penetrata fe poteft fphemias in Deum. Rib.l,s. 5 ab amore meo continere. unde fibi fcit zeter- Adeo vero defiderabat C. I frui Deo, ut, quoties de morte fua cogitaret, 2 nam felicitatem provenire? a lacr ymis temperare vix poffet. Quantali- Lib. 4.Re- XXVI. S. Petrus, audiente S. Bfigitia, ad bet vero cura & moleftia fatigatus effet, in GloriaS, : vel.c.74. militem quemdam dicebat: Ego, qui gravi- Dei tamen recordatione mox acquiefcebat. lzn c.7. Clarum quoque de ejus eximia charitate te- ?^i plura ter cecidi, fed fortiter furrexi, impetrabo tibi r lbïd. l.' ( loricam, id eft, divinam charitatem: ficut e- ftimonium habetur in relatioae pro canoni-. nim lorica ex multis conftat ferreis circulis, zatione in hzec verba :- Quantopere diligeret, Relat. pro - fic charitas defendit contra tela inimici, & patet ex füumma illa cura ac diligentia, qua Canonize- e .animzequiorem reddit hominem ad toleran- ftuduit propter Deum proximo in fpirituali2 ?^* ]. da mala ingruentia, agiliorem eíficit ad amo- bus ac temporalibus femper benefacere; & ex maxima vigilantia , qua curavit cor fuum l rem Dei, & ferventiorem ad divinos labores, Du invi&tum in adverfitatibus, longanimem in mundum cuftodire. Neque vero tantummo- Ípe, perfeverantem in inceptis. rizc itaque do. cuítodivit cor fuum ab iis, quze funt con- tra Qileätiorlem, WH CA - lorica fuigere debet, ut aurum, fortis eífe, ut fed etiam a feipfo, amorem . 0. 2()0 -chalybs & ferrum. . Quia omais homo cha- omnium rerum, quze Deus non funt, prorfus ritatem habens, du&ilis effe debet, ut aurüm, abjecit, atque i n eundem tranítulit Deuüm: a per patientiam contra omnes adyeérlitates, omnemque affectionem ad Dei dile&ionem fulgensque per fapientiam, & difcretionem, referre conatus eft. ' Hanc in Deum charita- ne haerefim recipiat, pro integritate tidei, du- tem (pergunt iidem Apoftolici Commiffarii t - biaque pro certis. Sit quoque lorica fortis, adeo puram in fuo corde aluit, retinuitque, ut & ut ferrum domat omnia, fic homo utens etiam fui ipfius amorem prorfus amandarit. J« Dixit enim aliquando, fe, fi optio daretur, vel- n charitate, ftudeat humiliare eos, quirefiftunt fidei, & bonis moribus. Non retrocedat pro- le potius vivere cum incertitudiie beatitudi- . pterobiocutiones. Nonfle&atur propter ami- nis, & interim fervire Deo, quam cum certi- citias. l$ Non tepefcat propter commoda fua tudinetunc obire: & judicare, fibi magis du- temporalia. Non diífimulet propter quie- rum & poenale futurum, audire blafphemias I$ tem carnis. JNon revereatur propter . mor- in Domini nomen, quam poenas inferni pati, fl fi unquam ad inferos dettuderetur a. Deo. tem , quia nemo poteft auferre vitam , nifi 1- permittente Deo. Verumtamen quamvis lo- Tanto denique erga Deum amore flagrabat, , Yica ex multis conftet circulis, tamen duo ut tota die illum exquireret, & nihil aliud lo- () funt principales circuli, quibus lorica conte- queretur, nihil aliud cuperet, quam placere " xitur charitatis. Primus itaque circulus eft Deo, & illius obtemperare voluntati. . Itaque j illi fe totum committebat, illum omnino fe- I- cognitio Dei , & frequens confideratio divi- norum beneficiorum , ac preeceptorum , ut qui decreverat, etiamfi toto coelo, terraque k— fciat homo, quid faciendum fit Deo, quid privaretur. Omnes fuas cogitationes, verba, opera in Deum, tanquam in finem referebat ; proximo, quid mundo. Secundus circulus eft refrzenatio propriz voluntatis propter ad Deum, ac Dei gloriam honoremque defti- L- Deum; omnis quippe, qui Deum perfe&e & nabat: Atque hoc, veluti fymbolum, ad ma- jorem Dei gloriam, in ore femper habebat. Ex integre diligit, nihil fibi de voluntate, quze his nimirum oriebatur illud ma contra Deum eft, refervat. His fimilia tra- gnum gau- rl[blda 103 ditS. Gregorius Papa: Qui perfe&e Deo pla- dium fpirituale, quo hic Dei fervus plane re- CI 44' pletus erat ; illa ferenitas, quam femper in cere defiderat, (quales funt omnes ii, qui vo- lunt perfecta erga Deum charitate fervere?) vultu prae fe ferebat, illa pax interior animi. [ ^ Hsec illi. fibi de fe nihil relinquat. 'xAmal. s. XXVII. Fr.Vi&or Bergomas dazemoni di- II. S. Francifcus Xaverius fcribebatin qua-1. x. epift, il Capuc, dam epiftola. T?edet me interdum vitze, at 1 . centi fe damnatum eífe, refpondit: Si fum, fatius effe arbitror pro religione mortem op- ergo Deum in vita laudabo , fumensque fla- petere, quam in tot tantisque divini Numinis gellum, & fe czedens interea cantabat: Lau- contumeliis vivere. dabo Domiuum in vita mea , III. B. Aloyfiustanto Dei amore flagrabat, pfa)lam DQQ ïïll Ineo, quamdiuü fuero. ut, quodes ejus mentio fiebat, ita inflammare- 3 tur, 246 Biblz'otlzecæï' Mawalis | Concionatorim tur, ut in vultu etiam figna quzedam emica- usque dum animus faopteimpetuin Deum fe- rent. f ratur. lIdem benefaciebat omnmnibus, nontan- Vital. 2. IV.- P. Petrus Faber cupiebat ad eum amo- tum extra fpem cujuslibet commodi, verum pf C. 13. ris gradum venire, ut animze fuze damnatio- etiam actiouis gratiarum, male namque re- ]o. nem non tam timeret ob gehenne tormenta, M peti, ajebat, ab homiaibus, quod Deo omni- quam ne tam pretiolus Chrifti fanguis in ipfo no dederis. Semper in ore habuit hzec ver- periret. Prov. Sar- ba: amare & pati, pati &amare. Etinreihu- V. P. Sebaflianus a Campo adeo amabat jus memoriam diu fupernudo pectore geftavit ? din. 1598 Deum , ut przeter eum nihil in mente & ore f paupertinum fignum Redemptoris in cruce illi effet, hunc folum defideraret; hinc non pendentis; at fine cruce; five qüod ipfecor- f modo rumores tota urbe notiffimos neícisbat, l di fuo tanquam cruci clavis amoris illum af- fed neque, quae domi erant omnibus trita, au- figi defideraret; five quod moleftiam atque diebat, imo fzepeignorabat, quze noítri in Col- TU legio munia haberent. 4 crucem maj orem ferret. KL g B';blïoth,.' Vl. P. Jacobus Salefius divini amoris ma- V VIE- f Scriptor. gnitudinem tot modis exprimebat, ut nun- SIMILITUDINES. Soc, p quam íatis ardere videretur, omnis illius fer- p4 mo indefere principium, ibi finem fortiebatur. . Natura. €9 Qualita;. " Si quando jubebatur ad focios verba facere,ui- cut carbo, nifi ignitus fit, nüllam habet S. Bernare - fupleiin 2 hilfonabat aliud, quamamorem divinum. llli E * j L pulcbritudinem; ita necanima, nifi ha- dinus, usque & usque nutriendo adinveniebat fpiri- beat charitatem, undeS. B " Quir t O. ernardinqg Cha-: $ 1o tuales indu(trias, quibus uteretur, quarum po- ritas eft animae pulchritud j tiores fequentibus ver(ibus comprehenderat. Àl. Sicut oleum omnibus-humoribusqfup& S,Aug. fe, Guito Deum, cupio, zelor, gr atusque re- rius effe cognofcimus; ita charitas omnibus 42. de volvo. virtutibus fublimior comprobatur. temp. g Offero , depono, atque refigi 10, mortifi- Ill. Sicutfi quis in via publica initium ejus S. Chryf. - Nicheel corque. retta apprehendit, reéta via ducitur, & non ho.19.ad. Sandith. | Confero * magnifico , admiro r, congratu- habet opus, utmanu ducatur; ficetiam in cha- H9b*- £fel g. lor ipfi. pl ritatetantum arripe priacipium, & ftatim ma- P. Morteslll. Quorum Vefborum ifïe eft fenfu s brevequod- num ipfa tibi praebens te deducit, & diri o N 1t. &. Febr. | * £. 160. dam amoris compendium comple&ens: De- AV. Sicutii, qui volunt domus con ftruere S. Eaur, ' lecor Dei quodam guítatu; cupio unice ipio & palatia, ante.omnia ftudentfolidum funda-- Juft.de di« . frui, quze cupido mihi zelum acuitipfi fervien- meatuin ponere; ita qui absque fui detrimen- fcä um di, idque vel maxime, dum recolo bencficia il- to, & aliorum ícandalo P Apir.tualem in feipfo liusin me, pro quibusipfi debitasgratias per-- domum 2ediü&care .defiderat folvo: mequeilli in fignumgratitudinis ex in- fundamentum jacere debet. y veræ*-'chlgur?tz;atis" tegro offero: & me, meaqueomuia ad pedes V. Sicutiu navi etiamfi magna fint iriftru- S.Chryt: ipiius depono: ut, cum meipfi plene religna- menta, li tamen noa per vincula connectan- ho. in ep. vero, deme conítituatarbitratufuo; atqueut tur, nihil proderuut: & ficüt in corpore ecf; * Coleff« inhocme refignative continéam, me mortii-- magna iint offa , fi tamen non füerint etiam co: conferoque cumipíius perfe&tionibus cre- per nervos & compagines connexa, nihil ju- ataoinnia, qu»e ubilóngeinferiora deprenen- vabunt; it $ nf | à quaecunque quis habeat recte ía- * do, illas extollo, atque magnifico ; cumque Ga aut lapieauter inventa 3 ina * laudando deficio, adinirabundus veneror: & nifi una adfit charitas. — j I:lia erq;at omnia; tandem Deo fuas gratulor exceilentias. -. V. Sicutnaturaarboru m .*ff;adiceS'fubt&rra'Stap'l. im Jo. Rho VII. Infuetus in Joanne Baptitta San&io abícondit, uta nullarelseda ntur, quiaex iil js Dom.v7. hi&.2 f.15 amorisardorfuit, & votum uitra mortalium rami & folia vegetantur, flores ac fr'1&us pro- 43 vota quafitiffimum. pfïü-ï'e:rr.- Nam, cum ainori fe to- ducuntur;- fic cor noftrum, unde ommauia proce- tum permififfet, ita comparatus vivere didi- dunt,vel bona vel mala, & maxime ainor, ante cerat, ut una moriendi, id'eft, ad videndum, omnia confervari debet, juxta illud Salomonis quemunicediligebat, Deum, evolandi fpe vi- Prov. 4. Oinni cuftodia cuftodi cor tuum. tamtoleraret. Hincgraviílima il atfirmatio, . VII. Sicutintemplo Salomonis non folum Ibid. fi integram fibi vitze aiem fupereffe, vel divi- San&um Sanétorum, five interiorpars oracü- nitus acciperet, vel certa crederet perluafio- li, fed etiam demusanteoraculum ve ftitaerat ne, atroci fe doloris telo confixum iri, ideo- auro puriflimo; fic quilibet Chriti fidelis, qui que certifhmé moriturum, quod tamdiu aba- eíttemplum Domini fanctum, ex omni parte, Ícilicet corde, anima, viribus imato Deo abfuturum fe certus effet. Res iE tur plena erat admirabilitatis, vivere homi- charitate fulgere debet. j 'puga- in Deum nem ea tantum gratia, quod fe cito X fperaret Effeftus. elTe moriturum. VI[I Sicut lap is, quo propior centto eft, Nieremb; l. 2. vita VIIL VincentiusCaraffa jam indea pueritia eo velocius movetur; ita & homo, quo pro- in lib, de C.lg.& IQ' perenni Numinis memorize mentein áffuefe- Vhn pior ver verum amorem fit Deo tanquam cen- 349* Quz.q 23 cit; &utfenfus quoque praeter genium fuum, tro fuo, hoc velocius in via perfectionis decur- ejus imagini effingendze famularetur, a tyro- renda movetur. : | cinio folitus erat obiicere oculis hz»ec verba: IX. Sicuthomo,qui multo vino obrutus eft; u- Idem.. Praefentia Dei. Quamartem junioribus, aliis- fum füorumfenfuumamittit,neca mortuo mul- $ Tn Vil —qqe amandi necdum fatis peritis fuadebat, tum ditiert;itacum quis plenus eftvino ccele(tis Mari cha- A&dal ï Qu jïtulus AILX. - Cheritas. Dài. 247 [e eharitatis, moritur mundo, habetque omnes num, quanto ergo aliquid melius -, tantoamo- fenfus fuos in cupiditatibus impeditos. S. Chryr. re dignius; Primum igitur ac fummum bo- ho.52. in. X. Sicut procus non fpectat nili amafiam, num, inquo omnebonum, quoamore profe- d & amafíia fit ei omnia; ficqui igne Chtiíti ca- quendumerit? Dicmihi, obfecrote, anima ptus fuerit, talis fit, qualis effet homo folus mea, quid tibi poteft placere, quod in Deotuo fuper terram habitans, qui nihil curatgloriam nonreperias? Sidelettatte fapientia, fapien- ï & ignominiam. Tentationes fic contemnit tiffimus eft; fi potentia, omnipotens eft ; fi & flagella ac carceres, quafi in alieno corpo- pulchritudo, candor eft luciszeternse; fidivi- re pateretur, & quafi adamantinum po(lide- tize, figloria, glorie €$ divitie in domoejus; fi " Yet corpus. Ea autem, quae fuavia funt in L delettatio, fivita; : Jeleflationes in dextera ejur [: hac vita, ita ridet, & non fentit, ficut nos vel uque in fmem, €? vitaiavoluntate ejus. - ipfi mortui mortua corpora. y $. Àug, in Xl. Si , cut amor immundus inflam m-atï ä Dl- ^Al Quia nemo dignior a ore, quam Deus, utibid. » ISI, idem S. Epifcopus indicavit, dicens: Quisa- mam, adterrena concupifcenda, & peritura more dignior, quam Deus? quis preeftantior? fectanda vocat, & inima przecipitat, atquein quis perfe&ior? quis:/gloriolior? nihil nobis | * cprofunda demergit ; . fic amor fan&tus. ad fu- & contulerit Deus, nihil pro nobis paffus fuerit, perna elevat, & ad seterna inflammat, & de profundo inferni levat ad coelum. . $ nihil nobis promiferit, certe propter hoc, quod L5 Berigs ipfe eft, omni amorea nobis amandus eft, quia - Quuy, Brapletin | XII. Sicat mulier, (i locupieti viro aut ho- om. 1. fcilicet ejus excellentia infinita infinito etiam norato nubat,in fumma pace & afiluentia vi- amore digniflima eft. X x Quadr, $. 10. tam deget; ita anima, quze Deo per amorem Ill. Quia invitat ad amorem ,. imo precipit : S.Bern, fe defponfat, fateri debebit cam Salomone: Nam utS. Bernardusait, huc nos provocavit ler 84. füe. "$u , sh, de Omnia bona venerunt mihi pariter cum illo; anticipantis benignitas, illius, quinos & prio—rfpefr Cent, temp, & innumerabilis honeftas per manus. il«lius,þ quaelivit, & prius dilexit, cujus utraque tam & lzetata füum in omnibus. : amica comperta faavitas, & aufüm dedit, & $ nf Michael m uhumi ; o19d Srandach. XIII. Sicut coelum plus lucet, cu verecundiam depulit, & movit affe&um. S. : tlebt, LJ folis ocalum habet, quam cum mille ftellarum Thomas de Villanova quoque obftüpefcit , affe& 4 p.129. l.c. oculus diftinguitur; ficanima mea a te unico l E 3 quod Deus tanto hominem dignetur honore, P. 187. Deo meo plus fplendoris, quam ab omnibus ut feabilloamari velit, idquefüb gravipoena creaturisaccipit. Fabulis annumerari poteft, eifacere praecipiat. .,Sed nequeo atis mirari, & $ la, quod Ariftoteles narrat, ad Phafim amnem , fl de d & intra me obítupefco,. Domine mi, quid eft þ(öq)].czäv arbuículam nafci, quze a marito in thoro coilo- hoc, quod fic amari visame, ut mihimortem, cata, conjugem fidam & amore firmam red- & seternos cruciatus mineris, fi non amavero 0 ] dat: Vereautem ejus plantze gratiam proefta- te? tantifacis amorem meum? quis ego fum, re nobis poteft Dei gratia, quse cordibus no- ut fic zeftimes amari me2 . S. Auguftinus fi- S. Aug. ris illata, amorem eorundem firmare, & de- 2 N milem prorfus confiderationem inftituit , di- f s.conf, . Lj : hO. [ epo vincire poteft, ne vagam & lafcivientem flam- cens: Dic mihi per miferationestuas Domine, maim per creaturas circumferant. .. üad Coloff LÀ : V.l.II' Deus meus, quid tibi fumipfe, utamari teju- l - beas ame, & nifi faciam,irafcaris mihi? Hinc MOTIV.A. 1 igitur infinita cognofcitur zítimatio , quam L] uia in Deo ounia gerfacliffime velut in fo ni ! | S. Anfel, I Deus denobishabet; id quod continui calca- continentur. Hinc S. Anfelmus dice- ris, & ftimuli loco ad illum quoquezeítiman- ; bat: Cur, o anima, vagaris per multa, quze- dum & amandum effe merito deberet: Totum ; ul i rens bona corporis & anim?e ? quzere unum Evangelium, omnesque ha&enus datze leges [Jo.t bonum, in quo eft omne bonum, & fufficit. ad hunc amorem ordinantur. Plenitudo [egis $ $. Aug. EtS.Auguttinus: Siquaeris (verumgaudium) eft dileio. Porro S. Thomas de Villanova poü['enl.- "h quaere; fed non ubi quaxeris: quaere in fonte; heec omnia confiderans continere fe nequit, ibienim omnia vivunt. Nam utidem S. Do- .quin exclamet: Inter tot & tanta coeleítium &orrecte dixit:; Si multze & magnze deleéta- Spirituum agmina, & tam fplendidam, tam- tiones funt in rebus delectabilibus, qualis & que decoram te diligentium multitudinem, quanta eft delectatio in illo, qui fecit omnia defpicabilis hujus ac vilis vermiculi tu Domi- —Ibid. delectabilia? amemus unum bonum, in quo ne, non folum non defpicis amorem: fed in« funt omnia bona, & fufficit. - S. Franciíco fuper velut grande aliquid & pretiofum cum " Deumardenti(fime amanti, 'ac proinde Sera- ! minis & terroribus reddi tibi efflagitass & phico appellato, valde familiaria fuere verba: indicas? multum dignificas me, dum fic aina- ila: Deursueus, €9 omnia; : quazenam etenim a ri vis a me; fedintelligo, Domine, quoniam quopiam imaginari poterit pulchritudo & ve- in amore meo non tuam, fed meam in quiris nuftas amabiliorilla, in quam defiderant An- utilitatem. geli profpicere, quzeque paradifum vere para- üti Rich, de : yierer di(um effe facit. Aliam adhuc rationem addit IV. Quia fine charitate omniz mihil funt, . fapienter Richardus de S. Vi&oreadvertit, di- 9- Victore , q)e Xie € S, Thom. S. Thomas, dum ait: Bona creata dele&ant cens: Hsec eft virtus, in qua nec minimum - Qdm" 2.2.4-23- tantum fuperficialiter , Deus autem intime; E "gra.char, N pusrefpuitur, fine qua nec maximum acceptà 63 folus Deus fübftantiam animse fubftantialiter tur; Non przedicatio, etiamfi fiatlingua An- penetrat, & ideo medullitus delectat. Clarius gelorum: Non fides, etiamíi montes transfe- S8. Thom. .]iee Vill.fer.de denique hoc proponens motivum S. Thomas rat: Noneleemofyna, etiamfiomnes faculta- &. Maria Villanova fic loquitur: Amor, tefte Philofo- tesin cibos pauperum diftribuat: noncorporis Magdalo ( ?ho 2 eft naturalis inclinatio-quzedam in, bo«. afflictio, etiamfi tradatur corp us ita, ut ardeat, Adeo- 248 Bilficthecm Manualis Coucionntorim l) Adeoque ad hoc, utomnia opera apud Deum tamelitatur, dicens: Amorem , animsethe- faurum nullus füperat; neícitenim homo pre- accepta & grata habeantur, neceffum elft, ut hujus amoris fignaculo, velut legitimationis tiumejus, omneaurümin comparatione ejus charactere, fint obfignata, cui perfecte confo- arenaeítexigua; fineamore dives pauper eft, ;; nat, quod in S. Auguftino legimus, fcilicet: & cum illo pauper dives eft, quia qui Deum lig? Sola charitas fufficit, fi adfit: ceetera omnia tota anima amat, & diligit, jam habet, quem: Maofi ( L N amat. Inalio vero ejusdem tra&atus capite 100 S.Bern. nihil profunt, fi fola charitas defit. V. Quia charitar omnia opera meritoria facit, Ícribit: Non potefteíle pauper, qui D»um ha- t.2.fer.5. uei S, Bernardinus indicat, dicens: O quam bet, quemamat, & quomodo poteft effe pau- 8.2. CQIQ pretiofus eft amor, qui in confpecu Dei om- per, quite, quies omne bonum, habetin con- i nia pretiofa facit! ideo aurum denominatur; Ícientia? Qui habetaurumin arca, divesnon Ü aurum enim omnium thefaurorum pretium eft, fed qui te babet ia confcientia, dives eít ; 76 fid $l. eft. Adducitque jam mentionatam limilitu- unde fcribitur dete: In me funt divitize & glo- icl? g . dinem, quod, ficut auro appretiantur omnia, ria, ut ditem omnes diligentes me, &thefau- D quze per illud comparantur; fic cunctze ho- roseorum repleam. - minis cogitationes & affeCtiones, cuncti fer- IX. Quiaomnescreatura fuo exemplo incitant Otesft. ii 5 ad azuandum Deum, uti Oleatter re&e advertit ; €20.num. H mones, infuper omnes operationes amoris » $ Thom.; pretio menfurantur. Omnia,inquit,etiam infenfata dant Deo Crea- Vlll.C.S. 'm ;2 S. Thom. VI. Quia charitas eft optima via perveniendi torifuo; quidquid ab eis poftulaverit, etiamfi Vill. apud forn.1. Manfi dif. ad Deum, uti S. Thomas Villanov. indicavit, infua natura non habeant, folus homo negat »ï Pt t dicens: Hsec eft via altior, via fecurior, pla- Deofuo, quod Deus ab eopetit, nempe amo- 3. D. 15. nior & brevior perveniendi ad Deum, omnis rem & prasecordia fua, ac tandem merito fer- via, quze charitate non procedit, circuitus elt. rea nos viícera habere, & filicibus duriores ef- Similiter Idiota ad Deum converfus, dicit: feconcludit: Ferreus, & plus quam lapideus Nonergo, Dominé fufceptor amoris & la:gi- es, li dante petraaquas Deo & populo, tu non tor, jejunium, oratio & eleemofyna eft via re- des Domino Deotuo cortuum. S.Th 'om.' ä (ta omnino, fed amor & dile&io tua eft via re- X. Quia f[umnm: in nos ben;ficur efl.. Hinc S. &iffima absque devio,viabrevis absque tzedio, Thomas : : Praeponderat, inquit, evidenter opuíc.Or, . | Deus, qui tibi communicans & dat fua, & fe: | via plana absquetumulo, via clara absque nu- bilo, viafecura absque periculo, via jucunda de donis datis mag»a & multa donavit in cum bono focio, fcilicet cum te, Domine, a- praeterito.: ; donat, & donare non ceffat in d- . mantiífimoduce. Si quis ad patriam coeleftem praefenti, fed maxiina & plura donabit in fu- velitceleriter pervenire, per viam dilectionis turo. Alius quoque ejusdem nominis S. Tho- mas eleganter oítendit, quantum affectum & amoris ambulare debet, quia qui amat ar-. dentius, currit velocius, & pervenit citius. noftrum ad fe rapiatis, qui nulii alteri rei a- SA ThOm. deo intenta mente ftudet, quam ut nobis be- Vill.fer. in VH.. Quia Deus proprienofter eft, juxta ilud : Quem in fenfum etiam Di- Diliges Dominum. Deum tuum. Quod conír- nefacere. poffit. Dom. 17. mans S. Thomas Villanova fic loquitur: 5i dacus Stella loquitur, dicens: Saltem amo- poft Pent, rem ejus amplectere eo tempore, quo tibi non diligis, quia Deum; neque diligis, quia Dominum, faltem dilige, quia i4wm; wquis benefacit, cum vero beneficia non contule- rit,noneumdiligas; parum certe horno ab ä enim propria faa non diligat? .O homo dli- gis veftem tuam, diligis Gomum taam, diligis homine peteret, qui folum poítularet, ut, fi arva tua, dilige quoque Dewn tuum. piüge, quando beneficia aiqua ipfo aCtu in eum ex- | vel quia tuum ; nihil enim ita tuum elt, ficut. erceret, tunc temporis diligeret; cum igitur Deus tuus, quia tibi magis eittuus , quaim tu. Deus omni tempore & omni bora ben«ficis Nimirum fan&us hic Archiprzeful coníide:at, fa&tis alia majora & ampliora femper camus 1Cet,g, E uod nos creaturas vehementer amemus, & let, amorem femper illi debes. Ita S. Augu- Deus nofter, qui creator eft omnium creatura- ftinus injuriam illam , quam anima ingrata Deo facit, dum tot fe ab eo beneficiis cumu- rum, nonnunquam, ut :ta dicam, contentus ef- fet, fi pari faltem, quoipfas, profequeremur & latam cernens, eum non amat, graviter ex- disdh - al OL i illum. Cur Deum maxime & fuper omnia probrat, dicens: Majorem charirati ejus in- Iwl h. tuum acommuni tuorum exceptas dilectione? juriam facis, fi dona illius accipis, & tamen folusne inter tuaindignus a te judicatur amo- vicilitudinem dilecionis non impendis. ; re? utcumomnia tua diligas, ipfum maxime Xl. Quia per Eucharifliam fe , [uaque omnia $, Aug.1.a ( tuum minime diligas ?. Nonne indignabitur donat; hinc S. Auguttinus : Àma amorem, de catech, inquit, illum, qui amore tui defcendit in fub- .zrudibus, Deus faper tam execrando contemptu? pal- lium tuum diligis, caligas tuas diligis, zonam ftantiam panis, & ibi amorem füum amo- ri tuo copulavit, ham/liando fe , fubbhman- tuam diligis, & Deumn tuum non diligis. Dida- cus Stellaidem ?. tuum, ponderando, iisdeim dote, conjungendo lumen fuse ?eternitatis, motivis, aliis licet verbis, utitur, dum ait : limo tuae mortalitatis. S. Laurentius Jutti- nianus in libro de cafto connubio, de coe- Deum dilige, quia tuus eft, nam nihil eft fic ti- i bi proprium & tuum, utipfe Deus, qui potius lefti inter Deum & animam f»onfalitio trz- Gans ait: Quid fe majus dare potuit ?. fe tibituus eft, quam tuipfe tibi. S. Laur. VIll. Quiathe[aurus efl anime tue, uti S.Lau- fecerat frattrem, & ad human?e inclinave- Jutt. de rentius][uftinianus teftatur dicens: Nullze ma- - rat naturee confortium ; parum fe judica- lig.vit. c. L jores funt divitizj quam Deum pofífidere, & vit egiffe, nifi etiam fe daret in cibum. O in- ldiet.c.4. charitatem habere; cui confonat, quod idio- comprehenfibilis bonitas! & paulo poft, quo- wnam Titulus . XIX. -Charitas Dei. 249 0u L & tam ad hoc faciendum motivo .du&uä fuerit, AX edifferit dicens : ut per quotidianum experi- M EDI1IA. mentum ipíius agnoícatur dilectio usque ad mundi terminum, vol njïdemtio creaturarum ', nani ut Richar- Rich.deS. ;llg myfterium. - üuit, ut hoc —pexrfeveret L(y de $.Aug.ap. - A dus de S. Vi&tore ait, integer amator Vict. * 8; char, lt Manfi dif. XIL. Quia propter beneficium vedemptionis amo- Dei , quocunque fe vertit, familiarem habet 9' remuoftrum [vecialiter fibi vendicat;ut praeclare S. admonitionem amoris, rebus his pro fpeculis $- ds XO,.n.I. ]« Auguftinus advertit,dicens: Magnum quidem utitur, & in omne, quod cernit, fui amatoris mihi eltde Deo,quod effe me fentio opus fuum, fibi refultat memoria. Afpicit cuncta, quae l. fed multo plus eit, quod tranfiiffe ipum video n condidit, & quo condideritfine, &inhis non in pretium meum; quandoquidem tam pre- tam adámirabilis, quam armabilis fibi occurtit z 5 tiofo munere ipfa redemptio agitur, uthomo Atque ex arrha dileCtionis, quam praecontu- Did. Stel. Deum valere videatur. Hinc Didacus Stella ]s lit, fapienter zeftimat, quanta refervavit in Luc. in c. IG. meritodixit: Tot(unt ora, totlinguze, quaein dotem.. Caíftus profecto columbinusque ocu- ejus amorem te invitant, quot funt vuinera, DAU lus amor eft, qui in rebus humano ufui con- - quzeinfuo corpore pro tuo amore accepit, qui- ceífis. nulla libidine figitur, fed in tranfito- a, libet ictus eft lingua quzedam, quze femper vo- riis contemplatur ceternum. Quod confir- la J i S. Thom. ciferatur, uteam diligas. EtS. Thomas Vil- mans S. Auguftinus, fiifta diligis, inquit, ut j Vil.c.3.injanoyaexclamat: Heu, Dom.1 heu! dic, obfecró, o fubje&a dilige, ut arrham fponli, ut munera t , 7- Chriftiane, qui nomen Chrifti folo verbo profi- amici, ut beneficia Domini, fictamen, ut me- ^ Pent. m teris, defpicisin Chrifto, quod non defpicisin mineris femper; quidilli debeas, neciíta pro- "a vernaculo,&lin filio/Ethiopisamas/Ethiopem; pter fe, fed ifta propter illum: nec ifta cum h I & multum amas, & jufte amas, quia ipfe amat illo, fed ifta propter illum,. & per ifta illum, te. EtamatteDeus tuus, &amoretuoardet, & fuper ifta diligas illum. n & pro tuo amore moritur, & folus Deus & ejus 1l. Confideratio fui ipfiu; Sic enim S. Ber- S.Bern. s. dilectio hab - tur contemptui, non dignus re- nardus fuafit, dicens: Quserathomo eminen- de tit.Dei. ; . Tooft, damari put atur. Etalibi: Siadhucinaman- tiora bona fua in ea parte fui, qua praeeminet ; D do frigidus inveniris, duriorem te lapidibus :C-H. fibi, hoc eft, ia anima, quse funt dignitas, oftendis, fiquidem ad tantze dignationis con- fcientia, virtus. Dignitatem in homine libe- fpectum duriffimi lapides confraéti funt, & qui rum arbitrium dico, in quo ei nimirum da- fenfíum non habent, fenfum oftenderunt, ut tum eft, caeteris non folum praeeminere, fed attendas, quid facereteneantur hominum cor- & przefidere ; animantibus ; fcientiam vero, da,fi tantum pondus amoris, neque rupes ip- qua eandem in fe dignitatem agnofcat, non Ío fufünere valuerunt. Quse omnia iterum a fe tamen. Porro virtutem, qua fübindeip- . confirmans S. Auguftinus, opus, ait, noftrae fum, a quo eft, & inquirat non fegniter, & redemptionis totam vitam noftram, totum la- teneat fortiter, cum invenerit. - borem noftrum , totum obfequium noftrum, II HMeditatio a[fidua bonitatir €? pulchritu- PC38.9.4. j« amorem denique noítrum facile fibi vendicat, dinir diving, de hac enim verificatur illud S. J totum hoc, inquam, eft, quare devotionem Davidis: Concaluit cor meum intra me, & noftram & excitát melius, & quzerit fuavius, in meditatione mea exardefcit ignis. b & auget amplius. U IV. Magnum defiderium : nara. initium fa- Sap. 6. f XI. Quia omnes ca u[z amorir ab Ethicir : a[- pientize & charitatis concupifcentia. difcipli- (* fignari folitag, nempe bonitas , pulchritudo, na, tefte Salomone: Imo, ut idem teftatur, ! fimilitudo, amor, perfeCtitfimo modo in Deo praeoccupat, qui fe concupifcunt, ut illis fe I$ reperiuntur. : prioroftendat. . & 3 u- I-CGf.g.— XIV. Quia Deus omzem a mondi þo'tentiam 3n - V.. Generofus contemplus omnium rerum extra animam plantavit, ergo illi fru&us & primi- Deutn, quia, tefte S. Auguftino, diminutio cu- tize debenturamoris. Quisenim plantavit vi- piditatis eft augmentum charitatis. Et hic neam, & defru&u ejus non edit? quispafcit proprie locum habet illud Thomze Kempe gregem, & de lacte gregisnon manducat? - Tantum proficies, quantum tibi vim intuleri s, imit.c. 25. Exod. g3. -XV.. Quia ideo. Deus ju[fit: Primitias fra- Etillad Deiapud S. Joannem: Vincenti dabo Apoc.c. 2. V'.l iU E:t: gum terrae tuze deferes in domum Domini Dei manna abfconditum , amoris fcilicet divini tui; atqui primitize cordis funt aH'eätus, amor, &c. ergo. omnem fapmïem .cn?in?enter continentis. TA de(alC( ' — XVl. Qnuia Deus efi noflfrum totum , fed pars W m diligit naturaliter fuum totum;. ergo. ASCETICA. - XVII. QuiaDeushominem ad amandumcre- lh avit. Hinc Deus hominem ultimo creavit;poft- I.[je hac virtate no[Je debet lceta., in ea to- *S-Thoä- quam Angelis coelos, terramanimalibus, ae- tam perfetlionem |€9 - felicitatem. hominis * 9-3 3- $ rem avibus,pifcibus undas diviferat, ut indica- confiflere ; utiS. Thomas oftendit. Et colligi- ** rot, homininihilaliud fupereffe,quam Deum. tur ex eo, quod perfe&tio & felicitas hominis P- XVIIl. Quiaamor eft bonum ex natura fua, confifiat in poffeffione fummi boni; hzec au- fe &bonun iperfe, er ER go bono ex natura fua debe- tem poffeffio cum non poffit ordinaria via ha- tur, quale eft folas Deus. beri per realem unionem, neceffario perinten- Matth. zr. e- XIX. Quia nihilzequius, utilius, | diguiüS, tionalem, qualis eft charitas, obtineri debet. ". uit. ' jucundius, facilius eft amore Dei, uti ex fen- Hinc colligitutf, cur Chriftus dixerit: .£flo- g- tentiis 5S. PP. fupra citatis patet. 0- te perfedii, i/icut Paier vefler cale[lis perfeGiur ijll; : R. P. Lohn. Bibl.fll'lfxn. Tom. 1. X 450 Bibliothecæ Mänualis Concionatortu Indicare enim voluit, qüod, ficut Pater feu quanta;n deficimur ab wsitate €$ continuttate talit operationis, tantum deficimus abeotitudine €$ ger- Natura divina cum Paternitate identificata quodammodo perficitur, & cempletur, dum fe&lione. .Licetergo homo non femyer a&u operetur feipíam perfe&iffime cognofcendo generat Fi- hujusmodi operationem, tamen quiain promptu ha- lium, & cum hocfpirat Spiritum fanctum ve- beteam, femper potefl operari ; & quia etiamipfam lut perfectiffimum amorem, atque adeo ipfius ce[fationem , guta Jomni vel occupationis naturaiis Patris perfe&io in perfe&tiffima fui cognitio- ad pradilam operationem ordinat , quafi videtur ne &amore confiftit, ita hominis quoque per- continua operatio effe. s. Requiritur, ut vitia fectionem in iisdem duabus entitatibus con- & affeGiones fic aliquis habeat mortificatas, fiítere. ut ab illis vix aut purum impediatur, vel re- tardetur ab unione cum Deo, fed potius frua- II.. Noffe d.bet, quid requiratur ad di&am unio- sem [eu amorem ; nempe, quod duas partes in- tur pace interna,quae eft effeCtus perfettze cha- volvat, amorem fcilicet affe&ivum, qui confi- ritais. AtquehscperfeGio in hacvita habe- qThor. ftitinhoc, quod Deus & nosad exemplumil- ri poteft, non tamen przecepta eft,fed folum fub OPUfC'6L lius velit fibi bonitatem fummam, & fumme confilium cadit. Etexhacpotiffimum profe- (j gaudeat, fe effe eum, qui eft, id eft, fumme bo- &us colligendus eft, quo enimmagis accedit num & perfettum. Et effeivum , qui in hoc ad primum gradum, fcilicet Beatorum chari- confiftit, quod omnia, quae ad extra operatur, tatem, tanto major perfeGio cenfetur. ad majorem fuam gloriam diligat, id eft, ad IV.. Noffe debet, cur charitas inter omnes vir- hoc, utclarius & perfectius femper cognofca- tutes excellentiffima dicatur, nempe, quia Deum tur & ametur a creaturis, conformando fe e- attingit, utinipfofiftat, & non, ut ex eonobis jus fan&iffimze voluntati in fubftantia, modo, aliquid provertiat, uti S. Thomas docet. CurS. Thom, äm.a.*..w- D UOE MIRUSUE RR NINEEE P INRIEC ERE & fine noftrarum actionum, ut advertit P. Ca- item fine charitate reliquze virtutes nihil aefti-?-2-3 23* e . raffain tinerario ; vel,ut alii clarius explicant, mentur, nimirum quia peripfam homo & om-" eligendofemper & agendo vel patiendo, que nes ejus aCtus & virtutes ad ultimum finem di- Dto magis placent. (qualia funt caeteris paribus, riguntur; quamob caufam etiama SS. PP. & in quibus amor copiofius demonftratur, uti fit Aícetis Regina &forma virtutum reliquarum pertribulationesfortiter perpeffas; hsec enim dicitur, quia fcilicet omnes, ut fupernaturalem oftendunt, firmam homini cum Deo unionem bonitate a babeant, ipfi in ordine ad finem intercedere, cum per tantam violentiam ab- fuum confequendum fervire debent, atque ab ftrahi fe a Deo non patiatur; Item per cha- ipla velut radice praedi&am bonitatem fuper- naturalem accipiunt, Yitatem proximo, velut imagini Dei, exhibi- tam; perhanc enim fit, utamplius cognofca- Ex modo di£tis fciat fequentia fex axiomata tur, & ametur Deus, atqueideoiterum major erui poífe, non parum fervitura afcétze ad per- fectionis ftudium profequendum Primum eft: longe ia amante affectus arguitur, quam fi folus ipfe Deum amare ftuduiffet) quo mudo Nemo bonu: nifi folus Deur,quiain Deotanquam magis placent. (utifit, (i cum magna alacritate, fonte reperitur vera bonitas, Secundum: //a- diligentia, & conftantia opus peragant; haec nitas vanitatum , €4 onmiavanitat, prater amare enim omnia magna iterum in amante zeftima- Deum, quiaad imaginemDei facta anima ratio- tionem Dei, & adhzefiorem oftendunt) . €€ quia nalis czeteris rebus occupari poteft,repleri non poteft,ut re&te dixitS.Bernardus. Tertium: Mi« snagis placent , id eft, puriffime propter ipfius beneplacitum, unde ex hoccapite tanto per- nus Deumamat,qui aliquid pyater ip[u amat,quo lbid, a, fettior eftamor, quanto minus folatii, vel prae- propterip[um non azat.Quia hocipfo oftendit,fe mii a creaturis fperat, vel capit. * dignam de Deo zeftimationem non habere , ut, 4'24&.8' $. Thom. III. ANoffe debet, quod ex hac unione velut per- quiinipfotanquamfonte verumgaudium hau- 2.^. q.24. fe&liffima vegula cujusque hominis profetdus in per- rirenon malit. Quartum: Nullum malumifi pec- catu»,quia fcil.hoc folum privat vero bono,aut art.g.& 9. fe&tone fit metiendus.. Pro quo notandum ex S. Thoma, perfe&ionem charitatis e& parte di- certe minuit conjunctionem cum illo. Quin- ligentis tunc perfe&am effe , quando diligit tum:Nemo la ditur nifi a feipfo,quia nemoinvitus ad peccatum cogi poteft,a quo folo, ut di&tum, quis tantum , quantum poteft, quod contingit tribus modis. Primuseft, uttotum cor homi- vera laefio timeri debet. Sextum: Non [l pax im- nisactualiter femper feratur in Deum ; & haec giir, quia cum res quaevis non nifi incentro fuo eft perfe&tio charitatis in patria, in via autem quieícat, impiusautem a Deo velut centro fuo ordinarie poffibilis non eft ob humanam infir- difcedat, hocipfo pacem fperare non poteft. mitatem. Secundusmodus eft, ut quistotum V. -No[fe debet quatwor amores, quos S. Maria cor fuum habitualiter figat in Deo, ita fcilicet, Magdalena de Pazzis, communicari fponfis ut nihilcogitet, vel velit, quod divinze charita- Verbi divinitus accepit. Primus eft wunitivus, n 9-l as t : 2 : "4 ye ao - ti fit contrarium, quale eft folum peccatum quicum magna velocitate eas unit cum fpon- mortale; & hzec charitas eft deneceífitate fa- fo, ac purificat certas maculas imperfectio- lutis. Tertius modus eft mediusinterhos duos, num, quas habere poffent fponfze. ad quem duorequiruntur:: 1. Ut, quandoqui- Secundus amor eft communicativur, quem Vita part, dem aliquis femper a&ualitePin Deum ferri qui habet, non poteft eum juvare, nifi videat3. B. s. non poteít, coneturfaltem, quantum neceffi- eum guftari fimul ab omnibus creaturis, & li- tas przefentis vitze patitur, a&tualiter cum Deo benter fe privaret Deo,ut illum poíffetcommu- ä S.Thom. uniri, uti S. Thomas pulchredocet, dum ait: nicare cuilibet creaturee, ficut eum guftavit q.3. att.?. In calo una €9 continua €? femyiterna operatione Paulus, cum dixit: Optabam anathema e[Je a ad g. Chrifio, pro [ratribur. mens hominis Deo conjungiturs — [ed inv hac vita, Ter- / Titulus XLX. Oariic a* EL . Tertius eft transformativus, qüi facit, ut ani- eft commünis omnibus cïia $ ritatem hab"enti- ma per participationem voluntatis & amoris, bus. » Ó fiat quafi unus quidam Deus, & hzectransfor- matio eft quafi vinculum, VIII. Noffe debet, quomodo creaturze falvaS. Aug. a« animam cum Deo. quod vincit & ligat charitate Dei diligi queant , id quod S. Augufti-Pud Manfi nus fic declarat: Quando tibi dicitur: nolite "14 ^* .. Quartus eft pra;fentativus, qui facit volun- ifta diligere, anhoc dicitur, utnon manduce- L u u 2 x m — EEE tatem operari fapieuter & prudenter; quia fa- tis, autnon bibatis, autfilios non procreetis ? , cit, utoperationes omnes fiant rectaintentio- non hoc dicitur, fed fit modus propter Creato- ne, tantum ad honorandum Deum: pruden- rem, ut non vos illigent ifta dilectione, ne ad ter, ut conferventur omnes virtutes, quze pro- fruendum hoc ametis, quod ad. utendum ha- ducent in anima amores. " Qui fimul uniti in bere debetis. Etiterum alibi: Qui amat pa- unum facient pretiofiffimum annulum ad de-- : £rem aut matrem [uper me , nonefl medignus,, ita S.Thom. fponfandam fponfam. ait: Amorem parentum, uxoris, filiorum non E opufc.ór. VI. JVoffe pariter debet naturam divinc dile- Gioni, quam quidem eleganter declaravit S. abítulit, fed ordinavit; Non dixit, qui amat, c. 29. fed quiamatfuperme; hoceft, quod Ecclefia "Thomas fic fcribens: Natura humani cordis loquitur in Canticis Canticorum : Ordinavit cognata eít dileCtionis aCtioni; eft'enim cor in complexione calidum & ficcum, hzec eft in me charitatem; Ama patrem , fed noli fupra Dominum: /Ama genitorem, fed noli fupra igneanatura, ficut naturaleigni calere eft, ideo , Creatorem. Quod confirmans S. Leo fic lo- S Leo.f.&, naturale eft cordi amando ardere, adducitque e jejun, quitur :. ZEternis bonis infeparabiliter inhae-d Ienf, 15, Thog, fequentem Hugonis a S. Vi&ore authoritatem, rendum, temporalibus vero tranfeunter uten- ita fcribentis: Vita cordis amor eft, & ideo dum eft, & peregrinantibus nobis, & ad pa- EL impoflibile eft, ut fine amore fit cor, quod vi- ].arz.(» triamredire properantibus, quidquid de pro- vere quaerit. Pfal. 38. Concaluit cor meum fperitatibus mundi hujus occurrerit, viati- - intra me: calidum confequitur leve, & fur- cum fit itineris, non illecebrze manfionis. um mobile; fed heu füii hominum, u:que quo 1X. Nofjfe debet figna veree dileBionir; quzeS.Laur. . . gravi corde , ut quid diligitis vanitatem? Profe- quidem breviterindicavitS. Laurentius Jufti- Juft. de . ä quitur deinde caufas ftru&urze & architectu- lizu vit, . x2e cordis humani, & primo quidemloco cor- nianusdicens: Defiguis, quibus cognoícitur, c. IIO utrum homo Deum diligat, hzecaccipe: cum ; dis fabftantiam ex materia folida conítare con- Kaliq-uïs cogitat de Deo libenter, & audit, cum fiderat, hujusque myfticam quamdam & fpi- ritualem reddit rationem, dicens: £ft cor in quis libenter pro Deo dat, cum quis pro Deo libenter patitur. Quod confirmans S. Bona- S.Bouav, fubítantia folidum, ne facile a voluptate dif- ventaura, vis Ícire, inquit, fi Deum perfe&e dili- fer, deS. folvatur ; eft inferius acutum, füperiuslatum; inferius acutum, ut ad temporalia, & hzecin- gas, velaliud plus Deoames? Attende, fi de - Magd, Deoyplus, quam de aliis rebus cogitas, quia de feriora modice attingat; fuperius latum, ut illo plus cogitas, quod plus amas; Übi enim - ad coeleftia dilatét affectum. Item eftinterius " thefaurus tuus, ibi cor tuum eft, fi plus cooi- concavum, in fignum, quod per creaturas fuf- tas de mundo, plus de lucro, plus de amico 7- ficienter impleri non valet, citatque fequens vel focio, quam de Chrifto, non vertas in du- n S. Bernardi teftimonium, dicentis: Capacem quippe Deirationalem animam bium, fed tibi certiffimum fit argamentum, la ; quicquid Deo quod ames ita plus, quam Chriitum. Hinc ? i dbid.2.3. minus eft, non implebit, t i VIL.. Noffe debet modum reGe dilizendi Deum, Sponfus fponfze dixitin Canticis: Pone tme utCant, g. q.aq.a.z. Jignaculum [uper cor tuum, u* fignaculum fuper v. 6. L quem iterum percommode S.Thomas fequen- brachium tuum, ut per hoc nobis infinuaret, ut ]. tibus verbis indicavit: Ex parte diligentis tunceft charitas perfecta , quando diligittan- re non diligamus verbo, neque lingua, fed ope- ![- Medicus infirmi vigorem exploraturus it tum, quantum poteft, quod quidem contingit pulfum cumprimis tangit, quifi debilis eft, vi- n. tripliciter; Unomodofic, quodtotum cor ho- tam periclitari figoificat, fimili modo Idiota minis a&ualiter femper feratur in Deum, & ait: Amor vita eft animze, & qui non amat, haec eft perfeGio charitatis patrize, quae non mortuus eft; fi autem, an vita hzec in debi- eft poffibilis in hac vita, in qua impotfibile eft, to vigore conftituta fit, an vero languefcat, ) per humame vitz infirmitatem , femper a&u experiri volumus, opera examinemus; Nam I cogitare de Deo, & moveri dileGione ad ip- probatio dile&ionis exhibitio eft operis; A- fum. Alio modo, ut homo ftudium fuum de- mor femper aliquid operatur, inquit idem [ putet ad vacandum Deo, & rebus divinis, prae- I.diota, femper creícit, & augetur. ( termiífis aliis; nifi quantum neceffitas vitze !$ proefentis requirit, & ifta perfe&io charitas, lf, CONCEPTUS' PR/EDICABILES. n- quze poífibilis eft in vita, non tamen eft com- T Po- teft oftendi, quomodo militia fit vita 1nunis omnibus habentibus charitatem. Ter- Ti tius vero modus ,-quem affignat cuilibet fta- oftra faper terram, & qvomodo per gladium S. Michaelis: Qwis, u* Deus 2 vin-2. Wiacch, tui, fexui, szetati, conditioni, & perfonarum cere ómnes tentationes poffumus &c. In ex-15. v.15- g Vi ptth ll * profeffioni adaptari poteft, eftque facilis, & ab ordio ergo dicat Concionator, videri fibino- at;- 'i' , unoquoque practicabilis: fic enim loquitur: bis contingere, quod Judze Macchabzeo, cui Tertio modo ita, quod habitualiter aliquis Jeremias dedit gladium aureum dicens: Ac- l totum cor füum ponat in Deo, ita fcilicet, 'lt cipegladium fan&um munus a Deo, in quo de- quod nihil cogitet, vel velit, quod divinze jicias adverforios populi mei &c. In corpore Ü dilectioni fit contrarium , & hzec perfectio oftendat quatuor occafiones effe,in quibus ho- A. Pat. Lohn. Bibl. WMan. Tom, L. . li 2 mno Iu 452 Bibliotheca Mcmuali; Cenciona-toriæ Lal [ n;oitentari folet, ut ad creaturas fe convertat. femper ad veri gaudii fontem federe? in cen- couf.c.ï- D 1. la Speffatore operum faorum quzerendo ; eft troíuo quiefcere, fummum praemium fperare, fcilicet plenam ejusdem boni & centri poffef- quippe homo laudis a natura cupidus, & per , hoc fimilis aponibus, qui etiam magno falario fionem? Facilitate, videfent. SS. Patrum fu- iftes abeunt, nifi addatur illud en- pra $.3. & fimil. $. 7. an non de illo merito di- perfoluto tr citur illud: Mandatum hoc, quod ego &c. . A 'comium: Optimelaboraflis. Sed in hactenta- tione facile vincemus hoc gladio, quis utDeus, Claudatur ergo concio hortando, ut AÀ. fibi Deut.so, dictam putentillam Dei adhortationem. Con-v- 1. quiomnes conditiones veri fpe&atoris ita con- tineat? eftquippe 1. Summie auttoritatis, ut fidera &c. ac proinde maximum hoc manda- plus fit ipfi placere, quam infinities infinitis tum maximo affe&u ample&tantur , maximo Deut.3o, Ronó conatuimplerefatagant, & maxima denique Y. 15 UL €reaturis. Eft 2. fammoe fapientize,ut poffit ju- dicium ferre de operibus. Eft 3. omnifcius, qui conftantia continuent , ut maximum proxi- etiam cor & intentionem intuetur, & fecun- mum, id eft, maximam cum Deo unionem, & perhoc maximam felicitatem acquirant. Vi- dumillamjudicat. Annonergo deillore&e u- furpaturillud Epi&eti? : Hzecego non multis, deFabr. Dom. 17. poft Pent. conc. 1. & Stapl. ] fedtibi: fatis enim magnum alter alteri thea- in cand. Dom. 3: $.A III. Poteft ex occafione illius fententize a Cant. 2; Cj (oli trum fumus. Etillud Jobi: Eccein coelo teftis Job.16. (&ípe&ator)meus. 2.In Zdjutore.pro necelfi- fponfa prolatae : Introduxit mein cellam vina-Y- 14 riam, & ordinavitin me cbaritatem : declarari v.2e. . tatibus quzerendo. Sed quisut Deus? qui riat, mira vis & efficacia per fimilitudinem ebrieta- offit & velitjuvare, quaetres funt cenditiones ad adjutorem requifitze, & facile deduci fufius tis, & Exordium fieri a judicio Judzeorum, quo judicarunt Apoftolos ebrios efie, & inufto ple- AG. 2. poffunt. Hinc meritoillam fibi Thomze Kemp. Dei nomine probatam exhortatiunculam ap- nos, deniquecum S. Cyrillo Catech. 17. VeraV- 1 i.t.de plicet: Fili, ego Dominusconfortans &c. 3. dicunt Judzei, novum enim vere erat illud vi- num, novi Teftamenti gratia (& charitas). In imit. c.50. I Confolatore quzerendo : nam libenter , tefte eodemauthore, habemus aliquid pro folatio ipfo deinde corpore comparari poffunt effectus L.2.de &c. Sedquis utDeus? qui utpote füummum ebrietatis cum effectibus charitatis. Et . qui- dem, quia hominem quodammodo rationena- imit.C9- bonum petelftfatiare, omniloco & tempore, & fineomnilabore, aut grandi pretio haberi,quae turaliprivat, & in alium hominemmutat. 2. fant conditiones veri confolatoris. Juvabitad Quia facithominem impavidum & animofum. 3. Quia facit pugnacem, & obvios quosque in- hanc veritatem dilatandam caput 16.1.3. ejus- L.:de demauthoris. 4. In Premiatore quaerendo ; vadentem & provocantem ad guftanda vina. umit. .25. nam unum fere,tefte Thoma eodem libello, eft, 4. Quia facitjucundum & hilarem, imo omni- no quafiinfanientem. |5. Quia accendit & in- quod multos a profectu retrahit, horror diffi- cultatis, & labor certaminis. Hinc prima quze- flammathominem. Quaeomnia pulchre cha- ftio cumDavide plerumque movetur: quid da- ritati applicari poffunt , uti videre eft apud fer. ;:I 2. Pent. conc. 6 ? bitur viro,qui percufferit? fed quis utDeus? qui nos ultro adhortatur illis verbis, ad Abraha- IV. Poteft utilis concio fieri de fignis amo- Matth,ó, Mo, ris, qualiafünt: 1. Frequenter de Deo cogitare. V. 21- h10 mum Gen. 15. v. 1. dictis: Nolitimere, Abra- ham,ego protetor tuus fum,& merces magna Juxtaid: Ubieftthefaurustuus, ibieft & cor nimis. Vere merces magna,quia Dei benepla- tuum. 2. Libenter & reverenter de eo loqui, jf juxtaillud Luc. 6. v. 43. Exabundantia cordis citum, quodfolum verusamans quzerit, elt r. fummurn proemium, utpote quod Beati etiam osloquitur. 3. Revelareeiarcana , praecipuein ipfi beatitudini fuze & deliciis longe preefe- confelfione juxta illud, quomodo dicis, quod amesme, cum animus tuus nonfit mecum? 4. runt. 2. Semper pre[;nr, quiainilloftatimin. ftanti,quo opus peragitur, conferrifolet. 3. In- Libenter, & quafi in[eparabiliter.conver[ari : nam Iud. 16. auferibile, quia impoflibileeft, utopus, quod fe- inaudita eft diledio, quze amicum diligit, &Y-15- praefentiam ejus non amat,inquit Caífiodorus. Pra]. 72. mel placuit, non femper ei placeat. Claudatur V. 25. ergo concio illo Pfalini verficulo: Quid mihi Hinc S. Paulus defiderium habet diffolvi, effe Caff. tup. eft incoelo &c. Mihi adhzerere &c. v. 28. cum Chrifto. 5. Facere, que placita [untei , jux- Pfal.18. taillud Joannis: Utcognoícat mundus, quo- - )hil, Math.z. ]. Poteft oftendi, cur Chriftus dixerit de v. 58. przecepto diligendi Deum: hoc eftmaximum, niam diligo Patrem &c. 6. Contemnere pericula qoan, 14 €$ adver [a propter ipfum , quia fortis eft ut mors v. 3«. & primum mandatum. 'Nempemaximum r. dile&io. Et majorem charitatem nemohabet, Cant. g. y.joan.5. Nfcegi tate, quia qui non diligit, manet in mor- v. 15. te. Hinc S.Aug. Sola charitas fufficit, fi adfit ; quam qui animam fuam ponit pro amicis fuis. 7- I5, LUR lt 7. Etiatmimaginem illius,€9 alia ad ip[um pertine R-T-.. L ** v. I3. S. Àug& — Coetera omnianilprofunt, fi charitas fola defit. to. 50. i 1.Cor, 13. Et S. Paulus: Silinguis &c. 2. Digsitate quia tia diligere, juxta proverbium: qui amat quem- v'l' major omnium virtutum charitas ; utpote quae piam, etiam canem ejus diligit: quanto magis hlg proximum fimilem fibi? juxta illud S.Joannis. | ? eft Regina & norma illarum ; & ex illius quan- titate cujusque anim?e quantitas menfuratur, Ethoc mandatum habemus a Deo, ut, qui di- r. Joan. 4. , V.2 ut S. Aug.ait. 3. Utilitate, quia cum hoc prae- ligit Deum, diligat & fratrem fuum. V. Poteft etiam ex occafione verborum il- Lev. 6. cepto omnia bona pariter veniunt, nam aman- Éxod. 33 ti Deus dicitillud Exod. Egoomnebonum o- lorum Levitici: Ignis femperin altari meo ar- V* I?- v. 19. ftendam tibi &c. Si enim non eft inopia timen- debit, quem nutriet Sacerdos fubjiciens ligna: charitasigni comparari, & id probari in prima tibus eum, tefteDavide, quantominus aman- Pal 3. tibus eum quidquam deerit? 4. ;fucundt'ate, parte ex proprietatibusillius. 1. Quod femper L EE . L DI u "I Y, YO. tendat futfum ad fuum centrum;ita & charitas quid enim jucundius, quam fummo bono frui? —À juxta — Zitulus XLX. .. 253 Charitas Dez $. Aug 19 juxta illud S. Auguftini: Feciftinos, Domine, mando voluntatem faam cum divina &c. re- confc.r. adte, &inquietum eft cor noftrum, donecre- minifcendo femper Deum , & dicendo cum S. uiefcatinte. 2.Quod purificet, illuminet, ca- Davide: Providebam Dominum &c. Et: Me- Pfal. rs. lefaciat;uti facile ex affeGibus charitatis fupra mor fuiDei, & dele&atus &c. In Epilogo hor- ïffäf. 76. indicatis videreeft. 3. Quod valdefortis fit, & taripoffet, ut hancanimam omni cuftodia de- ,, ,. omnia innutrimentum fuum convertere cone- Ütt ao fendat,quoniam ex ipfa vita procedit. Atquea- "lT tur, quod vel maxime charitati convenit, ut deo fugiantignem concupifcentize, aquam ter- quam multze aquze non potuerunt extinguere; renarum delectationum, laqueum divitiarum, nam diligentibus Deum omnia cooperanturin latrones malos focios, vulnera peccati morta- Deit o Rom. 8'. bonum. Hinc dicatcum S.Paulo: Quis nos fe- lis &c. nutriant calorem naturalem pane an- l l5 '. 25. parabitacharitate Dei &c.? . In fecunda parte gelico, hauriant aérem divinarum infpiratio- poteft oftendi , quomodo hic ignis nutriri a i10- num, & gratize divinze per orationem juxta il- bis debeat per confiderationem beneficiorum lud: Os meum aperui,& attraxi fpiritum. Nofi Pfal.118, creationis, redemptionis, iuftitutionis Sacra- afcendat inaltum, ne cadat, & elidat fpiritum. V- '3: mentorum, juftificationis, praedeftinationis Semperfit memor illius Matth. Quid prodeft Matth. 16. S. Aug. V. 20» Cint, g, &c. juxtaillud S. Auguftini: O ignis, qui fem- homini, fi nundum univerfum lucretur &c. UA c.18. folil. per ardes, & nunquam extingueris! O amor, .. ViI. Poteft charitas auro comparari juxta qui femper ferves, & nunquamtepefcis! Unde illud Apocal. Suadeo tibi emere a me aurum Apoc.3; j mihi vérbum, ut exprimam figna dilectionis ignitum, ut locuples fias. [In corpore concionis V* 18* tuze erga me propter innumerabilia beneficia, poffunt quatuor auri proprietates comparari cum effectibus amoris; nempe 1. Praeítantia 'AQ« 2; quibus ab initio educafti me &c. In Epilogo um poffetinvocari Spiritus fan&usdicendo: Veni auri fuper alia metalla cum dignitate amoris. S. Spiritus &c. 5. Utilitas ad omnia cum efficacia charitatis VI. Poteít aliomodocharitas ig hi compara.— ad omnia a Deo impetranda; fienim pietas ad ri, & in exordio narrari fabula de Prometheo omnia utilis, quidni multomagis charitas? fi ignem feu particulam divinze aurae de coelo au- quzerentibus regnum Dei omnia adjicientur, ferente, utcorpus afe confittum animaret, di- quanto magis diligentibus? Tuncimplebitur z, [oan, 3. cique hoc cum veritate dici poffe de corpore illud Charillimi: Sicor noftrum &c. 3. Aptitu- v. 3e Ecclefize myftico, & igne charitatisa S.Spiritu do dilatationis cum extenfione charitatis ad . allato. Oftendatur pofteaincorpore concionis, proximum; dum cedens percuffionibus feu quomodo charitas fit anima Ecclefize & mem- perfecutionibus fe magis dilatat,& finum quo- brorum ejus. Et 1. quidem,quomodo exerceat dammodo magis aperit, etiam inimicis. 4. Vis officium anim2e vegetativae, faciens hominem confortandi cor cum virtute charitatis eun- attraherealimentum, &vegetari. Eftautem dem effe&um fpiritualiter przeftante antejin & triplex hoc alimentum, fcilicet verbum Dei, S poft mortem; quae omnia facile fufius deduci ' Euchariftia, voluntas Dei &c. quaze in antiquo poffunt. .Hortetur ergo, ut emanthoc aurum Teftamento parum, vel omnino non attrahe- offerendo pro eo feipfos, ficut fzepe homines fe , Mmh,ö. Pfal.94. bantur,undeDeus perDavid querebatur: Qua- diaboio proauro tranfcribunt, tantoque prom- 3 Vl Mï draginta annis offen[us fui generationi huic, E9 dixi : ptius faciant, quanto przeftantius & verius.eft .V- 1o. femper hi errant corde : ipfi vero non cogsoverunt hocaurum,& quanto certiora promiífa a Chri- viar mtas. Sedpolt adventum Spiritus S. velut fto, quam diabolofacta. Subfcribant ergo fe animze mox copiofe, & quidem Euchariftiam fanguine fuo, & promittant, fe multosin obfe« etiam quotidieattrahebant,& perhoc adeo ve- ä getabantur, ut contraomnes tentationes robu- .qui,um adducturos. XII. 1 -ALII CONCEPTU S PR/EDICA BILES. ftilfimievaderent. a. Quomodo exerceat offi- 1 IUd Iül cium animefenfitivae, faciens videre coeleftia I. Ba Ithafar Alvarez ex Societate Jefu ajebat; Jo.Rho. v. 1 per meditationem & fidem,audire verbumDei Religiofas domos videri fibi nofocomia *?mor. 1 l. &infpirationesillius,odorariodorembonorum divina charitate vulneratorum ; qui enim ali- 15. ;Ca(ï..lup- exemplorum & virtutum a Chrifto & SS. reli- teribi ex diíciplina vitam poffent traducere ? fa.b il &orum, guftarefuavitatem Domini, & bonze Fornaces item, in quibusinnumerabilibus Dei r Dhts conícientize,tangere difficilia etiam opera,quae donis, quafi fubditis ignibus corda quantum- priusborrebat; movereíe, &ambulare viam vislapidea amorefolverentur. Nimirumtum Ilgan HO 10 inandatorum & confiliorum , imo exultare ut ex rei dignitate loquebatur, tum ex animi fen- (int. Rn gigantes ad currendam viam , ita ut d'ceret tentia, cum ita comparatus viveret, ut huma-» L nisomnibus major, Deoquetantummodo in- ! a;l.IS- [ €nat. ult. (ponía: Similis eft dile&us meus capreze &c. 3. 1 Quomodo exerceat officium animze rationalis tentus. ( rette apprehendendo coleftia, & terreftria II. Sacertextus refert, quod plurimatarba Did. Nyft. om, 4. ) v.7. fpernendo cum S.Paulo: Omnia detrimentum fequebatur Chriflum, & caufam hanc adjicit, quia D feci &c. Etcum S.Ignatio: O quam fordet mi- videbant figna, qua faciebat [uper his, qui iufir- Qnadrag. hiterra, cum coelum afpicio! Judicando fince- mabantur. Varize füerunt fequelze. confilia. * *'/ :I'Joan. b V'gh re, Deum elfe faper omnia amandum, feipfum Namque alii illum fequebantur,. ut viderent odiohabendam,proximum diligendum ficut fe miraculanova, hi curiofi: Alii, ut comederent J [eV 60 Ua ipfum. Omnia effe vanitatem prazeter amare de panibus ejus, higulofi: Alii, utfanitatem Deum &c. Difcurrendo & convincendo volun- reciperent, hiinfirmi: Alii, ut eum in fermo- tatem,ut amplectatur,quae Chriftus amavit; & necaperent, hi Pharifzei:, Alii, ut doCtrinam WTA — tugiat,quz ille vitanda docuit. Volendorecte, ejus acciperent, hi difcipuli. Cumque tam utamplectatur virtutes, & vitiafugiat,confor- multiilum fequerentur, folos hoc nomine]lau- lig dat — ——— P 254 Bibliothece .-Manualis: Concionatorig WI l dat difcipulos, dicens: J/or, qui fecuti eflis que ; loindicio declaratum hab&ret, talia fua ópera g Matth. 19. v. 28. Sed quomodo Chriftus folos illi probari, hinc enim palam erat, quod Deum fhe aitfecutos difcipulos, cum Joannes dicat, fe- amabattantum, utamaret, eique famulabatur p quebatur: eum multitudo magna ? Refpondet , folum, ut famularetur. Neque magnum erat, t2 Chrifti arbitrio & exiftimationeeos folosillum quod Deum Abeldiligeret, & coleret; priva- fequi, qui folum fequuntur, utfequantur, & ob tumenim fuum hoc exillo emolumentum ha- f DA idtantum amant, ut ament, fine alteriusucri bebat, quod fciret grata effe illi fua obfequia. Áiti D cujuspiam exfpe&atione aut cupiditate, quia Minus ergo aliquid hac re faciebat, quam He- ex & hoc omnium maximum lucrum eft, quod noch, ut proinde bene di&um fit a S. Chryfo- ali Deus amari fe permittit a creaturis tam vili- ftomo: Majorem fidem habuit Henoch, quani bus & abjeGis, quam funt homines, itaque Abel, quia nihil illi retributum erat. E b vultetiam diligi, tantum utdiligatur, quia a- . V. Salus mundi tantis fzeculorum omnium fIbid. p.2« hu mor, qui noneftavidus lucri, huic Deus pluri- fufpiriis expetita in lucem mundi prodiit,fol- 227- mum defert. Propterea dicebatS. Auguftinus qu quod cum Angelus quidam paftoribus nun- pii tractatu feptuagefimo fexto in Joannem : Quia tiaffet, fubito fa&a eft cum illo multitudo mi- a diligunt, eliguntur, hoc eft, ii, quiamant fo- litiae coeleftis laudantium Deum , & dicen- lum, utament, hos Deus uniceamat, ii Dei in- Qu tium: Gloria in altifimis Deo, €9 in terra gax el, genium, quantum homini fas, referunt, & mo- hominibus bonm voluntatir. Luc. 3. 13. 14.. S. d res z2emulantur. Caefarius notavit pacem e coedlis nuntiatam Tbid. III. Dignum eftnotatu, quod Deus in vete- 9) non boni ingenii, felicis memorize, multarum tilege cavit, ne fibi afinus offerretur; olo, divitiarum, fed bonze voluntatis hominibus. [ mihi brutum tam brutum immoles, [ed primogeni- Quare his folum pro bona fua voluntate, noa luc EL tum afini mutabis ove, quod fi non redemeris , in- aliis fimiliter pro opum copia , ingenii prae- Tlà terficies, inquit Exod. cap.13. v.13. Boveme ftantia, virium robore, corporis valetudine contra tam gratum habebat, ut eum fibi lita- pax nunciata fuit? Refpondet ille homil. 19. fcäl ti etiam praeceperit. -Quid vero caufze, quod Quia poteft dicere aliquis, facultatem non [/s tam vehementer & probarit bovem Domi- habeo. Ut non obfecundes Deo praecipienti j nus, & improbarit afinum? S. Bafilius M. in V eleemofynam, inopia facere poteft. Infirmum cap. . lfaize reddit rationem quam acutam, segra fua valetudo excufat , ut fitimmunisa tam opportunam, aitque ab Iíaia indicatam jejunio. Sic alia funt non pauca, quae homo, caufam, cum inquit: Jor cognovit poffefforem p cum per vires fuas moral:ter nequeat, nonte- fuum, && afinus prafepe Domim fui, Vaize cap. 1. neatur etiam praeftare , quamdiu ifta imbe- fihfo v.3. Bos Dominum fuum novit, nec praeter cillitas obftat. Verum nunquid poteft quis- ]i prta 01 illum aliud quidquam fpe&at: afinus vero l.!. c* 8' tan piam dicere: bonam voluntatem habere non non Domini, fed praefepis, fed pabuli, fed com- poffüm? Ergo caeterorum bonorum operum. ba modi fui rationem habet. Hinc jam elucebit, intermiffio juftam rationein habere poteft, fed. f quare domo fua pronibeat afinum, quare te- ut non propendeas voluntatein Deum, utnon tej &o dignetur bovem Deus. Facit nempe hoc, ames illum , id citra piaculum fieri nequit : Lt ut intelligatur, eos folos Domino charos, qui Nunquid enim potes dicere: bonam volun- j pro morebovis cognofcunt poffefforem fuum, tatem habere non poffüum ? Non potes fanes G€1 illamque folum, nec aliud extra, aut praeter Propterea etiam bonze voluntatis hominibus Qu ipfum fpeGant; ii fcilicet diligunt illum tan- pax promittitur, ut ad omnes pax illa perti- tum, utdiligant: fed quia afino fimiles folum &u nere intellizatur, velut omnes bonze 2 L Vo.l.un'- e V& fibi quaeftum & emolumentum proprium pro- tatis effe poffunt. " - í ii pofitum habent, ut afinus przefepe Domini Vl. Merito admireris, quod Rex ille, cum Id.iazs. Wj fui; Hos non tantopere diligit Deus, nec e- ingrederetur nuptiarum locum, ut videret Q nim amatamatores ambitiofos utilitatis fuze, convivas fuos , quibus opulentiffimum epu- 10 nec gratam habet voluntatem, quze commo- lum apparaverat, & quantum quisque fplen- r fer dis propriis nititur. s doris fuo veltium ornatu & elegantiaad con- fof Ibid. IV. DifputatS. Joannes Chryfoftomus ibi- vivii magnificentiam conferret, unum ex om- dem, utrius horum fanctorum Patriarcharum nibus objurgavit, quod cum fordido habitu 10 I) major fuerit fides & amor in Deum. Defi- ad nuptias tam illuttres veniffet , dicens z Vel nitque ita: Majorem (Henoch) fidem, quam Quorodo huc intrafli non. habens veflem vmptia- Abel oftendit. Quo argumento id, Doctor lll lem ? Matth. 22. 12. Notandum, quod hunc bo fan&e evincis? Eo, inquit, quia nihil illi re- hominem increpat, non de auri, argenti, P T NU tributum erat. Obfequia Henochi nulla exte- gemmarum , unionum, taliumqQue rerum riori benevolentia remuneravit Deus, uti A- fit inopia, five negle&tu, fed de folo incuratio- ä H belis, qui cum leCtiora & praeftantiora obtu- re veftitu, quod indumentüm non haberet lit, refpexit Dominus ad Abel, Genef. cap. 4. nuptiale. lt Quid hoc veftimenti erat, quod m & V. 4. übi aliorum verfio habet : Z/nflammavit apud ignavum & improvidum convivam Rex L Dominus fuper /1hd ; igne fcilicet inde fubmit- defiderabat 2 S. Gregorius homil. 38. ait: fo, quo fignificabat , acceptam fibi effe ejus Ti Quid ergo debemus intelligere per nuptia- In' obiationem, & gratum officium. Nunquam lem veftem, nifi charitatem? — Charitas ergo tale quidquam cum Henoch egit. Is vero eft fuit, qua ornatum fuum hofpitem Rex vole- U integerrimus amor, inquit Chryfoftomus, ea ü bat, de cujus negleétu cum illum objurgavit, tih fincerilfima fideshominis, qui Deum àmabat, eà nobis paradigmate figuificari voluit, ii for- W iliquecredebat, &ferviebat, quamquam nul- te ad fefta Dei conveniamus , a jejunioru.m, Vl* n— : Tiulus XP1L — Charitas Dii. 255 t vigiliarum, cäeterafumque corporis afïïi&atio- bant, demum unum reperei*unt epïthetum, num, aut virtutum quarumdam aliarum orna- If quod fignificandis illius qualitatibus, & con- l mentis nudi, non propterea poenas a nobis ex- ditionibus aptiffimum putarunt. ltaque pro- acturum D2um, cum videritnos ea protenui- pofítze quze(tioni fic refponderunt: Amorpro R. tate leu virium, feu facultatum parare :on pof- nomine annuens vocetur. Annuens idem eft, fe: Atífiabsquecharitatis trabea nos videat, quod omnibus affentiens: Derzu allem ja fagt. idgraviffime ulcifcetur, quod ea parabiliffima Admirabilis reveratitulus, & quiaptius in ne- fit,nec quicquam ardui infit amori Dei,ob quod minem, quam in amantem cadat. Kffufiffi- excufate praetermitti poffit, quantumvis fint mus, & maxime prodigus homo non conce- äm alia, quorum fzepe vel pars aliqua excufabilis. dit femper omnia, quze rogantur, non occur- Ea propter dicebat regius Propheta: . Non efl, ritomnibus, qu:e petuntur. Valentiffimus b p qui fe ab|condat a calore ejur , Pfal. 18.7.. In quae pfolam, nonnunquam debilitatur. Ingeniofiffimus non Hugo Cardinalis fic commentatur: Nec eft, femper fuperat obfcuritatem alicujus diffici- quife excufare poffit, quin eum diligere poffit. lis queftionis. Prudentiffimus & confulti(fi- l Dile&io nimirum actio voluntatis eft, & liberi h mus non femper ita comparatus eít, ut recte arbitrii opus,idcirco qui non diligit,non habet, de omni re quovis tempore pronuntiet. Fa- quo negligentiam hac inre fuam purget, nec cilis ad rifum, hilari & jucundo promptoque eft, quife abícondat. Quidquid obtendas, non ad honeftos jocos animo, non femper exporri- effugies peenam, fi negligas preecepti tam jufti git frontem, non femper remittit fapercilia ; A obfervantiam. lï; At qui vere & integre amat, femper ider eft, . ibié, VII. Pulchrehancin rem di&um a Philone omni occafione ad omnia promptus, quia eft JH Jadeeo de vi&imas offerentibus ; Quid hic annuens, omnibus affentiens, ut Maria-Ma- " 6 moleftum eft, aut difficile? Non juberis ma- gdalena gladiis, fpiculis, tormentis zeneis,ma- rianondum prius tentata traJicere, & tempe- chinis fulminaribus intrepidum pectus áni- 0. flate furente in mediis flu&ibus fusque deque n mofe objicere, cuique temporis inclementiae jactari procellis inter fe confli&antibus, non fefe accommodare, nemini quidquam nove- y Atinera ingrediferis infeftata & latronibus, fa- ratnegare, gratificariomnibus, quantum po- tiseft, fiannuatanimus. Cor,animum, volun- ti terat, ftudebat, idque amore fui Jefu. tatem promptam appetit Dominus , hzec illi X. S.Gregoriusin Pfal. r14.2it: Machina Ibid, . 0 fufficit, eaque fatisfacis officio tuo, quam fi cordis vis amoris. Bene expreffit iis verbis . Qa a preetermittas, inexcufabilis eft tua ignavia. Do&or fan&us magnam violentiam amoris: |fd.inPo- — VllI. Quamquamlongaum eratfeptem an- Quando five muniendi, five exornandi zedificii ,- | fit. part.2, norum, & tanti laboris fpatium, feptennium neceffitas poftulat, utingens aliquod vaftum- la.€$ . tamen illud non majus feptiduo Jacobo vide- que faxum ad locumillius editiorem fubleve- batur, brevequetempus, &levemlaborem, & tur, quod humerisinlocum fibi convenientem d facilem pactionem putabat, quoties ea confe- efferri nequeatinvenit ingeniofa hominum in- n rebat cumflagranti amore, quoanimus illius dultria inftrumentum quoddam , feu machi- occupatus formofam Rachelem deperibat : nam volubilem, quam viri pauci dumineunt, V'idebantur &i dies pauci pre amorir magnitudine, & gyrant, ac velut convolvunt, immanes la- )* Gen. 29. 29. Ubi Interpretes, cum inhunclo- pides, & graviffima faxa tam leviter attollunt, M cum incidunt, notaut potentiam amoris ma- ac fi exiguus lapillus effet. Huc allufiffe vi- gnam, & vires, quas pe&tori in'undit, quod in- deturS.Gregorius, cumait: vim ainoris effe vadit, nec enim eft mare, quod non fülcet, nec machinam cordis. Amor enim cor, quocup- -mons, quem non complanet, necignis, quem- que libet, transfert & attollit. Nonne hocex- nb | non oppugnet, nec incommodum, quod non perimento quotidianodifcimus? Avarus, cu- t contemnat, vel conterat, necimpoffibile, quod Jus tam grave femper ac durum cor, manus nontentet. ltafentit Abulenfis, quando ob- autem ac fi congelaverint, tam pigrze & tor- fervat, quod Jacob tam prompte lzetanterque pentes ad dandum, fi pe&oris fedem amori fe- fufcepit feptennis fervitutis duros, acdiutur- '1- mel concedat, & permittat, quam faciliter a nos labores, ut formofam ovium cuftodem fordida parcitate ad generofam liberalitatem - nanciíci poffet, neque lubens tantum fufcepit, transfertur, auttranfitipfe? Timidus &igna- verum & exiguos, brevesque, &leves, prout vus, quemleviffima umbra exterret, nonne eft illam deperibat, exiftimavit: Nullus enim la- ferox, & Mars quidam bellicofus, fimulacfub 'bor magnus videtur amanti, ignes non timet, cupidinis vexillis militareincipit? Quis nega- nivesfpernit, gladiis feopponit, & omnia pe- repoífit? Qui furiofe rixatur, & coecaturira, ricula fibigrata reputat, inquitille. Quidquid nonnemitefcit, ut agnus, tigridisque ferita- . | aliisdurum, moleftum, operofum, hocilli vo- tem faciledeponit, cum eam videt, quam de- d luptas eft, & deliciofus paraditus. perit? Per momenta fingula experimur. Quis IX. Dicüsvires adjicietid, quod Diogenes d : lþid. f.65. has facit mutationes ? quis corda ifta fic mo- i.aertius, qui veterum Philofophorum hifto- vet? quisfublevatilla tam gravia faxa ? Amor rias confcripfit, refert, eftquefere hujusmodi: cujusvis eft machina furfum attollens quanta- Interrogati Athevienfes de nomine, quod ac- vis pondera ? Machina cordis visamoris. Ubi [ commodatiffimum Amorifore putarent, poft- amorregnat, non eftpericulum, quodexter« quam diu fecum altercati varios expendiffent reat, neque difcrimen, quod afferat metum. )4 Ü titulos, qui in ilium quadrare videbantur, fed XI. Sponfíaillade Canticis, cum deSponfo lü pf'oprietates ejus non fatis exactte exprime- fuo, vitzeque ac morum illius conditione diífe- ) reret, (4 256 Billiothecm . Manualis *-Coæ-*imæ*wiæ reret, ajebat, illum malofrondofe, opacz,pa- tas e'ït,*tguöd ex vi amoris non poffit placitos tulze, prolixzeac venulftze fimilem effe, quze fo- facere, quos amat ? AV. Seneca de virtutum m liorum copia calorem prohibeat, elegantia o- /or.aliam -co:ä fe- Epift. 80. p —wWE.- 1 culos pafcat, fra&tibus neceffitatem famis le- cutione cum amico fuo difputans, quid tibi vet, inquiens: Sicut malus inter ligna [ulvarum, opuseit, ut fis bonus? inquit, & uno verbo $, Thof | fub umbra illius, quem defideraveram, [edi , 9 fru- qu-»iaoni primo afpec&u arduze, : & intricatze Vib f &us ejus dulcis gutturimeo , Cant. 2. v. 3. Acuta refpondet: velle. Guodrefponfum dedit etiam conc V x eft inhunc locum S. Bernardi annotatio, quae S. Thomas in rebus pertractandis, & illu- fei | fichabet: Nondixit, fubumbraillius, quam ftrandis perfpicaciífimus, dum forori, qua bre- defideraveram, fed illius, quem deliderave- viori via ad perfectionem niteretur, interro- ram, utindicaret, fenon umbramad retrige- 'gantidixit: Velis. Unde merito cum S. ÀÁu- rium fui quzerere, fed arborem fpeCtare, & de- guíftino concludere poffum. — Vides igitur in -- ssl venerari; velut dictum fuiffet, illam ad bene noftra voluntate effe pofitum, ut hoc fruamue EE - agendum non donis Sponfi, fed ipfius puro a- tanto, & tam vero bono: quid enim tam in- — at more motam fuiffe: Neque muneraillius, fed voluntate, quam ipía voluntas eft? Neque perfonam folum refpexifie. lllum unice atten- eft, quod hanc difficultatem in Deum aliquis debat, is illi a&tionum omnium fcopus & fi- rejiciat, cum ipfe hunc amorem fuper omnia - Gu GB* a nis erat, beneficia, quaxe ab illo confequi pote- imperet, gratia praeveniat, & ejus impetra- J 84 rat,noncogitabat. Integerrimus nempe amor tione delectetur. Ignem veni, inquit, mitte- demt, & re interram, & quid volo, nifi utaccendatur? magis dilettum , quam ejus favorem fpectat, git. ( ipfiusqueamore magis, quam remunerationis Quid fi etiam ex parte noftra accedat depre- ( exípettatione movetur, ut gratificari ei ftu- cario? ea vero quidfacilius, quid expeditius? ! deat; Maximum enim. & largi(fimum prae- pracfertiin fi brevis oratio etiam hac in par- te non parum momenti, & virium ad impe- mium, quodcunque tali ex re evenire poteft, il- lud eit, fi non ob aliud diligat, quam ut diligat, trandum fithabitura. DixitaliquandoS. Bri- & folius amoris amore amet. gittae Mater Dei amantiifima, eum, qui unum Penneq. Xli. Sophis Rex Iadorum, tefte Curtiol ss duntaxat Pater pro charitate obtinenda pro- parto I.- €. 2I» ut Alexandro M. quam nobiles ad venandum nunciaret, eileitu, fractuque non effe fru- canes aleret, quam leonibus infeítos, quamin ftrrandum. XVL. Sp onfain Canti&is, tametíia cuftodi- M;xæü dif, defenfione, morfuque pertinaces oftenderet, inconfpe&uleonem eximize maguitudinis juf- bus civitatis peífime habita, multisque fuiffet 18. n. 11- verberibus, aliisque injuriis affe&a: Invene- fitemitti, & quatuor omnino admovericanes, qui celeriter occuparunt feram, tum & iis, qui rüat qne viytles, qui cuflodiunt civitatem, percufe- P runt ue, €$ vulueravecunt me, tulerunt palliums affieverant talibus minifteriis, unius canis, leoni adluereatis, crus avellere, & quia non meun mihi Ettamen filiabus Jerufalem, quas fortuito obvias habuit, dixit: Zddjuro vos filig Manft fajuebatur, ferro amputare coepit ; Nec fic | (MC.I, quide;n pervicacia vi&ta, rurfus aliam partem | erufalea, fi inveneritis dileium, ut muncietir ei, n fecareinfticit, & indenon fegnius hzereatem quia amore langueo. . Ubi notandum, quod nul- ferro fübinde czedlebat, ille in vulnere ferae lam prorífus verberum, vulaerum , aliarum- dentes inoribundos iafixerat. Hoc einolema- que acceptarum injuriarum mentionem fece- te perfe&ti aioris conftantia reprzelentatur, rit; quia fiacere & ardenter amans pro deli- ciis & voluptatibus habet omne illud, quod qui ubi femel dile&tum apprehendit , ita res omues humanas defpicit, ita infra fe politas. . pro obje:to amato fuctinet & patitur. Unde arbitratur, utomnesfortunas, vitzeque com- 5. Gregorius ait: Quid grave non leviter to- S, Greg. mo4a everti, diífiparique facilefinat, dummo- lerat, quiamat ; qu/cquidenimdiligitur, cuml$ . ».ia magna devotione po:tatur. . Eft quzedam ma-!-Re& 12 do Deo tranquille potiatur. Barr! af- XIIf.. Tollatur fol, & hort is venuftas, ne- gna Dei ancilla, valde ab eodem illuminata, feao SIO .quae dicere folebat, quod, poftquam a ccelefti moribus vigor & viror, campis amoenitas, pa- latiis fplendor, mundo füa forma periit. . Au- fagittario vulneratafuit, deinceps quid pati fit, prorfusignoraverit, quiafortis eft ut mors di- feratur amor, & caltitati nitor, fortitadini de- cus , modeítize zratia, pradentize fulgor, pie- ledio: fi dederit homo omnem fubfítantiam fuam pro dileCtione, quafi nihil defpiciet eam. tati meritum, fpei praemium, fïdeiruti*litas OC- cubuit. XVII. Aulici nonnulli,"prout in Confef-S.Aug.l.g Lib.5.in fcäref fionibus S. Auguftini lezsimus, ad munai con- conf.€.2. XiV. Meditando quandoque cogno fin. c. 30. €oepit S. Gertrudis interiorem deformitatem temptum in fe excitandum ita inter fe loque- $. 21. bantur: quot & quae^am moleftize fubeund?e füuam , & in ea tantum fibimetipfi difplicere, quod quafi anxie vacillans, cogitabat , quo- füunt, ut quis in Imperatoris amicitiam & be- nevolentiam pervenire poífit : imo, dice- modo unquam perpenderet, ibi penetrans 0- culus divinitatis confpiceretinfinitas. Super bant, pofito etiam, quod qus . ad illud feli- quo tali refponfo eft confolata: . Araor facit citatis culmen tandem pertingat, per quot placentiam. Unde intellexit, quodfi iu terre- pericula pervenitur ad grandius periculum ? At vero, fubiungebat inter eosdem alius, nis hominibus amor tantum przevalet, quod quandoque deformes propter dile&ionem pla- amicus Dei, fi voluero eífe, nunc fio. Quxe- nam, obíecro, illa futura effet hominis fe- XX ceat eis, a guibus diliguntur, & etiam inter- dum tantum placent, .quodamatores per vim licitas, in cujus arbitrio & libera potefta- dilectionis defiderent (imilari amatis, quomo- te confifteret Monarchze alicujus potentiffi- dotunc diífidendum eft in eo, qui Deus chari- mi concilianda gratia, & intima amicitia, feu pos ! Titulus Xl)i.' — Charitas Dei. .257 potius Monarchize ejus infeparabilis focietas, ro eadem fuit fize & perfonatz matris opi- & tàmer longe excellentius quid eft, quod ali- nio, utpote quze ait: /Vec suzbi.zec tibi, fed di« quis amicus Dei conftitàatur ; & quidem id, fi vidatur.Paulus de Palatioait: Bona mater in- volüero, nuncfio. Adhocenim futücit, fi inte- tegrum, non divifum vult filium, licet quze fe rius finceri erga Deumáamoris aCtuselicias. S. matrem fingebat, dividi filium optaret, ita S. Thom. ä Villan. Thomas poltquam tributum illud, quod Deus Deus integrum cor, non divifum vult: ita conc. de nofter a nobis exigit, leve effe hifce verbis di- quoquetunc, quaenam anima.a Deo electa & la xiffet; Advertite & con(fiderate, quam leve tri- fed. . praedilecta fit, agnofcetur, fi Diabolo confu- a butum Dominus a nobis exigat ; pro tantisbe-- lenti, ut cor inter Deum & ipfum per affe- neficiis nihil aliud exigit, nifi amorem; mox Cum: dividatur, nec mihi, nec Deo, fed divi- [« nifi tributamillud prompte folvamus,noftram datur, ipfa non confentiendo folida in fe, & nobisiugratitudinem feveri(fime exprobrat,& conítans perfeveraverit, nec cor per amorem h jufta Dei comminatur fuüpplicia, dicens: O in diverfa difperfum dividi permiferit. Hac quam merito, quam jufte damnabitur, qui mà- e hiftoria Didacus Stella verba illa: DzZges Do- S luitardere, quam amare. O peccator talis tibi minum Deum tuum ex toto covde tuos ex toia vifus eft Deus, tam onerofus amor Dei tui, ut antia tua; exponens utitur, dum ait: Non vult 1 malis fempiternis l" & jnyce*ndviis.. dep"thari, quam Deus cor divifum, fed integrum. Salomon ve- * m amare ? l uti prudentiffimus infantem iategrum &in- SAugl| — XVIII. S. Auguftinus illa S,,JOahxlis verba: tattum matri tradidit, & noluit;ut divideretur. de nat. & Mandataejus gravia non funt, declarans, alism Mundus,inquit, dividatur, Deus vero contra- Ja grat.- quandamrationem affignat, cur jugum hoc fa- rium. Etenim vero fi certum, & indubitatum cili negotio fuftineatur.. Quomodo eft grave, aliquod fignum noffe defideremus, e quo, an r- inquit,cum fit dile&ionis mandatum? Idiotain noíter erga Deum amor filialis fit, agnofcere C.1 libri, quem deamoreDei compofuit;itafcri- poffimus, examinandum nobis cor noftrum bit: Inclinatamoramantem, neque in hocla- erit, videndumque, an fit divifum, fivean ali- borat, amor difficultatem non novit. Amorla- quam illius partem creaturis cefferimus ; quia ï:n fcivus, quantumvis duram ei; quiillum fe&a- fifimul cum Deo voluptates,honores, aut divi- ]« tur,legem profcribat, hzec tamen ei femper tias dilexerimus, manifeftum id nobis indi- fuavis effe videtur,quanto igitur majorem vim cium erit, quod Deus a nobiseo modo, quo a- jeManf df in peccatore Chriftiano obtinebit amor divi- maricupit, minime diligatur. UndeS.Augu- £ 19 1 M nus? Chryfologusait: Fortem facit visamo- finusait: Excludemalum amorem mundi,ut j« ris, quia nihil durum, nil amarum, nil grave, implearis amore Dei : vas es, fed adhuc ple- j« nil lethale-computat amor verus. Quod fer- num es, (amore [cilicet muudi) funde, quod rum? quze vulnera ? quae poena? quae mortes habes, ut accipias, quod non habes. - $ amorem przevalent fuperare perfe&um ? - . XXi. S. Athanafius quoque apte ad inten- Manfi XIX. Fuluevafli cor zneum; foror sea fponfa, tum interrogat,cur Pater zeternus redemptio- 3. Atha- !l difC. I *')'- vulnerafli cor sneum i uto oculovumtuorsm ; nemnoftrama Filio confummari voluerit, non nafins fer, l« nl I;I Verbis hifcecceleftis amator fuos ergaarden- veroad huncfinemAngeli cujufpiam opera uti. in. A- n- tiffime amantem animam exprimit amoris re- voluerit? Refpondetqueid fa&um effe, ne ulla /an- a ciprociaffe&us. S.Gregoriustextum hunca- nobis daretur occafio amorem Deo debitum: li ptiffima quadam fimilitudine explicat; ficut e- transferendi in creaturam; quia fiab Angelo n nim, qui fagittam fuam in meditullium fcopi e- fuiffemus redempti, motivum utique efficacis- le vibrare nititur,ad hoc,ut non erret, fed fagittze fimum-habituri tuiffemus amoris noftri par- ja&tum tanto de metze affecutione fecuriorem 9-5, Cref tem eidem quoqueimpendendi. Conveniebat TEU efficiat, unum oculorum fuorum'occludere fo- redemptionem fieri per eum, qui naturze Do- let, ita quoque fponfa unum oculorum fuorum IT minus erat, ne alium nobis.Dominum agno- À fponfo fuo claufum exhibet, claufum inquam; Íceremus. . Cui confonat illa S. Anfelmi me- ad cunttas hafceres terrenas, ut alterum affe- ditatio, dicentis: Qui creayit te, ipferedemit i b &tus fui oculum tanto vehementius in Creato- te,ne amorem tuum dividas partim Creato;*i, rem fuum defigat: Qui adfolam Dei naturam partim tribuens Redemptori. " j vifus acumen dirigit, is in caeteris omnibus - XXIL. Quodnam obfíecro in eo latet my- c2ecus, ad quze multorum oculi refpiciunt. fterium, quod Salvator nofter innocentiffi- j .XX. Figura praeditta veritatis maxime ex- (5 mam quidem carnem fuam fibi dilacerari & " con prelfiva, nifi fallar, fuitillecoram Salomone a vulnerari permiferit, nec tamen tunicam feu duabus Matribus habita contentio & contro- veftem inconfutilem dividi voluerit2 Num Ü I verfia: Porro hiftoria notiffima eft, quodnam forte ideo id factum eft, quia tunica hzecopus fcilicet fuerit fapientiffimi illius Judicis in manuum fanttiflimze iMatris fuze fuit 2 fed & n hac perplexitate dirimenda judicium. Nimi- corpus Chrifti e virgineo Matris fucze fangui- rumut quzenam ex ambabus mulieribus ger- ne conditum fuit; aut vero factum eft ideo, J t mana Mater effet, clarius elucefceret, praece- quia veftis illa unitatem Ecclefize fuze praefi- pit: affertesibi gladium ; Eoque allato,infan- gürabat, prout in apparitione S. Petro Ale- U tem permedium fecari, & unam illius partem xandrino fatia oftendit ? omnia in figura Ó uni, & dimidiam partem alteri dari. Qua fen- contingebant. Omnia hsc hene quidem tentia quzenam infantis vera &indubitata ge- dicuntur & aptiffime, verumtamen Idiota per fe« veftem hanc charitatem feu amorem divinum Idiot. nitrix effet , detexit: Commota funt quippe 6 g. [j* vifcera ejus fuper filio füo, unde & dixit: O- intelligit, qui divifionem minime admit- f feero, Domsue dateilli infi UH vz'yum,nqn/ve- unicam . eli tit: Defignatur , inqu'it, per tuam t incon- 0 K. P, Lohn. Bibl. M'ftn. Zom. I. x I» 258 Bibliothece Manuafis - Conbionatoriæ inconfutilem , quaä nec fciffa fuit, nec divifa, patitur fitim,miraque cum aviditateaquam bi- : quia amor neque dividi debet, neque fcindi, bendam tradi fibi poftulat; Quodfi enim tali v à & qui eum dividunt, vel fcindunt, pejores vi- homini non folum petita fubminiftraretur a- dentur, quam 1milites te crucifigentes, qui qua, verum etiam eidem pro aqua poftulata, & tuam tunicam dividere noluerunt. exhibita pecunia daretur,ad hocut eandem bi- gg 1fa. c.28. XXIII. Deus per oslfaize Prophetze nobis beret, nunquid largitas & munificentia iftain- V. 2O, audita res effet? Undemoxita exclamat: O di- quoqueinfinuat,anguttum effe lectum feu tha- M T ( lamum, in quo cum anima dulciter quiefcit, ac vina charitas, quibus telaudibus coimendabo? tü proinde eundem alterius incapacem effe ; co- nam cum anima hzec noftra (qua nihil a.Deo di anguítatum elt enim ftratum , ita ut alter de- accepimus pretiofius) fineamore non vivere, cidat, & pallium breve utrumque operire non nec ftabilis permanere queat,przecipit,ut ame- oteft. Porro quid perhunc Ze&ug anguffum mus,& pro amoris mercede,gloriam retribuit. AManG intelligatur, Dionyfius Carthufianus optime XXVI. B. /Egidius, qui focius fuit S. Fran- : declarat, dumait: ifoc (tratum eft fundus cor- cifci, ut fzecularem quendam ad verum Dei dfc-8. .5 E i L [ yrein " dis humani, in quo pariter quiefcere nequeunt amorem accenderet, die quodam in hunc cum Nl [ amor mundi, & amor Dei, carnalis affectio, & ipfo difcurfum digreffus fuit :. Erataliquando )j j fpiritualis dilectio, fed alteralterum pellit; ac nonnemo, qui nec manus, nec pedes, nec o- ] culos habebat, qui, dum ab amico fuo interro- proinde cum cor noftrum adeo fit modicum & $ anguftum, & confequenter ad hoc, ut Deo no- .garetur, an fi aliquis ia mundo inveniri pof- ftroadeo nos ferventer & tenere amanti,tan- fet, qui eilumen daret ad videndum, ad ambu- fien iL toque benefa&ori nofiro digne refpondere landum pedes, necnon & manus, quas non habebat, ei donaret, eum etiam amaturus,;fe- p poffit, ignem & amorem fufficientem nequa- quam exhibere poffimus, minime profecto que erga bunc benefa&torem gratum exhibi- conven't,ut modicum hunc amorein daemo- turus effet? milerille e veftigio refpondit, me : nio, inundo, fenfui, ac inimicis noftris pari- ei omnibus diebus vitze ia fervitutem etiam ter communicemus. duriffimam addicerem. . Quo refponfo acce- ) S.Ambr, AXIV. Sponfus coeleftis auimve : | amanti pto /Egidius coeptam difcurfum refamens, ei medit, dixit: Ecquis autem ille eít, qui tibi oculos, cng * preecipitdicens:-Poge me ut fagnaculum fuper — Drex Mi cor u25 Etenim quando in littera aliqua fi-- autes, linguam, mannus, pedes, caput largitus p2 eít? quis nobilidimum hoc corporis & ani- gillum aut figura Principis alicujus confpi- & citur, magnus illi honaor & refpe&us ab o- m compo(itum tibi donavit? Non alius u- tique, quam Deus: Mazus tue, Domine, fece- Ü mnibus illam videntibus de'ertur, ne quis- $len, quam elt, qui illam contemnere aut aperire vuat me,C7 plafmaveruat metotum incivcutsn ; ac proinde fi te in fervitutem addiceres ho- . audet; atqui Deus nofter, utpote valde Zelo- typus, & amoris animze noítrae cupidiffimus minis illias, qui tibi folum manus , pedes & oculos dediffet, qualis igitur, & quaenam eft ! ill'us fponfus; per hanc fimilitudinem eandem monere voluit, futurum effe, ut, (iipfam, ve- tua erga Deum gratitudo & amor, qui tibi ul- EX p tra hoíce fenfus omnia alia donavit, imo .& . h) 1 1 " lat figillum qaoddam cordi fuo imprimeret, ( D nuüllus alius affettas vel amor ad illam ali- animam ipfam, eamquead imaginem & fimi- NU litadinem fuam . tribus nobili(him D. ,U quem fit aditam obtenturus; ex quo enim fuis inftructam creavit ? - i * is. .potentii's Creatorem illud occupaife confpiciunt, nul- VP ) XXVILQauandofons aque vivse in paludem li eo fuübingredi licebit cteaturze. . Unde. S. . Auguft, À W* Ambrofius ita meditatur: Dulciffime & a- feexoneratibidem ftagnaturus ; inficit aérem, i, ü animalia veaenoía producit, prorfusque cor- ! Pf. 3r. & mantiffime JESU, infunde obfecro multitudi- nem charitatis tuze pe&ori meo, ut te folum rumpitur: Non veroitem, quandoin meatibus Ti in corde habeam, fcribe digito tuo.in pectore feu canalibusfubterraneis conttrictus; in deli- iE meo dulcem tui memoriam , nulla unquam ciofum quendam amocenumque hortum deri- ii oblivione delendam. & vatur,ibi namque per varios fefeaquae duétus T Did,Stel- .XXV. Didacus Stella nobilem qu&ndani in altum erigens, poftea ad terram foecundan- : la in C.I9- confiderationem in medium adducit; confi- dam defcendit,illamque herbas,flores,fruttus, i Pll C derat enim, quod amor nobis fuperabundan- & quicquid tandemin horti areolis pulchrum ü & utile eft, a natura arte cultivata produci po- ter a Deo recompenfetur, aut remuneretur, I D cum tamen. nulla fui retributione indigeat. teft, progeminarefacit. H?ecutique quantum Qm, ego exiftimo, allufio pariter & exhortatio S. oft Dicit igitur: Nulla ratio eft, ut amor merce- ) N de&retributione fitdignus. Verum eft, quod Auguftini fuit,dicens: Aquamamoristui fluen- tem in cloacam, converte ad hortum; etenim operarius, qui mane fummo diliculo furgit, & [| ad vefperam usque laborat, fuum mereatur amor nofter, dum fertur ad creaturas, velutiin BN paludibus & luto ftagnans generat ferpentes, ftipendium; at vero qui amat, quid eft, quod promiumaccipiat? Eftne aliquid jucundius, buffones, aliaque animalia venenofa, id eft;. muita vitia, & peccata; ac proinde divini a- D Nyi dulcius, aut fuavius, quam femper diligere? amor certe fui ipfius eft merces, nobis vero: moris Secretarius optime nos monet: /Voite !.Joan. 2. kabb pnfl t p ratione amoris & Gdile&ionis gloriam fetri- diligere mundusm, neque ea que in tmundo furt; f 3916 mt13 a buere, nihilaliud efl, quam mercedem mercedi quis diltgit tmuudumy mon eff cbaritas l'atris zn Q addere, & preemium proemio, & beneficium. €0,9uonzatu omme,quod eff 12 wundo,conctpifcen- il beueficio. Pro cujusmeliori inteliizentia evi- : tacaviis eff C concuptzf/cemtza octlorum, €r fa- ei dentiffimam quandam adducit fimilitudinem | Perézavzte. Non veroid nobistimendum eft, cere- li fet alicujus fitibundi hominis, qui ardentiffimam . quando amorem nofïrum ab oæxlibus hifi bus E N ^ ! Tïtulus XZX. Cäaritas Do. ^ w 59 bus creatis fabtrahimus, & Deo unimus, tunc David dicat, reges alligandos in compedibus, poft C - A .* enim vere contempletur, quod Chriftus Sal- & nobiles eorum in manicis ferreis; idque in- per. 6. vator nofterait: Siquis bibit ex hac aqua, fiet in ter mirabilia novi Teftamenti pónat; fed re- ^ -- £o fons aqua Jalientis in vitam eteraam. Myftica fpondet: , (i ferrea funt, hzecaqua terram animse noftrze foecundat flo- ment, & aurea erunt. quaimdiu timgnt , - ribus & fructibus omnium virtutum: ac pro- XIL. S. Chryfoftomus quarens, ciir S. Jo- 1dem ia indeait Ambrofius: Charitas omnium virtu- annes Baptiíta baptizaverit,& praedicaverit in Sabb.poft tum forma eft, cum per ipfam omnium vir- deferto? re fj tutum actis in debitum & ultimu NE - " os E m finem or- ftum effe venturum, & quzerebat in deferto. pondet his verbis: fciebat Chri- C Per'? dinentut. Separaveratfea multitudine ; oculis enim ex- XVI. MISCE LLANEA. fpe&tantibus Chriftum, nihil aliul afpicere di- L Manft num eft, przeter Chriftum. — Natura. XIII. Innoc.ill. rationemreddens,curCa^t. ä äf(.s. h$ Philipp. Lf uidam amoris genium explicare volens hInn'oc.l.;. de con- ] ] Kyftel.in 8. v. 6. di&um fit: Fortiseft ut mors dilectio, Nylo pinxit adolefcentem , & juxta illum dura ficutinfernus zemulatio? refpondet: Tan- temptu y myít. quatüor mundi globos cum verbis: 775 nihil. mund,c.7e Dextera vero manu elevante cor verfus cae- tam in poenis reprobi tolerant anguftiam, ut vix aliquid cogitare poffint, ubi fentiunt vim : lum, acceafum flammis, ; doloris. Sicamoramantem alibi verfari non Soli Deo. inter quas fc/:riptq"m. |a Idem. finit;/quam apud eum, quem diligit. . . 1. In ZEthiopia ignis fuit, qui Virginiþus XIV. Heliotropium non tantum fereno, Plin. L2 nihil nocebat, pollutarum manus urebat: hinc fed etiam nubilo die folem fequitur. Tantusc.2r. probationis ignis di&tus: Talis ignis amor eft. - HI. In Aunglia olim nobiles certamen ludi-- fyderis amor eft, inquit Plinius » [ bilo die circumagat cum ilio. , ut etiamfl-u-ï crum inftituerunt, in quo quisque in clypeo XV. Siamanti Terentiano usque adeoin- florem, rofam, lilium depictum habebat; at - fanire licuit, ut Thaidi fuze diceret: Dies no- 1 Dux Britannize fafciculum florum, in quo om- &esque ames me, me defideres, me fomnies, nes aliorum flores depicti erant cum lemma- me exípectes, de me cogites, me fperes, de me 5 te: In me omnia. S te oblectes, mecum tota fis, meus fac fis po- Drex.Roí,;. IV. Rof aHierichunfiua, etiam aridiífima, p.2 ftremo animus, quando ego fum tuus. r * j« $ . 9 3 CT5 cum vel minimum aquz imponitur, mox fe XV i Refert Plutarchus, Reginam Cle " explicat, & ramos diffundit; fic amor omnes o- .Plutü;l'Ch. a patramtam ardenti Marci Antonii amore f]3- 7^ vVità tribulationes magno affe&u accipit. graffe, ut affumpto ancille habitu, quo re- 4^!9"iie ; S,Dern, .. V. Chriftusinterrogans ter S. Petrum, an giam majeftatem diffimularet, in mediis no- L plus,quam alii diligeret, indicare voluit, illum, i &is tenebris per plateas civitatis illum quae- qui aliis preficitur, diligere Deum debere plus ritaret; fed quid hoc ad amorem Dei, qui re- : quam fua; plusquam fuos, & plus quam fe. gnua exuere, & monafterià intrare facit. S. Aug. Vl. S. Auguttinus dixit, virtutem nihil a- XVII. Sponfüs de fponfa dicit Cant.7. Sta- S. Greg.- L:5 de liud effe, quam ordinem amoris. iv, DCl tura tua affimilata eft palmse, quia hzec arbor l- 19-ner. j« c. 12.Stap. VII. Cum Pharao ad filios Itrael facrificare Dom. :2. fola ad radicem eft tenuis, fupra vero ad ca- ^ ?* Deo volentes diceret, facrificate Domino; cumen craíffa; fic ergo & fponfze amor erga poft Pent, Oves tantum veftrae & armenta remaneant : creaturas tenuis erat, grandis erga Deum. 3 Reípondit Moyfes, cunéti greges ibunt nobis- lo henf . AVIII. Qui beneprobare vult difpofitionem Nyff. in hiunbf MC cum: non remanebit ex eis ungula, quze ne- cordis, tangat pulfumin finiftra, ut Medici fo- Dom.ao. e cefíaria funtad caltum Dei noftri. Sic & cha- H ritas nihil relinquere mundo, aut carni vult, lent; ita & qui vult probare .difpüfltionem di. P. 4 lectionis, tangat & probet hominem ia adver- ]* fed omnes vires & potentias fecum ad facri- fitate, quia certior eft probatio; verus enim ficium amoris offerendum ducit. amor non nifi paffionibus probatur. lbid. ls VHI. Filii Aaronis quoniamin thuribhulurn' XIX. Plato dixit, amoremmagnum Deum Orat.ex- ]* ignem alienum pofuerunt, igne funt combu- effe & omnipotentem, quippe cui nec Hercu- 'e"p. p.a. ftü. Ignis alienus in thuribulo eft amor crea- turae inordinatus in les refiftere potuit, & cujus famulum fe effe * * corde. Cave ergo hunc Socrates ex Delphico oraculo fa pientiffimus J- imponere. publice profeffus eft. Id. Dom. 1X. Cum quinque viri de *tribu Dan Mi- 17. poft che ?e conflatileidolum abftuliffent, & illicum XX. Lacedsemones prius, quam ad bellum Alex. ab » ent, exibant, vicimas amori immolaban ul lacrymis fequenti dicerent : Quid tibi vis? non & nos ante quodvis opus? . cur clamas? refponditille: Deos meos, quos XXI. Plinius ait, repeririarborem, nomine Plin.1. 16, mihi feci, tuliftis & dicitis: quid tibi eft? quan- larix, quaeigne noncomburitur, quin potius nat. hitl. - to magis clamabit anima , cüm verus Deu fi igni admoveatur, ac fi lapis effet, refiftit;- illi ablatus ex corde fuerit. sl Did, Nyll, uti Ceefar probavit circa civitatem Gergobiam l. X. Sponía Cant.3. non dixit in le&o, fed turri confectz ex tali ] od - Cin,, Pe- Sabb.poft; n le&ulo quzeram, quem diligit anima mea. ]ta amor confítitutus, igno ignem applicans. yH] &Iäl Super quae verba Gilbertus ait : Ego plane /1'70 I5' rioch. 3. XIV.; coarctationem quamdam in hoc verbo intel- AXIO MAT A. ligo, ut foli fecum dilecto fufficiat. Bonum I. L?ortis eft ut mors dile&io a & duta ficut Cant. 9. N |s eít ergo, non dilatare, fed contrahere cogita- " infernus aemulatio. tiones & cordis lectulum. ]Il. Amorabo 5.Ignat.in ld. fer.6. Xl. Miratur S. Auguftin. in Pfal. 1 49. quod verbis. geribu.s magis—pe;eiad-et., quam ,Exetcit, -Ru ,Po LOhn. Bibl- Man. Tom- L Kk2 Ill. Tan- ^ 4^& A 260 : Biäliothecæ M:lmualis Concionatorie II Tantum es, quantum diligis. VIIL Bernardinus Rofignolius de difcipli- ao Ap. r IV. 1n amore non vivitur fine dolore. na Relig. perfe&. 1. 3. c. 6. ac. 8. usque ad 14. " f Was herzt, das fchmerzt. & a 20. usque ad finem. 112 V. Vanitas vanitatum & omnia vanitas, N IX. Jac. Alvarezto. 2. l.3. p.;z. €.5. &p.s.l rzeter amare Deum. 56. c. 2. X. Henricus Engelgrav. in Lucze Evang. VI. Minus Deum diligit, quialiquid diligit, ( quod propter ipfum non diligit. p. 2. Dom. 14. poft Pent. S. 3. ;]ä XI. Matthias Faber conc. 6. infer. 2. Pent. f $. XV. item conc. 2. in Dom. 12. poft Pent. & conc. I. 2. 3. 4. inDom. 17. it AUTHORES. qt XII. Thomas Stapletonus text. 1o. in Dom. E 1. Quadr. Itemtext. 3. in Dom. r2. poft Pent. I Dioträyiïus* Carthuf. part. 2. opufc. l. 4. to- &text. 6. inDom. 14. & text. 2. & 4.in Dom. hi t II. Didacus Stella de amore *Deill. toto. 17. & text. 2. in Dom. 13. & text. 8. & 9. in III. Francifcus Labata v. Amor Dei. Dom. 19. P( XIII. Antonius Gaudier in to. de natura Ü . IV. Pzedagogus Chriftianus p.2. c.23. $. 8. p V. Vincentii Caraffze Seraphin. Item itine- ; petfe&t. part. 2. tota. ?l rarium. 7 XIV. Jof. Manfi Bibl. moralis tr. 4. VI. Petru s Sanchez in Regno Dei. XV. S.Franc. Salefius de amore Dei. f VAL Ludovicus Granatenfis in locis com- XVI. Vincentiqs C.araffa in Schola fancü munibus f. 306. amoris. v ql [ TITULUS XX. ä ! LXCAS TITAS I' p-fïanus fic loquitur: Pudicitia eft honor cor- $ porum , ornamentum morum , fanitas fe- ( | QUOAD ESSENTIAM. xuum, vinculum pudoris, fons caítitatis, pax nginitio, domus, concordizse caput. Hsec nos com- (f cdl p mendat Domino, connectit Chrito: heec ex- uGb gq I pugnat omnia de membris illicita defiderio- | üxvirtus, qua ab impuris carnis volupta- rum praelia, pacem noftris corporibus inducit, &, Ambr, * . tibusabítinemus. Hinc S. Ambrotius: beataipfa, & beatos efficiens, apad quoscun- ]. 1. de L s ; Virg. quid eft caítitas, nifi expers contagio- que habitare d-ignatur. is integritas? Juxta S. Thomam calti:as eft 22.0q0. 151 homo fecundum judicium ratio- Jlüus €$ gradus. art,j.ad , virtus, qua Ti Omnem illicitum carnis congreffum Ceff. coll; nis, & ele&ionem voluntatis, moderate uti- 12. €. d. tur corporis membris: cui adjuncta eft pudi- fugere, licitum admittere. &7. citia, quae reipfa eadem eft ac caftitas, quam- IV. Abemni opere carnis etiam licito ab- ftinere. vis proprie externas actiones hominis ad ho- nefti normam dirigat. —Virginitas vero a S. . V. Defideria catnis infurgentia elidere, mi- - In Auguftino defcribitur: in carne corruptibiii nimeque in ea confentire. VQI b:;x. l VI. In cogitationibus carnis non immora- Y Theff, incorruptionis perpetua meditatio. Per me- ditationem intelligitur propofitum , in quo ri, fed eos ftatim deprimere. ['40 Y 3. f Ví. Turpes motus carnis valde deprimerte, perpetuo virgo perfeverat. Hine adjung;tuf & ad afpectum & ta&um eorum , quae nos ü proxima viduarum continentia. poffunt ad opus nefarium provocare, fortiter Ed N t Diuifza./ cohibere. Ii. Dividitur communiter in conjugalem, VIHI. Non moveti etiam fubtiiiffimo volu- Math. Q ptatis defiderio, fi memoriam harum rerum M uze ab omni quidem illicita, fed non perin- de licita copula abftinet. Kt won conjugalem, vel tractatus ratio, vel necellitas leCtionis in- kwc' 310 gefferit, fed velut opus quoddam fimplex, ac n quze etiam licita copula abftinet ; atque ite- minifterium humano generi neceffario con- rum dividitur in perpetuum, quae voluntaria pollutione per totam vitam abftinet, & /'irgi- tributum tranquillo, ac puro cordis intuitu sap' 8- mitar appellatur. Kt mon perpetuam , qua quis contemplari, nihilque amplius de ejus recor- Ml datione concipere, quam fi operarionem la- poít voluntariam pollutionem admiffam de czetero abftinereftatuit. Atque hazec plerum- terum, vel cujuslibet alterius officinze men- que caftitas viduarum vel czelibum vocatur, te pertractet. i IX. Ne in fomno quidem illecebrofis phan- V.n. de quo tamen re&te dixit Czefarius: Longa ca- tafmatibus illudi. ftitas poft peccatum eft imitatrix virginitatis. [ S.Cypr.in Huic cognata virtus pudicitia eft, qua afpe- X. Ab illis etiam motibus, qui caufas cze- ! l. debon. Qum, os, manus, continemus, ne in aliquid teroquin naturales habent, tam n fommo, difc. & quam vigilia liberam eff^. quem gradum a 713 Sap' 30 pudic, indecens, minusve honeftum tendant, quod pauciífimis obtineri ait Caffianus 1. c. [ munditiæ'ca&itatis officiat. .De ha;ï S. Cy- XIov Si- Is Tituus X.X. Ca/iitag. 26r Ap.Lss —— XI. Similerh fere in modum hos caftitatis . IX. Non fornicaberis, & non eris cum vi- Ofee 3. cic.op.4 gradusS. Bonaventura affignat, dumait: Pri- ro, & ego exfpectabo te. x d. mum gradum effe continentiam ab aétu car- ] | n, 128. X. Dico autem non nuptis & viduis, bo-x.Cor. 7. nali, cum propofito manendi, & omnibus illi- num eft illis, i fic permaneant, ficut & ego. "8 citis moribus confenfum negandi. Secun- XI. Mulier innupta & virgo cogitat, quaeIbid.v.345 dum gradum ait effe, cum maceratione car- Domini funt, ut fit fan&a corpore & fpiritu. j nis, & per alia ftudia fpiritualia, affectus ita Xil. Qui fine uxore eft, follicitus eft, qu2e Ibid.v.37. : ( mundatur, & caro ita fpirituifubjugatur, ut Domini funt, quomodo placeat Deo. yarius tentetur & mitius. Tertium ait effe, Dignitas. ita edomitas habere carnis concupifcentias, .XIII. O quam paulchra eft cafta generatio Sap.4.v.r« , quod vix rariffime & tenui(flime fentiantur. cum claritate, immortalis eft enim memoria Etex affectu talis induitur caftitatis amor, ut illius, quoniam & apud Deum nota eft, & li horreat, & ita deteftetur omnes carnales mo- apud homines. tus, quod quafi naufeam inde patiatur, nec XIV. Omnis autem poffit audire tra&tari de operibus carnis, nifi nimae. ponderatiq non . V. 20. fa Si vero gna con!:inentis a cum horrore cordis, & extorfítone. AMllegorica. pro utilitate aliorum de Matrimonii cafibus XV. Ponatvirgladium fuper femur fuum. Exod.32, aliquid tra&tandum occurrerit ( ut in confef- XVI. Ecce vir unus veftitus lineis, & re-Y.27. aü, 1O. fione, fcholafticis le&ionibus & ftudiis rerum nes ejus accin&ti auro obryzo. talium ad fcienda peccata neceflariis ) ita XVII. Contemplare viam , confor quietos motus íu2e carnis fentiat, ac fi delu- bos, robora virtutem valde. ta lum';ï:lä.z. Y.E to vellapidibus, vel fimilibus tra&etur. KEt XVIiL. State fuccincti lumbos veftros inEph. 6. N cum per foporem humoris (id eft, feminis ) veritate. V. X4. abundantia naturaliter fe refolvit, ita quiete XIX. Sint lumbi veftri przecin&i, & lucer- Luc. 12. & infenfibiliterprofluat, ut necturpium phan- nze veítrze ardentes in manibus veftris.. V. 35. tafiarum iniaginationibus illudatur, nec in XX. Succin&i lumbos mentis veftroe , fo- z. Petr. 1. fenfu foedae dele&tationis titilletur. 1ta perfe- brii & períe&i, fperate in eam, quze vobis pa- V 23 €e caftitatis diftinttio, prout in hoc peccati ratur , gratiam. jt corpore poteft haberi, a viris perfectiffimis XXI. Vidi græcin&um ad mamillas zona Apoc. r. obünetur. Utautem ftabiliter in hoc gradu, aurea. Y. 13. X & continue perfeverent, puto, ad hoc requiri XXIT. Exierunt feptem Angeli przecin&ilb.rs. v.6. l. | Caff, coll, privilegium fingulare. Quod etiam confir- 1 12.8.' mans Abbas Chzeremon apud Calfianum, circa .pe&ora zonis aureis. $. IIL. | hec, ait, probare, utrum poflibilia fint, -certo examine definire poterit nemo, nifi per EX SS. PATRIBUS ET DOCTORIBUS. ä experientiam longam , & puritatem cordis, Subfiantia €9 Qualitas. ad confinia carnis ac fpiritus, verbo Domini dirigente, pervenerit. I;M ulier nupta eft Chrifti ex partez at vir- s. ng, go tota Chrifti fit. llla non fe totam Naz. $. II 1 Cf ol alligat mundo, haec autem nullo modo fe ei IGb EX 8S. | SCRIPTURA. accommodat. Quod eft pars quzedam in nu- j pta, eft totum in virgine. Quze igitur Ange- Qual?ta;. lorum vitam elegiíti, & in eorum choris con- h pigi foedus cum oculis meis, ut ne co- numeraris, ita puritatem ferva, ut nunquam ä)ï:, 3r. I Pe gitarem quidem de virgine. deícendas ad vitam carnis. : x. Theff, 1l Haec eft voluntas Dei, fan&tificatio ve- II.. Crebra munufcula, & dulces literas,, & S. Hier. €.4. V.3- ftra, utabilineatis a fornicatione, ut fciat u- fudariola, & praeguftatos cibos fan&us amor sP"d Lud. nusquisque vas fuum poffidere in fan&ifica- nonhabet: heecenim omnia carnem fapiunt de l'ont, $ tione & honore. ^t0. 3. 0$ & procul funt ab amore cafto. ?i Eccl. 25 IHI. Ne refpicias in mulieris fpeciem, & ne lI Felix confcientia, & beata virginitas, Idem in y. 28. concapiícas mulierem in fpecie. in cujus corde nullus alterius amor , quam epitt, " Matth.19.. IV. Sunt Eunuchi, qui caftraverunt feip- ipfius Chrifti, invenitur. Quod fi alicujus V. 4. fos propter regnum coelorum. perfonze recordatur, nonfüfpirat propter eam, APOC- 21. V. Hifunt, qui cum mulieribus non funt nec videre defiderat, qua vi(am non vellet de- Y.4. ferere. . X coinquinati; virgines enim funt; hi fequun- tur agnum, quocunque ierit. ]V. Inter omnia certamina Chriftianorum, S. Aug, Sap. 9. VI. Scivi, quoniam non poffem effe conti- duriora funt praelia caftitatis; nam ibi conti- in ferm, tj v. QI. nens, nifi Deus de t, & hoc ipfum fcire, erat / nua pugna, & rarior victoria. Rara enim.con- fapientiae. cordia formae atque pudicitize. Rara avis in Uktilitas. terris, alboque fimillima corvo. Judith.xs. VII. Confortatum eft cor tuum , eoquod V. Caftus ille eft, ui amorem amore ex-Ibid. de V. XI. nd caftitatem amaveris, & poft virum tuum al- clufit, ignemque igne fpiritus extinxit. fui, bon, VI. Puritatis hocerit evidens indicium, ac Caff. 6.In- num. terum neícieris, ideo eris benediä'ta in zeter- plena probatio , fi vel nulla imago decipiens ttit. c.zo, Sapo 3* VIIIT. Quoniamfelix eft fterilis & incoinqui- quiefcentibus nobis, & infoporem laxatis oc- 0, vl". 13. nata, quze nefcivitthorum in deli&cto, habebit currat, vel certe interpellans, nullos concu- frutctum in refpe&tione animarum fanctarum. piícentiee motus valeat excitare. Licetenim k 3 ad l 262 Bibliothecm Manuofis- Concionatorimg ad plenam peccati noxam talis commotio mi- quam non habent Angeli. Virginitas eft vo- S.Cypr.in L.c/ie bono D nime reputetur, tamen nec dum perfectae luptatum triumphus; virginitas filios non difcipi, & i mentis indicium eft, nec ad purum excocti habet, fed quod plus eft. Filiorum contem- vitii manifeftatio, cum per fallaces imagines ptum habet; non habet foecunditatem , fe pudic, i g1 hujusmodi operatur illufio.. non habet orbitatem. &. Clim. VIl. Pudicus eftille, qui in fomnis nullum XIIHI. O virginitas, corona, quze nunquams. Athar, PZ H grad. I5- motum, nullamque ftatus füi mutationem fen- marcefcit, templum Dei, facrarium Spiritusl. de Virg, tit: qui & ia fomnis perfectam femper infen- fancti, gemma pretiofiffima a paucis inventa, fibilitatem in corporum ípecie, & varietate GJE' a muitis odio habita, a folis dignis optata. Nüwdom' fü poífidet. Haec regula eit perfectze, confum- O continentia mortem deftruens , poffidens ! matoaque cattitatis, ut ita animata, ficut ina- vero imumortalitatem. — Tu es gaudium Pro- pf i f nimata intueamur, atque ita rationalibus, fi- phetarum, gloria Apoftolorum, vita Ange- cutbrutis corporibus afliciamur.. Initium qui- lorum, & corona San&torum. — Beatus, qui p tü dem caftitatis eft, cogitationibus fordidis non te obtinet, & conítanter retinet, modicum acquiefcere, atque per intervalla temporum enim pro te laborabit, & plurimum in te ip- h obícoeno liquore illo fimpliciter, & absque ul- fe gaudebit. 4 f |2 la imaginationis illufione refpergi: medium XlV. Divitive tuze virg initas tuä: thefau-S Hier. in vero naturalibus motibus ex repletione cibo- rus tuus eft thefaurus irrecuperabilis, poft- epift. ad fex Demetr. ïex rum advenientibus absque imaginibus (íci- quam femel amiffus eft. u licet p;antafmatibus imaginationis) inquie- XV. Admonendi funt peccatum carnis S.Greg.2. C tari; ita tamen ut ad fluxum usque illi non ignorantes, ut inceffanter praemia fufpiciant ; Poft ad- perveniant: Finis mortificare corpus, jam & libenter procul dubio tentationum , quas "9^* 29* fe antea mortuis cogitationibus fordidis. Felix tolerant, labores calcabunt. Si enim atten- Ü b revera eít, qui ad omnem colorem corporis, datur felicitas, quee fcilicet attingitur, lene atque afpeCtum perfe&te infenfibilis effe&us fit, quod tranfeundo laboratur. i li eft. Magnus ille eft, qui nulla extactu patlio- XVI. Per continentiam colligimur, ac re-S. Aug. Ven, ne movetur. Major vero, qui nullo afpectu digimurin unum, a quo in multa defluximus.l. !0 conz vulneratus eft, atque cogitatione fupernze pul- Hoc autem unum Deus eft, fummum ac fo-^ !9 | « R Y chritudinis igneum fpectaculum vicit. lum bonum, quo amando nos quoque boni, VIII. Haec eft confummatio caítitatis, ut & quo fruendo beatifumus. Aptiffimeetiam vigilantem Monachum obleGatio libidinis Nazianzenus caftitatem laudans, utaqua, in- S, Naz. nulla pertingat: ut quiefcenteimm fomniorum quit, qu2e plumbeis canalibus inclufa defer- orat« 36. [/ non fallat illufio, fed cum dormienti tantum tur, quia multum comprimitur, & congloba- le . per fopitze mentis injuriam commotio carais te volvitur, in altum erumpit, fuüpra naturze obreplerit, quemadmodum fine ulla titillatio- fuze pondus ; fic fi anima per continentiam totum fuum amorem ftrinxerit, nec in crea- ne voluptatis excitata elt, ita &üne ullo pru- ritu corporis conquielcat. turas difluere patiatur, fed eum in Deum ( So Grcgl IX.' Cum de ipfa continentia mens elatio- » . eflundat, furfum tendet, nec unquam humi £0 in *Mar. ne tangitur, ple rumque omnipotens Deus fu- projabitur. ti perbiam deferens, hancinimmunditiam ope- Dignitas. ris cadere permittit. Nulla enim eft caftitas .XVII. Quod futuri fumus , vos jam effeS. Cyp:. b carnis, quam non commendat humilitas coepifüs; vos refurrectionis gloriam in hocde hab. d mentis.' ^ - fzeculo jam tenetis , per faeculum fine faeculi V'*& ifid.l.2.de T . X. Quidam in juventute luxuriofe viven- cogitatione tranfitis, cum caftze perfevera- s- Chl'y fum. b0n- tes in fene(tute continentes fieri dele&ant, & tis, ac virgines, Angelis Dei eftis zequales. hii de €. 3 Iv li tunc eligunt fervire caftitati; quando libido XVIII. Quis humano eam poffet ingenio s, Ambr, ligcm, eos fervos habere contempfit. Nequaquam comprehendere, quam nec natura fuis inclu-1. x. de in fenectute continentes vocandi funt, qui in fitlegibus? aut quis naturali voce comple&i, Vir& f Qu juventuteluxuriofe vixerunt, talenon habent quod fupra ufum naturae fit? e coelo accerfi- proemium, quale laboris certamen nou habue- vit, quod imitaretur in terris. Nec immerito Qu T runt. Eos enim exípectat gloria, in quibus vivendi fibi ufum qu2efivit e coelo, quae fpon- & fuerunt glorioia certamina. fum fibi invenit in coelo. Hec nubes, aera, Utilitas. Anéelos, fyderaque transgrediens, Verbum i S. Dama- N XI. Nonne tres pueri virginitatem colen- Dei in ipfo finu Patris invenit, & toto haufit 4cen. l. 4. tes igne fuperiores evafere, per virginitatem pectore. Nam quistantum, cum invenerit, re- Qu orth, fid. p €. 25. corporibus ab igue inexpugnabilibus fatts ? linquatboni? Poftremo non meum eft illud ; Nonne Danielis corpori virginitate folidato quoniam quae non nubunht, neque nubentur, | Bsl ïldp ;,a. ferarum dentes infigi non potuerünt? . Non- erunt ficut Angeli Dei in coelo. Nemo ergo inla ne cum videndus effet Deus ab lfraelitis, ca- miretur, fi Angelis comparentur, quae Ange- l " ftum corpus habere praecepit? Nonne etiam lorum Domino copulantur.: u a Sacerdotes fe ipfos caftos fervabant, & ita XIX. Quodammodo exire de carne eftjin car-S, Caff. 1.6 adita intrabant, offerebantque hoftias? Non- ne commorantem, & ultra naturam eft, fragili c. 6. L | j fü ne lex magnum votum caftitatem appella- carne circumdatum, carnis aculeos non fenti- vit? Cit.23. re. Etidcirco impolffibile ett, hominem fuis, la utita dixerim, pennis ad tam praecelfuüm, coe- D X]I. Virginitas »equat fe Angelis, fi vero exquiramus, etiam excedit, dum in carne lu- lefteque praemium fubvolare, nifi eum gratia I Domini deterrae coeno munere duxerit cafti- d &ata vi&oriam etiam contra naturam refert ; tatis. V Titulus XX — Caffitas 4 263 ,S'Cif?r.ïu tatis. Nulla etenim virtute tam proprie car- parem virtute praecipua ante Creatoris ocu- li, ie nales homines fpiritualibus Angelis imitatio- los cuftodierunt. Qudic. ne converfationis eequantur, quam merito, & XXIV. Nihileft inomnium virtutum digni- S.Leo fe, gratia caltitatis; per quam adhucin terra de- tate praeftantius, quam pietas mifericordise, 4- de Pas- gentes habent, fecundum A poftolum, munici- & puritas caftitatis, his, tanquam duabus ele- "'9ne . Át ttt, vatis alis, deterrenis cceleftes effe meremur. . li. patum in coelis, quod depofita corruptela car- nali habituros Sanctos promittitur in futurum, XXV. Chrifti nifi morte commoriar, refur- S. Pai: lin, hicjam in carne fragili poffidentes. recione non vivam, ergo illum amemus S. Grego » €p. 4. ad Naz.Hom, . XX. Videtis rei hujus preeftantiam, atque quem amare debitum eft; illum ofculemur, Severum jn Matt, fublimitatem ; propemodum enim talis re- quem ofculari caftitas eft; illi copulemur ; cuj *ne- peritur, ut concipi» comprehendique prorfus nupfiffe virginitas eft; illi fübjiciamur,fub quo nequeat. Annonenimprzítantius eftquam jacere fupra mundum ftare eft; propter illum pro carnis fragilitate,id, quod ex carne crea- dejiciamur,cui cadere re fi tumfitincarnemnongignere? Au nonplane moriamur, in quo vita eft. furrectio eft ; illj com- " Angelicum, eam, qu2e carnis vinculis alligata XXVI. Differunt quidem interfe homo pu- s Bem, in fit, non fecundum carnem vivere, fed natura dicus & Angelus, fed felicitate, non virtute. Ep. S m&', ïu excelfiorem effe ? Caro cum mundo revinxit, epil ad Sed etfi illius caftitas fit felicior, hujus tamen Demetr, fed ratio ad Deum fubvexit. Caro depreffit, fortior effe concluditur. fed ratio extulit, eique velut pennas addidit. XXVII. Quis negat hanc vitam Huxiiï'e de S. Ambr, V Gtega. pofl d. Caro vinculis adítrinxit, fed amor folvit. Tgi- coelo, quam non facile inveniemus in terris, ^ !- de 01 30 tur nifi plane czeci effe volumus, fed potius nifi poftquam Deus in hzec terreni cor .re&to judicio uti, quze major videri poteft di- membra defcendit? POHS Ige "Iucunditas. ? gnitas, quam caftitatis, quze non dicam Regi- bus,acdynaftis, quod homines tanti zeftimant; - XXVIIL Ama nda eft pulchritudo ca&itätis; S.Ifidor.l. fed illis fupernis Principib cujus deguftata dele&tatio dulcior invenitur, 2. de fum, $, Àg, . j us, AC poteftatibus |.10 conf, s. lf&m. nos ex;equet.. quam carnis; caftitas enim fructus fuavitatis ?9ne. e. ; Cj * XXI. Sola eft caftitas, quae in hoc morta- eft; & pulchritudo inviolata San&torum. . Ca- ** epiít.42, litatis loco, & tempore, ftatum quendam im- ! Sola inter nu- flitas fervitus mentis eft, & fanitas corporis. | mortalis glorize reprzefentat. XXIX. Quid virginitatefuavius? quid pul- . ptiarum folemnia morem beatziilius vendi- chrius, quidilluftrius? etenim ipfis folis radiis $, Nu, cat regionis, in qua neque nubent, neque nu- fulgores fplendidiores emittit, nos vero ab o- VQWG ] bentur, przebens quodammodo in terris coe- ! mnibus terrenis rebus avocans fic afficit,ut fo- lettis jam illius converfationis experientiam. lem;jufcitiæ puris, & intentis oculis intuea- Vas interim fragile, quod portamus, in quo Inur. & crebro periclitamur, tenet caftitas (ut mo- . KXX. Quicun que a Mundi vinculisliberef. S. Bafitus i net Apoftolus) in Sanctificationem, & inftar fe cupit, conjugium velut compedes quasdam C. t. conft, Monatt,. odoriferi balfami, quo condita cadavera in- profugere debet, & Deo vitam fuam confe- corfuptafervantur. Senfusipfa, & artus con- crare, & caftitatem profiteri, qui enim hujus- tinet, & conftringit, ne diffolvantur otiis, ne modi eft, cum Deum folum fibi amandum corrumpantur defideriis, ne carnis voluptati- propofuerit, ejusque puritatem, & tranquilli- ; S- Cypr' bus computrefcant , quemadmodum legitur, tatem omnis perturbationis expertem, & quae :de habo 'de quibufdam, quia computruerunt, ut ju- ex his nafcitur, lzetitiam & gaudium deguíta- 'lVïl'g. RU. menta; in ftercore fuo. re optet, in eo tantum veríatur, ut ab omni S; Chry'- ;SXXII.. Qua re differebant ab Angelis He- materie concretione, & corporis affectione foít, de lias, Helifzeus, Joannes, verze amatoresinte- animum quam maxime abducat, & coelefti Virg.c.79. )S, Ambt- M gritatis? Nulla, nifi quod mortali natura con- lumine infatiabiliter. haufto, puris oculis, i 'LL de ftabant. Nam de czetero fi quis diligenter in- nullaque caligine letur. | ptæpeditis, divina contem- ,Virg. quirat, hi nihilo aliter affe&ti reperirentur, quam beati illi Spiritus, & idipfum quo infe- XXXI. O Cafüitas, quze cor poffidentis te S, ephr. ) ;viore videntur effe conditione, in magna eft lzetificas, & animze ad cceleftia alas adjungis ! c.1. fer.de eorumlaude ponendum. Ut enim terrarum O Caftitas, quze paffiones minuis, & animum Caflitate, incolze; &ii, qui effent mortali natura, poffent a perturbationibus liberas! O. Caftitas, quze ad iliam virtutem vi & (tudio pervenire, vide juftos illuminas, & diabolo tenébras offun- . quanta eos fortitudine, quanta vitze ratione dis! O Cattitas currus fpiritualis, poffefforem, O. u at aEl preeditos fuiffe oporteat. 1 fuum in fublime evehens! O Caftitas, quze s. Baülius XXIII Ethi profecto, qui 5 .;contihentiam rof» inftar in medio animse, & corporis, flo- res, univerfam dpudPla- fervant, Angeli funt, qui viventes in carne cor- que domum odoris iragrantia mm L2. ypptibili mortalium vitam illuftrando tuen- reples ! f'. tur. Sunt autem Angeli non exinfimo quovis Neceflitas; & ordine, fed certe illuftriffnmi ac nobiliffimi. XXXII. Quacunque virtute polleas, qui- S.Hier, in S' Cimlj : Iili enim carneis nexibus liberi integritatem buscunque opibus niteas, fi cingulo Caftita- Ep. !- fuam in coelis fervant, & loco, & natura invio- tis careas, omnia per terram trahes. [C. 6' labiles, & apud füummum regem omnium Inpedismenta. Deum conftituti; At vero illi in terra carnis XXXIII. Plerasque virgines cognovi velle, S.Ambr, m € illecebris, & voluptatibus diu reluctantes, ac & prohiberi a matribus, & quod gravius eft,vi- virg. diaboli tentamenta perpetua exercitatione duis, cum quibus hic mihifermo eft. Nempe legem y'mcentes, incorruptionem Angelicze puritati ü homiuem amgrent Filie? veftrze, per h elige- 264 Bibliothece .IManualis Concionatorig eligere p-mffent quem véllent. Quibus igitur rem acciperet, cum qua tamen tam virginee honunem eligerelicet, Deum nonlicet? vixit, ut Chriftus ipfe vifus fitad caput le&uli thr, f Ybid XXXIV. Bonum eft, (i virginitatem ftudia ftare, & manus füper utrumque extendere, ) vt 0i parentum quati flabra pLdom afplrent? fed Ipfe vero Elzearius fateretur.fuam caftitatem f illud gloriofius, fi tenerze ignis zetatis, etiam nuliibi fecuriorem fuiffe, quam cum in eodem 1! Hinc foror fine veteubus natrimentis fe rapiat in fomi- cum Dalphina le&cto dorriairet. f tem caítitatis, Dotem negabuntParentes? fed hujus Dalphinz gravi tentatione luxurize pul- t habes divitem fponfum, cujus contenta the- fata, flexis gemb us circa lectum ipfius cum fauro patrie fucceífionis emolumenta non reptaífet mox liberata eft. t quaras Quanto dotalibus przeftat compen- IX. Conftantinus M. fummo in pretio ha- yu. diis caftapaupertas!. vince prius puella pieta- bebat virgines, eo quod in earum mentibus uex p tem, fi vincis domum, vincis & f2eculum Deum habitare crederet; unde eas etiam ex Idem.3. publico ali juffit, tantumque non adoravit. Mea deVirg XXXV.Atcerteip(isgentilibus interaras;& I£ focos venerabilis folet effe virginitas: &in qui- .X. Cum Godefridus Bullionius in recupe-S.Athan. Ü bus nulla eft meritorurm pietas, nulla mentis randa Palzeftina tanto robore depugnaret, ut 1 Ápol. ad filium j integritas,iniis tamencarnis virginitas przedi- Equites cataphraé&tos uno i&u medios feca-? ejus,- catur A profanis igitur ceeremoniis virgines ret, interrogatus, undeilli tantze vires effent? ( refpondit: nunquam hzec dextera molliori a- i neimo prohibebit? ab Ecclefia Dei Virginitas il arcebitur? illic coguntur, quod non docentur, hquo acturpiori tactu effeminata eft. hicinterdicitar, quod non licetnon doceri ? il- XI.. Felix de fuo Epifcopo narravit, quod Petrus pi sanch.in licpraemiis revocantur.a nuptiis, hic ad nu- cum ad Epifcopatum eve&tus, fepara[Tet fe ab regno Dei . ptias coar&abunturinjuriis? illic violentia fit, uxore, haec fufpicata, id ideo fieri, ut alteri p.5. C 8 £ ]i utca plantur hic vwlentia fiet,nepr ofateantur? pulchriori copulari poffet, quondam noéctu aA e IV. fublectofe abfcondens vidit fupra pectus illius ( $ EXEMPLA XTERNA agnum fole lucidiorem jacere. . u Tü Fiárorum. XIl. Caffianus refert, quod, cum Juvenls Ibid Gen. 39- ofephusPatuarcha maluitincarcerem de- quidam ad Jeannem Abbatem accederet fub »" * trudi, quam lædexe caftitatem: hmc ejus exorcifmo diaboli, ab eoque in Ordinem ad- exaltatio. mitti peteret, mox ad Juvenis iftius adven- WVita & tum Diabolus, qui nullo alioqui modo pelli Ii. S.Thomas Aqumasfoxtlterlmpudmam SpecP*. feminam vincendo caftitatis cmgulo ab An— poterat, d:fceü"erzt quare rogatus quis effet? Cb x.ï.g elis decorari meruit. refpondit, fe a parentibus ad matrimonium Surius "'I. Mart IH S. Benedi&us per fpeciem muhems ali- coattum, undecim annis. cum. Sponfa illibas quando a fe vifze gravitertentatus in fpinas íe tum vixiffe, nunc vero 1mpetrata 'ab.ea facul- f tate Ordinem petere. Quo audito dixit Abs l abjecit, ficque prurientem libidinem extinxit. H 'Thomas 1V.S.Dominicus meretricem, conício Rege bas:' Jam non miror, Diabolum tuam præfen- Cantip-1 2 C ftellae ad tentandam ejus caftitatem immif- tiam ferre non potuiffe.. apumtc. ]n Rio, 30.n.44. famm, in le£tum prunis ardentibus plenum, in -XHll. Cafttatismerito Juvenis (tna rofaria Ex fpec.. 7 Ch g quo ipfe fine veftium aut corporis ambultiene per annum. quot1d1e ad inftantiam avunculi 559* 59* empi, perlolvens) mirabiliter a B. V. convertitur, & i jacebat, invitans , egregium fuae cafumomæ teftimonium reli qult ad nuptias coeleftes invitatur. : Chronica V. S. Francifcus Seraphicus ab 1mpudlca /XIV..S. Edmundus poítquam B. Vn*glmV'lta & P Mml I«. pec. Ex. 64. 4 femina noétu ad fcelus invitatus, pavimen- fuam virginitatem voviffet; eamque annulo ; d.8.eX 5. . r C€. 457* tum prums ardentibus ex pr oximo igne con- fubarrhaflet, ex eo tempore (ut ipfe in obitu li faffus eft) quoties B. V.-invocavit,fenfitin ten- ftravit, in eoque decumbens adidem ftratum ) mulierculam invitavit, quo fa&to procacem tatione proventum, in perferutmne folatium, h muhex,em ad poenitentiam reduxit. . Idipfum intribulatione remedium. in dolore gaudium in /Egypto feciffe dicitur, dum, a Saracena &c Idemingeniofo coufilio muherem proca- meretrice ad 1mpud1c1t1am pmvocatus in i- cem virgis caefam a fcelere abduxit. gnem proxime ardentem fe conjecit, eamque XV. Pachonis Eremitze lu&am contra gra- Vita PP. C ad ftratumillud evocavit, quze tanto vifo mi- viffimas carnis tentationes etiam in fenectu-1.8. c.29. l Vits c. 5« raculofidemfi ufcepit. Aliasa dzemone perim- te,ita ut duodecim annis poft annum quin- puras függeftiones agitatus nudum corpus in quagefimum jam tranfa&um, nullo die non l foveam glacie plenam aliotempore in nivem tentaretur, vide loc. cit. Ib!d t projecit, & ex nive feptem ftatuas,acfi uxores, XVI. Cum viri CUJUSdam captivi uxor ve- ibio. & & Fitiüforent, formavit,& nudus amplexuseü hementer plorans, caufam lachrymarum red- pratum €mpi V 'TRomas VI. S. Ludovicus Catalanenfium Epifco- dere a divite viro. juffa refpondiífet, inopioe fpir. C-'89 Contipr. pus, corpore venuftus & pudicus, a quadam cauía fe plorare, ob quam marito füccurrere l12 Apum Gallize Regina ad fcelus invitatus, eam torvo non poHet promifit ille, fe, fiin fcelus confenti- €.30.$.33 -oculo afpiciens rejecit, unde oculus ille poft ret,maritum e:carcere erepturum,& quantum 400 annos incorruptus manfit, & qua(i Ch ry- vellet, pecunize daturum: refpondit illa, fe ma- ftallus lucidiffima luxit. d riticonfenfum prius requirere debere, cumque Cromerus VlI. S. Cafimirus Regis Cafimiri Fxhus ad ille diceret, fe mori fame malle, quaim in talem degeilis mortem infirmatus, medicis connubium pro petitionem confentire, audiens fur captivus, ? Polon. 1.2 fanitate recuperanda fuadentibus, mori ma- vocavitad fe uxorem, eique fignificat, fe in ali- l luit, quam virginitatis 1aFturam facere. quolocoollam pecuniis refertam defodiífe, i- Surius VIII. S.Elzeario cum ordinem iptrare vel- il t0. 5 ret proin, & per illas pecunias maritum libe- let, Chriftus ipfe praecepit, ut Dalphinam uxo- raret. XVII. Titulus XX Caflitas. 'e li XVII. E&inü gnepudoris exempluminS. An- lus, quem inþfm?iïä i'es päülulu'm defixerat , i tonio,quiLycium flumen vadotrans- fuosillico aufteriori voceinclamat, ac peftem " * . Athan, miffürus,cum nudandi effen tpedes,juffit The. in vita, illam irarum plenus abigit,abominatusque te- odorum vize comitem, longiusa fe abeffe ; fed &um, quod periculo, ac fraudi fenferatoppor- Ui ne hocquidem pudori ejus fatis fuit, fiquidem tunum, intterni equos jubet, in urbem reverti ipfealiquid fui nudum videre erübefcens, ve- l ! fevelle. Abiitprofunda jam no&e, nullisque fte (e exuere non potuit: Id quam fupetis gta- precibus de fenténtia potuit dimoveri; quali tumeffet, Deus miraculoteítatus eft, qui fa- majores nusqu 2 mulum. fuuimm momento in adverfíam ri amtenebras oü*"epfums , quam : isitom ibi reliquiffet. ' N temintacta aqua transvexit. XXl. Severius fibi agendum ceníuit Lau-Ib.exemp. - inbad*. 9. XVIIHI. S.S. Julianus & Bafiliffa celebratis lIÍ. X Juii ex rentius Fuccinenfis, Capucinus, veterisque Metaph, ritenuptiis, cum prima no&e utriusque con- moris exempla revocanda , quum Forolivii fenfus mirabiliter ad illibatum pudicitioe flo- Concionatoris partes ardenti(lime fuftineret, AT thi" Àpi, rem Deo fervandum confpiraffet, mira quae- fuam illeorationem, quam fequenti diead po- damtoto cubili afilata eft odorum fuavitas, af- pulum haberet, multa jam nocte parabat, cum 1 , flium fulfitamoena lux, & inluce coelitum chori duo; ; ,. * pulcherrima, flagitioque prompta,in cubicu- H quorum alteri,qui erat mafculorum, Chriftus: lum foemina penetravit, hominemque ad libi- alteri puellarum Virgo Mater praefidebat; & dinemprovocareaufaeft. Idquorundam fce- d Pets illequidem fuaviffimo concentu ita ccepit ap- lerefactum deindeinnotuit, quiinlibidinum plaudere: viciftiJuliane,vicifti. Tum alter fub- fordes vehementiffime declamantis Laurentii j du | didit: Benedi&ta Bafiliffa , quze fanctis moni- oD h auctoritatem ea fe machina fuübvertere poffe : uP-S-C-S- lsst tis aures preebens, & animum, vanas defpexit confidebant ; at Laurentius ubi periculum , & ilecebras, & seterna vitsee coeleftislaurea di- flammam circa fe animadvertit, libris inten- gnamfe reddidit. Subhzec viri duo ex coelefti tus, immotusque, ac fi nihil a&urus effet, fcor- turba niveainduti vefteprodeuntes, interut- tonequidemappellato,digitum lucernze flam- IS T. rumque conjugem, novo cceleftis amoris vin- m?e admovet, conítanterqueinillahabet, do- b culo, ftipulata manu, caftam ianovant conju: nec caro difflueret , incredibili animi pariter " gium: Interim alio quodam cauitie venerabi- corporisque patientia, fatius duxit, totum di» wn. lilibrum offerente, in quoaureis exarata lite- gitumi P gne perdere;- li quam vel leviatllatu ca- 4 ris legebatur: Quicunque obfequii divinicau- ftitatem amburi. T famundiinfanis voluptatibus nuntium remit- . XXII. Bonaventura Regienfis Caþucinus ,Ib. ex- tet, ut fecifti, Juliane, inalbum eorum,qui cum non fuo, fed alterius dolore impudicas, qui-empl, 12. [« mulieribus non funt coinquinati, refertur. Ba- busillaexarferat, flammas extinguendas fibi , filiffa vero pro eo, quodillibatam corporis fui je duxit, Bernardini Senenfis,opinor, exemplum innocentiam fervare intendit, virginum nu- fecutus. Sedu&umin conclave fceleri oppor- V mero apponetur, c u tunum, deftupro impudica, & nobilis Matro- Maria Mater T[efu. . jus-priqcip emlocum tenet ' na procaciffime compellabat, quam prompto j Pt fec LIP Rho. l. exe XiX. De Pafquale Baylon, Ord.Min. in hze ferreis ex catenulis flagello impudicaàe os, & j 1573 empl. 2. verba fcribit Joannes Rho: Verberarefervilem quamembra ictibus patebant, valide verbe- k in modum (hoftem domefticum ) fat habuit rans, adductaquefronte, actruci voce terribi- Baylon, & in officio continuit, quum enim de lisaudaciam, ac petulantiamincrepitans, e- j "t & adolefcente, qui jam tum inter paftores,a quo- fp [u0 EXI gregio adverfus libidinis infaniam medica- fj Qu rum mapalibus ad Francifci caítra fe tranftu- mento, ab ea cogitatione in concepti ac defig- i lit, fama effet pudicitize celeberrimus, rogaret nati flagitii dolorem faluberrimum dedit, five .perquam familiariter gregalium unus, num ipfe geles, five flammas procul fubmoveas , l hocbello, exquo tam pauci abeunt ViGores, tantundem eit. j & ipfe peteretur? Ille quidem, refpondit, mi- XXIIL. Utnullatuta fitzetas, maxime ta-Ih. ex- nime quietum elfe hoftis permittit, ego vero men periculis obnoxia eft adolefcentia; cui , empl. z3.. viminibus armatus eum tamdiu verberibus quafi vero domeflico igne non fatis arderet, caítigo, donecfatis habens,quod doleat,otium r« Vi P. confceleratis hominibus faces fuübdere ludus ü. Lgb C29' libertatemque meam perturbare non poffit. eít, ineptique habentur, qui ardere nolunt. ]* Vetus illud /Egidianum hic tenuit, invaden- Sedhoruminfana judicia infper, quum habe« tem moloffum, morfu J que apPetentem fufte ret Antonius Caraffa adhuc adolefcens (is; abigere oportere. qui deinde Cardinalisfattus; Vaticani Sena- Tbid. ex- XX. S. Carolum Borrom»eum eduxerant o«id, & tus fapientize fama diu Princeps fuit) placuit " rüti. : empl. g. importuae in füburbanum viri Principes, & impuris nebulonibus conftantiam experiri. quz temporum ante Tridentinam Synodum Puellam forma egregiam, & fermonis proca- æ fpil'. C'l obtinebat licentia, mulierculam in comitatu [7 cem,comptam,ornatamque quantum impudis clam habebant, quze forma excellenti in Prin- c?e fatis erat,in Antonii cabiculum adhuc in cipum dedecus abuteretur ? hzec enim ineptis le&ulo quiefcentis füummo mane immittunt, ac profanis homiuibus expeditiffima. ratio multis oneratam promiffis , fi pelliceret ad vifa eft, Caroli ab ea trifti utipfi quidem inter- amplexus. Necleve Antonii periculum fuits [2 pretabantur feveritate, quam ab Ignatii com- etenim ad primum afpe&um exiliens, ad o« mentationibus haufiffet, evocandi. Solus, di- ftium quum accurri(fet, illad fuorum fraude 2 lapfis deinduftria comitibus,in cubiculo quum occlufum invenit; quum voce contentiffima l- fub noctemrelictus effet, adfuit occultis fub- famulos inclamaffet , nemo refpondit ; nec illa j miffa fcalis, veluti ex inferni machina , procax interim fibi deerat, fed omnibus agebat blan- ] jamque blanditias addebat ; fed Caro- .Rb -Po LO/I". -Biblc Ma". Tom: L dimenti, totaque meretricia arte pugnabat. l Qpid e e 66 Biblothece . MIamialis Conöiouatbriæ 1 Quid aczretdeprehenfus, fuoque in cubiculo Rifitin finu Sacerdos lzetus, quod iis flagellis, veluti conftri&us, hoftisque traditus adole- quibus feipfe ceciderat,Satanas tam uculen- fÍcess? Caminumibi habebat, in eoque prius ter vapulaffet. Id quanquam non femper que« * ritur dzemon, femper tamen dolet. quam fe cubitum reciperet, luculentum ig- 1;. in nem excitarat,namhyeme fumma initum cer- XXVI. S.VitalisaS. Ruperto lecundus inRade tameneft: Ergoadillum accutrit, batilloque Salisburgenfium numero Epifcopus, ea fuit Bavm*ia i * ían&. vol. - ! ufus, ingenti cineris nube, atque ardentium caftimonia, ut ex caftiifimo ejus jam fepult j achuc prunarum grandine, petulantis; ac COe- pe&ore candidi(fimum lilium per ipía fe tu- a.pag 30. — ptisinftantis mulieris os,crines, finum implet, muli marmora, & munimenta in lucem pe- Qutr. acfemiuftulatam egregiefugat. Meruit cafti- . netrarit, Praefulisqueintegerrimi virgineam M (40. W fimus adolefcens, divinorum librorum fcien- mentem , corpusque ab omni la þe ?nta&um tia pofteainclareícere; nam caíftis ea maxime mundo prodiderit. XXVII. Noe con patent adyta; profani procul arcentur. tinentiam ferx;äïtixt perS. Chvyt, - in Hem. ib. exem, XXIV. Adolefcens quidam Paraquarienfis quingentos annos, cum autem 520. effet'an- 23 inGen, 34 iverat focius feni exploratum , quse vicinze norum, Deoinfpirante nupfit , & genuit tres genti moribus perditiffimze, ac pro veteri bar- filios, Sem, Cham, & Japhet. barie adhucin filvis agitanti mens effet, fi de Mulierum. pagoconftituendo, Evangelioquerecipiendo fermo inferretur. Verum commercium fta- XXVIII. Gothorum fempbre hu]us : urbis S. G;-eg. ' l. 4. Dia. tim abrumpentes barbari, nudas illico fcemi: nobiliffima puella Galla Symmachi Confulis, ac Patricii filia, inter adolelcentize tempora log. C. i3. nas utrique offerunt ,. adolefcenti prdecipue uellam, principis interfuos filiam , formze . maritotradita, unius anni fpatio ejus eft mor- te viduata. Quam dum ferveste mundi co- Est EM —— -—-.5a. — m . rfb AA d g. s u- A utid loci pulcherrimze, fed libidinis projectif- fimze, illasque, negata fpe reditus, ducere, piaaditeraadum thalamum, & opes, &aetas acfibi habere jübent; ni pareaot, preefentem vocarent, magis elegit fpiritualibus nuptiis utrique mortem , aclaniatum, in feralium copulari Deo, in qubus a lu&u incipitur , ufum epularum, füperbi(fime commninantur. quam- carnalibus nuptiis fubjici, quae a laeti- Non femper pro zetate virtuseft: fenex turpi- tiafemper incipiunt , & ad finem cum luctu ter füccubuit, novusque ex ma'ito ( nam uxo- tendunt. Huicautem cum valde ignea com- xem domi habebat )adulter, imperata fattu- plexio corporis ineffet, coeperunt Medici di- rumfe, & cum illisfe futurum fpopondit, Ado- cere: quia, nifiadamp/exus viriles rediret , calore nimio contra naturam barbam ef'et leicentis animus, neque imminentis nec:s T crudeliffimze terrore , neque blandientis vo- " habitura, quodita poftfa&tum eft. Sedfancta luptatis, quze plurima in oculos incurrebat, mulier nihil. exterioris deformitatis timuit , dulcedine vi&us, & datam conjugi fidem , & quze interioris fpo:fi fpeciem amavit, nec verita eft fibociu illa foedaretur, quod a cce- v paulo ante fufceptam Religionem vitze proe.- . habuit. Nam & nudam pueilam vel a/picere lefti Sponfo in ea non amaretur. Mox ergo utejus con;ux defun&us eft, abjecto fzeculari t non fuftinuit, feque apud confceleratos effe t poffe tanto cum animi difcrimine pernegavit. h;bitu ad Omnipotentis Dei fervitium fefe jtaque conítans animi, inftigante pucllae par^. apud Beati Petri Apoftoli Ecclefiam mona- te, qui repulfam filiam indigni(Time ferebat, fterio tradidit, ibique multis avnis fimplici- -a barbaris czeditur, ac immaniffime devora- taticordis, atquiorationi dedita, larga indi- ! tur. Quo in facto, & quantum a fe ip!o per gentibus eleemolynarum opera impendit. H Cumque Omnipotens Deus perennem jam C vitia degeneret, quantumvis fupra fe virtute attollatur humanum genus, egregio in-ut- mcrcedem reddere ejus laboribus decrevif- qi fct, cancri ulcerein mamilla percuffa eft. No- QW ramque partem experimento comprobatum B eft. &urno autem tempore ante lectum illius duo ai f».exem, XXV. Nomenin Annalibus non legimus candelabra lucere confaeverant: quia videli- 1. hominisin hccbello nobili victorialonge cla- cet amica lucis nonfolum fpirituales, fed eti- f tfifimi. Pugna hzec fuit. Duodecimo ab ur- amcorporales tenebrasodio habebat. Quae ü beLimalapide Idolum libidinis ( Nos Vene- dumnocte quadam ex hac eadem jaceret in- rem diceremus ) colebant Peruani , contra firmitate 'atigata, vidit D. Petrum intra utra- & aue candelabra, ante lectum fuum adftitiffe, tam ne'ariam peftem eo in pago per quatuor iE integros dies declamavit ex Praedicatorum 'pec perterrita timuit, fed ex amorefuümensau- ü daciam exultavit, eique dixit: Quis es Domi- OrdineSacerdos, quitantam injuriam Divi- nitatis nonferret, multosquea nefario cultu ne mi: Dimiffa (ant mihi peccatamea ? Cuiil- d le, benigni(fimi ut eft vultus, inclinato capite dimovit. Ubi Limam reverfus eft, eum ag- l greditur Satanas, objectaque pulcherrimze anmnuit, diceas ; Dimiffa, veni. Sed quia quan- dam fanttimonialem feeminam in eodem mo- puellze fpecieno&tuad flagitium omni nequi- je - tiarum arte follicitat, fed ille flagello depu- nafterio pro czeteris diligebat,iiüxco Gallafub- if junxit: Rogo, utforor Benedicta mecum ve- gnans domefticum hoftem continuit, admo- V nuitque, ne lafcivire vellet. Poftridie illius niat. Cuiillerefpondit: Non, fedillatalis te- ( V cum veniat. Hzecvero, quam petis, die te noctis ad pagum redeunti nunciant Indi, ea Q no&te auditas eíTe voces Dzemonis , flagellari erit tricefimo fecutura. His ergo expletis , li Apoftoli vifio affiftentis , & colloquentis fe queritantis,eaque verbera minaci prece de- li precantis. Rem porro indignam videri tan- ablata-eft. — Atilla protinus cunctze congre- L eique quid tam Deo fuo illatam ab eo eífe coqtumgliam, gationis mmatrem accerfivit , yide- « / [ 267 itulus XX C'aji'—ita&; 5 viderit, quidve audierit, indicavit. Tertioau- l* Nec ceffant a verberibus, donec elu&ato co- tem die cum ea, quae fuerat juffa, foror defun- namine vetula oftium exilivit, & nuda penitus &a eít. Ilia vero, quam popofcerat, trigefimo per plateas aufuügit. Mirantibus cun&s, quid die fubfecuta eft. Quod nuunc usquein eodem fattum fit, audiunt, & conftantem in caftitate inR&der, " um Monafterio manet memorabile. Sicque hoca juvenculam per totam civitatem extollunt, precedentibus Matribus traditum, narrare, plusque lucrata eftin honore & gloria bonze n v illic fubtiliter folent juniores, quze nunc funt l]s 2'Pag ;6u famae, quam fuiffet x in omnibus (fopiis' & di- fan&imoniales Virgiues, ac fi illoin tempore vitiis adeptura. D huic tam grandi miraculo & ipfze affuiffent. Cantipr.) XXX. Cum OthoIV. Imperator Floren-Specul. 1-2. C.SO. XXIX. Erat homo (ut frater Ordinis Prae- tize effet, & inter multas forma, atquezetatisexempl. . i P37. dicatorum retulit) faber lignarius, admodum V.caílitas. flore infignes foeminas Gualdratam Bertham, exermmnl. tenuis, uxorem habens pulchram & bonam. ipfe plurimum laudaret, puellge Pater, qui aC ] Àn hanc dives quidam pecunia, fed inops cor- 44 « inllem, aderat, Bellincionus nomine, obtulit fa&tu-. 4de,oculosinjeceratimpudicos. Miffa ergo ab rum fe, fiita ejus ferret animus, ut deofculan- LC | -€o vetula nefanda, intrat domum juvenculse, dze puellze copiam haberet, quod cum puella falutat eam,. quafi incognitam, refidet ad i- audiflet, refpondiffetque: Nullius unquam, gnem. Necmora, circumdu&is oculis fatiga- nifi ejus, qui vir fuus effet, fuavium acceptu- tamíeplangit. Quserit hinc juvencula unde ram, adeo modefto Principi ea res placuit, ls5 Gu veniat; aut quid quzerat. Et vetula: Siipfa fis s, ],4.0.31 « ut indignum duceret, finepraemio puellam di- u mefcia talis nominis,talisque matris fili a,quam mittere. , Itaque eam in matrimonium Gui- a ECl -habere.me credo in ifta vicinia confobrinam. f« doni Germano locavit, viro non folum armis Cuijuvencula: fi fum, nefcio, tali quidem no- atque virtute , verum generis quoque nobili- Qe mine cenfeor; & etiam habui talem matrem. 0$ tateinfigni, & totam eam vallem, quze fub Tunc vetula illa dolo & aftutiis plena, ruensin Caflentini nomine, in Aretino agro cenfetur, lI$ oícula juvencube, bene, inquit, affimilaris ma- f, cum Comitatus honore utrisque dedit. A qui- ? tri tuze. Tuautem qualem virum habes ? Cui bus poftea 3 3 4 dl« illa, Bonum, inquit, opere fabrumlignarium. Guidorum nuncupata eft.- amilia manavit, quze '*C—omituvm i /Mox vetula altius elato gemitu: Heujnquit, XXXL. Non interfuit narrantium, nomen Jä.Rho. L If« 'optimze matris filià, quomodo ad iftam mife- tradere Hifpanze mulieris, cujus virtutem au- ii« 'riam ven H Ht i, utfabruni habeas virum, quaetot 7.c.g.ex.f dire frugiferum erit, opinor. Dum tranfeun- r in parentela tua magnos & divites habuifti ? tem cum fortunze fuze pompa Philippum Re- :] a "Haec dicens quafi moefta, nil amplius locuta gem ejus nominis Il. efeneftra inte&ta mam- r xecefüt. Inde quarta die reverfa inquit; mas incautius fpe&at, vifa ab eo eft, atque ut '"Vere multum follicitor, ut poft infortunium t eratformz eximize, adamata ; nec fubitus Re-- C faltem copiofius rebus valéas abundare. In- gisardor clam fuit Aulico ex illis uno, quibus P« 'veni efgo viam, qua hoc fieri poterit, fi mihi L talia rimari haud dubius fortunze fundus eft ? 80 confentis. Eftin civitate ifla vir dives & po- Itaque ad mulieremadit, atquein aulam invi- J tens vàlde, qui te (ut heri mihi dixit, cum tat.. Illa, cui caftitas cum forma certaret, dicti ofe tuüum infortunium deplorarem) fuper omnia feeditatem averfata, interrogat tamen, quidita d* 'diligens, concupifcit. Cum iíto ubertim ha- fe unam Rex elegiffet, quidve ex fua forma illi ( bebis, quidquid corpori placere poterit, & carum magis. Ubinives pe&toris, & mamma- i Gecere. Cuijuvencula; Bonum, inquit, vi- rum, & meliorem mehabeo. Divitiasautem rum ebnr audivit, arrififfe: Hic ego, inquit, liL compta mox adero, & hzec ipfapars mundo, cum peccato augere non cupio. Cui vetula p atque arte muliebri crefcet ad pulchritudi- j* quafi biando vultücongratulans. Et hinc in- nem, & fimulfein cubiculum abdit. lbi ferven- quit, magis te diligo chariffima. Haec dicens i ti latice pe&us ac mammas perfundens, quid- abiit. Etpolttriduum revería dixit. Veni me- quid Regis animum corrupiffe indignabatur, xU.O cüm chariflima, & Ecclefiam pariter glorio- generofa corrumpit, ac przeclare vi&trix in au- )h- »ü- fiffimse Virginis vifitemus. Nihil mali fufpe- lam progrediens, nudato pectore, cujus jam é&a fimplex juvencula, paret illi; & cum ve- forma decoxerat, lenonem increpuit: Haec- n tula vadit. nc Atubiaute portam divitis trans- a cine tam foeda pe&oris fpecies oculos icit? eunt, ut preeordinaverat vetula, juvencula Nec plara opus fuit dicere. Perierant nives, aq e rapitur, & protrahitur in conclave. Anguítia- quibus frigidior, abiit ftupri conciliator, fe, ta juvencula, & emiuus ad aures vetulze fe. artemque fuam vi&tam effe confeffus. ] ll iuclinans, ait: Mihihac no&te contigit fecun- XXXIILGravis profecto efthoftis,Regum libi- Albi-d.ex,i, duim confüetudinem foeminarum. Adhoram do, adverfüs quam caftze Matronze etiam igne j nunc liberes me cognata dulciffima, & fide Ite aE pugnandum fuit. Hzec quamquam paulo an- data fpondeo cras redire. Annuit vetula,con- tiquioris aevi, quiatamen minus Latinis, quod lia fenfit & dives. Hincergo juvencula domum o Íciam, literis fit cognita, his noftris fuit confi- rediens, quid fiat, excogitat. Praeparat de gnanda;nam plurimis quamvis agamus exem- b Viciniatres fortes & validas feeminas, & eas g. plis, vereor, ut fatis munire poffimus. Quumi- cum Ícopis clam in thalamo collocavit, & giturfibia Regislibidine periculum imminere, e- quafi vellet melioribus veftibus indui, ve- t fentiret, quod nullum faceret rogandi finem nientem vetulam velut ad fuum auxilium, (& Regum preces imperiis ipfis magis validae $, introduxit, firmatoque oftio concurrunt fce- [l funt) faciem, cujus forma Regem captum effe minz, & nudatam veftibus, percutiunt fco- non ignorabat, titione non uno inloco aduffit, Ie. is miferam usque ad fanguinis effufionem. Ichritudinem omnem j eoque feminigro igne pu d2 oblit- " -R. F. Lohn. Bibl. Man. ?bm. K. 268 Biblioffz,em Manualis Conciqnatoriæ Noblitteravit, Sed non ideo regius extinCtus fubduxerit; cujus oculus poft quadfingenm& füror, veteris formze quamvis conceffa vefti- & amplius annos in cadavere lucidiílime inftar gia impotentius adhuc adamabat. Ergo ne Cryftalli fplenduit. . | poft formam pudicitiam perderet , fanctioris, . €ui fe clanculum addixit, vitze religionem de- .Conjügatorum. mum objecit furenti, atque inlatebras abdita XL. Caftitatem etiam in thoro conjugali hiantem delufit; docens, alienam etiam libidi- fervaruntMarcianus & Pulcheria. Valerianus nem fuga facilius vinci, qu j am pugna. Heec cum Czecilia. Julianus cum Bafiliffa. Eduar- | N fub Francifco meruit. dusBritannize Rex cumEditha. Henricus lm- jnvip ! XXXIII. S. Euphrafia Antiochena cum a $h | Niceph €.IO,. perator Deiparsee ftudiofifimus cum Cune- ' Eu milite amafio deprehenfa non poffet evadere, gunde uxore perpetuam virginitatem coluit. dixit, fe eum docturam artem, qua in bellis lzedi non poffet, fi fibi parceret, utque ejus ex- Emericus S.Stephani Hungarorum Regis fi- lius cum fponfa Regia carnis integritatem perimentum fumeret, collum unguento unxit, perpetuo illibatam cuftodivit. Pelagius Ádo- quod feriens ille unoictu amputavit. Petrus - XXXIV. Cum S.Vi&oria multis verbisS.A- lefcens prima nuptiarum nocte in ipfo thala- Sanch, mo nuptiali fponfze caftitatem perfuafit. El« natolize Virgini nuptias perfuadere niteretur, zearius Comes & Dalphina pari confenfu in- xp.s.c.&.' ipfa potius ab ea perfuafa virginitatem vovit ; corruptum virginitatis florem Deo confecra- quofa&o moxAngelusillis apparuit,dixitque, runt. Quod etiam fecere Chryfanthus & Da- virginitas eft aurum, viduarum ftatus argen- riainltalia. Ansbertus & Angadrifina in Gal- tum, & conjugalis Caftitas cuprum. lia. Alphonfus II. Caftellae Rex, vocatus ca- STob. 3. XXXV. Praeterea Caftitatis egregium Ex- Jud.8; emplum praebuere Sara, Judith, Sufanna. &us, cum Berta jn Hifpania. Muf Dan. 13. XXXVI. Cum caftifümam Feminam ve- l4 irginum. Spec Ex- tula quzedam decipere vellet, illa miro zeftu empl v. Caftitas fe ab infidiis liberavit; vetulam autem a tri- ^ ALI. Solebat'AbbaS Joannes non ad imifa- Caffianus : ex. 8o0. bus mulieribus, ad hoc confütutis egregie tionis formulam, fed tantumodo pro admoni-collat.4, lb.v.vir- verberari juffit. tione proferre, quia quidam veniens ad praedi- Pett. 7- gioitas, XXXVII. Ca ftarum ndentiüm gloria, SS. &umlenem habitu fzeculari, cum ei quasdam Ex 10r. ]b e V.Vir' Juliano & Bafiliffze oftenditur. frugum füarum primitias detuliffet,ferociffimo ginitas . XXXVIII. Vidua quzedam Monialis poft quendam daemonio arreptum ibidemreperit. CX, 290 mortem forori virginiapparens, rofa circulum Qui cum Abbatis Joahis obteftationes,ac prze- inmuro cum inexplicabili odore fuavitatis de- cepta defpiciens, teftaretur fe nunquam ad il- fcripfit,fimulque exceffam laureatze virginita- liusimperium,de corpore, quod obfederat,mi- tis, fupra præmium viduarür»n-q*/fþien-dit.— | graturum, hujus adventu perterritus, cum re- l verendiffima nominis illius inclamatione dif- Mirtg, "Qguvenum. E Tuton d celfit, cujus tam evidentem gratiam fenex non glori Sedzus / XXXIX. S. Thomas Aquinatium Comes mediocriter admirans, eoque amplius obftu- of n in llore in zetatis flore, titione propudium abegit. pefcens,quod hunc in habitu cerneret feculari, l] 32' n Myttico Bernardus incondito clamore fcortum repu- Orat.5. ccepit ab eo vitee, acprofeflionis ejus ordinem p- 369. lit. Bernardinus integerrima pudicitia adole- diligenter inquirere. Cumque ille fzecularem f fcentulus floruit. Edmundus Cantuarienfis ad fe, atque uxorio vinculoobligatum effe dixis- Ü ilicita pertrahentem fortiffime profligavit. fet,BeatusJoannes excellentiam virtutis ejus, Jacobus Regis Lufitani nepos mortem fubire, & gratize, mente pertractans,quzenam illi effet quam caftitati contraria patrare elegit. Item converfatio, attentius explorabat. Illefe rufti- Cafimirus Poloni Regis Filius mortem op- cum, & quotidiano manuum opere victum petere potius, quam Legem continentize vir- quaerere, nec ullius boni fe effe confciumtefta- ä gineze violarevoluit. Michael Verinus Poeta batur,nifi quod nunquam anteruris opera ma- ! Hifpanus, vix o&odecim annos natus, pu- ne exercenda procederet, neque vefperi do- dicitize fervandze ftudio vitam contempfit. mum reverteretur, nifi in Ecclefia pro quoti- V Robertus Cardinalis Nobilius carnis inte- dianze vitze cormeatu Largitori fuo Deo gratias à gritati jacturam vitze pofthabuit. Ex eadem retuliffet, neque fe nunquam de fru&ibus ali- ü familia Robertus Cardinalis Bellarminus;qui, quid ufurpaffe, nifi prius Deoprimitias eorum, h quam a matre Virginem carnem acceperat, ac decimas obtuliffet, & nunquam fe boves quam a Sacro Lavacro innocentiam , Deo fuos per alienze meffis traduxiffe confinium,ni- lu teddidit. Nicetas juvenis fpeciofiffimus, vin- fi prius ora claufiffet, nevel parum damni per l &us in ftrato, przecifam morfü linguam cum injuriam ejus proximus fuftineret. Et cum hoc li fanguinis profluvio in provocatricem eftjacu- quoqueAbbati Joanni necdum ad comparatio- latus. " Pelagius puerulus Hifpanus, a Rege nemtante gratize, qua eum fibi przelatum effe N barbaro de turpitudine identidem appellatus, cernebat,idonea viderentur,atque ab eo, quid- cum precibus vinci non poffet, & vis adhibe- nam effetillud,quod tantze gratize meritis con- retur, procaci ac libidinofo Principi pugnos ferri poffit.fcifcitans fcrutaretur,illereverentia d in iaciem impegit. . Ludovicus Catalaunen- tam follicitze inquifitionis adftri&uus uxorem. t fium Epifcopus corpore perquam venufto, e parentum vi imperioque compulfum, cum fed seque pudico, qui a Regina opportuno profiteri Monachum vellet, ante undecim i loco ad flagitium invitatus, ita torvum eft aunos accepiffe, confeffus eft, quam nemine e- pi intuitus procacem fgeminam, qt territa fe tlam tum conício, fororis loco a fe Virginem cufto« k Tituus XX. Caffitas. 2069 s x cu&ediïri teftabatur. Quod fa&um cum audis- fola virgine nafci voluiffet. His itaque & pluri- fet fenex, tanta eft admiratione permotus, ut bus aliis virgine profequente fit confenfus am- coram ipfo publice proclamaret: Non imme- borum, ut videlicet caftitatem füb folo nomine rito daemonem, qui fe defpexerat,ill'iuslnm to- conjugii ambo fervarent: cumautem jam diu leraífe praefentiam, cujus ipfe virtutem non fo- fub folo nomine conjugii fic fideles Virgines, ll liem. lumin juventutis ardore, fed ne nunc quidem IS finediícrimine caftitatis auderet appetere. atque(utdixerim inigne fidelesMartyresChri- " fti) manerentinufti : placuit tandem Domino, a S.Hieren, XLII. SubDecio &Valeriano perfecutoribus, ut de fzecibus vitze praefentis puellam educe- in vita quo terapore Cornelius Romze, Cyprianus Q« S.Pauli Carthagiue, felici cruore damnati funt,multas ret. Poftquam autem circacorpus ejusïïccle- t Eremita, fiafticum compleffet officium, ftans juvenis fu- apud /Egyptum & Thebaidem Ecclefias fzeva pra uxoris, ut pütabatur) fepulchrum, mani- ]. tempeftas depopulata eit. .. Votum tunc erat bus extenfis in coelum: Gratias (inquit) ago ti- Chriftianis pro Nomine Chrifti gladio percuti. bi Domine Deus, atque hunc thefaurum a te Verum hofüis callidus tarda ad mortem fuppli- " cia conquirens, animas jugularecupiebat, non mihi commiffum, immaculatum, & integrum nl' tibireftituo. Tunc illade tumulo quafifübri- corpora, & utipfe, qui ab eo paffus eft, Cypria- dens : Cur (inquit) ante tempus ea loqueris, []a nus ait, volentibus mori non dabatur occidi. d. Cujus crudelitas fequenti exempli notior fiet. quaenoninterrogaris? Audiebant heec cun&i, & mirabantur. Non multo vero pofttempore Decius juvenem quendam juvenili zetate flo- etiam juvenis ipfe evocatus migravit ad Do- rentem in amoceniffimos hortulos adduci prze- cepit, ibique inter caudentia lilia & rubentes minum. Sepultus eft etiam ipfe, fed per mul- tum fpatium a tumulo uxoris putativze. Cum- rofas, cum leni juxta murmure ferperet rivus, que non poft multum tempus exigentibus cau- & molli fibilo arborum folia ventus ftringeret, fis circa locum fodientes juvenis corpusnon fuper ftratum plumis le&tulum refuüpinari jus- invenirent, in fepulchro Virginis quaefitum eft, fit: &, neiudefe excutere poffet;blandis ferico atque repertum, ut videlicet, quorum conjun- d Cufantg : nexibus irretitum relinqui. Quo, cum,rece- ]j« Colat4, &as animas non feparat coelum,etiam fepulto- jj ttt dentibus cunttis, meretrix fpeciofa veniffet; rum corpora non feparet monumentur. In- coepit delicatis ftringere colla complexibus,& n . Kquod di&tu quoque nefas eft) manibus attre- horum duorum memoria veni cole autem tantis mirabilibus vifis, cum poft 00 Gare virilia. Quid ageret miles Chrifti, quo fe duos amantes eos nuncupab ant. ffet in medigm, It converteret,nefciebat. Et quem tormenta non ïfincen- vicerant,fuperaret voluptas? Tandem coelitus XLIV. Refert Vincent. in fpeculo morali: tiüs Bel« (. Sigismund.Rex Lotharingize Chriftianiffimus vacenfis - infpiratus, przecifam mordicuslinguam in of- juvenili florens zetate, ne zetas illa ad maia [* j culantis fefaciem expuit; fic libidinis fenfum, in fpeculi d fuccedens doloris magnitudo fuperavit. femper proclivior per luxurize inquinamenta moralis ] « B.Greg. deflueret, fecundum Apoftoli confilium nu- l.r. p.3. "Turon. de XLIII. Refert Beatus Gregor. Turonenfis, bere magis elegit, quam uri. Audiens erge de ** 99 n gloria ; quod quidam nobiliffimus juvenis Romze de Virgine quadam, . €onfelt, quam per omness terras vir- nobilioribus Senatorum, cum virgine zeque tütum fama vulgaveradt, quod videlicet nobi- Il & 32. nobili contraxerit, temporibus Arcadii, Ho- lis effet origine, fama procerior, atque füper In norii & B.Martini, quze tamen non fponte fua, hzec omnia caftitate, atque virtute omni prze- fed parentum & vi & auctoritate premeba- ftantior, accenfus eft animo, ut hanc habere ^g tur, ut in matrimonium confentiret, cum ita- poffit uxorem, & regni fui Reginam efficeret. I$, que folemnes nuptize celebrarentur lzetanti- Mittit folemnes nuncios, cum muneribus re- et bus cunGis, & cantantibus organis, hzec in giisin Alemaüiam,ubi przefata virgo moraba- l corde fuo foli Domino decantabat dicens: tüur, pro l Fiat cor meum & corpus meum, Domine, fenfu. Parentes parentum & Virginis requirendo con- lgitur audientes Regis affe- » immaculatum,ut non confundar. Solemniter &um, facile confentiunt, utpote qui omnem La itaque cunctis nuptialibus celebratis,cum fero fuam pofteritatem talibus nuptiis nobilitan- 0 pariter in cubiculum ducerentur, ipfa con- dam, ac füblimandam effe fp erarent. Cumque 12 veríaad parietem, virginitatis fuze periculum Regales nuncii d e. irginis confenfu follicita- $ amariílima ccepitlamentatione deflere. Mira- rentur, promiferurtt : parentes, quoniam ipfi li« tur juvenis (utpote propofiti virginalis igna- eam ad nuptiarum confenfum inducerent. Ti- D rus )atquetanti caufam moeroris follicita coe- mebant enim,quoniam fciebant,filiam Virgini- pitinterrogatione perquirere. Tunc illa pro- 2 tatis habere propofitum, ne fi negaret aífen- ld fundis gemitibus cordis dolores aperiens: fum,tanta gloria de ejus pa rentela periret. E- e Hzec (1nquit) eft caufa tanti moeroris, quo- ducitur itaque Virgo de domo, & de patria o- niam thelauro Virginitatis pretiofiffimo,quem J mnis fraudis ignara;utpote quze nefciebat quo voto fideli foli Deo dedicaveram, nuncinvita duceretur. Sed cum perventum effet ad lo- je privabor. Refpondit juvenis: Quod & pla- cum, atque intellexiffet, fe Regali matrimonio ceret Deo conjugium , quippe quod ipfe a copulandum, flere coepit & gemere, dicens, fe [* principio conftituiffet hominibus obfervan- virginitatem fuam Regine & Domino coeli dum, ex quo proles adquiritur, quze eft paren- devoviffe. ld tum gaudium, hzeresque bonorum. Inftabat Atque ideo nunquam mortali f homini fe nupturam. — Quze enim cum agno illa contrarieafferens, Virginalem ftatum Do- Virginum gloria gaudere cupiebat in ccelis, mino acceptiffimum, cujus quidem princi- exaltationem etiam regalem cum detrimen- pium in coeleftibus fpiritibus dedicaffet,atque to caftitatis nonrequirebat interris. Sed pa- rentes atque cognati omni cavebant folertia, poft ha?c interras veniens Virgo manfurus, de 00 Ll13 ne 219 Bibliothecte Manualis Concionatoric nehocad Regis notitiamperveniret. Verum manfiffet, in Vigilia Nativitatis Chrifti, ii no- &e (ut mos eft Chriflianis comedere) familia cum Virgini omnis evafionis demereturocca- fio,tandem die fiatuto ad Ecclefiam S.Stepha- ad menfam fedente, ipfa cucurrit in ftabulum, u il — AÉ o niadducitur in fponíalibus ornamentis, ut fci- utlaudes redderet fuo creatori. Sed rufticus licet ibifolenniter fecundum morem Ecclefia- non vifa Virgine, arrepto baculo eam quzefi- fticum Regi regaliter jungeretur. Sedubiad vit. Etdirectis oculis inftabulum fulgoribi- Ecclefiam ventum eft, videus virgo Chrifti ni- dem corufcus apparuit.: Et putans ignem, - 3nis imnminere periculum, atque majori jam li- propius acceffit, & ecce Virgo Maria cum bertate potita, infufa lacrymis gemens ad bea- multitudine virginum & Angelorum eam ï: tze Virginis Altare confugit. Quopercornu confortabat dicens : Conftans efto filia, quia apprehenfo eadem gemens repetebat, quae pro hocfervitio dabitur tibi corona regni cce- J Exett leftis. Quod rufticus videns, totam familiam 2b prius, atque nunquam fefatebatur ab altari a- vellendam, nifi promitteretur virginitas per- clamore convocavit ; & viderunt Éuphemiain manfura. Erubefcunt parentes, imo, ut vere nafum, &labia pulcherrima habentem, & fa- cie rutilantem, & omnes, qui eam viderant, de dicam,infaniunt, fe fcilicet effe deprehenfos. Mirantur affiftentes, hi quippe caufam Virgi- immenfo dono pulchritudinis Deum lauda- nis nefciebant. Ad Regis aurestandem fama bant, Cumque pater ejus hoc audiffet,veniam b 22 — —— "M 2 — ervenit. Qiii ubi facrum Sponfe propofitum petens in loco ftabuli clauftrum virginum intellexit, devotionem caftitatis, atque con- conftruxit. In quo Sanc&ta Euphemia Deofer- viens, in brevi quievit in Domino. ftantize propofitum miratur, & laudat, promit- Säii/l,lb. ex; tens eidem, quatenus(iab Altari fe pateretur XLVI. Refert Jacobus de Vitriaco, abduci, non violator, fed protector & cuftos Gimonialem quandam pulchram fuiffe fa- empl.29. m r —— s ejus caftitatis exifteret. Omnia tamen,inquit, cie, quam Princeps dives & potens (in cujus folemniter praeparenturin veftibus, epulis at- poteftate fundatum erat monafterium) con- cupivit, & cum nec precibus, nec muneri- que czeteris nuptialibus, tanquam mihi de- fponfanda fit, neque enim dignum eft, cum mi- bus fibi eam ufurpare poffet, mandavit per [ "OR nori folennitate eam coelorum Regi defpon- nuncios Abbatiffe, ut unum ex duobus eli- — fari, quammihi. Fecititaque jam indui Re- geret, aut fcilicet Monialem illam fibi cor- galibus veftimentis, atque regalem coronam rumpendam tranímitteret , aut ipfe totum monafterium ignibus conflagraret. Terre- capiti ejus defuper imponi. Laetantibus igi- turomnibus, virgine quidem de obtento pro- tur vehementer Abbatifía, utpote quae fciret, pofito caítitatis, Rege vero mirante cum cze- quoniam nifi, quze. defiderabat, obtineret, C ocl faceret pejora, quam dixerat. Pavidaigitur teris de devotione tantain zetatetamtenera, j convivium celebratum eft. Quo expleto; o- moniali illi fan&ee Regis edictum crudele mnibus regalibus redimitam cum ingenti gau- denunciat. Quae tremens & dolens coepit in- quirere, cur eam pree czeteris monialibus fic dio fecitia Ecclefiam S.Petri monialium.col- locari. Soli vero parentes ejus cum grandi amaret, audivit ex nunciis: .Propter pulchri- -confufione in fuareverfi funt, do'entes videli- tudinem (inquit) oculorum tuorum in te ar- cet,quodtam fperato honore defraudati eífent. denti amore fuccenfus eft. Exhilarata illa, Virgo autem Deo devota vitam fuperftitem in atque fegregata parum a c?eteris, ambos fibi oculos pia crudelitate evulfit, atque compo- Domini exegit fervitio; atquc nuptiis hujus mundi fpretis, pervenit ad nuptias zeternas. nensin difco przefentavit miniftris Principis $A&* rf DP C C 0 0 o Cy" £ Spec.ex- XLV. Nobilis. quzgedam Virgo, romine dicens: Ite & Principi veftro hzec przefentate emp -.v- * ex ine, ei dicentes: Ecce fagittoe, quae cor emt Virgo. ex- Euphemia, voverat caftitatem in annis pue- rilibus Domino; & votum fuum (ut vove- tuum importuno ardore confoderant. Ha- bes, quod defiderafti , nunc eis utere pro li- e cx?pl.xg. rat) ftrenue adimplebat, fe coram Deo & ho- minibus confervans irreprehenfibilem. Pater bitu, atque oculos cordis meiintactos, atque [ illaefos relinque. hujus fecularis videns eam formofam (licet XLVII. Legitur in Itinerario | Dietm:ari,«lb. ex- Í invitam & omnibus viribus renitentem ) cui- dam Comiti defpon(avit. At Virgo plena Spi- quia inter Hierufalem & Bethlehem eft Coe- empl.an nobium, ubi erant Sanctimoniales; quando t ritu San&o capellam intrabat, & projiciens De fein terram orabat Reginam. mifericordize, terra San&a perdita fuit, pulchrze valde. uteam in voto caftitatis confervaret. Et ad- quarum. pulchritudine intellexit Soldanus; voluit eis commifceri; & preecepit eis, ut Patm vertens, quod ratione pulchritudinis ja&u- t c. ram caítitatis patiebatur, accepto cultello, fefe pulchris veftibus induerent, & ornarent, y nequitize inceftum paffurze: Abbatiffa autem amplius (inquit) vana pulchritudo occafio earum, ne fic ludibrio effet carni & diabolo, V eccati non eris, & hoc di&to nafum fibi prae- fcidit,&labia; Pater Tyrannus audiens hzec, & ne caftitatis fuze lilium mergeret in Juxu- Q riae cloacam, fui laboris annullans meri- l vocato quodam crudeli fuo ruftico, filiam illi tradidit in ancillam, mandans,ut fub obtentu tum, fe fuasque maluit mutilare, quam cor- pore integro, facie fiderea immundiffi- gratiae fuae illam fervitiisrufticanis mancipa- mumn fcortum exiftere. Igitur tanquam di- K ret. Atrufticus compati nefcius fanguini no- e bili, ultra modum eam laboribus & plagis vinitus edo&ta, cum jam pre foribus effet Tyrannus, praemiffa exhortatione, hac con- ü affligebat. Ethaec illa omnia libenter devin- fortationeufa eft. | Sorores venerabiles, tem- ( cebat, Deoregratians, quod feiniftum ftatum deduxit, in quo aliquid pro Deo fuftineret. pus tribulationis, ac perfecutionis. noftrae » eft, Soldanus nofifa virginitatis & pu- f Cum vero in Dei fervitio feptem ar..mis; per- - doris Ibid. C.I9. » Titulus XX. — Caffitas, 271 d dotisinimicu 3b eir !promptu cft, marnus ejüs e- in Partibus 'fän&ï Jordanis i fpelzeo Juxtà l, vaderenonpoteflis, utaminiergo meo confi- Eunuchorum Monaíterium, ideo quod non 15 lio, & quodego fecero, vos quoque faciatis. f communicarem Macario Archiepifcopo Hie- Quod dum ratum fiugulze concepiffent, ipfa rofolymitano, die quadam circa horam fex« Jl* Abbatiffa primitus fe nafo matilavit, & fingu- tam, sefta vehementiffimo coquente defüper lz poítmodum voluntate fpontanea fe muti- Ceratenim Auguttus Menfis) pulfavit quidam laverunt. Quoaudito, Soldanus vehementer oftium fpeluncce meze. Egreffus vero vidi mus admirans conftantiam illarum, & prudentiam lierem, &dixi ad illam : Quid tu hic facis ? Ir obftupuit, & multum hocfa&um. & fuze fidei Etrefpondens dixitmihi: & ego, mi Pater, 2- tenacem conftantiam approbavit. ejusdem, quotu , inftitutifum , &quafi unola- JbExem, XLVIIL Treserant Monialesinuno Clau- pide diftat atefpeluncamea. Oftendebat au« ; 0 fociae fpeciales, & ex illis duze erant Vir- tem &locum, quafi ad Auftrum. Et ait: Lu- 24 üxrm gines. H»e autem fingulz ftudebant fe devo- ftravihanceremum, & pree zeftu nimio fiti fa- tas Beatse Virgini exhibere. Mortua vero una tigata fum, facergocharitatem, Pater, & da' - Virgine, & jam vidua in extremis agente, ter- mihi pufillum aquze. Itaque protuli urceum,& tia foror fuperftes rogabat viduam , ut poft dediei Quze cum fumens bibiffet; dimifi illam. ;ä mortem rediret, & de praemio focize certifica- Cum autem abiiffet, diabolus impugnare me T ret eandem. Quod promittens ((fi tamen fo- ccepit, iriittens cogitationes fordidasin eam. retdebeneplacito Dei )expiravit. Dieautem Superatus igitur, neque ferens libidinis ardo- nclb. ex' trigefima, iftaante Altarein orationibus pro- rem, fumpta virga mea, cella egreffus füm, j AL cumbente, apparuitfocia vidua inzeftimabili infervorezeftus,cumla pides ignefcerent, pro- fplendorefulgens nimis & dicens : Veni, quia fe&usque füm ad illam d J , ut in*gplerem turpem [l« àd reditum obligaíti me. Et ecce modicam concupifcentiam. Cum vero ferme uno fta- partem przemii mei, fed benedicta dies, in qua dio ab ejus adhucfpelzeo diftarem, ure:te me fl natafum. lla vero confortata & refumpto graviter aeftu libidinis, repente fa&tusin exta- )(?ï l- fpiritu qusefivitde ftatu prioris defunétze. Cui 1i, vidi apertam terram, & me hiatu terrae ab« illa dixit: fitotus mundus effet pergamentum, forptuüm. Afpicio r queill/c cadavera putrida ja- iim | & mareincauftum, & omnia folia, & gramina centia,& refoluta , & incredibili faetore plena, fcriptores cam omnibus lrominibus , qui fue- quendamquereverendi habitus virum ea mi- ( runt, &funt, & erantfuturi, primo omnes de- ol hi demonftrantem, ac dicentem : Ecce iftud ficerent, quam immenfitatem praemii coeleftis ulieris eft, iftud viri , iftud pueri, fruere jam exprimerent. Sedparumper (ait) ad praefens 4 üt vis, & quantum libet, concupifcentia tua : dicamtibi: Sorornoftra inintinitis claritati- hujus tamen voluptatis gratia vide, quot la- e bus me przecellit,& merito, quia ipfa heri cho- bores amittere voluifti. Vide, i. propter quod - ream cumagno duxitcandidam, cum multi- peccatum vos ipfos privare vultis regno cce- ((c tudine candidarum puellarum cantans Canti- lorum. Vae humanze miferize; propter unius ! cum fingulare, folis Virginibusappropriatum, r horze voluptatem tanti laboris mercede fru- & gerens fertum de divinis floribus confe- ftramini. Ego autem pree nimio fotore in j &um. Rogaviautem eam, utfaltem ad horam terram corrul. lii Tunc accedens vir ille vene- mihifertum concederet, quaeait: non expedit rabilis, quimihiapparuerat, erexit me:^ & o tibi. Tamen deipfis floribus dedit mihi, quas gratias agens Deo re J meum. N verfus fum in' locum attulitibi focize meze chariffimoe, ut aliquali- te ter virtatem eorum, quantum fenfus capere LI. Hartfridus beati Trudonis confangui- Danrault. of poterit, humanius perpendas. Facto ergo ab 2 neus, continentize voto, non amore, quem d. C T. ea circulari ta&u in pavimento cum floribus, gratiaremunerat, fed timore potius , 'quem it. 71, lj tam miri odoris procelfitfragrantia, quodilla Ex. 3. u juftitia punire folet, fefe obítrinxerat. Is po- foror prze fuavitate, rapta fuitinextafim. Et ftea promiffionis immemor conjugiu m po- fic vidua expleto promiífo ad coelum rediit. ftulat, implet , & confummat. Nocte vero ll;lb g Omnes qui Monafteriumintraverunt,per mul- enpl ? fequenti, eccevir Dei, tota fan&itatis fuze tum tempus fenferunt cceleftem odorem. coopertus auctoritate, cum terrore ad eum 10 Fiolata caffitatis pona. ingrediens, fic increpat: Cur violata fide , )e uxorem ducere non timuifti? Quam fruftra $ J Pratum - XEEC-Abbas Polvtirokk Aobis iüira- Spirit, hoc feceris, vel ex hoc intellige: quamvis üt € vit, inquit]oannes Eviratus, quod in Coeno- uxoratus fis, femper tamen eris fine fobole; [lb bio Penthucula Frater quidam erat fibi ipfi &virga, quam gerebat, percutiens in (emo- f T ]? valdeintentus & continens. Cum autem ali- re: fignum, ait, id fitnegleCtze promiffionis ; quandoimpugnaretur a fpiritu fornicationis, donecvives, curvo crure, inceffü male pro- Ü non valens hanc pugnam fuftinere , egreffus uodamnaberis. Expergefa&tushomo, eru- xn de Monafterio, profe&us eft Hierico, ut con- ditus eo verbere, agnoftcit au&ctoritatem, & j cupifcentize fuse fatisfaceret. Moxque ut me- culpam fatetur ; mutatusin melius comam retricis cellam ingreffus eft , leprofus factus f« deponit, & monafterium ingreditur, ubi vi- d efttotus. Vi?ensautem ]epram, continuo re- tam cafügate fatis emendat. - diit ad Monafterium , Deo gratias referens, & LII.CumSanGimoniales fub inftitutoS.Cla- D fet auroulr, J dicens: ldcirco Deus hac me caftigatione re militantes ab Hereticis e Civitate Geben- ib idö Ex.4. percuffit, ut anima mea falva fit, & magni- nenfi expulfze fuiffent, inquandam Sabaudize * fice glorificabat Deum. Civitatem , quam Catholici incolebant, fefe j Tbid. c.19. ' L. Narravit nobis, inquit idem Eviratus, tranftulerunt. Una tamen earum maluit cum f & Abbas Elias, dicens: cum aliquando morarer perditiffimo quopiam, qui Monafticam vitam abjus — - | Bi&läailz?cæ Manalis Concionatorim E effe abjurarat, matrimonium inire, quam fodalium dit, melius fibi effe rata , ut cäm pudica mente C gtl fvarum confortiouti , ac patrize dulcedine pri- mortem oppeteret, qaam cum viro alio con- vari. Sedperditionis filia dignum factis mer- cumberet.. Et poftauam ferocius Barbarus il- (eb cedem accepit: Sacrilegus enim ejus mari- lam aggreffus eft, plurimumque eam oppug- Pïe nando nilegit, ad cafüitatem ejus confterna- tus , votifragus, eampoltea vivam excoria- p vit, juftitizeque divinze executor fuit. tus, in Apoftolicum divi Petri templum eata u duxit, Ecclefizeque cuftodibus commendavit, Guilielm. Ll Bello Pedemostano, noftro pene me- i Baidefaa. moria, cum civ itas qgædamoccupaïetur,D ux fex illis aureis nummis datis; ut pueilam viro D fuo confervarent. - 1.2iümul militum, virginem jam marito defponíatam fen LVI. Refert Pater Jacobus Alvatez de Paz ".Jacobus reii Virt.6 9. eeimia pulchritudine corporis, majoreetiam ivarez... auimze, quam adamare coeperat, in fua domo eSocietate Jefu celeberrimus Scri;tor, quod,: 'om.2.de 10 cumin America Hifpani adverfus Gentiles di- Ui$ valideeít aggreffus. Illavero, cum celerrime Caftit; L. s. ä manus hominis evafiffet, oftium, quo effugi- micantes in praelio fuccubuiffent,ideoque om- p. a. c. 125 p endum erat, preeter fpem occlufuia invenit. nes urbis Ofornoincolz tam indigenze, quam bus Hifpani advenze, ma;oris fecuritatis caufa e Der ; [taque cum incerta hzereret , quoríum evade- . ret, hoc invenit confilium. Feneftra erat pa- civitate ad fortalitium quoddam confugiffent , Ch ad idem quoque afylum Moniales quaedam ex [üs tens, in publicum verfía, perbanc ita exiliit , ut poftem fene(irze medium amplexa pende- inftitutoS.Clarse,ut vitae & pudicitize fuze con- fid yet. Sic enim futurum cogitabat, ut tumipfius fulerent, confügerint. Quia vero ob diutur- tef confpecto periculo, tum concurfu hominum nam,quaminilla munitionetrahere cogeban- invia publica, quos rei novitas contraheret, tur, moram, omnesinibi dezeates magna fa- abfterritas, vim adhibere non pergeret. Sed mis cruciabantur inedia , una e monialibus, immanis, & huic praedzeinhiantis belluze li- quae pro herbis colligendis egreffa fuerat , a Mfeos a militequodam capta, in cujusdam belli Ducis bido, nefic quidem reprelffa eft.. Cum ergone $d. fic quidem moleftus effe defineret, caíta Lu- poteítatem con'ignata remaufit, quam is tan- d dem inuxorem fibiadfcifcere decreverat,quod cretia (hoc ei nomenerat) coatta eft , nodum, fàl illaanimadvertens, his illum verbis allocuta Ó . quem manibus ftrinxerat, folvere, atque in terram ( & erat feneftra locofatis edito ) deor- fuit: Celarete nequeo, quod virgo fim, & qui- [um labi, ut corpore conífra£ta, animus integer dem Chriíto Jefuper votum deipoafata, acin Tauroots Pt ,^ maneret. Sedhoccorporis damnum , praecla- Monatterio con ecrata , proat ex eo, quem Tit. 34 defero, habitu monaf!t/co videre tibilicet, ac riimis virtutis donis poftea penfavit. Cum l2 eniin fanCtifimam vitam multis deinde auais proinde carnalibus voluptatibus operam da- Ih egiffet, mortua eít Perufize in Alexandrino- re, aut alium mihi fponlum adoptare , mihi rum 2dibus. " 1 nonlicet , ne Deo , & fponfo meo pro obfe- H iaco vir do&us S. E. Üb Daurou!t. ^ LAV. Jacobus de Vitr quio injuriam interam ; Cave igitur fis. ne R. olim Cardinalis, refert, fua zetate fuilfe vir- violentiam mihiinferas, neiramDei, atque ( P 24. €.37- Tit 14-€*- pine scomplures, quae Leodinenfi urbe ab ho- vindictam protinusincurras , tibique me in J juis habit:tionibus eje&tae uxoremadoptando concilies mortem. Quam UT empl. 10 fibus occupata , funt.Ex his aliquas ad te inpia confugifle,alias, Virginis ialoquendo animofitatem Barbarus - . in flumen fe praecipi- (in . quze idminus poterant obftupefcens, ab omni deinceps violentia ab- fütatis violationi poít- ftinuit, eanquemore fuo vivere permifit. In- & taffe; quod mortem ca nerent: partim incloacasinliliiffe, utnul- füper talem erga illam venerationem conce- IK lom doloristetritudinem cuim libidinis !cetore pit, ut illam haud fecus ac divinum quod- ( comparandam oltenderent. Nec dubia erat damnumen deinceps veneratus fuerit,omnem l illi relinquendo libertatem , qua ad coelefti (0 mors, nifiadm:rabili prorfus modo fic a. Deo * fuiffent confervatze, uti n tauta multitudine Íponfo fuo in(crviendum opus habebat, quae p l caitizatis detrimen- nulla prorfus, vel vitae, Ve proinde, ut Religionis fuze cultum & inftitu- ne tum profequi polfet, Breviarium fibi ab eo da- tumacceperit. Praeclarum vero, quod uni ex Qu eonumerocontigit. Laborantem illam exce- ri petiit, & Monatticam veftem , queeutraque fol bula duo milites,exceptamque fol- interfpolia Chriftianiserepta, & penes mili- la perantcym licitabant ad flagitium. Atilla, cum mori, tem quendam aífervata, fingulari Dei provi- Ti dentia reperta,eique fibminiftrata fuere; adeo : qu amcorrumpi mallet, tanto faltu iterum (ein ü mimpetum fcapham ever- D infuper fanctimoniajiem hanc honorabat; ut f undas dedit,uteode teret, corruptoresquel ofos fubmergeret. Ipfa. quotiescunque eam fe cum aliis captivis mu- t liezibus miniiterio alicui. domettico ingeren- veroabfque omui aut auimi,aut cor poris dam- li uo, fluvio obfequente. ad litus emerit. tem videbat;ab eisdemillam removerit,dicen- fü LV. Dum Alaicus Romam cepiífet, ac di- do, quodminineillam deceret aliis, quam ïbäeï. ex- li empl. &^riperet, mulierqu zedam maximum exhibuit, Spoufofuo cui fe confecrarat,infer vire, rogan- h am U0 udiciti»e fpecimen. Quod namque & aetatis doque, ut íuam eidem coelefti Sponfo falutem t flore, & formae venuftate przeftaret, ex Aiarici inftanter recommendaret.Poftquam vero hzec 2 milibus juvenis quidam pulchritudine ejus , virgo peranni fpatium in domo dicti belli Du- 3l uumeam vidiffet,captus,ad concubitum eam cis fuilfet commorata, tandem iun fineanni De- q H El follicitavi t. Quum autem illa piacalum id a- us huicDuci,indignum effejnfpiravit,ut Spon- C faChriüi ejus ulterius fubjiceretur imperio do- veríaretur, miles enfe ftri&o mortem ei mina- ( tus, veluticum amore concertaus, per miferi- meftico, illam proinde in manus confignaret te cordiam fummum tantum collum vulneravit. Chriftianorum ; Quia vero fi id patenter ex- (e fequeretur, poenis atrocibus fe fubjiciendum 1lla vero cruore diffluens, jugulum ferrg fub- eífe. Qi Y N Tituus XX, Cajtitas. 273 effe formidabat, hunc pro divinze voluntatis efat, ut fíi maxime obnoxius effet libidini. executione modum excogitavit; ad Chriftia- Nunquam cum 'cemina ulla nifi luce palam, norum nempe vigiles, quantum fibi fecure li- & adhibitis arbitris , derebus utique neceffa- cebat, appropinquans, eosdem utillam exci- riiscollocutus eít , ratus, mulieres ferme adiri piendam tantifper egrederentur, inftanter ro- minore emolumento, quam periculo. ld Vita, gavit, utpote quam fugam fimulando , eo in quod etiam Vitze ejus Scriptor hisce verbis locohoc fine reli&urus etfet. Diétum , factum; confirmat, dicens: S. Franciícas Xaverius Vigiles enim egredientes eam exceperunt adeo caltitatis eratamans,& ftudiofus,ut con- cum gaudio, adeoque ipfa de pudicitia con- traimpudicam cogitationem & in fomno ob- Mitohty ] lYater fervatatriumphans, &vi&rixad Catholicos venientem , adfanguinem usque certaret. 1 FOm'Q-de rediit, füuoque benefa&tori ad fanttam fidem JII. Parum ab hac quidem laude abfuiffe [o,ttho.1 LJ noftram amplexandam, ferventibus precibus Caltit.| $ oportuit Angelum Montiolam , hominem7.c.2 ex- DPAWIUS fuis lumena Deo impetravit ; unde tandem Italum, qui tum in terra Peruica Évange lio empl.a.ex pius hic Barbarus patria fua fugiens, omni- per barbaras illas Provincias diffeminando , noftris. bus facultatibus fuis pro Chrifto reli&is , in diumultumque peregrinaretur, ageretque in- Peruanum Regnum conceffit , ubi hzec ormnia ter gentes nudis perpetuo corporibus, prius« Chriftianis , quibus in fide erudiendus tradi- quam Evangelii lumenafpicerent, inceden- tusfuerat, ex ordine recenfuit; quae demum tes, non magis ea tanta turpitudine unquam comimotus eft, quam fiftatuas inter verfare- fideliter expofita fuere Authori, qui praefen- tur, aquibus tamen & periculum timeri de- tem Hiftoriam conf: cripüt. bet, quum marmoreorum fignorum nuditate E W itritatam, & quidem non unius fuiffe libidi« nemlegamus. Verum(ficut mollem argillam, | . Maffeus l.ïI- gnatius, exquodiein B.Vifginis Pa- ubi efficax illa marmoribus progignendis vis S.Vita C.S. : S.! trocinium fe dedit , tantam confecutus comprehendit, non amplius licet refringere eft Caftitatem, utnullam deinceps carnis ty- duratam inrigidum , ac nififerro czedas, indo- rannidem, qu amvis præ-fervidqs natura .fen:- -cilemarmor; haudaliter, uthumanum cor di- ferit. L vina penitus pervafit gratia , itaobfirmat, ut Dauroult, L. San&itatem animi Patris Francif: C 2X figni ftatuzequeinftar objectas fenfuum illece- P.4-C.7. verii perpetua corporis fanttitas honeftavit. brasrefpuat, ac füpra lapidumomnium con- Tit. 34. Satisconftat, ab eo virginalem pudicitize flo- turnacium , - fi ferro czedas, alienam nihilo- & Ex. 23. remad extremum usque fpiritum cuftoditum. minus imaginem refutet. Id & Meliapore Vicarius , ex fermone cum IV. Sed non pluribus ea pace frui datum , ibid. ex- Francifcoibidem habito; fe comperiffe liqui- plerisque omnibus pugnandum elft, quam- empl. 3 doconfirmavit, & alii ejus Confeffiones ex- quam non iisdem femper artibus venerit vi- &oria, quidàm enim promptoingenio, expe- cipere foliti, fe perfpexiffe teftati..— Infignis rofe&to in illo amor caftimonize, infigne odi- ditoque confilio, quidam acie ac duello vi- umlibidinisfuit; adeo ut vel minimas hujus cere. Videmus unum e Sociis per lufum e generis labeculas exofus ipfum horreret libi- vicina flamma evadentem. — Hunc nobilis in dinis nomen. Quod ex eo, quod fubjiciam, Brafilia adolefcentula perdite cum amaret , exiftimari licebit. Olyffippone profe&ionis nec virtutis reverentia flammas auderet pro- Indicze diem oppetriens cum Simone Roderi- fiteri, diu animi 2egra , corporis ad extre« coin eodem diverfabatur cubiculo. Ibi intem- mum valetudinem fimulans, hominem per peíta no&e repente excitatur e fomno , adeo fpeciem arcanze confeffionis excipiendze, ju- commotus , utenaribus magnam cruoris vim betadvocari. Ubi femotis minus caute arbi- E profunde * tet. Ejusdeinderei caufam Simo- tris, foli fuere, zegritudinem confeffa , vulneri nem rogi tantem obftinato filentio celavit, per vulnera medicinam male fana facere ten- Ad ultimum ubi tavit, & quia blandiendo nihil proficiebat, quamdiuin Lufitania fuit. folvendi advenit tempus, fub digreffum, in imo gravi contra oratione infüper caftigaba- navisangalum cum eo feceflit , & fine arbitris, tur , ut quem fimplici voluptate pellicere non poterat, duplici circumventum, capitis, ac nunc demum, inquit, tempus eft enuncian- di, quodtoties ex me, Simon, fru(tra es íci- famse periculo expugnaret, ardens libidinis per füummam audaciam iuterminata eft , ni fcitatus quippe hoc ultimum, ut arbitror, fum teinhacvitavifurus. Scito igitur,, illa nocte pareat, fublato clamore, ut violatorem, ftu- impuram fpeciem per fomnium mihi oblatam, pratoremque, validiffimis mancipiorum mox fammaque vi repellere conanti, tantam il- feobje&uram ad verbera, ad necem. Quid fa- lam fanguinis copiam erupiffe. Hisce fignis ceret deprehenfa virtus, quum ex follicitudi- neimpudica audacia, cafto periculum crea- humanisque teftimoniis divinum indicium, ac retur? Exuit ictum validiffimum levi admo- teftimonium extin&i corporis acceffit inte- Quod eximium Deibeneficium inter dum declinatione. Quominus ei morem ge- ;J' gritas. alia egre gize virginali caftimonize conceffum rat, fitiri caufatur, & illa,ut potumin'erant , accepimus. Ceeterum Francifcus , ut tantum fervos advocat, cum quibus blande fermo- nem Sacerdos tantifper ducit , donecintrante cuftodiret thefaurum , non caftior fuit, quam cautior. Etfi enim vir fan&iffimus coeleftium adolefcentule matre, ad eam explicatiífima rerum contemplationi maxime deditus, ex- fronteconverfüs; Bene, inquit, habere nata cellentisque temperantize armisteCtus, nullo mihi videtur, & confeífioni, utin hoctanto ze- negoti otela nequilffitni ignea extingueret; ta- ftu laboriofze, atque levi a valetudine decum- men a deo timidus in hoc genere & cautus bentibus ominofz, fuperíedendum cenfeo. His m - R. P. Lolm. Bibl. Man. T: om. [. Billothece Manualis Concionatorie Ó K Hisartibus elufa impüdentia, dum templum quead flagitium, nequidem blandientem ma« £ j ingreditur, Deo pro depulfo periculogratias jori, quam prosetate, conítantia repulerat ; aétürus, obvium habuit Jofephum Anchie- nec ideotamenilla irafcebatur, fed ipfa repul- tam, magnum illud Brafilize lumen , qui re di- falibidinem vehementius irritante,adoleícen- vinitus cognita, magna precum contentione tem folitario in loco deprehenfum occupat, : apudDeumegerat,;ne caderet;itaque ad eum: amplexumque expedit, ablatura per vim , ï fjf & ego, inquit, rogavi prote, utnon deficeret quod precibus ac blanditiis non impetrarat. fides tua. Scilicet humanse opis haud qua- Pallio manus injecerat, fed Joannes preeva- [ quam eft,e flammis ne leviter quidem afflatum lens viribus, ac relu&tans, ; lacerati fruftum q exirejimo longe facilius ab igne illefus abeas; exiguum, flagitiofi conatus monumentum, uama procacis ?ceminge petitione pudicus. illi relinquens, liber evolavit. Foeminas ve- Pi Ib exem, V. Confimilem projectze libidinis impref- pribus fimiles non male quis dixerit; in quas Ü * fionem ClaudiusAquaviva, graviore, ac va- cum incideris, aut fanguin.em, aut pallium lidiore confilio repulit, & quamquam in lu- darefit neceffe. VIil. P.Francifcus brico &ipfe pofitus, acruinzeimminens, al- Adornus (qui S. Ca;äadaü ari h te tamen veftigia caftitatis reliquit impreffa. roli Cardinalis Boromi Confeflarius, ab dier me- b mor. 12. Quze enim ejus forma exarferat alia , quam eodem in honore & reverentia eft habitus ) an, proetendebat , febri laborans, ubi exclufis de procacem foeminam, quze liberali, ejus for- ï: more ab illo judicio arbitris, quorum aures ma pelle&a, fcelus ab eo blanditiis flagita- f omnino quidem , fed oculos nusquam arceri re aggreffa erat', caftiffimo ingenio elufit; 4 At debere, idem Claudius rerum arbiter poftea quando turpificata fordibus, feu recremen- /i «l g fancivit, ut, inquam, folitudo audaciam fa- tis elatrina petitis , facie, foediores illius t cit, nudato repente corpore quod flsgitii amores in horr l pars.non minima effe.cenfetu r) ardentibus- ) tit. Qrem, 'naufear;iqqe conver- - que vérbis Claudium aggreffa, preces, blan- — IX. P. Jcannes Hi äronymus tolerantia ,Ib; 1. Jul- ditias, minas, Satana erudiente, mifcet. Vali- & Ecclefiaftze munere preeftans inter prinios l dis profe&to machinis petebatur ,. & grandis Hifpanize, cum Granatenfe Collegium rege- ä erattentatio homini , cuiaut libidinis, aut ca- ret,. a procaciffima foemina obfcoeni flagitii wmu jumnize flammis effet conflagrandum. | Sed eftaccufatus. . . Hifpali Proviccialis eam tem Patrum cuidam viro prudenti, ac non incu- utroque ex periculo emerfit Claudius confi- lio, tam in fpeciem foedo, quam exitu faluta* ricto vefperi in cubiculo clam ad candelze lu- men expofuit, vehementi dolore plenus.. Is ri; fcaphium confpicatus invadit, hauftisque manualvi purgamentis ( parcite, qui haec le- vero, qui hzec audiebat, pofteaquam nihil veri mendacio illi tam enormi fubeffe, con- gitis) os inungit, atque attonitze ad ofcula, ad amplexus, fi teterrimiodorisgravitas, &for- ftanter dixiffet, adjecit: Ego, o Pater! pieta- Kitlos. dium inquinamenta arriderent, contemptim tem caftitatemque P. Joannis ita perfpe&tam n increpitans objectavit. Quod de Claudio tra- habeo, adeoque eum ab hoc flagitio immus - didi, de Oliverio Manereo, Viro Societatis nemício, ut ad innocentiam viri teftifican- : primzevze itidem tradunt; nze ifti libidinis fce- dam , atque ab omni fufpicione vindicandam, ditatem penitus animo informaverant , qui aufim nudam manum ardenti foco inferere ; ä tam fordida perfona illi occurrendum cenfe- Interque verba manum protinus extendit, & runt. Certenulla tanta eft fordium quarum- inmediumlychzi ardent's flammam ingeffit j Bu tó, ! libet feeditas, quae, fi cum Veneris cempo- ac tamdiu immotam fine ullo doloris fenfu natur, non debeat przeoptari. eam Scsevola hic Chriftianus ifthic tenuit, 1b. exem. Vl. Domefticum fzepe bellum pro caftita- donecomnia, quzedicendaíuere, narraffet ,. PL ac Provincialis reinovitateattonitus, non fi- l te pugnantes, externo longe periculofius ex- periuntur, lapfu faciliore, ut (inetefte. Quare ne admiratione tum praeclari experimenti , ab omni difquifitione tunc facienda ceífavit 1o3 minor in hoc profligando ( nam confici vixunquam poteít ) virtas laborat : quanta &c. Proterva vero accufatrix doloribus cor- *X fuitigitarin eo viro, qui quum hoftium im- repta, feipfam percutiebat, cruciatus illos portunitati folus vix par effet, formicarum turpis mendacii fuppl:cium effe faffa, & co- ram Provinciaii, teftibus, ac Notario venianr legiones immifit ?. Crefcunt in Paraquaria , vicinisque regionibus formicae forma, atque petens calumnize fceleratae. Romae quoque ingenio nihil noftris diffimiles, fed magnitu- ad,Gregorium XIll. innoxius eft compertus dine admodum enotini, quas etiam fquilla- ab omni fufpicione hzerefis, quam ei, nefcio rum inftar accolo efle non dubitant; ergo qu's, impofuerat. Obiit Hifpali Anno 1605. qua rubrum ( neque enim nigr illze funt ) 1; Julii aetatis 6o. Societatis 43. V maxime fervebat agmen, nudumfe abjiciens , X.P.AntoniusCordefes multis laudib ^ us ex- p, Ale. libl Qfint. immotum corpus morfibus eàrum diu prae- cellentereminuit, &inprimis conftans viro- gamb. in $a, buitlancinandum, uttota cute cruentus , ac vi . char- rum gravium fenfus fuit,eum primaevam Ba- 160t. . 2. tumentibus membris victor abfcederet. Quan- ptifmi gratiam nullo unquam crimine perdi- p i46. & tum hic a Benedicto diltat ? Equidem vivos diffe. Totisille quidem annis fexdecim prava- I47. moríus, quaminortuiaculei, crediderim ef- rumcogitationum moleftiam, diíficultatem- fe moleftiores. que perpeffus; fed eoinigne purior ejus fpecta- ]b, exem. ^il. Joannes Ribera nondum erat de So- ta femperintegritas eft;ut procacem etiam ali- 6. Cetate, quum illius decora auxit. Pulcherri- quandofceminam,adquamfuerat velutzegram mus Adolefcens inipfo zetatis flore ab excel- obtencuConfeflionis accitus,egregii facti info- kn;xtis formv muliere adamatus, folücitatus- lentia, primum ad horrorem, tum vero etiam ad Titulus XX. | Caffitas. 275 In3« ad fuze deteftationem lafcivize commoverit. beravit, fed illam mulierem etiam Deolucra- z . Nimirum ut ab ea follicitari czepit ad flagi- tus eft. Dicebatinfuper, non effe in tanto peri- pul tium, ipfe diffimulato confilio, poftulatoque culo pofitum eum, qui ex fubtili ftaminein a- Icen. : levandze naturze fpatio, illud ubi datum eít, liqua turri penderet, atque ille, qui pofitus eft a vultum egeíta proluvie delibatum przeíftolan- in occafione puritatem fuam amittendi. lm, ti obtulit, eoque fpe&aculo vehementer ab- XVII. P.Gabriel de Loyrono nihilzegrius Ann. Me- Lat, fterruit. Ipfevero abomni ea mentis vexatio- ferebat, quam fibi obfcoenze rei vel tantilla xic.Coll. exic, eVa neliberatus eft, pize feminze (ut rebatur ) ora- fpecies animo ejus incidiffet, quam, velutipfe 1612. lum tu, quze fuas illi precesapud Deum moriens, reus acerbis fuppliciis vindicabat. Semelcum üm, quidquid demum obtinere libuiffet, fpopon- ei nocu vigilanti fimile quid incidiffet, nudus "Ye . derat, quippe qui fecundum ejus obitum per- prope e lecto profiliens, ad hydriam aqua ple- ]Uas petuze deinceps fru&um pacis & tranquilli- nam accurrit, eaque maxima noétis parte a " lum tatisexpertusfit. Czeterum hoc illi five ad in- cervice ad calcem ufque fe perfudit, ulturus dulgentiam, five ad negligentiam nullo un- juxuriantem carnem. quamloco fuit; tanta,tamque pertinaci fen-. Ca-ï*iadaü fll XVIII. P. FerdinandusïPaterhö vocatus 1604; | qpdr ne. fuura usque cuftodia,ut muliebrem in formam ad confeífionem ignotze fceminze, cum do- Coll.Ga- üs ) Wot, l) non auderet obtutum defigzere; Cumque ad mum ingreffus multas foeminas reperiffet, tinenfe, fextum usque & fexagefimum zetatis annum, primum blandis verbis, tum aperta vi eum ad 1 modico propter ftomachum vino fibi indulfis- peccatum allicientes, invocato Deo, eoque, ; fet, reliquo vitee frigida femper fitimlevavit. quo potuit modo, eas re Arbor.vi-:. XI. P. Petro Cotono, cum aliquando in fo- mum fuga aufugit. pgüens, concitata de- 3 u ?ius W1r.c4 mnis contra immiffa a Dzemone vifa impuri- XIX. P.Laurentius Ma gius Romæ ad foe- Ex lib;.ïn- [ tati affinia, magno animi corporisque' conatu minam esegrotam confiteri cupientem voca- &olítad. Mo 'Sc de 3 luctaretur, puriffimi duo Spiritus, fugatis pu- tus, cum ab illa ad flagitium folicitaretur, ille topriis tD l, ritatis hoftibus capitaliffimis, femora, fune ad fummas anguítias redactus, fpatium pau- & (olidis bis circum ea convoluto tam arcte compref- lulum fecedendi cupit, quafi fatisfa&turus ne- virtotibus 110$ ge fere, utcicatrix rupteein ambitu cutis, ante & ceffitati. Rediit autemfacietota ftercore tur-c 3- $.3., oft mortem confpicua fuerit. : x . pata, quod videns mulier vitam ferio emenda- ii Vita- . . XM. B. Aloyfius tanta a Deocaftitate prae- vit. Simile quid de P. Oviedo narratur..- m u ditus erat, utnullam obícoenam cogitationem XX. P.Matthzeus Boys, cum adhuc Novi- An Rhen. . vel motum, neque noctu, neque interdiu un- tius effet, & mendicatum de more miffus, renf, xOx s oll, Spi- ! quam experiretur; adeo vero mulieres fugie- menfzeqne adhibitus, verba aliqua impudica ls bat,utei nativam cum his difcordiam interce- Á audiffet, tanto mox dolore & iracundia exar- .. dere diceres ; nuliam certe, etiam confangui- fit,ut ex oculis lacrymze, enaribus fanguis co- [l* nitate conjun&tam, afpicere fuftinebat. Y piofe proflueret. Caufam rogatus, egone, ait, i Hitlos - XIIL P.Laynes Romz cum concionaretur, dolore non afficiar, cum videam fupremum p2.n.J0. 4 foemina adflagitium allectus erat ; fed ipfe Numen ita baclinguae improbitate violari? - QU . tanquam fenfus expers, & tanquam ftatua ali- XXI. Joannes Berckmannus dicebat, eum P.a.vit. All qua nihil fentiens, gravi oratione eam deter- qui fit impurus, nequiorem fieri omnibus Dia- P48.72. d ruit. Ipfetamen dein dixit, confultius fefactu- bolis. Faffus eft, fe nunquamulla impura ten- P^5-93- £. z rum fuiffe, fi confeftim aufugiffet. tatione oppugnatum. Hinc non potuitetiam . Vifa L^. - . XIV; P.Petrus Faberinhofpitiis, domibus- ob horrorem: erga luxuriam, Confeffiones S. tU que recentibus, vicinorum omnium Angelos Auguftiailegere. Qui eum intuebantur, licet P& $7- j €.26. invocabat, contra falaces fpiritus. Cubitum aliorum vultus ob periculum intueri non au- Fit, difcedens, armabat fe perattente S. Crucis fi- derent, ipfius tamen afpectu ad Caftitatis a- t gno,pieque ad Deum verba illa fundebat: Ho- morem incitabantur. Poft mortem etiam ll v-, 288-899 item repellaslongius &c. Etad B. Virginem: multis Caftitatis donumimpetravit. l, Da mihi virtutem contra hoftes tuos. Sentie- XXII. Bartholomzeus Mariana tantusCafti- Prov. ven, "t bat enim, Principes tenebrarum in tenebris tatisamor erat, utoppofitum vitium nunquam Coll.Brix, r ';'gnaxime dominari. Valde autem ajebat, ad fuo nomine, fed circuitione verborum appel- !599- 08 huncfinem conducere, ut in diverforiis ftatim laret, ne vel folo nomine contaminaret. profiteatur quis pietatem, vel piis fermonibus, XXIII. Genefius Martinez Coadjutor, licet Prov, A- vel alio religionis actu ; nihil enim vel nos, in przedio effet, nunquam tamen cum fceminis rag. Coll, x vel alios magis in officio continere, quam e- colloqui fuftimuit. Unde aliquando ignem C* ar J5 dita jam virtutis exempla. Denique omnium petenti vetulze, oculis averfis porrexit, cum * &62 U qmaxime hac in re ei proderat precationis ftu- addito,fi quid deinceps opus effet;per aliquem o dium, & pietatis ardor &c. e domeflicis peteret: non enim, inquiebat, Biblioh, —— XV. P.Francifcus Cofterus o &oginta o&o, qui te his foribus aftantem videt, ftatim Ca- , Me Script, quibus vixitannis,)nunquani ne minima corpo- tharinam fecundam, aut me Franciícum al- D- amb, :n Soc. risinhonefta commotione,aut cogitatione pul- terum cogitabit. " ( dir I ä.]()o['g, h -^ fatus eft. In fefuitadeo feverus,ut perpetuo ci- licio, celeberrimisque flagris corpus attereret. SIMILITU DINES. I'P] 1 XVI. P.Balthafar Alvarez,nein publico In- I. Gicutii, qui ceenofam & infalubrem regio- Nierenb. Ff inlib.2 de l- quifitionis actu mulieris afpicere cogeretur, nem incolunt, ordinarie male valent, ita adorat. [- feptem integris horis oculos in B. Virgivis mirum non eft affiduo zegrotare animam, imaginem defixos habebat. Semelveroa Ju- corpus ceenofum, & immundum habet. quæ C.8. 1.2; La [ vene, & eleganti foemipa ad flagitium alleétus, 3 . 1l. Sicut Regiam purpuram coeno &luto Idem, P er orationem non modo fe a tali periculo li- induere recufaret; - ita plengm merito quivis etiam R. P. Lolm. Bibl. Man. Tom. I sz g 2o^6 Bibliothece «Manualis Concionatorig etiam luto, & foetore infe&tam carnefri-,fuam VI. Voti obligatioifi enimin Sponfis Re- gin r 1'2,6428' f ortare, quivis merito horrore deberet. gum terreftrium fidem datam frangere per a- Y ' Jdem, 1l!. Sicut quo major eft Dominus, tauto or- dulterium tam turpe cenfetur.quam turpe erit, dinarie domus & aula mundior effe debet ; ita fi coelefti Sponfo non tantum per adulterium J Sgimul. tïi p,Q,C: p; -0l Ee] cüm nulla creatura (excepto Angelo) ani- cum creaturis(quze fpiritualiter oranes vel fra- f mam rationalem fuperet, merito domus e- tres, vel forores noftrae funt) ceftum frangatur. lfed etiam perin- Judof. de : jus (quse eft corpus) puriffim -a- & mund?üï— Pontet4/ .3na efle deberet. b ygrE- i.2 016 (1 IV. Sicut Sponfe ma gnorum i?rincipum, ÍIdem M E D I A. " So !' tu ' fi fideles (int, omnia facile a Sponfis fuis im- ( petrant, uti patetin Efther, quze liberationem. LT imor Déá; haec enim eít herba, qua À- iif Soc, raozius etiam in mediis aulae j totius populi Judaici ab Afvero obtiuuit; ita - caftitatem illibatam fervavit. periculis r 15 Pl multo magis Sponía füupremi Regis Chrilti omnia,& maximealiorum liberationem a pec — A. Amor €7 cultus B. Virginis; fi enitmi ntcas cue Sfim, vt catis obtinebit. - r D. Bonaventura apud Canifium teftatur, ex| , c.23. lnll 6 I F? t Ímaso V. Sicut virgoin Zodiacoregnans, terram venerando vultu, & corpore prodibat divinum & | 24. primiSec. maximefrugiferam facit, ita fi caftitas in ani- aliquid, & Virgineus frigidusque ros , quiad impuritatem omnem fpe&tantium arcendam pl Socl2. mohominisregnet, frucus honoris, & gratiae E ó. il , t copiofos germinare faciet. - & extinguendam mirifice conferebat, & quafi (ant 4. y'1 SAmbs, ^ VLl Sicatapes, dum vehementior fürit ven- virgines germinabat, aut ad majorem vitae honeftatem provocabat; quanto magis ab ea f La.de tus, lapillos pedibus apprehendunt, qui illis virg. - fintfaburrze loco, nea tempeftatehuc illucque nunc gloriofa fimile auxilium expectari pot- Tudor.de pellantur ; ita ne caftitas noftra a tentationug erit2 ita faneexpertus S. Ignatius, & P. Le- Ponte to.! defma, ut fupra in Exod. domeft. n. 1. & $. 7. NPAA ventis periclitetar, faburrare nos oportet co- f ; gnitione ejus, quod ex nobis ipfis habemus, n. 3. dicum eft. .. -& confiderare noftram imbecillitatem, arri- . HI.. Humilitas: hinc apud prifcos Patres Y V . piendo pedibus noftrorum affe&tuum lapidem maximee inftar erat, non poífe ad purum vivum Chriftum Dominum noftrum,cujus vir- quempiam carnalibus vitiis emundari, nifi ï univerlum laborem faüum atque conatum ad tute fortitudinem induemus, & conftantiam, Nadifi quam ad ejus gloriam intendimus. tantze perfe&ionis finem intellexeritnon poffe Dodiczus VIL Sicut optimus corporis habitus, & co- fufficere, nec eam nifi miferatione Dei, & ad- Aonome inloc. jutorio comprehendi contingat. Et Climacus Grad,r.. morgbi] «arm, 1* loris bonitas pugilema cseteris diftinguit; ita 1 milc V.Ca' Chriftianum a czeteris macilentia corporis, in Scala Paradifi ait, eum, quifudoribus & la-- - | ) ]u allorque deflorefcens, qui continentize indi- boribus fuis adverfus hujusmodiadverfarium füitasf,79. P V1 pugnat, fimilem effe ei, qui inimicum fuum duus comes eft, indicio eft, eum in luca . carnis Adverfarium fuum feliciterfortiterque papyro ligavit: qui vero continentia ac vigi- proftraviffe, atqueadeo dicere S. Paulo poffe: liis oppugnat, ei fimilem efle, qui catenis, tor- tens fum. quibusque hoftem devinxit ; qui denique al- cum inürmor," tuncïpso tiffima humilitate, & vacuitate iracundize de- VII. ïg MOÓTIV.. pugnat, ei comparari, qui occidit inim $ feron, « tberé Pas. & in arena occüultavit. & Á icum;, Qs xemplum Chrifti, qui caftos'h rentes & difcipulos voluit; a Diabolo V. Fugaoccafionum ; 1ta Jofephus P atri ar; Stim, virt, circa caftitatem tentari noluit; & neque ab cha exemplo fuo docuit, relinquens palliumin l.i. c.;r.uö.; manibus uxoris Putipharis, contagium quip- feq Lr.de hoftibus fuis unquam vel minimum quid circ;t* Jofeph. caftitatem objici voluit. ^ pe judicavit, uti S. Ambrofius ait, fi diutius & 4noraretur, nec per manus adulterze libidinis 1I. Dignitas caftitatis, utpote quze juxta SS. . incentiva tranfirent. Nam,utbene Tertullià- !.ad Uxoz, Patres hominem Angelis fimilem, imo ex hac - arte aliquo modo nopiliorem facit. nus, facile eft, non appetere,quod neícias; &t Wadaíig. l]. Praemium caftorum, quod aliquando averfari, quod defideraveras nunquam. Acce- Nov. P. Ledefmse e Societate Jefu indicatum eft,- ditconfilium Sapientis. Quafi afacie colubri Eccl. 2a, cui, cum de caftitate fervanda prope defpe- fage peccata.Nam,ut Baldefíanus l. c. ait,ideo ; fit, ut habitent, & depalícantur hominum 1la- raret, B.Virgo cum S. Magdalena, & SS. Ca- tharinis M. & Senenfi apparuit, promiffoque gitioforum cadavera ferpentes,quod in viven- 2d caftitatem fervandam auxilio in abitu hanc tium animis fibiolim ftruxerinthabitationem. Re&teergo Sponfa Can. uit. Fuge dilsGe mi, ftropham per focios cantari cüravit: Divina res eft caftitas, divina fed funt preemia, quae & affimilare capreze &c. Hinc Daphnis ob fa- continenti dat Deus. gam libidinis in laurum converfía dicitur, ut Stlm Vitt fignificarent hoc figmento Po&tze, Victoriam IV. Utilitas, quze ex eo colligitur, quod à N Iz anima cafta fiat Sponfa Dei ; fi ergo Principes de carne non facilius, quam per fugam , ob- tineri 'offe. " hujus mundi Sponfis fuis tantas deleCtationes, & recreationes, tantas divitias & honores V. Labor €9 occupa tio honefla hinc S.Hier. ad Stim virt, l.. c.22, rovident, quanto magis Rex coeli & terrae edomandam carnem, Hebraeam linguam ad- & * sandæus [ didicit,& poftea dixit: Ama fcientiam fcriptu- Sponfis fuis talia proeparabit? e ! Wrülico V. Beneponderare,quam vi lis,turpis, bre-. rarum, & carnisvitianonamabis. Obeandem Otet vis noxiaque tum corpori, tum anim2e fit vo- caufam Pater quidam Monaferii, adolefcen- tem quendam luxuria graviter tentatum, jur« fOl 62 & luptas Venerea: quamque adeo indignum fitpro tam brevi voluptate pulcherrimum, & giis & di&teriis onerari przecepit, ut fic ei ad caret.,. amabiliílimum cceli S pgnf um repudiare. intendendum pp'g'itatäqrübus non va VI. Fre« L Tz'tul;ts AXX Cafiims. 271 - Stm. vï;rt. VI. Frequens üfus Sacramentorum, präecipue culam ex nive conficiens, cujus frigore Häm- 1.2.c.28. facrze Communionis; de boc enim dicitS.Da- masextingueret. Benedi&us detratta fibi ve- vid Pf. 22. Parafti imenfam adverfus eos, qui fte, in fpiuis fe rotans,ut carnis füimülum fpi- d* InStimul. tribulant me. Hincpulchre S.Bonavent. (i er- narum aculeis contunderet. Guilielmus À- d« p.z.c. l LJ go, o Ànima, carnem dili gis, nullam carnem quitanus ferreo thorace pectus, catena renes . nifi Chriíti carnem ames. conftriugens , ut hac fibula fenfualitatis bel- Ludov.de ^ 'Vll. P*e[entia trium fociorum , Dei; B. V is- luam irvenaret. Dominicus catena in corpus Ponte t.3. ginis, 9 S. ZIngeli Cuflodis; nam,fi tefte Sene- 4 Ízeviens, profecto non ut mufcasabigat, Da- t?.z- CJIOr Ca, magna pars peccatorum tollitur, fi pecca- KOI. mianus fcopis fearmans, & novus in palzeftra "Hi&.Soc' : turis teítis aífiftat; quanto magis, fi tres ifti Chriíti virgator, corpus fzeviffime dilanians. cogitanturprzefentes. ltafane expertus S.E- BhLle Alphonfus Rodriquez annis 47. fceminam de DN phrem, mulierem ad fcelus provocantem ad facie nunquam videns, ideoque crebro a Vir- üblicum forum invitans; : gine virginum vifitatus. ltStim.v'n't, Stim. virt. X $ 62 VL Accurata fenfuum , pracipue oculorum, — XIL. Priucipiis obflare; de quo in vita B. Suriust.v. li.cir. cuflodia; quia, ut fapienter S. Bafilius adver- 1 a ZFgydii Minoritz ficlegitur: Non ita diu poft 23-April. tit, fenfualis voluptas eft inftar alicujus fontis ebitum fanciFrancifci Religiofi aliquot, quo- habentis plura epiftomia, quia aquam fundit rum plerique cumillo vixerant, inter fe habue- [i per fenfus, & potentias carn:s, &inftar ferpen- re confilium, in quo quisque proferret, quid de tis multorum capitum, per quae omuia inficit Cant, ^ veneno. Hincfponfa Hortusconcluíus & fons intemperantize importunitate vincenda ma- 4 / xime fentiret. Di&ze funt a variis fententioe fignatus appellatur. j Lhdov. de IX. Potum, f ü ltem ad tempus editusa, €9 ejus varim; fuit qui diceret, fe, cum impugnare- a tur, objicere fibi deformitatem hujus vitii, 1 Ponte to, *fnovatio; perhocenim revocatur partün li- quod non modo abominaretur Deus ; fed ne 3.1.2.5 1. beralitas Dei ad gratiam offerendam ; partim homines quidem perditiffimi, nifi occultantes ^ firmatur voluntas in propofito caftitatis fer- fe, lucemque effugitantes, admitterent. Tum vando; fienim ingens eft incivilitas, nonftare- alius: ut primum, inquit, tentationem hanc j N verbis aut promiílis, quae Regibus & Princi- fento, provolvor in genua, & cum lacrymis pibus hujus mundi funt fatta, quanto major d erit inutbanitas, atque irreverentia, fi promif- Virginis Matris auxilium imploro; neque e- e Sic Michadl go precandi finem ante facio, quam hoftis fa- Nadafi in fio Deo fzcta non impleatur. ciat impugnandi. Sequebatur, ut tertius di- Ananome- Sanch. e Societate Jefu Coadjutor Gallus, SGrdts morobil, ceret, juniperus: Ego,inquit, cam procul ad- Jul.zs. cum ruri fere folus degeret, ceconomise admi- ventantem hunc inimicum profpicio, portas ] miniftrandze caufa , & a procacibus foeminis non femel ad turpia varie urgeretur, fefe hu- animibonis defideriis, fanctiffimisque cogita- tionibus occludo: & interius fublata voce,pro- mi projiciebat in genua, & conceptam voto- ï- rum relleioforum formulam recitabat, arden- cul, procul, exclaino, occupatus eft diverforii . locus. Erattum praefens fan&iffimus vir ZE- ter; ajebataue, id fibi femper praefentiffimo remedio fuiffe ad omnes turpes imagines e gidius, chariffimus olim S. Francifco difcipu- lus. Is audito refponfo Juniperi, ego, inquit, mente penitus abftergendas. ä,: S, Hieron, X. Oratio. Hoc clypeo S. Hieronymus armamihi Juniperi affumo : Certe enim, qui poteftatem fübeundze domus inimico facit, pe- epií.22. ufus eft, qui de feipfo fic fcribit: O quoties riclitatur, ne plus damni, quam lucri repor- - Srm,vint ! ego iple in eremo conftitutus, &inilla vaíta o tet; eo quod proditrix noftracaro mox fecum feg Lt folitudine &c. putabam me Romanis inter- hofte conjungat. Itaque non exfpectandum, oítpl effedeliciis? Sedebam folus, qui amaritudine j plenus eram: horrebant facco membra de- dum ingreffüs opprimatur, fed P 'RS prohibendus ingrelfu. ab ipfo etiam w $ -formia, & fqualida cutis fitum ZEthiopicae carnis obduxerat, quotidie lachrymse, quo- XIII. .Fuga mulierum; Sic S. Hieronymus S.Hierog, l' « Uxor.k fuafit dicens: Quidtibi neceffeeftin ea verfa- h tidie gemitus &c. llle igitur ego, qui ob ge- ; henn metum tali me carcere damnaveram, ri domo, in.qua neceffe habes quotidie aut cp,g. »" perire, autvincere? quisunquam mortalium ;Eccl.m Ícorpionum tantum focius & ferarum, faepe choris intereràm puellarum : pallebant ora juxta viperam . fecuros fomnos capit? quae etíi non percutiat, certe follicitat. Securius jejuniis, & mens defideriis zeftuabatin frigido corpore &c. ltaque omni auxilio deftitutus, eft, perire non poffe, quam juxta periculum ad Jefu jacebam pedes &c. Memini me cla- non perüífe. Etalibi: Hofpitiolum tuum aut .. ep.ra. , mantem diem crebro junxiffe cum' nocte, nec raro, aut nunquam mulierum pedes terant. prius a pe&oris ceffaffe verberibus, quam re- Puellas &Virgines Chrifti autzequaliter igno- Stim. virt, diret, Domino increpante, tranquillitas. Hinc ra, aut zequaliter dilige. Ne fub eodem tecto l2.c.12.' S, Paulus ter Dominum rogavit, ut difcede- manfites , nec in praeterita caítitate confidas. ret ftimulus carnis ab eo, fciens nimirum cum Nec fanctior Davide, nec Samfone fortior, nec Sapienté, quoniam non Salomone. potes eífe fapientior. Memento nifi Deus daret. poffet eiï'e»conytin-ens,, : emper, quod mulier r Sandeus paradifi colonum de pof- J n 00 Xl. Cajfiigatio corporïi ; Hoc medio ufi funt feffione fua ejecit. in flore Pauius caftigans corpus fuum & in fervitu- d myílico XIV. Memoriayaffionis Chrifi : Hanc S.Au- S. Augu, orat. 5. tem redigens, quod non fit profe&o vulpina guftinus expertus eft efficacem, dicere folitus; Manual. fol.62,&: cauda.. Hieronymus pe&tus tundens non levi Nullum tam potens eft, & tam efficax medica- C2P- 32 368. .. digitorum pulíu, fed gravi lapidis percuffu. mentum contra ardorem libidinis, ficut mors Redemptoris mei. Tunceniim occurret illud o sE xan(.:ixfcvus'*in mve fe jrplvxel?sl nudqs,;&,uxor- Mm 3 DBer- 278 Bibliothece - JManuahs. Conciohatoriæ Bernardi: Deus meus pendetin patibulo, & fan&itatis gradus hominetn extollat; nam eo- ego voluptati operam dabo? Kt dices cuin fi- dem Apoftolo tefte, Mulier innupta, & virgo deli Uria: Zlrca Dei, €9 I[rael, €9 , Juda habitant cogitat, quze Domini funt, utfitfant&ta corpore in payilionibur, €€ Dominus meur , oab, €$ fervi & fpiritu; qui quidem fructus, quantifacien- s* W4ct- dus fit, pulchre S. Hieronymus his bis in- l Domini mei fuper faciem terra manent:. €9 ego ingrediar domum meum , ut comedam , €9 bibam, dicat: Aon exiflimer parvarn e[fe virgims atnyli- l.r.ad[e-. Coit 12 €s dormiam cum uxore mea? . per [alulem tuum, tudinem , €9. excellentiazm, quod. dicatur de tlla, vinian. 0.15'&1 'm quod cogitet , que Dei funt, ut fit [an&a corpore €9 per falutem. anime tug non faciam vem hanc. N Olim Romanus quidam, quod lugente patria, €$ [piritu, nam etfi nullam etiam suercedem habe- ; domi rofis coronatus fuiflet, capitis eft conde- vet, fujficeret & huzc fola pralatio, cogitare, que [2 mnatus; & Chriftianus in ducis fui, ac Dei Doini [unt. Hujus. fru&us efl f[anitas carnis y fummo luctu, rofis coronari ; volupta;ibus €9 fpiritur. — NNam virginitas illa efi hoflia valde j indulgere audebit? grata Chriflo, cum neque cogitatio [piritum, neque fi 'S,Be,m. XV. Obedientia: Ita S. Bernardus præfcri; luxuria carnem inficit, aut imaculat. — Tertia eft, f pfit: quiterramillam, quam Dominus dixit, a quod conferat facultatem fine impedimento mitibus poffidendam, corpus hoc noftrum in- Dominumobfíecrandi: cum enim elevet ani- aï telligit effe, quod fi poffidere vultanima, fi re- mam ad fponíze Dei dignitatem, hocipfo a- Yi gnare defiderat fupermembra fua, necelfe eft, * perit ei portam, quandocunque voluerit cum hi utipfafit mitis, &fuperiorifuo fubjecta. Ita- Sponfo fuofuavius converfandi, & tanto faci- f quenon dubitataffirmare, cum caro a Spiritus liusgratiam impetrandi, quanto magis ea ne- ü celfaria eft ad caítitatem promiffam fervan- imperio rebellat, indicium effe, quod ipfa quo- : que anima non perinde ac deberet, fuperiori- dam. Quarta eft quod fingularem claritatem f bus poteítatibus fubje&ta fit, & contra, fi fe & dignitatem afferat animze, juxta illud Sa- [] Y fubiecerit, ipfam quoque corpus fuum obe- pientis: O quam puichra efi cafla generatio cum Sap.a, v. diens, & fübje&um inventuram. Quod ipfum claritate; immortalirefl eniv; memoria illius, quo- [ S.Augin egregie confirmans S. Auguftinus: expedit, niam €? apud Deum nota efl, €$ apud homines.. 1d Sapient.8 L Pf19$ inquit,inferius fubjici fuperiori, utille, qui fibi quod fupra clarius indicavit dicens: FelixSpa- Y* 14 fubiici vult, quod inferius eft, fe fubjiciat fu- do, qui non cogitavit adver[us Deum nequi[fima ; periori fuo. Agnofce ordinem, qusere pacem dabitur. enim 1lli. fidei domum ele&un, €9 Jors in 'Tu Deo, tibi caro, quid juftius? quid pul- templo Dei acceptiffima. chrius? Tu maiori,tibiminor. Servi tu ei, III. Pariter beae appre he;nciere ftudeatin-Ibid.$.2. | qui te fecit, ut tibi ferviat, quod propter tefa- commoda, qu:e fecum videtur ftatus Conti- r &um eft.. Siautem tu contemnis fervire Deo, nentiz afferre, & propter quae aliqui ipfum fn nunquam efficies, ut tibi caro obtempperet. tantopere horrent; eaautem funttria potiffi- Qui non obtempor asDomino, crüciaris afer- mum. Primum eft Solitudo, eo quod focietate li Thom. .Vo. Hinc & Thomas Kempenfis ait: Quinon viri aut uxoris careat, qui auxilio, & fubfidio Kemp.l.3.libenter & fponte fuo fuperiori fe fubdit, fi- fint in adverfis. . Secundum eft Sterilitar, feu prolium carentia. Tertium eft Familize,& no- Dn de imit.C. cnum eft, quod caro fua necdum perfecte fibi f e13. obedit, fed faepe recalcitrat, & remurmurat. minis, quod in terra habere poterant, interi- , H Difce ergo celeriter fuperiori tuo te fubmit- tus, Contra quse impedimenta inprimis uni- / tere,fi carnem propriam optas fübjugare ; ci- verfim objicere poffet Chriftus illud Elcanse x.Reg.z. - I dictum ad Annam uxorem: Anna, cur fles ? & «8- Y tius namque exterior vincitur inimicus, fi in- terior homo non fuerit devaftatus. quamobrem affligitur cor tuum? . nunquid Ug.v l e IX. non ego melior tibi fum, quam decem filii? fo Deinde vero in mentem revocanda eft illa " ASCETICA. ( L;ada'v. de l. []'t hanc materiam, quze ad feipfum, & Dei per lfaiam fa&a promiffio: .Nedicat Eunu- c.56 v.$. Pontet.3. ad alios dirigendos perneceffaria eft, chus : Ecce ego lignum aridum, quia haec dicit Do- ( minus. Eunuchis: . qui cuflodierint. Sabbata mea, $r.2. 63* ex fandamento folide intelligat Afceta, nove- q rit. 1. Statum continentixe perpetuze duo ge- €$ elegerint qua ego volui, €9 fenuerint fadus nera Perfonarum complecti. Primum eft eo- meum, dabo eis in domo mea, €$ in smuris meir lo- cum, €d nomen meliur a Filiis, €$ Filiabus : nomen ruim, qui nunquam experti funt ullam volu- | COH&!M. ptatem carnalem, & etiam per reliquam vi- feimpiternum dabo eis, quod non peribit. Multo tam nunquam experiri ftatuerunt, & hic ftatus minus vero timendus eft ipfius mundiinteri- O : tus,ob continentiam: nam cum ea fit lilium in- fe proprie virginitatis appellatur. Secundum eft eorum, qui poft amiffam (five cum, fivefine ter fpinas, tilium fuper capitella columnarum culpa) virginitatem, ftatuerunt caftitatem templi,de quibus 3. Reg.22. dicitur: pauci funt, 1.Reg.7. : deinceps perpetuo fervare; & ftatus proprie qui inarmon horrent; aut, quianimam habent ad Y-16- V8 - Colibatus vocatur. ? con ) cendendum , ut. ejus pulchritudine fruantur, ^ ^" i Il. Bene apprehendat commoda, & excel- uti fufius videre eft apud Platum. ' . | ibid, $.1. lentias, quas ftatus Continentice prze ftataMa- IV.Anteomnia diligenter perpendat,quo dfi- cut tefte S.Greg.funt duo genera luxurize,alte- trimonii habet, & offert, quze quidem ad qua- tuor fere revocari poffunt, a S. Apoftolo Pau- ra carnis,qu2e caftitatem corrumpit:altera cor- ä lo r. Cor. 7. indicatas, quarum prima eft dis, quze de ipfamet caftitate glorintur, itadu- plicem quoque fuo modo caftitatem,carnis fci- quies, & tranquillitas in puro Dei amore, & rebus omnibus, ad ejus obfequium fpe&an- licet,& cordis, affignari poffe, & debere. Hinc tibus; nam ut Apoftolus ait, qui fine uxore eft, fapienter advertit S. Auguft. primam pugnam 1, de cobs —— ä follicitus eft, quze Domini funt, quomodo eorum,qui defiderant continentiam, effe debe- tinenr. c ] ij placeat Deo, Secaunda eft. quod ad altiores recontraDaemonis fuggeftiones,inftigandis ad 22-n Raultum Il & t ( us XXS Cofius. 270 ( multamfibi ipfis tribuendum , & fidendum. t minuitmeritum :f aütem fpiritualis, & laude An. Unde per medicinalem providentiam Dei S. l David paululum defertus eft a Re&tore , ut per digna promovet meritum ; neque enim par ef- fet,ferventem fuofervore fibi impedimentum l. exitialem fuperbiam defereret ipfe Re&orem, lt l.ï.!d s agnofcens exlapfufuo, fenon poffefolum fer- perfeGioris meriti, & praemii caufare. N - - Collat 12 vare fanctitatem, -quamhabebat. Ex quore- CONCEPTUS " PRAEDICABILES. l C.I?.&?ö& &e infert Caffianus, apertum indicium effe Natura & preflantia Caflitatis. ] proxime obtinendi domum caftitatis, no nfpe- I rareilludex fola fua indufítria ; omparari poteft fpeculo; dicendo in ex« h & fingularem ordio, folere virpines pulchritudinis a» u effe de luxuria vi&oriam, non fidere propriis mantes, ante omnia curàáre, ut viribus ad eam vincendam, fed eam a divina pulchrum fpe- It mifericordia fperare, & recurrerecontinuis o- culum habeant,in quo ex amiuent, an non ma- :[ï, cula aliqua,vel aliud quid reperiatur,quod pul- rationibusad Dominum, qui poteftillam da- chritudiaem minuat,vel tollat;idem facere ca- lgo re. Etquamvisheec fides videatur facilis, eft lls ftas mentes, pulchritudinis internze & purita- ds tamen, utbene obfervat S. Gregorius, fatis tis corporeze, quze caftitas merito cenfetur, a- difficilehomini, non credere, effe a fe, quod IU videt, & experiturinfe. . Porro confiftit hzec mantes ; utergoexaminare poffint, jam nunc ] pulcherrimum & nitidiffimum fpeculum obla- e humilitasintribus potifimum capitibus. Pri- tum iri. Hoc praemiffo exordio, in corpore di- mo, ut fummo fecreto quis (ibi foli ita fervet caítitatem,utnullo verbo, quod vanitatem ali- catur, duo adfpeculum requiri. r. Plumbum, per quod intelligitur humilitas, fumme necet- quam,aut jactantiam fapiat, aut inane defide- faria ad caftitatem, uti ex $. praeced.n.4. patet, d* rium oftendat, quod proptereain honore effe nóp4v velit, illam prodat. Secundo;ne quisinaniter ubi caftitas cordis vocatut.2. Vitrum,per quod * intelligitut ipfa caftitas corporis, quae fragilis j glorieturdeexcellentia, & perfeCtione fui fta- eftut vitrum,fed clariffima juxta il dSipinta tus, aliosque qui minus períe&um habent fta- lud: o quam Sep.4 Veïfe (* h M. . pulchra eft catta generatio c um claritate &c. tum, contemnat. Tertio,ut femper vivatinti- Et proptereainficitur tribus potiffimum rebus, J more, fuzeinfirmitatis memor, quod Eva, cum L effet virgo, fuerit decepta a ferpente. ut fpeculum. 1. vento pulverem infpergente, "V. Bene etiam intelligat, quem fru&tum velpulvereinvifibili, per quem intelli guntur cogitationes impurze. 2. Ánhelitu oris, per ;1'1. Ibid.g.!o afferat votum, ficaftitati jungatur , quod fcili« quem indicantur verba impudica &c.3.Per ta- ". cet caítitas voto firmata fit imilis velleri Ge- &um man deonis, a carne ovis feparato; cum caftitas iuum, perquem fignificantur opera carnalia. Haec ergo fufius explicentur,& exci- " fine voto fitfimilis velleri, .quod adhuc carni tetur Auditor, ad (1 inhzret, adeoquerore benedi&tionis coeleftis fpeculum hoc frequenter in- : fpiciendum,ut;quid defit pulchritudini fuxe,co- W non perinde , ut illa, implebitur. gnofcere,&emendare,ücqueDeo,velut anime ell VI. Advertat, et(i, utanten. 4. di&umeft, Sponfo, magis placere (* magna femper de viribus propriis diffidentia. , &inaeternum thala- mum introduci queat. fit concipienda , fedulo tamen cavendum effe, . II Dici poteft; RegesGallize,quiChriftianiffis j« ne per eam fiducia in divinze gratize auxilio minuatur, ideoque infignis illa Dei promilfio mi vocantur, olim Bufones($ttoten)habuiffe in æ X.chvli Infignibus; quod quia fcedum eft animal, ideo &v.s. apud Ifaiam fa&ta femper ab oculos habenda fuübítituiffe lilium, ad oftendendum candorem, tn 43&:v'- I' erit: Hzec dicitDominus creans teJacob, & i quemReges in corpore,anima,& morum fince« |? formanste Iífrael: Nolitemere,quia redemi te, ritate,, feu fincera converfatione habere de- la & vocavite nomine tuo (id eft fpecialiter ele-. bent. Dicaturproindeidemtanto magis cu- j« G6 gi) meus estu ; (multis quidem, fed przecipue. randum cuivis Chriftiano , quanto meliori ti« [ defponíationis titulo) Cum tranfieris per a- tulo & authoritate poffidet ho cnomen; quare Pa, quas, tecum ero, &flumina non operientte. te oftenfurum, quomodo id fi eri debeat. Cumambulaverisinigne, non combureris , & Inprima ergo parteConcionis dicatur,veteri 0- flamma non ardebit inte, quia ego Dominus quem nonifnerito poffe,neBufonem,id eft pec- Deustuus, fanctüs Ifrael Salvator tuus. . Colla.xz, — VIT. Beneetiam notandum exCaffiano,vir- catum in cordisinfignibus ferat. Comparetur Ü Bufo cum peccato, primo perfoeditatem. Se- þ €1e-X12. ginitatem duos habere gradus;alterumimper- cundo per inhabitationemluti. Tertio per ve« - fe&tum,& propriumTyronum,& pügnantium, ]- quem Ariftoteles proprie Continentiam voca- neni abundantiani;pro quo videP2edagog.p.r. €.2. & Feria 2. Pent Conc.7. In fecunda parte , LL vit, eo quod hi proprie fe contineant, & paffio- demonftretur, quemodo lilium fubftitui debe- )l num impetum refrzenent, qui gradus adum- j CQR ! 66, Lz' / at. Ideft, triplici candori, corporis per caftita- bratus eítintribuspuerisinfornacemBabylo- tem, animi per puritatem, morum per finceri- nicam conjectis, qui faltem quoad vincula pa- tatem ftudere: proquo videri poteft Faber in , tiebantur effe&tum cotnbuftionis. Alterum l. Au&uario,in Fefto S.Cath.them.:. Claudatur perfe&um,proprium hominum jam confurfia- feria adhortatione ad hoc pulcherrimum lili- torum, & quafi triumphum agentium, qui pu- um procurandum, ut vere agnofcantur Chri- r- gna abfoluta magna pacefruuntur, & hzec pu- 1- ftianiffimi, & ut tales non terreftre, fed coelefte ritasangelica vocatur,quae figurata eft per ru- regnum poffidere mereantur. . l- I bum aMoyfe vifam.quae ardebat,nec confume- f . batur,E-xod.3.v.3. Nequepropterea, quod dif- IlI. Idem fcopus probari poffet percompa- ] [dcon ! rationem animz caft*€ cum Efthere Regi- ficultate careat,imperfe&tior eft priore, quia ut na, narrando in exordio obreviter hiftoriam . . ij :&.2.q. beneS. Thom.docet, non femper eftmelius, de Efther, & dividendo corpus concionis X15. a. 4. quod difficilius eft, necfemper minusbonum, ) U . induas partes, quarum prima oftendat, ani- quodfuavius eftacfacilius; fed refpicienda eft primo in mam caftam Eftheri Qür.gilem effe , gg?go & cauía facilitatis, quse fi fit naturalis, nomine; d e So Bibtiotheceg Janualis Concionatorie peinopetibusjn verbis proferendis,& audien- pomine , quod exponitur occulta feu ab- per humilitatem vel folitadinem. dis,in afpe&u,& reliquis fenfibus,in cogitatio- c. 2. v. 15. Ícondita, tu omnis vanitatis &or- 'nibus,ac defideriisiuternis,in evitandis omni- Secundoin contemp bus occafionibusjin intentione,qua hzecomnia patus muliebris, juxta illud Eftheris, quae non uzefivitmundum muliebrem. Tertioinp ul- fiunt, non ex necelfitate, fed puriflimo amore jo(ephus " caftitatis,& defiderio placendi Deo.4.Proptet af chritudine,juxta illud Eftheris; erat enim for- durum corticem mortificationis internze, & yaQ. 14 i £b.c.14. mofa valde, & incredibili pulchritudine,& om- d fc. Y eX'L! fa, &amabilis videbatur. externze, cui lilium tanquam fuftentaculoin- c. r9. V. g. v. I8. nium oculis gratio nititur. s.Propter odorem boni exempli,quem mX gt Quartoin pur if6bmoamor e Dei;juxtaillud: Tu nquam leetata fitancillatua, ex defe emittit, juxta illud Ecclefiaftici: Florete U "t fcis, quod nu flores,quafi lilium,& date odorem,& frondete üd . 8 quo huctrans lata fum,in praefentem diem,nifi ái inte Domine Deus &c.ln fecunda parte often- in gratiam, & collaudate canticum, & benedi- toculis Dei, citeDominum inoperibus fuis.In fecunda par- [pot di poteft primo ,quomodo placueri beti & ele&ain Spon fam & Reginam, juxtaillud: teoftendatur; quomodo Chriftus Jibenter pa- onía mea; veni,coronaberis. fcaturinter hzec lilia,id eft,fuas delicias & con- pz;n; " V eni deLibanoSp verfationem habeat, propter fimilitudinem, a* lae ga 70 VD 2* Secundoquom od oetiam publicze & commu- NU piutilitati Eccle fize, & Reipublicze Chriftianze morem,munditiam , & minora impedimenta. Poteft claudi,repetendoillud:florete flores &c. füu rofit juxt a illudEfther:Siinvenigratiam &c. tufr donaimihi aninam meam ,pro qua rogo, P Vide Ludov. de Pontetom. 3. tr. 2. c. 1. 4 cro. Tertio auomodo om- . Media. tef ulum,pro quo obfe VII. Poteft ex occafioneillius di&i Sponfi nia impetr arequeat juxtaillud Efth. Quse eft g Efth. utdeturtibi? q uid vis fieri? Cantic. 2. Sicutlilium interfpinas, dici, quod ( etitio tua, dicatur anima cafta inter fpinas,ob varias cau- etiamfi dimid iam partem regni mei petieris, trabis.C laudatur ad modum prioris con- fas. 1. Quod ficutlilium fua excellentia fpinas j impe Vide Fabr.in Fefto Nativ. c. 5. fuperat;ita etiamcafta animalongi(fime exce- t cionis. dat eas, quze caftitatem non profitentur. 2. IV. Idem fcopus prob ari poffet comparatio- Qu Judith Holofernem Quod fit inter fpinas.id eft,creicat, & nutriatur je! ne facta animze caftze cum te oftendi,quam be- per fpinas variarum mortificationum. 3. Quod v fuperante. Etin prim apar mecomparetur caro. H oloferni. 1. Propterrio- ficutliliumnon impeditur perfpinasa creicen- cat,ac 'ortis dux. 2. Pro- do: ita necfpinze curarum, & folicitudinum, Cl men,qui aidem fignif J ter obfeifionemDBet h ulize, quze idem ac virgo quze in hac vita occurrunt,impediaat animam dum obfidendi & ex- caftam a fancti amoris exercitiis. 4. Quodani- ex f 2 enificat. 3. Proptermo ma cafta fit circumdata fpinis , id eft, perfonis pagnandi,qui afc.ju bet przecidi aequ?e ductum L G cojleftium gra tiarum,t mpediendo ab oratione, impedientibus a propofito caftitatis, quales d funt Diabolus,Parentes,Proci,aut meretrices, (à u(ü Sacramentor um , exercitio virtutum, per mali focii,nosipfi. Claudi poteft coacio adhor- que gratia obtine ri,& fitis animze ad volupta- di lerifolet.In fecunda parte o- tando, utpergat effe lilium, pergat crefcere, tot tes fpirituales eXp pergat odorem emittere,neque horreat fpinas, ftendipoteft, quo modo Judithhunc Holofer- i'l Orando, & aliorum pro fe quia nemo coronab Y itar nifi qui légitime certa- für nemífuperaverit 1. 2. Habens fuperlumbos verit. reces expolcendo. VIILPoteft ex occafione illius fententize ex Prov, 4. pat fuos cilicium & jejunan s. 3. Affumens gladi- Ve $ per quem intelligi po- Proverbiis: Omnui cufdodia ferva cor tuutn, e-. V. 23 um, &caput amputans praefentariimago;cujus oculi velo obdu&i fint inc teft ferium fervandse ca Ritatis , ftatuifuo con- E p ofitam , vel votum. aures fpinis obfeptae , os fera occlufum, nafus tf H vgxlientis pr E vutius feu effecius. digitis compreffus: manus funiculo ligatae ; & inde fumi occafio explicandi mortificatio- u V .Doteft etiam anima cafta throno eburneo ler intelligendo. r. Perip- nem fenfuum , quz eft ex poti(fimis mediis ad Salormonis compatari, haritatem. caftitatem confervandam ; videri poteft Dre- tür fum ebur caítitatem,& per currumc Qu 2.PerLeunculos duoca ftitatis officia, abítine- xelius in Niceta. l. 2. c. 9. & ftimulus virtutum ipe xgradus fex diverfa l 1.c44. ; ; ) te fcil & fuftinere.3. Per fe ide Apoc, 12. at m,Religiofor um, Ecclefia- IX. Poteft ex occafione fabulze deDaphn genera continentiu Viduarum, Caelibum vo- Á fugiente Procum, & inlaurum converfa, often- — Y 6- atq fticorum, Virginum, di. 1.Quod optimum medium fitfugere : cujus 1 lentium perpetuo c ontinere, corjugatorum.4. il era tionem noftram cum divi- figura fuit mulier in Apocalypfi, fugiens in fo- Per smanus coop litudinem,ut vitaret Draconem, ibiqueinveni- t naà gratia. s. Pet duos magnos leones magna- u nimitatem &fiduciam. 6.Perafcenfum purpu- ens fedem paratam a Deo. Quem in finem fer- vire multum poterit ftimulus virtutuml.1. c.7. fi 'reum merita Chri fti per fanguinem & paffio- 8.9.10. 2.In fpecie,quaenam res fugiendse fint, C nem ejus procurata z obisqueapplicata, & eti- Ui mmor tificationem,quae omnia nempe otium,focietas mala, faturitas ventris, amper propria Jibriinhonefti,faltatio, de quibusiterum videri I Cant- 20 fufius explicata, videri poffuntapud Ludov. de De Pontetom. 3.tf.2. C. 1. poteft Stimul. l. 1.c. 12. 14. 15. 22. v.l y/ fructus familiaritatis .. X. Poteft ex occafione infignis fa&ti S.Bern- hi V]. Poteft primarius Q cum Deo exp! icari ex occa . fione illorum ver- ardiquo clamavit: Latrones, Latrones &c. o- co. Dile&us meus mihi,& ego ftendi , quam vere S. Bernardus eos Latronefg boram ex Cantl vocaverit. 1.Quia utLatrones,feducunt cantu. Ib. l :Q. illi,qui naf ci turinter lilia.1.Propter candorem caftitatis,& p ulchritudinem. 2.Propterfex fo- 2.Quiautlatrones, fpoliant divitiis virtutum & meritorum. |. 3. Quiaomnino deniqueani- M liacandida , id eft,fex diverfos gradus conti. ün nentium,ut füpra diétum. 2.Pr opterfex virgu- mam occidunt.4.Quia inter beftias in filvis ob- folitas,per quas Ícuris habitare folent. Vide DrexeliiNicaetam. lasaure as intra lilium reperiri l. 1. c. 9. & fimulum virt. l. 1. c. 14. & 15. fignificanturfexactus pe tíectze caftitatis,nem- L] I. Tïtulws AX. Caj?ttas. 281 uX fuamin aquls marinis originem habeat , quaa- ALH CONCE" TUS PR]EDI— tum tamen ab illis differens eft & dwaxfa ? Ma- re enim colorem refert virideim, aut cverule- CABILES. um, margarita vero album , & candidum 5 [3] fephus L d, quodin Vn*g;mbus quam maxime dili- marefalfum eft, & amarum, margarità ve« x anfi gitur, eftvultus , moruinque pulchritu- YO colhquefa&a dulcefcit; mare pavorem & ] 19' LU ;- tr&. 14. do, & elegantia, quae profeto in anima eft terroremincutit, juxta illud: Mare vidi, €? 'd fc. v, eximia & fingularis ? Unde Pfaltes Regius fugit, innatavero margaritse proprietas eft , n. 12, ait: Concupivit Kex decorem tuum. EtS. Àu- quodcorhominis dilatet, & lzetificet; mare ä guftinusinquit: Pulchra eftcafta juvenum pu- inftabileeft, & procellofum, maxgan'ta Vero dicitia, & Deoamabilis, & ad omnebonum folida eft, &firma, margarita , tametfíi in dlhguntur Sponfusin facro fui Epithalamio medio hujus maritimi elementi nafcatur, con- ia Íponfze pulchritudinem depingere, aut defcri- chatamen, inquageneratur, rorem cceli, a- bere volens, inquit: /'enter ejus eburzeus, di- la liosque concepit influxus coeleftes: quae ea- J ffinétus j?zpbyrzs Pro cujus loci intelligentia dem prodigia inanima cernuntur pura & vir- l fciendum , quod ebur ex dentibus Elephanti ginea; tametfi enim inhujus noftrae mortali- confici foleat , hoc autem animal eft caftiffi- tatis luto nafcatur, L fragilis quoque & ipfa, mum, fiquidem generationis caufa ferael tan- lapfibus frequenubus fubje&ta, a carnis defi- tumin via cum fua corami(cetur conforte:prae- deriis ftimulata, & inftigata a fpmtu fornica« terquam qnod ebur eximio candore fuo hunc tionis, vivit tamen pura &immaculata, haud repraefentet virtutem : Saphyrus auteminftar fecus , acfi nullum. haberet cum terra com- cceli ftellati colorem habet coeruleum ,. auri mercium , & veluti fi purus fpiritus effet; un- j $ pun&is hinc inde venufüiffime diftin&us ; & defit,. quod immortalis animze fponfus, qui àdeohzec quoque gemma honeftatis & pudici- fp*ntaum ponderator eft, tanti talem quan- tize virgineze egregium eft fymbolum. Idem damanimam faciat, ut ad inftar prudentis ne- -T If quoque fponfus, feu Spiritus fan&tusalia fpon- gotiatoris, inventa una pretiofa margarita ,. faevirginea membra defcribens talibus femper abierit & vendiderit omnia, quae habuit, & d utitur fymbolis, quae ad virgineam puritatem emeriteam; ac promde non eft digna ponde- ratio &c. exprimendam [pecialiter diriguntur; unde o- l culos ejus effe dicit columbze , caput vero ejus ilI. Hugo Cardinalisin hzec Thematis ver-1b. difc 4 aurum optimum, labia ejus per lilii candorem ba fcribens, dubiüm quoddam movet; cur ?*3 [a exprimit, manus deniquehyacinthis plenas, cilicet ]oannes illos Chriftum fequi viderit, S capillos vero. elatis palmarum ramis fimiles qui virginitatis laureola infigniti erant? aut $ e[fe afferit. Verum quidem eft . quod ultimus $ cur non potius facros Do&ores & Martytes caplllos fponfzeinter & palmarum ramos ad- in Agni contubernio & comitatu confpexerit? [« du&us parallelus, prima facieabomni videa- & refpondet: quianec martyrium, nec prze- z tur propofitione effe alienus, fiquidem capil- dicatiofignum eftgeneralis innocentize gene- 5 li fubtiles, gracilesfunt, & debiles, palma— raliter, fed integritas virginitatis fignum eft rum vero rami groffi & robufti ; attamen fi quis generale innocentize generalis , quia proba- parallelum huncintirbius confideraverlt in- bileeft , quod , qui fe ipfam propter Deum X Prov, venietutique, quod debilior fexus foemmeus, contempfeut contempflt&multum & ea, eV.] inquovirginitas quam maxitne germinat, & quaein eofunt, unde fignanterd101tur quod t efllorefcit, longefit vi&oriofior , pluresque fequunturnon Chmftum fed Agnum, in quo s triumphorum erexerit palmas, quam robu- innocentia expnmltur & fignatur. ftus fexus virilis ; adhzec ficut capilli fpecia- S. Thoemas Aquinas, vel quisquis com- lem capiti venuftatem adferunt, & ornamen- mentarii Author eft, fuper fzepe di&ta Apo- id tum, ita quoque cafti, & virgines Chrifto, calypfeos verba, virgines Filium Dei fibi qui Ecclefize caput eft , magnam conciliant valde familiarem efficere fcribit ; acquirit, Ípeciem & venuftatem. Unde S. Cyprianus inquit, de virtute caftitatis divinam familia- ait: Flos eftille Ecclefiaftici germinis , decus ritatem in ftatu vie ; unde B ]oansem fa- Dei d rE atque ornamentum gratiz fpiritualis , miliarius diligebat Jefus, in cujus finurecu- n- imago, reipondens ad fanctimoniam Domini, buit. Hinc etiam quisquis fan&tarum vir- ]s illufirior portio gregis Chrifti. Et ideo Spiri- ginum vitas legerit , frequentiffimas illis a 0- tus fanttus de purze cujusdam animze pulchri- Chrifto ipfarum fponfo vifiones , revelatio- Jl tudine differens, cum admiratione dicit : 0 nes, aliaque familiariffime benevolentize fi- er guam pulcbva ejf caþa geuevatio cum clavitate, gna conceffa fuiffe reperiet; hae enim prae cun- &is aliisfanétis animabus, vifitationibus, ra- I Capilli porro ex carne nafcuntur, nec tamen i ullam cum ea neceffariam habent conjunctio- ptibus, extafibus, &admlrandafpmtusfua- nem, unde ine dolore aut ullo damno a car- vitate , & confolatione a Chrifto demulceri $, folent. : in- n ne raduntur: pari quoque modo cafti in carne Virgines Virginem fequuntur , preter carnem vivunt, & tametfi carne cir- quit Hugo Cardinalis, magis dele&abües & cumcingantur , vivünt tamen, ac fi carnis jucundi Deo, quam czeteri fancti; ac proia- 0: rorfas effeat. expertes. de primitiarum nomine a Spiritu fant&to ap- 1b. n. 26, II Indubitatum eft, qulnmterpretloüores, pellantur, eo quod, ficut primitize fructuum [| dele&abiliores funt , & gratantius recipiun- » & venuftiores gemmas , quze virgineam fym- tur. bolicere'erunt puritatem, Margarita primum B. Albertus Magnus uoque fuper illa omnium locum teneat ; hzc autem tamet(i verba : emptà funt ex bouiimi 1 u55 dicit: id eft, u- R P. Lohn. Bibl. Man. Tom. I. n quadam p« lf " Bäbliothe&æ Mämualis Concionatorim 482 j quadam pf verogativa ab aliis feparati funt; fi- ierit, quem nemo fequi vel audite valet, nifï », ; Ü Etqui- tantum Virginitas. g cut primitize eliguntur ex fru&tibus. dem obfervandum eft,- quod dicantur empti , VI. Anfelmus illa Apoftoli ad Corinthios [bid. n. . ) verba: Preceptum Domini de virgiuibus non j qui baptismalem innocentiam fervaverunt ; babeo , fed confilium do ; ponderans, rationem- redemptivero, quia peccatis per poeniten- J/ tiam redierunt. que affignare volens, cür virtus ifthaec adeo : Chriftogratafit, &accepta, dicit: Quia ubi Ibid, n.5. IV. Enim vero nihil eft, quod natura noftra a vehementius appetat, quam cibum, quiin praeceptum, ibi nece(fitas eit fervitutis , uübi j'i* (abftantiam noitram convertitur ; at vero pari vero confilium datur, ibi eft arbitrium offe- rentis; ibialiudfacere non licet, hic auteim jl quoque appetitus vehementia virgines a Dei ]a Filio, velutfpiritualis quidam ejus cibus , ei- licet, & ideo plus amat virgines Chriftus, quia il fponte tribuunt, quod.fibi non fuerat impe- que gratifimus , defiderantur; fiquidem fpi- a - gitus veritatisipfemet, qui virtutis continen- ratum ; majoris autem gratize eft, offerre, ( quodnon debes, quam reddere, quod exige- tiz» author & largitor exiftit, ipfum inter lilia p aíci, & nutririteftatur: Qui pafcitur inter [i- ris. Unde Albertus Magnus fuper illa verba: rü lia, quo didem eft, acfidiceret: Quivirgines Hi feguuntur AAgnum , quocumque ievit ,. dicit: plus amat, & defiderat, quam quoslibet alios fequunturin quamcunque viam, five ad viam m ) íanctos ; un de Ecclefia in Hynfno canit: Quz praeceptorum, five ad viam confiliorum. E- nim vero Virginitatis lilium illibatum ferva- g pofcis inter liliayfeptus cboreis virginum; & la- pii cér quidam interpres ait: Sicut Diabolus cru- re, a&us eft perfectionis & heroicze virtutis; entairacundia, & execrando coeno libidinis ac proindeS. Joannes ex meroinftinctu divino h faginatur, ita Chriftus Dei Filius mifericor- dicit: H emptifunt ex bominibus primitie , diz., manfuetudinis, vel caüximqnijæxliliis nonquafi aliibomines, Agni inmonte Calva- jaícitur. rize occifi pretio fanguine empti, aut redem- li ibid. n. 1. V. Nobiliffimum acceptiffümnumque Dei ptinonfuerint, fed, ut inde difcamus, Vir- j gines ab eo primoloco fuiffe privilegiatas, & ! confortium,quo Majeftas ejus vel maxime ho- Q noratur, caftze funt & pureeanimse:. J'irgines jdeodicit: emptz fuut ex bowuinibus primitie, füut, bi fequuntur agnum quocumque ievit; quafi diceret, virgines in premium fequelze fuze primze fuerunt, quze ex ditiffimo & pre- quia ab Agni immaculati latere nunquam fe- parantur.UndeS.Mater Ecclefia in earum ho- & tiofo Agni thefauro participarunt : H feguuz- no tem ita canit: Septus cboreis vivginum /pon- tur /Agnum , quócunque serit. Hujus quoque [ Ht Jfus decorus glorie : Quocunque pergis , virgi- fpecialis Chrifti erga virgines benevolentize alia affignari poteft ratio, quam S. Antonius im ues fequuntur , atque laudibus boff te canenies .de Padua adducit, dumait: Cum omnes ani- a qeenseen f cuv/rtaut. Porro quotidiana videmus experi- entia, quod tametíi Principes omnes beneme- mze fponíze fint Chrifli, fpecialius tamen Vir- ritos Aulicos fuos diligant, inter illos tamen gines, quia ficutfponfus & fponfa una funt ca- r aliqui communiterin veniuntur,qui ipforumfe ro, r. Corinth. 7. ita caro Virginum carni h efficientes, iisdem prae Chrifti verius fe conformat , quam aliorum, Qu majori gratia dignos quiaficut caro Chriftinon vidit fe czeteris chariores fint,fiveidfiat, quia iplorum cOrïuptionem, fe genio aptius componunt , five ob aiiam fic nec caro Virginum. Vil ogativam, & virtutem fingula- VII. S. Auguítinus canticum nov üm, quodIb. n. 14 Iidem quandam praer rem, perquam fe clementize Domini fuimajo- in proceffione Agnum im:culatum turmatim llfcs n.sq ül riinfinuarunt? quibus proinde, ad penetran- fequentes Virgines modulaturze funt;confide- rans, amabilibus hisce verbis easinvitat di- p duin ad Principis fui fecrétiora penetralia, pfo nulla opus eft janitoris aut ephebi camerarii cens ; Perfeverantes,laudateDominum dulci- Ü us,quem cogitatis uberius,fperate felicius, cui infinuatione, fed liberum habentes aditum fa- hh miliariffime cum eo converfantur , & ut pluri- fervitis inftantius ; amate ardentius,cui place- fe tisattentius : lumbisaccinctis , & lucernisar- mum, quocunque fe ejusmodi Priacipes reci- Iu piunt, individui eorum focii, & grati comites dentibus exfpectate Dominum,quando veniat ld exiftunt: Eodem quoque modo , taietfi Sal- anuptiis: vos afferetis ad nuptias Agni canti- iv cum novum, quoá cantabitis cytharis veftris, vator nofter omnes fervos fuos honoret; dili- fat gat, fuamqueillis gratiam, & paternam bene- non utiquetale , quale cantat univerfa terra, NU volentiam exhibeat, iniliis tamen quam ma- cui dicitur: Caztaze Domino canticum uovu, Ve ximefibi complacet, qui virginitatis fuze flo- cantate Domino omuis terra ; Sed tale, qualé n rem illibate cuftodiunt. H /eguuutur agmum; nemo poterit dicere,niíi vos ; Ita enim teftatur at quocunque ievit ; Nullus eislocis , inquit Hie- quidam, Agno inter omnesalios quam maxi- Ya ronymus, in illa coelefti aula clauditur, fed me dilectus, inquit S. Auguftinus : Verzopote* cun&a eis divinarum manfionum habitacula vat diceve cauticum, viff illa ceutum quadragza- W i referantur. S.Ifidorus fuper praecitata Apoca- £a quatuor siillza, quiesipti funt deterra. Quo ire putamus hunc Agnum, quo eum nemo fe« iypfeos verba fcribens dicit: Tantum autem lü eít in virginibus caítitatis donum , ut etiam qui vel audeat, velvaleat, nifi vos? quo pu- fo Joannes tantum eos Agni veltigiis inhaerere tamuseum ire? inquos faltus & prata ? gau- dia virginum Chrifti de Chrifto, in Chriftum, S proe(cribat, qui contaminatia mulierum coi- b tibusnonfuerint, ipfienim funtcentum qua- cum Chrifto, poft Chriftum , per Chriftum, propter Chriftum. Gaudia propria Virgi- h draginta millia San&orum Cythariftarum il- num Chrifti , non fuünt eadem non Virgi- o libate virginitatis, inviolatze caftitatis in num , quamvis Chrifüi ; nam. funt aliis corde, qui fequuntur Agnum , quocunque alia, | (bld-n.ï Fe [ ij Titulus XX. — Coffitas. a83 alia, fed nullis taliaymerito eum fequimini vir- ces & increduli, fuosin San&tum Protom arty ginitate cordis & carnis,quocunque ierit: quid 3 Ibld j ill, rem defigentes oculos, viderunt faciem ejus eft eumfequi, nifiimitari? Porro qua ratione tanquam faciem Angeli, cum tàmen illum [* intelligendum fit, quod canticum illud"a nul- lis aliis, quam a Virginibus cani poffit, Vener. mortalicarne cinCtum effe cernerent,talemque Q ex vulneribus per conjectos in illum lapides b Bedadeclaratdicens: Singulariter canticum iuflictis, .& fanguine manantibus agnolcere Agno cantare, eít cum eo in perpetuum prze hi poffent. Verüntamen mirum non eft, quod his Q4 cunctis fidelibus etiam de carnis incorruptio- non obftantibus S.Stephani illis Angelus qui- T ne gaudere, quod tamen eletti czeteri canti- dam effe videretur, fiquidem ut S. Augultinus l cum audire poffunt, licet dicere nequeant. ait: Inamico Angelorum fimilitudo apparuit; E Laudes, gratize, voces & cantus a Virginibus quiaigiturpurus & immaculatus Virgo erat, modulati, fuaviorem Agno harmoniam effi- Z vultum przefeferebat Angelicum.: x ciunt, quam fi omnesalii San&i ad modulos Xl. S. Bonaventura multas continenter vi- canere contenderent. d ventium excellentias & prerogativas recene it [ VIII. Daniel famofam. iliam trium püäro- fet; ex quibus haec potiffimum prafenti propo- $R rum recenfet hiftoriam, qualiter fcilicet, dum i hi in flammarum vehementia, haud fecus ac fitonoftro defervit, quod fcilicet Angelis ama- El biles faciat, cujus hanc adducit rationem,quia !ad in rorulento quodam, ac fpirante aé&re feftivi cum naturaliter omne animal diligat fimile geftiebant, Rex facrilegus obítupefa&us, pro- s; fibi, etiam Angeli cafti homines caftos fami- 10 piusque accedens dixerit: "/Vozne ?res. vivos liarius diligunt; Ideo quoque S. Apoftolus suiftmus in mediumiguzs compeditos? . Qui ve- ?, dicebat: JVoffra convevfatio in celis efl ; at d. Jpondentes Regi dixeruut: Feve Rex ; vefpon- vero ex quo San&us hic Apoftoluscuni homi- ditCvait: Ecce ego video quatuov viros folu- nibus commorabatur in terra, quomodo fe in [I« £os C? ambulantes inmedio igzis, C? mibil covru- it paradifo converfari, veraciter dicere poterat? ptiouis in eis efl, €7 fpecies quarti ffmilis Filio fciesdum eft igitur, Paulum purum & caftum Jei. . Circa quam hiftoriam merito quzseren- , Virginem fuiffe, Virgines autem etiam dum l dum venit, cur Filius Dei hifce pueris fejun- hicin terris nobifcum degunt, confortio gau- gere, illisque in habitu, vultu, moribus, cun- dent Angelorum. Unde S. Ambrofius ait: f &isque actionibus fimilis videri voluerit? 7- Ilj Dicit Apoftolus, zo/fra autem conver/atio im deo quatuor viros. Sed eccetibirationem in celis eff, & cobleftium converfatio poteft effe üe promptu: Nihil corruptionis in eis erat; hi a nobifcum, hoc eft, ut qui vita vivimus Ange- namque pueri vitam agebant incorruptam, lorum, recte confortium mereamur. Legatis u$ immaculatam, virgineam; Et ideo Aponius velim S. Auguftinum in quodam fe rmone in "Y [« fuper illa Canticorum verba: Quwi pafcitar Dominicam 25. poft Trin. lbi namque hoc de intev lilia, dicit: Tres pueri Hebrzei virgini- Virginibus invenietis teftimonium : "a tatis dile&ione miffi funt inter Babylonicas Qui in tf caítitate vivunt, Angelicam habent in terris flammas, in. eisque mediis ardente fornace, converfationem: caftitas homines m quafi inter lilia Dominus paícitur, eo quod jungit, Angelis facit civem. coelo con- D femper requieícat in cor dibus diligerltiþus .XII. DeMatrona quadam Anglicana, Ci- Iiaidem virginitatem. ; 1 cilia nomine, Annales Ecclefiaftici referunt, difc.z. xlbute [ Teidem i IX. S. foannes, ut in Apocalypfi le gir'nus; quod poft mariti fui mortem coram Archie- 2 i Angelum adorare volens ab Angelo eodem pifcopo Cantuarienfi votum emiferit perpe- ] 4iíc.s5. nfs paífus eft repulfam: Cecidi,ut adorarem ante tuze caftitatis ; lg- cum autem in propinquo ef- ]l pedes "ngeli, €? dixit mibiz vide me feceris: fet, ut ex hac vita in alteram commigraret, Ü Übi merito quzerendum venit,quonam motivo confeffarium fuum, qui ex ordine S. Domi- " hic Angelus voluntarium hoc S. Apoftoli ob- nici Religiofus erat, ad fe accerfiri fecit, qui el fequium admittererenuerit? Cozfervus enim in digito ejus annulum confpiciens aureum, il £uus fam. Sedquo pa&to Angelus, qui huma- ancillis ejus prsecepit, ut eum e digito tolle- iqt nam naturam adeo fua natura praecellit, Joan- rent, neineo momefto, quo vel maxime hu- li* nem vere confervum & collegam dicere pote- militas ei profitenda erat, hoceffet ornamen- $, tat, quando hicetiamnumiin terra conftitutus toconfpicua; Quodilla inaudiens, licet femi- ; mortali carne przecin&tus erat? Refpondeo: viva, refumpto Spiritu fic loqui conata eft; 1l verum quidem eft, Angelum natura fuaJoanne Abfit, abfit hoc Pater a me, ut unquam rece- lé proecellentiorem fuiffe, veruntamen Virgo e- dat a me viva Velmortua'hic-annulüs,»quem rat, &ideo verus Angeli collega erat, nam ut ante tribunal Dei fponfi mei proferam, in Xl- Rapertus Abbas Tuitienfis ait: Altioris ho- teftimonium inviolatze, quam ei per hunc i noris &gratize eft facra Virginitatis,quam pia. commendat humilitatis venuftas. B. Petrus annulum promifi, continentie, ut recipiam, d quam pepigimus, retributionem. — Scio, cui n Damianus ferm.1. de hoc S.Apoftolo ait: no- credidi, quoniam nobilium amplexus, pro i- luitadoratorem, quem decernebat vequalem, p/o, cum optimis dotibus recufavi. Ecce tibi " uU focium judicavit: quamvis enim in omnibus quanta c'im libertate & fiducia eternam fpe- SanGis femper fit Argelice munditize contu- p rabatretributionem; atque hzec dicens expi- I bernalis & coguata virginitas, Beatus tamen ravit avimam, in Paradi fum, ut pie creditur, in - Joannes tantoreliquos virgines füperat,quan- transferendam. Ibidem l^ to virginitati B. Marize, perfedulitatis & per- XIIL. Praeterea homo caftus ipfius fqvuoque etuze cufítodize meritum appropinquat. Dei fibi comparat gratiam & benevolentiam, 4693 N Bbid.n.z. - X. InACtibns ApoftolorumHebrzei *cclefiaftici libro ait: i pertina- : tefte Sapiente, qui in F Ài n 2 G'ratia / R .PrLa&n. Bibl. Man. T'om, [. X 254 Bibliothecae 'Manualis' Concionatoria 140 Grati:r Juper gratiam enulier Seu&la, & pudi- tas fororis tue, fuperbia, fatuvitat, abundantia U ca. Inpeffimoillo Szeculo,in quo ipfomet Spi- pacis, €? otiun ; David in domo otians com- mifitadulterium. .Quartum folium eft cufto- Ü ritu San&o tefte, Ozuzis cavo corruperat vitam fuci, nüllusinuniverfo genere humano repe- dia feafuum, & maxime quoad vifum, & au- ditum, quia curiofitas videndi & audiendi, via j riebatur, qui gratiam & amicitiam Dei non a- rl mififfet, nififolusNo&. Undein univerfali illo eft ad peccatum, cujus exemplum patet in diluvio folus ipfe cum fua familia commune Dina. Quintum folium eft modeftia verborum, LI Atl evafitnaufragium, JVoévero invenit gratiam & maxime immundorum, quia maxime exci- tel coram Domino. Sed quanam deipío ad po- tatur luxuria per verba diffoluta & inhonefta, 1 - . Corinth. 15. JVo/zte fterorum memoriamin facra Hiftoria confcri- nam dicit Apoftolus Q ägi buntur opera aut facta Heroica, ünde hancfi- corrumpi inanibus verbis, covrumpumzt euiinbo-. 770$ Tt0ve$ prava colloguia.; Etideo S.Hierony- qu bi gratiam promeritus fuit? Num forte, quod exemplo Abrahze patriam & parentes dereli- mus epiftola prima ad Demetriadem poft med. Tominoniinquit: Sermo virginis prudens fit, Qu quit? Autvero,quia adimitationem lHfaaci vi- & modeftus tardus, velrarus, nec tam elo- f& tam fuam propriam Deoin Sacrificium obtu- dit? Nihil horuminScriptura de ipfo legitur, queatia pretiofus, quam pudore. 'Sextuim fo- Qu lium eft füuga occafionum ; idque confirmat jur fedíolum hocdeillo dicitur: Zufusatqueper- lts Jfe&us fuit, ambulavit cuta Deo, & hoc totum authoritate S. Bernardi, Homilia tertia fuper M:ffus eff, ita tmmomentis: Virgines, quae verze e eft, quod dé ipfo quoad merita hujus fibi com- Mendio. - aratze benevolentize in fcriptura facra legi- Virgines funt, femper debent effe pavidee, & tut: Veruntamen do&iffimus Oleafter verba nunquam fecurse, ut & no PX Ü n timendafecure £ à0 3lla Scripturae: /Voé vero cum quingeutovüm tiam perhorrefcant. e[fét aunorum geuuit Sem, mature ponderans . XV. Eftalia quoquehujus floris proprietas, Ibidem Qu ipfiffmam attigiffe videtur rationem ; cur quam obfervat S.Bernardus, dumait: Nec e-"-x9. u Nos tantam fibi apud Deum compararit gra- nim vel leviffimam fpinze fuftinet ullatenus Q tiam & benevolentiam. Dicit enim : Com- puuctionem floris teneritudo, fed mox ut mo- QU mendat valde caftitatem & continentiam No?, dice premitur, perforatur. lta pariter candot iv qui quingentis annis czelibem vitam duxit, & hujus virtutis, pet quamvis puucturam, aut ldem dic. 2804 ( ideo fortetam gratus Deo effe meruit, utinte- perquodvis verbum minus honeítum, per ob- toterrarum orbe folusin oculis Dei juftus vi- tutum minus pudicum, vel denique per cogi- deretur ; De nullo enim alio legimus, tam tationem, aut contactum turpem facile nimis [ diu generationem diftuliffe. Quod vero po- offenditur. Nam ut S. Hieronymusait: Te- K ftea matrimonio fejunxerit, ideum ex fpeciali nera res in foeminis fama pudicitize, quafi flos C divina infpiratione, credibile eft, ea przecipue pulcherrimus, cito adlevem marcefcit auram; x de caufa feciffe, quia nimirum Deus ex toto levique flatu corrumpitur, maxime ubi zetas il lj confentit ad vitium. f& generehumano, parvam quandam fcintillam, ejus videlicet familia m refervare decreverat, XVI. S. Bonaventura de confiliis Evange- p 1 ac proinde volebat, utipfe, & familia ejus ho- licis differens, tres diftinguitaureolas ; fcilicet bl Virginum, Martyrum , & Dottorum: Virgi- n mines effent caftiffimi, & continentiflime vi- ventes, ut hac ratione, ficut reliquos totius num florea, Martyrum gemmea,Doctorem au- ]ie rea: At veroquznam eft ratio, quod, cum vir- generis humani homines propter incontinen- EU tiam difperdebat, ita humanze ftirpis jacturas ginitas aliis virtutibus fuperior exiftat,non ta- &l menipía honoretur, aut remuneretur corona per viri alicujus, caftitatis virtuti addi&üffimi, li rogeniem reftauraret. aliqua, five aureola gemmea, fed ex floribus tef Ibidem XIV. S. Bonaventura in lilio fex grana, contexta? Quiain Scriptura caftitas flos dici- difc.12. tur, merito caílis corona de floribus datur ; & y 5.17. uafiaurea, & fex folia nivis inftar candida fi confiderans dicit ; Et nota, quod in lilio fex nota, quod caftitas inftarfloris folo taCtu mar- funt folia nivei coloris, &fex grana aurei co- cefcit, quia tattus impudicze dele&tationis ca- fni ftitatemomnino corrumpit. ta loris ; fex folia nivea fignificant carnis pudici- Ibidem Ti tiam, & fex grana aurea fignificant mentis XVII. Si Do&oribus facris fidem adhibere [] volumus, virginitati & continentize Martyri 1 difcar. 16 | 0n mun ditiam. Primo ergoin liliofuntfex folia,in Y quibus figurantur fex ad pudicitiam neceffa- meritum néquaquam deeft; Hoc enim S.Ber- f& nardus clare & perfpicuis verbis a(ferit, dum ria; Primum folium eft cibi & potus fobrie- H tas, juxta illud S. Hieronymi in epift. 22. ad ait: Genus Martyrü, Spirita faCta carnis üi Virginem Euftochium ita fcribentis: Virgo mortificare , illo nimirum, quo membra d fugiat vinum, ut venenum ; nam vinum & a- ceduntur ferro, horrore quidem mitius, V dolefcentia eft duplex incendium voluptatis. fed diuturnitate moleftius. B. Laurentius Nam Pierius Valerianus in fuis Hieroglyphi- Juftinianus in fermone quodam de S. Hie- N ) cis huic flori proprium effe dicit, quod fi vino ronymo, San&um hunc Do&torem ex hoc hume&etur, candorem fuum primio deper- capite Martyrem fuiffe probare nititur: Nem- ] dat. Secundum folium, inquit Seraphicus pe fine fanguinis effufione gloriofi Martyrii Do&or, eft habitus afperitas; Undedicit Ber- triumphum obtinuit, quod enim carnificis nardus : mucrone non pertulit, hoc in fe ipfo caftita- Memento, quod afperior carduus Plamh I pannum facit leniorem, ficut afper habitus tisamore complevit. Idem quoque S.Hiero- € ult carnem facitcaftiorem. Tertium folium eftla- nymus in vita S. Paulze, illos, qui. cum fzevo fe boris ftrenuitas, & percontrarium ignavia & hoc carnis tyranno fortiter dimicant, illius- otium funt fümmum luxurize nutrimentum; que viétores evadunt, inter Martyres quafi nu- i G juxta illadEzechielis: Hac fuitSodoma iuigui- merandos effe dicit : Non enimfolum effufio fang uis Tituls XX, — Caffitas.- m : *anguinis in confeffione reputatur, fed devo- Il. Thales Milefius, unus efepfem Sapi;?n- tze quoque mentis fervitus immaculata, quo- tibus, fuadenti Matrimonium, cum adhuc ju- i tidianum martyrium eft; illa corona de rofis lïr DI & vioiis nectitur,hzec deliliis. DeS.Thecia nior effet, nondum effe tempus dixit: major. vero natu cum eflet, eodem inítante non am- i 1 Divus Chryfoftomus ait: erat igitur in ipfa plius effe tempus, refpondit. Q etiam virginitas, quze illis, qui rem accurate 11l. Myrthus Philofophus rogatus,cur üxo: Fabr,in ]s perpendunt, magnum quoddam martyrium rem non duceret? refpondit, fi probam du- feíto S, d ante martyrium videtur; cujus convincen- xero, eam cogar relinquere in morte: fi im- Cath. t tem hanc aífignat rationem: funt enim cru- probam, multa ab ipía patiar: fi pauperem, ja deles quidam carnifices corporis, imo carnifi- eam alere debebo: fi divitem, ejus imprope- cibus crudeliores. S. Ifidorus Pelufiota in ria, & jactantiam audire cogar : fi turpem,eam j quadam epiftola fua idem pun&um his verbis odiffe debebo: fi pulchram, cuftodire debe- tangit,dicens: Virginitatis certamen magnum bo. Et peffimum omnium eft, quod ei liber- quidem & praeclarum & divinum eft, nam ad- tas mea tradenda eft, ipfa tamen gratias mi- (v verfus corporis voluptatem ipfi bellum eft, hi non agit. s t quod in aliis certaminibus labores minuit ; vo- IV. Gaudens gaudebo in Domino, "i luptates enim & delectationes maxime carna- tabit anima mea in Deo meo, qui induit me Pontet 3. les nimis funt homini connaturales, & ideo veftimentis falutis, & indumento juftitize cir- 7 &* eximia virtute opus eft, ut debellentur. Idem difc, cumdedit.me, quafi fponfum decoratum co- 25. XVIII. Signum Virginis incoelefti Zodiaco, rona, & quafi fponfam ornatam monilibus utdiximus, in medio Leonis & Librze corfiítit, füis. Ubibene notandum, quod Propheta fe [ai, 6r, 5 Tidem ad denotandum, quod Virgo ad initar Leonis, fponfum & fponfam vocat, ut infinuaret, non v.1o. g.l quiapertis oculis dormit, vigilare debeat, at- tantum hominem caítum effe fponfam Dei; que.infuper difcat, quodvis verbum , unum- J fed etiam fponfum caftitatis. 0- quemque obtutum,omnem motum &c. libran- M. n non grande miraculum, de quo Caff. Cole dum fibi, & ponderandum etfe exatte, omnia- t que & fingula eidem fufpe&ta eífe debere. Moyfes dixit Exod.3.v.3. Vadam & videbo lat. r2. üt vifionem hanc magnam, quarerubus non com- * É* Idem ditc, * XIX. Lucss Waldingusin Anralibus Fran- buratur? atqui non minus mirabile opus eft, 28. n.4. cifcanis refert, quod cum Rel'giofus quidam l- hominem carneum carnales affectus in carne I$ F. /Egidium conveniens, coram eo gloriatus, pofitum refpuiffe. " de obtenta adverfus carnis vitium gloriofa VI. S. fob dixit : Propter fuperbiäm. quafi"Ludx.de vi&oria, modum quoque recenfuiffet, quo lezenam capies me; alludens ad modum, Fonteto. carnis przeparatos fibi evafiffet laqueos, inter quo lezenz' capiuntur ftru&a fovea , & ovegftr'zfc'.*" czetera fequentis a tergo foeminae dixerit fibi fupra appenfa, cui, dum infidiatur lezena, in immiffam concupifcentiam , eoque validio- foveam cadit: Sic Deus permittit, ut in oc-Job. c.1o. rem, quo propius illa accedebat, ftetiffe vero cafionem tentationis incidant fuperbi, & dum ** !6 parumper, atque preetereuntem ferius afpe- et inhiant dele&ationi illicitze , cadant in fo- xiffe, mox omnem evanuiffe tentationem. veam, de qua Salomon in Proverbiis dixit: Prov.23, ]« Quem F. /Egidius. mox icterrogavit, an mu- Fovea profunda eft meretrix, & puteus an- V-27- & lier illa fpeciofa, an vero deformis, juvencula guftusaliena: cuiiratuseft D * ominus, incidet aut vetula fuerit; cüi cum Religiofus vetulam in illam. a- & turpem fuiffe refpondiffet, mox vir Dei in r .VII. Climacus dixit: incipientesincidere Climacus hzec verba fubjunxit: Quid ergo mirum.fi prze- in peccata contra hanc virtutem, ob gulam ; gr&d. zo. I$ teriit tentatio appofito antidoto ? Scias,fili mi, proficientes, ob fuperbiam ; perfe&tos, ob te- j Y potius fuccubuiffe te, quam viciffe. In eocon- merariam judicium latum de aliis. fiftebat victoria, quod przetereuntem non a- VIII. /ÉEgyptii ornabant filias fuas etiam L fpiceres, fed demiffis vel claufis oculis teten- af( i-: pauperes torquibus, & ab aliis pro torquibus tantem omnino negligeres; Hisque utiliffi- filiae ftipempetebant. n bis torquibus figu- mum quoddam , noftro propofito admodum rzerantíex: Prima, Turtur cum lemmate: (j ]idetn opportunum, fubjunxit documentum. dicens : $zc fola : Secunda, Columba cum lemmate: " difcar, I Vi&oria tentationis carnalis,non in congreffu, Szc caffa: "ertia, Aquila cum lemmate: $/c ! fed in fuga fecurior & firmior: cave iterum, prompta: Quarta, Ciconia, cum lemmate: ne mole(tas tibi foeminas, nequein univeríum $c bia: Quinta, Noctua, cum lemmate: $Src i ullas in faciem refpexeris, nam pro vetula a- vigil: Sexta, Alauda a . dolefcentula, & pro foeda, fpeciofa fe tibi obji- Jaucla, aut devota. , cum lemma.te: $ic $, ciet, quze tentationem non remittet, fed auge- IX. S.Auguftinus Deum effe caftitatis Au- Serm, T3. $ bit, non tollet, fed immittet, quo fiet, ut facile thorem fequentibus verbis indicavit: Domi- de Temp, pro victoria turpem lapfum, & pro gloria per- e« nus nofter Jefus Chriftus ideo per virginis ca- 0C petuam reportes infamiam. fia membra venit ad terras, ut oftenderet, Deum effe caftitatis Authorem. Portemus $. XII. i ergo & nos Deum in cafto corpore, quem vir- " MISCELLANE A. ginis cafta membra portaverunt. Chriftus e- Platus L.23. I : Á irgines Veftales Romze tanto in honore a- €, ult, nim Magiffer ei caftitatis, & ideo qui caftita- 0! ! habebantur, ut nec attingi quidem pof- tem non habet, Chriftum portare non poteft. )Ü fent & duobus li&toribus uterentur, ac fi cafu .&. Simon de Caffia dignitatem caftita:is 14 c, in aliquem incidiffent, qui ad fu I4. Sn pplicium du- ex eo colligit, quod Chriftus duabus virgini- u- ceretur, is ftatim liberaretur. bus factus elt fubditus, ur quod illorum Chri- & Nn 3 ftus Jo l4 286 fe Bibliothecar" Manualis. Concionctoria ü ftus complet votä, äefideria perficit, qui fe pu- II. Voluptatem viciffe, voluptas eft maxi- S. Cypris, P l] ritati & munditize tradiderunt. Ethincfpes ina. t 1iagna eft fa(ta amantibus caelibem vitam, 1II. Nulla majo r vi&oria, quam quze de cu- ldcm." l quanta eis in altera vita familiaritate donan- piditatibus carnis refertur.. 7 dus, qui duobus caftis in hac vita factus eft fubditus. ; $. XIV. XI. S. Joannes v idit)'vix;gin es in monte fe- avApl.oc, X4. AUTHORES. G i L r. quentes agnum, quocunque ierit, quia, ut S. Reg. c.15. Gregorius loquitur, per meritum incorru- eremiasDrexälius in Niceta. Item in ptionis, quoa terrenis & carnalibus dele&ta- I. H1 : Rofis, p. 1. c. 9. te tionibus fe dividunt, in füperna Redemptoris . l.. Ludovicus de Ponte to. 3. tf.2. C. 4. & ; (i gloria fublimantur. tr. 6- Cu 9- fí Hom.9.de Xli. S. Chryfoftomus petens: pinge mihi lll Alphonfus Ro driquez p. 3.'tr. 4. toto. penit. ap. fermonem virginitatis: ait, eum in caeloloco ó Drex. p.r. .]V. Hieronymus Platus].2. de bon q ftatu ti Tofar. c. patentiffimo pi&um effe, dum in Zodiaco fi- Relig. cap. 4. V 1o. &.3. 'num virginis inter libram & leonem pofitum V. Lucas Pine llus to.ä. tr.3. toto. eft,utindicetur, pro virginitate & caftitate fer- V]. Bernardinus Rofignolius lib. 4. de difc. v vanda femper fortitudinem, & temperantiam ti Chriftian. c.35. neceffariam effes nam virgo, eodem tefte, a VII. Stimulus virtut . um adqlefcgntiæ L. bello nunquam ceffare poteft. & 2. toto. tü Tbid. XIIL . Cuidam e S. Dominici familia, cum H VIII. Petrus Saqcï*(ez in 'R'egno Dei. p. 5 ( pro caftitate tuenda multas ei difficiles pugnas c. 8-' fuftinuiffet, nec tamen fuccubui(fet unquam; IX. Pzedagogus Chriftianus. p.2. c.24. $.3. ipfi Dzemones inviti acclamarunt: vicifti, vi- X. Francifcus Labata v. Caftitas. ( cifti, quia inigne fuifti, & non arfifti. 5 XI. Ludovicus Granatenfis in locis com- D X1V. S.Auguftinusrogatus,cur cum forore munibus. £. 555. E ; /'. ]bid. habitare nollet? refpondit, quia nonfunt mihi XII.- Francifcus Arrias to. 3. S.zso.dä forores, quze cum mea forórefunt. Hincalteri L de iinitätjon.e temp. Chrifti. tr. 6, quoque fuafit: contra libidinis impetum ap- XiII. Antoni us Gaudier de natura & caufis prehende fugam, fi vis obtineré vitoriam. perfe&ionis. p. 4.- c. 15. Ibid. ex XV. Annon /Egyptius Abbas, poftquam ab XIV. Jacobus Alvarez to.2.1.5. p.2. tota. & Pálladio initio uxore ducta, ei virginitatis cuftodiam qu €. g. XV..Joannes - Bufzus in viridario v. Ca- G perfuafiffet, & o&odecim annis cum ea velut fütas. forore habitaffet, faepius cum ea dicere fole- XVI. Jacobus Marchantius in tuba facer- p bat. Plurima pars hominum nefcit, quam fua- dotali lect. 12. tract. 3. vis fitfoporin vacuo cubili,quod folus quis oc- ta XVIL. Matthias Faber in Fefto S. Cathari- cupat. Hinc poftea Nitriam conceffit, & plu- n conc. 1.2. & 3. Item in Auctuario in Fe- rium Monachorum Pater eft factus. fto S. Sylveftri them. 2. & Fefto S.Catharinze ln S, Bernar. XVI. S. Hieronymus ait, gentilem errorem them. 2. lo Epift.140. Deas virgines armatas finxiffe cum fcuto & XVIIL. Nicolaus : Länciiius opufc. 2. c. 7. jl Jancea, ut fignificarent, fine bel ; lo pudicitiam & opufcul. 4. c. 14. n. 116. & feq. i non poffe defendi. Bibl. mor. t & -Xf XIX. Jolephus Manufi tp. 1. * ln tl.- Y I 4-- H AXIOMATA. XX . Vincentius Caraffa in Ser N fchola fancti amoris. ïphino feu LT ftitas in Juventute, Martyrium eft fine e a;flore Dei. tl I *Ca fanguine. XX. S. Francifc-ug Salefius d [ i j æawæææææa&a&äææææææ&æaæææææa&æwäæ TITULUS XXl tl u dl! CATECHESIS l) PROOEMIUM. catechizatiohis präxi obferv.andis .ego fu- ( Ti uam non neceffaria modo, fed utilis fius egi in fine feptimae meze Inftructionis etiam fit hujus tituli propofitio, & que de munere concionatorum tractat, D tractatio, vel ex ipfa Catechefis De- & propterea communes doGrinsze in Cate- Vit À finitione colligi facile poteft ; cum enim Ca- chifmo explicandee paffim in Catechif- il d techefis nihil aliud fit, quam rudium in ma- mis ad hunc finem ex inftituto compofi- teria ad fidem & falutem pertinenti Inftru- tis & impreffis proponuntur, eas folum- hu modo Do&rinas in.hoc Titulo afferam, hh &io, facile intelligitur, non minus honori- B ficam & meritoriam catechizanti, quam u- quae circa fefta varia Ecclefize, & ceremo- tilem, neceffariamque catechizato eífe nias in illis. obfervari folitas Catechiftam pe hanc Catechefin. Quia veró de infigni mu- fcire & docere convenit ; hz enim cum Qu non modo rudibus ad plenam catechetica- neris hujus praeftantia, de virtutibus cate- chizantis, & modo , induftriisque in ipfa rum do&rinarum notitiam acquirendam, u Q Titulus XXI Catechefs. 287 fed etiam ipfis Concionatoribus pro forman- mififfet ad confolandos & li ii disin occurrentia talium Feftorum concioni- berandos nos , hó« es, inqüam, fuos: an non fat fuperque id fuif- A [deni busnon modice fervire potfe videantur, meri- fet? Secünda, unde v enerit? e fummo coelo, to etiam Lettori tanto gratiores futurae fpe- videlicetPfal.18. de r rantur, quanto rarius illze tali modo & ordine egalibus fuisfedibus, Sap. 18. definu Patris, Joan. 1. de multorum milli- apud Auctores explicatze reperiuntur. um Angelorum fr equentia, Hebr. 12. Tertia, $ I quo venerit? Inhuncfcilicet mundum , in val- ' Qgæjfz'unb ;u;æ d; "dvegtu. . lemlacrymarum, in carcerem captivorum , in n regionemumbrze inortis, in Nofocomium, & 2 riturI. Quare tempus quatuor hebdo- pifcinam madarum feftum Nativitatis Chrifti an- probaticam languentibus plenam. Quarta, ad quos venetit? Ad exules nimirum tecedentium /4dventus vocatur? Refp. Quia eje&tos eparadifo , ad hoftes & perduelles, ad quadruplicem Chrifti Adventum nobis Eccle- mancipia Dzemonum fiahoctemporein memoriam revocat , fcili- , ipfis quam fimillima. A Quinta, quomodo ver ierit? Curm enim in Dei cet Adventum Chriftiin mundum ; Adven- Jorma effét,exinanivi [4 tum illiusin judicio cujusque particulari ; Ad- ftolus ad Philipp.2. /o þmetzþ/üm,inquit** Apo« ventum ipfius in judicio univerfali ; & Ad- vinati Jeroi accipieus , in ilt Jfmilitudizem homizu tn fa&tus, €? babituinven- ventum ejusdem in corda hominum per gra- £us ut borno. Si Mona rcha terrenus ad liberan- tiam fanctificantem. dummancipiuma m - Qu. Il. Quare hoc tempus ab Ecclefía infti- orte füam majeftatem ad ftatum fervilem dem itteret,& fervus fervicau- tutumeft? Refp. Ut per dignam poenitentiam fa fleret, quanti zefti maretur hoc beneficium 2 ad feftum folemniffimum Nativitatis dignius celebrandum nos preeparemus , & mundum Atincomparabiliter pluris eft, Deum ad hoc J fe demittere, cujusdemiffionem nemo mira- Chriftoinfantiin cor noftrum venturo habita- ri poteft. Plurimum fuiffet, fi vel in forma vifi- culum praeparemus. Quapropter Ecclefia illa bili gloriofa orbem hunc 5, Pauli verbahoctempore cecinit; FYazres , luftrare, & füa prze- . fentia condecorare vol uiffet. Quid igitur bora jatt eff , nos de fitno favgeve:: Ecce nunc nunc dicemus ? Sexta, quare venerit? . Venit Je zempus acceptabile: Ecce uutc dies falutis, - Ab- enim, ut efiperet nose jiczamuse Y poteftate tenebrarum, lfs avaua fucis. goopera teuebrarum , €g iuduamur ut quzereret ovem perditam, imponeretin hu- merós fuos, & ad Aul am glorize fuze deferret, . Qu.1II. Quare violaceo colore utimur hoc Venit, j tempore? Refp. Ad triftitiam & dolorem, nit;ut exem ut doceret nos, tanquam Magifter : ve- a- plo fuo nos praeiretad virtutes , & y quem de peccatis concipere debemus, fignifi- afp era quaeque: venit, uti n filios adoptaret candum: hinc& nu ptiarum gaudia hoc tem- hwredes. Septima, quando venerit? Cum vi- e pore interdicuntur. - delicet nox infuo c Qu. IV. Quoniodohoc tempore ad Nativi- urfü medium iter perage- ret. Sap. I8. id eft, cum humanum genus in Ti tatem Chrifti praepararenosdebemus? Refp. re 1. Per ardens defiderium , quo Chrifti Adven- denfiffimis ignorantize tenebris verfaretur, & tus defideretur; hinc Ecclefia affiduo clamat totus mu—n"dus in maligno pofitus effet, [ hoctempore: Aorate caJà defuper , €» nubes $ E pluant juffum . apeviatur terra , &* geriniuet — Quafliuucula de Natioitate Cbiz'/li. Salvatorem. 2.Perferiam peccatorum dete of ftationem, & confeffionem, uti S. Auguftinus Q* u:xriturI. Curtempore nati Chrifti Deus in Dom. 2. Adv. fequentibus verbis monuit: « * voluit defcriptionem orbis univerfi fieri ? . Refp. Cum S.Ambrofio in c.2, Luc. id factum, jeu Sautfam C? defidevabilem, gloriofam ac fingula- utintelligeremus, defcriptionem hanc univer- vem folemnuitatem, boc ef , Nativitatem Domi- ni,fvatves dilectz/frmi, devotione fidelzffema fa- fi orbis potius pertineread eum, quitunc na- ) Ícebatur, verum totius orbis Dominum. Cui fcepturi, totzs viribus nos debemus cum ipftus confonat , quod refert Orofius , Auguítum hoc adjutorio prapavave, C? omues latebvas azime ) nofTe dilgenter o[biceve, ue fovte fet in nobis ipfo tempore Domini titulum recufa ffe, quafi praefagientem, natum jam in terris effe verum alz;uod peccatum ab/conditum , quod & coufci- coeli terreque Dominum. S. Gregor.hom. g. entiam noffvam coufundat,ac tnordeat,€7 oculos diving Majeffatisoffendat. Nam Iicet Chriftus in Evangelia ait, naícente Chrifto mundum JDotm. uoffer pof? paffionem vefurvexerit , ? in defcriptum, ut aperte demonftretur, 244 i/le apparelat in carze, qui elelos fuos ad[eribe- calum afceuderit ; confiderat tamen , ut credi- i us , z diltgenter attendit , qualiter fe unus- vet 1n eternztate. Tributum Chrifto danduin, quisque fervorum ejus fPne avaritia, fiue 1va, ft- fides eft.- ll Qu. II. Cur Chriftus tEmpore Augufti Cae- ?t, pe fuperbia, atque luxuria ad celebrandam ejus Ie Nativitatemi fludeat praparaves atque compo- faris nafci voluit? Refp..Quia tunc magna to- toorbe pax florebat, quoniam (ut Apoftolus- jl uere, C? fecundumquod usumquemque ornatum ait, ad Ephef. 2. Zp/e eff pax uoffra, Et ut Ifa- Jl Bonis moribus viderit, ita illà gvatiam fua mi- n fericordie di/penfabit &c. . 3. Per affe&uofam las c. 9. ait: Przuceps pacis. "Iquilaaliunde ad- volante ( ait S. Bafi lius Jefai. 2.) ac defuper if BeneficiiIncarnationis confiderationem ; per- con/petia , futili ga rvulitati loguzzcz'um QUIL jo pendendo feptem circumftantias illius, qua- M rum prima eft, quis venerit ? Is enim Filius flentiutn indicitur. In Chrifto in orbem pro« deunte, terrze Dominis bella cogitantibus fi« j Deiett, quis hic non obftupefcat ? fi de Auli- lentium impofitum, "g cis .fuis Angelum unum aliquem vel infimum * Lml n Qu. III.F £* e 98 Bibliotheceg Manualis Coucionatoriz f Qu 1. Cür Dominicadienatuseft? Refp. les tantam, hon fuperbos Pharife;eos* adfe vo« f Natum Dominica die, w 2uo die dixit: fiat cavit. Nec mirum, quia cum Chrifti praedi- ]C Lx. £? fatlaefl lux ejusdem diei node oriretur catio fit de conteinptu mundi, de mortifica- d in "erebris lumen veclis cordz, inquit Rup?r- tione, cruce &c. pauperes hanc avide atri- Y tas l. 3. de divin. Officiis c. 13. ? piunt, utfein fua paupertate folentur , & ani- pJ Qu.IV. Curnatus eftin hy berno Solfqïixtio 2 ment: Haec vero fugiunt, & oderunt divi:es. Unde . Jacobus c. 2.ait: JVonzse Deu: efegit fi Refp. Natum in Solítitio hyberno, vel circa. id, quo tempore folent dies crefcere, & Sol paupeves a boc anundo , divites ia fide , €P ba- vedes vegui? ltem zequum eft, ut qui corpora- ad nosaccedere ,ut intelligeremus , quiagra- f tixe lucem Chriftus Sol Juftitize attulit, & au- libus bonis deftitiuntur, fpiritualibus donen- p xit, cum ad nos acceffit, tur, & vice verfa. Jiffeiie, emo qnpoffibile q.l "Qu. V. Cur media hyemenatuseft? Refp. ef , ait S. Hieronymus epift. 34. ad Julianum , ( Quia elegit tempus frigidiffimum , & quod ut prafentibus quis €? futuris fruatur boniss Ü carni moleftius effet, ut carnis prudentiam ut bic ventveu, €7 ibimentem expleat , ut deli- fic taxaret, fecundum B'"ernardum fferm. 3. in tiis tranfeat ad delitias, ut n utroque faculo u Nativit. primus fit ; ut incelo 29 terva appareat glorío- þ[/ Qu. VI. Curmedia no&e nafci voluit? Refp. Jus. Quiacapaciores erant hujus myfterii ; fü- k perbinon credidiflent, fed de Infante hoc di- Utex tenebris lux magis fplendefceret, fic- fc queimpleretur, quod lfaias c. 9. przedixerat xiffent, quod Áchis Rex de Davide: Z2dzfis ti bovisuem infanum 9. Quare adduxiffis eum ad dicens: Pepslas , qui amibulabat 22 tenebris, & vidit lucem smagnam, babitantihus in vegione me? 1.Reg.2. Velcum Michole: Quam glo- p . 4H0Y1i5 , lu.x' orta efd zllzs, illa v1dehcet , de riofus efthic Rex? a;Reg.6. Paftores rem; a qua ipfe Chriftus dixit; Ego./um /ux muudi. utaudierunt ab Aogelis,ita crediderunt. Pul- Et S. Joannes cap. r. -Erat lux vera , que chre S. Auguftinus ferm. 59, de verbis Domi- N C illuminat ouüem . bominem veuieutem in bunc ni aitz F'ezz tu pauper , nibil bales , uil uoffi $ ] 5 quuudum. f[equeve me: tam lavgo fouti vas inaue admoven- Qu. VII. Curin B ethlehem nafci yölüit? duim efl. Accedit, quod divites & delicati vix f Refp. Obtrescaufas. 1. Utdeimonítraret, fe adigi potuiffent, ut venireut: Aliienim fua- . ! eífe de domo & familia David, Luc. 2.. 2. Ut viter dormientes, furgererenuiffent aliis coe- ,* pet banc pauperem fuam nativitatem mére- lum.nubilum, velintempefta nox : 1 fplicuif- | J retur nobisfublimem in coelo. Congruithuic fet: alii longiore apparatu opus habuiffent. j rei fitus civitatis, qui erat via in Jerufalem : 4. Quod paftorum fimplex relatio majorem audientibus fidem.faceret: g/ebem Dominus ( Sic per humilitatem afcenditur ad coel. ftem D [ erofolymam, 1 deft, pacis vifionem. 3. Pene Jfomplicem veguiftoit,inquit S. Ambrofius Luc. ( in Botblebem uafcitur Córiffus , inquit 5.Gre- 2. que pbalevave audita, €7. fucare nefcivet; gorius hom. 8.in Evangelia ; /p/e ejd enim , qui fimplicitas enim quavitur , ton ambitio defi- deratur. ait: Egofu mpanis vite & c.(Bethlehem enim Alexander M. Homerum optabat doimum paj iis fignificat) Item quia electorum revivifcere , ut fuarum laudum dignum ha- mentes fatietate interna refecturus erat , le- beret praeconem ;. fed non ita Chriftus, ,qui cundum Gregorium ibid. nuilius praeconis fuco indiget , fimplicitate delectatur. Qu. VIIL.. Curin prze'epio reclinari voluit? ? .Sicut Draconites gemma non 2 Refp. Ob quatuor caufas. 1. Adliteram, quia admittit artem aut polituram: fic & Chrifti poón erat ei locus in diverforio: Omnia etiim Evangelium. diverforia a ditioribus jam occupata erant, Qu. X. Cur, nato Chr iüo, omnes Sodomitae itaque feceffit Deiparain ftabulum vel fpelun- extin&ifunt, utS. Hieronymus refert? Refp. Id merito accidiffe ; cum enim Sodomia na- ïg icam ; & quia non habebat cunas, feclinavit filiumin przefepio , ut velibi cemmodius cu- turam humanam depravet, & beftialem red- baret. 2. Ut fignificaret, fe effe verum Pa- dat, extingui debuitab eo, qui naturam ratio- TA ftorem, imo etiam cibum pecoribus fuis fu- nalem fibicopulaturus, &reparaturus vene- Yat Ut enim Deus olim noluit inire foedus f turüm. 3. Utindicaret, regnum fuum non confiftere in faftu, palatiis, opibus & pom- cum hominibus , & fpiritam eis fuum relin- pa, fedin mundi contemptu , nec ignomi- quere, quod naturam libidine vitiaffent, nifi nize Chrifto fore hanc paupertatem, fed glo- tollerentur rei, & purgaretur natura per dilu- rie; imo hoc eífe ejusfymbolum. 4. Ut fta- vium, Gen. 6. &c. ita nec Chriftus naturam g humanam affumere voluit, niti deletis iis, qui l tun,in quem deciderat homo, comparatus jumentis, oftenderet: necnon gentium, quae tam turpiter cam foedaffent. /f»couippe vitzo violatur ipfafocietas, aitS. Auguitinus lib. 3. beítiarum inftar degebant, converfionem. Qu.IX. Cur prse czeteris paftores ad prae- conteff. c. 8. guc cum Deo nobis cffà debet , cum fepe vocati funt? Refp. Pariter ob quatuor eadem natura ,. cujus dlle auclor eff ,- libidinis caufas. 1. Ut pateret, qualis futura effetmeffis perverfitate polluztur, ia Qu. XI. Cur eodem Chrifto nato fons/olei apud [udzeosin Evangelio admittendo: cujus primitize effent pauperes & fimplices. Nam intaberna meritoria repente exortus, in Ty- d 09 LL d 5 Em - A de potentibus dicitur: Vumquid ex princtpi- beri vicinum fluxit? R. Ut fignificetur,praefen- hus aligquis credidit in ewn? . ]oan. Ex genti- tem effe Chriftum, qui fons eft mifericordiae L BA bus contra primo vorantur Reges, quia plu- peroleum fignificatze; unde Cant. 1. diciturz Qieum effufum sosen tuum. Oleum quidem rimi potent^s ex iiscredituri erant. 2. Utdam- naret mundi faftum & fuperbiam, dum humi- Chriftinomen eft, quia, ut oleum curandisin- P dl - Miüblon 1 primis Titulus XXI — Catechefis. f(« 289 primis vulneribus falutare; ita Jefus peccato- 'dl ingredimur ia Ecclefiam ,^ ficut H&bræï in« u rum falus. Hic enim eft Samaritanus ille Luc. greili erant per circumcifionem; & profite- 10. fauciati vulneribus oleum infundens. Hic mur fidem publice ,. quemadmodum Hebroei FI l. ll« eft, qui adulteram abfoluturus de nionte oli- fuam Religionem profitebantur per circum- 68 veti , id eft , mifericordiae defcendit in tem- cifionem; . quibus in hoc longe feliciores fu- plum, Joan.8. Effufum vero, quia largiter, ()lt mus, quod medium multo fuavius prseícri- & quafi nullius effet pretii , omnibus com- pferit nobis Chriftus, quam olim Deus He- municatur. t Qu. XiI. Quid fignificant tres Miffze in Fe- brzeis.- Quis enim non malit baptizari, quam circumcidi ? zl fto Nativitatis legi folitae? Refp. Id fieri tum Qu. l. Quare circ'umcidi Chri&uä etiam tl propter fanctitatem , &folemnitatem fefíti, ob n, voluit? Refp. Obfex caufas. - r. Ut oftende- llj quod die Weyhnacht vocatur, id eft, nox fpe- cialiter Deo cónfecrata , ideoque fpeciali quo- ret, fein veritate carnem affumfiffe proptet l. que cum devotione celebranda: tum ad figni- Manichzeum, Valentinum, & Apollinarem, t quidixerunt, Chriftum tantum habuiffe cor- ficandam triplicem Nativitatem Chrifli , ezer- pus phantafticum , aut coelefte vel divinurn. I)« 2am,per quam à Patrezeterno genitus eft: tezz- fl« 2. Ut fuo exemplo legem circumcifionis a fe poralem, qua per matreminterris eft genitus: olim latam approbaret, & contra obtrecta- (l & /piritualent, qua in mentibus hominum na- nf Ícitur. Tumad indicandam triplicem adora- tores Gentiles, qui propterea Hebrzeos con- 7 temptui & ludibrio habebant, Apellas, Ver- tionem & cultum, quo Chriftus natus eft, no- 0 &equidem ab Angelis, manea paftoribus, & pas, Recutitosappellabant, defenderet. 3. 1, INe legem, quam spfe dedevat , folvere videve- paulo pofta Magis; unde & convenientia his zur, inquit Bernardus tra&. de paff. Dom. l- adorationibus Évangelia leguntur. Il« Qu. XIII. Quare hoc Feftum folemnius eft C.2. 4. Ut cum fuis popularibus, utpote circumcifus cum circumcifis tanto liberius li celebrandum ? Refp. Id egregie a S. Bernardo J S. 3. in Nativit. Dom.indicari his verbis: O4- agere, eosque ad fe pertrahere poffet; ipfi- x que excufationem non haberent , fi Chriftum Jécro vas , dile/iffimi , coufiderate diligentius, nou fufciperent. 5. Ut hoc grave legis ju- ]d« quaatusm fecerit Deus pro veflva exbortatioue (B« €c falute, ue infrutiuofus smveniatur 12 vobis gum in fefufcipiendo, eos, quifub legeerant, redimeret. 6. Ut fignaculum fervitutis, & j Jevmo ta1m vivus €7 efficax,fermo fidelis E7 om- remedium peccati originalis infe fufciperet , nt, ui acceptione diguus, fevtmao non tam oris, quam operis. .Putatis fratves parum mibi molefftum qui venerat a fervitute peccati nos liberare , & fimilitudinem peccatoris accipere. 1 e[fe , £ boc ipfum verbum , quod nunc loquor ad lb | vos, vacuum C7 /fae aligua utilitate deperire in Qu. III. Curo&avo die circamcidi voluit? Refp. Ob tres caufas. 1. Ut legi, qua hoc s cordibus veffris noffeém Et quis fum ego , aut. [ji* uis eff bic fermmo ieus fl bunc tantillum vocis mandarat, Gen 17. ( propterea quod infans t / t abores inutilem effa doleret bomo pufillus , imo ante octavum diem nimis tener, & debilis W & nibil: quam juffius iudignabitur Dominus eft) feaccommodaret , adeoque nobis obe- Majejlatis, fi tamtam ejus operam uoffra aut dientiam erga legem divinam commendaret. jul 2. lropologice, ut nobisamorem faum, & ite duritia, aut uegligentia contingat evacuavz ? n "dueriat boc in fevoulis fais, quz pro eovum fa- defiderium patiendi pro nobis oftenderet, qui octavo ftatim die fanguinem fundere coepit. li lute induere dignatus of :fowfmm Jervi , &c.. zde, inquit S. Bernardus , quautum ad faü- [e $. lII Jezpzendos dolores feftinavit , quam paratus C? promptus fanguzuem effundeve , circumci- ! p' Q'æjïiun'c'uh de (?'z'rcumcz'/z'on& Cbrzfz'. us pro nobis die Natzvitatis fum othavo.. Utj- 1à (yusritur l. Cur Circumcifio a Deo in vg- aam nos faltem E? ao o&lavo nonnibil pro " Dorino pateremur! 3. Anagogice, uf per « weteri Teftamento inftituta & preecepta eft? Refp. Ob fequentes caufas. 1. Ut effet circumfionem o&lavo die faGam , & fful uo- Ia fignum memorativum pactti a Deocum Abra- minis impoffegouem intimarvet i, qui digmi US i 1- haminiti, Genef. 17. ut videlicet Judzei eo fi- Saatlorum . confovtio ceufeztur , quod eovum gnaculo monerentur, fe jam tranfiiffe in foe- otnina feribeutur ia celis: €7 etevaa benti- il dusillud, quo fe Deoobílrinxerant, uteffent tudiuis, que poft vite bujus feptimanam con- rul eiin pecülium feu populus Deo, ejusque cul- Jequitur ,' baredes fient & confortes, quicun- n tuidicatus & confecratus. Scimuscerte, Do- que vite ippocentia €? celibatus fan&imonia n Jefe Domino confecraffóut ;. in n | minos fuis mancipiis ftigma in fronte impri- quit S.. Cypria- mere, uteorum fervitio mancipatos fe intel- nus l. de Card. Chrifii oper. y figant. Scimus etiam , Daemonem , quafi i .Qu. IV. Cur Jefu Nomen in circumcifione Dei Simiam, ftigma imprimere fagis fuis, accepit Chriftus? .Refp. Quia /a/vaturur erat 15 quo notentur tranfiiffein jus & dominium d- populum fuum ,. uti dixerat Angelus. . Jefua monis; cuitamen álioquin jurefubjeétze non enim Hebr. Salvatorem & Salutem fignificat; ll funt. Multo zequius Deus notare potuit fer- falutis enim noftrae negotium in tribus omni- y- vos fuos, quibus jure dominatur, fignaculo no confiftit, in Redemptione, Juftificatione, 4 fervitutis. 2. Uteffet fignum deftru&ivum & Glorificatione. Chriftus nobis hzaec omnia purgativum peccatioriginalis, quod per ge- preeftitit; in r. figuratus per Jefum fummum f; nerationem transfundebatur in pofteros, 3. Pontificem; in2.per Jefum Do&torem; in 3. Ut effet figura Baptismi, per quem fimiliter per Jofuam feu Jefum Ducem. Quamobrem im 0 ; ls jure ! 290 Bibliothece Manuqlis Coucionatorie I (u jï vocatuseftJefus, ideft, Salvator, quo- IV * /lO mtalis erat, & vero ipfe folus, fi ad Quefliuncule de Epzp /22 ;:, feu tviutm Regi)ü jeg : 9. fentum non ad fonum vocis attendimus ; ne- |ut mo enim b3ec omnia, adeoque veram falu- uzeriturT. Quales füerunt hi Magi? Refp. lé ]uxta fententiam probabiliorem , non ]j tem przeter ipfum attulit. Qu. V. Cur Nomen hoc poft circumcifio- fuiffe maleficos, fed viros fapientes, Aftrolo- Lid nem fortitus eft ? Refp. Quia placuit ei non gize & Philofophice vacantes, moreque Philo- fi al fophico viventes. Tales enim fuiffe Magos fat priustam gloriofo nomineinfigniri, quam id promeruiffet , fanguinem fuum pro nobis apud Chaldaeos & Perías teftatur Hierony- i fundendo. Quam ob caufam merito caput mus Dan. 2. Accedit, quod non videbatur 10 conveniens, ut malefici & praeftigiatores, dze- aperimus, & genua fubmittimus , cum no- men hoc audimus; fiquidem id nomen, a- monum tmancipia , ad praefepe Chrifti primi lod deoque falus & redemptio noftra magno ei adducerentur, fed tales potius, qui juxta (101 Non facimus hoc Chrifti audito no- naturze praefcripta viverent. ftetit. qu mine; quia nomen hoc dignitatis eft, Re- - Qu. Il. AnvereReges fuerinr ? Refp. Affir- rj gibus & Sacerdotibus commune. mative; itaenim femper Chriftianus populus Qu. VI. Cur hoc nomen fpecialiter invo- eos pinxit, ita etiam communiter Patres. Col- In ali tandum & honorandumeft? Refp. Quia tefte ligiturex regiis eorum muneribus, & thefau- Apoftolo e Normen fuper omue nomeu ad Phi- rorum apertura, quaxe non eft vulgarium ho- minum. Item quiainillis regionibus Magi in hu lipp. 2. adeoque venerabilius ipfo nomine fummo honore erant, & nulli fere Reges nifi bu Tetragrammato, Jehova. Primo, quia eft proprium Verbi Incarnati nomen , fignifi- Magierant. Accedit congruentia ex D.Thom. rüi cans totam Incarnationis & Redemptionis 3. p. . 36. a. 3. Quia enim Chriftus venerat ) cconomiam , feu Deum, qua Salvator & omnes gentes falvas facere, decebat , ut natus Redemptor eft (hoc autem beneficium Re- non vocaret folum adfe paftores, viles, rudes, Ti( Judzeos, propeconftitutos; fed etiam Magos, demptionis majus eft, quia nihil nafci profuit, nifi redimi profuiffet, ut Ecclefia canit ) No- qui effent Reges, fapientes, longe pofitos , ut & qen autem Jehova fignificat Deum , qua ita appareret, neminema Chrifto excludi. Dominus & Creatoreft. Ad hzec Redempto- Qu. IIIl. Cur ab Oriente vocatihi Magiad ris noien includit nomen Creatoris, none Chriftum ? Refp. Quia ibi genus humanum la- contra. Hincinfert Abulenfisin c. 2o. Exodi, pfum eft, & ejectum e Paradifó. Undebene ju- ü bentur Magi per aliam viam reverti: 4egzo majus effe peccatum accipere nomen Jefu in V vanum , quam nomen Dei, & confirmat ex quippe noffra , inquit Gregorius hom. 1o. in ! ufu Ecclefiz, quze audito nomine Jefu fle&it Evangel Parad:fus ef? , ad quam Sfefu cognito t vediveper viam qua venimus,probibemur. Z ve- genua, &inclinat caput: Non autem audito gione etenim noftra fupevbiendo , inobediendo, Tà Dei nomine. Secundo, quia non ab homine T velcreatura aliqua, fedaSS. Trinitate Chri- vilibilia fequendo, cibum vetitum guflando, di- al fto eftimpofitum , & ab Archangelo in ter- fceffimus ; [ed ad eam nece[fe eff, ut flendo, obe- diendo, vifibilia coutemuendo, atque appetitum ras delatum. Tertio, quia eft nomen , per r quod omnes falvi fieri debemus ; fiquidem fa- cavtis refrenando vedeazzas. Sic Gregor. Se- lo lutem & Salvatorem nobisannuntiat. Quar- cundo, quia inde dies nafcitur : Chriftusau- I. Ad tem verüm attulitmundo diem. UndeZacha- mï to, quia eft Nomen efficaciffimum. IX corporis zegritudines curandas. A&or. 3. /z rize 6. dicitur : Ecce Orzens nomenejus. Et Luc. ü Noimine Sefa Chrifli furge. 3. Xd pellendos 1. Fafitavit uos Oviens ex alto. Y Qu. IV. Quomodo appellati fun thi Magi? ecorporibus dzemones, Marc. ult. /z INoruz- zue meo damonia ejicient. Exemplum habe- Refp. Cum Venerabili Beda in Collectaneis. f tur AGor. 16. verf. 18. ita ut etiam .perfidi Dicitur primus Melcbior fenex €? cauus , bar- l a prolzxa €» capillis. durum obtulit Repi Do- al aliqui ad id hoc nomine uterentur, eventu quandoque felici, ut Luc. 9. v. 49. quando- mpino. Secundus momine Cafpar , S'uvenis im- j berbis ,' vubicuudus: . Tbure quaff Deo obla- b que infelici, ut AGor. 19. v. 13.. 3. Ad eo- tione digna Deum bonorabat. Tertzus fufcus, rundem daemonum tentationes & infidias pellendas ; quod experti S. Antonius , Hi- integve barbatus, Baltbafar nomiue , per myr- larion, Edmundus, Abramius, aliique. De- rbam filium bominis moviturum profeffus eff. Sicille, Fernarius vero hictres orbis partes, nique ad miracula patranda, omniaque fan- &ificanda. Ac licet effe&us przedi&ti quan- feu univerfitatem humani generis, quod per Á doque etiam per alia Dei nomina obtinean- tres filios Noe propagatum eft , figdificat ad Chriftum adducendam ; vel etiam fidem j C tur, non tamen toties ac tam certo ; licet L &ecin Nominis Jefü invocatione tanta effi- Trinitatis. pu - - cacie certitudo fit, quanta eft in Sacra- Qu. V. Curperftellam indicem funt voca- p [ ti? Refp. 1. Quia Aftrologierant, ideofami- mentis ,. quia non extat hujus rei promilfio Cum vel fan&io aliqua. Quinto , quia ufu rece- liari fibi & amabili figno vocati funt. ptum fuit apud omnes Chriftianos, ut hoc bovem ad te allicis, foeenum, non carnem ei porrigis; cum canem vocas , carnem, nomen füumme honorarent, capitis adapertio- non foenum oftentas. ne, poplitum flexione, vel aliohonorisindicio, Condefcendens, ita- "P — (( ^ ame- 7 )7* L. ut cum eleganter pingitur radiis folaribus cin- que Dominus Magorum faluti, per id vo- cabat eos, quod maxime dele&tabat. Secun- — I &um; item dum nemo fxbi hoc nomen aufus 9& tribuere. | do paftores Judæ? vocati funt per Ange ]um, - quia : l]ïtulus AXX Cateclefis. 291 n quiaJudzei acceperumt Jegem it difpofttione u- fundiffimam humilitatem eos, qui intellectu gelovum, Actor. 7. & ad Galat. 5.. & habebant legemícriptam: Gentiles vero h: abebant tan- funt humiles, fed non voluntate; fatentur e- 2 nim fe peccatores defe&ibus obnoxios,&omni Qon tum naturalem, & per creaturas folum vifibi- fupplicio dignos,fed nolunttales ab aliis habe- les pvi/bilia Dei cognofcere poterant,adRom. lo 1. idcirco vocati funt per ftellam, & coeleftein- ri,imoboni potiusreputari: bonafua cupiunt lh diciuin. preedicari, mala nefciri. Non fic Chriftus & Coeli autem maxime enarrant glo- Maria, qui etiam voluntate humiles fuerunt, ?0 riamDei. llii per creaturam rationalem,velut ; quia etiam ab aliis vilipendiamaverunt. Ete- tüt rationales: Hi per elementum tantum, quod nim Chriftus in monte Thabor feoríum often- ratione uti nefc » dit gloriam fuam coram tribus tantum difci- le 10.in Evang. irent,ut vult S.Gregorius hom. ? ln pulis: paffionis vero ignominium pertulit in Xl Qu.VI. Unde agnoverunt, hanc ftellam effe monte Calvariae coram ingenti multitudine. IndicemChritti nati?Refp.Ex peculiari revela- Idem gloriofam nativitatem fuam paucis tan- T. tione & internolumine. Quomodo enim abs- tum paftoribus voluit annuntiari, minifterio que hoc ad iterfeacciugere, Chriftum inveni- Angeloram: Hodie vero ut fervus voluit in lus templo publice offerri. Similiter Maria non o- ol re, & proDeo agnofcere ac venerari potuiffent? dl* Imo quomodo ibi Regem alium inquirere, ubi reíe praedicabat fimilem aliis matribus, fed re aliquis jam regnaret, aufi fuiffent? ipfa fetalem przeferebat, ut nemo de ea aliter 10- opinari poffet, cum tamen longe divería mater l] Qu. VII. Quomodo intra tredecini dies ex ii Arabia felici, quze centrum octoginta milliari- eífet ab aliis matribus. Alii jure fe humiliant, quia habent in fe caufam humilitatis, fordes jl bus diítat a Bethlehem, pervenire huc potue- at runt? Refp. Quia Dromedarios habebant,tefte peccatorum, & defe&us, vel notam fervitutis, alteriusve debiti. Nihil horum in Chrifto, ni- LUS lfaia c. 6o. qui, ut S. Hieronymus fcribit, uno hilinMaria: Neque enim fervus Chriftus,ne- die tantum conficiunt itineris, noitri tribus. - y quantqm ?QUi que immunda erat Maria: nihilominus quafi 05, tales in templo fe fiftunt, cum tamen ille Do- ut Qu. VIII. Quareaur um, thus, & hïyrrhäm minus, hzec Virgo effet. 3. Ut docerent nos ei obtulerunt? Refp. Quia crediderunt eífe gratitudinem erga Deum divinaque beneficia. ad Deum, & uttali attulerunt thus, quod Deo fo- Altera enim ratio, cur priinogenita Deus fibi l- letincendi. Crediderunt effe hominem, & ut offerri praeciperet, erat, quod Hebrzeorum tali obtulerunt myrrham, qua corpora mor- E tuorum condiuntur hominum. Totum hoc primogenita fervarit, quando in /Egypto An- 7) gelus Domini oinnia /Egyptiorum primoge- A verbis illis exprefferunt: Uf ff, quinatus eff nita percuífit, Exod. 12. quam rationem fub- i Rex ? Fenuimusadovaveeum, Dum dicuntna- didit Moyfes Exod. 3. Ita propter hoc benefi- ( tum, 2gnofcunt hominem: dum volunt ado- cium Judzeis olim aDeo impenfum, in gratia- ln, rare agnofcunt Deum. Regem denique ex- rum actionem fiftit Deipara Filinm, nec non preffe vocant. Unde S.Gregorius hom. 1o. - & Filiusfeipfum coramDeo Patre. Ubi doce- l ait: Eu quemadoraut,etdam suyfizcis muneri- mur gratias agere Deo etiam pro beneficiis, " £us pradicant, auvo Repemy, tbure Deumy myr- quae majoribus noftris impendit; veluti pro vba mortalem. SecundoS. Bernardusin Soli- e confervata majorum noftrorum fide, pro pri- u- loq. ait. forte aurum ob Chrifti paupertatem: mis fancis Epifcopis patrize noftrze datis, pro myrrhze unguentum, ob infantilis corporis te- d neritudinem: thurisodoramentum, ob fordi- optimis & Catholicis Principibus, pro con- " ftantia Martyrum, fundationibus Monafterio- dam ftabuli manfionem obtuliffe. rum, & Dicecefium &c. 4. Ut ne fcandali occa- fionem alicui preeberent. Dum enim lateret |? Qu.IX. Quomodo nos myftice hzec mune- $, ra offerre poffumus? Refp. Deo offerimus au- adhuc homines Chrifti Divinitas, & Deiparaze rum, thus & myrrham, quando offerimus ei Virginitas, poterant fcandalizari, fi vidiífent, (4 animam per orationem, corpus per jejunium eos praeceptum Domini non obfervare; fingu- j feu afilictiones corporales,& mortificationem, laritas enim, & nolle fubjici praeceptis, valde fcandalizat: Unde timendum in populo mur- (þ bona externa per elæmofyhgm. j mur erat, fi Virgo fe purificationi, & filium ob- Bv lationi non przefentaffet. Maluit itaque hono- '- refibi debito carere Chriftus & Maria, quam ? Quafliuncule pro fzflo Purificationis. offendiculi occafionem prazebere. y uzriturl. Cur Chriftus in templo praefen- - Qu.IL. Curnon Agnum, fedpar Turturum, ?i Q tari, & B. Virgo purificari voluit, cum aut duos pullos Coluambarum obtulit Deipa- d tamen neuter ea lege teneretur ? Refp. Ob ra? Refp. 1. Expaupertate, quia cum paupere quatuorcaufas. 1. Ut docerent fummum obe- filio pauper vivere voluit,ideo etiam paupe- dientize gradum obfervare; Nam primus gra- rum hoftiam dare. 2.0b myfterium,quia Chri- 1- dus elt obfervantium praecepta, ficut debent. ftus ipfemet erat agnus verus, quem praefigu- 1- Secundus obfervantium accuratius & cumu- rabatille typicus ; debetautem umbra cedere latius, quam debent. . Tertius obfervantium veritati. Fuitigitur in hacoblatione Chriftus ea, quae omnino non debent. Summam igi- Agnus matutinus, futurus poftea vef, pertinus, ) tur Filii obedientiam & Mater imitata eft. Vec in cruce fcilicetimmolandus, ut ficimpleret fi- l- pirum,2it D. Ambrofius de purificatione, /£ guram jugis facrificii Exod.29,ut docetS.Ber- Mater o^fevoet lepem, quam ejus Pilius non ve- nard.ferm.2. & 4. de Purificatione. 3. Quza ta- nerat fofveve,fed adimpleve. 2.Ut docerent pro- lem boffiati, Ànquit Eucherius Lugdun. hom. L5 o2 infra ) 292 Bibliothece IManualis Concionatorig teo€ infra O&avam Nativitatis. Offerre deluitFir- per quam intelle&tus nofter illuminatur. 2.Tn t go Moriay per quam caffitas 67 buruilitas figu- gratiarum actionem pro fidei veree lumine 3. Ad confufio« qoi vatuy, que intev omues vaulieves &v caffior Cg? tam gratiofe communicato. ld il2 feimpey bumilior extitits ? beue quideim non fin- nem Hareticorum, ut. oftendamus, nos non Z[M gula.fed paria obtulit,qua uon corpore tantum, erubefcere Chriftum confiteri coram homíni- J I$ féd corpore C? animua cafla €P bumalis evat. bus, utipfe quoque nos confiteatur coram ( a Qu.IIf. Curfeftum hoc vocatur der Licht- Patre, quiinccelis eft. 4. Utimpleamus Chri- u meístag? Refp. Quia hoc die cerei multi be- fti monitum» Luc. 12. hortantis : Szzut lumbi 107 üedicuntur, & accenduntur in honorem & veliviprecintli, 7 lucerua ovdentes inmauibus j (At0 memoriam Chrifti, de quo S. Simeon dicebat: ve/irzs. Qu. VI. Cur Cerei in Miffa accenduntur? bem ANunc dimittisfervum tuum, Domine.quia ocu- li mei viderunz falutave tuum, Lusien ad reve- Refp. obtres caufas. 1. Ad fidem noftram de- lal lationem Geutium. 1 Yen monítrandam, qpia credimus, Miffam effe ve- Qu.IV. Quidergo fignificant cerel hoc die re facrificium incruentum, per quod idem ben at benedici foliti? Refp. Ipfum Chriftum ; nam Chriftus, qui pro nobis crucifixus eít, Patri aptiffima eft Chrifti cum cereo comparatio. zeterno incruento modo offertur.. 2. Ad lzeti- i fuif Nam inprimis zeternam Chrifti, qua Dei Fi- tiam noftram, &gratitudinem, quam defacri- ü lius eft, generationem modo aliquo reprzefen- ficio hocin noftrum commoduminftituto con- I tat; Etenim D.Bafiliusl.2. contra Eunomium cipimus, demonfirandam; ad hunc enim fi- ait: Oportet diviuam de Deo geserationem in- nem ignes püblicos accendi, quotidiana ex- ; ( 1elligere impa[fibilem ; iudivifibilem, fine tem- perientia teftatur. 3. Ad amorem noftrum, pore inflav velplendentis a. [uce vadii. Itaque quo velut igne hoc holocauítum & facrifi- Hs e utiradius a luce, feu lumen a corpore lumino- cium offerimus, demonftrandum; ad tale e- fo producitur in aérefeu Diaphano fine omni nim holocauftum ignis, quo tota hoftia confu- qu fivelucis,five aéris corruptione ItaFilius Dei, mebatur, neceífarius erat. a qui ad Hebr.1. Sg/eudor glorie C figura fub- Qu. VII. Cur ad Bapüfmum cereus adhi- tat fiautio Dei vocatur, gignitur a Patre absque betur ? Refp. Ad fignificandum, quod per Ls ulla corruptionis labe. Deinde uti fplendor Baptifmum fidei lumen accipiant baptizan- q lucis eft cozevus Soli, v.g. & fiSol ab veterno di, & jam non filii tenebrarum, fed filii lucis fuiffet, ab aeterno illuminaffet: Ita etiam Fi- eífeéti fint.. l] lius Patri cozeternus eft. Deniqueuti non mi- Qu. VIII. Curagonizantibus cereusin ma- ar nuiturlux, quando producit lumen in medio; nusdatur? Refp. Ut profiteantur, fein Catho- gfa & cum cereusa cereo accenditur, nihilhic de- lica fide vitam finire velle, atque adeo cum €Q perdit, fed manet tantus, quantus erat prius, prudentibus Virginibus lampadem fuam oleo 1 T quam alteri communicaretur:. Pariter & Fi- charitatis, & fidei lumine inftruttam habere, fa lius, quiin Symbolo Nicaeno lumen delumine ut ad cceleftes nuptias cum agno cele f z þrandas appellatur, ita fuam totam a Patre recipit na- intromitti queant. turam, ut interim nihilei demat. Cujusreial- Qu. IX. Cur in mortuorum exequiis tam je; terum fimileaffert S. Bafilius loco fupra citato copiofa lumina adhibentur ? Refp. Ut oftenda- . àY deartis communicatione: /Varma fota,inquit, tur, eos vera fide illuminatos mortem oppe- bu ex docentibus in difcipulos immiffas cum wibil tiiffe,nosqueex animo illis optare,ut quemad- t defi^ docentibus: perfetlio adfft 115 qui didice- modum Ecclefia canit in Miffa pro defuntüs, ( vunt. 2. Cereustemporalem etiam ChriftiNa- lucis zeternse beatitudine perfrui queant. tivitatem repraefentat; nam uti in cereo tria Qu. X. Cur exortis coeli tempefttatibus ce- äl funt;quae candelam uram conftituunt, lumen, reus accenditur? Refp. Ut per preces, quas cera, ftapa feu linum, ita & in Cbrifto tres di- Ecclefia in beneditctione cereorum adhibet, K verfze (ubftantize unam conftituunt Chrifti per- Diaboli & affeclarum illius furor, & nocendi fi founam, divinitas, caro, anima. L,umen feu i- cupiditas arceatur;. hincin benedictione ea- l gnis divinitatem notatjuxta id Deut. 4. Deus rundem precamur, ut quibuscunque locis ac- zuus ignis coufumuens eff. Quia ut elementum cenfz, five pofitze fuerint, difcedant Princi- i f ignis fuperat oronia elementa claritate, fubti- pes tenebrarum, & contremiícant, & fugiant pavidi cum omnibus mini(tris fuis ab habita- lt litate, levitate, aCtivitate, HQJ feu altitudine: / Sic Deus omnia creata. Cera Chrifti carnem tionibus iliis, nec preefumant illos amplius denotat; ut enim cera ab apibusex purifbmo inquietare, aut moleftare fervie ü ntes Deo Of / 'fucco, quem ex oderiferis haufere floribus,fine mnipotenti. ulla earum contaminatione aut noxa confici- N OT | í tur: Ita caro Chrifti opera Spiritus S. ex pu- riffimo Deipare fanguine fine illiuslabe coa- Quefliuncule . de Quadrageftma. äï gulata eft. Linum denique cera te&tum animae, peritur I. Cur cineresin principio Qua- Chriftitypus eft. Linumillud cumflammam Q l dragefimze capitibus infpergantur ? concepit, eatotum ignitur, nonita cera: Sic & Refp. Triplicem ob caufam. I. Ut ficut anima Chrifti ex prima fui cum divinitate u- Á olim Ninivitee in cinere poenitentiam ege- t nione, beata & beatitudinis dotibus ornata ruut, & nos poenitentize tempus a cineribus fuit: non tamen, corpus Chrifti, nifi poft Re- inchoemus. Hinc Ecclefia in Miffa Feriae Ci- f lj furrectionem. s nerum orat: Omnipotens fempiterne Deus, Qu.V. Cur cerei in Proceffion ibus. portan; qui Ninivitis in cinere & cilicio poenitenti- corn- tqr ? Refp. 1. Ad grote&an'dgm fidem noitram, bus, indu]gentiæ tue remedia praeftitifti : cede 1 T?TyV. 9 ho 7 )In — Tituus XXI. Catec 295 NI 9« tede propitius,utfic eoSimitemur habitu,qua- cujusdam pertinet p&rtïorïïs ; jejunium v ärö; tenus venize profequamur obtentum, per Do- quod univerfa Ecclefia fufci ln minum. 2. Utoriginis noftrae memores humi- pit, neminem à ge- li. nerali purificationefejungi t; & tunc fit poten- liemur, & per hanc humilitatem tum a vitiis tiffimus Dei populus, quando in unitatem fan- 'am abíterreamur, tum etiam Deum facilius place- & obedientize omnium fideliu hri. m corda conve- 71 mus; hinc Sacerdos capiti cineres imponens niunt,& in caftris militiaáChri ftianze fimilis ex dicit: Memezto bomo, quza pulvis es,€7 in pulve- omni parte eft praeparatio, T vem vevertevis. Et Ecclefiain Miffa: Deus,qui & eadem ubique munitio. Infpecie vero enu merat breviter Ec- non mortem, fed »cenitentiam defideras pec- clefia, dum in Praefatione j Pal er. 4. Cinerum ca- ur? catorum, fragilitatem conditionis humanze nit: Qi 4 ;de- benuiguniffime refpice; & hos cineres,quos cau- uedragefimali jejunio witia com;- przmis, mentem elevas » Virtutem . largivis C* Và- fa proferendze humilitatis,atque promerendze præmia. lem venie capitibus noftris imponi decernimus, atri benedicere pro tua pietate dignate; Qu.IV. Quze potiffimum devotiones exercen4 ut qui nos dze funt temporeQuadra gefimae? R. Tres prze- æt;- cinerem effe, & ob pravitatis noftr ze meritum cipuse. r. Corporis cafti ( in pulverem reverfuros cogn ofcimus;peccato- gatio; hincjejunium praecipitur abEcclefia, & flagellatio a piis fide- fl« rum omnium veniam, & preemia poenitenti- libus peragitur, cruces portantur,aliaque fimi- l bus repromiffa mifericorditer confequi merea- lia opera fufci oXa mur, per Chriftum Dominum noftrum, Amen. piuntur. 2. Orationi plus & ac- curatius vacand um ; hinclongiores preces ab m 3. Utperbenedi&ionem cinerum varia benefi- Ecclefia in Brev lario preefcribuntur, Pfalmus ifi- cia & grativz propter Ecclefize preces obti- Quinquagefimus cantatur,alizeque fimiles de- . neantur,quae quidem beneficia in genereindi- votiones peraguntur. . 3. Paífio Chrift fepius Y cat eadem Ecclefia, quando orat, ut, quicun- que hos cineres fuper fe afperferint; pro re- ruminanda; hinc enim imagines- paffionem Chrifti reprzefentantes ante Altaria,velinme- l demptione peccatorum fuorum, corporis fani- diotempli fufpenduntur,& hzecaut (imilia ver- tatem & animaetutelam percipiant ; in fpecie Det veroilla enarrat in fequenti oratione: Deus, ba adduntur: O vos omnes, qui tranfitis per ax;- viam videte, fi eft dolor, fi cut dolor meus. 15 qui humiliatione fle&eris, & fatisfa&ione pla- Qu. V. Cur Áltariai caris : aurem tuze pietatis inclina precibus nisteguntur? Refi n Quadragefima cortí^ noftris, & capitibus fervorum tuorum, horum p. Itidemob tres caufas. £. d Utindicetur, hoc teim pus triftitize & condolen- (* cinerum afperfione attacis, effunde propitius , tiae ob paffionem Ch gratiam tuze benedi&tionis: ut eos & fpiritu rifti, nec non poenitentize m agendse effe ; hinc etiam nu ptize publicze hoc le) compunétionis repleas & quze jufte poftulave- tempore prohibentur. 2. Ut fignificetur, nos rint, efficaciter tribuas, & conceffa perpetua Dei & San&orum facie ( ftabilitate inta&tos manere decernas m non vifuros, nifi poe- n ,perChri- [ nitentiam agamus. 3. Ut, ficut ante di&um, ftum Dominum noftrum, Amen. paffio Chrifti, quae communiter in talibus cor- Qu.1I. Aquoinftitutum eft Quadragefima- j tinis depica eít, vehe , mentius cordi & memo- lejejunium ? Refp.Inprimis ab Apoftolis,dein ria imprimatur. a variis Conciliis, & SS.Patribus, & ferventi- ,Qu.VI. Curtem é- bus Chriftianis, qui hanc inftitutionemaütho- poreQuadragefimzeVefpe- rdeante meridiem canuntur? R.Ouia olim hoc * ritate, encomiis, & exemplis receperunt, & tempore antiqui Chriftiani $, confirmarunt. mum cenabant; nunc aute m poft Vefperas pri- quia ob fervoris, " . Qu.IIL Ob quas caufas inftitutum eft hoc je- imminutionem difpenfatum eft, ut coena illa junium ; Refp. Obtres praecipue. r. AdChrifti fub meridiem accipi queat, 2$ Jejunantis aliqualem imitationem. ?. Adpec- Vefperze quoque d anteillam canuntur. Etide oficutin Domini« catorum veniam facilius a Deoimpetrandam, ca die ob memoriam feftivze Refurre&ionis (üi ficut Ninivitz triduo jejunantes eam obtinue- jejunium fufpenditur, ! runt ; fed & futura peccata facilius devitanda, ita Vefperze quoque a ^ prandio more folito c antantur. uti S. Bernardus S. 38. indicavit dicens: Zo. .Qu. VII. Cur Dominica Lzetare Rofatum H agum €? fafutave jejummum, quo redimuntur a- t appellatur Dominica ?. Refp. Quia Pontifex tevua fupplicia, dum vemittuntur peccata ; uon preeter benedictionem folennem, qua populo Jofum autem ablutio eft peccatorum, fed etiam benedicere folet, & quafi gr $ extivpatio vitiorum: nonfolum obtitetveniam, atulari mediam partem Quadra gefimoe feliciter tranfattam,e- f[ed imeretur gratiams non folum delet peccata tiam Rofam au ream be nedicit, eamque Prin- freterita, que commiftmus, fed etzam repellit cipi cuidam de Ecclefia futura, que cotimittere poteramus : Etbrevius bene merito tranfmit- tit in fignum ! S. Chryfoft.hom. 1.dejejunio: 7ejunma, quia Ífie preeftita. gratitudinis, oþ beneficia Eccle- Í peccaftz : jejuna,ut wonpecces. 3. Ad variasuti- Qu.VIII. Curin DominicaPalm araüm palmae litates & gratias,quasjejunium affert,obtinen- benedicuntur? R. Ob tres caufa $. 1. Ob me- das; quas quidem ingenere indicavit S. Leo moriam Chrifti ferm.2. de jejunio dicens: Divinarum reveren- Jerofolymam ingredientis, & It cum palmis ex cepti. 2. Utfruges, qusecirca el tia fanCtionum inter quzelibet fpontanese ob- hoctempus progermin areincipiunt,ob facram fervantixve ftudia habet femper privilegium benedictionem ipfis a b Ecclefi $ füum, ut facratiusfit, quod publica lege cele- a impertitam l- abundantius floreant, & crefca nt. 5.Utindice- » bratur, quam quod privatainftitutione deper- tur Fidelibus, neminem po ditur; exercitatio enim obedientive,quam fibi - ffe Jerofolymam [ cceleftem ingredi, nifi, qui mültiplicem de vi- l- qgigque proprio arbitrjo indicit, ad utilitatem fuis victoriam obtinuerit. tiis &Paüïonibusa o 3 $. VII. 294 Bibliot(;ecg AManualis Concionatorie hn Qu.VI. Cur Feria IV. tredecim candelee , n $. VIL temporematutino accenduntur, & omnes fuc- (*Qgæ/liüncula de. Paffone Chrifli 1 ceffive extinguuntur przeter unam, quae fub fi- fel Z £e?ere. 1 nem retro Altareportatur? Refp. Id ideo fie- 28 riturI. Cur Chriftus voluit Jer bfoly- am ri, ut fignificetur, omnes Apoftolos Chriftam del Qi mispati? Refp. Ob plurescautas. Pri- tempore paffionis dereliquiffe, excepta B.Vir- d ma eft, quia ibi tantam immolabantur hoftize, gine, quze conftans perfeveravit. hi quae era nt figurze Paffionis Domini: praefer- $. VIIL ] tim Agnus Pafchalis, qui non nifi Jerofolymis immolabatur, & comedebatur. i1bidem etiam Quaffiuncule de Paffoue Chriffi , in pecie de! ovatioue Chvifii iu (uis Abraham in Monte Moria paraverat immo- d de 4gom'zz ce iif lare Filium ;* in quo Chrifti immolatio per- borto. fint fpicue repraefentatur. Secunda, quia paffio weritur 1. Cur Chriftus ante egreffum in byr Chrifti in bonum totius Mundi decreta erat, Q montenm Oliveti Hymnum dixit? Refp. fed ergo decebat, ut in medio orbis perageretur, Ob tres caufas. 1. Ut demonftraret alacrita- fnii erofolyma autem in medio orbis tunc habi- tem fuam & promptitudinem patiendi, adeo- tati fita erat, confinis Afize, Aíricae, Europse. quefegaudere, quod hora paffionis advenerit, tha ben Ut ergo toti mundo facilius innotefceret quam magno defiderio defideraffe fe dixerat. Ü i preecipu um fidei myfterium, paffio, inquam, Haec enim hora illa erat; quam ut videret, ex- Chrifti, congruentillime facta eft Jerofoly- u ultavit Abraham, quam totus Mundus exfpe- 4nQ mis, undeinprimis Afize, deinde per mare me- &abat. 2. Ut doceret,homini jufto potius gau- diterraneum Africse, & Europse cito infinua- dendum, quam lugendum effe, cum morti ap- vt ripoterat. Tertia, quia voluitin paffione uti propinquat. .Quemadmodum enim cygnus dz fümmos dolores, ita fümmam quoque fufti- morti cum cantu obviare dicitur, fic etiam ho- nere ignominiam, qui fane ex eo mirum in mo candidus & bonze conícientize facit; uti [et inodum. aucta eft, quod in loco celeberrimo S.Francifcus, qui fub illo verfu Pfalmi 141. crucifixus eft. Transfigurationi fuze elegit Me expeaut jufli, domec vetribuas mibi: o- Yà Dominus montis receffum, nemini confpi- biit. Et S. Nicolaus in illis verbis Pfalmi 3o. M cuum ; crucifixioni vero fuze locum patentilfi- In «nanus £uas commendo [Diritum meum. . Et S. Ludovicus Rex Gallize in illis verbis: /z- i mum. Itanos przeclara noftra tegete, humilia ) ( noftra pandere decet. troibo in dotumum tuam, adorabo ad tetüplum Qu.ÍL. Cur tempore Pafchali pati voluit ? Jauctum tuum. Ut in eorum officiis legitur. Mels 1. Quia eo tempore 3. Ut doceret poít meníam gratiam agere: j tiid Refp. Ob duas caufas. am Agnus pafchnalis immolabatur, qui Chrifti ne videlicet fimus inftar porcorum , qui nun- quam attollunt oculos ad arborem,unde glan- Don immolandi typus erat. 2. Quia eo tempore des eis decidunt. Bruta non poffunt agere lii plurimi ex omni Ju daeorum terra contlue- bant Jerofolym ar. Voluit autem Dominus gratias, nec debent, quia non fibi, fed homi- Yobj Ititudine pati, quia uti com- ni nutriuntur: At homo, quia fibi vivit, ma- Cont coram tanta mu ) 3 fe gnunis erat pallionis fru H H &us, ita ignominiam xime obligatur. * fuam voluit effe max i mam, fuamque cruciti- .Qu.II. Cur tres Difcipülos fecum affum- Que; pfit? Refp. Ut effent teftes eorum, quze actu- xionem plurimis confpicuam. Nihil enim in tenebris, laco licfic .. tus & palfurus erat. pyt Qu. Ill Cur pati voluit Chriftus ? vel fine arbitris facere folebatDominus: quin Dat Ad majorem Patris fui zeterni gloriam, ad m omnia fua. opera dirigebat, uti potius dicebat: Qua dícovobis zm tenebris, di- 72.'g(7 quem fine citein lumine,€7 quod in auve auditis, predica- COf ipfe Joh.c. 3.infinuavit,dicens: Egosozguero te fuper teGa, 2.Ut ficetiam Difcipulos fuosin t2 giortain (id efthono rem ) zeaiu. 3. Ob glo- ta illud Luc. 22. JVozne -campum educeret, non quidem ad pugnan- ofte xiam propriam , jux dum cum ipfo, fed ad pugnam ejus fpectan- Vit, oport uit pati Cb viftum, C? ità intvare in glo- dam, & pugnandi rationem perdifcendam, i- 12 7177 fuam? : 3. Ob falutem generis humani,ut Qulo pfosque animandos tanquam & ipfos aliquan- hiT indicavit Angelus Jofepho Matth. c. 1. Et vo- do in arenam defcenfuros ; //cut aquila nimi- cabis V 0 ( guat men ejus 9ESUM; ipfe enim falfvum rum provocaus ad volandum. pullos fuos, & Ier, faciet populum a peccatis eovutn. fuper . eos volitans €r'e. lo .Qu. IV. Cur campanarum fonitus in Fe- Qu. III. Cur torrentem Cedron tranfivit 2 EU tia Quinta usque ad Sabbatum fufpenditur? Refp. 1. Quia via ad montem Oliveti illuc Refp. Per hoc indicari Apoftolorum fugien- .ducebat. 2. Ut Exemplo fuo nos doceret, ï.en tium filentium, fimuique incitantur fideles a zil « prius tranfeundum effe Cedron crucis & tri- paífionemChriftiin filentio meditandam;cam- ^bulationum, fi ad montem Oliveti, id eft, ad d panarum vero in vicem crepitacula ingratum gloriam pervenire & in die Refurre&ionis fonum edentia a dhibentur, ad tumultum Ju- p capita noftra exaltare, feu lzeti & hilares com- Il0y deeorum Chriftum capientium & crucifigen 1 parare, velimus. lta enim femel ftatutum tium fignificandum. eít; quoniam per smultas tvibulationes oportet füfe tem Qu.V. Curin eadem Feria V. Alfaria denu- nos intrare i2 vegnum . Dei. A&.14.. Ad quod animat nos exemplum Chrifti, ficut exem- dug dantur? Refp.Significari per eam denudatio- * nem, quod Chriftus fzepius tempore paffionis plum Joannis Ducis Machabsorum, quan- Qu fuerit denudatus, maxime vero in flagellatio- do ad torrentem tranfeundum videns tre- a1U1t, tm ne, & cguciflxione; p,idare,p,opulurp, ipfe prmus transfvet Ani« Wn: lmïy flïtulus XXI. C:zzte(;he'/z';.ä | 295 o " Animavit enim milites, ut & ipfi poft eum tranfirent. 1. Machab. 16. meditationem. AMelius ejf enim iread domum n Ju&tus , quam ad domum convivii , ait Ecclefia- lls Qu. IV. Curin montem Oliveti—---afcendit? lesc.3.9. Ad confolationem iufirmorum m Refp. 1. Utexeoloco inchoans paffionem fu- membrorum,inquitS. Bern. in ferm. de paffio- Vi am, primam & primariam ejus caufam nobis ne Dom. ze forte defperet aliquis , ffcavo infir- demonftraret, Deifcilicet mifericordiam, quze per oleum dofignatur. Hicegim eft Samarita- ma invinuret,ubi ad palffonem promptus eff fDi- vitus. Item neanimis concidamus, fi nonfum- nusille, qui raifericordia motus fuper huma- mum, quem deberemus, dolorem eliciamus (tje num genus graviffime vulneratum , defcendit peccatorum, confifi in dolore Chrifti, qui no- de Majeftate fua, & oleum infudit vulneribus bis perSacramentumapplicatur; quodque in fuis. 2. Utfciremus, morti vicinos, etiamfi pa- confeffione attritus fiat contritus. nitentize & Euchariftize Sacramentis muniti LR Qu. VIII. Curoravit: Zatermi! feu AAiba é h fint, bonamqueconfcientiam habeant, itaut Fater ! fipuffbile &, v hymuum canere queant;nihilominus afcende- /? (ommnia autem tibi poffibi- il lia funt) tranfzat atte calix ifle : verumtamen (s re debere ad montem Oliveti , hoceft, ad Dei non mea voluntasfed tua fíat ? Relp. 1.Ut often- mifericordiam potius, quam ad juftitiam : tum tfit quiaomnia opera noftra valorem ex fe non ha- deret hominibus,fe verum effe hominem, quafi Tà unum ex nobis,& vere mortem metuere, ac fe- 120 bent, fed ex Dei mifericordia, & gratia, per cundum appetitum fenfitivum optare , ut eam Chrifti patfionem nobisimpertita, & per Sa- [je effugeret; quiatamen id decreto Dei, & cum Dl cramenta appiicata, tum quia incerti fumus , falute noftra fieri non poterat, petere fe abfolu- an opera noftrausque quaque perfecta fint. te & definitive, ut Patris voluntas fiat &c. at- 4p- Qu. V. Curin hortum montis Oliveti intra- Qus que ut hinc intelligeremus, quanti ipfi fteteri- |ho vit? Refp. Quia locus illeerat notiffimus u- mus, & quam caro pretio ab ipfo redempti fi- deis, & eoquod Chriftus frequenter ibi orá- ] BA ü re confueverit. mus. 2. Utmoneret, noneffe malum fentire, I4l. .quzefunt hominis, &affectus humanos pati,, .. Qu. VI. Cur in hortum WaH'umþüt tres fibi triftari, pavere, tzedere &c. modo eos modere- magis familiares Difcipulos? R. Ob tres cau- j as. i. Quia czeterisfortiores in fide & Chrifti mur, &rationi, atqueinprimis Dei voluntati k accommodemus,ipfum etiam rogemus, uti af- dilectioneerant, minusque obnoxii fcandalo, fe&us noftros dirigat &c.. Sic enim Chriftus ht utpotequi Chrifti Majeftatem & gloriam fpe- )utt Dominus füamfregit voluntatem, feu potius cuiati fuerantin monte Thabor: quafi eis di- velleitatem,&appetitum fenfitivum patrisque Qf ceret Chriftus: Vos de mea divinitate, & glo- otionem a- qe ria dubitarenon poteftis; ipfi enim vidiftis e- voluntati fübdidit , utvelutzeger p []ud maram, aqua natura humana abhorrebat , fü- am in monte, &audiviftis vocem patris mei: meret,quia coeleftis Medicus fic preeceperat,& "s non igitur miremini, licet nunc alia forma, Fele falus corporis ejus, quod eft Ecclefia, poftula- morore nimirum & afflictione circumdatus bat. Ethancob caufam vocat hic paffionem offt« vobis appaream; voloenim, ut toti mundo Da- conteftemini, non tantum, quis ego ex me fim, fuam, calicem , quod inftar amarze potionis ef- fet, tametfi valide falutaris. 3. Utdoceretre- fed qualis etiam propter ipfum fa&us fim. Ita- fignationemin divinam voluntatem , cumait: um« que magis perfectos ad majus certamen ducit. t INon ficut ego volo , fed ffcut £u , cum enim ne- ]acobus & loannes jam antea gloriabantur, fe fciamus, quid nobis expediat, opus eft, utDeo bris, polle bibere ejus calicem. Petrus vero dice- qun bat: E£zatnft oborzuevitaue snori tecum , non te refignemus noftras neceffitates, & dicamus : Faat voluntas tua. Velcum Davide: /n 11a- j, dt' zegabo. 3. Utelfent focii laborum, quierant & uibus tuis fortes mez., izm- confolationis. Magnam illis gratize praeroga- 0$ n Qu. IX.. Quomodo triftari þ'otuit Chriftus, tivam concefferat, dum his folis gloriam fuam cum tamen gaudium beatificum poffideret , t oftendit: fed eam hic tribulatione compenfa- omnem triftitiam excludens? Refp. Ex com- ia vit, dum eosdem mvoettitia fua afflixit , & peri- muni Patrum fententia, gaudium illud ab eo J l* culo comprehenfionis acmortis objecit. Ita tempore ita fufpenfum & prohibitum fuüiffe, Qart nimirum folet Deus illos, quos ma ori extulit fl ut in füperioretantum animze parte (/ quaad gratia, viciflim majori cruceonerare ac depri- Deumutfinem attendit ) operaretur, ad infe- mere. 3. Utfciremus Deigratiam & favorem riorem vero ( qu:e circa media & temporalia elfe cum ipfo triftari & pati: & Deo gratias verfatur ) non fluxiffe. Tunc enim velutnubes 1V1t9 agere debere, qui ab eo occafionem accepit, aliqua obdua erat inter utramque partem, ut jl renue laborandi, & pro i enim funt femen glorize. pfo patiendi : Hæc neutraalteram impediret, . neutra alteri quid- efet; quam communicaret: Ad eum fere modum, t ** Qu. VII. Curcoepit contriftari , &inoefcus quo coelo obdu&o nubibus, inferius turbo, im- j effe? R. 1. Utfeverum oftenderet hominem, ber, fulgura , fulmina , tonitrua fiunt maximo joriis paffibilem, & eisdem nobiscum affe&ibus ob- noftro terfore: fupranubem vero coelum fere- cort noxium; neque enim fpeciem incarnationis niffimum eft, quze tamen ferenitas tunc nihil füfcepit, fedveritatem. Debuitergo & dolo- u nobis folatii vel gaudii affert.Unde fi quis ltl rem fufcipere, ut vincerettriftitiam, non ex- caput fupra nubem illam erigere poffet , fupra 10 cluderet. Nequeenim habent fortitudinis lau- dem, qui ftuporem magis vulnerum tulerint, experiretur calorem , infra vero frigus &c. g Alia id ipfum fimilitadine declaremus ; An qanm quam dolorem. 2. Ut difceremus , noxias fal- nonaliquando evenit, ut zeger quis collo in- tem delitias nobis interdicere, & praeterea, [o tumefcat, ita utnihil prorfus refe&ionis ad fto- (]U"o iuandoque ultroneam affumere triftitiam per machurm. deferre poffit ? Talis igitur cibum u noviffirorum & facratiüïmæ patfionis Chrifti €ulna 296 Bibliothecæ Manuafis Concz*anatþriæ qua eum voluptateinosingerit, maflicat & terit: & IX gall fed quia deglutire nequit, ob faucium occlu- - — Quafliuucula de fiagellatione Chrifii. j fionem, ftomachus interim & reliqua mem- ii bra vehementiffime affliguntur, quia cibum Cyusritur L. Cur Chriftus in faa flagellatio- n 117 attraherecupiunt, nec poffunt: Interim lin- nenudari voluit?. Refp. 1. Ut foedamil- f z gua & palatus guítu afficiuntur: fed quia il- lam nuditatem ,, quam humano generi pecca- 1C L jum cibum ftomacho communicare nequeunt, tum Adae adduxit, puniret in fe ipfo. indeacerbiffimus dolor, & mors denique mi- enim per peccatumnudatus eft homo Dei gra- )d jail ferrima. Itares habuitin Chrifto: Unde fit, tia, & remanfit foedus atque abomiriabilis. 2. ut gaudium beatitudinis, quod in fuperiore Utdoceret nos veteremhominem, qualis per qlll peccatum fa&us eft, exuere &induere novum, fle u animse parte continebatur , dolorem potius ád & anxietatem Chriíto in inferiori ejus parte qualis n paradifo, ante peccatum fuit. Adam & excitarit, quod inferior nihil gaudii à fupe- veftitus a Deo fuit in fignum admiffi peccati, & infymbolum poenitentize. Hinc quadragin- VO tiori parte reciperet. 7 ; [f Qu.X. Quom Oüo Ang elus c,on?oi-tävit eum? tailiimilites, ac Martyres apud S. Bafilium Refp. Id contigifie vel confolando eum verbis, ? a Przefe&to nudati, & ingelidum ftagnum con- gt Ca afpe&u externo, fanguinis abífterflone , laudi- je&i, ut ibi frigore necarentur, hac voce fe tili bus &c. vel proponendoilli ingentem fru&tum, animabant: JVon amiQusm exuimus, fed bo- miuem vetevemy coucupi[centie deceptioue cov- u quiex paffione ejus proventurus erat, Dei glo- qu riam, ipfius Chrifti exaltationem, animarum vuptum. — Gratias agimus tibi Domine , quod Cof falutem & gaudium, &c. juxtalf. 59. Szpofue- cum iffo ami&u fimul €? peccatum exuere [z- cet , quoniam ob fevpentem eum iuduimus , ob il rit pro peccato azimam [uam , videbst. [emen ii Jongavum, Veloftendendo Patris voluntatem Chriffum vero exuzius. 'Tum fingulis fingu- effe, ut calicem ebiberet; hinc ea intelle&a lz de ccelo allatze per Angelos funt coronze. du dà dixit: Surgite, eamus : obviaæ Ícilicet tur- Qu. II. Cur ad columnam ligari voluit? fat bis eum capturis. Qu. Xl. Qualis fuitagon Chri&i ? Räfp. I. Refp. 1. Utabfolveremur nos a vinculis pec- catorum, quibus ligati eramus , velut victima faiffe fecundum aliquos duellum quoddam vo- ad macellum zeternze damnationis. Quemad- Juntarium ad majorem dolorem affumptum , inter carnem & fpiritum, feu appetitum fen- modum enim Samfon ligari fe paffus eft, & fortia brachia fua in funes ultro inferuitin gra» fitivum & rationem, quafiinter duos milites tiam populi füi, ut eorum paci & quieti 4 Duce permiffum. Caro pati refugiebat: i Spiritus patiendum effecontendebat: & quia confüleret, & malum, quod impendebat eis u a Philiftzeis , averteret: Ita etiam Chriftusin (f uniti erant, & alter alterum in fuam trahere gratiam omnium noftrum, ut averteret'ano'- partem nitebatur, indé haec agonia. Velutfi ( duoin eodem carcere & eadem catena colli- bis malum illud zeternum , vinciri fe permifit. n 2. Ut nos fibi viciffim alligaret per fidem, a- gatiitacollu&entur, ut alter velitfugere, al- morem, patientiam, obedientiam, de hoc p ter vero manere, cum a fe mutuo nequeant fe- Ü arari. Fugere conabatur a morte Chrifti ca- enim prophetavit Jacob, cum Judae benedi- fül x cens ait : Lzgazs ad vineam pullusm fuum , €7? ad ro, naturali inclinatione: fed retinebateam vitem affuam fuas : lavabit i2 vino ffolam fu- fpiritus, eiprzevalebat, & mortem fübeundam tul rfuafit, tametfi trepidanti & hor- am, €g in fanguiue wve pallium fuum. Gen.49.. di denique pe Pullus eft populus gentilis adEcclefiam ope- yenti. 2. Fuiffe duellum inter metum mortis, & imminentium cruciatuum, ex una parte: ra Apoftolorum addu&us; afinus Judaicus al- f ligatus Chrifto ( preedicanti fibi in propria & Zelumglorize Dei, & falutis hominum, ex perfona) lavit igitur Chriftus ligatus corpus pl altera. 3. Fuiffeduelluminter viam & mor- ho tem, preutcanitEcclefia: AMors & vita duel- füuum infanguine, utnos alligatos fibi ablue- P reteodem. Quis nonlibenter alligari velit ad Io conflixere mirando. Soletenim in moribun- hatic vitem & columnam , Chriftum ? quis lt dis adverti ejusmodi lucta, cum mors appro- fi einonobediat? quis nonlibenterferatomnia pinquans abripere nititur hominem e viven- tormenta ob amorem ejus ,. qui tanta pro no- Hi tiumnumero. Tunc enim natura horret, refi- bispertulit? Ergo quisquis es, 2zjéce pedem füt, füdat prze anguftia; quamvis viribus & feafibus jam defecta, & peneexanimis. Chri- tuusm in coup edes ?llius , €?^ n tqrqu"ill;'fts collum tuur. Ec,öl.- 6. M C ftusintegris fenfibus ac viribus lu&atus elt ( cum morte clariffime confpedta. ' Qu.III. Curflagellarivoluit? Refp. 1 l "^ Qu. XII. Qus caufz fuerunt hujus extra- nos a peccatis inpofterum abf(terreret. ]n- t ordinarii füdoris, & agonize * Refp. Sequentes primis enim fi Deus ita feviit in Filium in- caufas fuiffe. 1. Repraefentàátio fecuturorum nocentem, quomodo non fzevietinfervum im- 94 poenitentem ? 2. Ut puniret peccata, quibus tormentorum. 2. Apprehenfio peccatorum omnium abhominibus commifforum & com- adhuc flagellamus eum tota die, quia zomrem mittendorum, quorum enormitatem , multi- meum blafpbematur tota die, inquit; Fla- ä gellatur autem plafphemiis, ut ait S. Augu- tudinem, damnum ex offenfione Divinze Ma- jeft»tis ponderabat. 3. Confideratio exigui Ítinus tra&. 10. in Joan. 3. Ut illarum nobis fru&us Paífionis fuze in multis hominibus fe- virtutum, quas difficile addifcimus, vivum : cuturi. 4. Confideratio dolorum & martyrio- aliquod exemplum proponeret in filio fuo. rum, quos electi paffuri erant amore fui, at- Difficile addifcimus contemptum & con'u- | X fionem pati. Eccetibi Dei Filium, nudatum que adee & ipfein corde patiebatur. €oram ï - itulus XXI. — Catechofis. 297 COIat;I fcurris & ludibriis expofitum, utfcires faciendum pro peccatis,que plurima in facie« nullam ignominiam effe ignominiam , fed ho- busadfcititio decore ornandis perpetrantur, " Ls norem potius,cum pro Deo accipitur. Difficile uti & pro illis peccatis, quze turpiloquio & fa- U addiícimus hominibus obedire, malis praefer- crilego ore committiíolent, quae magis Chri- t tim & dyfcolis. Eccetibi Filium Dei, qui ligari ftum dehoneítabant, quam fi omnia totius Sic fefe, & ad verbera aptari paffus eft, pro libitu, mundi fputa in faciem ejus fuiffent conjecta. ! gra. & libidine viliffimorum fervorum. Difficile $, ? addiícimus patientiam in doloribus, filentium "$XL; Sper ininjuriis. Eccetibi Magiftrum hujus artificii, Que/ftiuncule de Crucis bajulatione. üm, qui inter immanià verbera tam zequo animo u vritur I Cur Chriftum ante bajulatio« dam Q' ftetit,quafiignoraret,quid circa fe ageretur, uti - Dnem crucis iterum propriis veftibus in- Cati diciturPf.34.Cozgregata/untfuper tne flagella, dueruntmilites? Refp. 1. Ut magis agnofce- h lls €r ignoravi. .Nullaibivox, nullus gemitus,fed retur in vefte propria,quamaliena. Studebant velut ovis coram tondentibus fe obmutuit. lum enim famam ejus modis omnibus confpurca- COfv Imo aufim dicere,hilarem potius & alacrem fe re, &nomenexofum reddere. . Erat autem fa- efe ibiexhibuiffe Chriftum. Non enim fruftra dicit cies Domini adeo deformata fputis ,. alapis, ]l Cantic. 5.. Meffuiiuyrrbam meam, cuim aroma- fanguine, utin aliena vefte vix agnofci poffet. QUf« tibusueis: loquens de paffione fua. Ut enim 2. Utimplereturid, quod fcriptum eft de ejus agricolze, cum metunt, lzetiores effe folent, jtud tunica inconfutili : Super veffem meam mife- ) quam aliistemporibus, licet multofudore & vunt fortem. Deniqueutdoceret,unumquem- o corporis incurvatione laborent tota die, juxta que in fuis virtutum veftibus ad mortem effe Bl« id lfa.9. /ztabuntur coram te ficu? qui letaatur iturum, non in alienis ; tametfi forte in hoc Injo, znmeff?.. Yta Chriftus, licet ad verbera ad mo-. munditheatroalias geftarit. /Vzbi! iutulimus dumincudis incurvatus effet,& fanguinem fu-. znmuadam , uibil efferemus.. Sola opera vere, uit? daret, letus tamen interim fuit, quia mete-: noftra.funt, & hzec fola nos fequentur. . Det battuncaromata fuoram Elä&omm. Qu. Ii. Cur crucem fuam portare Chriftug imd voluit? Refp. Obtrescaufas. r. Quialignum nad. ? crucis adeo probrofum & maledi&um erat, ut T Qyæ/!z'yïficulg? de Coronatioue Cbrzf/z'i.v nemo honeftus id vellet tangere, ideo crucifi- uzritur L. Cuar Chriftus coronatus eft ?. T ". Refp. 1. Ipfum occafionem coronationi gendis ipfis geftandum erat. 2. Quia bonus. fed Dominus noluitquempiam fatigari aut véxari' p dediífe , dum dixit, fe Regeim eflfe; fed regnum propter fe, juxtaid If.63. Torcular calcavi fo-- 5In fuum non effe de hoc mündo ; hoc enim ludi- Jus,C? degentibus uon eff viv mecum. Quod ve- 10* crum regnumeffe exiftimantes. milites, lüdi-. ro poftea translata eftcruxin Simonem, mi- li crum quoque Regem crearunt-- 2. Cum poti(- litum libidinefa&um eft. Chriftus id non pe- fima peccatà in capite, ubi quinque fenfus. T tüt: olenscrucem fibi ipft fevebat, uequeenim. hoc prscipue refident, committastur, voluiffe nece[fitate compulfus acceffit ad 1novtem. S. À« edf Chrifitum " fi thanafius. 3. Quia dece£at , utait S. Athana- fuftinere, adíatis'aciendum pro illis. pecialia quoque tormenta in cap,ij;«.ef'ä ^i] fius , z&torem tzriumpbantem de Diabolo , nodt: ) - Qu.II. Cur purpurea chlamyde fuit indu-. alteri concedere, fed fibi fuutu tropbeum geffa-. tus? Refp. 1. Ut magis confirmarent, eum lu- re. Veluut Euthymius : fevejat cvucem tan-.: 4j 79 pe dicrum effe Regem, dum ludicra purpura,quze quam fevenuus niles lancea(n ; qua deje&zlrg.f-' jal alioqui Regize dignitatis eftindicium , eum in- evat adver[arzum. . duerunt. 2.. Utfatisfaceret pro peccatis , quae. - Qu. III. Cur duolatr ones cum C/hriü:o e.d/u; " pus multipliciter per fuperbiam veftium committi &ifunt? Refp. 1. Utlatronum confortio Chri- folent; utenim tales fibi per veftes fuperbas. ftus magis infamaretur, quafi focius vel fimilis Wi authoritatem & honorem conciliare cupiunt : eorum;quod re&e expre(lit Lucas,cum eos vo-. ad Ita Chriftus ex oppofito per iftam veftem irri- cat, alios duos nequam, mentem & intentio-. EUH fionem & contemptum pati voluit, ut contra-. nem Judzeorum exprimens, qui ut Chriftum. nià ria contrariis curarentur. * s nequam facerent, adjunxerunt illi alios duos. [10* lu . Qu. IlI. Cur fceptrum arundine üm ei obïa: nequam. - Videhic quam vere fcripferit [faias. tum eft? Refp. r. ldad complendam ludicram: C.53. Étcuminiquisveputatus eff. 2, Propter. ! ! Coronationem factum , tum ut oftenderent, myfterium fignificationis, ait B.Bonaventura Chriítum vilidiffimum hominem effe , qui per- inc. 33. Luc. Va per duos latroues fecuudum Ut inde ut arundo maris, & omnibus bonis defti- allegoriam zntelliguntur duo populi, àutev quos [« tutus effet. 2. Idipfum etiam ad peccata, quze & pro. quibus paffus eft Cbviffus ; uttus [cilicet ]U* perReges hujus mundi fceptra male gerentes J'udeovum, Cv alter gentium; qui veGe latro- m- committuntur, pati voluiffe Chriftum; cum nes.dicuutur,quia utrique Deoper [Apevbiamin Ju$ enim potentes potenter tormenta fint paffuri , "ddam voluerunt. pravipere. diguitatem pro- przam. Sedpoputus S'udaicus tauquata latro ff- a lt- gravia quoque pecpata ab iis commiffa fuiffe neceffe eft. . uzfley adbuc blaspheumat : Geutilis autemcoufi- d . Qu. IV. Cur fputis confpui voluit Chriftus ? tezuy , €7 ovat. J Refp. 1. Adfummamignominiam, quze ei ob- : Qu. IV. CurSimon Cyrenzeusin cruce por- venire poterat, tolerandam ; quze enim major tanda adjutor Chrifto datuseít? Refp. 1. Quia !f ignominia excogitari poterat, quam quod fa- milites metuebant, ne Chriítusin via defice- !& lu- cies, in quam defiderant Angeli profpicere, ret, utpotefra&us viribus, adeoquecrucem m fputis turpiffime fit dehoneftata. 2, Ad fatis- J effugeret; aut fi moram traherent, revoca- in P xel;ut | R P. Loln, Bibl. Man. Tom. 1. * P od p 98 Bib(iotlzecæ Manualis Concionaiorie 4 retur forte fententia aPilato.2 .UtDominus in- bünt fzecem furoris Domini , pte non exinanitur. & fiex eofum dicaret fe zoz fuatn, fedbominum mov tem obive, puit utait S. Athanaf. 5.Utfciremus, nobis etiam Qu. HII. Cur Chriftusin cruce mori debuit 2 Refp. 1. Ut poena refponderet delicto,medicina ïï?.ïf fbj poft Chriftum geftandam effe crucem ; nec fa- tis effe,quodChriftus pro nobis eam tulerit/fed morbo. Ut unde tiovs oriebatur,cauit Ecclelia, p oportere, ut eandem cum Simone faltemleve- inde vita refuvgevet;tg qui in liguo vincebat,in íitO musaterranonnihil; quovidelicet patfionem ]igao quoque vinceretur. Primus Adam perdi- (olo i per opera poenitentize nobis applice- ditnos, cumadlignum vetitum extendit ma- pati& Domin mus Ád hanc geftandam crucem Chriftus num füam. Secundus Adamredemit nos,cum ia fzepius nosinvitavit. Licet autem caro recla- adlignum execrabile extendit manus fuas.In- & met, ad hoctamen angarienda & cogenda eft. obedientiain ligno perdicit, obedientia inlig- füt i noreparavitnos; & quia homoin ligno non o- Qu.V.CurChriftus mulieres flere prohibue- t rit, dicens: /Vo/zte fieve fuper me? Refp. Ut bedivit circarem facilem, ideo nuncineodem ; 'JT easinftrueret , mortem fuam noniita elffe flen- obedire debuitcirca rem difficilem, 2. Uthoc et : dam,ficutmortem hominis vulgaris, qui mor- acerbiffimo fupplicio fatisfieret divinze jufti- , tem evitarenequeat; nec ficut extremam cala- tize, & ex hoc appareret ejus rigor, & enormi- ee tas peccati.Quia enim peccatahominum com- mitatem,qualeni Chrifto inferre Judzei fpera* De bant,& ftudebant. Mors enimm Chrifto erat vo- meruerantgehenam,cuinulla sequiparari fup- (w juntaria, deinde momentanea feu triduana fo- plicia poffunt;idcirco graviffhmum fupplicium lum,deniquetoto humano generi utiliffima, & Chrifto fuit decretum, quale eratcrux, fiveig- hon Chrifto ipfigloriofa. 2. Uteasa fusemortis de- nominiam fpe&es, five cruciatum. Ignomini- & ámejus maximam colligimus exeo, quod in n ploratione abducat in deplorationem majoris eit calamitatis multomagis deplorandze, quze Je- .eapendens omnium pateret oculis, effetque o- 4 | rofolymitanisimmineret in excidio Urbis, & mnium proborum, quod integris fenfibus con- tinuofentiebat, quamdiu vivebat. Unde mors Gl be o-.mpibu!s den'?q,ue reprobis inexcidiö'orbis-. ber turpiffima & lignum maledi&um vocatur in T& . SS.Literis, nec aliter habebatur a Gentilibus. 25 « X W Cruciatum vero ex manuum & pedum trans- g Qu&þiquülæ de Crucz']ïx;'on 3 ä'Cb,;r)yli. z fixione, quorum nervi continuo diftraheban- juzeritur L. Cuf Chriftusin montöiealvariæa turapenduli corporis gravitate: deinde quia. C s . - d crucifixus eft ? Refp. Quia jüxta multo- * diuturnus erat, & fzepeinaliquot dies poterat für rüm Patrüm opinionemAdam prirnis Parens durare. UndeS. Auguft. tra&t.36. in Joan.ait: tt ibifepultus eft; mori ergo ibidem voluit Chri- Elegit extvemum €7 peffernum genus mortis,gui ïïf ftus, u fícut in Adam omues moriuntur , ftc in otitiem fuevat ablaturus movtein : desnortepe[f- sna occidit omuem iovtegn. 3. Utliacratione IUA Chriffo omtes vivificentur , C? du illo loco, qui i lag dicituv Calvarie locus, dd eff Jocus capttis,coput rnors Chrifti omnibusinnotefceret, veluti cer- u bumani generis vefuvvettiouem iuveniat us po- ta & dubitata (propterfuturam ejus refürte- Ó &ionem ) ac profalute totius mundi fufcepta. fulo unzvevfc er vofurvecétionemóalvatovis,gui [fv abi paffus eff. vefuvrexit ; ait Origenes tra&. Unde Lactantius 14. Inftit. c. 26.ait. Ex'endzt Matth. EtS. Ambrofius iuLucam: Con- inpaffrone manus fuas;orberique dimenfus eft, ut « 45.in. & Ch ruebat , inquit, u/z ib vite neffre pyimordia jamtuncoffenderet ab ortu Solis ufgue ad occa- Ti ^ 0 carentur ubi fuerunt mortis exovdia. 2. My- fam , populumex omnibus l'inguis , &* tribubus ? cóngregatuta fub alas fuas effé venturum. EtS. N tu ftice & Prophetice fecundumCyrill.Catec. 13. r ut d uodibi caputtotius generis huma Athanaf.k.de Incarn. Parjnquit,erat,ut Domi- erat paffurus. ij Oa atus boc tmodo tovtem füffineret , tuaamusque ejus fi * üi " Qu.II. Curvi num myrrhatum, cum gufïäf; extendeventuv, ut bac quidem vetérem populum, fet;noluit biber « ? Refp.r. Nevideretur voluif- illavevo Gentiles attrabevet,E7 ambos in fe cou- hh juageret.Ideuim ;qpfé dixitiudicaus, qua snorte fe confopirefenfusfuos, quo minüs acerbita- l tem fentiretdolorum, pati voluit Chriftus in opmes vedeimpturus effot:: cumexalatus fuera, illa hora tenebrarum; nonrelevari. Vinum au- inquit,oumnes ad ime trabom. Adhzec ficuti crux temillud, tametfiex una parte amaritudinem quatuor hábét cornua in quatuor angulos di- przebebat, propterfel & myrrham: exaliata- vifajita fignificabat Chriftum a quatuor mundi men doloris fenfum poterat minuere,fi exhau- partibus tracturum ad fe homines per fuam äï ftum fuiffet. . 2. Ut fitisfuze ardoremin crucem paffionem:De qua refcripfitHabac.c.3.dicens: refervaret , übi omni dolorum genere mederi Spleudov ejus,ut lux evit. Covmua in manibus e- Q voluit omnibus noftris vitiorum morbis & fen- ü jus : ibi ab/condita eff fortitudo ejus. Corznuá fibus depravatis: Vifui, cum afpicere volüit crucis intellige cum S. Auguftino l. :8.de civit. fe afflictam Matrem,& milites ludentes pro vefte . 32. &allis. 4. Ut perfettum nobis virtatum fua: Auditui , cum audire probra , cachinnos ; exemplar exhiberet, earum przefertim ,a qui« H blasphemias : Guftui,cum fitire, & potari felle: bus caro & mundus maxime abhorrebant , UE Odoratui, cum foetoreloci vexari: Tactui, cum quales funt hze quatuor: Paupertas, humi- l L affixus cruci pendere. 3. Myftice, fecundum litas, patientia, obediehtia. Etenim noxia Hieronymum, utfignificaret, fe mortem qui- cupiditas divitiardm , honorum, voluptatum, dominationis &libertatis,tam altas in animis dem guftaturum , fedin ea non permanfurum. it Quod & nobis fua miorte meruit, ut mortem hominum radicesegerat, utnifi Deus in fe l ipfohaecomnia,quae mundus tam avide quae- tantum guftaremus, id eft , temporariam tan- tum fubiremus, non vero ebiberemus, id eft; rebat, damnaret, impoffibileforet extirpare: Quarecrucemafcendit Chriftus , quafi excel- zeternam non mbi.remus , Ubi peccatores bi- ;Y fam | Wtuius Dodsh -Catec!iej?'ä.' : Omm 299 (am Cathedram, ut in eanos doceret pauper- quod prae fe fert cujusque titulus quemadmo- Juip? tatem inprimis, quia nudus ibiftetit, necha- dum & ipfe titulumSalvatoris & Regis nequa- itna buib quod habentvolucres & vulpes,ubirecli- quam fruftra geffit.. Pleriqu eambiunt titulos, naret caput. Secundo humilitatem,quiaiuftar & volunt vocari Rab leg, bi, Domini,Gratiofi, Cle- ll rnalefactoris in medio] atronum,loco fupplieii mentiffimi, Reverendi(fimi &c. 'Sed talesan publico & infami,inligno execrando,& male- fint;noncürant. Nosomnes titulum Chriftia- erdi. Ia« dicto. Tertio patientiam, quia cumfümmis — nitatisgerimus, & (zepe Chriftiane parum vi- doloribus pependittribus horis, cum maxima — vimus: /Vormez bal YO es,quod vivas; C? mortuus ] n- patientia & filentio. Cum maledicevetur,mom — es, fcribit Joannes ad Epifcopum Sardicenfem sualedicebat, cum pateyetuv, non comminabatur, Apoc.3. U ilig. nde Salvianusl. 4. de provid. ait: OQ« &c. 1. Pet.2. Quarto obedientiam, quiaineo — Céreu/us auyeusin naribus Jiis smulier pulchra fuit obediens Patri usque ad mortem, licet ei dem €$ fatua, Prov. 11.. Et inuobisitague Chriflia- sequalis effet. Nemo ergo inpofterum horreat zuz vocabulum quaffaureum decus od ; guo fPiz- thoc /72 Uf ]U!h. paupertatem, nemo probra & contumelias, digueuwtimur, fit u£ Jues cuim ornamentoe U* nemo mortem, & quodcunque mortis genus, deazur, Sicille & S.Hieronymusad Paulinum Jf« COl« nemo íugiat obedientiam : quia fi iz:ec mala — ait: £//? Chrifiianumy prande eff, nou videri. effent, imo fi non falutaria & pretiofa effent, Qu.ViL CurChriftus tunicam inconfutilem |füp- Dei Filius non affumpfiffet. QUm portavit? Refp 1. Ob amorem Patris füi ccele- Qu.IV. CurFeria fexta mori voluit? Refp.t. | ftis ; fignificatergo hzec veftis utramqueChrifti eig- Quia ille die, fexta fcilicet mundi,creatusfuit naturam,divinam & hu TUj manam; Divinam,quia homo: ergoin eademconvenienterrecreatus ea ab seterno mir abili & infcrutabili opificio od ia elt, quamvis magno difcrimine. :; Namcreatus communicata & indu&ta eft F ilioa Patre; & lle0« eft(inelabore;redemptus vero maximolabore. quia ea in paflioneindivifa & il laefa, imo indi- "COT ^X Á 2.Quiaea die de comuniPatrumfíententia A- vifibilis & illzedibilis fuit. Hun anam, qüia e- T0IS dam & peccavit,& e Paradifo ejeGuseft; ergo — tism mirabili Spiritus Sanéti a rtificio defuper "g bene eadem die eftreparatus, &in Paradifum . contexta fuit per totum inut ero D.Virginise lDUS, | reductus, quod primo fa&tum inlatrone. Meri- puris & folis filis puriffimi fanguinis virginei? A« to igitur Chriftnani hunc diem jn honoreha- . nullahumana adhibita manu, vel futura alte- ban- bent,& abftinentiafanctificantquiaineocrea- rius adminiculi. Hanc tunicam folus induit ti & recreati, lapfi & reparati,eparadifoejecti, Filius, qua adjuvante tamen fe Patre & Spiritus ierat &in eum reducti funt: In eo morsinvecta, & .. San&o, & quafi ex utraque parte manicas te rurfum eliminata fuit: Ineo Scripturse imple- nente, QV ut docet S.Bonaventura in Medit. vitze i tze, infernus fpoliatus,& Paradifus eft apertus. Chrifti: Ita ut opus Incarnationis operata fit - QuV. CurindiefolemniPaíchatis mori vo- lo totaTrinitas,folus tamen Filius incarnatus fit, A duit? Refp.1. Quia Chriftus eratagnus immo- . & tunicam liancinduerit. 3. Obamorem fan- C0f« landus pro toto mundo, qui pereumliberan- &iffimze Matris fuze. Nam ut fcribit Euthy- IIte- duserat de fervitute Pharaonis;id eft,Diaboli, mius in c. 6. Matth. ex traditione Patrum, ea n & abAngelo percutiente. 2.Ut magis innotef- fertur tunica opus fuiffe Dei Matris. Addunt- 777 ceretejusmors, quiatuncinnumerus populus que alii,Beatiffimam Vir ginem Chriíto parvu- ) [ ex omnibus regionibus confluxerat. 3. Quia loexiftente illam texuiff ; & eocrefcentetuni- tlj Chriftus toti moriens illuxit orbi, ideo conve- cam quoque creviffe. Necid improbabile vi- uf niebat, ut luna 14. in femiplenilunio morere- detur; fiquidem & veftes Hebraeor um pere- tur. 4. In die primo Àzymorum mortuuüs eft, tS, grinantium in deferto per annos quadraginta Jfille utjam non epulemur in fermeuto malitia £2 ze- - nonfuntattritze, imo & videntur cüm crefcen- quitis, fed in azvymas /Aaceritatis €9 vevitatis, tibuscreviffe. ens (Unde enim illis veftesaliae in lily EEE utait Apoftolus 1.Cor.5. q.d. quia Pafchano- deferto?) utnotat Cornel. a Lapid.in Deut. 9. ftrum immolatus eft:Chriftus. 3. Obamorem Sponfz fuse Ecclefize. Nam & fj« r Qu.VI. CurTitulus: Jefus NazarenusRex hanc utdiximus,defignabat veftis illa, quia uti judaeorum: appenfüs efi?Refp.1. Ex mente Pi- veftis ornat hominem, ità Ecclefia Chriftum. t lati, ut caufam mortis explicaret, quzefereba- —Veftis hzec contexta e filis, id eít, Chriftianis TUX [ tur regni Judaici affectàtio.. Vel fecundum — innumerabilibus per charitatem, & fidei uni- Chryfoftomum, ut Chriftum excufaret, & Ju- . tatem fibi mutuo innexis, ita ut diffolvi, nifi dl d2eos accufaret, ac confunderet,utqui Regem — grandi peccato, m fuum crücifixerin deleri vero prorfas nequeat. t; invitus enim Chriftum . Ác ficuti veftisinterul a & Chrifti corporicon- 2 condemnavit.Unde admodum probäbüe eít,ad Jt jun&iffima femperadhzefit: 1ta & Ecclefize per ultionem deJudzeis fumendam eum fic fcripfif- amorem fem per ei intimafuit. Hoerefes uti ln fe. 2.Ex mente & difpeníatione divina, at hinc . Lui vit. therana & Calvinianain Imperio) affüturze Chriíti innocentia patefieret: (Nihilenimcri- tantum funt, qu:e ad illam tunicam non perti- am inis continet hic titulus) imo ut veracaufa | nent,ideo refecari poffünt, ac debent. u« mortis Chriíti indicaretur, qui fcilicet erat Je- . Qu.VIllI. Curin medioLatronumcrücifixus. ff , fus & Salvatormundi, pro aliorum fceleribus . et? Refp.r. Ex mente Judeeorum, utlatronum T* fatisfatturus; & quia Nazarenus,id eft, flosfeu — princeps & antefignanus haberetur; hunc lo- Xl floridus,virtutum, quas impuri & foetidi Judzei ; cum tribuit mundus füe benefa&ori & Patri ^ [ ferre & olfacerenon poterant, odore fragran- — patrise. 7 m ,Ex mente Spiritus San&ti,quia crux !j tiffimus; & quia Rex erat,ad praelium aj itenos.. Chriftiomnium Martyrum cruces füperat;ideo ;fe exiturus,& pro nobis hofti fefe obje&turus.Ita- tamquam Reginze medius ei locus debebatur. £. que docet Chriftus, id effe, & fatto praftare, Nam paffroDomisnpi emufos habet,pares uon hadet, [o UP inquit, : R P. Lohn. Dibl. Man. Tom. £, d« n — Bibliothece Mamualis Concionatorie 400 d inquit S. Ámbr. in Luc. l. 10. c.29. Nemo enim timadimplendi voluntatem Patris, & Scriptu- Ü ram, in qua illa continebatur, adeoque perfi4 Ü tantze dignitatis homo, nemo tanto amore & fortitudine, nemo pro tali caufa, nemo in tan- ciendiopus redemptionis. Hoc indicat]oaües, f cumait: Uzcon[uiza: etur Scriptura dixit : fí- ta innocentia unquam paffus eft vel patietur. P( Patiunturalii pro mundo, ut latromalus: alii 2io. Quia enim videbatChriftus omnia, quag j ro Deo, utlatrobonus: Chriftus Deus paffus paffurus erat,ab ecterno praeordinata & decre- d eít pro hominibus.3.Quia ipfi ut mediatori me- ta aDeo, eaquein Scripturis praedi&ta; ldcirco fe diuslocus debebatur; nam ibi proprie eftlapis vehementer?eítuabat implere voluntatem Pa- tf angularis, jungens duos parietes, id eft, popu- tris per omniaad unguem,ita ut nec apex prae- al lum Hebraeum & Gentilem,& faciens utraque teriretur, autjotaunum. ^Cumergo etiam fi- ( unum. 4. Quia ibi cernebatur ut Judex futuri tim, & aceti potionem fibi decretam in Scri- Vi pturis expreffam,folamque fibi fupereffe exfol- Judicii fpecimen aliquod exhibens, dum latro- (i nem pcenitentem affumit ad paradifum; alte- vendam íciret, idcirco dixit: $22705 Deifcilicet pf rum vero infultantem & impoenitentem relin- voluütatem magis quam potum. Sciebat enim quit: illum habens a dextra, hunc vero a fini- Dominus parum fibi profuturum, quem porre- 1 ftra. Unde Auguftinus TraG.3 r.in]oan.ait: I- &uri erant,potum,nihilque neceflarium:Pluri- g?i ofa cvux t£ribuzal fuit. Innedio enim Judict con- mum autem referre,ut Scriptura impleatur. 3. flituto. umus latro, qui credidit, lileratus ;. alius, Significat fitim plura patiendi, fi neceffe foret, &ita videretur coclefti Patri; cum enim potus qu qui infultavit, daumatus eff. Jam f/gnificabat, t quid facturus eff devivis C mortuis, alios pofi- homini exhaufto prolonget vitam: & acetum fiftat fanguinem, ut vult Card.Daronius. Item tl £uvus ad dextram, alios ad finzffram &c. fü Qu.IX. Quomodo in cruce derelictus fit Chri- cum Dominus przenoffet, fe hoc verbo non ' queefiturum fibi refrigerium, fed novum cru- D ftus a Patre? Refp. Quatenus Pater unionem & protectionis fuftulit, de qua Chriftus oan.6. di- ciatum acerbze potionis juxta Prophet. Pf. 68. /In fat mea potaverunt mit aceto: annon hocipfo xerat: Qui mesm;fit, mecutn eff, & non veliquit ( we folum. Et hzecfolaad brevetempus rupta infinuavit, quam libenter plura pati vellet, qui eft Chrifto patiente, dum poteftati tortorum & fciens volens petiit novi doloris materiam? 4. bu inimicorum reli&tus eft, non tantum a Patre, Significat fitim animarum & Gentium con- feda feipfo etiam, & dum ei fubtracta eftomnis verfionem. . Cupiebat enim Dominus omnes p coaíolatio, quae alioquin a fuperiori parte a- populus,poftquam eos ad fufficientiam jam re- nimze derivabatur in patrem inferiorem. demiffet, & omnia confummaffet, redemptos r Qu. X. Cur eum tali modo dereliquit Pa- etiam quo ad efficaciam: feu cupiebat eos fi- ter? Refp. Quia cum neceffariafuerit Chrifti bi unire per amorem, quo modo potus unitur Mo AU oblatio, etiam derelittoneceffaria fuit. Quare corpori & vifceribus. /z4uem fenfum dixit A- ut pater non audit filium male affe&um, qui poftolusad Philipp.t. 72//is zibief? Deus quo- t le a Chirurgis fciaditur & uritur, clamantem & 1210do cupiam omaues vos in vifceribus Sofu Chrz- j opem ejus invocantem; qui videlicet novit f/i. Hanc fitim explicavit Samaritanae, cum petiit ab ea bibere, non faneaquam corpora- gn NT hancipii medelam effeneceffariam: Sic Deus Pater non audivit Filium, fed dereliquit eum lem, fed ipfius animam. ind Qu. XIl. Quid perverba: Confummatum eff z tuf intorinentis, quemadmodum & ipfe Chriftus, ut Deus, feipfum, ut hominem dereliquit: Ut voluit Chriítus fignificare ? Refp.r. Voluiffe fi- füb fic fanitas toti ejus corpori myftico conferre- gnificare Patri, confummatum effe opus Re- e tur. 2. Quia nos dereliqueramus Deum, ab eo " demptionis, quodipfi commiffum eft, & a Pa- &f receíferamus velut oveserrantes: Ideo Deus tre fufcepit perficienduin, Floc enim eft, quod fori Pater reliquit Chriftumin cruce, & quzefivit o- anticipando dixit Dominus poft ultimam coe- fen nam, mox iturus ad paífionem, Joan. 17.ad Iu ves, quze perierant. Audi Moyfen de populo fuoloquentem Deut. 32. Dereliguit Deum fa- . Patrem : Opus cozfummavs, quod dediffi mihi, 1"6 oreinfaumi: veceffiz a Deo falutavi fuo. De- ut faciam. Atque ita adimplevit voluntatem bt buit ergo Chriftus noftram luere rebellionem Patris, & Scripturas, in quibus ea confignata für & fugam, quod libentiffime fecit, ut videlicet erat, omnes usqueadapicem. 2. Confumma- nf pot Deus Pater, ipfo derelic£toin cruce, ad nos ac- tum effe baptifma fuum, quo debuit baptizari, H lt curreret, nosque a gehenna liberaret: ficut , de qno prius dixerat: Bapti/mo babeo baptizas fit cum mater aliqua affidens zegroto filio, & inte- yi, 7 quomodocoartlor, u/que dum pevficiatur ? Que rim audiens duos alios cecidiffeinflumen,de- Graece, quomodo contineor ? q. d. baptifmo fan- en ferit z2egrum, & fuccaxrit illis, qui in aquis pe- guinis habeo baptizari, & quomodo defidero, CR rYiclitantur. Torquebatur iu le&o crucis Do- ut perficiatur? quomodo non propero, & ad àt mortem meam curro? Spes, quze differtur, minus: fed nos ad infernum abripiebamur ; e nobis igitur fuccurrit Deus, tanquam gravius afiligitanimam. 3. Confummatum effe matri- hur monium inter fe & Ecclefiam, & quafi dicere : periclitantibus, & filium dereliquit naturalem * fs in cruce patientem. Nunc fcitote Sponfam meaim factam effe Regi- Qu. XI. Quzefueritilla fitis, quam Chriftus nam, & uxorem meam. Voloitaque, ut inpo- Q N incruce pati fe dicebat? Refp.i.Sitim corpora- fterum eam honoretis, ejusque fil'os veluti f fratres & concivesveftros. 4. Confummatum lem figuificat, quia pertot horas vehementer ej. fatigatus, & fanguine exhaultus revera fitie- effeTefiamentum vetus,& adimpletum; Com- refi bat,& vehementiífime fitiebat. Solet enim ma- pletze enim funt umbrze, & figurze, facrificia. fàc gnam corporis 'atigationem, & multam fan- ceremoniws veteris legis, nova iafta fünt o« guinis effufionem naturaliter fequi fitis, quae mnia, quia umbris & figuris fuccelfit ipfa res,. NO! W maximum affert tormentum. 2. Significat fi- Unde Apoftolus ad Rom. 1o. dixit, finem legis effe. Tituls XXI. — Cateclefis. - go1 ls 5( efleChrifttum. Nunc iänöcehs Abela fratre oc- moriar. Et quod Pf.50. dicitur: Holocauffum f*S, cifus : nunc Arca Noé contra diluvium fabri- po peccato 01 poffulaff i. (q.d.noluifti admitte- Á. cata & perfecta: nunc arcus coeleftis pofitus eft in nubibus in fignumfaederis. Nuncifaac fu- refacrificia veteris Teftamenti pro expiatione d peccatorum) £ugc dixà; ecce venáo. [ capite l- d perligunum a Patreimmolatus: nunc Jofeph a éri fcriptum eff de sie, ut facerem voluutatem fratribus venditus, & cum fceleratis reputatus CQ ?Tuag»?: Deus meus volaz. 2. Ut oftenderet, fe . elt: nunc immolatus Agnus Pafchalis: nunc valedicere amicis fuis, valedicere inprimis ferpens :eneus exaltatus: nunc vacca rufa ex- læl Matri, quz in utero eum geftarit, uberibus la- m tracivitatem cremata & imolata:nuncSamfon &arit, follicite educarit , ardentiíffime femper amplexuscrucis columnas, acreas poteftates (fj- amarit, & ad extremum denique halitum for- fol- contrivit : nunc David Goliathum proítravit, tiffime comitata fit. Valedicere difcipulis, qui vulnerum fuorum lapidibus, & decollavit gla- eum prompte fecuti, follicite aufcultarint, co- Cet dio crucis. Et reliqua omnia, quae Chriftum ram aliis confeffi fint, cum eo denique in tri- t preefigurabant. s.Confuinatum effe imperium bulationibus permanferint. Valedicere No- & tyrannidem Luciferi, quam hattenus exer- l vercae fuae Synagogze, quae dederit ei pro pa- cuitin humanum genus: /Vumeravit Deus re- nemaledicta & opprobria : pro vino fel & ace- ) gnuzi tuum, C complevit illud,uti quondam et tum: procoronaípinas: pro fceptro arundi- Balthafaris Dan. 5. Coz/ummatus eff siifer, in- nem: pro purpura chlamydem coccineam : quitifaias c. 16.. Defeczt, qui couculcabat ter- m pro ofculo verbera & alapas: pro lecto deni- : va5mi:Tedquo jure? quia confumatum eft & pre- que crucem. Valedicere toti mundo, qui ei in tium redemptionis, numerata eft pecunia, & ln domo fua non concelfferit hofpitium, qui fa- d fuinatota impleta ad redimendos atyrannide Gorem fuum tam mifere traQarit, miferiug Daemonis homines requifita.. 6. Confumatum 6t exturbarit. O durum Vale! Coelum luget, Ipfo effe zedificium Arcze coeleftis, ia quod Patrese petrae difrumpuntur, velum fcinditur, monu- Limbo, aliique fan&i fecuturifufcipiantur. 7. menta aperiuntur in ultionem ingratorum: qi -Confumatum effe convivium paratum omni- folu$ non permovetur homo. 3. Utindicaret T bus intra finum Ecclefize verfantibus, id eft, o- mortem fe lubenti fübire anima adeoque non ll« mnia neceffaria ad falutem praeparata, quae fi ILleg adhiberenolint, dicetur illis: Zerdz£zozua ex neceffitate, fed voluntate mori. Ita Cyrillus 1.12. c.76. Chryfoft. hom.8 4. Auguft. tr. 119. |ft ze //vael, a se tantummodo auxilzum iuum. Theophyl. &alii. Qui fignificant homines cze- Jt0g Qu.Xlll. Curclamore magho emifit fpiri- teros prius mori, poftea inclinare caput, quia y tum ? Refp. 1. Id fa&um effe,ut teftetur dolo- neceffitate moriuntur: - Chriftum prius incli- i rem ex mortis aculeo fibi inflittum, omnium naffe caput, poftea mortuum effe, quia volun- d acerbiffimum, maxime quia per vim & violen- tatefitmortuus. S.Auguftinus l.c. ait, Chri- Md tiaminferebatur ei mors. Optimi femper foda- bris ftum depofuiffe vitàm, veluti cum quis depo- les erantanima & corpus Chriftijin nullaun- nit veltem, quam fuüoarbitrio & deponere po- um quam re diffentientes; ideo non mirum,fi zegre Qfüe teft, & accipere. Sic enim dixitipfemet Domi- leparabantur. 2.Ut teftetur amorem fuum, & ^nus: Z'oteffatem babeo ponendi auimam meam,£e indefeffum laborem ufque ad ultimum fpiri- poteffatem babeo itevum fumendi eam.4. Ut pau- D tum quzerendi animas noftras, & congregandi pertatem fuam extremam nobis recommen- ef- füb alasfuas,quemadmodum gallina rauca vo- daret. Dixeratde fe Chriftus Luc.9. /"u/pes fo- Re cecongregat pullos fuosfubalas; velquera- veas babent,C? volucves celi nidos,F1lius autem Pa admodum ovis fuo balatu vocat ad feagnum bominis non babet,ubi caput fuum veclinet.Cum aod foris exerrantem. Hoc enim clamoreteítatur, ingrederetur mundum , foveam non reperit, (« fe pro filiis fuis mori, monens, utine defraude- quia non erat'ei locus in diverforio, ideo re- E museum fructu mortis fuze fperato. 3. Ut o- clinatus in praefepio, beftiarum hofpitio ufus 27 ftenderet potentiam fuam, qua fi vellet uti, e-. eft. Cumjamin aére pendulus e mundo vult tem tiam morti proximus facile poffet mortem ef- excedere, jam nec nidum in arborecrucis re- Jtd fugere, & hoftes fuos fternere. Oftendit autem perit, ubi requiefceret, ideo inclinat caput, & [lde potentiaim hanc plusquam humanaim, primo inaére pendulum relinquit. 5 Ut petitionibus Afl in eo,quod extremo fpiritu tam magnam emi- noftris annueret; nam, utadvertit Euthymius t fitvocem ; fiquidemhomines morti vicini ne- in Pfalm. 16. inclinatur auris, cum inclinato queunt clamare ob virium defectum natura- "7) capite alicui exilis vocis condefcendimus: ut a lem. Non potuit deeffe Chrifto etiam hic defe- folet medicus zegro, procerus humili, Quod &us, quia non repente, fed paulatim ene&us, ert igitur antea obtineri a Deo non poterat, hoc ;ad & tarde mori compulfüs eft: & tamen clamans a Chriftoin cruce obtentum eft, cum inclinato expirat, ut nemo non adverteret, clamorem fül, capite aurem quoque fuam petitionibus no- tfi* hunc miraculo tribuendum, &a Deo ipfo pro- ftrisinclinavit; neque adid folum, ut audiret, fetctum effe, qui abhomine non poffet. verum etiam, ut in caufam noítram propen- de Qu.XIV.Curcapiteinclinato emifit fpiritum? deret,atque adeo affentiretur nobis; propterea eg Refp.1. U? odedientiam preffaret F'atri eter- non aures, fed aurem inclinavit, dum ad dex- o* no poflvemamn,gui juxta id (Philipp.2.) fa&fum jutd trum latus (ut pi&turze crucifixi innuunt, & eff obediens usquead movtem. Videtur hoc gefta verifimilius aitBarradius ad c.19.]oan.) caput tUt refpondiffe, quod aliquando dixeratin fpiritu, inclinavit. ] : o tacite refpondens voluntati Patris, qui eum . Qu. XV. |.Cur Sol in morte Chrifti obchxra;- ( morti deftinarat pro falutenoftra : Ita Pater, tus eft? R. r. Ut ignominiam Chrifti in cruce t denudati Sol modo aliquo tegeret, adeoque fi$ gugniam li placitum fuit ante te, ut videlicet p gi$ tempe- ; ? 302 Bibliothece Mdnuaäs Coucionatorig temperaret. 2.Utoftenderet occidere tunc ve- vautur : berum immobilis duritia manet ovle fio rumSolem, qui creavitSolem & Lunam, om- concuffo. 2. Proenuntiabat findenda per paffio« ha nia;ue elementa; ob/curari etiam omnes ejus nem Chrifü faxea plurimorum pectora,& fcin- ; f5 excellentias, gloriam, potentiam, fapientiam, denda per poenitentiam. (ut vitz famam.. 3. Utjufta funebria Creatorifuo Qu.XIX.Cur referatiofepulchrorum,&refur- | & £ jne x2 U lperfolveret. Utenim moriente patrefami- rectiomortuorum contigit? itefp. Utindice- Jias tora domus pullis veftitur, in fignumlu- tur,per mortem Chrifü fpoliandam effe mor- catg z &us:Íta mundus 1fte tenebris vetiitus eft, cum tem, & vitam nobis immortalem donandam. loni. ejus mortem jam jam oppetiturus erat. Quemadmodum Dom. in fufcitatione Lazari ntn m Condolentergo Chrifto creaturzeirrationales, clamans: Lazare, veni fores , voortuum e fe- a utconfundantnos, fi ei non condoleamus, qui pulchro extraxit: Ita in cruce cum clamore diu caufam morti ejus dedimus. 4. Utdete(tatio- emittens fpiritum fepulc " ! hra aperuit, & mor- nem fceleris]ud2eorum indicaret,quafi indigni tuos evocavit. E elfent, quos afpicere Sol deberct, & digni, qui- Qu. XX, Cur vulnu s lateris fufcepit xChri- Ré bus fübduceretur verus Sol Chriftus, ejusque ftus? Refp. r. Quia cum homines delinquere Tetf Evangelii lumen, ut in polterum in tenebris foleant omnibus fuis membris, maxime vero loc Dice- czecitatis & ignorantize permanerent. corde, quod eft fons peccatorum ; (decor-de e- Ó bant]udeei: Tolle,tolle bunc: quafi dicerentid nimexeunt copitationes inala, bomicidia, adul- teit e Sap 2.Gvaviseff uobis etiam ad videndum. lta- teriayfovzicatzoues.furta, falfa teft imonia,blaf- Ivl pheuiie 2it Dom.Matth.15.) voluit etiamChri- ylu que & Sol noluit eosafpicere, & fic quodam- 1nodo clamavit, ZuZle, zoe z/fos, & dilperge in ftus pati in omnibus membris, equibusfolum E nationes. * orb corfupererat,quod proindelaneea transfixum Qu.XVI. Cur velum templi fciffum eft? R. . eft, uti & ipfum a veneno peccatorum in nobis l in deteftationem facrilegii, quod comiferuntin expurgaretur. 2. Uthoc vulnereamorem erga Deum Judaei.Si enim fuiusSacerdosCaiphas, nos fuum teftaretur, tum quia cor, quod jam o- Qu cum audivit a Chrifto, ipfumetfe Filium Dei, lim faucium erat amoris vulnereggunciterum C quafi hoc blafphemum effet, fcidit veftimenta fauciari voluit lancea, juxta id Cant. 4. u/ne» WW fua, infignum doloris; Decuit, ut Deus etiain vajH cor ineutm [ovov iea, vulueraffi cov meutn, de hujusmodi fignum daret in deteftationem Íce- (ex fecundo hoc vülnerelanceze primum illud £0! leris Judzeorum. 2. Ad indicandum, referata deinonftrans amoris. Quis ez9 cov fuum fervo eit nuncelífe myfteria veteris legis,necnon fanéta vulueravi perimitiere?, aiff prius asmovis illius fo fanctorum,id efl,gloriam cocleftem patereBea- -vulnus accepiff?t ? inquit S.Bernard.ferm.2. de f& tis; Tuncenim SS. Patres cceperuntgloriam Ls | paff?) ubi vides Chriftam vere Pelicano fimi- Deicernere, & deinceps omnibus patuit coeli lem factum, quia de pe&ore fuo elicuitfangui- P janua. 3. Ut oftenderet fcilfionem & abolitio- nem, ut vivificaret pullos füos, peccati veneno hi nemlegis Judaicee, & transmigrationem Deia enectos; tum quia etiam fanguinem illum, qui adhucrefiduus erat.in corde velut thefauro re- gï/li Synagoga ad Ecclefiam. Ad idem indicandum i L ÍcribitS.Ephrem.fer. depaffione Dominitunc. pofitus pro nobis,aperto latere fudit; ut intelli- f temporis columbam e templo evolaffe,ut indi- geremus, nihil ei tam charum fuiffe, quod non éri caretur migraffea templo Spiritum San&tum, libenter pro nobis expenderet, imo fiopus fo- ut: ejusque gratiam. Sicut enim gloria dotnus eff, ret;paratum feiterum pati etiam poft mortem. ait S.Chryfoft. hom. 2. decruce & latronew/z 3.Utafylum viteze nobis panderet. Unde S.Au- m qelumpendet babitante iutvinfecus Domino do- gufünus ferm. 120.in Joan.fcribit: Zzgzanti verbo Evaugelifla ufuseff ut nou dicevet : Latus Vg gquus; fic ignominia templi effyuude receffrt Spiri- u u$ 5, Nimirum tuncimpleri coeptum idD omi- ejuspercuffit,aut oulnevavit,aut quidaliud ; fed Yut ni: Eccevelimuetur vobis domus vefiva defevta. aperust,ut illic quodammodo vite offdum pande- hi Qu.XVII. Curterra mota eft? Refp.: In dete- vetur,unde Sacramenta. Ecclofta matavevunut, tuje ftationem fceleris Judaeorum, quafiterra con- fike quibus ad vitam, qua vera vitaeff, nonin- (1rt tra eos rugiers os füuumaperire vellet, ad eos tratur. Hioec Aug. quiibid.ait: Hocprezun- Tun devorandos: Quodutique contigiffet, nifi pro tiabat,quod Noe in lateve arca offtum facere juf- illisin cruce Chriftus oraffet, & terram cohi- Juseffquo intvarint antsnalia, que nom evaut di- mqu ROdw buiffet. Tantum ergoid fcelus erat, ut illud fu- Iuvio perituvra. Quoties ergo tentatio exurgit, flinereterranon vellet. 2.Ad honorem & ma- veltribulatio nos premit, ad hocafylum fugia- ] Ven| jeltatemChrifti emundo egredientis &limbum mus, ibique habitemus; donec tranfeat tempe- ingredientis; folent enim cives adintroitum ftas. Sic monet líaias c.2. diceos: Zggredere tor d | magnorum Principum bombardas explodere. in petvam, 67 abfconderve i foffa butno a facie tzoris Domini Petra quid, nifi Chriftus? iA 3. Ut doceret tremere peccatores.Tremitenim terra,quoditiocens Chriftus tam fevere plecta- ejus-vulnus eft ? d foífa humus quid, nifi L XII. CV turob peccata aliena: quomodo non tremat peccator,ple&tendus ob fua propria? Sanetre- Quafliuncula de Refurvetlione Chriffi. n uzeritur I/ Cur Chriftus a mortuis refurre- dm morille Deiiramingratis imminentem innuit. Qd.XVIIT. Cur petrae fciff2e funt? Refp. 1. x:it? Refp. Ob trescauf2s.. 1. Utfiguras W Arguebant Judzeorum corda faxis duriora ; fi- & prophetias fcripturze de jonz. Vaia,Samfone quidem his: Creatori fuo compatientibus, illi impleret. 2. Utrefurrectionem: bominum uni- tuy nonfuntcompa(fi. Unde exclamat S. Ambr, verfalem exemplo fuo confirmaret. 3.Utnos litg l. :2. in Euc. Ó duriora faxzs peclora gudao- ad fpiritualem Refurre poti &ionem procurandam incitaret. üi yuin! l'"z'ndszz:ur petre , féd borum ;orda du- hu Qu.II. l , Titulus XXL — Catechefis. 393 ja "Qu I In quo con(ftit ;f'p'iritual,is Refürre- dividit. 2.Ut hi pauci effent tefte& refürreGio- E &io? Refp.Ineo, utanima perunionem cha- nisejus, & hincnos quoque fpem concipere- ritatis Chrifto uniatur,& quatuor dotes corpo- mus, refurre&uros etiam fuo tempore nos , Is ris gloriofi in eadem anima fpiritualiter pro- quemadmódum furrexéruntifti. 3. Ut nobis ducat,& impaftfibilis quidem fiat per perfectam aperiret voluntatem fuam ; qua defiderat , [« in omnibus tribulationibus cum divina vóolun- quantum in ipfo eft, ut mox omnes refürga- tateconfenfionem: fubtilis per obftaculorum mus fpiritualiter pef novam vitam: Ac ficut a vitze emendatione impedientium remotio- ipfe feralem exuit amictum, & induit coele- nem: agilis perraram ad omnia Dei & proxi- ftem: Ità nosexuto veteri homineinduamus Is mi obfequia promptitudinem: clara denique novum: ac quantum fas eft,corpus gloriofum, [« per vitzefanctae & exemplaris accuratum ítue dium. fimulqueirhortales cum fitmitate, ne amplius$ adlethalia peccata redeamus, ficut Chriftus |s Qu. III.. Cur ad Inferos prius defceridit? femel refürrexit, non amplius moriturus. Im Refp. t. Ut devicto Diabolo przedam ei eripe- patibiles nullis animi perturbationibus adi- ret &fpolia, vin&tos fcilicet Patres,qui in Lim- tum przebentes, quze morbum aliquem animae ^e bodetinebantur. 2. Ue zmpleret omnia , inquit Apoftolus ad Ephefios 4. hoc eft, ut ficut po- adferant ; Splendentes lumine internze cogni« tionis rerum coeleftium ;; Agiles ad exequen- / teftatem füam oftenditin terra vivendo & mo- dum absqueulla repugnantia, quidquid erit riendo,fic etiam eandem oftenderetin inferno, voluntatis Dei; Subtiles & fpirituales, ita o« illum vifitando, illuminando, effringendo. mnibus terrenis renunciantes, utnihil ex eis, ill Erat ergo ficut fol quidam totum percurrens nifi quod fit neceffarium , accipiamus , ut con« orbem, ut 5 €alorem. omnibusimpertiret fuufn lumen & i verfationem noítram habere in coelis poffi- ä mus, quamvis corpore verfemur in terris. - Qu.IV; Curtertia die refürrexit 2 Refp. 1. Quia ex una parte debuit certo conftare mors Qu. VII. Curmuliéribus ante viros appas : tuit? Refp. 1. Quia primamulier, Eva ; Inore ls Chrifti; ad quodfufficiebattriduum: ex altera tisinternunciafuit, & prior guftavit pomum hon debebatejus refurrectio diu differri , nefi- l, des credentiüm corfueret, &necaro Chrifti mortiferum, voluit Deus, ut jam vitze nunciae d effent, & priores participarent gaudium refur- corrumperetur. Kecte ergo tertia dies decretà rectionis. 2. Quia majore Zelo & devotione 9 eftRefurrectioni. ItaD.Thomas loé.cit.2. Quia 7 praeditz erant. Planxerunt enim Dominum X fi tardius furrexiffet , non videretur ipfe fur- exeuntem ad Calvarizte montem , aítiterunt rexiífe, fedquis alius, necfuitfet habitus mor. etiam crucifixo, tametfi a longe , adfuerunt [a a tis triumphator. 3. Quia per vefurvetftonem fepulto, primae ad fepulchrumabierünt, cum Cbriffi tevtium tempus incipiebat;mam primumi Apoftoli pene omnes dilfügiffent, & ferius ve- i fuit aute legem, fecuadum fub lege, tevtium füb u niffent. Jure ergo.ante illos gaudio refürres l gratia. Jucepit etiam in Chrifli vefurvetlione &ionis Dominicze recreatge funt. : 3. Quia ma- .Vf,ï- tertzus flatus fanGlovum ; mam pvimus fuit fub gis erantidoneze ad refurrectionis li Frguvzas legis ; fecundus fub vevitate fidet, tevtius promulga- 0n tionem, velut minus de dolo fu fpettze, quam evit inatevüitate glorie, quem C. ka;äüs incbqa t difcipuli, minus aute E (j« vit vefürgeudo. fioni Judicum. - m obnoxize animadf.rer« []]; * Qu. V. Curcumterrse motu fufre'xit ? Refp. .. Qu. VIII. Cur] Matri qu.æ primo apparuit;? l]» t. Proptev cuffodes, ut timore dejetti ? teyvove Refp. 1. Quia hoc Matris dignitas poftulabat, il angeli conffernatifugerent, €? bec Tudeisnun- i & Filii erga eandem obfervantia. Samfonfa- Havent, ac teffes 2pfi fievent veritatis , inquit vum mellisin ore leonis,quem occiderat , te- j Euthymius. Praedi&tum de illis videtür Na- pertum parentibus impertivit Judic. r4. Eccur [« hum. 3. Cuffodes tui quafí locufeygue confident non & Chriftus Matri fuze dulciffima refurre- il $ufepibus: iudiefvigoris Jol ovtusef?, & avo- Gionis fusegaudia , quze ex interempta morte fl Javunt. Dies frigoris erat dies fepulturze Do- reportavit, primoomnium cofnunicaret ? 2, J mini: Orto igitur praeter fpem fole, Chrifto Quia id ipfum Matris merita requirebant. Ne- u: inquam refurgente, avolarunt pree timore cu- mo omnium ita fenfit Chrifti paffionem, nemo todes. 2. Ad honoráiflam Chrifti refürgen- tot tri(titize fluGibus obrutusfuit, nemo tan rïts tis Majeftatem. Solent paffim Principes ad- defideranter expe&tavit redivivum Chriftum; lo* ventantes in civitatem ?eneorum explofione i atque ipfius Mater: decuit etgo, ut ipfa prae ul tormentorumexcipi. Idem ergo terra Chrifto omnibus gaudii refurrectionis ejus particeps " adfeingredienti , & ab inferis revertenti fecit. fierét. Unde Rupertus lib. 7. de div. Offic. c. ( 3. Adindicandam Chri(li vi&toriam ab inferno 25. putat, Chrifti refufcitati hanc primam fuifz s? domito reportatam. Ut enim- ventus terroe Íevocem : Fadamad montem moyrvba, 7 adcof: cavitatibusinclufus, & vi erumpens terram Jem tbuvis, Cant. 4. Erat enim illa tunc mons fcindit cum fragore : ita Chriftus ab inferis myrrhe? , quia.amariffimze paffionis Filii re: divina vi prodiens, limb centi dolore plena. Collisthuris,quia meditas num perterrefecit. um dii/'upjt, & vinfer.»- ; r tioni & defiderio refürre&ionis eius intenta. $ -Qu. VI. Curfecum multorum corpora mor- . Qu. IX. CurEvangeliftze non meminerunt tuorum füfcitavit? Refp. 1. Ut fuam cha- hujus apparitionis ? Refp. Quia eas tantum ne D ritatem & liberalitatem oftenderet, qui non fcripfere, que citari poterantinteftimonium $ poterat fe continere, quin bonum Refurre- Refurrection's Chrifti : Matris autem tefti- éionis fuze & aliis mox communicaret, 'ad. inonium de Filio rece j ptum non fniffet a Juä inftar nimirum nobilis aquilze, quae praedam: fuam fola non comedit, fed cum aliis avibus Qu.X.Curmulieres àd difcipul 6s miífae funt J nuntigi 304 Bibliothece Manuafis Conþzonatoriæ ,uumï &alof nuntiatum Refurre&ionem ? Refp. 1..Quia A- gium habeant. 4. Utin die Judicii reprobis forjo j poftolorum erat eandem toti orbi annuncia- terrori, juftisautem folatio forent. - : re: ergo & prze aliis fcire. 2. Quiaipfi prae cze- Qu. XV. Quidcereus Pafchalis fignificat ? g rl teris & pallione Domini, fuaque faga magis Refp. SignificatChriftum in glorizeluce refür- fisí js IUf confternati & dejeCti, prae caeteris etiam ere- gentem; unde quia quinque Vulnera retinuit, (edin &ione indigebant. 3. Quia tonfpectu Domini quinque grana ex thure fa&a cereo inferun- [icitut l & Magiftri magis erant digni, magisque ad tur; inFefto Aífcenfionis vero cereus ifte ex- [n ex credendum difpofiti. Judzei velut porci mar- tinguitur poft Evangelium , quia in eo Chri- confi garitam hanc pedibus calcaffent, ideo eis ob- [tus in coelos afcendiffe nuntiatur. prod je&a non fuit. Non capit gaudium Domini, Qu. XVI. Cur Vexilla tempore Pafchali it e- arüus qui putrefcitin peccatis fuis. rumeriguntur? Refp. 1. Adfignificandam Vi- folis Qu. XI. Curjubentur eam Petroindicare? &oriam, & triumphum Chrifti,quem de carne, eat Reíp. 1. Quia eratcaput Apoftolorum,futurus mundo, & diabolotulit. 2. Ut profiteamur , nos fub Chrifti vexillo militare, & dicamus. etiamtotius Ecclefize Paftor. 2. Quia ipfius te- lun! ftimonium plurimum. valebat apud caeteros cum pio Afceta l.3.de Imit.E;ja,fratres,perga- deice Apoftolos. Surrexit Dominus veve , inquiunt, mus fimul, Jefus erit nobiscum, propter Jefum Ephe & abparuit Simoni. Foeminarum teftimonii fufcepimus hanc crucem : propter Jefum per- Ego nullam mentionem faciunt. 3. Quia ex fua ne- feveremusin cruce. Eritadiutor nofter;qui eft of gatione magis contriftatus erat, quam c?eteri, dux nofter, & przedeceffor. En! Rexnofter in- gori greditur ante nos, quipugnabit pro nobis. Se- (cend unde egebat praefentiori & peculiari Medici Id opera ad dolorem leniendum. . Voluit ergo quamur viriliter/nemo metuat terrores ; fimus &i Dominus eum fpeciali hoc favoread fiduciam parati mori fortiter in bello, nec interamus cri- men glorize noftrze, ut fugiamus a cruce. Hinc fuim & priorem amicitiam erigere: quafi non me- ( miniffetinjurize acceptae:. ne concideret ani- varii colorisvexilla eriguntur, utíignificetur 1o difcipulus, qui peccarat extimore. Un- contra varios hoftes pugnandum, & Marty- [ rum quidem certamina contra Tyrannos per ii de apparet Chrifti benignitas & clementia, Q qui tam cito oblivifcitur peccata lachrymis ruübra vexilla; Virginum contra carnem per N punita, &pr2eterea folaturillos, ac fpeciali candida ; Confefforum contra mundum per Mi favore profequitur, ut fortius refurgant. czerulea; Perfectorum contrà Dzemonem per Jyi Qu XII. Curin Galilzeam ablegantur Apo- viridia indicantur, - ejis. ftoli? Refp. 1. Quia in Gàlilzea jucundus velut 'S' XIV. Gac in propria patria, nec non fecurius cum ipfo Qgtæ]liunculæ de Afcenftone Cbkri/ïiv.- T C22 agere poterant; naminJudzea metu]Judaeorum tius. contiuebantur , praefertim Jerofolymis, ut do- uzeritur I. CurChriftusin coelos afcenderit? * Refp. 1. Ut debitam a Patre mercedem fig: cetS.Chryfoftomus hom.9o.in Matt. 3. Quia fam illo deftinarat fpectatiffimam & omnibus difci- caperet,& quia humiliaverat femetipfum , fa- é&us obediensusquead mortem crucis,propte- Q pulis communem apparitionem, factam plus rea exaltaretur a Deo Patre, & acciperet no-. lloc quam quingentis fratribus, quorum multi de- Tver gebantin Galilzea. 3.Quiain Galilzea frequens men fuper omne nomen, ita utin nomine Jefu. przedicarat, imo praedicationem inchoarat, & fle&teretur omne genu coceleftium, terreftrium, f ORE &infernorum. 2.Ut Matri fuze & Apoftolisto- füam plurima figna fecerat; debuit igitur ibi fuam tique Ecclefize Spiritum fan&um mittere pof- aol RefurreQionem fpeciatim manifeftare ad con- firmandam doGrinam, & miracula fua , & fo- fet; nam ipfemet [oan.14.dixerat : Vz/Zabieros. char Faracletus nou veuiet ad vos. Decuit autem, ut. vob lidandos in fide eos, quosibidem ad fe traxe- nonante, fed poft Afcenfionem fuam mitteret, Yat. 4. Obcaufam myfticam, ut doceret, no- bis transmigrandum effe (quod fonat Galilzea) utpeream milífionem probaret, fein coelo reg-: um nare. Sienim nihilinde nobismififfet, dubita-. al ( a vitiis ad virtutem, a cupiditatibus proefen- remusforte, num in ccelum afcendilfet... Jam ti $ » IN s fzeculi ad defiderium futuri, fi videre 1p- vero,quia fpiritum fuum mifit,non eft dubitan-. eodt fumingloria coelefti velimus. : ^ r dilocus. 3. Ut Advocatum haberemus apud. a(ce .^ Qu.XIII. Curtempore Pafchali t *OtiesAlle-y' Deum;ita enimS. Joauaes 1. Joan. 2. ait: $ed lo t tuja repetitur? Refp. . Id ideofieri, ut Eccle- etft quis peccaverzt. "Advocatuta babemus apud tem fia nosad Deum propter inexplicabile benefi- Patvem Jefum Cbrz/2um. Et Apoftolus Paulus den cium Redemptionis affiduo laudandum ex- hortetur ; nam Alleluja eftvox Hebraica, ex adHebr.9. Znztroivitznipfumcalum , ut appa-. reat veluti Deipronobis Quis nonvehemen- R "Allula,quod idem fignificat;ac laudate ; & vo- ter gaudeat,quod apud Patrem Judicem, Fra- n ce jab,quod Deum fignificat, compofita. Unde trem habemus Advocatum ? ed quomodo etiam in coelo aliquoties decantari audita elt Tüy eft Advocatus nofter? Refpondeo,dum femper. hal lizec vox,imo & miraculis approbata , ut Fo- E reprzefentat, Deo Patri vulnera fua pro nobis. &l yerusinvita Chrifti, & alii teftantur. accepta. Unde Apoc. s. Vidit J[oannesagnum ii Qu. XIV.Cur vulnera fua etiam poft glorio:'- in caelo ftantem , qua/zoccifum ; quia nimirum,. du famRefurrectionem retinuit? Refp. 1.Ut effent ficutincruce obtulitPatri paffionem fuam,no- ftrum fe Advocatum praebens: ita etiam nunc p perpetui teftes füze erga Deum & homines ti charitatis. 2. Ut per ea adhuc in coelis apud in coelo eam Patrirepraefentat, quafi adhuc für Patrem oraret, variaque viventibus & mor- pateretur, atqueinterpretativeorat. Deinde tuis beneficiaimpetraret. 3.Ut devotae animae juxtaPatrum fententiam vere etiam & proprie Dhi Ti inillis velut petris & cavernis maceriae refu- & prae- "erat,. dqm jus meritis fuis debitum , mium — itulus XXI..— Catechefis. , 805 ls mium fibia Patrepromi(fum, gratiam fcilicet Cum fe Dominum univerorum , qua [unt in terra, &gloriam nobis communicandam exigit, qua €$ in mari,€$ ininferno. proba[fet, non reflabat, nifi homo. Quodindicat Apoftolusad Roman. g. 2 ut aeris €9 calorum [e effe Dominum argumentir fi- D cumait: Etiaz interpellat pro nobis. Sicut ergo milibur , vel certe potioribur opprobaret. — Terra in cruce pro transgre(foribus oravit ; ita proil- enim cognovit Dominum, quia ad vocem virtutis it lis fupplicat etiam in ccelo Juftitize divinse ; ll« ejus.cum elamafJet vece magna : Lazare, veni foras, X fedincruce& terra per modum fervi, cum fol- mortuum reddidit. Cognovit mare, quia folidum ! licitudine, pavore, clamorevalido €9 lacrgis : - fegratbuit [ub pedibus ejus, — ita ut. Apofloli eum In coelo vero per modum filii, cum libertate, | gutarent phantasma effe.. Cognovit injernus , cu- t confidentia & hilaritate: ftans, nonin faciem i fus ipfe portas aireas , €2 viles ferreos confregit. procidens, 4. Aliam adhuc caufam S. Bern- Qu.VILI. Cur federe ad dexteramPatris dici- !l* ardus addit Ser. de Afcenf. dicens: Ipfi Apo- , :tur? Refp. Ad demonttrandam Judiciariam t, ftoli Spiritu fan&to repleri nequiverunt, quia ; poteftatem ; Judicium enim eft federe. 2. T'an- carni Dominicze, etfifan&tze, inhzerebant. : quamad quietem & ceffationem a przeteritis *iUS - Q. II. Curex monte Oliveti afcendit ad coe- a. : Jaboribus. In mundo femper vifus eft ambu- lum ? R. Utindeafcenderet ad gloriam, unde - lare, nunquam fere federe, nifi forte ad przedi- defcenditad paffionem.Aitenim Apoftolus ad ; candumfederet. Nunctandem poft fatigatio- x el Ephef.4. Quid efl, afcendit , nifi quia de[cendit ? nem venit ad quietem. Nunc tandem poftdi- [« rgo quaze via eftad patientiam , eadem eft ad - luvium pafílionis menfe feptimo arca requie- gloriam: & quivult afcendere, debet prius de- . vitfuper montes Armeniz , Genef. 8. Ícendere. Adduntalii, id ideo etiam faCtum, ut u$ Qu.VIII. Quomodo Chriftus cum Apoftolis indicaret,feolim ut]Judicem iterum venturum, - femanfurumdixit? Refp. Quadruplici modo. Mi & in vicina Valle Jofaphat omnes judicatu- 1. Per realem exiflentiam in Euchariflia : ob quam W rum; hinc Ángeli dicebant Apoftolis: 7iri Qu vere poteftad nos illa Levit. c. 26. verba pro- Galilgi , quid admiramini afpicienter n celum , hic nuntiare : Ponaz tabernaculum meusa in medio Ü^ eJe[us , qui a vobir affumptus efl , fic veniet , quem- veftri. €$ non abjiciet vor anima mea. Imbulabo t admoduai vid:flis ewn euntem $n calum. u a inter vor, €$ ero Deur ve[ler , vos £eritir vopulus .Qu.IILI. Cur poftquadraginta primum dies meus. ( . Percooperatibuem in la oribus €£ oyeri- afcendit ? Refp. Ut przeberet fe ipfun vivum . burveflris : fic enim ipfemet Joan. 15. indica- E in multir argwnentir, Act. 1. Ut ageret cum vit dicens: Ego fum vitir vera: vor palmites : Apoftolis de regao Dei, id eft, . de Ecclefia , , ficut Palmer non poteft ferre fru&um a [emetip[o, ejusqueiattitutione, gübernatione, capite, de nifi man[erit in vite ; fic nec vos, nifiin sme man[e- Sacramentis, de Scripturis &c. Etdemumut ritis. 3. Per proteilionez, uti S. Cyprianuste- charitatem & humilitatem fuam vehemen- ftatur dicens: Qi pro nobis femel mortem vicit , N tius commendaret, dum etiam in ftatu glorioe Jemper vincit in nobis, Hinc ipfe quoque Joan. 2 fuze cum hominibus tam fre h familiariter converfari voluit. quenter, & tam 16.c.dixit: /n mundo prefaram hab;bitis, [rd . confidite, ego vici mundum. Hagc locutus fum vo- t Qu. IV. Cur »eriaquinta aícendit? | R Quia bhir, utinme pacezahabeatis, 4. Per patrocinium: 0* illo die prius ad montem Oliveti , fed patfurus l Ideo ipfemet Joan. 16. hortatus eft ; U;que iverat,ut oftenderet, eandem effe viam ad pat- modo non petiifit c quidouam innomine meo: | getite, m fionem, & adgloriam. Item die, quo Euchari- . €$ accipistis.. t ideo etiam vulnera fua reti« [0« ftiam inftitueratforte ut nobis infinuaret, fe & mnuit, -ut tanto efficacius pro nobis oraret. anobisrecedere, & nobiscum manere in Éu- " Hinc & S. Joannes 1. Ép. c. 2. innuit : . :Si quis If chariftia.Unde mox afcenfurus dixit : Eccego geccauerit , ddvocatum ha bemus apud Patrem. Te- Wt vobiscum [wn usque ad. confuwniationem [eculi fum Chriflum jufium ,. €8 ivfe efi propisiatio pro wet' Qu. V. Cur poíft meridiem , fumpto prius geccatir nofiris , won pro nofiris autem zantum , [ed $ cum Apo!tolis prandio, ut AG.c. 1. dicitur, etiam pro totius mundi. L aícendit? Refp. 1. Utficut poft meridiem eje- Qu.i1X. Quomodo cum Chrifto fpiritualiter i &tus e Paradifo eft Adam: 1ta fecundus Adam afcendere debemus? Refp. 1. Defiderando , ifl* eodem tempore intraret 2.Utianiteftior effet ficut Apoftoli oculos non averterunt ab ipfo, a(cenfioejus. 3. Quia etiam in meridie circa quamdiu videre poterant. Hinc clamandum ul d horam diei fextam crucifixus fuit ; ut, quo cum Davide: Quaemadaodum defiderat. cervus u temporefe humiliavitad mortem crucis , eo- - ad fontes aquazwa , ita defiderat anima ea ad te dem exaltaretur ad coelum. Deus.. . 2. Orando, quia, cum hzec fitlocutio us f« .Qu. VI. Cur fuper omues coelos afcendit? cum Chrifto, éundem quali in ceelum fequi- )n- Relp. i. Ut, ficutinterra omniuminfimum, & tur. 3. Amando, arima namque magis eft, contempti(fimum habuitlocum,in cruce nimi- . ubiamat, quam ubi animat. 4. Anitando, [à rum inter latrones medium: ita & exaltatus io hinc enim aíceníurus in coelum ve'tigia duo t haberet omnium furnum. Notum enim eft,tam terrisimpreffit, quze cuiquehomini funt pro- alteafcendere aquam, quam profunde prius portionata , ut oftenderet, quemvis in fuo ji5 if defcendit Dixitaliquando Chriftus, exaltan- ftatuipfumfíequi, & imitari poffe. dum *ore eum, quiin menfa noviffimum occu- $. XV. ffl patlocum, auditurumque : /mice, a[cende fape- 0" de Pentecofles. Fzffo, £ $5 ;ri- ne rius. 2, Utfe probaret Dominum effeuniverfo- ngjlz'fmcuiæ tus faz&i adventau. rum,ipfumque velut Regemin Regia, vel am- üc phitheatro, influerein membra, & contueri o- useritur I. Cur tertia Perfona SS.Trinitatis | inia.UndeS.Bernardus ferm.2.de Afcenf.ait ; i rie i. Spiritus S. & Paracletus vocatur ? Refp. í Qqg . . P. Lohn. Bibl. Man. Toin. I. l. Spl— If l 306 Bibliot;'gecæ Manuafis Concionatorie (U 1. Spiritusappellatur. 1.Quia permodum fpi- idoneiad hoc prodigium fufcipiendij;h,& €or- Re rationis,qua homo producit flatum, feuanhe- fiderandum.2.Quia illa hora apud Judzeos erat ert litum,orocedita Patre & Filio. Sicut enim cor orationi deflinata, ait Beda . 3. Quiatunc pro- (2t107 per os producit flatum, ita Paterper Filium mulgabaturlextertia. Primafuitlex Naturze. t a producitSpiritum S. Vel potius ficut anima SecundaMoyfis. TertialexChrifti. 4.Quia Spi- «enti exintelle&ionerei amabilis fpirat:& producit, ritusS.eft tertiainTrinitatePerfona. Quam ob üreo amorem ejusdem : ita Pater per verbum Spiri- caufam etiamEcclefia hora precum tertiaS pi- navl tumS. 2.Quia fimilis Spiritui noftro, feuani- ritum S. invocat . Nunc fantfe nobis Syiritus €97. j10 m2o. Sicut enim hzeccorpus vivificat , eique Qu. IV.. Cur venit fuper fedentes ineadem j iil viresinfluit,ac vitales aCtiones gignit :ita Spi- domo? Ref. 1.Ut indicaret.quod non deturSpi- cor a ritus S. animamgratia vivificat, & potentias ritus S. nifi confüitutis in domo Ecclefize Chri- let.' fti. Utenim columba aNoe emiffa extra arcam ejus ad beneoperandum excitat, ac facilitat, toruf omniaque ejus opera meritoria vitee aeternae noninvenit , ubirequiefceret pes ejus. Gen. 8. quun facit. 3. Quiafpiritui feu vento non abfimilis Ita nécSpiritusS.extraEcclefiam.2.Quod non n eft.Ventus purgat aerem,affert pluviasjncen- deturira & odiozeftuantibus, fed unanimiter t $n ditignem,propellit naves,agit molas, refrige- fedentibus,id eft;pacificis, & concordibus.Hoc Qu rat homines, tibiasrefonare facit. Spiritus S. enimeft;quodPf.12 3:dixitDavid: Ecce,quambo- nmum €$ quam jucundum habitare fratres in unum Tingu purgatanimam a peccatis, rigat, & impinguat t1017 lacrymis compunctionis & devotionis , amo- €9c. Sicut ros Hermon ,. qui de[cendit in montem pre rem Deiinflammat , ad coelum euntes promo- aSion ; quoniam illic mandavit Dominus benedittio- vet, adbene operandum incitat, confolatur, nem, €9c. Quoloco Theodoretus per rorem in- ]i bor, adorandummovet &c. Refp. 2. San&tus ap- terpretatur Spiritum S. miffum in montem Tio pellatur, quia fan&iffimus & puriffimus, om- Sion. Porro rosnoncaditin terram fzeviente nisquefanctitatis fons. Secundo quia animam tempeftate, fed tranquilla : ficSpiritusS.non $. tett fan&ificat, & quodammodo enceniat, ut fit venitfuperiracundos & odio vflagrantes; quie- templum Deo confecratum.Tertio ad differen- tos vult, & pacificos. Qu. V. Cur venit repente? Refp. 1. Ut mira- l AL tiam Spiritus maligni, qui malorumomnium lex incentor eft. Refp.3.Paraclitum denique figni- culumhujus miffionis manifeítum effet ; cum ficare Confolatorem,Exhortatorem, Advoca- enim naturale tonitru fit, prius advehitur nu- Ye tum Eftergo Confolatorinadverfis & tribu- bes,micantalongefulgura,& fubaudiuntur de f C Ti lationibus,maxime in peccatis; Confolator, in- procul bombi: nonitaibi: fed repente fattus quitS: Gregorius hom. 3o. de hodierno fefto, eft de coelofonus, ut fubita conflernatione, inquit $i idem Spiritus vocatur,quia de peccati perpetratione Oecumenius,€9 magis excitaret, €$ omnes ad con- m fü$ suortntiburdum [pemvenig praparat, ab affliclio- carrendum ixpelleret: fenfibiliter verout smiracu- netriflitia mentemlevat. Exhortator inaggredi- lum confirmaret , quod omni careat calummia E$c. rgäz endis & perficiendis rebus difficilibus: Advo Unde fubdit poftea Lucas : Fatia autem hacvoce is tem catus,quia poffulat pro nobis ( hoc eft, poftulare convenit multitudo , €$ mente confufaefl, quoniam 1 nos facit) gemitibus inenarrabilibus, ad Rom. 8. audiebat unusquisque lingua fua ii los loquentes.F'uit tlill Qu.II. Cur Spiritus S.in diePentecoftes ve- ergo repentinus iítefonitus,quafi fonitus cam- tri fum nit? Refp. 1. Utfignificaret, legem veterem pans, quzeinftantepublica neceffitate pulfa- hoc die mutatam innovam. Notumenim eft, tur ad convocandum populum ad primam A- veterem legem Judaeis in monteSinai datam poftolorum eoncionem , ut omies intellige- lT Dà die quinquagefimo poft Pafcha. Quinquage- rent,nonhominum,fed Dei promulgandum ef- fimo etiam die data lex gratize Chriftianisin fe verbum. 2. Ut doceret omni tempore expe- fide tonte Sion ( juxta Prophetiam lfaize a. .De Candum effe Spiritum S. & parandos animos u Sionexibit lex, €$ verbum Domini de Jeru[alem ) adeum recipiendum, quia repente & impro- €0S velutfinem imponens legi veteri, ficutres ipía vifo venit, quando ipfi placet. Spiritus ubi vult De finemimponitumbr2e & figurae; fuit enim pro- [pirat, aitDom. Joan. 3. €8 vocem / ejus audis ; fcà mulgatio Legis veteris typus Legis novae. ne[cis , unde veniat. fe Refp. 2. Utfignificaret;,ex hoc die incipere Ju- Qu. Vi. Curcumimpetu? Refp. Ad fignifi- bilzeum pleniífimum remiífionis peccatorum candum, quod Spiritus S.credentibus, quos Vr replet, fervorem imprimit, ut omnia celeriter intoto mundo. Etenimnumerus quinquagefi- mus, quem fignificat vox Pentecofte, nume- &expediteagant. Unde Ambrof. fuper Luc. I« ruseft]ubilaei, quod erat quovis quinquage- c.1.ait: JVe[cit tarda moliminaSpiritur fantli era- l0 fimo ai)o, inquo poterat quisque redire ad pri- ia.SaueApoftoli poftacceptum Spiritum ían- ftinam polffeffionem fuam, alteri venditam, Le- &um ftatim concionari coeperunt ad plebem, k vit.25. Similiter hodierno die, quo remiffio & legem Dei promulgare. 1u]l peccatorum toti mundo praedicari coepit, inci- Qu.VII. Cur cum fonitu venit? Refp. r..Ad lo piebat [ubilaeum Chriftianorum,quo ad prifti-- indicandum,quod fonus miraculorum, fancti- t nam poffeffionem, id eft, gratiam & gloriam tatis & preedicationis Apoftolorum inomnem 5 erditam redire quisque poterat. Et hic eft an- terram effet exiturus, juxtaid Pf. 18. Znomnem P ït[l nusilleplacabilis Domini, quem detempore terram exivit [onur eorum: 2. Ad defignandum, "u gratize przedixit 1ía.c.61.& interpretatur ipfe- EvangeliumChrifti effe coelefte ; de coelo enim met Chritus Luc 4.is quo omnia peccatorum factus eft fonus. Poterat ex terrze latebris per Ej debita Spiritus S.igne comburi inceperunt. terrae motum edi fonus: fed nonira evenit,quia D Q II L. Cur horatertia venit? R, 1.Quia tunc talisfonus defignat doctrinam hzereticorum , Apoftoli,& alii homines erant omnes excitati, Ve qui de; orco prqxggx;t fua dog:pata. : & vigiles,nec non febriiadhuc,adeoque magis Qu. VIU(- 307 O 'Tituïz&ä XX /Cateclïe/ïs. Tat Qu.VIII Car cumSpirita vehementi venit? circa fidem proponuntur, & naturaliter capere l0« Refp. Ad defignandas mirabiles Spiritus S.o- non poffumus, re&e & facile caperevalemus. perationes. Nam primo uti fpiratiene & refpi- Qu.XV1.Quid eft donumScieitize?Refp. Eft g, J« Yatione aeris vitahominis confervatur; ita vi- donum, quo certum & verum judicium deve- D ta anim»e flatu Spiritus Sancti. Secundo,uti ritatibus fideiformamus ; nam ad affenfum his: i. ventusaérem purgat ; SicSpiritus S.animam praeftandum duo requiruntur. 1.Uteas capiat, j purgata peccatis. Tertio, ut ventus impellit & hoc preeftat intelle&us, 2. Utcertum aífen- navim; ita Spiritus S. hominum corda ad bo- fum proebeat, & hoc fcientiae donum etlicit. m "u QU na opera, &ad viam coeli. Quarto, uti ventus. . Qu. XVII. Quid efi donum Confilii? Refp. hrj. in filtulis, & tubis fonum edit, fic Spiritus . Eft donum,quo homo fe & alios dirigere poteft cor ad docendum & loquendum coeleftia re- cüm prudentia, id eft media eligere, quse ad fi- Vam l8 plet.Item utindicaret, quod A poftoliinítar ven- nem ab .aliis praefixum magis opportuna vi- : torum peragraturi eífent orbem, purgaturi dentur. - 0n mundum,deje&uriidola, refrigeraturi seftuan- Qu.XVIII. Quid eft donum Fortitudinis? Iler loc tia peccatorum corda ÉEvangelio, hoc eft, bo- Refp.Eft donum, quoamore Dei omnia adver- nonuntio, quod polfint fieri Filii Dei. fa fortiter & generofe tolerantur, & fuperan- IB« Qu.IX. Curin fpecielinguse venit?Refp.Quia tur, uti in SS.Martyribus cernere eft. - 1 I lingua eft in(trumentum fermonis & proedica- Qu.XIX. Quid eft donumPietatis? Refp.Eft tionis; hicautem Spir. S. conftituit Apoftolos donum, quo omnia, quze ad Dei honorem,pro- d lll* Praedicatores Evaug.: contuliteisdem donum ximique ac no(tram falutem pertinent, impi- linguarum,fimulqueEcclefize. 2.Quia,uta ver- gre exequimur, & przeftamus. 3 ; m boientis praedicitvox linguae: ita Spir. a Fi- - Qu XX. Quideft donum Timoris? Refp.Eft Dte 100 lio. 3. Quia ficutlingua diftinguitfapores : ita donum, quo offenfam Dei, & omnia alia, quaa Sp.S.facithominem difcernere res coeleftesa eidem difplicere poffu nt, ftudiofe vitamus. lt* terrenis,veram do&rinam a falfa&h?eretica. XVI. Feffo SS. Trimitatis. Qu.X. Curinlinguaignea venit? Refp.1.Ad ; Quefliutcule de If demonftrandam naturam legis gratize,quse eft 2eriturI. Cur hoc Feftum inDominica pri- ütm lex charitatis perignem defignatze; juxta illud -& ma polt Pentecoften celebratur? Refp. T " Deut.33. Jv dextera ejus ignea lex. 2. Ad figni- Quia, cum tribus Perfonis fpecialia Fefta fint !de ficandum effectum, quem in animis A poftolo- infüituta, & ad honorem Patris zeterni quidem rum, caeterorumque fidelium operaturus erat FeftumNativitatisChrifti,cui fingularis honor tu; uf Spiritus S., nimirum quod in. eis torporem; &gaudium erat,talem ipfiFilium genitum fuif- timorem, concupifcentias & vitia confümptu- fe.InhonoremFilii veroFeftumRefurre&ionis, rus, eosque ferventes, zelofos & quafi igneos quod propter devi&tos hoftes fpecialiter ipfi V redditurus erat. 3. Quod perbuncignem amo- gloriofum fuit. In honorem S. Spiritus vero 0i ris, & confolationis Spiritus S. non torquen- Feftum Spiritus S. iuftitutum fuerit; conve- üx tem aut comburentem, fed potius refrigeran- niens videbatur, ut, ne tres Dii putarentur, u- uit tem & recreantem, fuperaturi effent ignem numetiam communeFeftum,ob unam & come m tribulationis ac perfecutionis urentem accon- munem naturam inftitueretur. N l fumenteni. 1ta Cyrillus Catech. 17. - QQu.TIIl. Cur hoc Feftum minori, quam aliá À Qu.XI. Curin difpertitislinguis appar uif 2 Felta praedi&a folemnitate celebratur? Refp. Refp.1. Adindicandam duplicem charitatem Idideo fieri, ut Ecclefia ipfo fa&to oftendat, fe 4 1l D Dei & proximi, qua Spiritus San&us corda tantopere Feftum iftud zeftimare, ut ea , qua " fidelium repleverat? 2. Adfignificandam du- par eft, folemnitate celebrarenon queat. Ma- plicem artem recte loquendi, quam docuerat vult ergo perhumilitatem profiteri fuam im- 108 [ü« eos Spiritus Sanctus, nempe loquendi cum potentiam ad hoc Feftum celebrandum,quam ul Deo & próximo. debitum ipfi honorem & reverentiam non Qu.XIL. Quid eft donum Spiritus San&i? exhibere. i Refp. Nihil aliud effe, quam afflatum &impul- Qu. LII. Quareunus tantum Deu S e&STFI- füm ejusad patranda rata & heroica maxime nitas, cum tamen quzelibet trium Perfonarum [l 05 virtutum opera: quibus exercendis folze vir- verus Deus fit? Refp. Cum omnestres Perfo- ol tutes etiam infufee ordinarie non futficiunt, nae unicam tantum naturam habeant,plurali- tas autem Deorum, a pluralitate naturarum n 'Yequiritur przeterea fpecialis motus & excita- defumi foleat, merito SS. Trinitatem unum !] tio Spiritus Santti. [l* Qu. XIII. Quot funt dona Spiritus äan&i ? duntaxat Deum vocari. Hinc S. Athanafiusin Reíp. Septem primaria (ad quae revocanda fuo Symbolo dixit: Deus Pater, Deus Filius, l, funt cetera.) defcribit Ifaias c. 1 1.collataChri- Deus Spiritus San&tus, & tamen non tres Dii, fto Domino. Aequze/cet /uper eumSpivitus Do- fed unus eft Deus, quia, ficut fiagulatim u- d smini, inquit, Spiritus /apientie Cr iutelleGlus, namquamque Perfonam verum Deum ac Do- i n Spivitus confili C? fortitudimis,Spiritus fcren- minum confiteri Chriftiana veritate compelli- tim CF pietatis, ? veplebit eum Sþi?'itus tituo- mur, itatres Deos ac Dominos dicere Catholi« i vis Dosmnaznua. A ca Religione prohibemur. ] f(l Qu.XIV. Quid eft don um Sapientiae? Refp. Qu.IV. Anergo omnes operationes omni- /fi Eft donum, quo caufaàm altiffimam, id eft, bus tribus Perfonis communes fünt? Refp. Ita et quidem de operationibus ad extra productis lÀ Deum rite cognofcimus, & divina fepundum veritatem judicamus. à fentiendum, non tamen de internis proceffio- l, Qu. XV. Quid eft donu m Intelle&us?Refp. nibus, nam folus Pater generare, folus Filius Eft donum fupernaturale, quo ea, quae nobis generari,folus Spiritus Sanctus fpirari dicitur, , Qqa Qu.jV. 4 P. Lohin. Bibl. AMan, ,T om. 1 L 08 Bibfiothece Manualis Concionatorie Ó A ;fæïrï Qa. V. Cur ergofolusPaterCreator,folusFi- dulgentias concellit, atque Proceffionem ad» d lius Xedemptor,folus Spiritus S. Sanciificator ornavit. Et tuncigitur & deincepsfolemnitas «euil ,'1 dicitur? Relp. Non ideo hoc dici, quafi non e- haec per totius orbis Ecclefas devotiílime 906 tiam Filius, & SpiritusS. creaffent mundum, accepta eft. páh fed quod creatio fit primumbeneficium mun- Qu.II. Qua occafione hocFeftum inftitutum Jet do coliatim, atqueadeo per quandam accom- eft?R.Id juxtarelationemR.P.Joann.Dieftemii täoïzïf tuodatonem merito prim?e perfonze attribui Blzeti,Prioris P. JacobiLeodienfis hac occafio- Jusi videatur. Quodidem cum proportione de re- neinftitatum fuiffe. Circaannum Dothini mil- Quof liquis attributis fentiendum. lefimum ducentefimum trigefimum in Epiíco- v Qu.VL Cur SS.Trinitas fpecialiter colenda patu Leodienfi, juxta civitatem Leodiiin Ho- Junt? fit? Ref». Ob tres caufas. 1. Quiaad hancima- Ípitali leproforum, quod vulgariter ufqueho- pum. ginem illius creatifumus; quidautem magis die, locus Cornelii montis dicitur, fuit Virgoo- qela conveniers,quamut imago, fi rationepraedita mnium virtutum flore renitens,nomine ulia- tame forct, Prototypon pree czeteris amaret? 2.Quia na. Hzeca primisinfantize annis femper i efe o- at ipfa eft mare immenfum omnis bonitatis, ex rationi mancipabat, crebro vidit, & quafifem- Qn quo omnia noltra bona profluunt, unde par eft, per fuo afpectui inter orandum ingeri mirabile tunt utilli grato animo omnia adfcribamus, & ficut fignum, fcilicet Lunam, quafiin fuo fplendore, t2 ! flumina ad mare,per debitum honorem & gra- cum aliquanta tamen fui orbicularis corporis bene tiarumactionem recurramus. 5. Quia SS.Tri- fratctione. Etvidens mirabatur, & etiam time- tüf j /nitas, cum fitfumme potens, & bona, haecfola batnefciens, quid hoc fignificaret. Unde nite- tüett per fe maxime poteft, fcit, & vult juvare, crea- baturtotis viribus praefatum fignum amovere, turz vero non nifi de nec valuit. Tandem cumnulla fua,vel aliorum. s pendenter ab ea auxilia— tere zi poffunt. . fidelium precibus amovere poffet, coepit cogi- Qu. VIL. Quinam eftoptimus modus colen- tare, neforte myfterium aliquod in przefato íi- €0$í non diSS.Trinitatem? Refp.2. Per exercitium fer- gnolateret. Tum didicit divino refponío figni- veuns & conftaustrium virtutum Theologica- ficariin Luna przefentem Ecclefiam,& in ejus am pb rum, FideiSpei, & Charitatis, 2. Peroblatio- fractione defe&um unius folemnitatis, quam nem potentiarum internarum, Memoriz, In- Deus voluit in Ecclefia celebrari, ad augmen- ts PUv telle&us & Voluntatis ad perpetuum obfe- tumfacrze fidei. Accepit proinde przeceptum quium illius. 3.PerdireCtionemomnium ope- coelitus,uthanc folemnitatem inchoaret, & ce- &i rum, verborum, & cogitationum ad majoreni lebrandam mundo nunciaret. llla vero ad hzec f 10 gloriam. SS. Trinitatis; fic enim p obftupefcens, fe non poffe refpondit. Verum anitur, grpetqum quotiescunque orationi vacabat, admoneba- que Gloria Patri &c. ipfi c XVII. turaDomino, ut preceptum injunCtum perfi- Q zäg/iiunculæ de Feffo Corporzs Chrzffz. ceret, quam ad hoc prze mortalibus cunctis TRU HONI ?eritur l. Quando, & a quo hocFeftum Deus przeelegitfet. Igitur Juliana ChriftiVirgo s T fitiaftitutum? Refp. Ab initio quidem humilis a tempore praedittze vifionis, per cur- lum UrbaaumiV. interveniente confilio & atfenfu fum annorum viginti,precibus & gemitibus in- taat: DominorumCardinalium decrevi(Te,utFeftum enarrabilibus infütit apud Deum, quatenus al- W Corporis Chrifüi per univerfam Ecclefiam, fe- teri perfonse przefatum negotium coeli Condi- dum melin anno folemniter feria quinta poft OCta- torcommitteret. Verum quantum ipfa plus fa Sact vasPentecoítes in tototerrarum orbe celebra- tanto negotio indignam afferebat, eo magis fitor retur, & vocato B. Thoma de Aquino,qui tum humilitatis amator hanc digniorem judicavit. ficin prsefensaderat, praeceptum fuit,ut officium de Acquiefcens igitur tandem virgo facra, totum offe tali Fefto fecundum ufum omnium Ecclefia- ordinem preefatze legatioris, Dom. Joanni de lung rum componeret. Thomas autem divinarum Lanfena Canouico S.MartiniLeodienfis,quem bun armarium fcripturarum, cujus mentem obe- pro fuze fanctitatis excellentia, plurimum dili- D dientia, & omnium virtutam decor colluttra- gebat,patefecit. Etrogavit; ut dehis omnibus I -xetrat, praeceptum hoc libenter,breviteratque fermonem haberet cum his, qui clavem fcien- Ti p infignitfime complevit. Verum quamquam A- tiz in Dei Ecclefia tenerent. Obtemperat il- Q poftolica mandata omnibus Ecciefiis directa le, & can&a proponit Dom. [acobo de Tre- Ticet fuiffent, fuper celebranda nova de Ven. Sacra- cis, tunc Archidiacono Ecclefize Leodienfis fum mento folemnitate,omnes tamen Ecclefiae dif- Viro fideli & docto, gui pro eruditionis, & ftitu fimulaverant obecire, przeter Ecclefiam Leo- vitze praeeminentia poftmodum füpra multa üe1 dienfem, quze ubi Apoftolicum Nuncium cum confütui meruit. Siquidem poftea fattus eft Bullis, Decretalibus, Officio apportatis hono- Epifcopus Verduneníis, dehinc Patriarcha Quo ( rifice fufcepittanquam devota filia mox quam Hierofolymitanus, demum univerfalis Eccle- celerrime obedivit, rejecto officio, quod Virgo fize Pontifex electus, di&us eft Urbanus IV. Qui Dob Juliana confici fecerat, utens illo officio, quod Propofuit etiam prefatus Joannes duobus homas Aquinas confecerat. Itaque ab ad- magnis luminaribus, quze tum Leodii vita d ventu przefatarum bullarum tota & fola Leo- & fcientia przefulgebant mortalibus cunctis ; rjinc (ebi dienfis Dicecefis przefatam folemnitatem fin- Ícilicet Domino Hugoni Provinciali Ordinis QU& gulis ceiebravit annis usque ad tempora Do- Praedicatorum , poítea Cardinali, & Dom. dart mini Joannis Papze XXII. qui floruitanno Do- Guyardo Cameracenfi Proefüli. Propofuit mini 1315.qui omnes conítitutiones Clemen- infuper Cancellario Parifienfi, Le&oribus CI9] tis publicavit, & ad univeríalia Studia trans- Preedicatorum, & multis aliis perfonis, fcien« Qüi(:, mifit. Et ultra illas ordinationes Urbani IV. tia & vita clara praefulgidis. Qui omnes. tus| D Clementis conítitutionibus infertas, novas ii- minatis msvn auditis, intglle&js' ,& [ diligenter exa Q praefa- Titulus XXI Catecliefis. : 309 d« 4g præ?gi'tis rävelationibz.zg , uno fpiritu pronun- tis Chrifti tanquam unicse falutis noftrze cau- lg ciarunt, efficacem rationem inlege divina in- Le:convenientil'imum hoc fuit;quia perid tam " veniri nonpoffe, quare praefata feftivitas fieri Lex7d t d paffio,quam morsipfa rep entatur; feparato non deberet. Infuper & digniffimum fore, & ad enim fanguinea corpore immors fubfequitur, nec Deihonorem cedere, & ad profe&um,gratiam- pii o 1e qualiscunque fed per vimillata: nec non per lQ — EL AEHMATATE EEE E i que electorum af tebant,fi memoriain inftitu- modum Sacrificii, cujusmodi erat Chrifti imc- V tionistanti Sacramenti folemnius, ac fpecia- '.ü- latio ad reconciliandum Deum. Ín omni au- ( lius finguiis annis Mater Ecclefia celebraret. tem Sacríficio fanguis feparabatura corpore. Quorum íententize concordiam cüm- Chrifti l- - Qu. VI.. Curfub fpeciebus panis & vini po- l0« virgo cognoviffet, gratias egit Deo, quod vo- tius, quam aliarum rerum, inflitui voluit2. R. luntatis [uze refponfum in tantarum perfona- « 1. Ad figuificandam Euchariftize neceffitatem lla- rum ore pofuiffet. Etfi vero abinitio fola Ec- id fa&tum effe. Ut enim ad vitze fuftentationem T clefia Leodienfis hoc Feftum celebrarit,poftea nil magis neceffarium & homini conveniens, ]]« . tamen, utante vidimus, juffüUrbani IV. & Jo- quam panis & vinum; primum etiam viati- lla annis XXII. a tota Ecclefia celebrari coepit. cum, quod fumit fecum viator, panis eft & vi- Qu. III. Quas ob caufas hoc Feftum inftitu- num: ita & Euchariftia ad fuftentationem vitae te fs tumeft? Refp. Ob tres preecipue. 1. Ut pro fpiritualis & robur anim2e confervandum in tam extraordinario Inftitationis Euchariftize hoclaboriofo itinere vitze noftrae deftinata, i &« beneficio fbeciales & publicze gratize ageren- panis & vinifpeciem habere debuit. Et quem- tur; hoc enim Chriftas innuebat, dum infti- admodum nihilita appetit homo, ac cibum & fé, i tuens hocSacramentum, dixit: Zoc facite in potum, quando efuritac fitit; (quia hzec vitam Theam comtesoratiouem. . 2. Ut publice profi- ejus confervant) ita voluit Chriftus indicare;fe i« )lle ^^ N teremur Articulum fidei, quo contra Hereti- a nobis maxime füper omnia appetendum & coscredimus,Euchariftiam effeSacramentum defiderandum tanquam unicum & neceffa- - nonin ufu tantum, fed etiam extra illum,atque rium anim2e fomentum. 2.Utfinem hujus in- jus adeo affervari, ad 2egros portari,in proceflio- ftitutionis nobis ante oculos poneret,qui eft u- Am nibus portari, & adorari poffe. 3.Utnegligen- nio & concordia membrorum, id eft, Chriftia- a. tias & defe&us, quos per annum circa cultum um norum omnium, interfe,& cum capite Chrifto. Euchariftize commifimus, per publicum hunc Ex multis namque gratis, inquit S. Auguft. ( & folemnem cultum compenfemus; ficque be- tract.26. in Joan. uzus pauzs efficituv,E7 ex suul- &C nedictionis, quam nobis & omnibus frugibus Ls vaceriis oimm confuit. Apoftolus quoque ünm noítris petimus, tanto capaciores digniores- d- 1. Corinth. 1o. hocindicat, cumait: Ugus pt- que efficiamur. ] qis, uInum covpus guulti funms, omnes qui deuno f- ^ Qu.IV. Quaso bcaufas ipfaEuöhari&iä in- paue participamus. Unde & communio vo- s | ftituta eft? Relp. Pariterobtres. 1.In memo- catur: & hinc olim Chriftiani ante comunio- ?0 riam amoris fui infiniti, quo Chritus non fo- nem ofculum pacis fibi mutuo dabaut: Hoc Jf lum pro nobis de coelo defcendere, incarnari, denique eft, quod Chriftus oravit, ut nimirum j n. tantaque agere & pati dignatus eftfed etiam fideles omnes fint unum in charitate, ficut i- , aal ut intime nobis uniri poffet,hoc tam adiniran- píe & Pater in effentia unum funt. : d- dum medium invenit. ?. Utloco multiplicium Qu.VII. Cur invifibiliter fub fpeciebus ta- sfe Sacrificiorum in veteri Teftamento offerri fo- men vifibilibus poni voluit? Refp.r. Ut fic g I$ litorum haberemus in Ecclefia perenne Sacri- accedere ad eum, & fumere eum auderemus: Vit, ficium, quod & dignitate fua, & utilitate, & alioquin enim quis auderet, fiin gloria fua vi- Uf offerendi facilitate omnia vetera teftamenta fibilis appareret ? Refert Joan. Carthagena ide longiffime fuperaret. 3. Ut elfet nobis in ci- Ord. 5.F'rancifcil. de Aug. Kuchar.Sacr.hom. iem bum anim:e, qui füo modo eandem paíceret, 9. inventam cujusdam Medici Hifpani, qui fa- lili nutriret, roboraret, crefcerefaceret, & recrea- nare cupiens zegrotum tabe confectum, quo- ret, ficut cibus corporalis hzec omnia corpo- QUs niam ille ab efuteftudinum, quarum carnibus leti" ri praeftare folet. erat fanandus, abhorrebat, praecepit pullos, - Qu.V. Curfub duabus fpec;iebüs, panis fci- ti- quos zegrotus libenter edebat, teftudineis car- [te« licet & vini, in(tituta eft2 R.1. Id voluiffe Chri- nibusali, eiquead vefcendum dari, quoartifi- ftum, ut nobis indicaret,fe perfeCtum nobis in- t/is cioillufüszegrotus fanitatem recuperavit.Pari & ftituiffe convivium, non quafi füb utraque fpe- modo, quia Chriftum Dominum in fua fpecie cie neceffario fumendum fit ab. omnibus, fed ja vifibiliter apparentem fumere non poteramus, T quod habeat perfectam vim explendi farmem idcirco füb fpecie panis & vini fe íe occultare & fitim liominum , id eft, omne defiderium. I voluit, ut non tam ipfum, quam panem & vi- . - Quiaenim Euchariftiam nobis reliquit;ut effet num fumi fenfus judicarent, adeoque non ab- cle« horrerent. V. nobis pignus glorize, & quafi praeguftus qui- 2. Ut meritum fidei haberemus, ; damcoeleftis illius Manive, quod omnem om- dum exercemus heroicum actum illius, abne- hus rita ! nino fatiat appetitum : Idcirco ea perfectam gandofeníus noftros, & ratiocinationes, quas debuit fignificare refe&ionem , (non minus, intellectus nofterinde conficeret; voluit enim ] $7 T$ quam panes a Chrifto multiplicati, famem fe- Chriftusinhoc myfterio exercere, & probare dare & fitim) quod fufficienter /acit in Sacrifi- fidem noftram. 3. Ut preeberet nobis etiam- JH [j cio Miffe. 2. Ut fignificaretur Chrifti mors & num fpeciem humilitatisillius, qua in mundo quidem talis, in qua totus ejus fanguis fepara- converfatus, füb aliena fordidaque humanita- juS g tus fit a corpore,effufus in pretium redemptio- tis vefte delituit. Utenimibi gloriamMajefta- nis noftrae. Cum enim neceffarium elfet relin- tis fuge vili & abje&o fervi habitu abfcondit: jt$ ita & tunctegumento panis & vini. iti$ gqi flgbis aliquodmem()riale paffionis & mor- Qqa3 Q. VIII. j E Bibläatlzecæ AMauualis: Concionatorie s Qu. VH Curpridie, quafn pateretur, eam lis, five ad efum, five adþ: otum apta, prirnum. qot facratur certis verbis,& czeremonviis adhibitis, infitzere voluit? Refp. r. Ut hoc ejus velut qu teftamentum arctius cuftodireraus,&recentio- & Deo offertur àlegitimo Miniftro, ritu debi- dem rem) ac teneriorem ejus memoriam habere- to, in inem congruentem. Quze omnia, ut fisc Solentenim Filii diligenter obfervare, patet, vere Miifze. conveniunt. ínus. cati qe a morientibus parentibusin mandatis ac- Qu.IV. Quotuplex fithoc Sacrificium?Refp. q eorum mnunera di- Realiter quidem unum effe; formaliter tamen óuj ceperunt: poltrema quoque, 92] ïJObiS defl- & denominative multiplex; eftenim La?reu- ligenter affervare. 2. Utoftenderet fünt derium fuum, manendi femper nobifcum, e- dicum & Holocauttum,dum totumin honorem ( Dei offertur. Eft Escbarifficum, quatenus in tiam qua homo. Propterea antiquam per mof- 1us. tein recederet a Difcipulis fuis,adinvenit & in- memoriam & gratiarum actionem pro paífio- ne Chriftioffertur. E2 Propitzatorium, quate- fola frtuit rationem, qua etiam abfens cum ipfis fut: maueret. 3. Ut monftraret nobis charitatem nusDeum nobis &Defunctis propitium reddit, utpeccata aut poenas remittat. Eft Paczficum - fpi li fuam, qu atantum nobis thefaurum parabat, fo tempore, quo Judeei ipfi parabant feuimpetratorium,quatenus varias aDeo gra- 01 eoque Àp flazella, fpinas, crucem, a deoque inidtotiin- tias nobis impetrat. Qu.V. AnSacrificium hoc etiamSanttis die 4dh .(i cumbebant, ut eum crudeliffime interficerent. fital Aq 3601 &c d (t:e multze tantorum cruciataum mini- ; : ipforum cultui confecrato offertur? Refp. Ne- gative; fic enim clareindicat Concilium Tri- &c. qme potuerunt € xtinguere charitatem ejus. Qu.IX. Cur ped um lotionem huicInftitutio- dent. feff. 22. c.3. dicens: £f guamvis su bono- res! fel niprzemilit? Refp. Ut doceretnos abluerefor- * reu €7 guemoviam Sauctorum M:ffas Ecclefta ee- des ani mi, etiam leviores, antequam accedi. lehvare confueverit, non tamen illis Sacrificumm gii tem mus ad S. Corüunionem puriffimi Virginis Fi- offerri docez. fed Deofoli qui eos coromavit.Un- detiec Sacerdos diíceve folet ; Offevo *ibi Sacvifi- due 3ii. Porronifia lethalibus faltem peccatis fue- rtimusabluti,non habebimus partem cumChri- ciutm Petre,vel Faule: fed Deo de allovum vitto- firn V 1to: Nonpercipiemus Sacramenti gratiam & Y11$ Bvatias apens, eoram patvocinia implorats us virtutem, fed incurremus Dei indignationem ut ipfipro uobis intercedere dignentur in Celisy Coti & judicium. Nifia levioribus etiam fimus imu- guorum sbenoriam facimus in tervis. pier .. Qu. VI. An unumidemquefitSacrificium, t nes, minore fru&u communicabimus. . Ergo aon tantum pedes, fed & manus & caput o- quod quotidie in Miffa offertur,, atque illud, T0 quodolim eft in crace immolatum ; Refp. Ex ( qmnesque animoae & corporis vires lavandze,di- H eendumque: «mplius /rva sme, Domiue. Concilio Trident. L 1. Uga eadeique eff boflía, tur? Qu - QuX CurhoGurno temporeinftituit? R.r. zdeimaue nmunc offeveus Sacevdotum miuifferto, Utoftenderet,magnum effe fecretum hujusSa- qui per fespfumm tunc dm cruceobtulit, fola offe- diti Dici cramenti, magno Dei confilio inflituti. - vendi vattoge diver/a. Pro quo melius intelli- fug( gendo,fciendum eft; in Miffze Sacrificio & effe Q autem folet: De2oGle confelium. 2.Quia mylfte- rium hoc fide magna credendum erat. Fides hoftiam, quaze Deo offertur, & eum, qui offer- ficar tur; & a&ionem;qua hoftia offertur a Sacerdo- autem quafi lucerna eftin no&te, ubi ex parte fum videmus, ex parte adhuc czecutimus. te.Cogcilium afferit,hoftiam effe eandem,quia dquc eít corpus Domini : Offerentem principalem Qu.XL. Cur in Coena infüituit ? Refp.Utin- Vat] nueret, fe hoc Sacramentum inftituiffe, ut non eífe eundem, eo quod idem Chriftus, qui tunc ! w l folum tempore vitze pro cibo, fed etjiam in- in cruce fe obtulit, nunc quoque quotidiePatri tüt: fe offert, eo quod ipfius Chrifi Domini juffa in- rüente mortis fomno nobis pro-üngularirof Tif bore, & refocillatione ferviret. ftitutione, auctoritate, & nomine quotidie Sa- Sacr cerdotes offerant. Ipfeigitur eft principalisSa- $. XVHL " cerdos, czeteri Sacerdotes veri funt ipfius mi- niftri adSacrificium faciendum,& offerendum, pulc szæ/?z'uncuiæ: de Sacrificio Miffz. ( Ecclefize auttoritate confecrati, & poteítate weriturl. Quideft Miffa? Refp. Eftverum N Q M& & incruentum Sacrificium in novà lege, praediti. Atio vero inftrumenti, & adminiftri eft eadem, qu:e caufze principalis, ac proinde QUOA acfup remaCoeua, a Chrifto inftitutum, & Deo per l* gitimum Miniftrum, cum certis ritibus oblatio Sacerdotalis eadem eft, quze Chrifti fe ! quotidie incruente per fuos Sacerdotes-Patri t Ü & coerem oniis, tam ad delenda peccata, tum tiam e(iciis agendas, tum varias offerentis.Sed non eft eadem, quze fuit fa&ta o- ad gratias pro ben lim inCruce, nam oblatioin crucefuit fatta fe- Voti gr atias obtinendas, tum a d fupremium ipfius endum, offerri folitum. mel,&in hacalteraincruenta quotidiereplica- Chr dominium protit hir aC Qu.lI. Unde de fumpta hzec vox, Miff: a,füerit? tur: Incruce Chriftus feipfum revera obtulit, d Annum trigefimum nunc vero in Miffze Sacrificio non feperipfum Chio Refp. Exfi. Baronius a li $3 quartum Chri fti num. 53. a voce Hebraea Mz/- offert,fed perSacerdotes : quia ipfeSacerdotes ( Jàcb fpontan eam o blationem fignificante, & inftituit Apoftolos, & juffit ipfos, & ipforum S. Jac. Apoftolo ufurpata, dictam fucceffores Sacrificiüm facere, & offerre. | tr P prima vicea Toni utet, rectiu stamen Gavantus, Azor, &alii a Qu. VH. Cur fpeciales veftes in Sacrificio & otius introductam, & ab ultimis ver- Miffze offerendo adhibentur? Refp. Id triplici tur F vul £ go p tegt sÓt bis : /ze Miffa eff; fcilicet Hoftia vel oblatio no- ex caufa fieri. r. Propter majorem decentiam. 2. Ad majorem seftimationem Sacrificio con- ut n ftra ad Deum, defumptam effe cenfent. Qu.I1I. QuareMiffa hzec diciturSacrificium. ciliandam ; unde & in veterilege Deus certas lC2 Q1 Refp. Id ex definitione Sacrificii proprie dicti veftes pro Sacerdotibus praefcripfit. 3.A d pie- in communi colligi, quze fic formantur ab A- tatis & devotionis augmentum per fignifica- Verej tionem veftium ingenerandam. üïan Zotjo: E-?P: a&ig,. per quam res aliqua corpora- Qu, VIIL Vànd d defe Ut MUET CAU Titulüs XXI.- Cateähe/iä. h d 31I lj -Qu. VIIL Quid ergo fignificant veftes Sacer- ris gladii, nudi in nianibüs'fub le&tione Evan- UE dotales ? Ref. 1.Peramiétam fignificari velum, gelii tenentur.. t quo Judzei taciem Chriftitegebant, dum eun- Q.XVI1T. CurinMiffaDefun&orum populus dem colaphizantes dixerunt: Prophetiza no- non benedicitur ? R. Ut indicetur,hancMiffam n [i bisChtifte,qui te perculfit.2.PerAibam fizsifi- ad Defun&orum duntaxat folatium & auxili- a cari vetem quaHerodes Chriftum illudens in- um ordinari, qui proin magis benedi&ione, lls dui juffit.3.Per cingulum funes,quibus colam- quam Deus ipíts impe T nae pro flagellationealligatus eft.4.PerStolam rtitür, quam povgu!gs viventium indigent. l funes,quibus per coltum ligatus ad judices tra- Q.XIX. Curin fineMiffze ordinarieEvangeli- Q« &atus elt. 5.Permanipulum funes,quibus ma-- umS.Joan.legitur? R.[n memoriam & gratia- [« nus ejus,cum caperetur,fant vinctze.6.PerCá-- rumactionem pro beneficioIncarnationis, quae fulam indicaripurpuram , qua ii coronatione it, fuitinitium vitz & Paffionis Chrifti, cujus E- LT fuitindutus. 7.Per Biretum denique coronam . fpineam, qua ca vanggliüm hoc eft fuccin&tum compendium. [ds p ut illius 'cpnæïiilu*üone eft Co- : AIX. Yonatum. * a Qz,iæ!z'iüzzä??æ : de beatifffma Deipara. .Q.IX.Cur aute uivaribcolores hahisveltibus" lg azeritur E AnSS.DeiMater fine macula ori- [ adhibentur?R.Ob triplicem finem. 1. Ad diver- Q' v girialis peccati fit concepta? R. Affirma- l« fitatemFeftoram, v.g.Martyrum,Confefforum tive cum communiffimaá Catholicorum Do&o- 1« &c.indicandam; hinc quia Apoftoli & Marty- rum fententia , triplicirationeid probantiuni. res laaguinem fuderunt, colorrüberineorum y.Ex vartis Congruentiis,ex l'iliatione Chrifti d feftis adhibetur; Candibus veroin feftisB.Vir- & Maternitatehujus SS. Virginis petitis, fed Ils ginis, Con'efforum & Virgiaum, quia purita- hae utpotefübtiliores Theologis relinquendae H tem animi & corporis fervare fingulatiter fta-' fünt. Secundo probantid ipfum ex variis reve- "s duerunt: in Dominicisquibusdar viridis , ad- lationibus & miraculis, quee uti magisad hoc figaificandum,quodin die Refurretiopis,quae üt, forum pertinentita non oberit aliquas narraf- lii juxta aliquorum opinioneni iiY Dominica die: fe. E.t primo quidem ipfa SS.Virgo S.Brigittze continget, florereiterum quaoad corporainci-: dixit.fe effé fine macüla conceptam,& hocnon I piemus:alias violaceus ad luctuüm & poeniten- definiria SedeApoftolica, ut fideles magis ha- tiam: &nigerdenique ad condolentia ( i beant occafionem , fuum er E üd, mortuisiguif m.cu;m,"- gaipfam affectum EX icandam uiurpatur., oftendendi,uti Bernard.de Buftis fect. r.p. r.re- Q.X. CurAitaria veríusOrientem zedifican- fert. Idem etiam alias Canonicoreve lavit,uti lii tur2 R. QuiaChriftusab Oriente venitin mun- S.Anfelm.].:.mirac.c.7. fcribit,nam cum Ca- 1 du», & inde ad ceelos rediit, iteramque ad Ju- non. ifte noctu peraquas ex fornicati one redi- (* dicium redibit. Sed &i N n n Paffione fagiem ver- x ret,&Matutinum de B.Virgine recitans a Dze- fus Orientem vertit. J monibus everfa navicula fübmerfus effet, jam- t« - Q.XIQuid fignificatur perA ltare;?,R.'Sign'i-* que ab iisdem adinfernum raperetur,f übito ab ficari tam menfam, ià qua Coenam ultimam. TiacSS.Virgine ereptus eft, audivitque, fi gra- d(?- fumpfit, &S.Euchariftiam inftituit; tumipfam. tus effe vellet, operam dare debere, ut a forni- [ crucem, inqua velutin Altar z n vam hoftiam obtulit. ifeigfum, uþ vi- : catione deinceps abftineat,&F'eftam iimacula- tz€ Conceptionis devote celebret : deiude eti- Yt ; Qu. XII. Cur Crucifixi imago in Altari fta- atf am ipfe S. Thom. cujus authoritate tamen fe * tuitur ? Refp. Ut & Sacerdos, & circumftantes : maximetuentur Adverfarii;Fantino Epifcopo i* meminerint, memoriam Paffionis Chrifti in O« Patavienfi id revelavit;cum enimEpiícop.hic Sacrificio praecipue recolendam effe. legerettertiam partem S. Thomze, & mirare- qa- Q.XIIL QuidCalix &Patena fignificat?R.Se-- ffll« tur,quodibi determinaffet, quod B.Virgo in o- pulchrumChrifti , & lapidem fuperimpofitum. riginali peccato fit concepta , apparuit ei S. i - Q.XIV.QuidMappa &Corporale fignificat? ate Thom. dicens: Scias, Dom. Epifcope, quod Refp.CorporaleSudarium,Mappam,Linteum, quandotalemopinionem pofüi, folum habui ftri quocorpus ejusinvolvebatur, indicare. refpectum ad ftatum,quoB. Virgo peccatum o- u nd'e : Q.XV.Curtotceremonize in Miffa adhiben- riginalecontrahere debuerat, niüiper Filium " tui? R. 1. Ad majorem huicSacrificio reveren- fuurn effet praefervata ; fed Dei Filius Matrem. atri tiam & zítimationem conciliandam. 2. À d de- fuam abomni macula praefervavit. ItaNicola- 10* votionem populi praefentis excitandam. 3.Ad . us de Padua, tum ejus Vicarius & Do&tor affe- lee Chrifti Pafionem clarius repraefentandam ; - rens,feab hocEpifcopo vifionem hancaon fine. hinctotcruces, extenfiones manuum & bra- maegna lachr j ymarum effufione propriis auri- Jit, chiorum, percuífiones pe&to m bus audiviffe , telte eodem Bernardo de Buftis hum ris adhibentur. I'IS, ofcula ;Alta- z $ fect. 7. Idipfüm vero aliisadhucmiraculis eft Xes , Qu. XVI. Cur Miffaleabuno lateread aliud confirmatum,inter quze priium meritolocum traasfertur? R. 1.UtSacerdoti ad preces inCa-- ii habere debet, quod Alexandro À " lenfi viro do- none dicendas coimodiusferviat.2.Utfignifice- &iifimo ex OrdineS.Francifci contigiffz (cribi- tur,Evangelii przedicationem a Judzeis adGen-- 100 tur,cum enim hicin Fefto Conceptionis coram tes translatam effe;hincin fineiterum refertur tota Univerfitate doceret , B. Vir jinem effein qlici utituatur univerfalem forein mundifine pree-- n maculaoriginali conceptanirepéntino ac gra- j dicationem,ut fiatunum Ovile, & unus Paftor. - vi morbo correptus,eoque fingulis ais eodem Q.XVÍILCur ftataradEvan.? R. Id tum ob re- f(5 die redeunte tentatus eít,donec votum fecit,fe verentiam,quam Evangelio debemus,demon- librum de imaculata Conceptione compofitu- p* firandsm fierl; tum ad promptitudinemindi- « rum; hocenim voto fa&o mox fanatus eit, & capdam, quaparati fumus ad Evangelium ob- lervandum, &omnibus viribus contra hoftes poíteain mortefüa affidue hzec verba ingemi- 1 nàvit : Mari'q,"Domim imea,tota pulchra e5, €$ ma- defendendum: hincalicubi ab adftantibus vi- : fula 312 Jibliotlece . Blanualis Conciottatoria qernil eula originalis ninquam fuit inte. Nec minus mi- nem tolleret;ergo non decebat, utaliquid cor- tr& rabile eft.quod idemBernardus deBultis inCi- rumperet,praefertim integritatemMatris. Un- hi vitate Mantuxe accidiffenarrat, quod fcilicet, deS. Auguft. in ferm. de Nativic.Domini apud tanqi cum Dominicanus quidam in folemniffima di- D.Thom.3.p.q.28.a.2.2it: Farnonerat, ut ger e- gnde fputatione probare vellet, Beatiffimam Virgi-. jus adventuim violaretur integritas , qui venerat [a- tuco nem effein macula conceptam,omnia verba in nare corrupta. 3. Poftpartum ; Nam 1.id con- re p oreejus mutata fint, dixeritque, propono vo- gruebat diguitati & perfe&ioni Chrifti , qui fi- plus bis iftam veram conclufionem, quod B. Virgo cut unigenitus eítPatris.ita decebat,ut effet u- Gan fitfine macula concepta ; cumque Fratres ira- nigenitus &Matris.2. Uterüs VirginisSacrari- fcerentur, & ille emendare vellet, nihil aliud hauc um fuitSpiritus S. . Non decebatigitur, ut ab geni dicere potuerit. Sed quia fortefimiles revela- homine violaretur. 3. lugratiífima fuiffet Dei- fantt tiones, & miraculaab Adverfariis , utincerta para,fitantoFilio non contenta fuiffet.Et fi vir- f ginitatem tanto miraculo fibi confervatara CU explodentur; ideo tertium argumentorum ge- Qu nus ex affe&u erga B. Virginem petitum fic fponte perdere voluiffet. 4. S. Jofeph a temeri- jis?! formant noftrze fententize Auctores : quidquid tatis notaimunis non effet,fi eam, quam a Spi- ritu S.concepiffe intellex tur. probabiliter & fine incommodo B Virginiat- erat pgrAngeluxg,vif j Dus tribui poteft, id merito tribuitur, ; fed hoc fieri olareaufus fuilffet. i.dei -poteft in iimaculatze Conceptionis affertione. Q.iV.CurB. Virginis confenfusa dChriftiin- Ergo merito afferitur. Major eft S.Auguftini, càrnationem fuitrequifitus? R. Ob fequentes silil: au " Bernardi & aliorum, Minor autem ex eo pro- caufas. 1.Quia hicfponfalia Dei Patris cum B. batur, quod major pars Do&orum ita fentiat, VirgineitemFiliiDei cum humana natura, de- quod neque ullum inconveniens ex tali affertione nique Chrifti cum Ecclefia celebranda erant; mult culo fecuturum appareat, fed potius magni íavores decuit ergo, ut confenfus utrinque adeffet. a. & gratize ab hacS.Virgine, quin &ipfo Chri- Quia nos una mulier male confentiendo perdi- M fto,fperari poffint, fi tam honori(ice deilla fen- derat, decuit, utaltera bene confentiendo nos ir tiamus , &loquamur, quidniergo idagamus? priftino ftatui reftitueret. 3.Quia non ficutabs- Tif do,] Q.II. Quid nomen Maria fignificat ? Refp. 1. quenoftra voluntate nos creaverat Deusjita & Idem fignificare ac illusinatrix ; quiaipfapro- nos recreareftatuit; fed cumilla potius: Unde x t culomni dubio Apoftolos & primos Chriftia- de dormiente quidem Adamo Eva educta eft; TU "u nos fecum viventesinftruxit, & perillos nos fed.rion item caro Chriti de dormiente Virgi- quoque. Propterea enim S. Anfelmus l. de ex- ne. Qui creavittefine tejnon redimette finete, p cell. Virg c.7. exiftimat, tam diu eam in terris 4. Uteo confenfu Maria virtutes fuas depro- dll cposem ss n r t poft Chriftum reli&am, ut effet doctrix Apofto- meret,& pauculis verbis oftenderet,quam me- lorum. San&us etiam Ambrofius]. deinflit. rito ad hanc dignitatem prae omnibus aliis e- Fii Virg. c. 7. vult, abipfaedoctum effe inmultis le&afuiffet. 5.Denique ut Deiparzearctius ob- Virti ftringeremur, nos quorum alus fno modo de- tüse Joannem Evangeliftam, qui prae czeteris hifto- riam Chrifti quafiad vivum delcripfit. Nonsi- pendebat etiam aDeipará,quze in illo confenfu gun ror, inquit, pre ceteris myfleria divina lecutum , perfonam geffittotius naturze humanze,ut aífe- Ec cui prafium erat aula caleflium Sacramentorum. rit S Th.3. p. d. 30.a.1. Quantas igitur ei gra» dum tias debemus ? d Ac propterea forte dicitur confervaíTe omnia k U,« verba hzec, id eft, quze circa Chriftum & ab ip- ".. Q V.AnB.Virgo etiam quoad corpus fuitiu i l fo gefta funt, ut poftmodum alios ea doceret. celum affumpta? R.ita comuniter fentireDo- Ya 2.ldem fignificare ac Stella Maris, uti S. Bern- Gores cum Juvenali Archiep. Jerofolymitano A ardus hom.2.de Virgineindicavit dicens : No- fcribentead Martianum Imperatorem. Sacro- firil men V/'irginis Maria, quod interpretatum Maris fan&um corpus illius Angelica fimul & A»o- deyi Stella dicitur, ip[aefl praclara €9 eximia Stella [u-. ftolicaHymnodia elatumin tumulo quodam in ia ger hoc Mare magnum €$ [patiofum [ublevata , mi- Regione Gethfemanirepofitum effe, & intet- cans meritis, illuflrans exemplis. Hinc fubjungit: tiumusque diem ?oloco carmina Angelos per- O quisquis intelligis,tein hujus [mculi profluvio ma- petuain honorem & laudemDeiGenitricis ce- gis inter procellas €9 poteflates flu&uare , quamper ciniffe, & cum eodem tertio dieis, qui inobitu. terram ambulare , ne avertas oculos a. fulgore hujus VirginisMatris choroApottolorum non adfue- l fyder i non vir obrui pr rat, adveniffet, & facrum illum coetum , uttu- veoca ariam. qcelli.r : refgice Stellam , Du mulum recluderet, quo & ipfe Verbi Matri de- du . Qu.IIL An congruumfuerit, ut B. Deipara bitum füpremumque perfolveret, honorem , Con ante, in, poft partumVirgo permaneret ? Refp. precibus fummmopere follicitaffet , atque figillo Affirmative, idque probatur 1. Antepartum ; ablatofepulchrum apertum effet, (acrum illius Moy t'üii nam fic decebat ex parte Patris.quia non dece- corpus prorfus repertum non effe, fed fepul- g bat,utChriítus praeterPatrem coeleítem habe- chrales illius fafcias tantum fuo loco intactas, retaliumterreftrem.Ex parteFilii,quia eftVer- atqueinviolatas perinde, acfi eas corpus pau« ab:ql bumPatris; Verbum enimin corde concipitur, loantereliquiffet,repertas.Et quidem inenar-« absqueejus omni corruptione.Ex parte carnis rabili odoris fuavitate redolentes,eaque fuavi- fil * Chrifti, quze neceffario contraxiífet peccatum tate illos abundeafllatos , fignaculo rurfus tu- üx gt originale,fiex concubitu prognata fuiffet,tefte muloimpofito, abiiffe. Atqueillud folum pro nit S. Auguft. 1. denuptiis & concupifcent. 2.In €oac decebatanimo fecum meditatos ,! Deum partu; Primo enim fi verbum non folum in cor- corpus Virginis ante communem omnium re- a . | furrectionem immortalitate cohoneftaffe. lf de absque corruptione concipitur, fed etiam ex corde procedit,decebat,ut Verbum Dei eti- . Q VI Cur B. Virgini fingularis Hyperdulize le am nafceretur finelzefione Matris. Secundo, eultus tribuitur ? R, Obtres caufas. 1. Ob Ma- E quia Chrifï.us;yenerat,- ut noftram cozrupþic- t'?faïr " itulus XXL — Catechofis. 3 l ternitatem illius;nam &interrisconftat, Ma- vit. Illirutiqué fublimibur,tam bzatis,tam groximis — tres Regnum & Principum non zquali cum Jfibi cohzerentibus ; tam familiariter adherentibus , Aulicis aliis cultu coli. 2. Ob dignitatem illius C? vere domeflicis Dei mandavit de te.. u quis er, tanquam Regine coeli, & SanCtorum omnium; quid efl homo , quod meor es ejus , aut filius homi- unde pariter decet, fpeciali & majori eam cul- nis , quouiam rep E tucoli. 3. Obfan&itatem illius , quia , ut Sua- utas eumn ? quaþiqero non fit homo ^ ls gutredo,, €2 filius vermis ? ]* rez probavit, in primo conceptionis inftanti ^ Qu.Il. Que beneficia corporalia conferunt |a plus gratize accepit, quam omnes Angeli & Cuftodes Angeli ? Refp. fequentia z. In itineri- San&i fimul habuerint, àut habituri fint; & bus comitantur, uti expertus Tobias dicens : W haüc gratiam fingulis momentis duplicata Meduxit, & reduxit. Sic & Angelus Domini menfuraauxit; cum ergo honor virtutem & praecedebat caftra Ifrael in columna nubis , fan&itatem fequatur, merito m monftransiter per defertum. 2.Victum fuppe- caufam illi cultus debetur. . ajor ob hauc [« ditant; itaGenef.c.2 1.cumAgar filiolum fuum la . Qu. VIL. In quo confiftat verus cultus Virgi- deficiente aqua, jam animam agentem in foli- nis ? Refp. In hoc, ut corde, ore & opere cola- tudine ad radices arboris abjeciffet;ne videret tur. Et i. quidemcordz, eam digniorem oinni- eum fiti confici, Angelus apparuit, & oftendit l bus SanCiszeftimando, juxta illud S. Anfelmi iliipuateum aquaelimpidze, qua moribundum l.deconcept. JVihiltibi, o Domina ! equale efl , filium reficeret. Ad hzecDanielem inlacu leo- $ nihil comparabile ; omue enixm quod eft, aut fupra te, numconclufum , per Habacuc ad eundemlo- autinfra teefl.. Quod. [upra te eft, folus Deus eft ; cum mirabiliter delatum, pavit cibis,, qui pro quod infra te efl, omne quod Deus nonefi:. Quid mefforibus paratierant. Dan. 6. Eliametiam Lt, multis; Jpfaefl, inquit S. Bonaventura iufpe- refocillavit pane fubcinericio, & vafe aquze 3. à, culo B. l- . qua szajorem facere Deus non potefl. Reg.19. 3. Hoftes compefcunt? uti S.Bafilius Majorem facere mundum poteft Deus,majoremMa- teftatur dicens: Quemadmodum urbium muri in frem. quam-Matrem Dei facerenon potefl. 2. Ore, circuitu un d quaque hoflium in[ultus arcent; flc €$ $« magna fiducia eam per varias preces invocan- ZIngelus atergo €$ a fronte cuflodit , &c. Et Ori- do, juxta monitum S. Bernardi : /npericulis, in genes hom. 8.inc. 8: Jofue: San&ti /Ingeli , in- de rebus dubiis Mariam cogita; Mariam-invoca , non quit, videnter nos infeflationem Dagmonum pati, lj secedat ab ore.. Nam finum wüfericordig Jum Ma- infurgunt adver[us eos, qui nosinfeflant , €9 omnes ria omnibus aperit , ut de plenitudine ejus accipiant £0$ pofl terga cadentes interimunt. "Teftis Jacob, : univer[i; captibus redemyptionem ; eger curationeim; qui Angelorum przefidio munitus fuit contra. £niflis confolationem ; juftur gratizm; Zdugelus la- Efau fratrem. Gen.23. Teftis Judas Macha- O. titiam; tota T rinitas gloriam ; €$ denique Per[ona beeus, qui przefidio Angelico fuffultus, devi- Filii Dei caruis fubflantiam. 3. Opere , imitando cit Lyfize exercitum. Apparuitenim przece- virtutesillius, utiterum S. Bernardus horta- dens eos equesinveftecandida, armis aureis, e tus eít dicens : Ut impetre: orationir ejur faffra- haftam vibrans 2. Mach. 1 x. TeftisElifzeus, qui fü gium, non deferas conver[ationis ejur exemplum. circumdatus ab hoftibus vidit maximum exer- le Et clarius S. lldephonfus ferm. dé Affumpt. citum Angelorum fibi in auxilium miffum 4. às á dum ait:gitur dile&i[Juni,amate Mariam,quam co- Reg. 6. Teftis Ezechias Rex, qui centum o&o- litir;colite,quam amatis: quia tunc vere colitisr, € a- ginta quinque millia Affyriorum hoftium fuo- Iü matis , fiimitarivelitis ex toto cord: , quam amatis. rum ab Angelo una no&e trucidata vidit 4. Reg.16. Teftis Theodofius junior Imperator, Nam ut beneS. Ildephonfus S. 1.deaff.adver- 10 tit: Nontamilli prod«fl noftra laudatio ; quam no- quo cum Perfis &Saracenis pugnante,cireiter bir illius imitatio,unde fpon[o magis placet imizator centum millia Saracenorum in fluvium Ku- devotus, quam laudator oti o phratem Angelus Domini preecipitavit. 4. À uf; lamemm vera-l"qudq— I tio cordis, imitatio efl operis. periculis fervant; ita Tobiam a pifcefervavit : Raphael: Lothum eduxerunt, & fervaruntab T X $ XY. incendio Sodomze Gen. 9. Tres pueros infor- i Q« ucäj?iunculæ de $$. /"dugelis. naceignis, Dan. 3. Danieleminlacu leonum, ii u. L An quilibet homoAngelumCuftodem Dan.:o.Apoftolos de no&e apertis carceris ja- ^ habeat? Refp. Aflirmative; ita enim S. nuiseduxerunt. A&. 5. Petrum e carcere He- rodis. A€t. 12. bu. David Pf. 9o. indicatdicens: Zingelis fuis man- hferunt j davit dete, ut cu[todiant te in omnibus viirtuir. Et Q.1HI. Quze beneficia fpiritualia co 1, confirmat S. Gregorius Nyffenus lib. de vit. Angeli? R.fequentia 1. Offeruntorationes no- Moyft. dicens: J/erus Serino ad nos de[cendit , quo ftrasDeo, uti S. Raphiaelteftatus eftdicens : jlo u$ —ertditur poflquam in peccatum natura noftra lap[a Quando orabas cum lacrymir, €9 fepeliebar mortu- ul eft. non omnino a clementia divina negle&am e[Je, nec o: , €3 derelinquebas prandium €$1. egoobtuli ora- abrque patrocinio dimiffam, [ed Angelorum , qui tionem tuam Domino. Et Apoc. 8. vidit Joannes 45 a gatura incorporei [unt aliquam in adminiculum cui- Angelum ftantem ante altare aureum,adolen- ara que inflitutum e[e.. Hinc $x Czecilia Valeriano tem incenfa multa(quae funt orationes Sanéto- dixit: Ego, /aleriane. inAngeli tutela [um,qui vir- rum)fuper id antethronumDei.Et afcendit fu- yr mus incenforum de orationibusSan&or.omni- ia ginitatemmeam cu[lodit : quare ne quid in me com- Jfü mittas, quoira Deitnte concitetur. Unde S.Bern- um fuper Altareaureum , in quem locum S. ardus ferm. 12. in Pf. go. admirans exclamat: Bernardusfer. 1. de Angelisait: Zngeli noffros jf fudores, non [uos , noffras , non [uas lachrymar offe- I JWira dignatio £? vere magna dileGlio charitatis. Quis enim, quibus, de quo, quid mandavit? Summa runt Deo, nobis quoque ejus munera referunt. EtS. Majeflas mandavit Zngelis, €9 Zngelis [uismanda- Jpi- ? Auguü»inug :'6;. e.7. Gemitu': näj!ro: atque fu 9 lu Iw Lp/m. Bibl. Man. Jvom. I. m- L 314 Bibliothecæ» AManualis -ancionatoriæ (u ria referunt adte Domine , ut impetrent niobis faci- t ejusfubordinatis, ut docet ibi Alpþonfuä"f.ga lem tuc benignitatis propitiationem. 2. lluminat ftatus Epifcopus Abulenfis. Thon per infpirationes, librorum fpiritualium exhi- Q.V.Cur fpecialiter amandi funt omnesA n- ergo bitionem, vel ad concionem adducendo, vel geli ? R.1. Quia natura nobiliffimi, & quafiAu- pise exempla falutaria proponendo, qu2e fit volun- lici Dei, refpe&u quorum nos ftabularii & cgüf?. ' tas Dei bona, &bene placens; quid agendum, mancipia tantum fumus.Jam fi ferviAfueri fle- veni quidfugiendum fit,ubi venenum & anguis fub &ebant genua Amani,quia primus eratin Au- & v herbalateat. Sic Tobiam docuit rationem fu- laRegis; quanto magis nos veneramur Ange- u gandi, & compefcendi daemonem per cor, fel, los, qui funt Aulici Dei, & tantum nos exce- vefii & jecur pilcis ; Spiritualiter, ut poftea aperte dunt, ut vel infimus Angelus nobilior fit, quam dixit, per orationem, jejunium & eleemofy- totahumananatura? 2.QuiaDei legati funt, ici miul nam, cum difceffurus dixit: Bona eft oratio ad nos deftinati, Dei perfotiam repraefentant. tem cum jejunio & eleemofyna. .Cor defignat ora- UndeaitDominus Moyfi Exodi 23. de Angelo ( tionem; fel jejunium, utpoteguftui adverfum ; Duétore exercitus Ifraelitici: Nec contemnendum. (uia jecur feu hepar, quod caeteris membris ali- gutes,quia non dimittet,cum peccaveris;C7 efl nomen. obna menta & fanguinem fubminiftrat, eleemofy- ;euminillo, quafidiceret: Angelus hic perfo- fenel nam,4.Peccandi occafiones amovent,tefteDa- nam , authoritatem , & voluntatem meam re- vide Pf.9o- Zingelir fuis suandavit de te, ut cuflodi- E;GH; praefentat. 3. Quia fünt Paedagogi & Magiftri condi ant te in omnibus vilr tuis : inmanibus portabunt te, noftri. Quodfiparentibus noftris plurimum bona ne forte offendas ad lapidem pedem tuum.. Sic Lo- debemus, quiadant nobis vivere, plus certe u " thum monuit, & ex focietate Sodomitarum e- adhuc Magiftris noftris, quia dant nobis bene ( r duxit,ne cumillis periret. 5.CConfolantur;ficlo- vivere. Sichonoravit Jofue Angelum,quando fabti cutus eft adZachariam confolatoria verba.Za- ante eum corruens in terram pronus dixit : L d chariz r.Sicaftitit Tobize ceco Raphael, Gau- Quid Dominus meus loquitur ad [ervum fuum ? Jof. " diic dium tibi fitinquiens: €9 forti animo eflo,in proxi- 5. Sic honorabat Raphaelem fuura Tobias ju- velo. o efl,ut a Deo cureris. 'Tob.s. Sic confolatus eft nior, quando vocavit eum Dominum fuum, Magdalenam ante fepulchrum plorantem, Tob. 6. Domine , invadit we. Sic Sacerdos ille padl cum dixit: Mulier quid ploras ? Sic & Hebraeos eu de Societate Jefu,qui,ut refert Crombecius de ab hoftibus affli&os Jud. 2.Ita in novalege fze- ftudio perfectionis lib.2.c.2. Angelo fuo cufto- ( ngn pe confolati füunt Martyres in carceribus & di eam reverentiam deferebat, ut quotiescun- fuppliciis: S.Sebaftianum pallio candidiffimo pia que portam aliquam ingrederetur, Angelo tu- losí induerunt. S. Petro crucifixo cum coronis de telari primasiningreffurelinqueret.Nec vane, en floribus rofarum & liliorum aftiterunt. 6.Poft fiquidem die quodam, dum fingulari ftudio lo- : mortem adcoelosducunt. Teftis efthujus rei cum illum eidem cederet, vifibilis Angelus fpir exha Chriftusipfe, qui Lazarum ab Angelis porta- tranfiit, & gratum fibi e ffe hujusmodi obfe- nolt tum effe in finum Abrahbze dixit Luc.16. Teítes quium declaravit. Sanctorüm vi , quorum plurimia S. Angelis Q.VI.Quomodo honorandi fünt Angeli? R. Deo fufcipi, & ad fuperosgeftari vifi funt. Velut S. Acpt tribus praecipue officiis. 1. Timendi funt,juxta Q Martinus, S. Dominicus, Mendicusille fervu- monitum D. Bernardi dicentis: Caute ambula, lus apud S.Gregorium M. Animam S.Guiliel- ut. [cilicet cui adfunt Zngeli ( ficut eis mandatum Cum mi Abbatis vidit per duos Angelos elevari ad efl ) inomnibus viir tuir,in quovis diver [orio,in quo- abio admu czelos Gomundus ejus difcipulus. Animam S. visangulo tuo reverentiam habe; tu ne audeas illo Pauli Eremitze S.Antonius. AnimamS. Ger- profente, quod vidente menon auderes, Sic facie- ylic mani Epifcopi S.Benedi&tus. Petrus exorcifta bat Abbas in vitis Patrum lib.7.c.44.quiroga- Hac eum & Marcellinus cum fociis Martyribus a fpicu- tus,quaenam ejus effet quotidiana exercitatio, latore vifi ab Angelisin coelum ferri : j Vundc.»ex is refpondit: Ego Zngelum meum vnifii a[fifientem üm converfus eft.- "] juxta 1me ex[petto, €$ cuflodio memetip[um , quod Ri flódes fanf Q.IV.Pluresne habetquivis homo cu Jeriptum efl remini[zens : providtbam Dominuza in Angelos? R. Affirmative, fi deiis, qui plures con[pe&u meo Jemper, quoniama dextrisefl mihi, ne dinc fimul cuftodiunt,fit fermo; nam ut PaulusBar- Commouvear. f 172£0 ergo eum , ut cu[lodientem vias ry, & plures alii affirmant,quzelibet Provincia, meas, €9 quotidie afcendentem ad Deum , €4 infinu- civitas, Parochia,domus &c peculiarem habet antem aGus meos,€5" verba. $. Audiendi funtjux- cuftodem, qui omnes in ea urbe vel domo mo- ta Dei praeceptum Exodi 23. Obferva, €$ audi rantes defendit. Quemadmodum enim in Re- VOCE?H ejus,nec contermendum gutes,quia non dimit- hü publica bene ordinata non folum particulares tef, cum peccaverir, €$ efl nomen meum inillo.(Chal. Tüm cujusqueloci , vel civitatis officiales funt, fed habetur : in nomine meo eft verbum illius ) N etiam alii quidam generales fuper integras quafi diceret : quidquid przecipitymeo nomine l 1 provincias, tractus, przefecturas, utilli ab his praec v- t. 4. Imitandi fant, ut S.Bernardusfer. Cori dependeant, & dirigantur: ita etiam Deus, I.de $ . Michaele monet dicens : Quod fi nece[- Q quoniaminterventuÁngelorum mundum gu- ariam habemus familiaritatem dignationts 4nge- tsä, bernare conftituit, przeter cuftodes unicuique lice, cavenda nobit eorum offen[a , €4 in his maxi- üb 1 proprios confüituit quoque Superiores alios, me exercendum, quiburnovimus'eos obleari: [unt Us; quibus integrae provincise, tractus , praefectu- enim plura, qua eis placent, €8 quain nobir invenire rze,civitates commilffze funt. HujusmodiAnge- Q deleBat, ut efl fobrietas, caflitas , paupertas volun- T los vidit Jacob Gen. 32. cum dixit: Caftra Dei taria, crebri incalumgemitus, €4 orationer cum las 4m. hec [unt.E.rant enim duo exercitus,unusAnge-- erimir, €$ cordirintentiope.. Mttamen fuper omnia DT liPraefidis faper Mefopotamiamalter preefidis . - hac unitatem Es* pac:m anobir exigunt ZiIngeli pacis. iní fuper Chananaeam conftituti cum tutelaribus Tiiulus XXL Cdteche/ïs. 915 TG« ! 'Qu.VI.öur Angelifub fpeciehumani depin- Pí.72. teftatur. 3. Quia eotum honor redundat guntur? R. Quia fzepius in ea apparuere 5. l inDeum; namhonorergagratos & benignos. u- Thom. 1: p. : 51. a. 2. forte, ut fic amorem confervos benevolentize erga communem Do-. erganos (uum explicarent, & reciprocutn a no- minumindicium eft, ait S. Damafcen. 1. 4. Or- & ä f biserga feexigerent, fimilitado enim amorem thod.fid.c.16. cümlaudatur pulchritudo crea- u caufar. Qui alicui Duci pugnanti infuübfidium turarum, laudatur & Creator. 4. Quia fic om- veniunt,ejus librea feu colorearmorum ami- nes Santtos ut honoratos in operibus noftris, Ige (0« &i veniunt, ut amici agnofcantur. Similiter Ípectatores, potentes in periculis Defenfores, S.Angeli, quia in fubfidium noftrum milfi funt, propitios in n E ] veftibus fe noítris, noftrafe librea induunt, ut bimus. eceffitatibus Advocatosf habe- lt t fic intelligamus, eosamicos effe noítros, & in Qu.IIILQuomodo colendi funt San&i? Refp. minifterium mifífos propter eos, qui haeredita- Tribus praecipue officiis. 1. Per magnam de lo tem capiunt falutis. ipforum gloria zeftimationem. 2.Per cordia- Áum Qu. Vlil. Curin[uvenili forma pinguntur? lem fiduciam & invocationem. 3. Perfedulam n QuiaMarc.uit.in tali forma apparuerunt; dein virtutum ab iis exercitarum. imitationem 5 f« fe ob naturzefpeciofitatem, &fulgorem nunquam namtefte S. Auguftino, tunc libenter prono- fenefcentem, femper florentem; & quia Ange- bis intercedunt, quando aliquid in nobis de li li, quae volunt, imobiliter volunt, nec mutant fuis virtutibus recognofcunt. Hinc non male W 3 confilia & propofita, quze femper & ueceffario cecinit Poéta quidam: cIte bonafunt, & voluntati divinze conformia. San&orum eft cultus gratiffimus, optima Ug ' Qu. IX. Curalati pinguntur? Refp. Quia fic vita. Quia cultus hic puriífimus, ampliífimus tdo lfaize c.6.vifi funt; & praeterea propter naturae (id eft, univerías vitae aCtiones complectens) J fubtilitatem juxta Chryfoft, hom.3. deincom- & perpetuus eft, quia diu noctuque durans. Jol preh. Dei nat. vel propter velocem in cun&a reces noftras ? Kefi Qu.IV. An, & quomodo cognofcunt San&i jl« difcurfum juxta Hieron. in c. 6.1(a.: velquia p 2 p. Vel per revelationem Jff) velociffime Dei mandata exequuntur , juxta effentia. lle Paulinum natali g.&Dionyf.de coel.Hierarch. Dei velin ipfa illius XXII. -. sde c.15. Pulchre hanc Angelorum promptitudi- D iT bus defundiis, . Itb nem defcribit David Pfal. 1e3. dicens: Qw fa- u. T. Anpeena,quam animze Purgatorii pa- U cit zdngelos fuos /piritus, . Quae verba Para- tiuntur,gravior fitomni poena hujus mun- jn- phraftesChaldaicus fic reddit: Qui facitAnge- di ?. Refp. Affirmative S.Thomas dicens, qua- If los fuos veloces ficut ventum: Nec male; fic lemcunque poenam fenfus Purgatorii quovis enim & venti pinguntur, tanquam Angeli alati l- tormento przefentis vitze effe graviorem. Et N fpirantes. Ut enim ventusnil eftaliud, quam hzecetiam S. Auguftini do&rina eftin Pfal.37. he exhalatio a nube depulfa,regionem aéream & ubi adducens verba illa Apoftoli 1.ad Corinth. noftram celerrime pervadens : ita & Angeli, a 3. Jpfe autem Jalvus evit, fic tamen quafiper i- IN Deoadnos miffi, omnia celerrime pervadunt guemy,inquit, guazavis falvz per iguem,gvavtor Xtà acperficiunt;acfi aDei mandato depul(t effent. taruen ertt ille ignis, quatm guidyuz'zg hotmo pot- ; Wl :Qu. X. Cur difcalceati pinguntur? Refp. eft pati im bac vita, m cum S.Dionyfio c. 15. Hierarch. Quia liberi, .. Qu.IL A ! n poenze illarum paulati m mihüun; abíoluti & expediti, atqueab exterioris omnis n tur? R.Ita quidem aliquos fentire,fed probabi- tll adje&tionis labe funt puri, & ad divinze fim- lius Suarezium judicare, quod non quoad in- (e plicitatis fimilitudinem pro viribus tendunt. tenfionem, fed durationem duntaxat minuan- Hac de caufajuffit Deus Exod. 3. Moyfen,cum )ga- tur. Quia ejusmodi poenze ac dolores finiantur, t 0 eum Ducem profectionis per defertum in ter- ficutiincipiuntur. Jam vero omnesifti dolores tam fanctam conftitueret, calceos exuere;quia fimul incipiunt, non autem paulatim auge- i ud nimirum decebat peregrinum, & ad terram. Ícunt: ergo etiam itafiniuntnr, quod & verifi- jil fanttam tendentem exuere cu ras & folligitu— mile eft: animae enimin principio ad certam N poenam, & certum tempus condemnantur, er- T dines tyy'erren.as. - oA n go etiam poena illa una eademque manebit, " ug/Aiuncule de Saméis. donectempus earum adimpletum fuerit. j« ueft. L. Quae funtgaudia praecipua San&o- . Qu.IlI. Cum Purgatorii cruciatus adeo. a^ UX* Q rumincolis? Refp.fequentia 1.Inintel- cerbi fint, quomodo animze eos fufferre pof- au'di le&tu vifio Dei a facie ad faciem, & creatura- funt? Refp. Animo lubenti ac patienti: nam n« rum perfe&iífima. 2. In voluntate amor per- etfi poenze iftze acerbiffimze funt, charitas ta- hal fe&tus, quies animi maxima, juftitia perfecta, men,quzein ipfis dominatur,efficit;ut in omni- ) 3 Ín memoria perpetua contemplatio Dai, re- bus divinze voluntati fefe perfe&iffime confor- jiQé cordatio mirabilium Dei, & beneficiorum ac- fet. ment, unde non libenter folum ac patienter ceptorum. 4.Ín fenfibus tam copiofze volupta- poenas illas fuftinent, fed & easdem amant, ac n tes,:ut S. David Pf. 35. dixerit: Inebriantur .compleCtuntur, adeo ut, fi liberze dimitteren- ab ubertate domus tuze, & torrente volupta- rngl: ; tur, ultro illas etiam fufciperent, fcientes, ju- n tis tuze potabis eos. fte fe adeasdem condemnatas,quibus median- u Qu.lI. CurSan&i fpecialiterhonora ndi fant? tibus ad fruitionem divinze Majeftatis admit- À Retp. 1. Quia ipfi Deum fumme honorant, & tantur, ad quam folam prze reliquis rebus o- n amant; quem honorem nos pluris facere debe- mnibus afpirant. kKtfi nihil aliud fit praeter fo« maus, quamfi nobis exhibitus fuiffet. 2.Quia lamillam cognitionem,qua norunt Deum vel- ii yid ipfi a Deo nimis,funt honorificati, uti David le, ut poenas illas fuftineant, propter hanc fo- [[i: ? * R. P.Lohn, Bibl, Man. Tom. I. er am j Bibliothece JManualis Concionatoric 316 (é Jam prompto & parato änixho eas tolerabunt, confenfus & fenfus,graviífimum committeter- rorem, quisquis indulgentias animabus in quze promptitudo ex perfectailla nafcitur fub- ordinatione, quam habent cum voluntate di- Purgatorio exiftentibus, per modum fuffragii vina, qua fit, ut nihil velint ipfe, quod non i- conceílas, dubias effe dixerit, & incertas. tem velit Deus. Qu.X. An, qui applicat Animabus Indul- Qa. IV. Cur Animabus Purgatorii liberali- gentias,in ftatu gratize effe debeat ? Refp.Cum Pinello & aliis, non effe neceffarium ; Ratio ter fübveniendum ?. Refp. Ob tres caufas r. Ob Dei, & Sanctorum beneplacitum, qui ar- eft, quia fi Pontifex non expreffe commenda- denter defiderant, eas a poenis fuis liberari,& verit, ut opus illud perficiatur ab aliquo in fta» in confortium gloriae admitti. 2. Ob miferum tu gratize conftituto, etiam non erit neceffa- rium, fed fufficiet, fi illudipfum opus duntaxat animarum ftatum, e quotanquam commem- ra'& Fratres inerito a nobis liberari petunt, ineffectum perducatur. Praetereaftatus gra- tize requiritur in illo; qui effe&um recipit In- & Thoft illud Jobi ingeminantes: M/eremini mei, /àl- )2 91 iem vos amiciser. 3.O0b noftrum commodum, dulgentiarum, eze verofunt animae in Purga- Ó & folátium, quia, qua meníura menfi fueri- torio detentze, quze (ut fupra di&tum eft) funt ínus, eadem remetientur nobis. inftatu grative, Deinde effe&us Indulgentia- qu Qu. V. Quis fit optimus modusipfis fubve- rum non ex merito dependet facientis opera ei illa,fed ex valore fatisfa&ionumChrifti & San- hiendi? R.Sideturipfis mifericordize menfu- ü.nu de ra£oga (ordinaria tempora & modos ipfis fub- &orum; atque ideoanimae a Purgatorii poe- )! gj de nis liberari poffunt, etiamfi is, quifacitopera : veniendi obfervando) cozferta (omnem ope- hur fum Íuorum fructum fatisfactorium aliis non jlla, fit ín peccato, quemadmodum Sacerdos debitum ipfis tranfcribendo) coagztata (etiam aliquis, etfi peccatis obnoxius fit, nihilominus per ]i " opera poft mortein pro fe offerenda, ex chari- tamen remiífionem obtinere poteft peccato- fil tate tranfcribendo, fi Deo id placeat) fuper- fum, non quidem pro fe, fed pro aliis, quip- g fueas (alios quoquead fimilem mifericordiam pe cum ifte effe&as non a Sacerdote, fed a i omni pollibili conatu incitando.) Sacramento Altaris dependeat. It hzec do- &rinaeft S.Thomzse, Richardi, Gabrielis, Cor- r Qu. VL. Anopera protalibus animabus ob- qu Jata illisinfallibiliter profint? Refp. Quod fic; dubenfis, & aliorum, quos citat Suarez de In- viventium enim fatisfactiones fundatze funt dulgentiis difp. 55. fect. 4. : ip iofolatia has ]7 injuftitia, quippe quze a Deo ordinatse fint Qu. XI. Analiquain Purgator beantanimze? Refpondet Fabr. Conc.4.indie fpe qui cum easdem etiamnon fore irritas promi- u ferit.(equiturinde, Deumillas infallibiliter ac- comm. animarum affirmative; nam r. Gratu- Ui lantur fibi, quod jam fint in ftatu gratize, & ceptare: nifi quandoque ob juftas caufas aliud fei ipfi ftatuendum videatur.- merito fane, qaantum enim bonum eft ccele- — Qu. VIk.- An fatisfa&iones noftrae tantum ftisglorize àrrham habere? Hunccerte ftatum David gaudium vocat & leetitiam Pfalm. 50. profint defun&tis, quantum nobis profuiffent? Refp. Quod ita, v. g. fi quis opus aliquod fatis- "Audituz 1ueo : dabis gaudzutm, €? letitiatm, er exultabuu! offa bumiliata. Gaudium,inquam; fa&torium perficiat,illudque applicet fibi,tollet quatuorgradus poenze in Purgatorio perfol- veluti teftem aliquem, & indicem internze vendo; quod fiipfüm opus defun&to alicui gratiee. 2. Gratulantur fibi, ac Deo gratias a- l: A : Y ! applicetur,praeftabit omnino tantundem,pror- gunt dedono Innocentize; docetenim S. Tho- füsque eandemin aliis virtutem habebit,quam mas q.7. de peccato veniali, quod quampri- ! : 1.Tinj, É - AU habet in nobis ipfis. mum illudanim:e poft mortem revelatum fue- bon Qu. VIII. An, qui juvare animas cupit, in rit, eam e(fe in Dei gratia, a&tum charitatis terr tamintenfum eliciat, qui omnem penitus ex- ftatu gratize effé debeat? Refp. cum communi 2l äanh;. X "[heologorum coetu affirmative , quia opera, pellat culpami- venialem, idque non per mo-, Wif dum meriti, fed per modum incompoffibilita- quae quis mortalibus peccatis obnoxius ad de- lendam poenam facit, nullius apud Deum va- tis; quemadmodumis,quiin camera magnum 1 loris fant & efficacize. Atque ideo neipfum aliquem excitaret ignem, frigus expelleret, ]am.mf,l L, | «uidem, qui ea in tali ftatu operatur, juvare licet in hunc finem ignem non accenderit. 3. Qu l queunt, multo minus aliis prodeffe potérunt; Gratulantur fibi de certitudine falutis, quae ïj juxta illud Apoftoli r. Cor. 13.. $z diffribuero praecipuum merito poenarum condimentum : |ona, ï D dn cibos pauperum otmes facu/l*ates tiea$, cba- effe creditur; mavult enim anina, tefte Blofio ue c. 13. Monil. preferre penas cum certitudine yita:emautem noubabuero, nibil mibi prodeft. m l Qu.IX. An Indulgentize Animabus appli- perceniendi ad Deum , quam adbuc effe in bac 2l &t *catze i-fallibiliter illis profint ? Refp. Autho- vz[l vita cum periculo peccandi in Deum.. 4. Gra- Tujt res communiter affirmant; Ratio eft, quia tulantur fibi, & gaudent de mutua charitate, Con Chrilli,Sanctorumque merita & fatis'actiones qua fe animze mutuo in Purgatorio ample- tDet V0 dantur in compenfationem poeharum ac tor- &untur, & de mutua liberatione gaudent. 5. mentorum- Purgatorii, quze valoris & effica- Denique gratulantur & gaudent Ángelica vi- m E *cize funt infinitze: - deindeetiam divinam ha- fitatione; nam mitigant, tefte S. Auguftino, bemus promiffionem : Q«v«dceunque folveris fuaviffimo fuo alloquio, afpe&tuque afflicto- Jnpev sevvam, evit f luumincals. Exgo Deus rum poenas; quid enim vel alloquio eorum- Mett infaliibiliter ejusmodtindulgentiasgratas ha-- fuavius,velafpe&ujucundius? Nuntiant dein- N de fa&a pro eis fuffragia. Poí 1 ü bet & acceptas, tam fcilicet eas, quae pro vi- ïrþmo folantqr " CIW*[ vis, qnam quae pro defusctis conceduntur. de brevi liberatione. ol), lg Unde cum hic fit unþerlälis totius(E'ccleü—æ AITU. mdl | Titulus PXXII. 'Chrij?iamzs.* 317 Qf« lt ass o m n i — ü IITULUS XXII. lul üQ] CHRI (tio ,S TIANUS. d li $. E $ L &H |.QUOAD ESSENTIAM. lh EX SS. PATRIBUS. Definitio. Xat Qualitas. d I ln L ( hriftianiffimus eft imitatio divihæ Natu- S.Greg;y S.Thom, uxta $. Thomam.e&, qdi fidem Chrifti re. Siigitur Chriftianus es, Chriftum Nyff.de nominc d 2.2. q.124 habet, qui Spiritu Chrifti virtuofe opera- Deum imitare: Noli vacuum ferre nomen, ünt C' 51 atqueinane, fed plenum: tanti menfüram no- & prof, d tur, & ad imitationem Chriíti peccatis Chrift, moritur. Áut ut Canifius eum defcribit, minis imple, im ple, inquam, operibus nomi- Qra qui Baptifmatis Sacramento initiatus, totam ne dignis. al (f Sur.14. Jefu Chrifti do&rinam falutarem in ejus Ec- li. Nemo Chriftianus vere diCitur; nifi qui S.Cypr de 12.abuf. clefia profitetur. Huc etiam pertinet, quod Chrifto moribus, prout valet, coasequatur. C Msji, de S. Pacomio legitur, quod fcilicet, cum ad- III. Chriftiani nomen ille fruftra fortitur, S-Aug. de l08 qui Chriftum minime imitatur. vit, Chrift, Qus huc Gentilis effet, & multis militibus fame Quid enim pereuntibus, ad Chriftianam civitatem ve- tibi prodeft vocari, quod non es, & nomen u- l0« niffet, ibique vi&um magna caritate fubmi- furpare alienum? Sed fi Chriftianum te effe T à $ niftrari advertiffet, quaefiverit, quaenam haec dele&tat,quae Chriftianitatis funt, gere, & me- da gens foret ad benefaciendum tam prona? rito tibi Chriftiani nomen affume. do cumque intellexiffet, Chriftianos vocari; hoc IV. Ille vere Chriftianus eft, qui omhibus [bidem, of refponfo non.contentus, iterum quzefierit, mifericordiamfacit: qui nulla movetur inju- J Il quid fit effe Chriftianum? :cuicum iterum re- ria: quialienum dolorem tanquam proprium Ífponfum effet, effe homines pios, Deum co- fentit: cujusmenfam nullus pauper ignorat: Ia lentes, & credentes in Jefum Filium Dei, & qui coram hominibus inglorius habetur,ut co- d fperantes. ab eo mercedem, omnibus benefa- ram Deo & Angelis glorietur: qui terrena al cere, Religionis hujus amore incenfus, pau- contemnit, ut poffit habere cceleft : ja: qui op- lulum feceffit, & manibus in coelum levatis, primi pauperem fe & praefente non patitur: qui l- fe Chrifto in perpetuum devovit. miferis fubvenit: qui ad fletum fletibus pro- Cüm vocatur alienis, quod bene faciebat Paulus : $ IT. 4 quis infirmatur, & ego non infirmor? M NU ] E EX S. V. Ipfeeft Chriftianus : ,qui & in domofua ld.-e'ï' füp, « p SCRIPTURA. peregrinum fe effe cognofcit. Patria noftra Mits - Qualitas. furfum eft, ibi Hofpites non erimus. , I5 à 2.Tim.2. I. l'yifcedat ab iniquitate omnis, qui nomi- .. VI. Tota vita hominis Chriftiani, fi fecun- S.Max.ia 0« v. Ig. nat nomen Domini. dum Evan ; gelium vivat, crux eft atque Mar-ferm. 1. Tim.6, tvrium. |pri y.12. 1I. Labora ficut bonus miles Ch 'riï'ciï, c&rta [üe bonum certamien fidei, apprehende vitam 2e- VII. Chrifti illenon Famulus,fed fübfanna- S.Aüg. de at I$ tor & i r vit.Chrift, ternam, vel, ut alii interpretantur, Filium Dei. fervire di(limulat. rifor eft, qui ejus fe fervumr dicit, cui X Matth.-g.wx liI. Nonomnis,qui dicit mihi, Domine,Do- ff a. mine, intrabitinregnum coelorum, fed qui fa- VIII.Noninhoc nobisnomine tantum,quod lbid, jità Chriftiani dicimur, non blandiamur; fed pro- cit voluntatem Patris mei, qui in cælis 'ef?, lpfe pterhoc etiam nos judicandos credamus,fi no-- um intrabit in regnam coelorum. d 6 tl Iaf'?"i" 14 IV. Quid proderit, Fratres mei, fi fidem *üen nobis fruftra vindicemus alienum. IX. Nos,Fratres chariffimi, Phi lofophi non S.Cypr. -2 quis dicat fe h ^ abere, opera autem non ha- verbis, fed fa&is fumus : (ue beat?. : nec veftitu Sapien- tutf r.10a1,2. V. Qui dicit, fe in Chri fto maxjere','—debet, tiam,fed veritate praeferimus; virtutum magis v.6. confcientiam, quam jactantiam novimus, qui olio quemadmodum ille ambulavit, & ipfe am- s non loquimur magna, fed facimus. il [j bulare. 17; 2.Petr,x. VI. Melius erat il liä, non cognofcere viam X. Quamvislegem fan&iflfimam habeamus; 5:Salvían, fitamen ea, quae Barbari ; faciamus, Barbaris "*** tir juftitize, quam poft agnitionem retrorfum etiam deteriores fumus. Quod enim lex bona (at 2 converti. o.Petr.I. ViI. Quapropter, Fratres mei,lfatagite, ut fit, noftrum non eft, muneris Chrilti eft. Quare 1ple nihil in hac vita lex Chrifti nos adjuvat, quin » V.1Q, | per bona opera certam veftram vocationem potius accufat, quo 5 1vl & ele&io.nem faciatis. gem omnia facimus. d fub lege poüþi contra le- 100 Dignitar. Dignitas. '(LOA rüft ll.lï'etr,:.. VIIT. Vos genus ele&um, regale Sacerdo- XI.Agnofce, o Chriftiane,dignitatem tuaxh', S. Le& C V.9. tium, gens fantta, populus acquifitionis. ii Coloff. t, & divinze confors natürze, noli in veterem vi-de nat. ntuf V.42, IX. Gratias agentes Deo, qui nos fecit litatem degeneri converíatione redire. . Me- Chritti. dignos in partem fortis Sanctorum in lu- mento, cujus capitis fis membrum, quodque mine, erutus de potg&ate tenebrarum, translatus es [i r 3 1n Biblioihece BManüalis "Concionatorie 318 inDeilumen & regznum. Noli te iterumDiabo- VII. In Gallia ad decem millia Catholico- p firor, | li fabjicere fervituti, quia pretium tuum San- rum contra Hugonotas ivere, qui Zelo divino Gallic, inftructi praedia ampla, Uxores, & liberos reli- H guis Chrifti g&, ( VE querunt: Chriftoque fe devoventes, propriis gtb EXEMPL A. militiarum ftipendiis, folo vi&tu contenti: de )ualitas. reliquonudi nudum Chriftum fecuti, cum hac deii 'e Tim.4. gce v2 I. S. Paulus quam bene Chriftiani nomen infcriptione: Eamüs & nos, & moriamur tüf: impleverit, de feipfo teftatur dicens: cum Chrilfto. Bonum certamen certavi, fidem fervavi, cur- VIII. Brocardus Monachus ait: In terra Brocard, pl efcr. fum confummavi: inreliquo repofita mihi eft promiffionis homines funt ex omni natione, n d « 5 Tlmu 4.t€f [ quae füb coelo eft:: & vivit quselibet gens jux- (atiCu, LAH corona juftitize, quam reddet mihi Doiminus in illa die, juftus judex. taritumfuum. Etutverumloquar,in noftram Sui. 0. II. S. Sebaftianus pe&ori hanc infcriptio- magnam confufionem, nulli in ea pejores & n2 (h VL( Josn. 48 nej velut pretiofam gemmam atfixit: Quia in moribus corruptiores inveniuntur, quam Cbrifiianus fam: ut hac ratione fuze vocatio- Chriftiani. Ita ille, caufam,ait,fe credere,quod FU nis meminiffet, & ad quzelibet ardua pro Chri- Hifpani, Galli, Itali, Germani & fcelerum & taté . fto patienda animaret. ; mortis rei, ac fcelefti quique hucaa afylum, & ia Sur. 7« IIT. S. Calliopius, cum a d convivium in libertatis portum fugiant, qui locum, non ani- $h. imp t de. pet April; Deorum celebritatem paratum invitaretur, in- mum mutent. trepide refpondit: Chriftianus fum, & Chri- IX. InnovaFrancia cum oppidum aliqu()d In relat, - qum ab hoftibus Hiroguenfibus msgno rei Chri- noy.lran, t0lf ftum jejuniis colo, & Idolis immolata non 1647.C.9. licet in os eorum, qui Chriftum colunt, ingre- ftianze incommodo disjecto etiam templo S. af di. Cumitaque immaniter cxefus effet, & Prae- Ignatii, mifere habitum effet, & omnia mina- fed fes, nifi refipifceret, in crucem fe, ut Magi- rentur extremam ruinam: Neophytus qui- q firum, fuffixurum minaretur, iterum refpon- dam vifo Patris, qui ejus miffionis curam ha- foli bebat, moerore, ob res adeo fuorum afflictas, dit: Admiror impudentiam tuam, qui, cum tü foepe ex me audieris, Chriftianum me effe, & eum accedens confolatus eft. Interabia dixit: l Chriftianum effe morturum, & in Chriíto vi- Videris mihi verborum illorum oblitus effe, Y éurum, tam impudenter pergis veritatem quae quotidie nobis pro concione inculcas. LU oppugnare. Ob quas voces cum Przefes eum in Perfuadeo mihi, te ideo effe triftem, quod vi- fün ^ 'crucem fuffigi imperaffet, Mater id intelligens, deas tam florentem Ecclefiam diffipari: dejici | u Minifris quinque nummos dedit, ut eum, templum hoc, multos e noftris effe mortuos pro ficut S. Petrum, inverfa ratione crucifigerent. aut captos; reliquos fparfos hinc inde cum an Quod ubi ipfo die Parafceves factum elt, vox periculo amittendi fidem & falutem. Sed qui ^ ] Mst de ccelo allapfa dixit: Veni civis Chri fumus nos, ut Dei judicia indagemus? Noevit x üi, & pro cohzres SS. Angelorum. j ille,cur hsecfaciat. HiChriftiani,quinunquam vità '£ufeb.l.4. IV. Aliusquidam a Tyranno interrogatus, funt difperfi; fecum fidem & bona exempla ad eosinferent, a quibus capti fünt. Quidquid a- per hift. Eccl- enod ipfi nomen effet? refpondit, Chriftianus vert ?o I. fum. Quanatus domo? Chriítianus fum. Sic- gat, ille amat nos, qui hzec permittit Deus. C que ad omnes alias quzeftiones refpondit, ra- .Ecce homo barbarus, hoc a Deo lumen acce- $Oa 1l tus hoc uno nomine omnes honoris titulos pit, ut etiam ipfe exilia bonorum putarit fore de dupl. tam comprehendi. L barbaris Gentilibus utilia, quod DoGores in fntrtyr, Jdemczs V. S. Poly carpus Proconfuli foguni"mi- adfortan, ? Judzeorum gaptivitate notarunt. üt nitanti, nifi Chrifto malediceret,refpondit: O- Utilitar. düi .. &oginta & fexannis fervio Chrifto, & nihil me Vun lefit unquam, quomodo ei maledicam ? X BIandïnaVirgo, dum cïamat; in tjofnien- Eufeb.4, Hitt. Eccl, fus. Philipn.de Vf. Non vidit Oriens & quevis alia plaga tis: Chriftianafum: immanescruciatus non Tl Mar.ï'. F. - In dize Orientalis, quam noftri a centum & vi- fuperavit modo, fed & rifit, & velut interxe-pu- j don de M.), ginti annis excolendam fufcepere Ecclefiam, las exultavit. Vi llr. 9. .. XI. Celfüs Puer vifa corona aurea, quam Martii, W65 | yap. x668- magis florentem, & fru&u copiofiorem, neque den fanctitatem magis radicatam, populum fan- Angelus fupra S. Juliani verticem tenebat, dum flagris czederetur, abjeGtis libris Chriftia- Omr &iorem, labores magis benedictos, quam quos in Regno Tunuquinenfi exantlavimus. num fe exclamat, & martyrium fubit. ." Abundantior eft inibi fru&tus, quam fuit ja- Thtsdor lic Dignitas. &ura ia Japonia. 1nJaponia quidem primis Sur. $, fide quadraginta annis Patres noftri erant centum XII. Cum Quintilianus Sicilize Praetorad Febr. & triginta, habebant duos Epifcopos, multa S. Agatham diceret: Nonne te putet nobili i fs Collegia inter quze erant, ubi docebantur ar- genere natam humilem & fervilem Chriftia- tes liberales; feminaria non pauca, ubi edu- norum vitam agere ? refpondet illa: Multo Qu cabantur Catechiftae: &tanta cultura toto eo proeftantior eft Chriftiana humilitas, & fervi- If tempore fa&ti Chriitianiter centies milleni: tus, Regum opibus & fuperbia. erg( Erecta dein templa:ducenta. Ia Tunquinenfi XIIL. S. Ludovicus Rex Gallie nullibi Ji- Pedag- fv Chrift.p.x »- Regno fpatio triginta annorum, fine Colle- bentius, quam Paffiaci agebat, eo quod in ea C E.V i. neg giis, Seminariis, I£pifcopis, ad fummum deni- urbe baptizatus Chriftiani nominis titulum & n.6, quea decem Sociis, Depe paucioribus linguae honorem accepiffet, quem ipfe omnibus aliis illius gnaris, tot ad Chriftum adducü funt, ut honoribus longiflime praeferebat. N Melos ts ] Japonum numerum fuperarent. . E Hnþ. $. V. N Tith d I " 319 In fur f itulus XXIIE. C/zii/h'anus.* CQL V etiam armis competentibus inftruat pugnatu- ï? Gul ASCE T 1C A. rum; ita in baptizato beredittio illa ls I C confir- 7 "riafunt, quze Afceta dehoc nomine fpe- mationis ) munitio eft. de cialiterobfervare debet. Primum eft, ll. Sicut óleum, quo un&us fuit Aaron , March. in s ut bene cognofcat officium veri Chriftiani, vi- üt non folum a capite in faciem , fed etiarn in hort. paft. delicetut Chriftum non ore duntaxat, fed ope- oram veftimenti delluebat ; ita gratia fpiritua- U* - f 1- reetiam , perimitationem vitzeillius profitea- lis, qua Chriftusa Patre un&us fuit, etiam ad Fa Btotqst tur; atque adeo contra concupifcentiam tri- minimum queim que fidelem defluit, eumque g, I defos 4 plicem , oculorum , carnis, & fuperbize, forti- Chriftianum nominari facit. y, Ut 2. Tim. 4.ter militet ; nam, ut S. Paulusrecte dixit,nemo n [an&æ. E. v.8g. militans Deoimplicat fe negotiis f»ecularibus, III. Sicut Pracuratores , quibus fuppellex Sslv. con, pretiofa, velampla cellaria creduntur , fideles traGent, [ Gal s. uteiplaceat, cuifeprobavit. Qui autem funt dici nequeunt, fi res traditas abfamant; fic n Chrifti, carnem fuam crucifixerunt cum vitiis ] ' V. 24» nec mali Chriftiani, qui Legem ac Prophetas, & concupifcentiis. Hinc aliqui diftinctius tria Apoftolicas do£trinas, Sacramenta & fimilia, ad Chriftiani officium requirunt,fcilicet chari- per 4uze Chriftiani fi (ä t tatem in corde, veritatem in ore, caftitatem ne digni cenfendi funt. umus, 'Violanþ, hoc pomi- , l incorpore. Alioqui enim timere debebit, ne IV. Sicut non meretur dici Francifcanus , Fab.conc, | S.Auguft. impleatur comminatio S. Auguftini dicentis: aut Benedictinus, qui S. Francifci, aut S. Be- 5.in fefto od ln reat, | mde5ym. Detegeris, & deprehenderis , o Chriftiane, nedicti Regulamnonfervat; ita nec Chriftia- ": 4ndr- " n0r g quando aliud agis, aliud profiteris , fidelis in nusdici meretur, . nomine, aliud demonftrans in opere. Renun- planon curat. qui Chriíti legem & exefg— i « áag | ciaftiDiabolo & operibus ejus,non hominibus, d« V. Sicut ficus, quze folia tantum habuit , & ld. conc, Vl fed Deo & Angelis confcribentibus, teneturin nonfructus, Domini vocearefacta eft, ita in- ^L OITL, d .ccelo chirographum tuum. Renunciato non dignus Chriftigratia & influxu cenfen (s ft T dus elt, Pent. s folum vocibus, fed etiam moribus ; non tan- G qui nomen Chriftiani, & non operaha bet. ] tum fono linguze , fed & actu vitae. - VI. Sicut Operarii, fi pertot : II. Alterum eft, ut dignezeftimet hunctitu- dem fibi, & non Condu&orilaborent, nullam am hebdoma- Ibidlll.g., 119, i 48 jum, & frequenter meminerit, fe ejus bencfi- ab eo mercedem fperare poffunt; ita Chriftia- y cioin medio eorum effe pofitum , qui funt gens nifibi, & non Deo, viventesr fan&ta, populus acquifitionis: habere Deum e'muneratioqem lMi Patrem, Chriftum Salvatorem, verbum Dei ab hq;: nullam impetrabunt. £ If Dzgnitas, proalimonia vitze, Sacramenta pro medicina VII Sicut,fi quis Demoftheni operam dederit, S. Clem. animde, gremium Ecclefize tanquam (inum Mex.l.7, W eumfacietOratorem: fi Platoni, P hilofophum; Suom, - ?, Matris, qu:e ipfüm peperit, fovet, là&tat, ac ita qui paretDomino , efficitur ad Magiftri fi- m protegit ; atque adeo hac confileratione ad militudinem Deus, quiincarne verfatur, . vitam Chriftiano homine dignam excitet,fem- ld - , perfeipfum illis cujusdam ferventis Religiofi 4 Misc"E'LLIANEA. verbisexcitans : ne degeneremusabex Z 2l itas. S us cogitationibus FiliorumDei. j L.Q FrancifcusB5 E rgias,cum audiviffet,euni, Vil 4, LA yre S Cypria. HL Tertium eft, ut norit, quam turpe fït, vi- * quife Borgiam fimulaffet, triremibus €? I. de dupl. tam tali nomini difformem vivere ; id quod ld martyr. addittum, cum fufpirio exclamavit:: Si trire- adFortun. praeclaro olim S. Cyprianus Fortunato oíten- mibus addicitur, qui meum nomen fibi ven- dit,dum eum fic alloquitur: tu tam vili merce- dicat; qui demefieri dula follicitatus fponte deficis ad eum, cujus fti falfo mihi affumofi rl par eft, qui nomen Chri- . Püfeb s jam totus es fa&us? Hujus militiam profef- I Recte dixit&cclefiafticus: Veftigium cor- Eecl.c.13. Mib.lcd. ; fus es ad falutare lavacrum huic dediíti no- dis boni, & facie Gb men,hujus Sacramentisinitiatus es, accepifti. m bonam difficile lavenies ; v« 32. Jü nain Chriftianum, cujus cor & externum opus donativum, & pignus Spiritus,ne quid dubita- concordent, nonfacile eft reperire. Sur, 9 res de promiífo ftipendio, fimulque Diabolo denurciafti perpetuas inimicitias, renunciatti I Mulier illa fortis & fapiens quaefivitla- Prov. s it, nam & linum , & operata eft confilio manuum Y- 13. omnibusillius pompis ac voluptatibus, exfuf- fuarüm; uone Tgo fufficit éxternum opus per- " flafti, exfibilaft, jurafti in verba Redemptoris ficere , led ipfa etiarh cordis intentio re "Theodor. &c. Idem fapienter Benjamin Diaconus Isde- tur ad verum Chriftianum. - quiri- | 15.e39- gerdi Perlarum Regi oftendit, dum eidem ad AV. RomaniCives & Cenfores, fi viderunt Fab.cong, S Uf. ï' fidem negandam allicienti dixit : quotu , Rex, 4.inDomnt, i quempiam otiofüm, isterrogabant, qua arte 7. poft al' Febru fupplicio dignum arbitrareris eum, qui e ca- uteretur,manusque an callofze forent,confide- Pent, jl . ftris tuis fugitivus hoftibus fe tuis jungeret? rabant; quas fi delicaras & hitidas reperie- jj* cumque Rex morte crudeliffima dignum effe bant, velut ioutileirei publicae expulerunt. !tp refpondiffet,fubjecit Benjamin : quam crudeli V. S.Hieron y:nus,cuni plus zequo fe letio- S. tfier, in J ergo morte dignus videri debetis; qui Deum ne Ciceronis & Platonis deleCtaret, raptus ali- regut. fuum ac univerforum Dominum aufus fuerit quando ad tribunal,& c . Ptf e vili creatur ]uis ^ffet, interrogat us "V gnach. . e | l* hrifop4 negare, t?mtum utn r ?e difpliceat? i eft; cumque Íe Chriftianum effe dixiifet, 0a ('I,S.b w * T ia audivit a Judice: Mentiris, nam Ciceronia- SIMILITUDINES & n6 ualitas. nus, non Chri?ianus es; ubi enim eft thefau- Jl S Melchi- rus tuus, ibieff & cortuum. Similequid con- sd.inep. l. € icutexigitmilitaris Ordo, ut,'cum Impe- tinget aliis etiam Chriftianis ,alia- adHip. quam Chn- BPifCo 7'-rator, quemcunque in Militum recepe- ftum amaatibus & fequent;bus. Vt ritnumerum, non folum fignet réceptum, fed l VI. 320 . Bibliotheca. Manu,alis Coucionatoria en . Pab.conc. VI. Alexander militi cuipiam füuum nomen II. Pïxilippus D'Outremann in Pædag.Chri- tei g. in cir, ftiano. p. 1. c. 1. $. r. & 2. eumcif, fuftinenti,& ignavo dixit: autnomen hoc de- n pone, autdigna Alexandrogere. Idem Chri- III. Matthias Faber conc. 5. in fefto 5. An- a ftus Chrittianis dicit. Y dreze; & in Fefto Circumc. conc. 7. .. VHI. . JV. Ludovicus Granatenfis loc. com. fol. AUTHORES.. Ma:th.!gl ; ï'io' acobus Marchant | iqs' in Horto Paft. tra&. Ioä;. Jofephus Langiqs in Polyanth. V. a s I J 1. le&. 3. eodem. (l pï/i " ]UI TITULUS XXHI. Y5 !lj'o' ;' CHRISTUS. f6.0 VII. Deus exaltavit illum , & donavit illi Philipp.z, £ .QO? $. L. ]i QUOJAD ESSENTIAM. nomen, quod eft fuper omne nomen, ut in*-9. " nomine Jefu omne genu fle&atur, coeleftium, q terreftrium , & infernorum. j RUM.S- V'A I. . VIII. Sit nomen Domini benedi&um, exPf 112, ; É iil It - fthomo exnatura divina & humana , ac hocnuncusque in fz2sculum. — A folis orta us-Y- 2. que ad occafum laudabile nomen Domini. linl Filii divini perfonalitate compofitus. .IX. Laudate Dominum , quia bonus Do-Pf.94.v.4. Ya 45 L À 4 Itaenimindicare videtur S. Athanafius M g in Symbolo, dum ait: Sicut anima minus: pfallite nomini ejus, . quoniam fua- ve eit. . tai rationalis.& caro unus efthomo, ita Deus 23 5 X. Turris f&r-tifïima, nomen Domini; adProv.1$8. j homo unus eft Chriftus. ipfam currit juftus, & exaltabitur. 6 Y. 1Q. fer.e à Xl. Oleum effufüum nomen tuum ; |ideoCant. 1. J ,fim Proprz'etates. -N2 N .. 4I. Quinque potiffimum Chriíto perfe&io- Adolefcentulze dilexerunt te. . XII. Et erit: omnis, qui invocaverit no- Joel. 2.- nes feu proprietates propter unionem hypo- V. 12» £sp.r.14.ftaticam conveniunt. 1. Summa gralia: de men Domini,*, falvus erit. Joh £.5 qua S. Joannes teftatus eft: Et vidimus glori- ^ Chriffüi dignitas. 4j Ls . ám e;us quafi unigenitia Patre, & plenum XIILP Et ecce vox de ccelo dicens : | .Hic Matth. 9. 1 30.8.v.46. gratie & veritatis. a. Summa San&litas: ob Joh.ut quam jure dicere poterat: quis arguet mede eft Filius meus dile&tus, in quo mihi com- "!7 ? V di ColofLa. peccato? 3. Summa [apientia: de quo S. Pau- lacui. V. 3. luslocutus eftdicens: In quo funt omnes the- XIV. Et veniet defideratus cun&is Genti- A18.2. Joho. bus, & implebo domum iítam gloria, dicit" E T - fauri fapientize & fcientize Dei abfconditi. 4. Dominus Exercituum. LE r Yi Eph.r. Summa dignitas: dequaidem Apoftolus tefti- n V.?Q/Q. moniumtulit, dumdixit: Omnia fubjecit pe- XV. Conftituit hzredem univerforum, per Heb. x. dibus ejus, & ipfum dedit caputfupra omnem quem fecit & fzecula : qui cum fit fplendor V- 2 Ti glorize, & caracterfubftantize ejus,' portans- x'. . c010££2p Ecclefiam. 5. Summa felicitar feu beatitudo : hn quia in ipfo habitat omnis plenitudo divini- que omnia verbo virtutis fuze , purgationem tatis, ut iterumn5. Paulus teftatur. peccatorum faciens, fedit ad dextram Ma- f jeftatisinexcelfis, tanto melior Angelis eífe- fur $. 1L- é&us, quanto differentius pree illis nomen iti hoereditavit. lJ 02 . EX S. SCRIPTURA. Cui enim dixit aliquando Àn- Chrifi lucarnatio. gelorum: Filius meus estu : ego hgdie ge- VI ha nuite? Videtotum caput. » fl ce Virgo concipiet, & pariet Filium , 'XVI. Candor eft lucis zeternae ,& fpecuL Sap 7. v. * ftr !i'.-,v, v.14. Í. Ec j & vocabitur nomen ejus Emmanuel. lum fine macula Dei Majeft » a;is, & imago ?* ITm: Butyrum & mel comedet, ué fciat reprobare bonitatis illius. malum, & eligere bonum. XVII. inilla die erit germen Dominiin ma. 1£4.v.2. Meg Jer. 31- . Il. Creavit Dominus novum füp er terram : gnificentia & gloria , & fru&tus terrae fubli- v. 22. Foemina circumdabit viru Tn. J mis, & exultatio his , j qui falvati fuerinþ de lic 90 ,v'ö' Ilf. Parvulusnatus eftno bis, & filius äatus lírael. d L.Coft eft nobis, & fa&us eft principatus fuper hume- XVIII. Data mihi eft omni Matth.os, Yl f rüm ejus, & vocabitur nomen ejus admirabi- ]o & terra. s pöte&as in coe- E V. 19. Y 14 Y Cant. 2. lis, confiliarius, Deus, fortis, Patgr futuri XIX. Sicut malusinterligna filvar um, ita -V. 3- In fzeculi, Princeps pacis. dile&us meus inter Filios. In Jo,x;v, I4- (V. Verbum caro atctum e XX. Egoautem con(titutus fum Rex ab eo Pfa.v.6. nobis. ft, & h*al;itav;c in fuper Sion montem fan&um ii ; Cbriffi 'Nomen. »ejus , praedicans Bu praeceptum ejus. EPT Ó Math.. — V. Etvocabis nomen ejus Jefam; ipfeenim 'XXIl. Speciofu sforma prze filiishominum PC 44.v.9, n v.2r1, falvum faciet populuma peccatis eorum. diffufa eftgratia inlabiis tuis, propterea be- a VI. Nec enim eftaliud nomen fub czelo da- nedixit te Deusin aeternum. AG. 4. M V. 12- tam hominibus , i XXII. Sufcitavitillum a mortuis, eum con- Eph. z.v; Eþh s.v fieri. q quo oporteat nos fa.lvofs fütuens ad dextram fuam iu ecelefübus fupra 3e. niü QIDnDelm n —Tüulus XXHL- Chriftus. 321 emnem principatum & poteftatem , & virtu- ftus dileätnbs, & tradidit femetipfuin pro no- [l« tem, & dominationem, & omne nomen, quod bis oblationem nominatur nonfolum in ho tàtis. , & hofiam in odorem fuavi- ], am infuturo. " e fæcglo ; fed eti- XLI. Omniadetrimentum feci, & arbitror Philip. a. Cärz'/)'usxAdjutor. utítercora , ut Chriftum lucrifaci am v. 8.þ i s J MattH.,as. XXIII. Ecce ego vobiscum fum oninibus y.20. diebus usquead confümmationem fzeculi. . XLII.QuisnosfeparabitaCharitateChrifti? nom. 8. v. 2, Cor 5. tribulatio?an anguftia? an fames?an nuditas? 37 vüal. XXIV. Eum qui non noverat peccatum, an periculum? an gladius, ficutfcriptum eft : pro nobis peccatum fecit, ut nos efficeremur juftitia Dei in ipfo. Propterte mortificamur tota die , zeftimati fu- II Io. 3. mus ficutovesoccifionis ; fedin his omnibus V. $- XXV. Ktfcitis, quiailleapparuit, ut pecca- fuperamus propter eum, qui dilexit nos. tanoftratolléret, & peccatum in eo non eft. . XLIllI.Qui habet mandata Omnis, quiineomanet, non peccat. mena, & fervat ea, JO- Xd. V. li lieb. g. ileeft, quidiligitme. V.21e V. Ie XXVI. Talem habemus Pontificem , qui Chriffus imitandus. 1 n* .hgi.h'p plz; -confedit in dextera fedis magnitudinis in coe- XL!V. Apparuit gratia Dei Salvatoris no- Tit.a. v D Jdis, San&orum Minifter, & tabernaculi veri, :quod fixit Dominus, & non homo. ftriomnibus hominibus , erudiens nos ,utab- II negantes impietatem & fzecularia defideria, M Rom..v. XXVII!. Utquid enim Chriftus, dum adhuc . 44 infirmi effemus, fecundum tempus pro impiis fobrie, &jufte , ac pie vivamus in hoc fzeculo, exfpectantes beatam fp em & adventum glo- mortuus eft? Vix enim pro jufto quismoritur: rize magni Dei, & Salvatoris nftri Jefu Chrifti. ) l nam pro bonoforfitan quis audeat mori. - XLV. Egofumvia, veritas, | .Pf,gq.v.;;, & e XXVIIL. Egotufcitavi eum ad juftitiam, & &vita: nemo Jo. eï4- v omnes vias ejus dirigam: ipfezedificabit civi- venit ad Patrem, nifiper me. XLVI. Infpice, &facfecundum exeinplatr , Exod. 25. (frg, n tatemmeam, & captivitatem meam dimittet, quodtibi in monte(Calvarize) monftratum eft. — 49 Y.10, noninpretio, nequein muneribus. XLVII. Vefti iïebr. 2. XXIX. Unde debuit per omnia Fratribus af- gia ejus fecutus eftpes meus ; Job.25. v. li. Qu Viam ejus cuft odivi, & non declinavi ex ea. Vi 2' V37 — fimulari;utmifericors fieret;& fidelis Pontifex XLVIIL Trahemepoftte: inodorem cur- Cant.r. «Jtd.4, ad Deum, ut propitiaretdeli&a populi. In eo remus unguentorum tuorum. Y.4.- T enim, in quo paffus eftipfe & tentatus, potens XLIX.Et ego non fumtut — eft &eis , qui tentantur ,' auxiliari. batus tePaftorem ler. 17. Y 10, joh. . V. fequens: & diem hominis non defideravi, KXX. Àmen, amen dico vobis, quia qui L. Afcenditpandensiter ante eos. ich. 2, V 7 verbum meum audit, & credit ei ; qui mifit V.13. Mstth, 4 me, habetvitam azeternam. LlI. Quinonaccipitcrucem fuam , & fequi- Matth.ro, VT Joh. 1. turme, non eft me dignus. | XXXI. Ego füm refurrectio & vita ; qui cre- L1I. Siquis vul t poít re venire , abnegetfe- Matth.i6 v- 25. . ditinme, etiamfi mortuus fuerit, vivet. metipfum , & toll .Agg.g, u JOh.IO. XXXII. Oves mezxe vocem meam audiunt, Imne. at cru'cemxfuam ,& fequgw* Y.34. ltvl 8] V427. & ego cognofco eas, & fequunturme. Etego LII. Vos—, qui fecuti eftism X e,l & reliquiftis Matth.rg vitam?eternam do eis,& non peribuntin zeter- omnia, in regeneratione cu m federit Filius V. 8-' T Heb, , num, &non rapiet eas quisquam de manu wr vcel inea. hominis in fede Majeftatis fuze, fedebitis & vos fuper fedes duodecim ] Clrr;'/lus ."dAdvocatus. cim tribus Ifrael. y judicanþes duqde- ! | Ram.S; 5 XXXLUI. Quiseft, quicondemnet? Chri- LIV. Egofumlux mundi. ftus Jefus, quimortuus eft ; imo quis & re- non ambulat in t Quifequitur me, Jo.8.v. & enebris'., fed habebit lumen ? furrexit, quieft addexteram Dei, qui etiam ? vitee. interpellat pro nobis. Io Joo 20 XXXIV. Si quis peccaverit , Advocatum bet, ficutille ambulavit LV. Quirdicit, fe in Chrifto manere, de- I. Jo.2. V. I. , & ipfe ambulare. V. 6. habemus apud Patrem, Jefum Chriftum ju- LVI. Siquis mil u miniftrat, me fequatur; Jo.18. v. ftum, & ipfe eft propitiatio pro peccatis no- c & miniíter meus .0 ftris; non pro noftris autem tantum , fed eti- & ubi Ium ego , illi ( U. verit. E X ., í * & am totius mundi. z. Tim. 2. .EX SS. PATRIBUS. i v. S. XXXV. UnusDeus, &unus MediätofDei Chriflus igcavuatus. P L & hominum Chriftus Jefüs, qui deditredem- ptionem femetipfum pro omnibus. L Darvulus natus eftnobis , & filius datus eft ufeb, Dobis.Natus eít nobisqui fibi erat. Datus Emitf. Chriffus amaudus. eftergo ex divinitate,natus ex Virgine. Natus, lom.I.de |xcoié. xxxvi. v.21. Si quis non amat Dominum no- Mattab ftrum Jefum Chriftum, fit anathema. qui fentiret occafam : natus,qui nefciret exor- ^" Dom 4 Joh.za. v. dium. Natus, qui & Matre eflet iunior: datus, f 19' . XXXVII. Quidiligit me, diligetura Patre quo nec Pater effet antiquior. Natus, qui mo- Cun4 meo, & ego dili gam eQm, & manife&gbo ei reretur: datus, ex quo vita nafceretur. Ac fic 14 meipfum. 1 Joh-Iöc v. AXXVIII. I qui erat, datus eft: qui non erat, natuseft. jl- TT 27 me amaftis. pfe Pater amat vos, quia vos lic dominatur, hic humiliatur: fibi regnat, & mihi militat. ]^h z4.v XXXIX. Siquis diligit me, fermonem me- 23 um fervabit, & Patermeus diliget éum , & ad ILQuidhicrationem quaerimus?quid intelle- ibid. Pa eumveniemus, & manfionem &um fatigamus humanum ? generationem e- apud eum fa- jus quis enarrabit ? quid nativitatém ftupe- ciemus. mus, ubi cernimus Majeftatem ? & mox: fub- Eph. 5. v. XL Eftoteergo imitatoresDei,ficüt filii cha- EPhJo'I 3. riffimi, & ambulatein dile&ione: fic ftantia operis fola fuit potentia Conditoris. 9) ut.cäc Chri- Secundum hanc ergo potentiam credamus K, P. Lohn. Bibl. Man. Tom. I. Domi- 422 Bibliothece qumm Concionatorug Dominum noftrum absque ullo fexus initio ex oleo ifto infunditur; infipidus, finon hocfale fola fcemina virum creaffe , uti fcimus inter conditur. Sifcribis, non fapit mihi , nifi ibile- 4 SAuafï geroJefum: Sidifputasaut conferas, non fa- j e ipfainitia generis humani ex folo viro foemi- nam condiditfe. S pit mihi, nifi fonuerit ibi Jefus. Jefus mel ia þ S.Greg. l. Redemptor nofter Hom 0 n-afcendo ; ore, melosinaure, in corde jubilus. e( XIV. Cum nomino Jefum, hominem mihi hom 4-fi* Vitulus morieado, Leorefurgendo , & ad $r du perbzecs celosafcendendo Aquila fa&us eft. í 1 propono mitem & humilem corde, benignum, (f ho-f S.Aug.de IV. Non jam defperandum eft, par ticipa? fobrium, caftum, mifericordem , & omni deni- | | fny». p d g grat. noV! tione Verbi poffe homines fieri filios Dei,quan- quehoneftate & fanctitate confpicuum, eun- I wílam. — Q o Filius Dei participatione carnis ,fa&u's eft demque Deum omnipoten:em , qui fuomet fü Filius hominis. exemplo fanet, & roboret adjutorio. flabentes XV. Hocele&Quarium tibi habes, oanima D é S. Auguft. V. llluminamini modo Fratres, Jf fuper 39. collyrium fidei. Przecelfit enim faliva ejus mea! invafculo vocabulihujus , quod eft Je- ( tru 240 fus ; Salutiferum certe,quodque nulli unquam cum terra, unde inungeretur, qui czecus eft f patus ; &nosde Ádam ceecinati fumus, illo pefti tuze inveniaturinefficax. Semper fit tibi n illuminante opus habemus. Mifcuit falivam in finu , femperin manu, quo tui omnesin Je- fum & fenfus dirigantur & atctus. Ad hoc e- li cunterra. Verbum enim carofactum eft, & b Tabitavit in nobis. nim invitaris abipfo Sponfo in Canticis , cum Eui/.cbo E z2 VI. Qando audis, Deum exhomine natum ait: Ponemefignaculumin corde tuo , figna- culum in brachio tuo. ! 2.de1y mythom. e(f^ . & majeftatem fub fragilitate latuiffe, vir- fn t( , "ginem prole dit atam, nectamen virginitatem — Obriflus djutov. fuiffe folutam,nonfe objiciat fenfibus tuis no- XVI. Omnia habemus in Chrifto, & omnia S. Ambr, u innobisChriftus. Siavulnere curari defide- in quo4. fil.loc fe vitas operis, nec dicas : illud fleri non poteft; (UAD j quia, quitemagna credere juffit, omnipocens rat, medicus eft. Sifebribuszeftuas , fons eft. '€'T** eít. Divinis rebus admiratio adhibenda elt, Si gravarisiniquitate, juftitia eft. Si indiges Chi'iz"zr;æ f auxilio, virtuseft. Simortem times, vita eft. fi noncredulitasdeneganda. In omnipotente te ' credere confirmas; fed fi de factis ejus dubi- Sitenebras fugis, lux eft : fi celum defideras, viaeft, fi cibum quaeris, alimentum eft. X tas, imbecillitatem omnipotentis accufas. . &.Aug.de Vil.Nonliberareturgenus huranum , nifi XVI!.Ne mundi gloria feu carnis voluptati- S. ern. verbis fermo Dei dignaretur effehumanus. Nam & il- bus abducaris , dulcefcat tibi pro his (apientia fup. Cant, Apoit, Chriftus. efeducaris fpiritu mendacii & er- | ( lehomo dicitur effe humanus, qui fe exhibet i bumanum, & maxime hofpitio fufcipit homi- roris, lucefcat tibiveritas Chriftus. Neadver- nem. Si ergo humanus dicitur,qui fufcipit ho- fitatibus fati geris , gonforteg te virtus Dei, f Chriftus. . [ [j minemin domoua, quam humanus eft, qui D XVIILSiinteinfurrexerit] al fufcipitin feipfo hominem? fi ergohomonon upus,pättaChri—s, Ambr, eriffet, Filius hominis non venilfet. ftus eft: fiad Chriftum confugies, fugitlupus, [ necterreretepoterit. Hanc petram quaefivit f : S. Bern. VT. Fratres,generationem ejus quis enar- fup, Cant. rabic? Angelus nuntiat,virtus obumbrat, Spi- Petrus, cumt:tubaret influctibus, &invenit, "vitus fubvenit, Virgocredit, Virgo parturit, quod quzefivit,. quia dexteram amplexus eft 1 Chriftus.- 1 $Dem j Virgo permanet Quisnonmiretur ? Nafcitur Verbum infans, & agnofcitur longitudo bre- XIX. Origoomnium fontium & fluminum S. Bern. Semon, g vis , latitudo angufta, altitado humilis ,. pro- mare eft,virtutum & fcientiarum Dominus Je- ferm. ra.: [ fusChriftus. QuisenimDominus virtutum,nifi i1n Lant, & E funditas plana. Ibiagnofciturlux non lucens; Verbum infans , aqua fitiens, panis efuriens. ipfe Rex gloriae? Continentia camis,cordis in- TiSerar, | & Maxim. X.Generationem ejus quis enarrabit?fi lin- duftria, voluntatisrectitudo, ex iilo fonte ma- p 3n ferm. nant.Nonfolum autem, fed & fi quis calletin- gua deficit,fides proficit. Magnus profe&tus eft [ denatiV. £« ei camtantum de Deo fuo potelt concipere, genio, fi quis inoribus placet,;inde eít. inde fci- It entia, inde fapientiae fermo, thefauri fiquidem l quantum ferm o non poteft parturire. Chyifia MNowen. fapientice & fcientizeibi funt ablconditi. ttX S.Befn. X. Nomen Jefu lucet praedicatum , pafcit XX. IpfeChriftus & osnoftrum, perquod S. Ambr. [9. Patriloquimur: oculusnofter, per quem Pa- !.de lac. fup, Cam'recogitatum , lenit & ungitinvocatum. Qui 8Btm, ita exercitatos reparatfenfus, virtutes robo- trem videmus; dextran xoiþ'a ; perquem Patri * : rat, vegetat bonosmoresatque honeftos, ca- offerimus. füpet li XXL QuideftJefus, nifi Salvator? Ergo S. Auguft, Cutic, ftas fovet affeCtiones. in medit. pi Tbid. X Nihil ita ficuthoc nomen Jefu, irzeimpe- propter temetipfura efto mihi Jefus. Noli Do- &l tum cohibet, fuperbize tumorem fedat, livoris mine, noli, ficattendere malum meum, utob- lUI livifcarisbonumtuum , o bone Domine; fiego vulnus fanat, luxurize fluxum reftrinxit , libi- ll dinis flammam extinguit, fitim avaritiae tem- commifi, unde me damnare potes, tu non erat, ac totius indecoris pruriginem fanat. omififti, unde me falvare foles. S.Allg.fu. 'S, Bern. £. XII. Triftatur aliquis veftrum ? veniatin cor XXII. Numquid Adam plus potuitin malo, S. Bern, petteh. ü 5.in Cant. Jefus, & indefaliat inos, &ecce ad exortum quam Chritusinbono? fiex Deo nati, &i n denovya inilit, iU nominis lumen, nubilum omne diffugit, re- Chrifto elecifümus, qusnvamjufütia eft, ut j dit ferenum. Labitur quis in crimen , currit plusnoceathumana atqueterrena, quam va- K infuper adlaqueum mortis defperando; nonu- leatdivina atque coeleftis generatio ? dt XXIII. Verbum vitam prebuit, ut opifex : . Clem, ne fi invocetnomen vitaze, confeftim refpira— €X. u bitad vitam ? j bene vivere docuit, ut Magiiter: ut femper ( Ibid. nime, fi non viverefuppeditaret, ut Deus. XIII. Aridus efít omnis cibus a Chri- llj Tuulus XXIIL — Chriftus. 343c Übrzffus amandus. XXXII. Tota vita Chrifti in terris per ho- ; ÁAug. de a $. Aunguft. " XXIV. Scio, Domiue mi, quia ex hoc, quod minem, quem gellit, difciplina morum fuit. vera relig. in Medit. me fecifti; debeotibi meipfüm: &quia rede- Omnia enim bona mundi Chriftus contempfit, mifti, & pro me homofa&us es, deberem tibi quae condemnenda docuit: & omnia mala ll plus, quam me, fihaberem: quanto tu major fuftinuit, quzefuftinenda precepit: ut nec in lbid es eo, proq quó dedifti te ipfum. ilis quaereretur felicitas, nec in iftis infeli- 1 S Eufeb. XXV. Tufervafti vinum bonum: tanquam citas timeretur. ls S, Chryf ]* Eiyfi.ho- fi diceret: Meliora funtDomini gratizeinititu- XXXIII. Induere Chriftum,eft undique in fuperc i3* milo de ta, quam legis. Lex peccatores, ad teimpus nobis per fandimoniam & manfuetüdinem Epift.r.ad t Epiph, vili hircorum & vitulorum cr uore, mundavit: Chriftum in nobis confpicuum effe. Homo e- Corinth. d tu, Domine, fervafti nobis vinum bonum, id nim indutus id effe videtur, quod iudutus eft: lbid, 'eft, in extremo fzeculo fudifti pro nobis fangui- appareat itaquein nobis Chriftus. gem tuum. Lexintromifit in terram promis- XXXIV. Simus ut Chriftus, quoniam Chn— S. Greg. fionis, anguftislimitibus terminatam: tu,Do- ftus quoque ficutnos: efficiamur Dii propte r Naz or.49 ;[;: mine, amplos Paradifi finus pandis, tu mæfh- ipfum, quoniam 1pfe quoque propter nos ho- in Pafc. mo faétus eft. mabile przeparasregnum; tuintroducis in cde- lüm: Lex cultores füuos per medium maris ru-- XXXV. Quisquisfüze vitze pi&tor eft, & arti- S. TM bri, natura rerum ftupente produxit: Videa- fex hujus voluntas, colores autem funt virtu- €P- r.'de - ä pex : mus,quanto plus eft, quod praeftat gratia. Qui tes, exemplar Chriftus effe debet. Chrift, in Chrifto (inquit) funt, refurgent primi, & XXXVL. Omnis noftra virtus tam longeab- | efta vera virtute, quam longe eft ab eaforma, S.Ber. f4 tancfimulrapiemur ob viam Chrifto inaéra. deady. AS Anfy, Granat.in . '€XXVI. Talis nobis decebat, ut effet Pontl- quam verbo & exemplo commendav1t Chri- &-ID Qu fil loc. fex, fanCtus, innocens , impollutus : de cujus ftus praefens in carne. t ferm, com. V eS Chriítus, fanctitatis præ&antla Sponfa in Canticis ait: XXXVII. Parum erat Deo, utF1hum fuumS Aug in . Y icut malus inter ligna filvarum, fic dile&us daret demonftratorem vive; eumipfum viam Pf. 1og. 1ïl ineusinter filios. Solus enim ille malo com- fecit, ut per illum ires, regentem te, ambulan- " tem per fe. - paratur, cujus fru&us gratiffimus eft: ceteri vero mortales filvarum ligna fünt, quze aut XXXIHI. Altitüdinem meam primus An- S, Bern. f ]5 B nullum, aut aceürblfïïmum fructum Ferunt, quo gelus affe&avit; fcientiam quoque,quse nihilo 1.de adv. la fup. Cant. non homines, fed porci pafcuntur. Quo igitur minus mea eft, furripere voluit homo ; omnes JoUini. T confilio ob hac injuria vindicabimur? nimi- invident míhi. Eccevenio, & talem me exhi- ; yum fi inillum inferamur. Sic ülve&ras & fte- beo, ut, quisquis geftierit imitari,fiet illi aemu- latio ifta ad bonum. J riles arbores in frugiferas commutantur De- cerpamus igitur a Chrifto Spiritum ejus, & AXXXIX. Heec fit fapientia & mf-'-dltauowonm 15 Ambr, amputatis cupiditatum noftrarum filveftribus tua, & ftudium, femper aliquid deipfo (Chri- in q..oa : ramis, mentibusillum noftrisin(eramus, & (ic fto) cogitare, unde vel provoceris ad imitan- fermone, lt fru&us, & ubertatis ejus confortes erimus. dum eum, vel ad. eum amandum exciteris. Hoc autem moedo caritas nos unit, & inferit Quanto enim fe quisque ei in virtutis imi- 4 ll Chrifto, & pinguedinis ejus participes facit. tatione hic conformare ftuduerit, tanto ei in S.Dern. in XXVI. Videns Deus homines omnino car- prima gloria & claritate appropinquabit, & Sermon. males effectos, tantum eis dulcedinis in carne fimilior erit. m Sl Bem* ferm. 1 exhibuit, ut duriffimi cordis fit, qulsqms eum XL. Summa fehc1tat1s noftrze eft divinze fi- S.ern. l Camu affe&u toto non diligit. militudinis participatio: ad quam pervenie- n- Id.Ser.21. XXViII. Quanti te fecit Deus, ex hlS, quæ mus, cum Deum coramintuebimur. Si ergo i d* protefecitagnofce: ut appareat tibi benigni- fimilis Deo fieri cupls videndo Deum, ficuti tas ejus in humanitate; Quanto enim mino- eft, da operam, ut ei fimilis fias, videndo eum, rem fe fecit in hum;htate, tanto majorem ex- ficut pro te factus eft, ac ita per imitationem hibuit inhumilitate, & quanto pro me vilior, facrze humanitatis, ad fim1l1tud1nem vemes tanto mihicarior. Adve1 te homo, quialimus fumnize d1v1mtatls. j j15. Ambt es, & non fis fuperbus: & quia Deo junctus es, XLI. Si dixiffet tibi Dominus Deus tuus:S. Augüfï de lat nonfis ingratus. Ego fum veritas & vita, tu defiderans veri- '"P- 30' Gb S Bern. XXIX. Dignus plane eft notte, qui tibiChri- 1 fupet tatem, & vitam concuplfcens viam, qua ad Cantic, fto, recufat vivere; & qui tibi non fapit, defi- hzec pervenire poffes, profe&to quzereres, & A it: & qui curat effe, nifi propter te, pronihilo diceres tibi: Magna res veritas, magna vita: ? in retl fi effet, quomodo 1liuc perveniret anima mea. eft, & nihileft. Propter teipfum Deus fecitti omnia, & qui effe vult fibi, & non tibi, nihl effe Quseris qua? Audieumdicentem primo: E- mmplt inter omnia. goíumvia. Primo dixit, qua venis: poftea Ü J Chrifus imi "tanudus. quo venias. Ego fum via, ego fum veritas. I- S. Auq fu- XXX Ego fum via, ventas, vita, tamquam pfe manens apud Patrem veritas & vita eft: perMattb. diceret: quo visire? ego via: quo vis ire? ego induens fe carne factus eft via.. Non tibi dici- »5 pet, dcnüu fum veritas: ubi vis permanere : ? egofum vita. tur: Labora quzerendo viam, ut perveniasad ]bid 'XXX Ideo permittitur inimicusjuxta viam veritatem & vitam, non, inquam, hoctibi di- citur. Ergo furge piger, via pfa ad te venit, ponere laqueos, nefecuritate exultationis via deferatur, & in infidias incidat. Via Chriftus &te defomno dormientem excitavit (fitamen liumilis: Chriftus veritas & vita: Chriftus ex- excitavit) furge & ambula. c (at celfüs &'Deus. Si ambules in hum1h, perve« -XLII. Incaffum laboratin acquifitione vir- $. Bem fer.:2. ii : rAlcxc. n nies ad excelfum. tutum, qui eas alibi, quam in Chrifte qurit. Cant, R. P. Lohn. Bibl, Man. Tom. L. SSs2 $. 1V. '- 524 szlzothecæ Manuahs Concionatoria fj V. S. Thomas Aquinas audiens a. Chrlüo * Sur.in vit, " EX LIBELLO DE IMITATIONE Bene de me fcripfift: Thoma, & quam merce- (i CHRISTI dem petis? xe pondlt non aliam, nifi te, b &rina Chrifti omnes do&rinas San» Domine. bi Lib.x.c.r. Í Do &orum antecellit & qui Spmtum V. S.Bernardinus opifici chartas luforias Sur.in vit; q Chrifti haberet, abiconditum ibi Manna in facienti fuafit;ut pro iischartis SS.]efünomen ti veniret. faceret: parüit homo, & ditatus elt. Il. Da Chrifto locum & cætens ommbus VIL S.Therefia de jefü voto feaftrinxit,quod Riber.1.4. Lib,2.c.r, ( nega introitum. Cum Chriftum habueris, di- nolit, quantum in fe eft, pati, ut a quoquam vit. c.a0, à ves es, & fufficit tibi. Ipfe erit p10v1for tuus, mortalium in amoreifthoc, Sponfique fui ex- & fidelis Procurator, ut non fit opus in ho- preffa fimilitudine fuperetur. Pn minibus fperare. .Homines enim cito mu- VIIL. F. Narciffus Dianenfis Laicus erga Annal, tantur, & deficiunt velociter: Chriftus au- Puerum Jefum amore flagrabat, ut ejus col- Capuc. tem manet in aeternum , & adüat usque ad loquia tantum de eo effent, cujus amore li- 19o9. Flores finem fortiter. . quefa&tus etiam Ecftafes patiebatur. fiti S Ibid IlL. Non requiem ahquando habebis, nifi colligens iis partem le&ifui afpergebat. Ro- Chriftointime fueris unitus. gatus caufam refpondit,hzec non mea,fed pue- q fü Lib.2.c7. .IV.Teneasteapud Jefüm vivens ac moriens, ri Jefu le&i pars eftyideozequum eft, eam flo- & illius fidelitati te committe,qui omnibus de- ribus exornare. Vit p ficientibus folus poteft te juvare. IX.CumP.PetrusFaberMadriti cuidam do- Lyrzus firito: deC Ibid hu ( V. Plus homo nocet fibi, fi Jefam non quze- &rinam falutis petenti fuafiffet, haec quatuor APOPh'- i2 tit; quam totus mundus;. & omnes fui Ad- puncta faepius ruminanda: Chriftus in fumma * velfanl. inopia, & egoinopulentia: Chriftus infame & n le I Cs. Yro . VI. Effe fine Jefu gravis eft infernus; & effe fiti, & ego inexquifitis epulis: Chriftus nudus, cum Jefu dulcis Paradifus. Sifuerit tecum Je- &ego preuofe vefüitus: Chriftusin dolonbus, fus, nullus poterit nocere inimicus. & egoindeliciis: illehis inftruCtus dumad e- j Ibid Hift, Sor, ViI. Qui invenit Jefum, invenit thefaurum pulas invitatus comparuiffet, una harum fen- bonum; imo bonum fuper omne bonum. Et tentiarum occurrensita eum movit,utinlacry- Ptl q qui perdit Jefurn,perdit nimis multum,& plus, inas folutus abire debuerit. ! r llng quam totum mundum. Pauperrimus eft, X. Franciícus a Puero Jetu Valentizein Hi- yfclus qui vivit fine Jefu, & dltlfümus, qu1 bene e& fpauia mulieri peccatrici dixit: Soror,fatis diuin N o cum lefu. fervifti vanitati& Sathanze. Tempus eft, ut e- "yflic. t.a H Ibid Vill. Eligendum eft magls , totum mun- tiam aliquando nato Infantulo fervias. Rifit i|- ^99-«14- dum habere contrarium, quam Jefum offen- la, fed eadem no&te tot fcrupulis & timoribus À - fum. Exomoibus ergo caris fit Jefus folus d1— agitata eft, ut fummo mane accederetad con- Socigdd.; feífionem, & fatta confeflione Poenitentiarum b e&tus fpeaahs Lib 3.€.56 IX. Eja Fratres, pergamusümul ]efus e- Ordinemingtederetur. Dictus eft hic Francis- ritnobifcum. Propter Jefum füfcepimus cru- cusa Puero Jefu, quia, quidquidab aliis pete- ] bat, amore Parvuliin Bethlehem poftulabat. ! cem : propter Jefum perfeveramus in cruce. Eritadjutor nofter, quieft Dux nofter & prae- XI. Adolefcens quidam cum falfo a fene ac- Vita PP. I. ü ceffor. En rex nofter egreditur aate nos, qui cufatus rogaffet, ut fufpenderetur Orientem 1e- €. 72. ü verfus. ut Chriftum intueri poffet, mirabiliter |) pugnabitpro nobis. Sequamur viriliter, ne- N a morte liberatus eft mo metuat terrores: fimus parati moriforti- fe ter in bello, nec inferamus crimen glorlæ no- XI]. Aulicus Oeniponti graviter decum- Drexel. in p bens] jam rationes cum facerdote computmat podrom. ftrze, ut fugiamus a cruce. $. V cum ufu venit, ut fiti levandze frigidam pofce- €3: $-7 ret, datur: & cum porrecto poculo, honoris EXEMPLA EXTERNA. cauía, jubeturei, quem amiciffimuim haberet, Yo. c. 1. IS Toannes Baptlfïa tanti fecit Chriftum,ut propinare; le&ulum forte aulica turba coro- diceret, feindignum effe, qui corrigiam nabat. Tum ille ciccumferre oculos, & ex ad- Md calceamentorum ejus folveret. verfo Chrifti patientis iconem contemplatus ; ort f 615, Io. €. 21. II. S. Petrus, quantopere amarit Chriftum, Atque Chriftoinquit,propino chariffimo meo, l fatisteftatuseft,dum tertia vice dixit: Domine, qui me .ab inferis vindicavit. Occüríabat, fi- Y quidem Chrifti patientis amor, quem alto pe- $fl (321. 2. tu fcis, quia amo te. &ore dudum foverat. deNe Hf. S.Paulusita Chr dïum imitari ftuduit,& amavit, ut dicere aufus fit: Vivo autem, jam XIII. Religiofus e S.Dominici familia coram Penneque Chriji 1.Cer.2- nonego, vivit veroinme Chriftus. Et: nonju- S. /Egydio, S Franciíci difcipulo, dicebat ha- ; in lfag. p. dicavi me fcire aliquid inter vos, nifi Jefum bendam S. Joanni gratiam, quod in principio t.c 3. n.2e (ä Philipp.3. Chriftum, & hunc Crucifixum. Etiterum: Ve- Evangelii fui,tam alte& magüifice deDeo,Pa- [ rum tamen exiftimo oimnia detrimentum effe trisque Verbo locutus fuiffet. Oppofuitfe con- S g devexb propter eminentem fcientiam Jefu Chrifti Do- tra /Egydius, nihil de Deo Joannem elocutum imini mei, propter quem omnia detrimentum affeverans, mirantibus czeteris, qui adftabant, Q feci, ut arbitror ut ftercora, ut Chriftum lu- ait: Siavicula ex ingenti vaftoque monte cmfamam aren?e granum abftuliffet, illamue aliquid ab« Luc.1c IV. S.Maria Magdalena adeo Chriftum di- ftuliffe diceretis?. Cumque illi refponditfent; ligebat,ut pedibus ejus femper affixa haereret, fi leviffima illa arenula cum reliquo.monte ä & in mortem usque comitaretur, conferatur, dicendum vxden, nihil accepiffe. i zj ldem - Titulus XXHI C)n—*i/ïu:. "B; 325 ; hii Idem efto, inquit, de illis, quae de Deo, ejus- IV. Sicut flos cam : pi absque omni femine s p« & demque natura infacris paginis habemus, ju- aut terrze foffione, im dicium; illa enim fi cum Dei incomprehenfi- citur ; ita Chriftus ab pinguationeque produ- 11.de adv, bili perfectione conferantur, longe abeffe, at« sque omni virili femine Dom. produc&tus, & fine Matris corruptioneaut im- IlS sur.in Vit.v 1 : bitror ab iftius naturze praftantia, de qua, preegnatione generatus eft. quidquid a Viris fan&iffimis, atque illumina- V. Sicut Medici in fzevi morbi ulceribus Theoph. M : tifimis fcriptum di&umque unquam (uit, humorem colligi finunt, & deinde remedia i Luc. n N millies longius, a jufta cum Dei magnitudine apponunt; ita& peccatum oportebat omnes * V comparatione, recedere fentio, quam aviculae apex, cum cceloterr [pecies indicare, donec Chriftus veniret, & x aque collatus, atque com- Medicamentum apponeret, pofitus. VI. Sicut a cubicuïum, Sol radios per vitrum immittit in Gpu, : k'g. VIo N & vitrumnon lzedit; ita Deus Pa- . EXEMPLA DOMESTICA. ter mifit Filium fuum in uterum San&iffimze Virginis clauftro virginali non violato. |Vita, S. Ignatius cum vitam Chrifti legiffet, tanto eum imitandi defiderio exarfit, ut eam Chrifut. amafidus. uam novimus & miramur, vivendirationem i ulceperit, focietatemque Jefu inftituerit. VIL. Sicutfi quis infidias,quas Subditi Re- gi ftruere praefumpfiffent, detegeret, merito o- Lyreng fixato Vita prz-.. IH. P. Francifc.Suarez i nodus aliquis intri- inniamore & veneratione dignus cenferetur : u L : decatior interftudendum occurrebat, femper ad ita cum Chriftus omnes e : Apopht, asque graviffimas Chriftum in cruce pendentem confugiebat, Mundi, Carnis, & Diaboli infidias detexerit, ( ;&3 l. Ánnue eumque familiariffime confulebat. - modumque eas evitandi oft 16ro. 11I. P.ThomasSanchez hxc tria femper ca- enderit,merito non » h minori amore ac venerat ione profequendus ) riffima habebat,atque iniis omnem fpem fuam eft, quam olim Affverus Rex Mardochzeum, ponebat, Chriftum Crucifixum, Euchariítiam, qui fimiles infidias detex erat, honoravit. . Enþenc-ä B. Virginem. é Hift. Soc, IV. P. Ovied VIII. Sicutii, qui falvi effe cupiunt, ante 0« o vehementer lætat;us eft, fe mnia caput fuum tuentur ; &amant, utpote fi- p.r.l.4.n, quinque vulneri . bus a Latronibus affectum, ut nequo nec vivere, hoc modo Chrifto tanto fimilior effet, ita cum Chriftus fi nec operari fepoffe fciunt; - lb l.n.97. t caputnoftrum, & nos ve- Col.1.v.ig Iu lo ; Kyfilus V. P.Emmanuel Nobrega fcribens affe&um lut membra illius mylítica fine ejus influxuni- fuum ad gradum in Societate, velim, dicebat, hil facere poffim us, .Uyflic ta nefcire quid merito ipfum prze omni- C.jg.ll.ldo Crucifixum. quam velle, nifi Chriftum, & hux;c bus aliis San&tis am amus atque honoramus. : J Annuze VI. Francifcus a Villa Regali -s.Coa'dj ütor IX. Sicut, cum vere novo Solad nos redit, Granad.ia t 9c.1598. tanto in Chriftum & ejus nomen amore fere- omnia vivere incipiunt, terra parturit, arbores S.ilv loc. | frondibus veftiuntur, & tota tertze facies inno- CO 552 batur, ut Domefticos pariter & externos falu- taret his verbis; Laudetur Dominus nofter vatut ac revirefcit, ideoque cum fumma exul- tatione ac gaudio Sol rediens ) i excipitur: ita Jefus Chriftus. His verbis contubernii pue- cum adveniente ad vos Chri ros excitans per integrum quadrantem in iis fto per Incarna- durabat. Hceadem infcripfit loco fenten- tionem: velutSole Juftitize, tota Mundi facies Is fpiritualiter innovata fit, futrexerint Virgi- tize fchedulis, quas Menftrui loco dividebat ; externis. Hinccertabat, quis fpiritum diutius num chori, Monachorum coetus, exercitus retinere poffet in hoc nomine pronuntiato, & Martyrum, Confefforum & Pontificum ordo, Diercl paHïm laudator Chrifti vocabatur. jubilo gaud ierito ipfe queque amatur, & cum infigni l : : podïüm. ioque jamvnq/nc etiam oriens in M $ . VII. anima excipitur, ) SIMILITUDINES. Chrifus imitandus. ] wa/im " bomo Deus. X. Sicut fi a&or aliquis promitteret coma- $.Dam.de], diam exhibiturum, & ex orth. fid. Sicut ferrumignitum una res dicitur, licet pulo, fpectante femper po- ineo & ferri, &ignis natura reperiatur; nunquam inciperet, merito graviffimam €.15. populi indignationem in fe concitaret ; ita non ita & Chriftus unus dicitur, licet divinam hu- minorem fane apud zeternum Patrem & San- 3üanamque naturam conjun&am habeat. S.Bafil.5. . II. Sicutferrum, licet nigredinem & frigus é&os indignationem promerebitur, . qui poft- de Nat, quam promifit, fe Chriftum per veram imita- Chrifti, contineat, fi tamen igni uniatur, totum can- | penneqw.' dens fervensque efficitur; ita & humanitas tionem exhibiturum, nunquam, hanc Comos- Chrifti tota quodammodo divina propter u- diam feu repraefentationeminchoat, in lg. P» | [.c 3,1102' nionem cum Verbo efficitur, nec tamen vicis- XI. Sicut ii Difci puli, qui ferio proficere fim Verbo fuas infirmitates communicat. cupiunt, vel inPhilo fophia, velin Theologia, "1";' S, Aug. 58 . HI. Sicut fi quis purpuram aut Regale dia- precipue fui Profefforis fc ripta affiduo vol- * deverb. * Dom. dema in terra jacens contemnat, minime re- vunt, animoque bene imprimere ftudent; ita prehenfibilis cenfetur; fecus vero, fiillaregio Chriftianus in virtutis atque perfe&ionisChri- corpori conjuncta contemnere praefurnpferit ; ftianze ftudio progredi cupiens, non melius id ita licet nullum fit piaculum, humanitatem obtinebit, quam fi vitam & mores Chrifti fre- feorim fumptam non adorare, culpa tamen quenter meditetur, & per ftudiofam imitatio- non carebit, qui eandem nem affequi conetur. - Divinitati unitam honorare noluerit, XIL. Sicut fi fuperiorad omnes occupatio« 83 nes | 3 ( Ll 6 Bibliothece DManualis . Concionatorie Cf IX. - nes fit primus, & fubditi fequi recufent, me- M E-D.T-A. pi rito is hoc zegre ferre, conquerique cenfetur ; fj ita non minus queri poterit Chriftus, fi, cum d Chriftum imitandum. fl ipfe ad omnes labores & virtuofas attiones [E agna aeftimatio de Chrilto, tanquam de t;b.de e : perfe&iffimo Magiftro; nam, tefte S.virgin. n | primus extiterit, Chriftiani eum imitati recu- fertià ] Ambrofio, primusdifcendi ardor nobilitas eft ho« 0 vft)ant. $. Vl Magiltri. moml lt MOTiV A. . H. Frequens me ditatio: vitze. Chriftis ut 077 h fünerac Chriflus asuaudus. enim qui pingendo prototypum perfe&te ex- $ Augif primere cupit, oculos ad omina illius hnea- 10405 [ COIOH.- II I- uiaeft caput noftrum, principium,primo- menta affiduo refleCtit; ita & qui Chriftum V- 18* cenitus ex mortuis, ut fit in omnibusi- perfe&e imitari deliderat, oculum mentis in L pfe primatum tenens, quia in ipfo complacuit omnem plenitudiném inhabitare, & pe * r eum vita moribusque illius perpetuo defixum ha- ft omnia reconciliare in ipfum. beat, oportet. Ífratres nos vbca- li. Ardens amor ergaChriftum: quiaàmor fe Hebr.2. II. Quia non confunditur, ; ? vy.t11. re,dicens: Nuntiabo nomen tuum fratribus aut reperit fimiles aut facit, juxta commune ^ f Matth 28. Ethicorum effatum. V. iO. meis. Etiterum: lte, nuntiate fratribus meigs,— f IV. Affiduum exercitium; ut enim fabri- ut eant in Galileam. j "HL. Quia eft fponfüs animze, candidus per cando fabri, ita imitan . do*'im?tatores Chrifü 1 DEUI. 41 Vi Cant.5. r. u Y.iOe vitze innocentiam & fan&itatem, & rubicun- mj a d. Chrifum -nmaä;dum;. ü dus per paffionem, fanguinisque fui pretio- $ V. Seria ponderatio amoris Chrifti erga fillimi totalem effufionem, ideoque ele&us nos; cum enim, tcíte Seneca, efficaciffimum ex millibus. IV. Quia Redemptornofter eft ; quam cau- amoris philtrurá fit amor, quidtantus Chrifü amor in. corde hamauo non efficiet, fi accu- S Bgraï. fam merito S. Bernardus praecipuam cenfet rate fecundum dumait: fuper omnia te mihi amabilem red- : pqci)(tv»iores Zcilrcumüantias con- sss fideretur. dit, o bone Jefu, calix,quem bibifti,opus noftrze Vi. Alte menti i mpfimere, quod prius fcri- Thom. redemptionis. Hoc enim omnino ainorem no- ä ftrum fibi vendicat. l ptor pronuntiavit: Teneas te apud Jefum vi- Kemp.l.2s veus & moriens, & illius fidelitatite commit- ^ 7* Chrzffus imitaüdus; l dic&hs: tejqui omnibus deficientibus te folus poteft ju- q Mattl;l.w. V. QuiaitaPater zeternus mandavit, : vare. Dile&iocreature fallax & inftabilis: di- V.. $B& Hiceft Filius meus dilectus, in quo Iwnihi' bene le&o Jefu fidelis & perfeverabilis. ^. . D. £ " complacui: ipfum audite. 55 VII. Humilitatis & pacisinternee ftudium, Lih;& k'."C. 8, Jo.13.- V1. Quia Magifter nofter eft fapientiffimus, utidem Author fuafit his verbis: Magna ars à( '.518' i fan&iffiraus & manfuetiifimus, quae tres pro- eft, fcirecam Jefu converfari, & fcire Jefum te- q1 prietates ad. perfe&um Magiftrum requirun- nere, magna prüdentia. Efto humilis & paciti- l tur. Hincipfedixit: Vos vocatis me Magifter Ia cus, & erit técum Jefus. Sisdevotus &quie- & Domine ; & benedicitis. Et exemplum tüs, & manebit tecum ]Jefus. ü dedi vobiS, ut quemadm odum ego feci, & vos - VIiI. Contemptus generofus externarüm & Lib.2.e.8. faciatis. H I. u fenfibilium confolationum: poteris enim, in- VII. Quia ipfead imita tionem hanc toties, quitidem fcriptor, fugare Jefum, fi volueris ad ü ]0 .S,V.Ia- tantisque promiífis invitavit, praecipue dum exteriora declinare. I£contrario verofrequens 014 q dixit: Ego fum lux mundi: quifequitur me, illi vifitatio cum homine interno, dulcis fer- C non amibulat in tenebris, fed habebit lumen mocinatio, grata confolatio, inulta pax, &fa- & of To.14-Y- 6,vitze. Etiterum : Egofum via, veritas & vita. miliaritas ftupenda nimis. i d refürr, . Nemo venitad Patrem, nifi per me. * É ]0. IQO VIII. Quia paftor nofter eft, & ut ipfemet di- -ASCETICA. Sytülu d v'270 xit; Oves meve vocem meam audiunt, & ego b cognofco eas, & fequuntur me, & ego vitgm "T'tia preecipue circa- Chriftam & bene ap- i zetermam do eis. 7* prehendere ip á fe., & aliors docere debet j Chriflus imvocandes. y Afceta. t e Jt- I.IOOZDV' I IX. Quia Advocatus nofter eft, juxta t l. Primumeft, ut bene apprehendat quali monium S. Joannis: fi quis peccaverit, Advo- tatem , neceífitatem & dignitatem Incarna- tionis; & Qu«litatem quidem optime ex catum habemus apud Patrem, Jefum Chriftum juftu m Symbolo Athanafiiintelligere poterit, ubi ea X fequentibus verbis explicatur. Et ergo fides Q,Tim.z- QuiaMediator nofter ePt,teüe'S.PaL;l.o di- cente: Unus enim Deus,unus & Mediato'quei» recta, ut credamus & confiteamur, quia Do- & hominum, homo Chriftus Jefus.. minus nofter Jefus Chritus DEI Filius, Deus&homoeft. Deuseft fubftantia Patris Hebr. 2. X1. Quia frater noftereft; Quidniergocum V.ll- fiducia ad hunc Proregem /Egypti coeleftis ante fzecula genitus: Homo eft ex fubftantia Matris in fzeculo natus. Perfettus Deus, per- potiore jüre, qnam ad Jofephum olim fratres, confugiamius, ab eoque frumentum gratlæ di- fe&us homo, ex anima rationali & humana :g l ! carnefubfiftens. 7Equalis Patri fecundum di- vinge petamus * vinitatem ; minor Patri fecundum humanita- p AGor.2. XIE; Quia Salvat or no(ter eft; atqtie'adeo 0- S.lauy mnis, quicunque invocaverit aomen D g tem. Quilicet Deus fit & homo, non duo ta- .Ulï.inLl 7.2!- * oþm'i-ni,v A men, fed unus eft Chriftus. Unus autemnon E Ve ! Cons 5 $ (alvus erit, tefte 5 Petro. f ia Tuulus .X X HI. Cäm'h:s | 327 N converfione divinitatisin carnem, fedaífum- ciendi, non jubendi, ptione humanitatis in Deum. Unus omnino Nuntius, fed Domin quia non Legatus, neque $ Ambr, non confufionefübftantize, fed unitate Perfo- u$ ipfe falvaturus erat po- ferm. 16. ?Ub,de pulumfuum. Te mpus faciendi, Domine, hoc in Pf. 11$. ;Virgin. nz. Nam ficut anima rationalis & caro unus eft,ut crucem afceadas,ut mortem fubeas; to- efthomo, ita Deus & homo unus eft Chriftus, tus in periculum ultimu De veib, Mcej]ïtatem exSS. i] mundus urgetur: Apoft 3. nam,utrec ^ Patrum do&rina cognofcet; factum tuum fabveniat, quoniam nec tua prge- t Tnoral, te S.Auguft.ait;Si homo non periit- S.Ambr , fet, Filius hominis non veniffet. Et nifi primus cepta prodeffe poterant. füperLuc, homo delinqueret,fecundus ad paffionum pro- S.Auguft, bra minime veniret,tefte S.Gregor. Hinc S. CONCEPTUS .PRJEDICABILES. l Io«onf, Ambr. Non prodeffet. inquit, nafci, nifi redimi Chrifüus Jucarnatus. profuiffet. Clariffime veroS. Aug. mediator, I. [Doteftoftendi fru&usIncarnation : is þotäfïi- aitiater Deum & homines,oportebat,ut habe- mus, fcilicetrecon ret aliquid fimile Deo , aliquid fimile homini- ciliatio hominis cum Deo, ideoque Chriftus Iri di comparari. 1.Pro- bus, nein utroque hominibus fimilis,longe ef- pter fimilitudinem finis , :quem Deus indicavit, fet a Deo; aut inutroque Deo fimilis, longe ef- dum dixit: Erit arcus fetabhominibus,atqueita mediator non effet. meus in nubibus , & vi- Gen. g. debo illum, & recordabor fcederis fempiterni, v. 6. d Dignitatem deniqueintelligere poterit ex Gra- quod fa&tum eft inter Deum & inter omnem natenfis difcurfu,quem fic format: dignitas di- Deut, 4, vinze Legis &Dominicze Incarnationis benefi- animam viventem. 2. Proyter 9 ailitudinem e[- V. 22. Jentie : ut enim Iris eft fplendo r Solisinnube cium colligiturex illis Movfis verbis: Interro- receptus, habet queduo cornua; ita Chriftus ga de diebus antiquis, qui fuerantante te, ex eft plendor & fi gura Patris in carne humana die, quocreavit Deus hominem fuperterram, receptus, duasque naturas. divinam fcilicet & afummo ccelo usque ad fummum ejus : fi fattà eít hujuscemodires aliquando,autunquam CO- humanam, habet. . 3. Propter fimilitudinem colorum: utenim Iris tres habet colores, viri- gnitum eft , utaudiret populus vocem Domini dem, czeruleum, rübeum ; itainChrifto tripli- Deiloquentis de medio ignis,ficut tu audifti,& cisg eris myfteria re -Thot, vidifti. Siergo magnumfuit, Deum per Ange- : " periuntur, gaudiofa per . Kenplas viridém,dolorofa per r ubeum, gloriofa per cae- . lumloqui de medio ignis,quid erit, ipfum Dei ruleum colorem fignifi cata. 4. Propter fimili- verbumac verum Deum in affumpto homine tudinem odoris, ; toties inter Difcipulos confedentem, eosque quem Iris materialiter, Chri- ! cceleftibus difciplinisimbuentem cernere2Re- ftus fpiritualiter per virtutes & miracula reli- quit. Excitandi proinde Auditores, utagno- 5.Bern. in &e proin S. Bernardus ait: Nemo hominum Ífcant, &íequan Epiít. novit, nec notcere poteít an plenum, quid boni centis : Videarc um tur confilium Ecclefiaftici di- Ecclef45. fililmc& ; &benediceum, quifecit V.12. adgratiam , quid congruentize ad fapientiam, illum: valde fp eciofus eft in fplendore fuo. quid decoris adgloriam, quid commodi ad fa- Vid. Fabrumin f e lutem, penes feipfam contineat hujus vene- fto Annunc. c.3.n. r.. . II. Poteft ex occafion elententize : Rorate cg;. lais 45. randi myfterii humanze redem ptionis infcru- li defuper , €9 nuber plu tabilis altitudo. Chriftusrori. 1. Quia ant juflum; comparari " ?& Lib.'z-e-go ut ros füub noctem ceci- Sap. 18. .U IL Alterum eft,utbene apprehehdat,aliisque ditinterram, id eft , ut erum virgineum , juxta V- 18. inculcet triaofficiaChrifti primaria,nempeDu- Salomonis teftimoniu cis, Magiftri, & Redemptoris, quze ipfemetin- tium contineretomni m, cum quietum filen- 5 Jo.14.v.6. a, & noxin fuocurfu me- dicavit, dum dixit: Egofum via (quia duco ad dium iter haberet, o mnipotens fermo tuus exi- coelum ) veritas ( quia doceo homines verita- liens de coelo a re " — S.Leof.4. tem)& vita(quia redempturus fumillos.)Hinc galibus fedibus venit. a. Quia utroris generatio occulta eft, & i S fine de refürr. G [ eo Cf riftus,inquit,eft vize lanttze converfa- ftrepitu in terram cadit; itaidem de Chrifti "tionis: veritas doctrinze divinze ; vita beatitu- generatione verius dicitur, S.Cyrillus diais fempiternze. Et S. Cyrillus : Chriftus no- 3. Quia ficut ros Íuavem odorem afpirat vive ntibus, terraeque bis elt via pervitzeactionem: veritas per fidei foecunditat—em affert; ita Chri ftus & fuaviffi- l. recütudinem; vitaperfan&ificationem. j IIl. Tertium eft,ut pariterbene apprehendat inum odorem exemplorum reli quit, & tam in utero virgineo , quam homin um pettoribus tria officia, quaeviciflim quivis Chriftianus er- preciofiffimos pulcherrimaru gaChriitum exercere debet, aempe r. Charita- producit. 4. Quia ficut olim m virtutum fru- l- ex rore Deus If- tem , tenerrimam propter dile&ionem , quod offici- raelis Manna confecit ; ita Deus ex Chrifto- S.Auguft. um pulchre indicavit S. Auguft.dum dixit:Do- Euchariftiam, quae omnem mine,qui tibi nonfervit,(& teamat)quia crea- faporem fuavita- tisin fe continet. s. Quia fi cut per rorem in Judic. 6, $ tus eft,infernum meruit ; fed quitibi nonfervit vellus Gedeonis dela pfum Deus fignificavit, : 38 (& tenon diligit)quia redemptus eft,meretur, fe Ifraelitas ab inimi cis liberaturu y utnovuspro ilio infernusfiat. 2. Gratitudinem m; ita per Chriftum in uterum Virginis delap fumindica- maximam propter redemptionen: fienim, ut S. vit idem Deus , fe humanum ge nus a fervi- Bernardus fapienteradvertit, totum me de- tute Diaboli liberaturum. beo promefatto, quid addam pro merefetto, Excitandi proinde Auditores, ut, quoniam paratus eft etiamnum hioc modo? 3. faitationem fludiofiffimam propter Deus, hun crorem inipforum animas demit- gerfe&tionem : Idem enim Dom. Jefüs, utaitS. tere, finum cordis fui a . S.Laur Laur fuftin. quod alias docuit verbo, ipfe fuos periant, magnoque Jutt.in Li- defiderio eundem excipi ant, utfuavi(limo il- gno vite primo formavit exemplo. Utrumquenobis, lius odoreli quorequefaluberrimo recreen tur, c. s. . & meritum patientibus & patiendi fpeculum & foecundent/ür. Interea dicant cum Ecc lefia: faöfcus. Etclarius S. Ambrofius: Tempusfa- ficut N 328 - Bibliothece IManualis Concionatorig Jie ficut pluviain vellus defcendifti , ut falvum fa- fitum & voluntatem divinam implendo, quam ol li ceresgenushumanum. Telaudamus Deus qui facit, vere Mater eft Chrifti, ut iplemet Matth.12. nofter. Chriítus faffus eft. 3. Pannir munda con[cientia: Y 39* tl joi4v.s llL.Poteft. exoccafione fententize : Ego fum inuolvamus ; quod fiet, fi confuetudines m.alas via,veritas €$ vita: explicari triplex officium Y ftudiofe devitare ftudeamus. 4. Lacf dulciffimo Chrifti;nempeDucis,Magiftri & Redemptoris. devotionis [olidg pa[camus, £? zutriamur: quod f Et i. quidem oftendi,quod fit Dux peritus vize, ) pracipue per promptam & accuratam ope- fidelis & jucundus, cujus conver(atio nonha- rum ad propriam cujusque vocationem & fta- Ik bet amaritudinem. 2.Magifter fanGiflimus,fa- tum pertinentium executionem praeftandum ]ozn l Pl pientifhmus & manfuetiilimus. 3. Redemptor eft. 5. Reclinemusin pre[egio : cotde fcilicet no- ".M In f potentiffimus, promptiffimus, Deoque gratiífi- " ftro,eique per veram humilitatem foenum fub- mus. Unde excitandi Auditores,ad tria officia . fternamus ; hoc enim ei przefepe gratiffimum f d Chriftiani;nempe charitatem, gratitudinem, eife ,certum é ft ; ütpotequod ipfe petierit, di- feitt s & imitationem exercenda. cens: Fili, praebe cor tuum raihi, 6. Portemus Prov. 13. Vidg F abrum in n QU Fefto Nativ. conc. s. nulsir: nonin profperis magis,quamin adver Rom- 8. ; b fit Malacha4. [V.Poteftexoccafionethem .ativsk:, Etorietur .. fis eidem adhzerendo,dicendoque cum S.Pau- V e u v.2. vobis timentibus nomen meum Sol juflitim : Chri- lo, quis mefeparabit a charitate Dei , quze eft Pf z49. b0 ftusfolicomparari. 1. Quia utifolinfemaxi- inChriftoJefuDomino noftro.7. Canticum ei can- V« 1« Di mus , & centies fexagies terra major, nobis ta- tenus: & novum quidem cumS.Da vid,quod/fa- üj ciemus, fiftuduerimus, ut intellectus, volun- menparvus, & metz fagittarize fimilis appa- & ret; ita Chriftus quidem parvulusapparuit, ut tas, & omnes alize vires noftrze concordent , 5TJ 2 Íol, fedinfe major erat omnibus creaturis. 2. novamque vitam inchoemus. g Quialuce fuze fapientize, & colore fuze charita- .. VI. Poteft ex occafione thematis: £ Ua,ggg. Luc. 3. tistotum mundum illuftravit,foecundavitque, lizo vobir gaudium maguwm, quia natur vfl vobis * '* TDuc1 nocturna vero fpectra & tartareos fpiritus tu- Salvator : oftendi,quale gaudium attulerit Na- ; 14l gi gavit. 3. Quia utfol celerrimemundum prope tivitas Chrifti univerfo mundo. Et 1. quidem i univerfum per fe, & fuos A poftolos peragravit. Deo per gloriam ipfius fumme amplificatam. t 4. Quia utfol per dudecim fignaZodiaci Occur- 2. Zlngrlis ob fedesipforum & ruinas reftaura- rit. Etin Geminir quidem fuit tempore Incar- .tas. 3. B. /irgini €$ ;fofepho, dum in eorum finu | nationis, quandoduasnaturasconjunxit: [n & ulnis recumbere dignatus eft. 4. Horminibus, Cancro,quando adhucin utero matris exiftens, dum ad eos falvandos venit. 5. Potribus in Lim- l:(:x Bethlehemi ab omnibusrepul/us,retro cedere - bo, dum fpem liberationis certiffimam caufa- fà in ftabulum ibique nafci coactus eft: aut quan- vit. Excitentur fubinde Auditores partim ad [v do ex Dei lumma dignitate ad hominis viliffi- fpirituale gaudium concipiendum ; partim ad. 1nam conditionem defcendit: In Z1rgine,quan- at ' Nativ. fpiritualem per novum vitse emendan- do recenter natus in gremio Matris recubuit; dze fervorem inftituendam, oftendatur brevi- ? In Libra, quando per privatam v tam actiones f ter, quantum gaudium & ipfi per hanc Nativ. j fuas omnes voluntati ju(titi;equedivinae con- Deo, B. V.Ang. Patronis, hominibus, quibus- W formavit. In Leone, quando tempore przedica- cum agunt, purgantibus animabus creare: tionis plurimis voce fud falutarem terrorem offint. Qu t incuffit. In Zreitenente, quando perorationem . VII. Poteft ex occafione themátis: Natur Luc. 2, affiduam ardenti(Timas fagittas defideriorum , efl vobis hodie Salvator : dici, antiquum effe mo- V. 1z- j tat ; K piorumqueaffectuum in coelum jaculatus eft: rem, ut natales dies magnorum Dominorum In Scorpione , quando fatalem ictum in morte C magna cum folennitate celebrentur, variaque f accepit, & eclypfatus eft perinterpofitionem . dona natalitia offerantéf. Excitari proinde terrze in fepulchro. In Capro, quandoin monti- poffunt Auditores, ut & ipfi fequantur huin bus verfatus, vel oravit, vel praedicavit, vel morem, & quia dignum tali Domino munus transfiguratus eft: !n P'ijcibur, quando tempo- non habent, imitentur ZE(chinem, pauperem re Paffionis obmutuit, & nec verboapud Pila- ftudiofum, qui, cum Magiftro Socrati varii va- tum fe defendit. In Zlriete, quando feipfum Pa- ria dona offerrent,ipfe quoque acceflit, & cum triincruce vi&imam obtulit. In Tauro, quan- aliud non haberet, feipfum obtulit, audiitque doin infernum defcendens, ejusdem januas aSocrate: Bonoanimo efto, o /Efchines: ve- perfregit, & divinitatis humanitatisque fuze re tu liberalitate tua omnes alios fuperafti, ac | potentia dzemones vicit. In phora, quando .proinde vel ex hoctempore operam dabo, ut Baptisinum inftituit, & difcipulos füos omnes tetibi meliorem quondam reítituam. Poterit geutes baptizare juffit. Exc'tandi proinde Au- ergo concioin duas dividi partes, & in prima N ditores,ut ftudeanteífeHeliotropia,&ad folem- quidem probari, quod hoc dorum fit Chriíto a hunc fe convertentes, falutares ab eo influxu gratiffimum,quia multum dat, qui nihil fibi re- LL recipere ftudeant. ) 4 l( tinuit. Infecunda autem oftendi poffet, quo- fíuc r. V. Poteft ex occafionet hematis : Et pryerit modo etiat Chriftus nos nobis fitreftituturus di V. 7' filum. [uum primogenitum: oftendi, quomodo meliores in bonis naturze, in bonis gratiae & in Chriftum natum optime colere,&amare poffi- bonis glorize. Vide Thom. Kemp. 1.4.c. 8. & Q mus, fi videlicetofficia a Matre fua corporali Fab.rum in Fefto Purif. conc. 2. n. 4. ter illi exhibita, fpiritualiter nos praeftemus. fe — Chvifli Nomen. Et r. quidem eum roneiniamus , eliciendo pro- n pofitim emendationis, dicendoque: ecce an- VIII. Poteft ex occafione thematis : Oleusm Cant, x. I c'lla Cveltervus) Domini, fiatmihi fecundum le efufum nqmen tuumn : comparari SS. Jefu no- Y. 2. Inen verbgm tuum.2. Genereziur; exequendo propos —— - Titulus XX Chri/lus. 329 men cum oleo. 1 Quia ut oleum füpernatat IV. Quidam Rek confici fibi veftem ex pàn- , ofnibus liquoribus, ita hocnomen eftnomen nojullit, ut Mercatores pannum fimilis mate- fuper omne nomen, praecipue quoad fignifica- riae vendere poffent. Aurelius Imp. volens re- tum, quod excedit omne bonum creatum. n 5 Q ducere ftudiaPhilofophica primus fcholam in- Quia ficut oleum cibis condiendis adhibetur ; greffus eft, & omnes poftfetraxit. Sub Ludo- d ita SS. nomen Jefu omnibus actionibus admi- "] vicoll. Rege Francive nemo zeftimabat ftudia, fcendum eft, praecipue precibus , ad imitatio- .quiais Filium ftadere nolebat propter imbecil- nem Ecclefize iemper claudentis orationes: per litatem. SubFranciífco primoflorebant, quia Domiuus: uoftrum JJefuin Chriflum ; ic enim im- viros doctos amabat. Idem quia tonderi fe juf- Josn. 14. plebitur,quodChriftus dixit : Si quid petieritis ferat, utíacilius vulnus auris curaretur , eíffe- V. 14. innominemeo, hocfaciam. 3. Quiaficutole- cit, ut nemo capillos longos portare vellet. um ad lucem alendam peraptum eft; ita SS. . Quia Alexan.& Alphonfus Reges collo obtor- [lï Jefu nomen ad fcientias & fapientiam,uti pius toincedebant, idem Aulici quoquefaciebant. du o Deimit,] Scriptor in perfona Chrifü ficloquens fatetur: [Ethiopes ita amabantReges, ut ad eorum $c643. Esgolam,quidoceo hominem ícientiam,& cla-.. imitationem vivere, ve(tirioqui.incedere,co- Jon j VN riorem intelligentiam parvulistribuo, quam medere, bibere ftuderent,imo & oculum erue- d P [ 149' ab homine poffit doceri.1 Quiaficutoleumro- rent,autcrus debilitarent, fi Regem talem ha- V. l. borat certaturos, ita SS. nomen Jefu contra bebant. Quanto magisfimilis amor, &imita- 5 Diaboliinfidias munit, ejusque vites frangit, tionisftudium erga Chriftum exercendum eft2 utiex pluribus hiftoriis patet Quare excitandi V. Chriftus S.Birgittse dixit: Quid te dele- Lib.6.rev, erunt auditores, utvafaelecta, ideft, corda &ataudire opera Mundanorum, & bella Pro-€ 27 mundaprezeparent pro hoc oleo,illaque ifto co- cerum, & curtaliauditu inanioccuparis, cum - Luc.a, piofe adimpleri a Chrifto petant. ego fimomnium Dominus, nullaque delec&ta- jl IX. Poteft ex occafioue thematis: //ocabir . tio fine mein pretio habenda fit? fi cupis audi- Luc. 1. aomem ejus ;Je[um : hoc SS. nomen, proutdepin-. re fa&ta magni Domini, fi confiderare opera k :Vo'glo gi folet, pro ftrena offerri. Et prima quidem li- magnalia, debes utique audire & confiderare tera l. Clericis offerri, tum quia & litera perfe- fatta mea, quaeintelle&tuiincomprehenfibilia &iffima & re&iffima, utpote fignificationem funt, cogitatione ftupenda, &audituadmi- totius nominis continens: tum quia fignificat randa. - ltionem , atque adeo monet Sacerdotes , ut VI. Inter alia praeconia Chriftus re&e flos Granat in praeeaut exemplo, & fint promptiad omnia of- campi dicitur,partim quia finePerfonarum ac- filva loc. ficiafux vocationi convenientia.Secunda lite- ceptione omnibus eum carpere volentibus in 9?* ra H Conjugatis offerri poteft ; tum quia figni- commune propofitus eft ; partim quia folo cae- ficat indiffolubilem conjunctionem per medi- leftis fpiritus influxu, fine ulla humanicultus amlineolam; tum quia per crucemin medio opera in caftiffimis Virginis vifceribus, velut. ponifolitam indicattribulationes in matrimo- incampo quodam fatus & confervatus fuit. nio non defüturas, fed quze pernomen & au- VII. Chriftus Admirabilis eftin Nativitate, S.Bern. l. xilium Jefu leniendze fint.' Tertia S. Studiofze Confiliarius in praedicatione, Deusin opera- 10. inter juventuti offerri poteft, fimulque indicari, tione, Fortisin paffione, Pater futuri fzeculi in P*tVos. quod a Chrifto difcere debeat, vitam a pueri- refurjectione, Princ f ceps pacis i;;pgrpetua bea- ] ]uc.a, tia recteinftituere, atqueadeo proficere in ze- titudine. V1l tate, fapientia , gratia apud Deum, & homi- VHL Triplex eft C hrifti Nativifas, natura- Faber in nes. Hortandi proinde Auditores , ut boni lisincarne,fpiritualis in corde, zeterna in coe- fefto nat, confulant hanc firenam, at lo. Prima natus eft femel ; fecunda fzepe ; ter- €9nc. 3. fructum referreftudeant. - que ex ea fpl;dqæ tia femper. Prima fuit absque Matre , fecun- XD ETE da absque Patre & matre. - x MÍSCELLANEA. IX. Pulchram exhortatiunculam ad Chrifti Serm.3 in f Mercatoïinæ qui (aadente S. Bernardino imitationem & amorem propofuitS. Bern. in Natal. m, mhil aliud, quam S. Jefunomen effin- haec verba: Obfecro vos, dile&iffimi, confide- xit, ditifmuseft; quis ergo dubitat, ditio- rate diligentius,quantum fecerit Deus pro ve-. reminulto futurum eum , qui nihilaliud quam ftraexhortatione & falute, neinfru&uo(usin- Chrftuminoperibusfuisformare, & reprae- veniatur in vobis fermotam vivus , & efficax, fentare conabitur. Certefi Chriítam bene fcis fermo fidelis, & omni acceptione dignus , fer- (imitari) fatis eft, 1 czeteranefcis. mo nontam oris, quam operis. Putatis, Fra- ]. Si B. Virgo pictorem, qui ipfius imagi- tres, parum mihi moleftum effe, fihocipfum nem elegantiífime femper efformare ftuduit, verbum, quod nunc loquar ad vos, vacuum alapfuin terram preefervavit, manu ab ima- . &finealiqua utilitatedeperire in cordibus ve- gine porrrecta; quanto magis Chriftus a lapfu . ftris noffem ? & quis fum ego, aut quis eft hic inpeccatum praefervabit eos, qui ipfumin cor- . fermo meus? fi hunctantillum vocis laborem dibusfuis pulcherrime depingere ftuduerint. inutilem effedoleret homo pufillus , imo & ni- lHI. S. Damafceno, cumfortiterimaginum hil: quam juftius indignabitur Dominus Ma- cultum defendiffet, & reftauraffet, ob eamque jeftatis , fitantam ejus operam noftra aut duri- caufam Leo lfauricus manum abfcindi jutlif- tia aut negligentiacontingat evacuari ? A ver- fet, B. Virgo manum integrereftituit; quanto tathoc in fervulis fuis, qui pro eorum falute magis Chriftus contra Leonem Tartareum inducere dignatus eft formam fervi ! nos defendet, fi imaginem fuam, id eft, virtu- X. Primus Adam pelliceis veftitur tunicis S. Bern. ( itt, T. tesfuasreftaurare ftudebimus ? ;20 pannis fecundus involvitur. Non eft tale ju- 3- n Nat, -.CWTt dicium F F Lofn, Büïl. Man. Tom; L- À Bibliothece . : Manualis Concionatorie 359 terercor meum vulnerari, & dividi, quam té f dicium mundi. Aut ifte fallitur, aut mundus q errat. Sed divinam impoffibile eft falli Sapien- carerem. Ét iterum: talis mihi etiamnum eft iam. Etmox: Chriítos ntique, qui non fal- voluntas , qualis fuit pendenti in cruce; idem ( enim modofum , qui tunc fui, quando Latro- j litur, elegit, quod moleftius eft. ld ergo me- lias , id utilius, id potiuseligendum: Et quis- nimitericordiam petenti peccata omnia dimi« pC fi, & caeli portas aperui. q quis aliud docet, vel fuadet, ab eo tanquam fledu&tore cavendum. XTII. XL Quid mirum, fiinter profpera fluctuas & advería , qui necdum ftatuifti fupra petram AUTHORES. de lllim. Dq |. Eufebii Nierenbergii Amor erga Jefum. f pedes tuos? dicebat S. Bex*nardus-HenriCo ^ Mag:ftro fuo. JI. Jeremize Drexelii Chriftus nafcens, mo- ; i XII. S. Sal efius dicebät: non maneamus in riens, refurgens. E nobis , fed mente , intentione, ac fiducia do- ]Ill. Cafparis Taufch Fontes Salvatoris. micilium figamusin aperto latere Chrifti,nam IV.. Francifci Arrias Tomus de Imitatione & fineillo nihil poffumus, & licet poffemus, nol- Chrifti. le V. Antonius Gau dier de Imitatione Chrifti. lemustamen aliquid fine illo aggredi ; totum i inilo, totum.perillum, totum cum illo, VI. Luáolphus de Saxonia de vita Chrifti. EM totum propterillum nos habere opor VII. Thomas deKempis de ImitationeChrifti. qlp. vi tet: to- ; Vlit. Eufebius Nierenbergius in Doétrinis Cut. tum noftrum ipfe eft. A Mi XIII. Chriftus S. Brigitt 2 dixit: magis pa- Afceticis lib. 3. fi &lnfd, DIHHOIHYOIHHU ID QD infl m J EEHEHIEZHEHTHIHIHORURIN ned, f TITULUS XXIF. : d COGNITIO SUL - I . deincepsquales reputabuntur? filumen,quod fen, ER QUOAD ÉS $ 'ENTIAM. in nobis eft , tenebrze funt , ipfzetenebrze quan- Definitio. to erunt? , I. ; A. o ad 'mo?enäum affe- EX S. $ CRIPTURA. f ]acob.A 'ftfcientia, qua hom Y Var.to 2, E ", &um fuum, feipfum quoad naturalia & L. Vi de vias tuasin convalle: fcito, quid fe- fer. a. ; & p.2.C1. moralia cognoicit, & quid ex fehabeát, ceris. V. 23 H Thre. 3. f quid vero ex Deo poffideat, attenta mehtis Ü IL. Egovirvidens paupertatem meam. In V. 1 confideratione difcernit. virga indignationis ejus. e $At f ! z Div:fio. . llL.Contemplabor, ut videam, qui zi d dic;atur Abbac, 2. lso.d eva, Vi p(ht Iv ILl. Dividipoteftin Cognitionem füi quoad mlhl , & quid reí pondeam ad arguentem me. v. z.. naturalia, & quoad moralta; lMlaeft, quacog- Neceffrtas. nofcuntur ea, quze a Natura quisque habet ; IV. Siignoraste,o pulcherrima inter Mulie- Cant. z. SBernde Confid Hzec eft, qua confideran tur, quæ» 1ibero fuo .res, egredere, & abi poft veítigia gregum V.T [ arbitrio quisque e t tuorum. ; l :,éius. | d Utihtas. - V. Vulnerafti cor meum, forormea fponfa, Cent. 4. S.Bern.'ixi IHI. Trespotiffimum poffüntaffignari. Pri- li form, huj. mus eft, quo quis cognofcit, quid fuit, quia inunooculorum tuorum , & in uno crine colli "9 lt vit, Íperma foetidum: quid eft , quia vas fterco- tui, id eft per recogaitionem tui, ut Alvarez & SChryf alii interpretautur. - tr. de rum: & quiderit, quia efca vermium. IV. Secundus , quo confideratur, quid quis- - VL Poftquam oftendifti mihi(fcilicet probro- Jer- t« fyab.c à f que potuerit, poílit, & poterit; videlicetun- fum & malum ftratum meum ) percufli femur r S. Aug.1. dequaqueni/il ; nam, ut fapienter 5. Augulti- Ineum. ] ( ü. l denst. & pus dixit,ficutoculus corporeus, licet plenií- £i8t. 26 fíme (anus, nifi candorelucis adjutus, non po- .EX SS: PATRIBUS. Qualztas. [ teít cernere; fichomo quibuscunque donis or: Bol.t ' natus , ni(i zeterna luce juftitize divinitus adju- I. D'evera omnium cau'arum difficillimum S.Pafil. in €XRID, $m vetur , non poteft re&e vivere. j eftfeiptum cognofcere ; non enim folus ; oculus ea , qusxe extrinfecus habentur ,infpici- 9 S. Bern. f. V. Tertius eft, quo cognofcitur, quid quis- inde quefecerit,faciat,aut facturus fit ; id quod gra- ens, feipfum non valetintueri, fed etiam mens dic, Eccl. phiceS. Bernardus expreffit, dum dixit: Quid ipfa, fatis acute alienadelié&ta contemplans, tardior eft erga fuorum cognitionem. neceffe eít,fingulas ejus,id eft,animse miferias . ïi enumerare, quam fit onerata peccatis , ob/ufa II. Unumquodque coram facie fua ambula- S. Greg. 4. MR Cifíid, tenebris, irretita illecebris, pruriens concupi- bat Quideít coram faciefua ambulare, nifi fe- m h. Jiper j ipfum fibi przefentem habere? ficutambulare hd]cMr. fcentiis, obrnoxia palffionibus , impleta illufio- fm',re | nibus, pronafemperad malum, in vitium om- coram facie Dei, »ePc, Deum fibi facere prae- ne proclivis , poftremo totius coníufionis &ig- fentem. 5.qu. | JII. Ifte inhac vita Juftorum labor eft, ut!deml.ra. . nmm in- ( Ts nominiznlena? Mirum,fi ipfz» quoque juftitize me- C,à2s fin, l noftrze omnes, ad lumen veritatis infpectze, ve- femetipfos inveniant, & invenientes, flendo lut pannus menftruatee inveniuntur: ginïiuüitiæ & corrigendoad meüora perducant. L ecui g Tiiulus XX[V N Cogmtzo Jui. 331 Tbid IV Ele&i intra finum cordis adverfum fe, XIV. Ohomo, fite videres, tibi difpliceres, S. Burh, quidquid impugnat, enumerant: ibi ante o- & mihi placeres; fed quia te non vides, tibi culos fuosomne, quod defleant, coacervant: places, & mihi difplices. Veniettempus,cum ibi, quidquid periram d1ftr1&1jud1c1s difcerni nec mihi, nec tibi placebis,mihi, quia peccafti; poffit, intuentur:. ibi tot patiuntur fupplicia, tibi, quia ardebis. quot pati timent. XV.Multze fcientize hommum,i'ed nulla me- mem de. IVecelfitas. lior eft illa, qua cognofcit homo feipfum; bea- inter.do- Hugol AT tus homo, qui fe poteft cognofcere, ! mo C.28. de anim, . V.Fruftra cordis oculum erigitadvidendum * Deum, qui nondum idoneus eít ad videndum XVI. Noveris te, utDeum timeas : noveris ld. (.37. felpfum Priusenim eft, ut cogno(ícas invifibi- & ipfum, utzequeipfum diligas. Inaltero inj-i^ Cant. tiaris ad fapientiam, in altero confummaris; lia Spiritus tui, quam poffis effe idoneus ad co- gnofcendum invifibilia Dei. Et fi non potes quia initium fapientize timor Domini eft, & cognofcere te, non praefümas apprehendere plemtudo legls eft caritas. ea,quse funt iupra te. Praecipuum & principa- ] le fpeculum ad videndum Deum animus rauo- Dignitas. nalis, intuens fe1pfum S.Bern.f. XVII Eft omnium difciplinarum pulcher- 5. Clem 27. füp. VI.Scio neminem absque fui cogmtwne fal- rima ac maxima, feipfum noffe. pzed l3. ant varide quanimirum Mater falutis humilitas o- XVIII. Melior eft fcientia, fi teipfum cogno- Hugo de ritur, & timor Domini, qui & ipfe ücut initium fcas, quam fite neglecto curfum fiderum, vires $. Vi&-l. de clau- & fapientize, ita & falutis eft. herbarum, complexiones hommum, naturas firo ani« S.Anfel. VII. Omnisgravis anguftia. Si me mfplcwä ammaham, cceleftium , terre&rlumque Oirl- mo, àn füis non tolero meipfum: Si non infpicio, nefcio, - nium cqgnltlonemhabeas multienim multa med i meipfum. Si me confidero, terret me facies fciunt, & feipfos nefciunt, cum tamen fumma mea: fi non confidero, fallit me damnatio mea. Phllofophla fit ful cogmtlo. j Sime video, horror eft intolerabilis ; (1 non vi- deo, mors inevitabilis. : $. IV. S.Bern.. V1IH. Noveris licet omnia my&erla, novens EX LIBELLO DE- IMITATIONE u €.3 lata terrze, alta coeli, profunda maris, fi te ne- fcieris, eris fimilis zedificanti fine fundamento, CHRISTI I. ruinam,non[truGuramfaciens. Quidquid ex- zec eft utiliffima & altlff ima le&m, fui i- Lib.r.c.2« firueris extra te, erit inftar congefti pulveris, pfius vera cognitio, & defpe&tio. ventis obnoxmm II. Qui bene feipfum cognofcit, fibi ipfi vi- bed [er 4 Non ergofaniens; qui fibi lefcit, neclaudibus delectatur humanis. V noneft. Saviens fibi Ia;nens erit, &blbet de 1 TAre, 4 fonte putei fui primns 1pfe. 1 lII. Humilis tui cognitio certior via eft ad Lib-1.c.4« ul Deum, quam profunda fcientize inquifitio. SAug f. IX.Semper tibi d1fphceat quod es, fi vis per- f Abbie, 2 5o.de ver, venire ad id, quod non eas; nam ubitibi pla- IV. Ád te ipfum oculos refle&te, & aliorum Lib. I.C.u! l Apott. cuifti, tibi remanflfh fa&ta caveas judicare. Injudicandoalios ho- mo fruftra laborat, f»epius errat, &levxterpec- — Utilitar. Cb S.Bern dc X anum 1pfum fontem füum, id eft;men- cat; feipfum vero dlfcutlendo & Judlcando, j^? confid, femper fru&uofe laborat. tem, de qua oritur, confideratio purificat, de- V. Habe femper oculum fuper te prlmum Lib.x.c.- inde regit affectus dmglt a&us, corrigit excef- ' füs, mores componit, vitam honeftat & ordi- & admoneas teipfum fpecxahter prae ommbus 2133 Cant, t1b1 dile&is.. nat; poftremo divinarum pariter &humana— . VI. Nunquam eris devotus & 1nternus ni-Lib.a. 66 j rum rerum. faenüam ceniert S.Chryf, XI. Eft primum hominis faplentlam affe- fi de alienis flluens,& ad telpfum fpectahter tr. de refpexens. fyrab. c. &anms contemplari, quid ipfe fit: quid intra Jet.l 8* fe, quid infra fe, quid fupra, quid contra, quid $. V. 1 Q o À , ante, quid poftea fit. . Hzec confideratio qua- EXEMPL A. dripartitum parit fruétum, utilitatem fui, cari- tatem Proximi, contemptum Mundi, amo- rem Dei. I S Augufhnus affiduo précabatur, &dlce- Rodr.p.2, bat: Deus femper 1dem novemm te, tr.2.C.9, Hugol.t. XII. Difce ex tuo Spmtu cognofcere, quid noverlm te. CBaül D deanim, debeasdealiisSpiritibus seftimare. Hsec por- Ibid (C £ ta, hzec fchola, hic introitus, ifte afcenfus; IL. S. Francifcus Seraphicus perdms & per- )[ 9. nox in hac oratione orat occupatus: Domi- hac intratur ad mtgna, hac elevatur ad fum- ne, quis füm ego? & quis tu? ma: ex hac fiquidém proficifceris:ad cogni- III. B. Margaritze San&imoniali Inftituti S. Ibid. tionem omnium coele(hum, terreftrium, &m- fernorum Dominici, cum peteret a, Deo gratiam co- Cafïiod gnofcendi viam, per quam antiqui Patres ad b Gl' eg: - XIII. Magnus acceffüs ad Deum eft cogm- tantam fanctitatem perveniffent, in libro au- horn 4 fuper il- tio infirmitatis fuze. Locis corpora continen- jzede lud P£. Mi- reis literis exarata haec verba ei oftenfa funt: ferere tur, animi autem locus eft affe&io fua. Magna Per'ecio antiquorum Patrum ifthzc fuit: mei. quo- eft utilitas fervo Del, propriam infirmitatem Deum amare, feipfum noffe & defpicere, alio- niamin- cognofcere, atque in fuis viribus aut meritis finus nullam fiduciam habere. rum vero contemnere nemmem, nemmem vel jenhio fum. Tunc enim incipit in re minima judicare. gf c'l adeffe virtus Divina, quando deficere incipit IV. W1111g1fusMoguntmus Archi-Eplfcopus Eng elgr. præfumptw humana. omz m veteris fuæ fortunze memoriam, in muf?eo, Ady.8.4. R. P. Lohn. Bibl. Man. Tom. £. t2 uübi- " . Bibliothecm - Manualis : Conczonutorzæ 33* & ubique alibi rotam (erat enim Patre Rhe- ftrumenta artis, ex qua affampti fuerant prae- dario natus) cum hac Epigraphe depingi cu- ferri jubebat. QGregiï( ravit: Qui fis, fuerisque memento. $.. VIII 51 110!. ( $ VI SIMILITUDINES pl EXEMPLA DOMESTICA fu. ualitas. fp P C Exerc. 3. a videns, feipfu m tamen! L**"Gm* D hebd Ls Ignatius ftatim & primo Converfioms I Slcut oculus ali Q- bon IT« I Íuze initio, ad intimam fuiipfius noti- non. cernit : ita etiam mens no&ral anth, V. pl'f tiam ftuduit penetrare, iis adhibitis mediis, corrupta, aliena vitia mag1s fpe&at: quam eod. fua. $oblL quae plurimum iftuc. facere poffe cognorat, quzeque ipfe iu libello Exercitiorum indicat füi his verbis : Confiderabo meipfum, quisnam ijf itas. te .. SicutillePaterfamilias merito reprehen- Anonym. aut qualis fim, additis exemplis, quze me in ut fi Y€ majorem mei contemptum trahant: dendus eft, qui affiduo indagaret, quid in alie- $g mecuim reputem, quantulus fim ad hominum nis zedibus fiat, de fua vero domo nullam noti- . momh j omnium coetum -comparatus : quid deinde tiam habere ftuderet, atque adeo penitus eam fis fit multitado univerfa mortalium, fi cum An- perire fineret; ita non minori reprehenfione lp gelis, beatisque Hominibus conferatur. Ad- dignus coram Deo eft ille homo, qui fe negle- ( de, quid rei fit tandem, quidquid eft crea- &o, curfum coeli, & aha ad fe. non pertmen- t1a conüderat ne tum pra ipfo Creatore: jam quid Homun- l[l cio unuseeffe poffum ? Demum mfplclam cor- Utzhta:. ruptionemm mei totius, pravitatem animze, $o H Sicut Chnf'cus, dum coecum illumina- s. Bonav. l ac corporis foeditatem , ac me tanquam p ulcus five Apoftema effe ducam, ex quo.tan- vit, oculosluto priuslinivit; fic nos ad co- ta fanies peccatorum, tantaque vmorum lues gnitionem noftri , & vitiorum ducit. Q defluxit. i Vital.1.4. IX. €,21, I[. Francifcus Xaverius dicere folebat eos, S qui in virtutibus fincere proficere cupiunt, in fui cognitione diu multumque verfari opor- - MOTIV A. I. tere, fibris cupiditatum evulfis, verze hum111- uia cognitio fui, eft via breviffima & n taüs altas radices figere. certiftima pervenrendx adcognitionem Vital, 4 IIL. S. Francifcus Borgias omnia fibi ho- De1 Nam, ut S. Bernardus ait, primo om- S.Bern. $ Amhr, 11 nium oportet animam fcire feipfam, quod fup. Cant, (rie( f fpma optime femper praeparata effe dicebat, ho 36. u f eo quod femper duos N cios, fcilicet cogni- poftulat ordo rationis, quando, quod nos fu- r tionem (ui & inferni pr - mitteret, qui Ho- mus-primum nobis eft. Hinc Caffiodorus fpitium praeparent. Sed & alias po&quam in ait: Magnus acceffus ad Deum eft cognitio q mfirmltatls fuae. Afceticis fe exercere confuevit, duas quotidie horasin meditatione cognitionis fui confume- - Al Quia per cognitionem talem obtineturIdemf.37, ]u bat, in eoque totus erat, ut quidquid audiret, xera humilitas, uti S.Bernardus teftatur,dum ! vant. re ait: legeret, in hujus potllümum argumenti .ufum Ergo tenetis memoria, quod teneam le traheret. affenfum vefirum, neminem absque fui co- gnitione falvari, de qua nimirum Mater fa- N IV. Francifcus Suarez rogatus a quodam lutis Humilitas oritur. Et S. Hieronymus, a primario.Academize Profeffore, uter Deo plus deberet, Rex ahquls, cui Deus fceptrum ob- Drachma ( Humilitatis) periit, fed in fter- p core propriz v1htatls per cognitionem iu- 4l tulerit, an ipfe, cui Deus Theologize claves vemtur commiferit? demiffis oculis , erubefcens re- nitionem fui te fporidit: Ille plus ei debet, cui humxhtatem, III. Quia per eandem co E charitas & beneplacitum Dei 1 non modice fu1que notitiam dedit. . promovetur, juxta illud S. Bernardi: O ho- $. VIL mo fi te v1deres mihi placeres & tibi d1fph- ceres. EXEMPLA PROFANA. .IV. Quia etxam fraterna charitas per talem li Í e1 Aeneas . echus Rex Polonizeab aratro ad. regnum cognitionem egregié promovetur; qui enim Silvius de AT, bene & re&te fua ponderaret, inquit Thomas bea.c.s. regn,Bol, eve&tus, femper veftes rufticas in palatio de Kempis, non effet, quod de.alio graviter Anfi,l 2 "fufpenfas in oculis habebat, ne prior conditio judicaret. DP mor animo- excideret. i. PrimislausRexPolonize ad folium a ftiva V. Quia hzc cogmtlo eft neceffaria ad fa- ( Idem, lutem, juxta S. Bernerdi teftimonium dicen- vocatus, fcuiponeas ac petones aiTervari juffit tis: Scioneminem absque coguitionefui fal- neunquam Rufticum exueret. vari; quia qui hac caret, fequetur concupi- Engelgr. IlI. Agathocles Sicilixz Rex femper tefta- fcentias fuas mordmatas, implebitque illud embl 4 ceis vafis utebatur, nefeFilium Figuli oblivi- Canticorum: Siignoraste, o pulcherrima in- Cant..v.g $-4 Íceretur. Ibid IV. Quidam Rex Mogor, Tamerlani Ne- ter mulieres, egredere, & abi poft veftigia gre- gumtuorum, & pafcehzedos tuos, id eft, inor- pos,obheroica fa&a viliffimos quosqué evehe-- dinatas aifethones tuas. —— £^ — — — 9. —— — (79» re folebat/fed tamen iisdem femper etiam in- - $& X EM Tïtulüs XXIP. — Cognitio : fui. 333 X Pontifex 'Jdccuit fequentibus verbis: O vilisInnocent, ^M ÉD LA conditionis human indignitas! O indigna fmt. S.Gr;g; , L. O ratio: nam,tefte S.Gregorio, cognofce- vilitatis humanze conditio ! herbas & arbores 31. mor, re fe non poteft anima, quze tota apud inveftiga, illae de fe producunt flores, & fron- .. fe non eft, nifi etiam Divinze luci appro- " X des, & fru&tus, & tu dete lendes, lumbricos, & inquet. pediculos. llize de fe effüundunt oleum,vinum, Ideml.r. Il Quies r /blz'tu;?o animi: namficut con- p Lngia uüp. E- & balfamum, & tu de te fputum, &urinam, & Zech, cuffa aqua imaginem refpicientis non reddit, ftercus. Et illze de fe fpirant fuavitatis odo- ml;anäu. hom 1 fedfolum cum eft quieta; ficanima non de- rem, & tu de te reddis abominationem foeto- 80 * prehendit fe , nifi cum eft quieta. &tob.1.11, Yis. Qualis arbor, talisfructus; hon enim pot- MI. Zecuratsum Confcientie Examer; nam eft arbor bong' malos fru&us fapere. hoc eft fpeculum, quod Bias frequenter infpici a [i $. XII y dtonym, fuadebat, ut unusquisque fuas, actiones con- templaretur, ut honeftas | magis ornet, turpes vero emendet. CONCEPTUS- PRJEDICABILES. S.Greg.in IV. Hamilitas: namqui pleniffimeappetit I.E'x occafione thematis: Jozro mtüs de f:ä ;14; W9*. . intelligere, qualis eft, debet confpicere, qua- C0 muliere, brevi vivens tempore, vepletur. V.X s lis non eft, ut ex bonorum forma metiatur, mIu]tis miiferiis: poffünt miferize totius vitze. ipfe, quanto, deferto bono, deformis eft. Lu- humane explicari, Et 1. quidem ea, quze cui- cem namque debet confpicere, qui vult de te- que zetati proprize funt, nempe refpe&u Infan-- nebris judicare. Lumen intelligentize humi- lie impotentia, & rationis carentia: refpe&u litas aperit, fapientia abícondit. "Adolefcentie inclinatio feu facilitas ad facien« S:Prdfp. V. Curiof£:atem 12 alienis atnovibus 'z'nfpz'cien— dum malum, & difficultas in faciendo bonoz SMon;, dis vitare: namut S.Profperait, tamdiu quis a refpe&tu Z'uventutis periculum bivii in ele- peccata fua, quxe noffe & flere debet, ignorat, . &ione ftatus, in quo tam multi aberrarunt, & quamdiu curiofe aliena confiderat. quotidie aberrant: refpe&u PZriEs zetatis fol- u -/S' XL licitudo in regenda & alenda familia, atuque füotuendo: refpe&tu Seze&futzs languor & re- ASCETICA. rum omnium faftidium. 3. Demonftrari po- ia funt pr»ecipue, quze de fui cognitio- ] I. Tr teít, quae miferize omnibus his zetatibus com- ; ne bene obfervare debet Afceta. Pri- 1 munes fint, nempe refpe&u corporis neceffi- Ó mum eftjin quo confií t at verafui cognitio. Qua tas cibi, potus, ac fomni, (de quibus re&e | S Ambr. a, in re facem egregie praefert S. Ambrofius Thomas Kempenfis dixit : - Vere miferia eft, p;5. I [ip. Ctnt, £. r.in Pf fic difeurrens: Quid eít fe nofcere ? nifi ut vivere fuper terram. Quanto homo voluerit c.22, $.2. lo X f' 1I$. Íciat unusquisque hominem ad imaginem & effe fpiritualior, tanto przefens vita fit ei áma- M fimilitudinem Dei fa&um, rationis capacem, rior; quia fentit melius, & videt clarius hu- qui terram fuam excolere, tanquam bonus A- manz corruptionis defeCtus. INam comede- gricola debeat, aratro quodam & falce fa- re, bibere, vigilare, dormire, quiefcere, labo- Tdemfor, pientize, ut veldura findautur, velluxuriantia rare, & czeteris neceffitatibus fübjacere, vere U Cutt, recidantur, qui inferiorem fui portionem ani- magna miferia eft, & affli&tio homini devo- miimperiodebeatgubernare? Undeetiamin to, qui libenter effet abfolutus, & liber ab lege fcriptum eft: attende tibi, ne fiat ver- omni peccato) labor, morbi, dolores, mors : bum abíconditum in corde tuo. Tibi, inquit, refpe&tu animze perpetua pugha, perpetuum X attende; non utique dicit pecunize tuze, non falutis periculum, perpetuus lapfus; ratione poffeffhionibus tuis, non viribus corporis, fed quorum omnium merito quivis cum S. Job Job I6 animze ac menti tuze : unde omnia confilia, exclamat; Tzedet animam meam vitze mese, V.z e facta, cogitationesque manant. Tibiergoat- dimittam adverfüm me eloquium meuim, 1o- tendeibi, ubi potiorem elfe te nofti.- quarin amaritudineanimze meze. D - II. Alterum eft, ut magnàm concipiatzefti- ;cam Dgo: noli me condemnare. mationem de hac cognitione; quam quidem difficulter concipiet, fi meminerit, eandem II. Ex occafióne thematis: Tu qui es? O- Jols x merito ab antiquis Patribus pro fundamento ftendi poteit, quomodo quivis ex fe utiliter v.2o, totius zedificii [piritualis habitam effe, utpote & frequenter quzerere debeat, quis fit fecun- exqua vera &genuina humilitas, fine qua nec dum triplicemftatum. 1. Secundum /Vae£u- , a^ [ Auis. charitas,iec ulla alia virtus fubfiftere diu po- r»:: ut meminerit, fe effe rationalem crea- teft. Adde, quod tefte Ariftotele, difficilli- turam, atque adeo vitam rationi conformem : mag mor. mum, atque adeo pulcherri ducere debere, ne illam feveram S. Chryfo- S.Chyytf mum quoque fit " cognofcere feipfum. ftomi increpationem audire cogatur: Homi- ?8. d po- ^]lIl Tertium eft, ut folidam quoque praäin nem te agnofcere nequeo, cum nempe ut afi- p cognolcat, acquirendi & exercendi hanc fui nus recalcitres, lafcivias vero ut taurus, tan- ^. cognitionem ; .quam quidem duplici modo quam equus poft mulieres hinnias, ventri ut confequi poteft, nempe vel per cemparatio- urfus indulgeas, ut mulus carnem impingues, nem fui cum Deo aut cum aliis hominibus, & malum memoria teneasut camelus. Porro 'm;/,.'.v? pmaxime juftis & perfe&tis, uti fupra $. 6. n. 1. fapias quidem ut lupus, ac ut ferpens irafca- S. Ignatium docuiffe diximus; vel per accu- ris, ferias ut fcorpius, fis fübdolus ut vulpes, ratam confiderationem propriarum infirmi- nequitiz venenum tanquam afpis & vipera ferves,ac ficut malignus Daemon Fratres im- ta;t?um & imperfe&ionum, uti Innocentius N pugnes. j ?ts 334 Bibliothecee: Manualis xComionatoria; 1 Xl pugnes. Quomodo te cum Hominibus con- $. XIIL J j ;nah. nOï[CQl numerare valeo, talis in te naturze fizna cum MISCELLANEA. j n monintuear. 2.Secundum Ae/zgiozem: ut me- L Mu C2 wlf minerit, f2 effe Chriftianum & proinde illam Qualitar. " mo.€ ]ac,z. S. Jacobi fententiam fibi applicet: Quid pro- I.C ognitio füi & bonitas Di vina funt qüa- Rodriq. V.I4. fifcala Jacob, cujus pars unaterrze affi- P-2- t-3.. | derit, Fratres mei, fi fidem quis dicat fe ha- bere, operaautem non habeat? nam,utrecte xa erat (& hzec eft fui cognitio) altera coelum €!** T l)ïc S.'Aüg.f. i S. Auguftinus dixit, Chriftiani Nominis non attingebat, fcilicet Divinze mifericordize thro- - « a9. deff,- num, pef quam proinde Angelorum more G fola dignitas facit Chriftianum, nihilque pro- afcendere & defcendere debemus, ita ut ad deft, quod aliquis Chriftianus vocetur in no- m ]l mine, fi hoc non oftenditin opere. 3. Secun- pufillanimitatem ob defe&tus noltros incita- " curt ti, afcendamus ad Divinam mifericordiam; J dum Szefum Íeu officium : ut meminerit, fe fublati vero encomiis ad jot fpe&aculum factum effe Deo, Angelis, & noüri cognitionem ia d Hominibus, atque adeo operam det, ut Per- defcendamus. quia fonam fuam ad exemplum Chrifti ita füfti- Nece[fitas. " Pafmä: neat, ut dici de eo perinde poffit: Beue o- T. I.r/l.terrogatu s quidam Sene X ä Fratre, Vit. Patr. * sunia fecit. » quze caufa effet, cur ita Fratres fuos femper HIL Ex occafion l.1o0. C.94 £uca. ethematis: Et JESUS pro- judicaret ? refpondit; Quia necdumteipfum n ficiebat fapientia, €7 etate, €? gratia apud cognovifti; nam qui fe ipfum novit, Fratrum . V. 53* d Deum €9 . Homines : poteft dicere Conciona- vitia non refpicit. L í A 3 tor,jmultum folicitos effe quosdam Homi- IlHl. Deprehendas te oporte ïþanteï, quam Sen.epift, |. z nes, ut veram fui effigiem quoad corpus ob- emendes, recte jam olim dixit Seneca. 28. j tineant, utilius vero juftiusque follicitos fore 1V. idemalibi clamat: O egregiam artem ! [d,ep.gg. . | de effigie vera animi obtinenda, facem autém fcis rotunda metiri, in quadratum redigis, fe cuique in praefenti concione oblaturum, vamcunque formam acceperis: intervalla eamque non aliam effe, quam memorabilem iderum difcis: nihil &ft, quod in menfuram Lib.3. de tuam non cadat, Si Artifex es, metire homi- Imit. Chr, illam pii Afcetze fententiam: Zantum proft- c25.S. — cies, quantum tibi vim intuleris. . Oftende er- nis animum, dic, quam magnüs fit, quam pu- Tv t ult, go veritatem hujus axiomatis triplici ratio- fillus fit. Scis, quze fit re&alinea; quid tibi o ne I.AÀuthoritate fcripturee facrae mirehanc .prodeft, fi quid in vita re&um fit, ignoras. Matth, C vi&oriam, fui commendantis, maxime in V. Et iterum alibi: Hocnos peffimos facit, Id, e p.83. 2 p Apdq.z. Apocalypfi, ubi promittit Deus, quod ei, . quod nemo vitem fuam refpicit. : Y.2, Sago. G. | qui vicerit, daturus fit nomen novum, man- . .VI. Plato, ignorantiam fui voca bat gehus Plato in na abíconditum, veftimenta alba, edere de improbitatis univerfz: noffe autem feipfum, Philebo " ligno vitze, non lzedia morte fecanda, pote- 'effe abfolute fapere, ab eoomnem vitae fapien- & Amae tiam, juftitiamque pendere, nec prudentem, toribus». m ] ftatem fuper Gentes, non deleri nomen ejus 17 de libro vitze, columnam effe in templo Dei, bonum, aut i hhh h ícribi fuper eum. nomen DEI fui, federe fe- probe norit.. ^ Á 1 felicem eiï'e poffe, qui feipfum non . 3;7 cum in throno.. 2. Authoritate Virorum fan- VIL. Xen ophon dicebat, eum, qui feipfm.ilXchoPh Jun.1, V9 — &orum, ex hoc judicio praecipue profectum ignorat, neque ad regimen fui, neque ad fa- - 4 cujusque metientium ; id quod de S.Ignatio milie & Rei xj d us | | neum eHe. publice | gubernationem ido-. - Q inaxime refertur, ut qui perpetuo fuis occi- Ukilita:. 4 M ss nebat: vince teipfum : ita ut S. F'rancifcus al Xaverius idem faciens, cum aliquando cau- VIII. Adtertium coelum afeendendum eft per primum & fecundum. Primum autem cc- Iod. e. fam tam frequenter repetitze hujus doCtrinze ha F rogaretur, non aliam reddiderit, quam quod lum eft cognitio fui, fecundum cognitio Dei. . hoec do&rina S. Ignatii fit, & fi fiat, fufficiat. Hinc S.Bernardus,gradus,inquit, ad notitiam S.Bern, Dei eft cog o Poteft etiam afferri in confirmationem tefti- nitio tui, & eximaginefua, quain & monium Ludovici Blofii dicentis; Si duo in te renovabitur, ipfe videbitur. . campo ambularent, & alter florem a fe con- . IX. Demonax interrogatus, quando philo- p ang. ia 13 6 fophar i h Ífpe&um decerperet, alter ad vincendum fe | inciperet? quando meipfum cogno- Pelyant, d abftinereta decerptione, hunc tanto interval- Íco, refpondit. lo in merito imparem fore, quanto ccelum a X. Philemon dicere folebat: Homo cum Ibid. terra diftat. 3.Ratione quoqueidconfirmet fis, id fac femper intelli ICRH; homo. gas, & femper' eris LUC u dicendo, quod, cum profe&us hominis in charitate Dei confiftat, hanc autem uhil ma- .XI. Breviter & Juvenal. gis impediat, quam amor & timor inordina- cinit : fapienter ]uvegalis, ce- fat. II. E coelo defcendit a«väetx.aee;u-räv. J tus rerum fenfibilium (quam ob caufam ve- teres Philofophi Sapientiam ia abftinendo & Figendum, & memori tra&andum peGore. fuftiaendo fitam effe putabant) fi autem per EE ucunditas. tui vi&oriam maxime expugnentur, recte XIL. Chriftus . Catharinze Senenfi dixit; Surusin concluditur, tantum quemque proficere, Filia,fi noveris,quis ego fim. & quze tu fis, bea- ** p tf quantum fibi ipfi vim intulerit... Quem in fi- Q taeris. Ego fum, qui fum: tu es, quzenones. nem pra&icis exemplis oftendi poteft, quo- Hac cogitatione freta facile conteres omnes imodo fanctiffimi quique viri vim fibi intule- laqueos inimici. Et vero quomodo quis per- u^ rint, & eorum exemp j"Ljan A.uditqres imita- fuadeat, nihilum aliquidlaudis promereri ! ri poffint. Tituus XXF. Communio. 335 Langiasin XIII. Thales dicere folebat, difficile effe, Wer viel und oft ift aus. Polyenth. nofcerefeipíum, fed beatum. Ethanc elffe vi- Weis nicht was gíchicht im Haus. , eodem. tam fecundam naturam. XIV Ariftoteles attirmabat, difficillimum $. XV I Arift. c.2. mag mor. efiefeipfum cognofcere, fedfuaviffimum AUTHORES. 1P2n3 XIV C;g AXIOMATA. I. Alphonfus Rodriquez p.2. tr.3. c.6.7.8.9. ) lL. Jacobus Alvarez. Tom. 2. 1. 4. p. 5. Anonym, I. Ch rifte , íciant quaecunque ali, mihi fufficit una. IIl. Joannes Pelecius de offic. Fiominis Cognitioque tui, congnitioque mei. Rehgloül 2. C. 16. la Perfiug 1V. Joannes Bufeus in viridico v. cog- r Il; Tecum habita, &noris, quam fit tibi mtm fui. 4 curta fupellex.. Anon III. Nemominus notus, quam qu1sque fibi. V. Jofephus LangiusinPolyanthea, Ver- $S. Chryf, . IV. Ismaximefenovit, qui fe nihil putat, bo Cogmtw, & Notitia fui. VI. Henricus Engelgrave, Embl. 4. in qula hocveritati maxime congruum eft. Perfius, . Ut nemoinfefetentat defcendere nemo, Domin. 3. Adventus. Vit u Sed praecedenti fpe&atur Mantica tergo. VII. Ludovicus Granatenfis inLocis com- lo Cl Vi. Qui multum foris , raro-domi eft. munibus fol. b 16. ] iibi--et02ped"-1900 09 MP3DbP- 6996 69- $C R- *æääü"*æï&ü*m&ï TITULUS XXF. 1 j epxü. 28 N COMMUNIO Id g ?* 15, XVI. Quam magna multltudo dulcedinis pf 4o, [ EX S. SCRIPTURA tuze Domine ,- quam abícondifti ( id eft, in l hoc Sacramento ab'condite tribuifti utS Qualz £as. Bernardus exponit) timentibus te Hebr.c eneficennæ & commumoms nolite obh- XVII. De Petra melle faturavit eos. Pf. gr. | 13. 26 B viíci. XVIIL Subítantia tua dulcedinem tuam Sap. c.16, Matth. c. II. Ubicunquefuerit corpus, illic con- quam in Filios habes, oftendebat: & defer- z. 1 93 24. 27. gregabuntur & Aquilze. - Sap c.16.. viens uniuscujusque voluntan, ad quos quis- j Plaroin QO- 1LI. Paratum panem de ccelo præ&m&z illis. quevolebat, convertebatur.. WOA Difpofitio. &Ama Utilitas. roubus | Gen.c 27 IV. Frumento & vino ftabilivi eum. XIX. Mundamini, qulfemsvafaDomlm Ifa c.sz. ) XX. Super triticum & vinum ruminabunt. Oteec . n Za-h.c.9. V. Quidenim bonum ejus eft, & quid pul- . XX. Probetautem felpfumhomo » & ficde t.Cor. zí. chrum ejus , niíi frumentum le&orum9 ]oan j ". V]. Écce Agnus Dei, ecci , quitollit pec- paneilloedat, & de calice bibat. nXep, XXIL. Sicautem illum comedetis* Renes Exod.c, l4 V. 29. .cata mundi. veftros accingetis, & calceamenta habebitis '* pc 127.3. VII. Filii tui ficut novelloe ohvarum in in pedibus, tenentes baculos in manibus. ) circuitu menfae tuae. XXIIl. Accepto corpore Jofeph ,. mvolv1t Matth,og, Pf. 25. VIIL. Parafti in confpe&u meo menfam illud in findone munda. adverfus eos, qui tribulant me. XXIV. Domine nonfumdignus, utintres Ib. c. g. f Exod. c, 1X. Tranfibit enim Dominus percutlens fub te£tum meum, fed tantum dic verbum, ) 12.23 JEgyptios: cumque viderit fanguinem in fu- | & fanabitur puer meus. Ó $ hum perliminari , & in utroque pofte, tranfcendat oftium domus , & nonfinet percufforem ingre- Judigna Commsnumio. ! didomos vefh'as , & lvedere. XXV. Quicunque manducaverit panem r.Cor, yí. X. Faciet Dominus exercituum omni- hunc, & biberit calicem Domini indigne, Yfa. 25. 6. " [ang, i bus populis in monte hoc convivium vin- reus erit corporis & fanguinis Domini. » Polyint, demie, & przcipitavit in monte 1&0 fa- .XXVL Qui manducat, & bibit indigne, Ibid,: ciem vmcuh colligati. judicium fibi mauducat, & bibit, non diju- p D I Cor. I !. Xi. Etcognoverunt eum in fra&tione panis. dicans corpus Domini. $ Luc. €.24. XII. Quotiescunque manducabitis panem XXVIL Amice, quomodo huc intrafti, Matth.22. hunc, & calicem bibetis , mortem. Domini non habens veftem nuptialem? Tunc Rex di- vrenti annunmabms xit miniftris : Ligatis manibus & pedibus t Dl & fan- ]Oan. CQ 60 XIll. Caro mea vere eft cxbus P ejus, mittite eum in tenebras exteriores. guis meus vere elt potus. XXVIII. Loquere ad Aaron & filios ejus , Lev.c.a2. ) yl utcaveant ab his, quz confecrata funt Fi- yucundz zas. liorum Ifrael & non contaminent nomen ,Siat m ( Sap. c.16, : XIV. Paratum panem de coelo proefüitifti fanctificatorum mihi, quze ipfi offerunt; ego Vlmu 20. eis, omne delectamentum in fe habentem , Dominus, dicadeos, &adpofteros eorun: & omnis faporis fuavitatem. omnis homo qui accefferit de fürpe veftra ad . XV. Sicut adipe & pinguedine repleatur ea, quae confecrata funt, & quee obtulerunt g Pf 62. anima mea,- & labiis exultauoms laudabxt Filii lfrael Domino , in quo eft immunditia, os Ineum. peribit coram Domino. L XXIX 336 Bibloiheee Manualis Conuciouatorice füs Lev. c7 XXIX. Animapolluta, quieederitde car- gereDiomini verticem; fifepulchrum, in quo 20. nibushoftize paciicorum, quae oblata eft Do- q per aliquod temipus jacuit, fic veneratur; fl mino, peribit,de populis fuis. quantum debet effe fan&tus & dignus, qui non (f ]Oh- CG !3' XXX.. Poft bu : ccellam iIltEI'aVit in eum jammoriturum, fed in zeternum victurum & qui Sathanas. glorificatum/n quem defiderant ZIngsliprojyicere, me $. il contrectat manibus, corde & ore fumit, & ( - 'EX SS. PATRIBUS ET DOCTORIBUS. aliis aq fümendum proebet ? e . | Utilitas ] X Difpofítio. To/. 1 dic S.Chryf. S.ch S1. D'ogo, ut audias prudentiam ferpentis : V. Non eft 'fänguis Chrifti deterior Baby- apud 28 demo- lonioigne; ille fcit fan&orum in camino ho- Manfi dif, mil do ben '- ferpens enim, cum coperit ire ad bi- il N a * bendum, antequam veniat ad fontem, evo- norare corpora, & Chaldzeos comburere; 32. n.4. viv. quanto magis ianguis ille pretiofiffimus fcit fa. ? mit omne venenum : imitare ergo & tu , Cha- perdereincredulos, & fervare fideles? xifhima , hunc ferpentem in hac parte, ut, ) cof - VI. Terretur adverfarius, cum Chriftia À U antequam venias adfontem, id eft,, commu- o d nionem Corporis & Sanguinis Domini noftri labia videt Chyi&i cruore rubentia. Bl anc. c-s. )0/ Pl& Jefu Chrifti, evomas omne venenum , fcili- Iudigua Communto. cetodium , iram, malitiam, invidiam, vo- qu .. VII. Porro graviffimum eft & hörrendum Salmero. pr luntatem carnalem , & malecommunicantium delitctum: pejus enim t-41. c.9. ex corde tuo. noxias e gita tiOnes No eftquodammodo, quam Chrifti corpus cruci fii $ Bonav. IL. Quomodo tuad illam menfam, ïad'præ- fuffigere, atque pretiofum ejus fanguinem in fafc, fentiam Chrifti, ad ta&um Dei Filii, intre- h c. ?. fundere; propter quod dicit Apoftolus: Reur ii pidus audes accedere, quem Joannes Bapti- erit, Corgoris €$. Sanguinir Domini. Deterius fta tangere contremifcit ? Petrus Apoftolo- te enim peccat velipfo Juda, qui Filium Dei & rum Priaceps aíe prae formidine repulit, di- pretio vendidit, & ofculo prodidit: nam hic SBerntr-.—., cens: Zxi a me Domiue ,. quia hoino geccator noufolum exterius ofculatur , fed intus morfu dnlc ïig- fum ! cogita, quodifte, quemtu fumis, erit lethaliafficit, ut Propheta dicat; Zperuezunt gx ]udextuus. Notandum autem, Apoftolum, ) Jsger sne os faum ,. ficut leo rapiens, €$ rugiens: eodemtempore &loco, quando nos ad cce- atque, quod ad fe attinet, renovatFilii Dei ieftem hunc panem verbis illis invitat: Pro- inortem. (j int bb autem [e ipfum homo, €$ fic de pane illo edat, VIHI. Domine Jefu Chrifte, Wi'nquit Petrus Petr.Rlef, nos pariter ad rigorofum exitimulare examen, f Bleffenfis, Sacramentum corporis & fangui- €P- !22 &Chriftum nobis in hocSacramento tanquam nis tui quafi pignus & obfidem coeleftis gratize judicem oculis noftris proponere ,. dum ait: dimififti, & in eo conftituifti nobis, nou mor- Quotiercunque emim mandiucabitir panem - hunc , tem, fedvitam, nonjudicium, fed falutém: $. Thon, €9 calicem bibetis , mortóm Domini. anmuntiabi- quam perditus ergo elt,. quiredemptionem in Vill.gon. tit, doner veniat. Luf. ? Voluit namque Apoftolus perditionem, qui facriticium in facrile gium, perharc Judicis mentionem nobis commu- qui vitam convertitin mortem! corp Chr, 333 nicantibus fanctum quendam imprimere ti- s.c:h':'yr,ï 0 IX.Audiamus ergzo,& perhoc horrefcämus,— . g morem judicii particularis animoe noftree , inquit S.Chryfoftomus : carnes fuas nobis tra- Matth L quafi ità przeparati ad menfam hanc acce- Simer, didit, feiplum immolatum propoiuit, quam dere deberemus, veluti (j Judicem nos judi- igitur fatisfa&tionemofferemus, cum tali pa- I CQ. Sä caturum, & non Salvatorem nos nutriturum, f bulo nutriti taliter peccemus , . cam agnum excepturi effemus. Honor Regis, inquit S. comedentes in lupos convertimur, cum ovi- ) fut Bernardinus , Judicium diligit, videlicet in de nis carnibus faturati, at leonesrapiamus. fumptione corporis ejüs: diícutienda eftenim X. Tales focii fant Judze proditoris ,. de qu * o Dionyvf 5'.; fc coníclentia , quafi homo ex hoc mundo fit in Joanne legitur ; Pofl buccellam introivit i - de indig. H Oi tranfiturus adPatrem.. Profe&to (i Principem eum Sataras ; nam &anteiu eumintravit, fed y veítrum ad. zedes veftras admiffuri effetis , quia Corpus Domini indi pX 10 gne accje:plit , Ima- fumma utique cum follicitudine procul inde gis poffedit eum diabolus. hu eliminaretis, quidquid ei difplicere poffet , - XL. Quantum flagitium fitin fpurciffimam S.Thom. To & offendere, maxime /fi vos ili. c. 3. * puniendi poktefï:a-*( pectoristui cloacam facratum Chrifti fangui- de facr. te polleret. Y nemfundere, Apoftolicailla tuba perfonuit, S.Bern. $ iil Quam civilem vivendi m Eth oïdurä Con—L 56.3.2. dicens : Quicunque manducauerit panem hunc €sc. $ts j €, X, fiderans S. Bernardinus, fe coatinere nequit, reus erit, acfioccidiffet, & effudiffet, non se- aDUQ , E( quiu exclamet: O fiexfpe&tares indomo tua Yubüm qualiter, fed proportionaliter; quascunque Y Qnich, M cujusdam magni Domini temporalis adven- enim blasphemias , quascurique irtifiones, MU * tum, quanta folertia, quanta munditia, quan- quacunque opprobria impiifhimi -Judsei in J e taque diligentia difponeres domum tuam ? Chriftum corporaliter exercuerunt, has om- $ Quanto magis praeparandum eft confcientize nes fpiritualiter repetit impius comeftor, Fi- hofpitium Reg lium Dei rürfam in femeti ii lorum. i coelorum, & Domino Angef oftentui habens. plo crþucifigens & ' S Frenc. di -IV. Audite, fratres mei, fi BeataVirgc:) Xil O ingratitudo omni nequitia plena! $ Bern $. H S eP-- Maria honoratur( ut dignumeft ) quiaipfum L L] nonne ingratiffimus putaretur, qui haberet5-9-L €3 n portavit in fanctiffimo utero füo; fi B. Joan- Dominum,a quo cunéta, quae habet, accepiffet Shül.in ultis al nes Baptifta contremuit, & nonaudebattan- bona, &ipfum a morte, & a fufpendio m fuis p — Tiiulus XX [ Conmunio. 337 L lQO l; füis laboribus liberaffet , & tamen ipfam Do- numeft, &utile, cumiþfeaperte dicat: Quzatritian ininum in immundiílimum ftabulum inimici l ln manducat carnem teeam €$c. Joan. 6. nam affiduede comm. hf fui prodigiofelocaret, ut crudeliter necare- participem fieri , id demum nihil aliud effe tur? Longe majori ingratitudine plenus eft, quam frequenter , & mult It 2 ; ifäriam vivere, quis & qui in mortali culpa Dominicum fumit Sacra- dubitet ? ! mentum, Ideo Dominuslamentabilibus ait: . AX. Saepecomm unica, & 4quam potes fa;:a- S Franc. Conculcaverunt me inimici mei tota die. piffime, idque fuafu & confilio Confeffarii Salef in S.Chryïff. - XIII. Cave, neHerodi efficiaris fimilis , & tui: & mihi crede, ficuti lepores in monti- Philoth.. ho, 7. abV.SvChryf. | L4 !^ dicas: uf €$ ego venienr adorem eum, cumque bus noftris hyberno tempore albefcunt, quod * ^ & 2* Al Man Ma;tll veneris, interimere coneris, hujus enim fi- praeter nivem nil videant, autcomedant ; ita f df miles funt, .qui te pulchritudinem, bonitatem, & puritatem el' ,32' Il 4 indigne abutuxilt'ufrv'kColr—mnu- nionis myfterio. ipfamin hoc Divino Sacramento fzepius ado- rando & fümendo totam Rulchtam , bonam PetBlef, XIV. Repofitum fuit i Ihi edalifmum Janj "ts 9P-123- corpusinífindone munda, & in monumento & puram fore.. 1. ad novo: Ifteauteminore, adhuc potu hefter- b'!anc.C.g. $. il. ; nofoetente, & in fentina ventris, adhuc ex TH O praecedenti crapulazeftuante, demergiteum, ; EXEMPLA CA LICA. EXTERNA».Q 'mlmSalmero. quem Angeli profpicere concüpifcunt, quem Cultus. n B- profpiciendo delectationeszeternas accipiunt. üci Nonne potius Antichrifianus, quam Chri- I Mfaria, Maxi'milianiv II. Cofijux * poft- Jo. Rho, 1. atl - quam eGermania in Hifpanias rever- 3..de vir. ftianusjudicandus eft, quiquantumin fe eft, t Chriftum jam factum impatfibilem, ita tra- tit, incredibili quadam pietate emicuit, dies * * * 9* duos, quoties Myfteriis communicaret ( a- ;ius &at indigne, ita probris afficit, ita crudeli- ciebat autem frequentiffime ) divinzein illisli- xl& ter interimit, & fepelit iahonefte? - hic beralitati recolendze adeo ab omnibus curis S.Bernr- XXV. Quam temerarium , kq.uaquue h*eufa- fepofitos habebat, ut nihil rerum humana- n din.lC riumeft, cruentis manibus intemeratze Vir- rum cogitationibusinillos velletlicere. — Id , ii BH ginistracareFilium? quisauditus hoc fufti- cumalias faepe ; tum eo tempore maxime ap- netaurium, quisocultus non confunditur ad paruit, quo Maximilianus Filius, qui diffi- Dj intuitum, ubi pretium mundi mittitur j fter- mulata perfona facrum Jacobitumulum vene- quilinium? etenim non minus eft deteftabile raturus in ultimos Gallicze fines fuerat pere- vus PerDet inos pollutum, a grinatus , in Germaniam revertens Mahtuze 71'. Cp, i2 quamin lutum, mittere Dei Carpetanorumfubítitit, feque fecreto Caefa- Fiun. ris Legato indicavit. llle curíoread Mariam X Rar('z TCommum';q. | fert, adeffe Maximilianum , ac manum ofcu- | $, Thóm, Vill.con., XVI. Defidiam ve'&ramper'pendi*teþ ,—- qüip- lari, matremque ample&i percupere. Ad l pe quicorpus in via toties in die reficiatis, & heec Maria, ego perendie eum videbo ; ho- " L.inF. a dierna enim dies expiandis culpis deftinata corp.Chr. animam miferam ,. longa peregrinatione la- bora eft; craftina Euchariítiz fumendze dicata ; 25 S of ntem , velfemelin menf,e reücetje negli— qui dies cum Deo folidi debeantur, non elt, 10.51, . gatis. Y . Matth Salmer, XVII. Sidicas Si'gra.*tialmïfwhabes , curad quod in Maximiliani gratiam eos diminuam. ,/c (l tl-. Il. Annaab Almedia, Ordinis Minorum ,"Ibïd.n.lx»ä;** 1 40 *9: Sacramentum pa rticipandum accedis ? Re- noctem ejus diei ,. qui facris epulis feftus era t., fpondebo, & pariterobjiciam, fi vivis, quor- m fum edis ? inquies, ne vitam perdam; ea- futurus , . jufto pervigilio ita ducebat infom- ïl nem, &nequidquamquam longa vigilia edo- demratione & ego fübjungam ; panevitze pa- Ícor, negratiam, quze in me eft , amittam; mitum corpufculum, pro innata infolentia in: J n Dionf[ 5-" animumauderet, fía de indig. nam ita etiam lucernz oleum infundis, ne vitutis admonebat. gello gcriter cæ'fuzm fefr- | ; " (git propter olei defe&um extinguatur, denique , fchos Chri- nontantum, ne gratio jaCturam faciam , ad IIl. Corruptitfimalicetapud Mo À ftiana resfit, remanentnihilominusantiquae Ibid.n.äq, hunccibum accedo , fed utetiam 4 : 5 gratiam. Cor- dignitatis praeclara veftipia , quae obfervaffe - xoborare & perficere valeam. H $Thom, non poeniteat. Quis enim non miretur ex- ; Vil 63 tremos Europz homianes, & rerum divina- l* de fiti Frequens : Communio.. t SDionyt XVIIL. Oportetomnem Chriftianum beatze rum alta metlos ignoratione , attamen haec- [? divina Myfteria usque adeo venerari, ut, - ximuni apud Ma.Ecclefize vacare , & nunquam abelffe a SS. quadieiisdem participant, quod fzepiuscu-: Monich. :Communione, quas in ea peragitur , pro- I4 lefaciunt, ficci omnino, nullocibo, potu- l 2o. Eccl, Pter SS.-Angelos,. quiin ea permanent, & queeamírangentes, perfrigidailla 1n regio- , Myít. c. eos, qui ingrediuntur, femper defcribunt, n 25: & Deoaperiunt, & pro eis orationes faciunt; ne perfeverent? Nefcio , quo modo plus illi ij fuisintenebris, quam pleriqueapud nos cla- & propter faicti Spiritus gratiam, quze invi- rilfima in luce videant. - fibiliter quidem femper permanet , maxime autem, & propria ratione, tempore S. Sy- 1V. Corpus Chrifti in Sacramento Altaris Daurolt, devotiffime venerabatur S.Margaretha, 'virgo Pt f.89. U naxis & unumquemque eorum , qui inveniun- Illuftriffima, Regis Hungarorum filia,& fub e: ! tur, trausmutat, & transformat. [ n S.Pafilin. levatione illiusinMiffa flebat uberrime.& fre- . XIX. Quotidie communicare, & partici- quenter ab elevatione usque ad facràm coimu- i epit,. ad m fieri SS Corporis& SanguinisChrifü bo- ftr a- $ P nionem, fig prae devotiqne manebat ab K, P. Lofn, Bibl. Ban, Zom. I. u EC j ! 338 Bz'bliothecæ Manualis Coucionatoria j Sacerdos libentiffime miniftravit, &ille reli- &a a corporis fenäbusl, ut quafi mortua vide- sl retutr. Quando verofacram erat communio- giofe, fummaque veneratione accepit, eo- fe. Ph nem perceptura, die praecedenti non fume- deém loco ftatimin peftis acerbitate, cum fum- otc bat, nifi panem & aquam , & tota no&e in mo percepto facri viatici gaudio, ex hac vi- (nn0 rationibus permanebat. Sumebat autem te migravit. Qete ipfum Sacramentum cum magna devotione , giot . VHI. B. Francifcus a puero Jefu prope con. Barrus p. e * LÀ multolacrymarum imbre, atqueinterdum ficiebatur defiderio, cum dies conimunionis pl'ax. 30 jnc adeorapiebaturinfpiritu , ut ceu mortua vi- aderat; huic exclamabat fepe: ]o! adhuc H 151 deretur; necraro vifaeftinter ccelum & ter- tantum feptem horze, adhuc unica ad illam Ya l ram, plusquam cubitiaaltitudine elevata nul- fuper eft; eamus, jamtempus elt. Eu liscorporisfenfibusutens. Poftacceptam ve- . «S, Thoh!. r ro Éuchariftiam, tenebatab una parte map- . IX. S. Thomas Vill. fequeus narrat fa&tum Vill. c. 2, flor Vidi Monialem quandam , quze Corpus Do- in feft. ulamantefacies adCommunionem acceden- v« P. ) tium , hocíine, ut videret identidem cor- mini, ficut cervusfontem aquarum, defide-( - rabatfitiens, cui, utvidebatur difficile erat, Oi.PQCh:I p d & pus Chrifti, ipfaquoquedie, qua communi- pontlt dini carat, perfiftebat continenter in precibus us- aSacramento, vel una fola die abftinere, tanta c gec'a' erat fumendi aviditas, tantus accedendi appe- ler que ad no&em : & tunc cibo valde modicq titus. n f utebatur. : Die fancto Parafceves , cum Corpus rA Domini Ecclefiaftico morein monumento re- pe. Nierenb. eift Defiderium. ponitur, quia oblitus Sacerdos formam, quam illi daret, non refervavit, ejulatibus & clamo- iv p SRenw- OV. S.Bernardinus de infigniillo Dei fervo Maran, u dia. S. 55. Hugone de S. Vi&torerefert, quod cum morti ribus Domum replevit, ut Filii unigeniti fe- 25 pulturam lugere videretur; neque euim ejüs i: & 3,2. -2. vicinus effet , & fanttiffimum Sacramentum avidiffime expeteret, circumítantes cum eum defiderio fubveniri poterat. Tandem cum in ber fletibus & lachrymisamariffima tota die períi- cet cibum retinerenon poffe viderent, hoftiam ei non confecratam obtulere, moxque Dei fervus fteret, mirabiledi&tu, duze manus vifibiliter o ei cum Sacramento apparuerunt, ex quibus N adeos converfusait: mifereatur veftri, Deus ipfum accepit, quoacceptooinisilla amari- foe frattes,cur me deludere vultis,ifte enim,quem tudo in confolationem uberrimam mutata eft. Q mihi portaftis, noneft Dominus meus? at illi attoniti, corpus Domini mox attulerunt, fed Haecomnia, inter multas alias revelationes, Y ab ejusoreipfeaudivi, quae mihi non fponte ille videns, fe non poffe illud accipere, elevatis in coclum manibus, fic oravit: afcendat filius .. fua, fedobedientia aftricta narravit, quia in tüt Ordinenoftro mihi fübdita erat. [ [ ad Patrem , & fpiritusad eum , qui fecitillum. ! Etinter hzec verba emifití X. In Ecclefia S. Francifci aliud mïrabiïe Wading,, i. ; i piritum, & corpus tn Domini inde difparuit. ' ! - perpetuis fignatur moaurentis. Praeparave- 1222- -9- rantíe duo Fratres Laici pro modulo fuo ad G :ïfïollan. v VI Bollandus icribit, S.Lucianum Presby- Cia Jan.c.4. terum & Martyrem carceri bus inclufum, cum facram Communionem cum caeteris Fratri- bus de religiofo more in die Coenze Domini Vit.l4. aliud a'tare illi non fuppeteretincruentum fa- G2 fül crificium fuper pe&us faum , quod loco altaris faciendam ; cumque nihi! minus copitare- tur a loci &uardiano ( urgebat (iquidem ne- mi adhibuit, celebraffe. Salmeron quoque aliud infigne memorat cujusdam Religiofi fa&um, ceffitas ) panem mendicaturi in civitatem [e .mittuntur , i ta&dem óomum tardius re- llv qui,,cumcibumpropier,languorem , Ítoma- á chique infirmitatem retinere non poffet, & ni- verfi, cum & vinum officium perfoiutum, $i hilominus Communionis defiderio trahere- & reliquos Fratres men(ve affidestes inve- fi tut, facerdotem rogavit , ut hoftiam facram niffent , Ecclefiam, ubi venerabile Chrifti ( . Salvatoris Corpus de more aifervabatur , con- [ candido inclufam lino, fuper pectus ejus col- Sur,to, locaret, quod cum feciffet Sacerdos , corpus tempta refectione, petunt, ibique fuas vi- Witi, ? ces, quodfacra Communione in tanta folea- Domini penetravit in cor ejus, & ita compos defiderii füi ex fide magaa profe&ti, non mi- nitate privarentur, miferrime dolentes, ge- lu mitibusacíiangultibus anxievacabant. Dum- fl nus, quam Hzemorthoiffa, tangens Domini fimbriam, fa&us eft. * que nihil minus cogitarent, ex ipfa arcula, te . S, Carol, j ftis graffaretur, fuit quà Sacrofancta Euchariftia recondebatar, Bof .. ViI. Mediolani, dum pe Bor.conc. j publica hofpitali domo S. Gregorii homo gratiffimus quidam , pulcherrimus, accom. Nonilicf " pofitus juvenis profiliit, qui afferens fe Chri- Lsb quidam , qui pefte mortuus putabatur : inde d igiturad locuni afportatur, unde czeteri mor- ftum Dominum effe , eorum utrique facram ( Communionem porrexit, fiatiinque locum, tuiad ceemeterium efferuntur. Éoloci,cüm in Eu magno cadaverum acervo tota no&te pene fe- unde prodierat, repetiit. Exítantadhuc ve- hd in .pultasfuiffet , mane dum publicze curationisw ftigia pedum ipfius, pavimento ejus facelli, - Sacerdos,qui peftezegrotantibus fanctiffimum | in quo hoc contigit, impreffa, atque ferreis Wta [! l l Kuchariftize Sacramentum ferre confueverat, *-cxfaticulis contecta. al * illac tranfiret, ubi ille cadaveribus plane oper- j Util 5;15. tusjacebat, derepente ardenti fumendae Eu- j chariftize defiderio excitatus, fein genua ere- XI. Ramirus Rex Hif paniævinfeliciter cum Baron, L i . xit, & hac divina occafione exhilaratus, voce, Saracenis praeliatus, in montes fe contulit,a19244- aume quam ab illo animam exha!ante confolatio certum quendam locum,totus defolatus,ubi il- l, 15, t vix elicuerat, a Sacerdote fupplex petiit, fibi li per nottem S.apparuit]acobusApoftolus, u« — quoque dari fanGiffimum viaticum , quod ubi libilem vi- mbaü.ïn E um ei promitþens auxiliam &infal -- &?riam; ]s ftu!u's XX F. - Communto. 339 0« &oriam ; bae bieien conditione; ut poftridie Deo frequens Communio, quam rarior magis vita 19. milites omnes facra fe armarent communio- placeret, ideoque aliquoties abftinens, & ob Maji. ) ne: qua corroborati 7o. millia Saracenorum id Romam, Pontificis confulendi caufa, pro« occiderunt. À. ro40. dum barbariiidem Mef- ficifcens, Abbatem , à quo Monachi veftem fanam miniftris imperialibus fübditam inva- acceperat, jam vita funétum obvium habuit, n D h ]is 3' C. 2, derent, hi omnes facra prius re'e&i Conimu- qui eurn ita affatus eft: Bene fentis, fili mi, nione portas aperientes, tanto cum impetu de augufto co:g oris Chrifti mylfterio, cum ne« Pb p in canes illos prorüperant, ut irreparabilem 1 mo, ne Angelus quidem illo fatis dignus fit, iis intulerint ftragem, cadaveribus planities, fed non idcirco illud minus frequenter cum valles, & fluminaimplentes; quo extempore timore & reverentia ufurpabis. Quibus di- 1:3. Thon, ampliffima Sicilize Infula, Tyrannico coete- &is nusquam comparuit, n-llc, in fefl roquin Barbarorum ? jugo preiï"a, in pace re« .XIX, Cum S. Catharinam 'Senenfems;Am,Pb | florefcere coepit. l Epiícopus quidam ob frequentiam Com-2.tit.o3. E corp,Chï. ; Vita P. XIL Maria de Efcobar licet fenio; morbis ) Lud. de munionis argueret, & illud S. Auguftini ob-€-14-$.8. jl Pont.l.r. & minimo cibo deformata effet,quando tamen jiceret ; quotidie Kuchariftiam fümere, nec J C $.63. ivinum epulum fumebat, elegans erat, facie laudo, nec vitupero, fingulis tamen Domi« nicis diebus communicandum hortor: illa Us plena & rofea inftar An geli, ac vires corporis inftaurabantur. - refpondit: ex quo S. Auguguftinus me non Eufeb. XIII. Rodericus Ininguez,feu Ignatius,Ma- vitupcrat, cur tu, Pater Reverende , me "m ierenb. l in Troph. gifter Ordinis S.Jacobi cum Lerenam obfide- reprehendis? quo di&o Epifcopus confufus o Marian. ret,diffidens humanis viribus, fuos milites juf- tacuit. : i fit fe Confe(fione, & SS.Communione muni- ms c.»sg. J XX. S. Catharina Genuenfis , quando ex Vita c.4, re, ac invocato Dei, & B.Virginisauxilio, ur- caufa ad divinam menfam accedere non pote- f..ll bem aggredi. B. Virgo poft hzecin fomnis Sa- rat, totoillo die dolore conficiebatur, & fibii- ] a cerdoti ejusdemOrdinis apparens gratias egit, pfi intolerabilis erat, unde qui apud illam Is ob adminiftrata militibus Sacramenta cum morabantur, ei compatientes dicebant, cla- Sanc&orum Angelorum & Virginum comitatu rum effe, placereDeo, ut quo : rl tidie ::oele&e, Q^ l, fpe&abili, ait, hzec plus illis profutura, quam pulum accipiat. ; omniaarína; & viCtoriam pollicetur. Narra- XXIL. Cum Mulier. quzedam xincantq;tio— Spec.exa, vit hzec Sacerdos omnia militibus, & quod a nibus- Magorum (in equum convería, &3.ex75. te B. Virgine in fignum vi&torize malum grana- $. Macarii, ad,quem a Marito dedu&a tum accepiífet. Unde milites animati urbem fuerat, precibus liberata eífet, cauíam ille invaferunt: Tum in platea quidam fagittarius hujus. permiffionis effe dicebat,. quod per ve Wadiog, in Mahometanum urbis gubernatorem fagit- quinque feptimanas a Communione abfti- & , Iu2 tam expedit: eg sowbre de la l/ivgeu de la nuiffet. hl Xx / P d Granada, & cor illius contigit,& victoriam in- XXII. . Cum S. Gertrudis Communionem, pI ofius ia clamat, & moxfe Mauri dederunt. - PI. quam valde defiderat, confilio Matris Spiri- Monil. c.6 li Vit.l4. .XIV. S. Mater Therefia authoritate viro- tualis omififfet, Chriftus eidixit: quia delibe- €C,I2,. rum preftantiffimorum nixa quotidie com- rafti me omittere pure pro pter.me, egoin gre- municabat, idque ratum fe habere oftendit mi.o meo confovebp te. ( if Deus, dum alioqui ex ftomachi debilitate ma- ne & vefperi vomentem, deinceps, quo hoc Conzmuniq digna. 1j Sacramentuim frui poífet, mane ab ea mole- p« ftia liberavit. Quze tamen fi Confeffariusaut - AXIII. In primitivä Eccle»iia Diaconüs po- chd Chr. i - Chriftus Communionem vetabat, ftatim üng pulo Communionem prezebiturus alta voce C.16 $.3. triftitia acquiefcebat. * clamabat: Sancta SanGis. Si quis non fit. Sur, to. 5 XV. Cum S. Lutgardi fingulis Dominicis fanctus, ad Sacramentum non accedat. in vita, communicare folitze Antiftes id prohiberet, XXIV. Catharina Senenfis velutinfans ad Ibid.$.a. hzec ftatim affliita morbo , non prius ab eo materna ubera , ad hoc Sacramentum anhe- ]* teret. liberari potuit, quam eandemiterum permit- *labat, acquiefcebatque. r Blofiusin . XVI. Cum Santtimonialis quzedam alías a XXV. S.Catharina Senenfis, quoties S.Ho- Vitaca. monili.G6 t ecuenti Communione abfterreret Chriftus ftiam inter manus Sacerdotis afpiciebat, mo- rze impatiens dicebat: O cito, cito illud ani- |e de ea S.Gertrudi proilla oranti dixit: non pla- cet, quze caeteras a facra corporis mei menfa inve meze nutrimentum in intima cordis im- abfterret, cum fümmae mihi delicize fint effe mittere propera. Et cum fzepe Miffa durante rapta effet, ipfo tamen Communionis tem- cum hominibus. Ribad in XVII. S. Bonaventura, cum aliquamdiu pore ad fe reverfa dixit : O mi Domine, mor- vita 19. ex reverentia SS. Miffze Sacrificio abftineret, tua licet forem, ad vitam re Maji. poffem. d direm, ut texfrui alteri cuipiam Sacerdoti ad aram facienti af- fiftens fenfit unam Sacree hoftize particulam XXVI. S.M e /chtildem Chriftus fic xin&'rxu' Blofius 1m ab Altari in os mirabiliter transferri, ex quo xit: quando ad S. Euchariftiam accedis,illud monii, c.6 intellexit, gratius effe Deo, fi amore ad tre- tibi veri honoris, amorisque opta, quo ulla |Purom menda illa mvfteria accedamus, quam fi ex unquam creatura erga me fuit. Hoc enim a- )) tb l, 1 timore quodam & reverentia fübterfugia- moris votum mihi ex voto tuo gratum ac- ceptumque erit.- J Ribad.in T XVIIL S. Petrus Cacleftinus dubita . XXVII. Cum S. Gertrudem ingens cupido tiid ns,num u 2 commu- : Rf P. Lolïn. Biblf Man. Tom. I, 340 Bibliothece Manualis. Concionatoriz hf ) num ejus pofuit, quze fuo calore manum fta- l communicandi inceffiffet, & ipfa fe ad eam i Pe[ minus difpofitam credidiffet,triftisad Dei Ma- tim perforavit. * I.III i & trem, Colitesque fe convertit, rogavitque, XXXIH. Cum qui dam luxuriofus SaC6f- Spec. Éx, jiu dosindigne fzepius celebraret,tam foedo ulce- d.z.ex 77. ut, quidquid inillis olim gratize ad promeren- fs dos divinos favores füerat, totum pro fe Deo re perculfus eít in capite, ut etiam offa hujus ce computreícerent; a quo tamen morbo poítea offerant, quo modo effecit, ut in oculis Dei PEC talis viía fuerit, qualis effe optabat , uti ipfe liberatus eft, pofteaquam S.Macario juramen- xn Chriftus ei revelavit. t tum fecit, fe nunquam aimplius in peccato pe mortali celebraturum. Vita c.4. - XXVIII. Ferdiunandus II. Imperator ante qi XXXIV. Alii Euchariftiam in die Pafchze ppia dif. di Synaxin percipiendam femper feveriore ab- chorizationum . vanitatibus dehonefiantes, r. ex. 164. ftinentia coenulam accepit. Ipfo vero Eucha- J horribili plaga punit funt, 'ut lqc. cit. fufius tet riftiae fufcipiendae tempore tantum ardorem videre eft. & pietatem, tot füfpiria & lachrymas prae fe ra ferebat, ut incenfus Dei amore animus, pla- XXXV. Quidam Sacerdos in fumenda Eu- goq;iq, Be w5 chariftía ragnam difficultatem expertus, vidit 2.c,ult, : Bem,l.!v ne e corpore fuo Serv : atori obVigs ire velle " videretur. D Chriftum manibus pedibusque reluctantem ; &i a Ánnua juffus ergo mores corrigere, viditfinerefiften- 1586. f, XXIX. Inde po ft acceptum Chrifi-i corpus tia ingredientem. i 573. quod füpereft temporis , ad horam cibi ca- fuf piendi usque, precibus, gratiisque agendis XXXVI. In filv a hi&&riarum de quodam Manfi mercatore lucris illicitis dedito, divitiasque difc.4T. fuf magna reverentia in templo pozunt. Mul- ffii ti etiam poít cibum fumptum in templum per fraudes accumulare fatagente, fcriptum "4 tet reperio, quod flatim poft fumptam Commu- redeunt, manentque ufque ad vefperam. re Dies, qua primo accedunt ad Euchariftiam, nionem Pafchalem, pallidum & tetrum vul- of eft illis feftiva lzetitia celebris. Hinc Mater tum pree fe ferens infirmmatus, cum a fuis ad Sacramenta recipienda exhortatus fuiflet, fe j quaedam fuze filiolze honorande caufa, primo pl eam nitidifflime ornavit. . Deinde , dum ea ea nolle, refponderit, utpote a quibus omni- no abhorreret, fiquidem Hoftia, quam in Pa- t communicat, interea domum purgavit, jun- N €o (przecipuo illis partibus honore) ornavit, fchate fumpferat, faucibus ejus etiamnumin- cubiculum fingulari ornatu inftruxit, odori- haerens, magnum fibi dolorem caufaret ; cum- que ei fuaderetur, ut in divinam confideret h bus replevit, redeuntem amplexibus ofculis- Ál que excepit, divinam illi felicitatem gratula- mifericordiam ; Fruftra id fibi inclamari, di- xerit, utpote cui jam damnato locusin infer- TU ta eft, & in cubiculum dedu&ctam luminibus accenfis illuftre, hortata eft, ut gratias agat no demonftratus eífet, in quo juxta collegam EEE r YUAU fuum, qui pauloante vefperi (anus le&um iu- fie Deo pro tanto beneficio, ideoque claufo oltio greffus, no&tua diabolo abreptus fuerat, in2e- fit dpfam folam reliquit, arcanis cu loquiis infüituendis. m Deq' gol- ternum torquendus effet; cumque imago Do E Crucifixi ad eum delata effet, ipfeque divinam Erfit n2 D. Bä'a XXX. S. Franci fcus flagrabaf efga Sacra- in vita inentum Dominici corporis fervore omnium ejus moneretur invocare clementiam, mani- 15:5 Mif u €.9. rnedullarum, ftupore admirans permaximo bus oculis amotis, eandem nequaquam re- - luctm, r fpicere voluerit, dicendo , quod non nifi feve- illam chariffimam dignationem, & digniffi- NU imam charitatem. .Szepe communicabat, & rum inea Judicem füum videret,utpote diabo- ld li jam manibus 1 tam devote. utalios devotos efficeret, dum ad traditus, hisque di&is; confe- I2 immaculati Agni deguftationem fuavem qua- füm exfpirarit. fer XXXVII. In revelatione qua din. (& fi fpiritu ebrius, in mentis plu fimum rapie- qUæ S. Revel. 9. batur exceffum. - Brigittee obtigit, cujus titalus eft: 77 Iii que Birg la, 0n vimouia de juadasm amima domnaada, fequen- € 2 iC tialeguntur. Cum enim daemon moribundi ^ dudigma Cowmmunio. n cujusdim animam fuam efífe przetenderet, t f& 1n fin, 1.3. XXXI. S. Gertrudis poft fumptam Com- Beatiffima Virgo, cui moribundus ille mire at C.18. 1nunionem revolvens, quanta diligentia os devotus fuerat, fe apud Filium fuum inter- fe| effet obfervandum, quod pr?ecipue inter alia ceífione fua fortiter interpofuit. Atveronon meinbra eftreceptaculum pretioforum Chrifti de forte hoc peccatorum refugium & afylum, a- Q myfteriorum, bac fimilitudine edocta eft a. liquid pro obtinenda peccatorum miferi hu- Dominro: Si quis non obfervans os fuum a jus venia, a Filio fao impetraffe exiftimatis? Pt verbis, vanis, falfis, turpibus, detractoriis, & Minime gentium ? quin potius Filius ejus liï.ls,ü.[i ! fimilibus, impoenitens ad San&am accedit illirefpondit; Scis, Mater mea, & vides omnia. Communionem, tàli modo fufcipit Chriftum À inme; hz anima, quamvis te in memoria A (quautum in fe eit) ficut qui hofpitem in i- habuerit, Corpus meum mundi(fimum non fic píio ingreffu lapidibus in fuperliminari con- hara, tractabat, ut debuit, quamvis me fumpfit con- | gregatis obrueret, vel vecte duro caput ejus tinue, non tamen ex hoc meliorabatur, quia obtunderet. nonfíe praeparavit, ut debuit. Qui enim col- Brcmiard. I jn fum. XXXII. Cuidam, qui frequenter corpus ligere vellet hofpitem bonum, praeparare de- Chrifti indigne acceperat, morienti Daemon bet non folum hofpitium, fed & omnia uten- t pradic. lit 1 c.6, cum multis hoftiis in patena apparens dixit: la , filia; fic homo ifte, quia etfi mundavit do- fi n.235. quia frequenter malecommunicatti, hodie de mum, non tamen fcopavit eam reverenter & manu mea Communionem accipies. Infirmo diligenter, nec Hi pavimentum ftravit virtutum - f vero renuenti, unam de hoftiis illis fuper ma- floribus. - XXXVIII, lt« fitulus XXPV. Conmunio. 341 : Manfi - XXXVIIL Carnalis quidam & lafcivus - difc.42. XLIV. S. Lucianus Martyr, cum aliter ob Ib. ex. g. g .*ï-o'l-[o peffimam fuata vitam deferere nolens, a fuo carcerem & vincula non polfet, fuper pe&us (* q Det Px legitur prohibitus fuiffe Parocho, nead Com- fuum facrificans, fibi & aliis via D GXU munionem accederet; temerarius nihiloini- buit. ticum prze- Jüs t nus publice acceffit cum reliquis, unde Sa- XLV. S. Nicolaus Tolentinus in ultimo Ib.ex,T9, z cerdos, qui per folam Confefhonis viam, in morbo viaticum fibi miniftrare petens, hanc L0 " peccati notitiam devenerat, ei facram fyna- faécti fui rationem dedit: ut tanto viatico mue xin praebere coatctus fuit, dicens intra fe; Deus judicet inter me, & te: ut primum ita- nitus non deficiam in.via ad coeleftem pa- hæn)ld til triam profecturus : & fi ob demeritamea ime ! que facram hoftiam receperat impius , me- probus Belial hoftis meus mihi occurrat, pos- )HX[64 dium crepuit guttur, Hofliaque intacia exi- lUg iüt, infelici illo immundam animam eodem fim fidenter dicere: Dominus mihi adjutor, & ego defpiciam inimicos meos. Tum Ío- tempore in manibus . dzemoniorum .»g"xfpi- lemni abfolutione percepta , viaticum fu- d 1] rante. dit; Gul VitaS. Abbas mens dixit: Benedi&us, qui venit in nomi- j ern,l,t, XXXIX.' Agebatur (inquit Guiliel. ne Domini. Y ? in Vita S.Bernardi)) folemnitas quzedam prze- XLVI. S. Auguft. moribundus fic. Chri- Io. Nadaf; Gn. anno cipua, & Frater aliquis, quem pro fecreta cul- ftum pro viatico oblatum allocutus eft: Avein üuc pà ab Altaris Sacri Communione Bernardus principium noftra creationis, & reparatio- hebd.'45. AO Manft fufpenderat, notari timens, & ruborem non nis: ave facrificium noftrae reconciliationis: Jüe tT fuflinens, ad manum ejus cum caeteris ni- r M. ave antidotum noftrze curationis; ave viati- mium praefumptuofus acceíffit. . Intuitus au- cum noftra peregrinationis: ave folatium ld tem eum Sanctus, quoniam caufa latens erat, noftri laboris: ave refuügium noftrze tribula- ul repellere hominem noluit, fed intimo corde tionis: ave przemium noftrze exfpe&ationis. àd orabat Deum, ut de tanta prae(umptione - KLVIL $. Ebrulphus audiens unum Fra- Vita g. Ti melius aliquid ordinaret. Itaque fumensho- [l trem fine viatico obiiffe, infremuit Spiritu, Dec mo Euchariftiam, non poterat ad interiora & orans cum lacrymis interrogavit, utrum )2- trajicere, & diu multumque conatus, cum vellet Euchariftiam accipere? aperuit o- Il* nullo modo praevaleret, anxius & tremebun- culos mortuus, & annuit: accepit, & ex- n - dus claufam ore fervabat. Expleta denique fpiravit. t hora orationis fexta Patrem Sanéttum traxit XLVIIL S. Chryfoftomo migraturo SS./^. 'Na'dai. ji- Petrus & Joannes affiftentes amice collo-^ ** in partemi, cujus pedibus advolutus cum g multis ei lacrymis, quod patiebatur, aperuit, cuti, contra daemones vi&oriam, migra- &aperto ore ipfam quoque Euchariftiam o- tionem ad Deum, letam »eternitatem, lzeti W ftendebat. Increpans autem eum Sanctus con- annunciarunt, & tum coelefti epulo pave- " fitentem abfolvit, & fine difficultate recepit runt; ex quo tem " Dominica Sacramenta. pore nihil' amplius cibo« rum jfumpfit. ! i Exlitan, XL. Invalle Lucernenfi quidam, cum pec- [ 1525 Miff. catum, quod conceperat, vomere prae pudo- Commuzio Spivitualis. l Lucer. ye non poffet, eo in Confeffione przeterito, XLiIX. Cum quidam converfus Monachos Daur, c.s. ia .. contaminatiffimo ore, & Spiritu, fumere coe- communicare vidiffet, & fibi hoc minime lice- tit. Ig.ex, x leftes dapes non dubitavit, fed dum leviffi- re vidiffet, ftans contra altare communican- 4mam Hoftiam illapfam in ftomachum putat, ? di defiderio füfpiravit. Et ecce pius Domi fenfit ponderofam veluti plumbum, per fau- nus fineSacerdotisMinifterio dealtari per Sa« ces pe&usque delapfum, quod intolerabili cramentum defcendere dignatus eft in os e- MT 2747 onere cor opprimens enecabat: quem dolo- jus, qui mox hoftiam aperto ore oftendens, j 05 rem mox etiam ardens febris excepit, & tor- caufam tantze gratiee manifeftans , cunctosin menta creícebant in corpore, dum animus ftuporem convertit. Eandem enimhoftiam i defuiffe repererunt in altari. :t, refip ifceret. Refipuit tandem, & a noftris ex- 't citatus ad fpem, peccata fua ac curata Con- L. Cum S.Catharina Senenfis ob morbum fbid,ex.a, feffione detexit: quibus animo liberato pon- communicare non poffet, grandi tamen illius r- n deribus, fuo quoque pondere lþvatum eft defiderio teneretur, ideoque, nefcio Raymun- corpus. do tunc facrificante, Sacro intereffet fubito il- Per. sudur djatici fumpta. le advertit, minimam hoftize particulam a fe j« Daw.c5. XLL B. Virgini animam agenti Chriftus amiffam, quam cum diu fruftra quaefiiffe, & ipfe leto vultu corp us fuum obtulit dicens : ob hanc caufam multum triftaretur illa tan« H tit.13. gx.l dem in colloquio mox fecuto faífa eft, fibi a à Accipe chara mater, quod mox complebitur Chrifto oblatam effe. tibi in regno meo una cum Patremeo. —NleQX'g' XLII. S. Maria /Egyptiaca cum viaticum LI. Bartholomzeus Cajetanus civis, cum ad conftructionem Ecclefize S. Francifci coo- Ibid, ex , illi offerretur, extenfis in coelum manibus di- xit: Nunc dimittis, Domine, ancillam tuam perans, ruente trabe periculum vitee incur- riffet, ideoque Viaticum peteret, Sacerdos in pace, quia viderunt oculi mei falutare hoc tam cito afferre non valens, illud S. Au« r tuum,. XLIII. S. Hieronymus Viaticum fumptu- guftini interea pro folatio in memoriam re- | ïb".exk.7. rus de le&ulo humi fe profterni, faccoque ope- vocabat, crede, & manducafti. Sequenti ve« ro nocte S. Francifcus cum undecim Fratri- riri juffit: tunc genibus provolutus lacrymas fudit, pe&us pugno percuffit, & fic facram ob- bus apparens , & agnellum inter ubera por« tans eidem dixit: Bartholomzee, noli timere, lgtionem haufit. Uug quia 342 Bibliothece anualis Concionatorie tali corde divina hzc atca ftupendà miferi^ ". quia non prrevalebit iïnimicws tuus, qui te a i " (0 0nt meo fervitio voluit impedire. Hic eft agnus, cordize fuze opera. fed juftitize, puniendo il- j,s l g]id quem ibi dari petebas, quem & propter bo- los magna ariditate, tenebris, cordis duritia, ,U a num deüderium fufcepifti cujus etiam virtu- aliisque internis defertionibus, donec vere fe te fanitatem confequeris. Etfic per vulnera emendent, aut indurati arcam a fe fejiciant, ng | manum. ducens, ad opus, Judicantes effe grave & plane infulfum fre- ett Aquod coeperat, eum ] redire juífit. quenter communicare. fLuren. Barrius V. Conimbricze Fratres$ no ftri tanto ,ardo- Hiü.Sbc. sf Lb jed , die to. LII. B, Joanna de Crüce affirmabat; fe in re, tantaque lacrymarum vi communicare P-1« ?« 55* dedl gl fpirituali Communione jisdem gratiis cumu- t o med.2. larifolitam effe, quibus in reali Communione folebant, ut ad id pietatis fpectaculum non vy. íolit. modico itinere plures Academici concurre- &Jbet, fruebatur. Etfufpiraps, o przeclaram,ajebat, *M-S' '3' dO, communicandi methodum, ubi neque Confef- rent. J ao VI.S.Therefiain quodam temploSocietatis Gloria S. [ k fario, neque Superioris facultate. neque ul- noftrze cum videret Fratres noftros communi- lgn.c.19. Jius alloquio opus ef?;praeterquam tuo, o Deus meus ! cantes, vidit protenfam veftem feu ümbellam fupra caput illorum. ? yoidi l LHI. B.AgathaaCruce : quotidie (Sommu- VII. Michatél . Sa Sl'n' I2 taü* Hsgio hi- rere (rï'oadjutor aliquot An,rs98. fri la inteut, nionem fpiritualem Aducentes' iterabat. fubinde milliaria ad fumendam Euchariftiam Coll.Av. 24 conficiebat. Semel in via propter longitudi- —— fma $. IV. jnh nem deficiens, retro converfus vidit panem raü & EXEMPLA DOMESTICA. candidiffimum v : qu10 fumpto fe refecit, & ap perrexit. au Vital.l.. 'I.B. Aloyïius tribus diebus p'rikoribüs hebdo- €,2. madze gratias agebat pro fuüfcepta Eu- 'gyv; pit chariftia; pofterioribus petebat gratiam; ut di- bu üu gnefufciperet. Pridiedie Communionis id u- PSIMI LITUDINES. nummylteriumin ejus fermonibus verfabatur: lr cum hac cogitatione ibat cubitum, & furge- Qualitas. tei ] bat. Una deinhora de SS. Euchariftia medi- L Qicut fi multi varias ad accendendum Dial. S, tabatur, & totum matutinum tempusin fpiri- Cathar. [ candelas afferrent, quarum una ponde- Sen.tr.13. - lE $. Thon. tualibus exercitiis infummebat. Ante, quam ad raret unam unciam, alia duas, alia fex uncias, c. I loi 0pulc 5 , Scholam accederet, & cum reverteretur,fem- alia denique unam libram, tam quidem pri- j er SS. Eucharifliam vifitabat. Optabatin e- bl fol In2, quam ultim?»e ignem conciperent, quo jus octava mori, idque evenit. Accenderentur, ita tamen, quod candela unius pu Vitahift uncie minus lumen conceptura effet, quam lus II.- B.Stanislausin Dilingano itinere uber- Soc.P-3- tim flebat, fe divini hujus epuli cupidum fpe quae integram l'bram adzequaret: Itacontin- C0l 1,4.n.59. áülci flfima excidiffe, quando Catholicum, ut git in hoc Venerabili Sacramento iis, qui re- pr jan rebatur, templum ingreffüs, Acatholicum re- cipiunt illud, & candelas fuas accendunt; vi- perit ; atexeinitfamem Angelus, quandofeflo delicet fan&um defiderium, cum quo reci- U itineris difficultatibus, & prae defiderio lacry- piunt Venerabile Sacramentum: tantum ac- ( manti Co-Ang:lo fuo panem Angelicum por- cipitis ex ifto lumine, quantum de materia fexit. Sed & Viennae cum occafione fumendae fincerze. dileCtionis, & amoris, & igniti aefi- Sumer, derii portatis, quamvis totum in v D2 gl Euchariftize deftitutus ad S.Barbaram confu- d. eritate re- l geret, illa cum duobus Angelis Euchariftiam cipiatis. po ei porrigentibus apparuit. ll. Sicutfi vivus fons quidam fcaturire in- M,mf-, ll Vita p. 2. III. Joannes Berchmani nN ovitiätuquoti- cipiens, indiferenter omrium neceflitatibus dite.as, i P35:155* die fepties SS. Euchariftiam vifitabat; dum pateat; multi quidem ad potandum ex illon f vero e templo difcedebat, B. B. Aloyfium & concurrent, alii vero haufiam inde aquam in ,.3. Vi Stauislaum Vicarios fibi fubftituebat. Incre- domum fuam ad potandum deferent, verun- tti dibili fe diligentia ad S. Communionem prze- tamen ex eounus plus, alius verominusinde d parabat, dicens, fe ex illa femper experiri no- bibet, juxta fitim, cum qua ad illum prope- U vum quoddam Spiritus ftabilimentum; cum rat, vel juxta capacitatem, vel anguftiam va- BCrfar . vero per hebdomadem abftinuiffet, affici qua- fis, quod ad illàm hauriendam fecum defert. Arï'x hO l0 hi dam fame,quam folo hoc epulo expleret. Ado- Salvatornofterinquit: $7 guzs /Attt, veuzat ad fo rabat S. Euchariftiam abalienato ferea fenfi- qme. € bibat : fed quis eft fons ille, quze funt te busanimo, Quotidie orabat pro impetrando ldem aquse, ad quas nosinvitat? Qu bzberitex ä affettu erga Euchariftiam. i aqua, quam ego dabo, mon fitiet in eternum ; fed li Vit. C-ö- YV. B.Balthatar Alvarez dicere folebat,;cur aqua, quata ego dabo ei, fietán eofous ague fas hentis in vitam etevuam. | Fons autem ille fe multi recufent accipere arcam vivam novi u 'Teftamenti in SS.Sacramento latentem, aut eft Euchariftia, ex quo aquae dimanantcocle- eam recipiant cum exiguo fenfu acfru&u,cau- ftium gratiarum. Dicit autem Cajetanus ; Vi Plt fam effe, quod velint in altari cordis fui idolum Non fufficit venire ad fontem, fed oportet bi- W Dagon, id eft, creaturam, cuam inordinate di- bere, fi levanda eftfitis; Non fufficit veniread ligunt, retinere, quze nifi in terram cadat, & Jefum fide, fed oportet incorporare fibi Je- Mu qif, mortificationis gladioita ejus manus ac caput fum. Quanto enim ardentior fitis noítra L amputent, ut amplius non audeat cogitare, fuerit, tanto cop Q $i lf3 Q iofius ex lgis aquis bibere loqui ac facere, quod folebat , non efïiqiet in poterimus. D lII Sicut M - Tüuus XXV. — Comiaunio. / 343 £ Sea- ; TIL Sicnt corporalis cibus , cum ventrem delicias mundi vanitates & priok—ra revertitur; Quuto.2. iivenit adverfis humoribus occupatum, am- S.55. a I. talis namque omnes 2 perdiþ & ipfolenter pro- L €. 9. plius lzedit ; ita & ifte Spiritualis cibus, i jicit thefauros coeli. aliquem invenit malignitate pollutum , ma- Xll. Sicutinfignistemeritatis notam latro Salmer,' gis eum perdet, .non fua entis malitia. : naturg $ fgd' accipi- incurreret, fi poftquam vafa aurea &argente j à tlä ;).. tt, : clam furto fublata domique repofita habet ? T t S.Lauren. IV.Sicut Solislumen far d opalisdelectabis judicem ac fatellites in domum fuam accer- P- l ll ss. ]uft. 1. 24. Jeeft, zegris veroodiofum , ità Corpus Domi- feret: nonfecusillevideturfacere, quicum 5 ni, innocentibus falutis medicamentum, fce- vitiis fcateat,. graviaque peccata admiferit, CQ!] nu * leftisautem anim?3e mors. audettamen per participationem Euchariftize S.Albert. "V. Sicut gemma, virtutem fuam effunden- .S. :3. juftum judicem indomum fuam introducere. 3 Cloriaf de Corp, do, non minuitur, fic Corp us Chrifti nos pa- XIIL Sicut putfldum dolium , - optimum S.Chr yf. & 1g, Chriü. fcgndg non n;iïnOIatur.r vinumin ferecipiens, ftatim amittit, feces- 9 34 - -t ifgefítio. quefolum fibiretinet: pari ratioce facere vi- detur, quinullo cum fru&tu communicat, & Manfüdi, VL Sicutii, qui profundiffimas aqüas na- Itsog 51.1-12. tandotrajiciunt, oculos & osobturant dentes peccata ,. quae male commu z nicando admittit'ä, UQu' AW' firingunc, refpirationem coercent, verunta- flbki folum ;*e;inet; menaures femper apertas tenent, ita quoque Ufus. : inhoc myfterio oculi, fapor oris, & naturalis XIV. Sicut balfamum vulneti appofitum, Salmer. rationis judicium obturari, fola vere aures ap. ManG apertze teneri debent. Nam fides ex aüditu, & cito ablatum, fru&um nullum przettat ( - difc, 45. pus eft enim diu illi inhzerere, tenaciter infi- n 3. auditus autem per verbum Dei, cui femper ftere, uttandem fanitatemreftituat, & cica- patula praebenda eft auris ? cum igitur ver- - bum Deidicat: hocefl corpus meum, hicfi(ten- tricem obducat) ita hoc pretioliffimum Cor- poris Chrifti balfamum, vulneribus animze dum eft, nec quidquam ulterius indagandum. noftree curandis, non tantum femel in anno, Nam ut V. Thomas a Kempis ait: fi non in- a teligis, nec capis, qu?e infra te funt; noli fed frequenter eft pplicaqdum ; ut fru&um - Dii3 di fj defideratum efficiat. Cathtr, P utarecum cbgitatlipnibus tuis, crede ver- XV. SicutRegina Vafthi, eo quod ad con- bis Dei. x 1. s. Thoth. " VII. Sicut farina commixta eftad invicäm vivium Affueriinvitata venirerenuit, ex con- o IIO, opufc, 58. fenfu Regii confilii diademate Regio fpoliata, per aquam & ignem decocta, &in panem ; Cn 15- « folidata, fic peccator, quidignuserit, Cor- atque ex thalamo Regio extrufa, ex Regina pus Chrifti famere, debet fe per tria, qui in ferva & ancilla fa&ta fuit,' ita quoque jufto Dei fupplicio, animze, quae huicaccumbere con- hisfignantur, preparare, fcilicet per cordis contritionem, per oris confeffionem, & per viviorenuunt, reprobantur aregao coelorum. proximi dile&ionem. ^Farina, quazeper mo- . Utilitas. — lam teritur, contritionem defignat; aqua compun&ionem, &plan&um; lachrymotze - XVI. Sicut rami arboris alicujus, Xqüandd Idem to, Confeffionis effectum unt onuftioresfru&tibus , tanto vehementiori "** 49 " | ;-lrig/nis divle&i'olpem Dei pondere ad terram inclinant;econtra vero fur- & proximi. S;Imär. Vill. Sicut nullus cibus, ,,QUan,tumcunque fum eriguntur, quando fru&uum funt exper- to 9 tr. tes, ita animus Dei donis deftitutus, füper- fubftantize & faporis contineat, uilum in cor- bit magis, efferturque inaniter ; qui vero di- )9 pore mortuo effetctum operatur , ita nec panis ille fuos in nobis producit fruétus , fi mortui , vinis muneribus repletus eft, dejicitur, atque Vanfi demittitur, vel ex eo, quod ante'oculoshabet liíc.6, id eft, in disgratia, & inimicitia Dei fuerimus, , fiquidem Sacramentum hoc inftitutum eft, ut a Chrifto humiliato, & informam fervi exina- PA nito, infigne humilitatis argumentum. vitam nutriat fpiritualem ; Nihil autem nu- XVIl. Sicut arbor, cui ramus infertus eft, tritur, niíi vivum ( fübjungit di&tus author ) ergo opus eft, -ut quis fpiritualiter vivat, ut fuam participat, communicatque naturam , cum fruc&tu accedatad Sacramentum. & proprietatem arbori inferr2e; ita eundem S.Carfar. effectum anima digne communicans ex cor- Arel.ho, -IX.Sicut defonteterreno non poteftaliquis bibere, .fi fe noluerit inclinare ; ità de vivo pore confequitur Chrifti, ipfo atteftante: QuiJo. . 6. 10. manducat meat carnem ,. €9 bibit meus. d fonte Chrifti, nemoaquam vivam haurire po- nem, inme manet , 69 ego in eo. u fangui— terit, nifi fe humiliterinclinare voluerit.- i Idem, -X. Sicut pluvia, fi montem nimis erectum $. Vl invenerit ;citoin vallem decurrit, & ideo qui fe ad accipiendam benedi&cionem humiliter GDO TPVA inclinantes, quafi vallesfe faciunt , ipfi plu- d dignam Gommumionem. viam divinze benedi&tionis accipiunt, & im- pleturin eis illud;, - LQ« ia nemo in arcam fordibus plenam vglït S.Auguft, quod fcæfiptt'xmïeft 3 omnis mittere veftesa fuam , & fi in arcam for- - 52. de vallis implebitur. dibus plenam veftis non mittitur pretiofa, qua '*?P dnudigua Commumio. Manfi dif; fronte in anima ,. quce peccatorum fordibus XI. Sicutgemm?e, adamantes & carbun- inquinatur, Chrifti Euchariftia füfcipitur!- 45.'^$* culi facco rupto impofiti, certiffimoe expo- ]l.. Quia nemo veflem temere , 9 inconfiderate S.Chi-y?. nuntur jacturze, fimile ad damnum anima in- L immundis manibus contreilaverit ,. etiam[i fit. in bo. 24. in que ni&il eft " €?P cutrr';t-fic.ieylis " quæ,polt.commun:ionem ,ad- folitudine ,' etiamfi nemo adf; at aliud 2H Biïäliötketæ Mgmualis- Caær'omtbriæ aliud veftis, quam ftamen vermium. Sin au- tem tale eft , ut , priusquam Sacramentum tem tincturam admiraris, ipfa quoque eft fan- ipfum fufcipimus , communionem commue guis pifcis morte affe&ti, fedtamennemo eam nione antevertamus , Sacrameutalem dico voluerit, aufusque fuerit imundis contre&are fpirituali ; ut enim ignisigne inardefcit ; & ferrum ferro, & adamante adamas acuitur , manibus. Siautem veftem hominis, ne aufus fuerit quisquam folum tangere; quomodo ficuna communio gradus eftad aliam, priore Dei Corpus, qui eft fuper omnia, propter namque perpolitur, & prae E paraturïanima ad quod fractze funt portze inferorum , & aperti pofteriorem. " fornices coeli ; propter quod fumus & vivimus, II Pura con[cientia ; quze autem fit pura S.Bern. accipiemus cum probro & contumelia ? Lj * S. Albert. confcientiajinquit S. Bernardinus, quae requi- Sen. to 2 Il!.. Quiaomnia ; qug in1 pfo ( Cáriflo ) ) [unt, : ritur ad hujus Sacramenti fufceptionem, de- *5 7. 8«2 M. de corpur, anima, €$ Deitas ejJe nofcuntur; corpus . Euchar clarat Hugo de S. Vi&ore dicens: pura con- ex puriffimis eft fanguinibus gloriofze Virgi- fcientia eft,quze non habet de praeterito juftam diít, c. 4.' nis; qui ex Spiritus fan&i gratia funt mundati, $. accufationem, de praefenti injuftam dele&ta- flon dt nunquam ulla originalis vel actualis peccati tionem, de futuro injuftam voluntatem. .fn maculainfe&i? Animaautem a Deo Patre, & Bu C cujus confirmationem , findonis mundze & Filio, & Spiritu fan&o, ad imaginem Dei politze, quam Jofeph ab Arimathia in Corpo- perfectiffime creatadenovo: & Deitas seter- . ris Chriftiobfequium comparavit, ejusdem- üa, in cu jus munditiam nihil unquam im- quenovimonumenti in faxoexcifi, in quo nul- mundum potuit incurrere. . lus adhucfepultusíuerat, mentionem fubdit. Manfi . iV. Quia i vafa aurea, a d hoc TSacrammtur'n' Authoritati Gloffze infiftens , dicentis: In fin- recipiendum pertinentia expoliuntur , mundantur,. LU done munda Jefum involvit, qui pura mente €? in veneratione habentur ; Juftifimum utique .eum fufcepit. Pergit ulterius dicendo,hinc érit, utpecus & cor noltrum multo magis derivatum fuiffe laudabilem illum , Euchari- mundum fit, in eoque aurum amoris Dei & ftiam fuperlino, non verofuperferica, autla-, fan&itatis refplendeat ; hoc enim fi negliga- naconfecrandi ufum,indeque quoad confcien- tur, de corde exeunt c , ogitationg.r mdlæ : j-'wta 1 tize noftrze purificationem , fequentem eruit . €$ adulteria, €$c. j £x moraltatem, dicens: in tribus, quae produ- Abuïlehüs V uia [i1 : homini exijlgnti n neceffitate , cunt liriteum Corporale candidum , tria intel- q. 13. n C- pgp perintttebat. comedere de pane illo propofitio- liguntur , quaefaciunt ad noftram munditiam 20 Re&- nig, quisullamdiffzrentiam ab aliis panibur habe- fpiritualem; primolavatur, fecundotorque- bat. [ecundum veritatem, fed foluza fecundusa. opi- tur; tertio deüccatur: fic qui vult ad Domi- nionem : quanto folicitus hoc obfervandum eft. nüm dilizenter fufcipiendum mundificari, pri- / in Dominico Corpore ;. ubi non eft panis & 130 debet per aquamlachrymarum lavari; fe- vinum, fed vera Chrifti caro?2 ficut hic fpe- cundo peropera paenitentiae debet torqueri ; cialiterinquifivit Abimelech de immunditia , tertio, qui fumere debet noc Sacramentum , quze efta mulieribus, ita &in fumptione Do- neceffe eft ei, per'ervorem divini amoris a minici corporis obfervandum eft, non enim carnalium defideriorum amore deficcari. f merentur carnem fupercoeleftem deguftare, IV.. Znitintia feria; uti S. Bernardus fua-S8 Bem. qui turpibus carnis illecebris immorantur. fit dicens: Frange te, ut fe cifcat frangere, ho.difcin $ Bonav. — Vl. Quia fi Raab falvata efl , quia benigne fa- comp. quia non cognofcetis , nifi in fra&ione panis. "«maus. 'Theot. cepit nuncios Domini, quanto magis falvabi- 5i vis ipfüum cognofcere ,. ficut fe fregit, ita tur, qui dignefufcipit iplam Dominum $05 Ver, c17- x') tefrange, quia qui dicit, fein ipfo manere, 2$« VML Z debet, ficutilleambulavit, &ipteambulare. j Y CM RD TA Frange te ad laborem obedientize ; ad. humi- litatempoenitentize. Hinc Jacob Patriarcha S . Lauren. ta honefla £8 bona ; etíienim, ut S. Lau- ov rentius Juft. notat, devotio plurimum füis fequens edi&tum propofuit: Zbjicite Dzos Geu.c. Jutt. difc.- alienos , quiin medio veflri funt., £ mundarai- 25. ä Monsft.. congraat huicSacramento , tamen prius vi- c. 90. m, acwutate vellimenta veflra. Circa quod ta commendabilis.habenda eft ,, deinde de- . preceptum, ícire percuperem, cur fimilem votio; namvita fine devotione multum con- : ! 5. Patriarcha legem cítius non preeícripfe- fert, absque vita devotio nihil. rit? Ífed facilis ex ipfomet immediate hoc Manfik. | .YI.. Defidertum ardens ; d e quo fic loquitur fabfequenti contexeu eruitur refponfio, cum —— Marfi : S. Mater Ecclefia ad hoc Sacramen- dicitar: Surgite €9 afcendamws-in DBethel , ut tum omnes utjejuni accedant, ftatuit, non fo- lum ex motivo reverentiv, verum etiam, ut faciamus . ibi Aitare .Deo.. lgitur ubi Sacra- menti hu;us remota. duntaxat figura contre- ego quidem exiítimo, ad infinuandam nobis &anda erat, omnia difperdi abjicique juben- Topert famem fpiritualem ,. quacum ad illud acce- iE dendum eft nobis, fi ineffabiles eius fapores turidola, perfectiqueinftituilotio, €ai pro- indefubditi obtemperantes , dederunt ei om- W Q3 &t luavitates percipere, & fru&tum ex eo con- nes Deosalienos, quos habebant, & ille in- 'är fequi velimus Kfurizster enim .replet. bonis. fodit; & ub terram omnia idola abfcondit, Hinc Chriftus (ut idem S. Laurentius Juft. S.Lauren. ad vertit) Drfiderio (inquit) defideravi hoc Pa- penitusque abolevit, priusquam ullus eorum monti Bethel pedem inferret , Jutt. de 2- fcfia-manducare vobireum. . "Tradidit ea re nobis. qua Domus gon. Chr. qo&rinam, quam obfervare debeamus, qui- Dei declaratur. 6T cunque optatum ex tam divino Sacramento: V. Gratitudoaffetuofas uti S älfnärbn mo-Salmere, | fru&um referre cupimus. chqmentum,au- | nuit, chcens Quielcendum ett aliquantulum, to.9.t.40. 345 "diulus XXF. - Commzmz'o. & non flatim ad labores & negotia fzecularia VILI Progaratio pravia, ücut enim Deus in; Ambulea prodeundum, utitagratum reddamus , & ju- finuavit, dum Ifraelitis quoad efum Agni Pa- q. 18. in cundum Chrifto, nobis vero falutare, quo eum íchalis praecepit dicens : .ANec comedetis ex eo 26- Mstth. excepimus,hofpicium.Imo Balthaíar Alvarez crudum quid.. Quis autem hominum palatum dicereífolebat; extremam effe ftultitiam, tam ita vitiatum , ftemachumque adeo inhuma- pretiofum negligere tempus, illud fcilicet, quo num habebit, qui carnes crudas manducare Filium Dei intra nos ipfos poffidemus, fiqui- appetat, maximein ea occafione, in quaritus yBen, dem tum opportuniílima favet commoditas , adeo fan&us adimplendus eft, qualis erat efus ut noftrze fubfignentur fupplicae, cum gratiae Agni, & debita Pafchatis celebratio? Et ta- Y.0 fignaturam in nobis habeamus, ipfaque Eu- menminime dubitandum eft , quin fpeciale in. m chariftia gratiae fitinftrumentum. Circa quod hoc praecepto lateat myfterium. Deus enim accommodam valde fimilitudinem , eamque omnia in íapientia fecit. Abulenfis dubi- 1íulli non perfacilem in praefenti adducit D. um hoc folvit dicens: Dicitur, quod non fu- S.Chryt; Chryfoftomus, dum ita dilcurrit: Si quis ami- matur agnus crudus ; crüdum enim cibum Hom de corum te cum aliis invitaffet, tuque repleto manducat, qui nullam circa illum difpofitio- Bapt.Chr. ventre anteomnes fürgens, temporeinconve- nem, aut praeparationem praemittit, & fic cru» nienti, te e confortio proriperes,an non hzec dum cibum fumit, qui corpus Domini ab aliis maxima incivilitas foret? nunquid enim bene- cibis non difcernit, fed fic impurus ad illum factorituo propter przefentem gratiam gratias cibumaccedit, ficut adcommunes. Qua au- agereoporteret? quareigitur convivio illi af- tem ratione hic agnus coactus ab illis mandu- fiftens, cuiipfimetinvident Angeli, tam fubito candus erat? affus igni; ubi per ignem amor te fübtrahis, &ruftice Chriftum derelinquis, Dei, fivecharitasintelligitur, quia juxta men- absque eo quod pro tanto tibi collato benefi- furam charitatis effe&us percipitur hujus Sa- cio gratias agas ? durum , ediofumque videbi- cramenti, ut ait B. Laur. Juft. EtS. Bonaven- tur, quod fum di&urus , fednecelffe eft, utob turaait: Adverte, quod effe&us Sacramen- multorum negligentiam dicatur: Quando ul- torum folet effe fecundum difpofitionem & timze Coenoe communicavit Judas, reliquis & omnibus recumbentius , ipfe ie proripiens ex- parationem fufcipientium. ceífit. lllum imitantur & ifti, qui ante ulti- $. ViI. mam gratiarum actionem difcedunt. NE. Humilitas profunda ; ubi exemplum Me- ASCETICA. phibofeth oboculos habendum,de quoin Scri- I. Tnprimis noffe debet, quod, dum dighd com- Toletus . ptura legitur, quod corruit in faciem fuam , €9 punio pracipitur, dignitar ec duplex fit; /in uc. adoravit, Davidem fcilicet. Sed quandonam unarti.& hac nemo poteft digne füfcipereChri- hunc obfequii, & cultus actum Davidi exhi- ftum; alia eft preparationis, & hac poteft homo buit? tunc videlicet, quandoillum fibi dicen- digne eum fufcipere, fiea faciat, quzeipfemet tem audivit: Tucomedes Pauem in men[a. femyer. fieri, qui füfcipi voluit, mandavit: quod fi quis Cui ipfetam protinus refpondit: Quis ego fum ea nonexhibet, indigne füfcipit. Undead fpi- ] Bernl fervus tuus,. quia re[pextfli [uper canim tmortuum, ritualem noftrum profe&um duas confidera- 1o.dicit fimilem mei?odem modo;, quando, verus Da- tionesinftituere poffumus ; primam videlicet J vidhunc panem Eucharifticum nobis mandu- circa humilitatem & fubmiffionem Chrifti in caudum proponit, nosque ad illum adotan- hocSacramento; fecundam circaagnitionem dum accedimus, dicere merito deberemus : noítrze nihilitatis & vilitatis, quam ex nobis ipfis habemus, quze ad eum in Communione Fere panis füiorum , . mon mittendus canibus ; vere enim panis ille Angelorum panis eft: digne recipiendum optima eft difpofitio. Quod JEcce panis Zlagelorun ; nosautem veluti canes etiam confirmans S. Bonaventura: Cogita, S. Bonav, inquit, quod, licet mille millibus annorum te to.7.in fa- fumusin comparatione ipforum, ideoque pa- jeu aj : Y ne hocindigni fumus: Quir fum ego €$c.. De- ad hoc Sacramentum per puras orationes fa. '€€ €- 7- mum vero adimenfamEucharifticam accedea- cratilfimasque przeparationes praeparaveris , tes, dicere poffumus cum fapiente illa mulie- nihil effet ad condignam fufceptionem , & jam xe Canamma : Étiam, Domtime, nam €$ catelli fihaberes merita omnium fanctorum: obhoc edunt de micir, que cadunt de men[a Dwiso:un tamea intermitterenon debemus, quin, quan- fuorum. |Unde S. Ambrofiusait : O uberes tum ad nos fpectat, & quantum fragilitasno- mice, quarepellitis jejunium fempiternum, ftra facere praevalet, puritatem Chrifti imi- temur maxime cum fpe data opera eofine fe- . quze colligentem pauperem 2eternis expletis metipfum Euchariftia cibaverit; ut nobis alimentis! 1 Rupertus VII Caffitatir fludium; i deo di&um olim !f- adillam digne fum í endam ïrfuo nobis exemplo 2inEX-raelitis: Aenerveflror accingetir. Ubi Rupertus preeiverit. 90,C1?. Abbas per hos renes concupifcentiam intel- II.Noffe debet,rur Deus olim certum tempus pro Manf dif, - ligitcarnalem, Sacramenti hujus virtute re- efu Z1gni pa[chalir determinariz, de quo Jofephus az. u. x. primendam, ideoqueinquit: Quidin renibus, Manfi fic difcurrits Eft advertendum, quod nifi dele&tatio carnis accipitur: Qui Pafcha priusquam Deus populo Ifraelitico przece- comedit, accinctos renes habere debet, utvo- ptum fuum circa àgnum proponeret, quoad luptates edomet, carnis luxuriam reftringat. tempus illud fumendi hzec verba praemiferit: . Dionyfius Carthufianus fuperaddit, dicens : Menfzk ifle vobis principium menfius2, quafi dicere Exod, za, ameto, Luxum & defideria turpia reftringetis, & fi- vellet, tuncillos vitze initium hujus habitu- ),9.:-40' tis corde & corpore caíti. roseffe, quando Agnumimmaculatum gufta- x verint. : R P, Lohn. Bibl. [Man. Tom. I, 346 Bibliothecm Manmäs Concionatórie verint. UndeS. Gaudentius ait: tunc audiunt : rarios illos,qui Mann:e inappetentiam & faíti« Menfis hic vobisinitium menfium, adhaeren- dium patiebantur, dixiffe narrarat: Naufeat a- nima nofira fuper cibo iflo levi[Juno : cum protinus tes Agniimmaculati veftigiis,veluti fi diceret : abillo momento tempus verae & beatze vitve fubjungit, ;Dei juftitiam digue promerita illis immififfe lagella; fubjungit enim: Quamob- computare debetis, quando ad menfam Eu- rem mifitDominus in populum ignitos ferpen- charifticam,inqua pignus vitze zeternze recipi- tur,acceditis. Curvero menfem illum, qui A- tes; ubinotanda eft dictioilla; Quamobrerm, utpote quze caufativa eft,& flagella temerariis rili noftro correfpondet, elegerit, hujus Ru- illis ideo immiffa fuiffeindicat,quia Manna fa- ertus Abbas Tuitienfis myfticam hanc affig- nat rationem,dicens : Ipfa Menfis Nifan,id elt, ftidierunt, nec folum illis ferpentes , velut car- nifices, immifit, fedferpentes ignitos. Omnia Aprilis verna temperies, cum tellus reflore- ícit, totusque per hyemem quafi poftfenium autem hzecin figura contingebaat: per hoc rurfumjuvenefcit Orbis, nonnehominem do- namque nos Chriftiani docemur,quod,fi quan- do Manna Eucharifticum fattidierimus, datu- cet,quatenus renovatus fpiritu mentis fuze, fi- de viridis, fpe lzetus, & charitate florens, epu- rus fit nos.Deus ferpentibus infernalibus in lis interfit fpiritualibus ? przedam. Undeopportunum eft illud Dionyfüi lis Agni Pafcha Carthufiani, in przedictum Numerorum 1o- Salmero. Iil. Noffedebet, quomodo defiderium ad fre- to.9.tr.4o. quentem Communionem excitandum fit, nimirum cum fcribentis falutare monitum: Non nobis vertatur, inquit,in naufeam panis cceleftis re- eo, quem Salmeron fequentibus verbis indi- cavit: poterit eos imitari, qui, cum appetitio- fe&tio fpiritualis; alioquin, Deo juftiffime per- SThe.D, ne ciborum deftituuntur, aut huc illucque de- mittente, invadent, intoxicabunt, occident nos ferpentesigniti, paffiones mortiferze, tela T ambulant, aut falfamentacibis adhibent, ut faciuntinfirmi, autcumaliis, qui vehementi nequiffima ignea, & Spiritus infernales : Ne- cupiditate tenentur , convivantur, ut illo- queid mirum eft; cum enim coeleíti hoc prae- fidio deftituti fimus,daemonis infidias evadere rum exemplo ad edendum & ipfi excitentur. Ia nobis faciendum eft; aut enim in montes nonpoterimus. Nam,ut S. Gregor. ad Maffili- enfes fcribit: Inter caetera arma , quae contra Calvarii , Oliveti , Thabor , & Sion deam- principem mundi , Deo favente Ecclefia con- bulare debemus; ut ex illorum myfteriorum, quae in illis montibus pera&a funt, contem- tulit, potiffimumelt, ut Corpus Dominiire- quenter acciperent. platione, fames nobisfpiritualis acuatur ; aut V. Noffe de bet rationem , cur hvc Communio, S. Bernare - condimenta orationum adhibenda, quopau- din, Sen, latim devotione incalefcat homo, & fuavius; fino nrealiter, certe fyivitualiter quotidie fit pera- tO. t- 5054. Á genda ; nimirum quía, ut S. Bernardinus dixit, a, z. c fl' - uod percipit, deguftet. Cnncil.; IV. Noffe debet, quod, lic et Ecclefia anmu- fpiritualiter in nobis quotidie aliquid deperdi- 'Trid Seff. gm tantum Comwunionem pracipiat , non tamen tür, exvi & calore concupiícentize naturalis per peccata venialia, quze diminuunt charita- ver hoc. frequentiorem. Comruntonem prohibeat , tem, fed per hoc Sacramentum, quod eft ani- 13, c. 8. fed potius vehementer comendet, uti ex Con* cilio Tridentino patet, fic loquente: Deimum m»e fpirituale nutrimentum ; reftauratur id, &u admonet fancta Synodus, hor- quod perdit anima per veniale peccatum, in paterno affe hoc, quod per hujusmodi fumptionem pecca- tatur,roga t, & obfecrat per vilcera mifericor- dize Dei no ftri, utomnes & finguli, qui Chri- ta venialia dimittuntur, & in fufcipiente cha- ritasaugetur: citatqueauthoritatem S. ÀAm- ftiano nomine cen fentur,in hoc unitatis figno, in hoc vinculo charitatis , ia hoc concordiae brofii, dicentis: Ifte panis quotidianus fumi- turinremedium quotidianze infirmitatis: Un- fvmbolo , jamtandem aliquando conveniant, de Chriftusolim S.Gertrudi dixit: Cum deliig V' t. S.Gel'g & concordent, memoresque tantze Majeftatis, p & tam eximii amoris Jefu Chriti Domini no- mecTiate[fe cum filiis hominum,& ego hoc Sacra- ; ^« 4 mentum ex magno affe&u inmeam cofhemo- ftri, quidilectam animam fuamin noftrae falu- rationem retractandum & fedulo fufcipien- tis pretio, & carnem fuam nobis deditad man- ducandum, hzec facra myfteria Corporis & dum reliquerim , infuperperhoc me cumfide- libusremaufurum, usque ad confumationem Sanguinis ejus, ea fidei conftantia & firmita- te, ea animi devotione, ea pietate & cultu fseculi obligaverim , quicunque aliquem, qui credant, & venerentur, ut Panem illum fuper- non fitin peccato mortali , verbis vel fuafioni- bus retraxerit, ille quodamodo meas delicias fubftantialem frequenter fufcipere poffint. Un- deSalmeron ait, quod, tametfi intempore Pa- ( quas in his habere p l offem ) impedit, vgl Íchali omnes fideles menfze Eucharifticae ac- interrumpit. E BV - VI. Noffe debet, qu id circa realem Communio- cumbant, deillis tamen , qui femel in anno Y tantum ad eandemaccedunt, intelligendum nem permittendam fit obfervandum, nimirum id, ID S. Chryf. fit, quod in przedicta paraboladicitar: Tranm- quod D. Chryfoftomus monuit, dicens: Non 280 eft exfpe&andafolemnitas, utaccedas ad hoc adi. Cor. a fiens miniflrabit illis : tanc enim Salvator cum dïic,ü ipfis eft per modum tranfeuntis , non vero per Sacramentum,fed fempereftfolemnitas, cum' z. an modum permanentis ; non enim in ipfis per- adeft cordis munditia.Eandem quoquefenten- tiam alibiin eodem S.Dottore reperio, ubi ait: manent fra&tus Communionis, fed ut pluri- mum adpeccata & ad vitam priftinam diffolu- Qui munda confcientia funt, & vita irrepre- tam revertuntur, de quibus proinde verum henfibilijift femper accedant ad divina Sacra- Hom.5.in eít,' quod inquit D. Chryfologus , fcilicet: menta. Idem quoqueinalia quadam Homilia Epift.r.ad | Manfidi, Chriftus illis de mifericordi Patre feveriffi- errorem confutat eorum , qui reverentiam Timeth, ad hanc 43.2.44 mumtranfibitin Judicem. Quase omnia Manfi erga hoc Saþramentu,m inxraritate fequenti difcurfu confirmat : vix Moyfes teme- ïnersfam "4 N -fïtulus AAY^ ^ öommun?'o.— : 347 menfam Accedendi confiftere credunt: »Hoc miliarius cum Deo agimus, tanto magis ejus nempe eft;inquitquod univerfa perturbat,quia honorem & exiftimationem in nobis promo- non munditia animi , verum interyallo tem- vet notitia divinorumattributorum ejus;Com- poris longiore, conftare meritum jptas, fum- munio nos arctius ftringit, & familiarius unit mamque arbitrarisReligionem & reverentiam cum Deo,quantoque magis in nobis crefcitim- effe,fi non fepius coeleftem illam adeas men- menfitatis & infinitatisejus conceptus, tanto am: Ignoras, quoniam indigne aecedere, e- majorem de ipfo concipimus exiftimationem tiamfi femel tantum fiat,te fuppliciotradit: di- & venerationem, tantoque amplius de ejus- gne vero, etiamfi fzepe, accedas, falutem inde dem participamus Sancitatem: neque hu- conquiris? Non eft audacize, fzepius accedere jusmodi probationi fufius immorandum.cen- ad Dominicam menfam, fed indigne accedere, feo,fiquidem experientia docet, quod quo quis etiamfi feméltantum quifpiam toto vitze tem- frequentius communicat, tarito majorem con- poreaccedat. Tandem idem S. Doctor propo- cipit Dei timorem tanto que ardentius ejus- fitionem iftam concludit, quze omnem in hac dem tutatur honorem. materia difficultatem fopit & diffolvit: tempe- VIII.Noffe debet, cur vitium caruzs fructlum.Alger. l.r. de ftivum accedendi tempus, inquit, Munditia S. Communionis [pecialitev impediat ; nimirum confcientize faciat. Qrotiescungue enim(inquit) ob rationema B. Algero aífignatam, dum di- sacr. Alt, 3 manducabitis Panem . bunc, 6 Calicem bibetis, xit: Sciendum, quia Agnum Dei fine macula, qories Dom:ni aununiiabitis. Nulla obfer- qui virginis eft filius, luxuriofi, & inceftuofi vatione temporis , facrificium circumícribere fumunt periculofius, quia cum in Sacramento S.Tho.P. voluit;quin potius S. Thomas in quodam arti- Chrifti ei uniri debemus conformitate paffio- 3.39.80.a, culo, (cui titulus eft, utrum liceat quotidiehoc nis & munditize, nihilfic adverfatur Paffioni Sacramentum accipere)Authoritati S. Augu- Chrifti, ut voluptas, nihil fic munditize, ac fce- ftini infiftens, hanc ftatuit conclufionem: ifte ditas, nihil fic ejus unitioni, ut fornicariz fo- Panis quotidianus eft: accipe quotidie, ut cietatisunitas. Libido enim appetitu fuo alli- quotidie tibi profit.. Nihilominus etiam ipfam cit & incendit, à&u fuo feedat, & enervat, ufu hanc limitat propofitionem dicens : non expe- lubricat, & illaqueat, adeout placendo difpli- ditquotidie homini ad S.Sacramentum acce- cens, difplicendo placeat, difficilem aut nul- dere, fed quandecunque ad illud fe invenerit lam fui peenitudinem admittat. Quando Sal- preeparatum ; fi quotidie fe difpofitum reperit, vator nofter in fua conceptione carnem. no- Dertr ideft,in confcientia pura, poterit abfque fcru- ftram affumpfit, opera SpiritusS. quifumma 1. 60 pulo,imo cum meerito ad ipfum appropinqua- L d puritas eft, in utero virgineo generari ; fimili- Lugxxi re; veruntamen quia nullus in caufa propria ter, quando idem Corpus fepeliendum erat, judex effe debet, di&ta executio a Superioris & monumentum noyum adhiberi voluit. Ubique Patris fpiritualis confilio & arbitrio depende- beato corpori defertur San&itas, inquit S.Ma- re debet; fique ipfe conveniens judicarit, aut ximus, ubique virginitas; novusillud venter jufferit, in virtute talis obedientize ad men- concipit, novus tumultus includit. B. Petrus fam Eucharifticam accedat poenitens ; Melzor Damianus in epiftola quadamita fcribit: Pla- eff enim oledientia quam eiciima. Quibus o- neficut concipienti Deificze Virgini non virile mnibus accedit etiam judicium S. Bonaven- femen influxit, fed virtus Spiritus S. obum- turze dicentis : Varia funt hominum merita, bravit, ita nunc in Altari pofitum Sacramen- & divería operum ftudia, & differentia defide- tum eadem San&. Spiritus virtus eft, quze vi- * ria, & multiplices S. Spiritus operationes in vificat, & neceffe eft, ut hoc pudica manus & fingulis: &ideo, ficut cum segrotantibus non impolluta contingat.: «S t poteft una forma fervari in dandis medicinis IX. Noffe debet mu/izp/icia damna iudigne S Rern. Ud- lo ;' corporis propter diverfitatem complexionum, Communionis, quae breviter indicavit S. Ber- Sen to.2. f aut loci, aut temporis, aut dizetze, vel aliarum nardinus per ve confiderationum, ita & de Medicina fpiritua- meufa eorum covam ip/is in. lagueuss. . Primo li, quae eft Corpus Chrifli, intelligendum; peccatis illaqueat; Secundo retributionem Mundanis enim curis occupati rarius poffunt gravat; Tertio proximum fcandalizat; Quar- fe ad illud recipiendum expedire, quam illi, tomentem excaecat ; Quinto mundanis incur- qui tantum Spiritualibus ftudiis funtintenti; vat; Sexto Dei mifericordiamirritat: Septi- &alii magis, & alii minus funt circumfpecti mo Dei juftitiam conturbat: Octavo vitam ab- in cuftodia vise fuse & morum, & conícientiae breviat: Nono gratuitis privat: Decimo: i- fuve puritate; alii etiam ardentiori defiderio niquitatem multiplicat :: UÜndecimo mentem trahuntur ad illius falutaris cibi perceptio- durat: Duodecim damnatum nem, alii quodammodo terrentu demonftrat. quoque in kfl-ine accedere. " r,cum debgnt I hr $. IX. 1 Jm 28' Manfi VIL Noffe debet coufam, cur hac frequen- T diíc.45. iiov Communio vevereutiam Chriflo debitam MISCELI;ANE A ET CONCEPTU $: Il 1.9. PR/EDICABILES. nonu iminuat, gec ut nimia familiaritas con- temptum pariat; nimirum quia hzec inter ho- LA bituri duo Apoftoli, ut ceenaculum prze- c. Atber, mines & Deum eft differentia, quod, quanto pararent,vas aqu?e offenfuri erantin via, Mag. de: magis. &ftri&tius cum hominibus converfa- quemadmodum ipfis cceleftis Magifter pro- Euch.dift, mur,tanto plures eorum cognofcimus & pene- phetizaverat, diceus: Occurvet vobis bomo,azu- 3.50.3.C.2» offl ;m tramus defe&tus eoque minorem de illis exifti- jl T phoram aque portans feguimini eum. Cujus fuc- lme'br inationem tandem induimus; quo autem fa- ceffus myfterium his. verbis Albertus Magnus R. P. Lohn. Bibl. Man. Tom. £. x2 noftro ! 348 Bibliothece .Manualis Concionatoria noftro accommodat propofito : ämphora a- gere non przefumpferunt, quia Deus Zguis cott« fumeas elt, quem carbo illefignificabit. Idem ux explationis eft conícientize mundatio P er lachrymas devotionis & compunétionis, vero ignitus carbo, ex mente Petri Cellenfis, iatus & mundatus accedat, qui acce- b Euchariítizx figurze erat: unde idem venera- ut expi dit; juxta i llam Jeremize textum: 52 fepara- bilisPater inquit; Manum fubtrahat Seraphin, quia munus hujusmodi manum aliam non ad- verispretiofum a vili quaftos meum evis. Quae Sacerdos verba idem author examini confcientize in mittit, quam folius dexteree Dei. quidem hunc carbonem tra&tat, confecrat, & ordine ad Communionem praemittendo , ap- plicat, dicens: Hsec enim eft collatio optima confumit, fed nonaliter, quam prout Chriftum " reprzefentat. ) conícientize, qua omne pretiofum a vili pec- cati, & vanitatis feparatur, ut purum & fyn- M. S. Thomas Villanovanus fequenfem à 6 Thom, panibus propofitionis dedu&tam ad propofi- Vill.c.5. cerum hoc nutrimentum his membris fpiri- tuàlibus infundatur. tum noftrum format confequentiam, dum ait ; Sacr. Paues illos facros, quos propofitionis voca- Pll'gv.ggo €. 1I. Qui effe&tum Sacrame nti huj us in feex- SIferol periri defiderat, confilio obtemperet fapientis, bant, tefte Nicolao de Lyra, non nifi in auto incat, pinfebant, & in auro coquebant, & in menía pl'E)V. duma it: Quando ederis, ut comedas cum pria- diligenter atteude, que appofita fumt ante aurea coram Deo proponebant,quos edere aut cip? contingere nefas erat, nifi ei, qui effet Sacer- aciet tuam, C? flatue cultrumzn gutiure tuo. Quamnam hanc effe putatis potentis viri dos, aut defaroilia Sacerdotis. Aurumautem charitatis & amoris divini eft (ymbolum; quod menfam ? Hugo Cardin. hanc aítruit effe Eu- chariítiam ; fed quis demum culter erit no- fiigitur Deus panibus iftis propofitionis, qui [ . remote tantummodo Euchariftiam figura- ftris 1 nfigendus faucibus? refpondet Hugo Cardinalis: Statue cultrum poenitudinis, quo bant, aurum illud adhiberi voluit, quanto ma- gisidipfum in figurato requiretur? Principa- juguletur vetus homoin gutture tuo, confiten- do peccata. liter autem, cum juxta S. Àmbrofii doctrinam, animam communicare, nihil fit aliud, quam Galmer, $. Chryf. . li. Dubium nonnulli movent, cur Chriftus 104 tt hom.2. in ultimae coenze convivio, folatii & jubili tem- delponfari Chrifto, eumque fibiincorporare; de Paff, cui argumento ftabiliendo iilum (avere autu- pore, traditionem commemorarit in mortem, contra fe ab uno difcipulorum: confum;nan- mans Canticorum :extum (o/culetur me ofcu- lo ori; fa;) itàa unumquemgqe alloquitur com- dam: quse ratio fuadere poterat, ut meníam illam tanta perfunderet triftitia? poterat ad maunicantem: Veniltiadaltare. VocatteDo- minus manifeítare eum, paucis polt horis pu- minus Jefus, vel animam tuam, &ait: O/cu- blicandum; cuf itaque omnes potius timidos, le£ur 1me ofculo ovisfui; vidette mundum effe ab omni peccato, ideo de Sacramentis ccele- fufpenfosque tenere voluit? Sanguinem divi- num pro triginta denariis vendiderat Pontifi- ftibus dignum judicat, &ideo invitat ad coele- fte conviviam. Unde & Cardinalis Toletus ad cibus & JudaifmiMagiftratibus,fcelus jam pu- blicumerat. Refolutionem a D. Chryfoftomo illam. fe refle&ens, quam Chriftus Apoftolis fuis inultima coena adhibuit, lotionem, dicen- excipite verbis fequentibus: Aícendit Chri- ftus propriae Deitatis tribunal, & illud convi- do: Qui lotus efl ao 1adiget, nf ut pedes Lavet, hancinde eruit moralitatem, fcilicet: Nonad viam velut cata(tam ante fe conítituens, con- fcientize tormento confiteri compulit reum; exemplum humilitatis tantum h2ec lotio facta eít, fed (imul etiam ad fignificationem & put- Chriftus enim fcelus hoc absque ulla ejus,qui illd patraturus erat, fpecifica nominatione gationem quandam, quze noa alio tendebat, prodicendo, omnibus aliis occafionem prae- nifiut digne coavivio tutaro Corporis & San- buit, ferize & rigorofze quzeftioni & examini guinis Chrifti vefcerentur. VI. Olim prius quam Manna defcendit,ros Mang fuam fabjiciendi confcientiam; dicendique: / N * Lj u quidam ftillare confuevit, dicente Scriptura : difc.32. 23uid ego fam, Domize; ut hoc examine previo ad Euchariftiam recipiendam tanto Mane quoque vos jacuit; qui locum, in quem "8 Manua defcenfurum erat, purificaret. Hoc magis effent difpofiti; quia, ut Pfalaüfta ait: p Jtitia, €P judicium preparatio fedís tua. autem in fizura illis contigit, fiqnidem Manna i V. Deus olim feEzechieli nubi cuidam in- Euchariftiam defignabat, quam coeleftis ros Manfi diíc.3I. volutum oftendit,ad eum fere modum,quo po- Spiritus S. cui animas, cordaque noílra purifi- n7» ftea hifce noítris temporibus fub accidentium care & mundare proprium eít, przecedere de- Sacramentalium nubelatet : dicitautem facer bet. Unde S, Thomas, poftquam dixiffet: Cha- textus de Angelis ibidem: E? manzus bomitis ritas facit Deum elfe in bomine, & e converfo, . fubpenmis eorum ; ubi Theodoretuslegit: ma- 1. Joan. 4. quz uauet in chev:tate ia Deomanet, nus fub alis erant abíconditze: at vero quod- && Deus ia eo fubjungit dicens: Et hoc eft,quod namin eoreconditum eft myfterium,quod An- facit Spiritus Sanctus. . VlII. Mirabilem fane ceremoniam nobis Li-Ibid,na, - geli illi manus fab alis occultarint? nimirum ber exhibet Levitici, ubi Deus deSacrificante quia indignos fe zeftimabant, qui Deum tange- agens, hoc ei imponit praeceptum:. Ponet2ue rent; undefit,quodSeraphini apud Ifaiam,car- bonem quendam ex divino Altari tollere vo- manus fuper caput. boffig, C7 accep?abilis evits lentes, eundem non fuis manibus immediate Philotamen Hebraeus, in lib. 4» victimis, faci- attrettarint, fed ad :1lum tollendum forcipe ufi lem, eamque nobis accommodam hujus pre- fuerint, non obítante, quod Seraphini effent,& cepti moralem his verbis aíffignat rationem; meroigne Seraphico conflagrarent ; illum ta- Quod manus imponantur vi&ime evidens in- üicium.eft innocentize , exactzeque vite fine. men ignitum carbenem præ.reverentig. attin- culpas -- —— Titulus X XP. — Comsüunio. 349 culpa; poftulabat enim Deus a Sacrificante mana, fubje&a eft morti, altera vero, nimiram primum bonam mentem & fan&tam ; £t nihilo- divina, omnino impaffibilis exiftit; utramque minus victim»e illze, quas.offerentes tanta emi- enim in hoc Sacramento confiteri & venerari nere debebant vitze fanctitate & puritate,arie- debemus, licet divina incomprehenfibilis exi- tum erant, taurorum, vitulorum, aliorümque ftat. Tandem Hoftia rotundam figuram prae animalium ; quanto igitur major oportet ejus fe fert, quia Deum nobis reprzefentat, qui nec fit integritas, cui per Communionem ipfemet principium habet, nec finem. Acproinde i- incorporandus eftincarnatusDeus? Nonne pa- dem doctiffimus Author difcurfum fuaum his rem olim munditiam a Sacrificantibus exegit verbis concludit: Ille debet effe principium & David,cum diceret: 7Zfferte Domino. filii Dei, finistuze Communionis,ut ab ipfo incipiens in Thon, afferte Dominuo filios arietum ?. Arietes offere- ipfum regrediaris. bant illi, & nihilominus in immolantibus eos X. Gravem in ha ". c materia difïicultatem Orig;ho. regius vates divinse filiatiónis characterem movet Origenes, in hunc fenfüm : Ahraham 13.inLev. praefulgere jubens ait: Z/ferte Domino filii Dei. quondam tribus Anugelis, trium divinarum S.Hieron. in C.3t. 'VIIL S.Hieronymus explicans verbailla de perfonarum figurativis, convivium przeparavit prev. muliere forti diéta: Pauem otiofa a01 comedit ; in Mambre, quapropter in recompenfam Ifaa- lic difcurrit: Panem quoque otiofa non come- ci accepit promilfionem, przeter benedictiones dit, cum facrificium Dominici corporis perci- immenfas fuper ejus progeniem, ex qua Dei pieus, ltudet imitari a&u, quod in myfterio ce- Filius incarnandus erat defcenfurus. Menfa lebrat, multum folicita,ne indigne PanemDo- autem illa,ut Damafcenus dicere fuftinet, my- mini comedendo, & calicem bibendo, judi- fticam hanc adumbrat. Lothum pariter eos- cium fibi manducet, & bibat, fed ut patiendo dem Angelos hofpitio excepiffe novimus, & proChrifto &lachrymas fundendo,bonis quo- nihilominus tam abundantem hofpitii non tu- que actibus infiftendo, paífionum exempla i- lit mercedem, quin potius in incendio illo o- pfius, quantum valet, fequatur. Salmer, mnes fuas amifit divitias, fimul & uxorem, in 1X. Novam circa digaam communionem ftatuam falis converfam, & tandem cum filia- to.9. tr-49 nobis inftructionem Salmeron exhibet,ab Ho- bus ab exterminio ereptus,in barathrum cor- ftia defumptam, qusae adoranda przeponitur. ruit inceftuofitatis ; quid ad hzec refpondebi- . Dicit enim: Compendiofum communicandi mus, inquit Origenes? Abraham panes ex fi- modumipfaHoftia.quze adoranda offertur,no- mila appofuiffe defcribitur, Loth vero, eo quod bis exhibet. Illa exfrumento conflata eít,mul- non habuit fimilam, ex.farina Panes hofpiti- tis mediantibus granis, abfque fermento, &i- bus appofuit. Panis igitur Abrahze, qui Eu- gue cocta; Partem exteriorem effigiatam ha- chariftiam przefigurabat, ex flore farinze factus bet & rotundam. Quibus ex circumftantiis fe- fuit mundiffimus; ac vero Panis Loth ex fari- quens eruit myfterium: Primum itaque fra- na fuit praeparatus, in quo utplurimum aliquid mentum effe oportet,quod omnium granorum filiquarum intermifcetur; atqueideo, fi ad eft optimum, id eft, profiteri nos decet fidem hoc Sacramentum cum aliqua culpa graviac- Chriftiano-Catholicam, fine qua homo hujus cefferimus, quantumvis hzec unica duntaxat nequiteffe capaxSacramenti,quod eft verePa- foret, v. g. unicum odii defiderium, unicus ]a- nis filiorum: Frumentum ergo fimus neceffum Ícivise autavaritize a&us, vel minimus pugil- eft, illius participantes naturam, qui de fepro- lus farinze fufficit, ut Communionem nobisin teftabatur, dicens: IVf granum frumen:i ca- ruinze convertat inftrumentum. UndeS.Chry- dens &c. ]terum: Sicut Hoftia ex pluribus u- foftomus ait: Sicut magnum Sacramentum nitis conflatur granis, ita quoque fideles in Ec- eft, & admirabile, ita, fi pure accefferis, ad fa- clefia per Sacrae Communionis virtutem uniri lutem acceffifti ; fin : oportet. Praeterea omni fermento carere de- prava confcientia, ad poe- [f nam & fupplicium. LA 1! if.3 bet Hoftia, ut per hoc nobisinfinuetur, liberos XI. Hunc cibum C celeftem Dominus Oiim Ofeg c.1E n nos effe debere & immunes ab omni malitia, nonfolum mortali,fed etiam veniali, dummo- per Ofeam nobis promifit, fed phrafin obfer- vetis velim, qua hac in fponfione utitür, do ad facramillam Hoftiam fuümendam digne dum ait: ££ drclinavi ad eum, ut veftevetur. velimus accedere. Vetebatur olim Hebrzis, Declinavi (ingulariter notandum occurrit, netemporePaíchatis aliquodin domo fermen- idem fignificans, quod humiliavi, feu exina- tum refervarent, & fi forte illius aliquod in ea nivi me. Juxta S. Hieronymi Gloffam, ita refiduum effet, abjiceretur,per quod docemur, in Chriíti perfona loquentis; dec/zzavi, defe- quod non folum abolendum fit iu nobis pec- rens Regna cclorum; ut cum eis vefcerer, catum, verum etiam omne illius eliminandum affumpta forma hominis; five, dedi eis efcam fit periculum, & occafio proxima. — Ad hzec Corporis mei, ipfe & cibus, & conviva: quam Hoftia, ut fiat, igne & aqua opus habet; ut veritatem ipfemet Chriftus ftabilivit, dum indé difcamus, quod ad facram hanc menfam d B. Angelam Fulingenfem, Sacramento huic Bolland. adducend:e fint lachrymze compunttionis, & devotiffimam, in quadam vifione ita fuit al- to-r.Jan. devotionis, nec non ignis amoris, quem Filius €,3.1.62. Dei accenfürus in terram defcendit. Deni- locutus: Vidifti aliquid de potentia mea, modo videas & humilitatem meam; hanc quepars anterior hoftize effigiata effe folet, & autem fubmiffionem in Sanüiffimi Corporis -ut plurimum imaginem Crucis refert, vel Communione Chriftus demonftravit; unde Crncifixi; ex alia vero parte nuda & plana ipfa San&a fubjungit: Et videbam tantam effe confuevit; per quod docemur, duas in profünditatem Dei ad homines, & tantam Chriíto effe naturas, quarum una, fcilicet hu- humilitatem , quod comprehendens anima x 3 poten- Y * Bibliötheþæ Manualis Conbionatoriæ h3 350 Vfil.con potentiam inenarrabilem, & videnstam pro- teillad Apocal. ÉEcce fto ad oftium & pulï"o: Apoc3. ' )d 5 fundam humilitatem, mirabatur, & reputa- fi quis audierit vocem meam, &t aperuerit mi- Y«26. (el'd(l[. bat fe nihil omnino: dumque fe facra menía hi januam,intrabo adillum,& cocnabo cum il- lo, & ipfe mecam? indignam reputaret, fibi dici inaudiit: Ego, Nadaü qui ium diguus, facio te dignam, & tunc re- XIX. Tanagssiomnium, quos habent, ado- manfit in me dulcedo inenarrabilis, & lzetitia lefcentum pulcherrimum feligunt, qui fefto hebd-4o- 1magna, qua non carebam in tota vita mea, die agnum humeris circa urbis muros magno De S. Francifco Seraphico Annalesillius Re- populi comitatu.circumferat, judicantes, ita ligioais tradunt, quod ardentiffimis Sancüs- ea, qua agnus circumfertur, parte muros in- fimum hoc Sacramentum profecutus fuerit expugnábiles fieri. .Quid fiet animze, Chri- affeCibus; ftapore admirans maximo illam ftum urbaniffima pietate i centi ? s n corpgs indu- chariffimam dignationem, & dignatiffimam charitatem; undeipfemet in quadam Epifto- XX. AnnoDo t nini 161 1.ininfula S.;Michäö— Chronic. la fua exclamat, dicens: Ofupernadignatio! lisin viridipromontorio maxima formicarum illius loci. O fuüblimitas humilis! ut Dominus univerfi- vis toti infulze maxima damna inferebat, & in tatis, Deus, & Dei filius, fic fe humiliet, ut ipfam etiam tabernaculum S.Sacramenti ir- r 1 N ani Q pronoftra falute fub modica Pa nis,fqrmula fe repferat, fed illaefo in patena Sacramento, to- $n abfcondat. tum agmen circumcirca. exanime jacuit. Erex. in rofis p 2. XIl. Lupus, cum fzeva urgetur fame, nec Quanto magis fpirituales formnicze, id eft, pec- €. 6, : tamen praedam reperit, terram vorat; verum cata & paffiones inórdinatae concident,fiChri- mox iterum hanc evoinit, fi ovem aut aliam ftum füper patena aurea,id eft, corde debite di- feram devorandam reperiat; quidni ergo & fpoíito jacentem reperiant? peccator terram, id eft, terreftres & vanas vo- .XXI. Cum Patriarcha Jacob facrificium Gen.35- luptates, aut peccata evomat, quando tam Deo offerre vellet, praecepit univerfàe domui "^ pinguem & pretiofum agnum in Euchariftia fuve: abjicite Deos alienos, qui in medio ve- reperit? ftri funt; & mundamini, ac mutate veftimenta Drex. in XIIL. Apud Longobardos rh"os,erat, ut Re- veftra, furgite &c. Quidni magis commu- rofis p.2. gis filius non prius ad paternam menfam ad- nicaturus dicat hoc omnibus mermbris ac po- e, 7. tenttis fuis ? mmitteretur, quam in bello alteri Regi ferviis- fet. Optima nempe difpofitio, virtutem fuam XXII.Betfamitze olim gravi aDeo percuffio- x Reg.6. in militia probaffe, tidebatur; quanto magis nefuerant puniti, eo quod arcam Dei vidiffent, 13* - erit optima pro hac menía, de qua Deus & propterea quinquaginta millia & feptuagin- ta viriinterfecti funt; quanto magis nonlevem ditum. Joanni dixit: Vincenti dabo Manna abfcon- ^ poenam timebitis, quiarcam novi Teftamenti Beiack, XIV.ApudSybaritas mo S fuit,utffe-mþinæ in. y. &X fbid. ipdigpe fümere przefumpferit ? tcgroanno prius,quam [acrificandum aut con- L] vivandum erat, invitarentur, quo interea fe Effcttus. N Efth.c.2. magis ornare poffent. Sed & Reges Perfarum Y.12. XXIH..Widichindus aliquandoin diePafcha-v iïam" ad nullam admittebant feminam, nií prius per annum excultam. Quid anima ad convivium tis ipfo communionis tempore degens, vidit, ? ïll]þ.. 785. L quemcunque commun!cantem a Sacerdote Angelicum invitata faciet? pulcherrimum recipere infantulum, qui cum & Reg&,ö. -XV. Mulier, quze tempore famis, in Syria Gu V.25. graífantis, ex patto coxerat filium, merito ab aliquibus ludens, ultro citroque os eorum in- LT gredi properabat, alios vero fugiens, fuum a- altera. quoque filium coquendum petebat; quidni,cumPater zeternus dederit nobis filium vertebat vultum; quia nimirum certiffimum eft, quod panis hic vitalis, ficut e(t vita bonis, Mp fuum unigenitur & nos noftrum, id eft,rem il- ita quoque fit mors malis. v 20. lam, quam ordinate-diligimus, demus? - Quo forte refpi- Clemens XVI. Vetuftiffima olim in januis infcriptio cere voluit Domirus, in Euchariftici hujusPa-« Alex.1.7. nis figuris,in Panibus, inquam, propofitionis, erat: Nihil ingrediatur mali. Quoe fi ufpiam, flr?m. de quibus dicitur, panes fuper menfam, panes certein homine Chriftum äi*equïe'n ter fufceptu- ro locum habet. propofitionis : ubi Aquila & Arias legunt: SGregm Panesfacierum. Qui loquendi modus extra- c' IQI Elü Nadafiin XVIL Epi&etus literarum ftudiofo, mori- ann.Euch. bus improbo, acclamabat: O homo, vide, vagans videtur: nunquid enim panesilli plu- Q I hebd.32. res habebant facies? quase eft hzec menfa, in- quo mittas do&rinam! num fit ab omni vas. labepurgatum; quant terrogat Rüpertus Abbas, nifi corporis & fan- dicendum ? L O magis hqc de Chrifto guinis Domini? Quid igitur mirum, fi Panis ]bid XVIII. Alphonfus Rodriquez Coadjutor e hic plures defcribatur habere facies, fi quidem Societate Jefü, & Janitoris officio fungens,quo- unus & idem mors eft malis, vita bonis ? qua- hebd. 6 propter vide, paris fumptionis, quam fit dis- ties campanula fignum dabatut, cogitare af- fueverat, illam a Chrifto pulfari, ideoque tta- par exitus. Quam pariter differentiam Re- gius Pfalmifta iufiauat, dum ait : Loetzficalzs tim dicebat: Vado Domine: quae promptitudo adeo Chrifto placebat, ut non raro ipfemet a- euta cum vultu tuo ( ecce praemium digne communicantium) va/tus auzesa Domzni fa- fpectabili forma, a fanttifhma Matre, aliisque per facientes suala, ut. perdat de tevva smetno- : MEtth,(, Angelis & Sanctis comitatus, Alphonfo fores 1v pavdente, Collegium ingredi fit dignatus. V2 eovum. Ecce vobis indigne communi- cantium fupplicium. Quidni hoc magis communicaturus dicat & XXIV. Oza, qui arcam in humeris fuis $. Thom, faciat, Chrifto fores animze pulfante, & dicen- por- Titulus - XX VL Concionator.. 7351 9, 0C j Vill.con, p.brtaneïdebebat , dum manum fuam exten- ptioni, & e.;c uno diein alium confervatum 3. de Sa- cerdot. &it, uteandem bobus,qui illam in plauftro por- vermibus fcateat, fcitisne caufam, cur id fieri tabant, recalcitrantibus fuftineret , & a lapfu voluerit? nimirum Manna Euchariftiam prae- - V praefervaret, morte repentina punitus fuit; figarabat, atqueideo perhoc nobis fignifica- )dc(;o! unde Thomas a Villanova ait: Quantusterror re voluit, quod , tametliomnium aliorum Di- in arcalignea ? tantanetibi, Domine, cura de vinorum beneficiorum in nobis obliteraretur b ligno? nonutique, fed propter nos hzec facta memoria, hujus tamen beneficii Euchariftici funt, in illisterremur, inillis admonemur,in oblivifci nunguam debeamus , fed continua iliisinftruimur. Illos exanimas,ut nos erudias, illius & indelebilis habendafit memoria, nec - utineisdifcamus, quanti piaculi fimul & pe- unquam praetermitfa gratitudo. : riculifit, indignetra&tare ac fumere facroían- .XXVI. S.Mater Ecclefia fapienterordin a- IEïd. Rg. I'Onit, &am Chrifti carnem in hoftia falutari, cujus vit,ut, priusquam deveniretur ad confecra- us |od, typum fic Deus magnificavit, fic fublimavit , tionem huius Panis, Sacerdos & populus fi-- fic vindicavit. Sitalis ultio " in umbgg , qualis mul inter fe hzec verba recitarent, & primo E fïet in veritate ipfa? quidem Sacerdos dicat : Grratiar agamus Dormi- Gratiarum atdio. 10 Deonofiro: cui Minifter, nomine omnium Manfidit/ XXV. Obfe rvandum , quod Deus virgam refpondere debet: Dignum €9 juflum e]i ; repli- 49.^-$.. Moyfis, quacum tot prodigiofa portenta pa- catque Sacerdos : /7ere dignum €9 jvfium vfl , m- travit, intabernaculo confervare noluerit , quum €3 falutare, nos tibi [emper €9 ubiguegratiar nequeaquam, quze de petra Ícaturierat, neque agere €$c. fi enim pro ullo divinorum beneficio- coturnices, benetamen in eodem Manna cu- rum agendze funtgratize , certe pro hoc divino . ftodiri voluerit , tametfi fubjectum fit corru- Sacramento vel maxime agi debent. P äääääääääääää äääääääääääääääääääääääüä-f JITULUS XXFI — €CONCIONATOR Vg D : ;iII. Non vos eftis 4, qui loquimini, fed Matih, «. jv':QquD E;SXSI).ENTIAM; SpiritusxPatr-is veftri, qui loquitur in vobis. 1. v.29, Dfinitio. IV. Ecce dedi verba mea in ore tuo; Ec- Jerem.c, ;qnciqnfator eft Clericus, qui ex ofïi'c»io ce conítitui te hodie fuper gentes, & u Per't.xv, ;[G.; Beïriïiþck & legitime miffus Verbum Dei annun- regna, ut evellas Y. BOdo & plantes. . a ögidefïruas ,&« ædificgs : ciat, qus proig.annunciatio conció VVO?Catu r, licet interáum per hoc nomen ip—i'er V. Et vidi .Angelum volantem per me- etiam populusadVerbumDei audiendum con- dium cli, habe Apö-c. c. ion ad ] ntem Evangelium zeter- 14. v.xö., s gïeggtgls-ilïïeliigatur; - num. j g. VI. Sermomeus, & præ&i—catio me:;a;-nön 1.Cor.a, in perfuafibilibus humanze fa P Gen.cr4, 1l Dividi poteftin verum, & falfum: Verm jentig verbis, V. 4- A v. 2'. eft, qui eo folum fine praedicat,. ut animas fed in oítenfione fpiritus & virtutis. 77 U fübmerfas ab abyffo infernàli eripiat, & in coe- VIL . Non fümus ficut plurimi/;adulte*-'*z.öor.g. - . lum perducat, unde dicere debet cum Rege rantes -Verbum.Dei, fed ex finceritate, fed v.17. Philipp.o. Sodomorum: Dawili animas , catera tolle tibi. ficut ex Deo, v. 200 " coram p,eo . in Chrifto lo- ó! Falfus eft, quiin praedicando quarit, que fua quimur. funt, uon qug ;jeju Chriflü, de quibus Concio- natoribus 5. Gregor. ait:: Prophetze falíi fua , VillCum veniffem ad vos, fratres , 1.Cor.a, veni non in füblimitate fermonis, aut fa- V.L« &nonDeiverbalo3uebantur, dequibus fcri- pientiv , $.Greg,in ptum eft: /Volite audire verba Prophetaruim , qui Chritti. annunciags vobis teiïimonium C OI Ezea ho, 14 prophetant vobis, €9 decipiunt vos; vifionem cor- dir fuiloguuntur , nondeore Domini ; & raríum : IX. Et ego Fratres hon potui vobis lo- I.Cdr;:g. ANon loguebar ad eos , €9 ipfi prophetabant; qua qui quafl fpiritualibus, fed quafi cardina- YX &a, lbus, tanquam parvulis in Chrifto, lac ex re collizendum eft, quia & quisquis ex- pofitor inexplanatione facri eloquii ,ut fortaí- vobis potum dedi, . non eícam ; nggdum fe auditoribus placeat , aliquid mentiendo ghim poteratis. componit, fua, & non Domini verba loqui- X. Mala aurea in le&is argenteis verbum Prov, c. tur, fi tamen loquendi, vel feducendi ftudio dictum in tempore fuo. . 250 V. l I. moveatur. é Xl Et nunc fratres, quoniam vos eftis Jadith.c, : $. II Presbyteriin populo Dei, &ex vobis pendet 8 V. a1. TR SC SCRIPTURA. anima illorum, ad elo $ veftra erigite. q-uiumk veltrum corda d l. T4ratdocens eos, ficut poteftatem habens, Y.28.. - — &nonficutScribze eorum, & Pharifzei. XII. Sp&æculatorexh de-di' te domui Ifrael , Ezech. c, H. Quafitubaexalta vocem tuam, & an- & audies de ore meo ver s bum, & annuncia- : * 77- nuncia popülo meo fcelera R eorum, & dqmui Thof bls ex me. Jacob peccata eorum. E Ultilitas. ! Bib!ioihecæ Mam'zalis- Concionatorie 352 - Ütilitas. eademque exhortatione tangere corda audi- entium debet. Aliter namque viri, aliterad- g[of.inü S2». c. 6, : XIIT. Multitudo fapientum'( Jeu Pradicato- monendse funt;foeminze; aliter juvenes, ali- pin Ca V. 2, rum , ut S. Zllbertus Magnus exponit ) fanitas f 4' ter fenes; aliter inopes, aliter locupletes ; orbisï terrarum. aliter lzeti , aliter triftes , ; aliter fubditi, aliter XIV. Dominus dedit mihi linguam erudi- Praelati; aliterfervi, aliter Domini ; aliter fa. 58. c. g. d. tam, utíciam fuftentare eum, qui Japfus eft hujus mundifapientes, aliter hebetes ; ali- veérbo, terimpudentes, aliter verecundi; aliterpro- AuthOf. tervi, aliter pufillanimes; aliter impatien- (ptr.! À perf.hA i. IT tes, aliter patientes. EX SS. PATRIBUS ET DOCTORIBUS. X. Neceffe eft, ut femper fermo praedican- deml, t. Qualitas. tis cum auditorum debeat qualitate forma- no, j1.im ri. Quid mirum, fi hoc verbi Dei erogator Ezech, zedicatores nubes funt, quia tonant faciat, cum & agricola , qui femina in ter- $. Bonav. - Pf $Anto in Pf 17. minis, corufcant miraculis, pluunt 7 ram mittit, prius terrge qualitatem prazevi- nus p.2 docrinis. det, quibus feminibus apta videatur, & fit,.G poftquam qualitatem terrae viderit, tunc fe- Ill S.Greg,p. 1l. Pradicatorquisque plus attibus ,quam H S.Paít,c. VOCI businfonet, &bene vivendi veftigia fe- mina afpergit. e Xl Sic debet effe fermo Dei fidelibus ,. Bonsy. quacibusimprimat, utpotius agendo, quam Aloquendo, quo gradiatur, oftendat. tanquam pifci hamus , tunc enim capit, quan inc. , do capitur, & quia non recipiebatur fermo ]oan. S. Bonav. III.. Vera praedicatio neceéffaria eft; quia Dei in corde ipforum , in P1. 49- quando vox vitam non remordet, dulcis eft, corda eorum. ideo non capiebat . Íymphonia; nefit vox ;Jacob, €$ manur E[au. du AGaMe- ]V. Eft Evangelium doGtrina , verbique Utilitas. diol. fol, Dei praedicatio, ignis ille femper in Altari 478. XII. 'Qüid namque coelorum nomine, nifi e Greg ], exardefcens , cui perpetua follicitudine is mi- cocleftium praedicantium vita defignatur, de g. mor. SYio niftrare debetligna, nempeoptima, przecla- quibus per Pfalmiítam dicitur: Cwli emarrant € 14« Vesf raque vitze fuze exempla; offieia, atqueopera q.i gleriam Dei €$c. lpíi coel? , ipfi Sol effe me- virtutum, quibus corda fidelium accendat ad inorantur. ] fanctze sgendi ftudium. Y $Gu XIiL. Panes pfopoütionis fuþer menfam peda to, 2.10,£ SHieren, . V. Docente tein Ecclefia, non clamor po- pofiti femper, Do&tores funt fpirituales, qui.lib. de i E ep.2. ad puli, fed gemitus fulícitentur, lacirymze au- in lege Domini die ac no&te meditantes cun- tebern. T. €. ?. Nepot.— ditorum, laudes tuze fint. é&is Ecclefiam intrantibus, refectionem ver- SmewS. Vl lllius Do&oris libenter audio vocem, bi coeleftis offerunt, qui re&te propofitionis panes vocantur, quiain propatulo femper effe 59 inCan. qui non fibi p ^ lgufum. ; fed mihi' plan&um debet univerfis fidelibus fermo falutis, nec 1noveat. 1 Pambir €$ unquam in Ecclefia deeífe oportet p S. Greg. VII. S. Gregorius verba illa : ribus verbum folatii. A üs audito- hom. 6.. acetabula, €9 phialas, €9 thuribula , in favorem noftrum explicat, dicens: Quid vero per phia- '«-Di-gnitax:. las & cyathos, nifi menfura praedicationis, XIV. Eft magna authoritas Przedicato- g Bonav; accipitur, ut fingulis fcilicet juxta capacita- tem ingenii conferatur? Debet enim fubtili- rum, in quorum receptione Deus recipitur , in c.10. & contemptu contemnitur, ipfi enim funt os Luc. ter, qui docet, profpicere , ne plus ftudeat, Domini, verbaejusannunciando, ficut dici- quamab auditorecapitur, praedicares debet enim infirmitati audientium fe accommodare, tur: i feparaveris pretiofum a vili , quafi os meum eris, & ideo tanquam os Dei ne. dum parvis füblimia , & ideo non pro- bent, & honorari. Pafci de« futura , loqg uitur , fe magis curet oiten[dere", quam auditoribus prodeffe. XV. Hujus muneris five rxxateria'; five fi- A &aEccl. nis fpe&etur , tanta utique dignitas oftendi- Med. fol. s.Chryf. . VIII. Populis populariter eft loquendum , Ser. 43. communio coinpellanda eft fermone commu- tur, ut non facile aliud excogitari , dicive 939 poffit, quod illo praeftantius fit, aut altius, ni, omnibus neceífaria dicenda fünt more aut magnificentius : Siquidem omnia Chri- omnium , naturalislingua chara fimplicibus, do&is dulcis, docens loquatur omnibus pro- ftianze Religionis myfteria, ac Sacramenta, omnes virtutes, omnia quze ad ejusdem Re- futura. Egoloquothodieimperito, verbo ve- ligionisfidem, fideiquefruc&tus fpe&ant, om- niam dent periti. niadenique, qua a Deo ad homines profici- S.Greg .. 1X Quid funt intentze mentes auditofum; fcuntur, &ad Deum proficicentes adjuvant, 2o. mor. nifi quafiquzedam in cythara tenfiones ftratae Verbi Divini nomine continentur. chordarum ?. quas tangendi artifex, ut non l, 4- XVI. Ignoro, an poffit hac gratia interim Richard. fibimetipfi diffimilecanticumfaciat, diíffimi- militer pulfat. Etidcirco chord2e confonam majorem aliquam Deus homini conferre , de S.ViGt, homi- ap.Man& modulationem reddünt, quia uno quidem quam eft, ut ejus minilterio perverfi diíc.ag. Vit nes in melius mutentur, ut ex filiis diaboli Atàty plectro. fed non unoimpulfu feriuntur.. Unde D.5« iM, h & Doctorquisque, utin una cunctos virtute filii Dei efficiantur, an forte cuiquam magis U videbitur effe mortuos fufcitare. gharitgtis gedificet exuna doctrina, non una Quo- Dd XXVE LChndoniao 353 Qubmodo audicndum. bat,fed erat fermo ejils in poteftate ; hortaba- XVIL.. Non magnopefe cures, utrum defe- tur enim non ad qu:evis promifcue , fed ad ipir. c. 8^ &ibusaliquibus obnoxiusfitis, qui loquitur, coeleftia, & animze falutaria, perfidisque & Tl 4. obftinatis peccatoribus imperterrite fupplicia modo veritatemloquatur; Attendat ipfam ve- comminabatur. S . ritatem, ficut ex origine fua,fontequefuo nem- e Deo, promanat, & non curiofe difcutiat, II. 1n vita S. Franciíci Salefii 1 egitur, quod Giar.d.l.ä. hzeretici per varias impias impofturas & tech- c. 1o.. qualis fit fiftula, per quam illa manat. nas adeo auditorum S.Francifci numerum di- Author. XVIIL 'Frequenter etiam dehomine malo Oper. im- bona do&rina procedit. Ecce enim & vilis ter- minuerint, ut oCto vel novem tantum perfonae. ejusdem devotioni deditze, ad verbum illius perf.h.43. ya pretiofum aurum producit. Nunquid pro- audiendum refiduae permaníferint? Quis au- denl, t . pterterram vilem pretiofum aurum contem- 10,ILIA nitur? non, fedficutaurum eligitur, & ter- tem eloquentiae & pietatis fons ad talis audi- Zech, M torii fterilitatemnon exficcaretur? Ettameri ra relinquitur, fic & vos doGtrinam accipite, í fanctiffimus Dei fervus a minifterio fuo Apo- & mores relinquite. S. Àntoni- XIX. Eo quod Pradicator Chriftum re- ftolico non ceffavit , nec ullum ejus obeundi nus p. 2. praefentet, debet magna devotione & reve- faftidium fenfit, imo huic adeo modico au- tit, 9. C, ditorum fuorum numero quotidianum V erbi XlI,. rentia audiri, etiamfi vilis & contemptibilis videaturperfona. Unde Auguftinusait: Ego Dei panem tanta cum induftria, follicitudine, (fcilicet Praedicator ) quid fum nifi cophinus apparatu & affiduitate diftribuere fategit, ac fi , Bonty, numerofiíffimze populi aflluentize preedicare 160 * feminatoris, ideft, Chrifti , ipfe dignatus eít Q inme ponerefemen, quodfpargo vobis; no- debuiffet, idque non folum paucis quibusdam. lite refpicere ad vilitatem cophini, fed ad no- feptimanis vel menfibus , fed tribus annis in- tegris talibus cum circumfttantiis loci, tempo- . bilitatem feminatoris ; Et Tullius ait: Non ris, & modis praeftitit, ut quisquisidipfumin te moveat dicentis authoritas ,- fed quidquid dicit, attendito. jufta confiderationis trutina perpendit, huic illud mirabilius fuiffe haud imerito videatur, SGnr] Damnum malorum ,';Cöhädn/ätomm; quam ipfamet operis fubftantia. Siquidem 9; mOI'. so]üdöra &lb XX. Vita üi;e fermone magis prodeffe fo- quolibet die, nullum prorfus omittendo, etiam Peluf. 2.10t , quam fermo finevita, namilla etiam ta- in majoribus hyemis rigoribus, five in maxi- 9P-179: censprodeft; hicautem etiam mis azeftatis caloribus, ad quatuor vel quinque : plamans molef milliaria pedes profectus, celebrandi & prae- ftiam affert. . feda to, S.Greg.l. XXI. Si negligi S j implere, quod doces, aliis dicandi funCtionem abfolvit, tametfi paucos , , lib.de 2. ho. 2 1. meífemfeminas, &ipfeafrumenti participa- id eft, duos veltres, f2epe etiam unicam vetu- U.Uemx Ii in'Ez.ec ^ tionejejuras; undefcriptum eft: Cujus me[[em lam praefentem inveniffet; omnibusque per- 2 famelicus comedit ; Meflem quippe DoGoris, fe&is, non minus quoad fpiritum contentus .. quibonaloquitur, fed nonoperatur,famelicus & hilaris redibat, quam fi numerofze cuidam comedit; quia is, qui panemi juftitiae efurit, multitudini praedicaffet. - N S.Chryf.þ operatur mandata, quze audit; & ipfe fru&um ]HI. Chryfoftomus ad fuosauditor 'els, dixit 10m. 54, nonhabet, qui feminando laboravit. Hinc Sa- Ea decaufa quotidie vobis concionamur, ut inGen. - lomon ait: bfcondit piger manum [uam [ub aliquid facri faciatis, & virtutes veítrae cre- axilla, wec ad or fuum porriget eam. Nemo ita fcant, & noslzetemur, videntes veftrum profe- ^ . pigereft, utad os manum comedendo reduce- &um. Nunquidenim temere & in vanum di- $ Donuts re,laborem putet ; fed piger nec ad os manum cere volumus, uta vobislaudum fru&us re- ill c- io' Luc - fuam portigit, qui nechoc vult operari , quod cipiamus,& ut plaudentes manibus recedatis: ; dicit. Hinc debene docentibus & male ope- Nonhocfpettamus ;. abfit, fed veftram falu- rantibusdicitur: Zj Ephraim intendentes , €9 tem. Mea maxima laus eft, & fummus plaufus, Idem ho. fiquisa vitiis ad virtutem convertatur. Alias3ein A& - mittentes arcum €9c. intendunt arcum, atque fagittas mittunt, qui fcripturze fententias pro- vero dixit : Credite mihi , quando inter dicen- ponunt, & verbis reétis auditorum vitia feri- dum plaufum excito, per illud quidem tempus unt,fed convertunturin die belli, quia poft fe- humanum quiddam mihi accidit, & diftrahor, Mukd, q- Med l metipfos redeunt in tentationem vitiorum , & & diffundor; ubi autem domum redeo, &iii- u "- . pe&usopponere non volunt, telligo plaudentes fine fru&u abiiffe, doleo, num certamine non refiftunt. 4 quiain tentatioæ gemo &lacrymor, & quafi fruftra omnia di- XXII Quimagnis munerib us ditati , þar*e,re» xerim , fic afficior, mihiqueipfidico: Quae fu- utilitati proximorum in preedicatione refugi- dorum meorum utilitas, fi auditores a verbis unt, fi diftri&e judicentur, tantis procul du- meis nullum fructum accipere volunt ? IV. S. Petrus Damianus de S. Marco in e-S. Petrus biq rei funt, 'qLïantis prodeffe po'tuerqgt., ius honorem ita fcribit: Cui nimirum Deus P. fer. € S. IV. omnipotens tanti verbi virtutem contulit , w S tantam pr?edicationis efficaciam praeroga- EXEM PLA:SACRA vit, ut omnes , qui tunc ad fidei rudimenta od Qualitas. | confluerent, mox per continentiam, ac to- j2 Chrifto Vi&or Antiochenus fuper il- tius fan&taze converfationis inftantiam, tan- , n f Vi&or, I-x De diíc. Antioch. - lum S. Marci textum : flupebant. [uper quam ad monafíticze | perfectionis faftigium )5 in C. IO doBlrina ejus, interrogat: Cur ftupebant? quia convolare:t. Tx [ Ms ^ nonrefpondebatadgratiam, neque ulli pror- V. Ifidorus Pelufiota quondamc uidam viro S !fid Pe« I l.3. (us' adulabatur, necauditorum laudes capta- facundo quidem, & do£to, fed improbg , in ep. 49 - , P. Lohn, Bibl. /Man. Tom. [. Y e Bibliothecee - Munuafis Concionatorim 354 novarumque & infolitarum fcientiarum cone hxec verba fcripfit:Frater quidem tuus ob mo- res in admirationeeft, tuob fermonem ; ille ceptibus. Cumque die quadam concionem óbanimiintegritatem , tu oblinguze facundi- fuàm , quam coram populo ipfum audiendi am, illeob morum moderationem , tu ob ver- cupidiffimo habiturus erat, per conceptus nn- S' borumi fattum , ac tumorem ; ille ut fru&tu gratiffimos proeparatam haberet , no&te prae- fyorini fcatens, tu utfoliis abundans. Volensque eun- cedente ei Chriftusapparuit, in manu fua li- p.I.],L(' dem inftruere; modumque edocere , quo elo- brümtenens, in cujus medio chara&eresim- preffierantaurei, &elegantiffini, margines quens fimul &potens quoad linguam fieri pof- fet,fübdit: Quam obrem, fi ita eft, fratrem tu- autem fordibus mire erant confpurcati , qui um imitare, ututroque nominelaudem & glo- fimul peffimum exhalabant odorem, eratque liber ille deforis non minus turpis. Cumque riam confequaris, neque enim tam tuis ille, quam tu ipfius dotibus opus habes. - Praedicator Dominun rogaffet , ut vifionis il- Mansdi, Vl. In manipulo Exemplorum de S. Non- lius fibi declarare dignaretur myfterium, ab eodem fibi diciaudivit : Literze aureze hujus 31.a,$. noEpifcopo fequentialeguntur: Quadam vi- «e fan&o viro Nonno Épifcopo in Ecclefia libri verba funt facrae Scripturze , facrze Theo- & redicante, nihilineorhetoricum, aut hu- lógie, nec non ex do&trinis SS. Patrum de- ianze ventofitatis refonabat, fed in SpirituS. cerpta; fordes autem graveolentes dicta re- prafentant, & fententias Philofophorum, corrigebat errantes, futurum judicium com- memorans, cujus monitis ita funt populi cor- quastu in impertinentibus & vanis praedica- da compun&a, ut pavimentu tionibus tuis femper interferis, quae proinde £ m Ecclefiae la- in confpe&tu meo peffimum fpirant odorem. erymis inundaret. . Manüdi, VlL. S. Francifcus Seraphicus Religiofis Deformitas exterior hujus libri apparentem 3.25. fuisfenfum hujus praecepti,a Verbo incarnato denotat curiofitatem , per quam verba mea per vanas &infru&tuo(as garrulitates tuas di- Apoftolis füis impofiti, fcilicet pradicate Evan- czlium, hunc effe declaravit, fcilicet: praedica- verfis modis obfufcas, atque ab auditoribus te virtutes, eradicate vitia,Paradifum & infer- calorem. fpiritualem , quem facrze do&trinze num- auditoribus veftris annuntiate. me2e in iplis generare folent , inique aufers. ; NI Invita venerabilis Matris Annze a S. Etvero quidnam ad propofitum noftrum Sal- ilbïd. 11.7. Bartholomseo, Carmelitanze Difcalceatae le- vatorem di&urum fuiffe exi(timatis, fic hic Religiofus narrationes fabulofas , ridiculas- gitur, quod, cumhsec ancilla Dei in octavo quefacetias in medium adduxiffet ? cCirciter vel nono zetatis anno conftituta , in willa füa, ubi habitabat, celebrem quendam . AXl. Gottfchalcus Rex Megalopyrgen fium Enndr.l.e', aufcultaffet Praedicatorem , omnibus eidem & Herulorum, ftudio Chrifüan:e Religionis * 9. ?. 14* fzepe in templis fuis fubditis concionatus eft, applaudentibus, fola ipfa lacrymata fuerit, at- que a forore fua natu majore de caufa fletus Unde & vitam proreligione fudit, dum con- interrogata, refponderit : Quia male preedica- tra Wandalosidol olatras pugnaret. vitPater: cuiilla: Etquidtu fcis, an bene Utilitas.. QXII. : Mater.S. vel male praedicaverit? ipfa vero ex ccelefti Dominici priüsqüam euTKiBelIovac. utiqueinftinctumox fübiecerat: Quia nihil di- inlucemederet, viditcatulum quendam, fa- fpec mor. cem.ardentem in ore fuo portantem , qua l. 30 Po I. xitde Chrifto Crucifixo , de ejus fequela, & iuündum accendit. Quod fuit ei fignum , diü. iQ. ejus virtutibus.. . El;mnïc. ". IX. In Chroni ? cis,S,Frahbïfcif]egitut,F.vChe— quod filium haberet, quilupos, id eft, hae- $. Franc, rübinum a Spoleto in przecipuis totius Chri- reticos impugnaret, gregem fervaret, dor- PGS l- 6' mientesinvitiisallatraret, & linguam medi- €, . flianismi pulpitis magno cum applaufu prae- dicaffe , oftendendo do&rinam fuam, ingeni- cinalem haberet, & facem igniti eloquii por- Menfi um, elogentiam, & ftupendum talentum. fed taret, quo mundum illuminar Gít g, maret. : R et, | & inflam- M absque ullo auditorum fru&tu; cumque prae- dicationem ejus B. Fr. Joannes Bonvifius Lu- XHL.L egitur. , quod prædicänte PeffO;S,Tbom, 4 cenfis ejusdem Ordinis aufcultaffet, hic eun- Spiritus fanct.in auditores divini verbi ceci- opufc, 4, dit, & hoc frequenter accidit in praedicatio-9- 3- ' dem Praedicatorem exhortatus fuit,ut ftylum dicendimuütaret, fequetotum fpirituali vitee, nibus, quod, qui puro corde accedunt , pro- alucro animarum comparando addiceret, ex- pter verbum praedicationis, ad divinum a- morem accenduntur. Sic enim illi ipfi, qui tirpando vitia , virtutesque auditoribus infe- paucis feptimanis ante tumultuofe vocifera- tendo. . Cui cum Cherubinus aurem praebuif- fet, ejusque confilium fuiffet executus , adeo tifuerant: Zolle, tolle, crucifige eum , ad ig- abundantem meffem coelefti horreo intulit, ut gnem preedicationis S. Petri adeo incalue- runt, utuna vice tria millia fub vexillum il« in hora mortis fuz vifus fuerit Angelorum manibus in ccelos deferri, feptuaginta fex mil- lius,.cujus antea poftularant crucifixionem , libus animarum , fru&uofarum praedicatio- conícripta fuerint, Unde merito S. Thomas num füarum fubfidio falvatarum, ftipatus. de Villaiova in hzec verba exclamát : O lin- Prat. lo- : X. In Prato Florido fequens legitur hiftoria: guam vereignitam! Tria millia ad fidem con- gyid. l 4. C. In Anglia celebris quidam Ordinis F.F. Mino- verfa funt, & compun&o cerde animarum IQ; P. 2' fum Praedicator erat, qui praeter fcientiam ta- füarum remedium poftularunt. Alio etiam Jento quodam ornatus erat gratiofiffimze di- fermone poftridie quinque millia converfa li, &ionis, eratenim in fermone fuo curiofüs; ut- Íunt, & ita Ecclefia brevi tempore in gran« dem fidelium. numerum adaucta eft. O fi pote quem utplurimum ornare folebat fubtilif- haberet Ecclefia ! ülmis Philofophise, alziaru/mque/profhnamm;,. v r nuncunam. talgm ligguam — filtulus XX VL Concicnator. 355 Heu! frisida lingua ignitum fermonem pro- appenfo, dixitque, hancfe veftem þrbþter ani- ferrenon valet; & quoniam Spiritu Dei Prze- marum Zelum confecutum, tot ornatam gem- dicatores non incalefcimus, auditorum corda minime inflaimmmamus. mis, quot peccatores ad Deum convertiffet, & Ann. $. nobiliori illa, pro XIV. In Annalibus Dominicanis habetur, toris converfionem. pter majorixxs alicujus pecca- Dominic- quod, cum olim Bononize Przedicans Frater [* l 67 Reginaldus, do&trina & fan&itate celeberri- XVIlL Alius quidam ejusdem Or dinis ex libidem./ obedientia Crucem Saracenis ann uncians, mus, admirabiles diverforüm operaretur con- cum ibidem obiiffet, apparuit cuidam ex Fra- verfiones; primarius quidam Do&or, nomine tribus di&i Ordinis, dicens, fe quidem in extre- Magilter Moneta fibi propofüerit, quod nul- mis a dzmonibus valde impugnatum, fed lo prorfus modo illum ex umbone dicentem Chriftum Dominum advenientem omn es fu- aufcultare unquam vellet, ne intra retiaipfius gaffe, dixiffeque: Veni mecum in gloriam caperetur: Veruntamen fcholares ipfius tanta meamtu,quiCrucem meam populis annuncia- apud ipfüm valebant perfuadendi gratia, quod fti ; feque hac rationeabsque ullis aliis ,poe- illum ad aufcultandum vel femel duntaxat F. nis e terra reCta ad coelos aícendiífe. Reginaldum coacionantem die quodam in- Dazunuin malorum Concionatorusm.. duxerint (concio autem de S. Stephano ha- XVIII. Thomas Cantipratanusfupplicium Thom, bebatur) quia vero magnopere averfabatur ab eo, quod promiferat, hoc ufus eftfubterfu- quoddam refert cuidam illatum, qui Legato Cantipr, Apoftólico contra Albigenfes in Flandria ele- ! '«Apum.. e gio, nimirum prius aufcultare voluit Miffam, &o fuppetias praedicando ferre obftinate re- poft quam audivit & fecundam ; nechac con- tentus, aufcultavit & tertiam,futurum eífe ex- nuit; cum,enim poft iteratas preces & prae- cepta, in repulfa Legato' data perfifteret, Le- iftimans; utperhanccun&ationem concio e- gatusiram Deiimplorans,dixit: Rogo tamen laberetur, vel faltem ad finem illius füperve- Deum;qui omnium cordium eft infpe&or,qua- niret; fed fpeiipfius non refpondit eventus. tenus reddat te non folum ad iftud, quod fper- Perveniens namque ad Ecclefiam, cum illam nis, fed prorfüs ad omne opusinutilem. Mira hominibus refertam videret, adeo ut vix pate- ret ingreffus, in limine portze fübftitit, & ad res! mox ad hzc verba quartana febriseum cum fluxu ventris invafit, & ufque ad finem « Primum verbum, quod audivit fe interius to- vitae fuze per viginti - taliter commoveri fenfit, verba autem , quae diabiliter fatigavit. quatuqr annos irreme- audire poterat, hzec erant: Ecce video calos a- 1614 .. XIX. Savonaeapud Ligures concionabatur pertos ; In praefenti funt cceli aperti ad introe- Religiofus veftetenus, uteventus docuit. No- Ls undum; quilibet, qui vult, poteft intrare ja- men Ordinis confülto premo; Cum parum fa- ] Ibid.$.29; nuasapertas; videant, & timeant viri negli- ventem experiretur Auditorem, & vaftatem e gentes, neeis, qui claudunt cor fuüm Deo, & pli capacitas, adeo infrequenti concurrentium os, & manus, regnum cclorum claudatur, & introirenon poffint..Quid ergo tardatis? Ecce numero, poffet vacua videri ; Poft aliquam ad mediam usque Quadragefimam, qua incitan- ]lovat, aperti funt coeli: Cumque vix finitus effet fer- do, qua ürgendo moram,cum nihil proficeret, X I0T, mo, ecce Magitter Moneta ad pedes Reginaldi 137 provolutus, habitum religiofum ab eo petiit,& & ad parietes caffo labore diceret, patientiam. UR ldefam in fürorem vertens, exfcendit e fugge- recepit, fa&usque eft Religiofus fan&titate & fto, & inccenobiumregreffus omnibus concio- .do&rina prorfüs infignis, qui multos hzereti- num fuüarum fafciculis in unum cumulum a- cos ad fidem orthodoxam cenverti 5 eorum- dunatis (& erant molehaud quaquam exigua) que errores confutavit. - ^ in ignem jecit, unde lucule nta flamma eft ex- Manfi XV. Cum Alphonfus a Sp itia Frandfolitd citata, cujus füumus viciniam fzecularem in- difc28. Ordinisin Conventu Palentize Religiofus, infi- n,7. cendii late graffaturi periculum veritam per- gnis concionator, animarum falutem fupra movit ad accurrendum. Etecce ferale fpe&ta- hetti, modum fitiret, in id preecipue incumbebat, ut culum. Necdum plane confumptas chartas aliquos Chrifto lucrifaceret, cumque ex me- 'xïe. h reperiunt, & miferum concionatorem in fan- lancholica imaginatione fubtriftior quodam guine fuo natantem: Adegerat quippeipfe fi- die effectus, puteo juxta Minoritici Conventus bi intrailla ficam prze defperatione negati ap- Vallifoletani facrarium haereret, & anxius co- plaufus, & tantze ad conciones folitudinis. Sa- gitaret, num frequentiffimis fuis concionibus cerdos, utnondum mortuum excitaret ad do- Ífructum feciffet, vocem e fublimi delatam, fi- lorem de tanto fcelere, Biothanatum, omni bi przecipientem, ut fitulam e trochlea pen- conatulaboravit, & morienti abfolutionem dentem in puteum demitteret,aquamque hau- impAendit. - riret, audivit; cuicum obtemperaffet, viginti heecqn quatuor fubalboslapillos Jefu nomineinfigni- SIMILITUDINES. tos juxta 24. conciones, quas paucis ante die- bus ad populum Vallifoletanum habuerat, in Qualitas. fitulae fundo invenit. Ex quo demum eventu I. Qicut feminator manu feminat; ita tu manu Didac. Stella in. confirmatus, omnibus nervis prazedicationis ^ &opereoptime praedicabis. Luc, officio inpofterum incubuit. II. Sicutapibus herbzeneceffarize non funt, . Jbid.n.&. XVI. Dominicanus quidam poft obitumfa- Author, fed flores herbarum; flores enim illze colli- oper. im» miliari fuo apparuit in fp lendidiffima velte, gunt, herbas vero relinquunt ; fic & vos flores perf.hom, ornata pretiofiffimis lapidibus, & uno qui- doctrinze colligite, & converfationem relin- 43 dem reliquis multo przeftantiorefu pra pectus À. P. Lohn. Bibl, Man, Tom. L. quite, ut quafiinutilis herba arefcat. XYy2 III ? Sic- " 3 «6 Bibliotizebg M&nualiä Coucionatorig Manfi : III. Sicuti qui epiftolam ab amico accipit, ad negotiandüm regnum ccelorum, fi tufolus diíc. 19. non refpicit chartam,anbona fit, vel mala, nec. Rhetoricam attendis, ftultiffimus es virorum. 0.3. chara&terem attendit, an elegans fit vel defor- XIIL. Sicutimberifte terrenus, fiimportune Orig. C mis, fed me folum, qui illam fcribo, confiderat ; veniat, id eft, cum melfis colligitur, cam fru- hom, 16. Idem quoque circa verbum Dei facere opor- menta teruntur in areis, obeffe m agiS, quam in Lev. prodetfe videbitur; ita & ii, quibus pluvia ad- tet; non enim refpiciendus eft, qui illud in me- dium producit, vel declarat, fed hoc unicum miniftranda committitur verbi Dei, obfervare nobis debet fufficere, quod verbum Dei fit: hic debent hoc, quod dicit Scriptura, utin tempo- enim talem adhibet przedicatorem, qui illud A re praebeant, id eft, ne crapulato & ebrio vet- przedicet, aliosque edoceat. — bum Dei ing?nerant, nequeoccupato in aliis A&. Med. ]V. Sicutin ÁÀrcateftamenti duoilli Cheru- Tiden, animo, cum attentus effenon poteft, Pruden- f0.437- biniita collccati erant, ut femper mutuo fea- ter conjiciat, ubi poteft vacare mens, ubi fo- brius, ubi vigilans, ubi intentus auditor eft. fpicerent: ita vita concionantis do&rinz ex altera parte refpondere debet, ufque adeo, ut . AIiI.Sicutfileoni oftendis viridem herbam, Author, & vita do&trinam colluftret, viresque eidem aut campum bene florentem, non excitas eum oper.im- $ pern. w,4,f€f.' perpetuo addat. in concupitcentiam, quia non habet hoc in na- perf.horm., ! qDom, $.1fid.1.3. . V. Sicut in numifmate metallum. & figura, tura, ut herbas manducet; fic & homini mun- 3* IU de füm. dano, fi de bono ccelefti loquaris, non excita- bonoc. & pondus perquiritur, ita inomni Do&ocre Ec- 2o.fent, , Clefiaftico, quem fequatur, quid doceat, quo- turin concupifcentiam boni, fed quemadmo- modo vivat, perquirendum eft. dum fi pluvia fuper lapidem cadat, defuper Manfi ] e . VL. Sicut quifemen in terram : jacit, non id quidem fudat, ab intus autem ficcus eft, quia dil.:9. facit,ntftramen & paleastantum demetat, fed nondefcendit humorinaeum; fic & tali homi- copiofam quandam & utilem meffem przeten- ni, quandoloqueris verbum Dei, tantummodo dit; eodem modo, qui praedicat, ad nihil aliud fonus verbi defuper percutit aures ejus carna collumare debet, quam ad animarum utilita- les,in corautem ejus nihil defcendit. . tem, earumgue converfionem.- XIV. Sicutin magno vafe acetario, qui mo-Tbidem, AVece]fitas. dicam guttam mellis immifcet, etiam mel per- ra ex lemet ]anfenïyus VIL Sicutter ipfa non eft ferax dit, & acerbitas aceti non mutatur; fic homini € 5*.Con- frumenti, vel cujuscunque alterius utilis fege- in hac malorum multitudine conftituto fi col- Ctord. tis, nifi colatur, nifi aratro profcindatur; fiqui- locutus fueris juftitize verbum, & verbum per- - dem incultaterra preeterlolia,fpinas & tribu- dis, & ille non temperatur in concupifcentia los nihi] aliud producit; ita humanze noftrae mundanarum rerum. [4 natur?e ager, praeter lolia vitiorum, fpinasque . XV. Sicut eft rmagnum peccatum, qüm in- S.Honav, inordinatorum appetituum, nihil producit, ni- digenti dives non dat eleemofynam; Ita ma" in C. " juseft peccatum, cum fciensnon communicat Luc, fi per aratrum mortificationis,& macerationis carnis noftrae ligone, ac fru&tuofe divini ver- do&rinam; unde: 4u? abfcondis frument fïs bifemen recipiendum difponatur. Unde Jan- amaledicetur im populis.. Tiogo ( n feniusait; Ita cor hominis, nifi femine divino C* E feminatum fuerit, noxia tantum proferet, aut r: |ta MOTIV A. faltem inutilia & fterilia. Subdit infupe rb &, utcor hominisintra fe recipiat verbund ei, Á EkaiOna toris OWcz'üm lz'&mäter Jufci- ac fit omnibus vitiis repurgatu À o piendum. " m, gultura non I parva opus eft. uia officium Pradicationis Patri ;ng/i-ri- S. Franc, Utilitas. cordiavttn otmni Sacvificio eff accepttus; Seraph, S Bernar- erem opuíc, din.tom.t. VIII. Sicutlixivium per humidum cin maxime fi ftudio fuerit charitatis impenfum, fluenslavat, & nonlavatur; itabona do&trina & ad id laborat Praedicator , ut magis exem-Collat.17. fer.Sexag. plo, quam verbo, magisque lacrymofa prece, ..20 C 2e per malum Doctorem animas credentium la- vat a fordibus peccatorum, etfi ifta non lave- $ quam loquaci fermone, Doétor fit. . S.Aüg t tut. AL Quia. offcium . Predicationis ef praci- S. Anton, 3inepi Keccaïti, etiamfi Oivl $. Aug. IX. Sicut malignus fuafor p puum in. Eccleffa Dei ; Chriftus principaliter?3. t.:8. n 1. $, contr. non perfuaferit, merito poenam deceptoris in- hocofficium exercuit. Unde Auguftinus de ci-^ 393* Crefcent. currits ita fidelis juftitize przedicator, etiamfi vitate Dei ait: uthomo confidentius ambula- C5. abomnibus refpuatur, abfit, utapud Deum of- retad veritatem fidei, ipía Veritas, Dei Filius, ficii mercede fraudetur. homine aíffumpto, non Deo confümpto, ve- $h hom.de Manfi X. Sicutfi veftitus aliquis juxta menfuram niens fundavit, atque ftabilivit fidem, fcilicet dift.45. proprii corporis fcinditur, aptiffime eidem ac- raedicando. Y fpir, 3.2» commodatur; ita quoque difcurfus, qui ex Hl.Quiaidemofficiu 9 efo [/usnine bonoäzfäum; S.Bonav, propriis inftituitur, magnam penes a : Nam ut S. Bonaventura re&te pronuntiavit : aP.Manü homiuis energiam habet. nimum Eftmagna Authoritas Praedicatorum;in quo- difc.18. 1. 2, rum receptione Deus recipitur, & contemptu Damnum alorum: Concionatovutnz. contemnitur ; ipfi enimfünt os Domini, verba $.Thom. Villan in XI1. Sicut, fi quisRexin negotio arduomitte- ejusannuntiando, ficut dicitur: /f epevaveris ret literas procuratori fuo,ut follicite negotia- pretiofum a v:Iz, quoff os tneum evis, & ideotan- Álben. Sexag. quam os Dei pafci debent, & honorari. retur, & illeimmemor negotii,laudaret chara- lïögn l Geres, admiraretur ornatum literarum, quo- IV. Quzautilifffumm quogue eff tdem offfcius ; S.Laur. C 5lae modo ei füccenferet Rex? ficomnium Domi- uti -S.;,;;Laurent.-J uftinianus indicavit, dicens . Juft.c.7. "deregim, - nus dedit nobis Evangelium, & facras litteras Quantam authoritatem praeftet do&rinze vit A PPreelat, lauda- / Titulus XX — Concionator.- 357 làudabilis, & experientia diuturna virtutum, fefeinjécerunt.Et hoc notat, cum dicit: ]u ver- AQ, 'Meä, hg Ó infinuat mundi converfio, & numerofitas ag- o tuo laxabo vete.. Quod confirmans S. Caro- foi, 476. )m' [Gu gregatafidelium. Nonenim per eloquentiam, lus Borromzeus, cum bene inquit, appofiteque h profunditatemque human:e fcientize , fed per virtutum exempla, contemptum videlicet ter- dicere, fit omnium judicio velmaxime diffici- le, hujus fane rei difficultatem aliquando, ac renorum , voluntariam paupertatem, parcita- potius frequenter meditabitur, utardentiori tem victus, veftium nuditatem, tolerantiam ftudio confugiat ad Deum, qui divini fui Spi- tormenterum,&pro falute animarumlaborum ritus afflatu, omnia dicendi argumenta fubmi- perpeífionem affiduam, Apoftoli Domini eo- niftrare poteft. Hincmerito S.Chryfoft. dixit: Jbidem, Iümque fucceffores fundavere Ecclefiam, S P Ch l'yf:, Nil fru&us capi ex Homilia poteft, nifi oratio to.r. de V. Quia fumme quogue neceffarium eff idem adjungatur; Porro fermoni oratio, debet an- incom- offcium ; ubi enim deeft do&trina, hortamenta teire. Sic Apoftoli dicunt: AosZzoratiozeac prehene ut plurimum defunt coeleftia, confilia fana, & 1 b. Dei üthor, - fermonis do&vina perfeverabimus. Sic Paulus nat, ho, 3. L.If]« S.Bern. divinarum monita Scripturarum. Cuiconfen- facit, cum in exordiis fuarum epiftolatum o- d hom, tiens S.Bernardinus ait: ficut omnes morere- " inDom, to.4.fer.3. mur, fi una die Sol ceffare faceret curfum rat, ut perinde quafi lumen lucernse lux ipfa orationis regat fermonem,ac dirigat. Acideo Quadrag. füum, qui habet fplendorem, calorem, vigo- aliquibus in locis praemittitur falutatio Ange- rem; itafi verbum Dei deficeret, quod eftSol lica, ut, quemadmodum Angelico nuncio me- 2 anime, fcilicet quod verbum Dei non praedi- diante Chriftus in uter O E Virginis conceptus caretur, & non communicaretur animabus, ut eft,ita & mediante nuncio co poffent illuminari fplendore charitatis. Pau- ncionatoris ( qui tunc Angeli officium gerit) Chriftus genere- - Yopofthujus fpiritualis mortis, animarum hac turin cordibus auditorum, a tque Deiparzein- luce deftitutarum, rationem alffignat,inquiens: Spiritualiter morerentur, quianon cognofce-, tervenientibus precibus, & ipfi auditores con- cipiant Chriftum in animo, quem ipfa conce- idem, rent Deum, & non cognofcendo nonamarent pitin utero. &nonamando non timerent, & nontimendo noftra natura fragilis, & declivisad malum — H Zatentio //uteya & ]egitima ; ut S.Greg. S.Greg. commendavit,dicens: Admoneri de bent( Con- P 3 cur cito moreretur, ideo oportet, quod ipfa vivat cionatores) ut confi derent, nea virtute dicen- P^ft. ad- de verbo Dei. Et mox fubjungit : Ubi non di, vivendique qualitate difcordent,neloquen. "'9?tit- 28« proedicatur, & ceífat verbum Dei, ibi non eft do aliud, & oftendendo aliud praedicent. Au- cognitio deDeo ; &ubi plus praedicatur ver- diant itaque, M quod fcriptum eft: Sicut ex JDeo, bum Dei, ibieftm aj coratm Deo,: jor cog'nitio.dþ Deo, & plus t Cbriffologuitur. Ex Deo enim lonsv, timetur, & colitur. coram Deo loquitur, qui przedicationis ver- V9 VI' bum, & quia a Deo accepit, intelligit, & places " ME DIA re perillud Deo, non hominibus, quaerit; au- Hugo Car d boc munus fru&uofe obeundum. diant, quod Przedicatori per Salo monem dici« E vocatio Spiritus Sant!i ; uti Propheta Re- tur: JLeaguam de cifferna tua, €? fluenta &c. i Pf, 44. gius indicavit, dicens: Jigpua smea cala- Aquam quippe Przedicator de c ifterna fua bi- suus feribe velociter [crilentis ; ideft,ut Hugo bit, cum ad cor fuum rediens, potius audit i« Cardin. exponit, Spiritus San&i,quafi dicat: pfe, quod dicit: quod loquor, a me ipfo nonloquor, fed a Spi- Bibit quippefui fluenta putei, fi fui irrigatione verbi infunditur. Ubi bene ritu; Idqueillis Chrifti verbis confirmat; Noz fubjungitur ; Derzveztur Jontes tui foras, E Frist, enim vos effis, qui loquimini, fed Spivitus &c. rapli Sicutenim calamus non fcribit, quod vult, fic iu plateas aguas divide. Re&um qui ppe eft, u£ vit, ipfe prius bibat, & tun C praedicando aliis in« homo non przedicat a fe, fed a Spiritu San&o Huat; Fontes quippe foras derivare, eftexte: luuc W"/ di&ante, & fcribente in corde Przedicatoris, & in cordibus audientium. Ante omnes au- rius aliis vim przedicationis infuadere ; In pla- teis autem aquas dividere, eftin magna audi« S.Aug to.tem S.Au guft. advertit,dicens: fonus verbos torum amplitudine juxta unius cujusque qua- Àotott, 5.inepift. rum noftrorum aures percutit, Magifter intus 3 Hg-, Joan,verf. litatem divina eloquia difpenfare. Et quia SO.SI[I 1n, eft; admonere poffumus per ftrepitum vocis plerumque inanis glorize appetitus fubrepit, noftrae, fed fi non fit intus, qui doceat, inanis: dum fermo Dei ad multorum notitiam currit, fit ftrepitus nofter ; /Vegue qui plaatat, geque poftquam di&um eft: /z p/atezs aguas divide, S Bafil. u2 vigat eff aliquid,fed qui incrementum dat re&e fübjungitur: aBeto eas folus, ze fent a« hom.de . Deus. Sed & S. Bafilius apta fimilitudine id Spir, S. confirmat, dicens: Da mihi navim vacuam, Jieui participestui : Alienosquippe malignos Spiritus vocat, de quibus per Prophetaniten- gubernatorem, nautas, funes, anchoras, om- tati hominis voce dicitur: J4/iemi izfurvexe- JontY, 1áia difpofita, & nunquam effe fpiritum venti, fanf nonneceffat omnis qualiscunque apparatus,fi vutt 2n the, C? fortes&c,. Aitergo: A4guas in d plateis divide, & tamen folus babe, ac fi aper- ) defit operatio Spiritus? Italicet fit fermonis tius dicat; fineceffeeft, ut przedicationi exte- ampla füppellex, mens prof'unda, & eloquen- rius fervias, quatenus per elationem te im- tia, & intelligentia, finonadfit Spiritus San- mundis Spiritibus non conjungas, nein divini &us, qui vim fuppeditet, otiofa funt omnia. verbi minifterio hoftes tuos ad te participes "s Albert. II. Oratio, quia fruftra laborat extra lingua Magn in admittas. ÁAquas ergo & in plateis dividi- c. 5. Luc, Do&oris, nifi intus adfitgratia Salvatoris; & mus, &tamenfoli poffidemus, quando & ex- [ats ideo pifces, qui ante fermonem Domini reti terius late przedicationem fundimus, & ta- n-('7' Simonis fe fubduxerant, modo poft verbum men per eam humana regimo « S -lau*dgg ?EeQUi non a.'- zm; - Domini,quafi undique certatim venientes;reti mabinius. IV. xïyz b 358 Bibliothe&æ Manualis. Comionaiö.riæ Rupert. IV. Ing ens jïdubz'& in gvatia vocationis; uti inniti Concionatorin telligat, diligentiifiniefí« bas fuafit,dicens: Cum autem ac- bicavendum exiftimabit,ne mortali culpa af« Mati. Abbain RuopertusAb S' Bünw: ceditis ad tracta andum verbum Dei, tunc noli- fe&tus, SpiritumSan&um contriltet,& A pofto- qn9 te p recogitare, qualiter verborum phaleris licum opusatqueadeo Domini noftriJefuChri- TY fti munus attingat &c. Graviffimamillam Pro- Sanc&ae Scripturae fenfum exornetis, dabuntur enim fponte vobis v enientia deSpiritu Patris phetz» objurgationem vehementer pertime- veftri, q u utique, quanto magis fponte ve- fcendam ducat: Peccatori dixit Deus: an- : & vobis minus fatigationis, & au- ye tu enavvas €c. nient, tanto dientibus five loq uentibus plus afferet dele- VIIL Cupiditatisextivpatio ; ut S.Bonaven- S.Bonev, &ationis. O quam dulce,quam przeclarum eft, tura monuit,dicens: Przdicator veritatis fu-in Luc. aut fcribimus, talia effe, ut per omnia vitare debet vitium cupiditatis, a- ea quae lo quimur, prudens auditor, five benevolus Lector nequá- lioquin non erit praedicator veritatis, fed adu- $ Ínn, digaetur adfcribere nobis, dicatque: lator, propter quod dicit Apoft. 1. Theffal. 2. quam de $deí l. &.Tlern. INon emm vos veflis, qui loguimini. Hinc S. ANeque atiquando fuimus in [evimoue adilatzoniss L i, CPI ' fer.66.1n Bernhardusrecte dixit: PoteftPraedicator mo- ffcut fcitis, nesue 2n occaffone avarttie, Deus parvis. teflis eff ; Sciebat enim, quod ex hociram Dei 4 n itafalutis auribus circumftantium infonare, fed nemo nifi folus Deus valetfaporem chari- provocaret, ficut dicitur Micheze 3. Sacerdotes tatis palato cord is infundere. Unde Grego- ejus r mevcede €?c. C Propbete ejus in pecunia Spiritus, qui doceat, Do- divinabant €?c. & ob hanc caufam fubditur: riusait: Nifi fitintus S.Greg. &oris lingua exterius in vacuum laborat. Szon quafi ágev arabituy. Hinc & S.Gregorius epiít.ad Abbas NV. Fitaexemplaris; Melius enim docet vita, Epifcopum quendam (cujus praecipuum mu- Martian, Abíolon. nus eft, verbum Dei annuntiare) hiíce verbis fer.9.in uam littera; melius bona fama, quam lingua; debilis enim eftlingua, quam manus non adju- monet: Non plus pecuniz, quam animabus vàt. Praedicator, inquit Abbas Abfolon, debet ftudeas, illud a latere refpiciendum eft,ad hoc andr. autem tota mentis intentione laborandum, rimo filios parturire in vifceribus charitatis, oftmodum parere verbo pr gedicationis ; uride quia Redemptor nofter a Sacerdotis officio Paulusait: F oli,quos 1tevtuti parturio. Hinc non quzerit aurum, fed animas. Apudlfaiam HugoCut, Eft funiculus triplex, Prophetam vox Praedicatoris tubze affimilata ap. Manfe recte S. Bonaventura : qifc, 3. ait, qui difficile rumpitur ad extr ahendas ani- fuit: Quafi tuba exalta vocem tuam, anmuntia mas de carcere diabolo,& trahendas poft te ad populo 10 fcelera. eortm; "Tuba autem, pet. fi re&e fentias, fi digne prolo- coeleftia regna ; quam defignatur Praedicator (ut Fíugo Car^ S.Bern. juaris, & fi viven do confirmes. Nam tefte S. dinalis ait,) non refonat nifi vacua, & proedi- loqua manus otiofa, cator debeteffe vacuus per rerum terrenarum apudVan-Dernardo: Lingua magni fi diíc.34. eft res monítrola. * s ! iÉ n.8.. & vita tenebroía, neglectum. » V1. Huwnilitas profun da ; dequa fic dü'currlt IX. Curare, ut magis occ'ibet Concionatoe S. Anton. Vanze glorize inquifi- vem Medalla fenfuum, quatm f[puria verborut ; Paul.fer.4 ^ S. Antonius dePadua: tores, & prop riae laudis venatores nonatten- &, utalius ait, ne puerilium verborum fpuma &e Apoft. dunt, qui dex hoc accidit Ezechize, thefauros aures confpuat ; tales enim aures magis a- loniis incaute oftendenti, imo & o- mant, quam pectora. Unde merito monat S. s. Chryf. fuos Baby ftentanti. Dicebat Jofeph. Gen. 39. "ddducite Chryfoftomus, nonfectemur enocinia Rheto- hom. 3o, KT uimiutn, ut poffit veflvos pro- rum,fed veritates Piícatorum. Quae autemin AGa. E id. il fratremn vefiv £ fciam, quod non fítis explora- damna fequanturex hac doctrina neglecta, in- tundem jave fersmones, A dif,g. 15, zoves. PerFratre m minimum intelligitur hu- dicavit Idem dicens: Hoc fubvertit Ecclefias, snilitas, fine qua in fruttuofe egreditur Praedi- quod & vos non quzeritis fermonem, quicom- banturfermones ; Et pungere poffit, fed quioble&et, & tinnulo ftre- cator,necejus a Deo pro e contra, qui Benjamin fe cum babet, multum pitü, & verborum compofitione, qua&i Citha- Unde a ddu&o eo dixit Jofeph rzedos, & cantores àudientes, & nos frigide & frü&um affert ; le faccos eovum. fvrumento, mifere facimus, noftras affeGiones fequentes, difpenfatori: . /mp uaatum poft capeve, && in ore faccifratris ii quas ejicere oportebat. Etidem fit, ac fi pater Jcypbus argenteus. Quia quanto videns pueram, quemfüpra modum tenere a- zimi ponatuv mat, zegrotum, illifrigida & quzecunque oble- uis humilior eft, tanto ei Deus gratiam con- -S.Antonï.; fertampliorem; Prov. 3. Cum fauplicibus Jer - &ant, porrigat; quae autem utilia, minime cu- Nsp, 3 quife mininaum "poftolorum ret; deinde quando objurgatur a Medico, ra- ii cs 150 ejss. Paulus, tionem reddat dicens, quid faciam ? videns 2 éixit, fructum retu lit czeteris ampliorem, quia lem u fque ad lllyricum omniarep:e- flentem puerum ferre nequeo. Mifer, & ae- ab Jerufa € ;elio Chrifti. Rom. 15. Deneautem rumnofe, ac proditor! neque enim talem pa- vit Evan 5 deferentibus reponi j ubetur pecunia in faccis, trem dixerim. Et quanto fatius fuerit, parvo tiam in praedicatione er ogatam Do- tempore triftitia affe&tum, perfe&ze fanitati quia Ícien H reftitui, quamtemporariam illam gratiam per- minus magt s multiplicat: eadem enim pecu- nia ad euudem fructum r edditur: Quia eum petuz triftitiae caufam fieri? Hoc etiam no- fermonem iterum facere, pet quem alius fru- L bisaccidit. Flofculos verborum, & compofi- ttitur, quod eftcon- tionem, & harmoniam curiofius fe&tamur, ut &us fa&tus eft, licite permi tra eos, qui ad populumloquen tes femper vo- canamus, non ut profimus: utfimusinadmi- $6« ratione, non ut doceamus; nt oblectemus, S'Paftin. lunt uti novis fermonibus. non ut compungamus; & plaufu, & laudi- Wolop €ar.Bor. Vl Fug 1 þeccnfz' ; nam cu m præditcändi- A&. Med munus non humanze fapientize, aut eloquen- bus obtentis abeamus, non ut mores compo- acSpiritus S. gratise namus. f01.479-. tize, fed divinse vir;uti. SQ VIIIv r4 üus XX Concionitor. 359 $. VIII. Concionis obtinere P SCET!CA, po[fit : f;:ilicet.fï opera v erbis conjungat; ütiS.Gr egorius illa S. Pauli ver- S.Greg. i, , S. Beny. ï Inþi*-imisl» n offe debet Afceta , que finit figna ba: Pracipe luc, in C.9. . " legitima vocationis ad officium concionatoris : €9 doce cum omni imperio , 23. mor, Luc, explicansinfinuavi this verbis: Nondomina- ^ 7: - Eabreviterindicavit S. Bonaventura his ver- tionem potentize, fed authoritatem füadet vi- 'bis. Tria funtfigna evidentia,quibus probatur, utrumPreedicator a Domino fit miífus ad prae- agit tz; cum imperio quippe docetur, quod prius u dicandum Evangelium. Primum eft, autkori- * r, quam dicatur, nam dottrinze fübtra- hit fiduciam , quando confcientia przepedit n as müttentir, Secundum, animarum Zeur in per- linguam; nonergo eipoteftatem elatze locu- ll uc. ona, quze mittitur, quando fcilicet principali- tionis, fed bonzefiduciam infi ter quzeritDei honorem, & animarum falutem: nuavit actionis ; moxquefubdit: Unde etiam de Domino fcri- Tertium eft fruZificatio , €9 conver[io auditorum. ptum eft: Eratenim docen S, ficut potefta- $. fo?axxc. AL Noffe debet, quis fit finis Concionatoris : tem habens, Sale£ p.r. eum recte S. Francifcus Salefius expreffit, di- - non ficut Scribze & Pharifi s fingulariter.m amque ac principaliter folus ex ^^ X« €pift. cens : Finis & intentio ejus debet effe, ut ícili- poteítate bon a locutus eft, quia exinfirmita- cet id faciat ob id, propter quod Chriftus in te mala nulla commifit. mundum veniens finis fuerit, ipfemet claris " Quod etiam confir- mans S. Bonaventura , eu m, inquit, elige hisce verbisedicit: Egoweni, ut vitam habeant, Dottorem, quem magisad mireris, cum vide- ^ €9 abundantius haeant. Finis itaque Praedica- ris, quam cum audieris. 1 Cteg, toris hic effe debet, ut fcilicet peccatores , per : à d quod etiam Se- Seneca jl ad necaagnovit, dicens: Hec fit propofiti no- . lat iniquitates fuas mortuos, vivificet ad juftiti- ftrifumma: q uod fentimus, loquamur; quod am; & ut jufti,qui vita fpirituali gaudentjillam loquimur , fentiamus, concordet fermo cum abundantius poffideant, magisque perfician- tur; Etideo leremice diCtum fuit: t evellar, vita ; ille promiffum fuum implevit , qui & cum videasillum, & cum audias , idem eft. £$ diruas, vitia fcilicet & peccata ; & edifices, idebimus qualisfit, quantusunus fit. - €9 plantes ,. virtutes nimirum & perfectiones. - VI. Noffe debet , HugoCar, FHiugo Cardinalis explicans illa verba S.Pauli: quid agere debeat , fi fru- &us optatus non fequat ur : nimirum meminiffe, 'ap. Manfe Z7olo quinque verba fenfu meo loqui ; clarius hunc quod S. Anton. notavit: Apoftolusait, umw- 8 Antorii- |difc.38. finemindicat, dumait:-Quiaque verba (ecun- u e quisque mercedem accipiet [z Ü [i dum F. Jordanem Magiftrum Ordinis funt. non dixit , fecundum fr "undum laborem [uug ; us p. 3. uctum fuum; nec e- ? a tt ;.8 "L c.æ. Quid creüendum , Ícilicet duodecim articuli; nim credimus, inquit prae f a tus Author, 1ni- Quid faciendum , Ícilicet praecepta Decalogi; norem gloriam obtinuiffe Quid fugimdum , fcilicet peccata mortalia ; qui pauciffimos convertit Jacobum majorem, » quam multos San- Quid appetendum, fcilicet gaudia paradifi ; Quid Cos , qui l rum traxerunt ad fi- zimenáum , Ícilicet (applicia iaferni ; unde ver- em. xxviilliaxpopuild fus quidam fic habet ; Quid eredam, faciam , fu- ' VIl. Noffe debet giam, [perabo, time2o? .Do&or Angelicus quin- » quotmodo deleflatio in con- cione queri po[fit: i $ d 2- quod Manfi his verbis de- Manfi dif; que hzec verba fimilifere modo exponit, dum clarat: Porro dele &atio a prae dicatione non 41. n.6. ea quinque fequentia effe dicit : N omnino excluditur, fedordina Chyf. l da, vitanda, [peranda, credenda. Agmda; timen- ti debet ad fa- jm,30, ;mciom- ciendum fructum, 'ad eum fere modum , quo ÀQ dd.apud . lil Noffedebet ; quod fit oficium t arborflorem perdu censineo nonfübfiftit, fed eundem £orir: nempe illud ipfum, quod idem Cardi- eundem in fructu nalis per exemplum canisexplicat, dum ait: eotiodo, utaures auditori m transmutat. Preedicetur dif.9, fj. 5* Sineo, quodau- Habet canisin ore latratum, in dentibus mor- diunt, fibi complaceant: atvero non fit ba- fum , in lingua medicamentum ,. fic bonus lifta fine globo explofa ; hoc enim modo nil Praedicator, & bonus Confeffor, & quilibet aliud obtinetur, quod p ulvis nitratus inuti- bonorum fpiritualium adminiftrator , debet liter confümatur , fit igitur bene onufta fen- haberehzectria ; Latratus, eft verbum exhor- tentiis validis & effi c acibus , tanquam globis, tationis: morfat, verbumobjurgationis: [in- utftrages interinimi cos faciat gua medicamentum, verbum confolationis. , & turres füb- vertere, id eft, obftinatos S.Antoni- - IV. Noffe debet, quem modum ob[ervare debeat nitentiam inducere queat. peccatores ad poe- nus p, 3. in pradicando: Em videlicet, quem S. An- VIIL Noffe debet, tit I8, C. cur tion dolere debzat , i L] e 3: toninusindicavit, dicens: Praedicator ; quia ab uno lóco ad alium mi ttatur : quem in finem " . fua preedicatione debet quaerere homines in- proderit notare, quod Bollan dusrefert in vi- Bolland, ducere ad faciendum ,. quod przedicat , ideo ta B. Jordani Generalis Do ut efficaciter praedicet , debet clare logui , ut minicanorum ; 3. febr. quod, cum Legati Bononie nfes apud ipfum9"- 732- infiruat intelle&ium auditoris, €9 doceat. Secun- intercederent, 'neab ipfis ce lebris quidam di- do fic.debetloqui , u£ dele&et auditorem; íed moveretur Praedicator, qui feminaverat in .quofine dele&atioilla curanda eft ? ut fic mo- '* veat affettum , ut libenter audiat verbum. civitate verbum Dei gratiofe , eoquod time- retur, quod fructus, quifperabaturfecuturus ^ "Tertio debet fic loqui, ut fl&Zat, ícilicet cu- de ejus praedicatione, totus poffet in ejus ab- rando, ut quze dictafunt, velit ea implere. fentia pe rdi; San&us hic vir iisdem refpon- S.Greg.p, Etclarius S. Gregorius , pro qualitate audien- derit: Illa ratio, quam vos allegatis, quod '3.pafLin tiam formari debet fermo Do&orum , ut & Frater Joannes hic deberet morari , quia fe- proleg. [ua fingulis congruant, & tamen a commu- gis zedificationis arte nunquam recedant. minavit vobis verbum Dei , & poffet perire fruttus, fi recederet, non multum conturbet : : [ 261 V Nofle. debet ,. ..guqywda opfgtum frutium xfos : uon enim eft confuetudo feminatoris cam- 366 Bibliothece Mam;is Concionatorig - camporum , quod, cum feminaverit agrumu- lus primus fuit, qui Aratum, & Menandrüm numapportet illucle&tum fuum ; & jaceat ibi, citavit. Quod autem fabulas attinet, vix un- : | quam earum vel minimam inveniin ferinoni- sou quousque videat, quomodo femina fru&ifi- 1005 cent; imo potius commendat femen & cam- busantiquorum memoriam, fola excepta fa- mll. O: pum Deo, & vadit ad feminandum in alium bula Ulyffis & Sirenaram, cujusin operibus S. campum. 1ta fortaffis expediret, quod Fr. Jo- Ambrofii in fermone quodam fit mentio: ac annesiretadfeminandum verbumDei alibi,fi 'proinderepeto, vel illis prorfus utendum non cut deSalvatore fcriptum eft:quia & aliis civi-. effe, velita parum, utnegligi videantur; non tatibus oportet me evangelizare verbum Dei. enim bene convenit cum idolo Dagon Axcae Teftamenti. "À "AGaMe- IX. Noffe debet, Quor poti[fimum Aduthores diol,fol, legere €9 citare debeat Concionator ; de quo fic XI. Noffe debet; quomodo Concio ü&tore: ma- S. Àug. loquitur S. CarolusBorromreus : Maxime fi- la vita: audiendi fint , nimiram juxta confiliu mfra » 4 S. Augult. dicentis: Botrum carpe, fpinam ca- in Joan, bi veteres Patres proponat, quorumin dicen- do virtutes fequatur, Gregorii Magni, & Chry- ve; benequidem intellexiftis , fed propter tar- foftomi difciplinze moralis copiam ; Leonis diores dicamhoc planius. Quomodo dixi, bo- trum carpe,fpinam cave? quia botrus aliquau- 6 615p. smagni,& Bafilii gravitatem ; Nazianzeni vim, I,PaüoCO | Nyffeni fubtilitatem, Auguftiniacumen, Am-. do deradice vitis exortus pendet infepe, cce- brofii temperatum dicendigenus , Bernardi Ícit palmes, inferitur fpinis, & portatfructum dulcem, devotamque orationem, atque omni- fpinanon fuum, non enim fpinam vitis attulit, ledfpinis palmes incubuit. Noli interrogare, no admirabilem & divinam eloquentiam fan- äjAntonï- G&iffimi Pauli Apoftoli. 5. A ntonius quoque nifiradices. Quzere radicem fpinze, extra in- muslc. ait; Praedicator praecipue debeteffe doctus in venisavite. Quaereoriginem uvze, vitis hanc protulitex radice. Cáthedra ergo Moyfis vi- facra Scriptura , & ipfi vacare; undein hujus- modifigurave&tes, quibus Arca portabatur, tis erat, Pharifzeorum mores fpinze erant. Do- jugiter annulis erant infertzee, ut, cum Arca &rina vera per malos, palmesin fepe, Botrum inter fpinascautelege, ne, dum quseris fru- effet portanda, nulla fieret mora deintromit- &um, laceres manum, & cum audis bona di- .tendis vectibus ; quia Praedicatores , per quos w Ecclefia circumfertur , facris litteris debent centem, neimiteris mala facientem. Quze di- ; 'cunt, facite, legite uvas, quzeautem faciunt, femper infiftere , ne tunc cog antur difcere , em to.9. cum ex officio alioshabent docere, ut expo- facere, nolite, cavetefpinas. Et iterum alibi :Id nit Gratianus diít. 36. cap. Qui Ecclefiatticis. - quomodo vis, inquit, de fpinis me uvam colli-de paftor. $. Ecce quod facrum. Salvator nofter prius gere? Refpondeo, non eftuva il!a fpinarum, l-'. fed aliquando increfcens Sacramentum , im- d in medio Do&orum fedit, audiens illos , & Masfi d interrogans , & poftea praedicare coepit. plicat fe infepem, & pendet uva inter denía ib S.Fran, ^ X.Noffedebet, quomodo profan o$ Zluthores fpinarum, fed non furgit deradicefpinarum, à Id quod S. tucaute manum mitte, ne lacereris a fpinis, S«let p-t.[egere €$ citare po[fit Concionator ; id eft, nefacta imiteris malorum, &legeuvam Lx.epil. Prancifcus Salefius fic docet. De hiftoriis profanis quid dicis ? Bonze fu nt, fedillis uti. inter fpinas pendentem, & de viteadte perve- s, id eft raro , niat botri alimentum, fpinis aute * oportet, quemadmodum fungi zppetitum , & . ignis tormentum. A m fervatqr— & Íolummodo ad excitandum tunc quidem etiamneceffu me ft,utcaute& - —XII. Noffe debetimpedinen ta f ruä'u:;x C';m Eccd. e, bene propona ntur, atque, u t S. Hieronymus cionibus referendi ; quorum przecipuum indica- zx. Y« 4« vit Ecclefiaftes, falübriter admonens: Qui ob- a, ungues & capilli illis amputandi funt ; - Quemadmodu m Iífraelitze mulieribus infervi- fervat. ventum , non feminat , €9 qui confiderat nu- tutenatis facie bant , quando illas fibi defpon- ber , nunquam metet ; Quze verba S. Bonaven-S.Bonsv. deft, totaliter accommodan- turà ad propofitum noftrum hoc inodo exp fareparabant, i o..incit. o doe funt Evangeli o, & verze virtuti Chriftia- nit; feminare, eft verbum Dei praedicare. m», tollendoabipfis , quidquid eftreprehen- FEixiit , qui [eminat [eminare Jemen fuum , & poft: fibile a&ionum profanarum a Gentibus edita- Semenefl verbum Dei ; ventus ifte eft ventus de- tum; denique ut facer Textus ait : Separart - tractionis; qui obfervat hunc ventum, nun- gretiofum avili oportet. Dum demagnanimita- quam feminat, quia timet verba hominum de- te Czefaris mentio incidit, nulla habenda eft trahentium; non przedicat ad fru&tum , imo agitatur utarundo. Quidexiiftis videre? A- ambitionis illius commemoratio; & dum de Alexandro Magnofermo eft, abfit omnis me- rundinem vento agitatam ? & qui confiderat moria vanitatis , truculentize , & fuperbize nubes,nunquam metet. Nubes, ut dicit Glof- fa, eftblandimentum adulationis, quod qui ip fius. De caftitate Lucretiae differens, mor- tem ejus defperatam omn inofileat. Sed defa- cupit habere, nunquam metet vitam 2eter- bulis Poetarum quid agendum ? Flze prorfus nam, quia receperunt mercedem fuam funt, nififorte ornatus caufa ad- XIIL Noffe debet, cur curare mon debeat AQaMe« negligende " 'hibeantur,i d quod adeo breviter , & cum tali- Concionator , fi paucot. /Tuditores habeat ; fed diol. fol, | bus circumftantiis fieri debet, ut potius anti- potius confilium.fequi S. Caroli Borromei *** l doti loco fübferviant;unusquisque illas a Prze- dicentis: Nec propterea defpondebit ani- dicatore parvi fieri, facile cognofcat. Caete- mum , fi perpaucos Auditores ad fe con- rum antiqui, quantumcunque fuerint devoti , venire viderit , quoniam fuüummus ille Ma- illastamennonnunquam ufurparunt, imo ip- gifter vitee Chriftus JESUS , cum Dei fa- femet S. Bernardus earum nonnunquam me- pientiam , vitamque 2eternam monftraret en- minig, licet ubi illas dicücerit, ignorem, S.Pau- E Mundq ) pagcimte Qitcipulox'um cont tu$ Titulus XXP. . Concionator. 361 tus fuit ; imo aliquando folam mulierem Sa- easque ad falutis aetetnze portum perducat , maritanam habuit, quzeillum & de divino cul- neceffario multis magmsque laboribus expo- tu, & coele(ti glonaloquentem audiret. Quod fitus effe debeat.. Talis pifcator fuit S. Paulus S.Chryf. etiam S. Chryfoftomus confirmans, licet, ait, Apoftolus , qui de femetipfo dicere non dubi- tom.5.ho- unus audiat; non enim exiguum eft, unam o- tavit: Abundantius omnibus laboravi, ac mil, 6 vem fervari, quandoquldem & paftorille, qui proinde mirum non eft,. quod mundum uni- nonaginta novem reliquerat oves, ad unam verfum Chrifto lucratus fuent UndeD. Chrvy- cucurrit, qu:xe aberraverat. Hommem non foftomus in ejus laüdem ita fcripfi Nul €ontemno , licet unus fithomo , eft animal digne inftituitur Praedicator, nifiqui paratus Deo chariffimum : licet fervus fit, contem- animam millies ponere pro auditoribus fuis. $ g, nendus mihi non videtur; non enim dignita- t Nequefaltem attingere quisquam debet prze- 1 otn, tem quero, fed virtutem; non dominationem, claram hujus muneris fun&tionem, nifi para- autíervitutem ; fed anlmum Licet unus fit, tusfitmillies animamfuam tradere inmortem homo eft, propter quem ccelum extenfum eft, atque difcrimina. & propter quem unigenitus Dei Filius factus XVI. Noffe debet, quoniam [int 2lli , qui ver- lbidem efthomo. bum Dei adulterare dicuntur ; id quod Interpres difc, 43, S.Greg.p. : KiV. Noffe debet , quando €$ quomodo re- quidam ficexplicat: Adulterare verbum Dei, n, E, 1. paíl.c.6. tufare po[fit officium Conc ionatorir, in quo ob- eft, fictis coloribus orationem pingere , au- L fervare debet S. Gregorii do&trinam : Sunt dientium fenfibusblandiri, non ex üncenta- nonnulli, inquit, qui ex fola humilitate refu- teloqui, & veritatis manifeftatione, fed glo- rize exftruendze ftudentes non eedificand?ae giunt, ne eis, quibus impares fe zeftimant, preeferantur. Quorum profe&to humilitas, fi conícientize. Ideni Apoftolus in cap. 4. ejus- ceteris quoque virtutibus cingitur, tun ante dem epiftolze inquit: Neque adulterantes ver- bum Dei, fed in manifeftatione veritatis com- Deioculos vera eft, cum ad refpuendum hoc, quod utiliter fabire preecipitur , pertmaces mendantes nosmet ipfos ad omnem conícien- N nonfunt. Neque enim vere humilis eft, qui fu- tiam hominum coram Deo. Etclarius S. An- $, Anre! perni nutus arbitrio, ut debeat przeeffe , intel- felmus : Adulter, inquit, in carnali coituin?2 Cor, - ligit, & tamen præeü"e contemnit: fed divinis non prolem, fed voluptatem quarit: & per-99.9.7. difpofitionibus fubditus , atque a vitio obftina- verfus quisque, ac van?eglorise ferviens, recte tionisalienus, cum fibi regiminis culmen im- demto4i adulterare verbum Dei dicitur , quia per fa- je plor, peratur, fi jam donis przeventus eft, quibus & crum eloquium, nonDeo Filios gignere, fed il àliis profit, & ex corde debet fugere, & in- füam fcientiam defiderat oftentare; Quem vitus obedire. enim libido glorize ad loquendum trahit, vo- Manfi dif. XV. Noffe debet, cur Z4lpofloli &9 Conciona- luptati magis , quam generationioperum in« 47« forer pifcatores fiominum fuerint appellati ; cuius tendit, adulterare namque verbum Dei efl;ait, rationem hancaffignat Hieronymus NarniCa- aliter de illo fentire, quam eft, aut exeo non puccinus: Duo pifcatoribus funt neceffaria, fpirituales fru&us, fedadulterinos fcetus qu2e^ ne labor ipforum fruftra adhibeatur ; fcilicet rere laudis humanæ Exfinceritate vero lo- ars , & laborandi ardor: etenim plfces anima- qui, eft, nihilineloquio, extra quod oportet, lia funt lubrica, natalitia, & ad fugam capi- quarere. Sicutex Deoautem loquitur , qui endam velociffhima, lacunasque fuas in abyfío Ícit, nonfe a fehabere, fed ex Deo acceplfïe á BC uu M* 1narisadeo profundas & abfconditas habent quod dicit, coram Deo vero loquitur, qui in ut, nifipifcatorjuveturab arte, & ab arden- omni quod dicit, non humanos favores appe- tidefiderio , quodillum in laboribus indefef- tit, fed omnipotentis Dei præfent;æ intendit, fumreddat, exítimuletur, de illis capiendis V Dontr, nec fuam, fed authoris gloriam requirit. Etin nu:o , fpem omnem deponere debeat. Hec autem Chrifto loqmtur cujus fermo totus in Chrifti ars, & ardentiffimum illud animas pifcandi veritate perfiftit, utnec mendax fit nec aliud, defiderium a Chrifto Apoftolis promittitur. quam Chriftum przedicet. Qui autem fcit qui- Ha&enus verba funtP. Narni. Porro certum dem, ex Deo fe accepiffe, quod dicit, & tamen eft, prout quotidiana demonftrat experientia, dicendo propriam gloriam quzerit ,- ficut ex Deoloquitur, fednon coram Deo, quia eum, quod inter omnes pro'effiones, quas homo exetcet, profeffio pifcatorum fupra modum quae cordi fuo non proponit, cum praedicat, ütlabonofa quia, qui huic profeffioni eft de- quafi abfentem putat. Sed fancti viri & ex Deo loquuntur , & coram Deo, quia ab eo ditus, quovisanni tempore, id eft, tam in hye- me, quaminzeftate, temporum injuriis debet Íciunt, fehabere, quod dicunt, & ipfum elfe. expofitus , vigilias agere in obfcuritate fuis fermonibus adeffe judicem , audltorem- no&is, quafi nudus, fudare debet iu ejiciendis, que confiderant. & adducendisad feretibus, ludibrium fzepe fit ventorum, undarum, tempeüatum & con- $- D ;&aMl' tinuo morti adeo eft vicinus, quam fubtile eft MISCELLANEA ET CONCEPTUS 79. navigiilignum, quoab aquis d1v1d1tur famem PRJ/EDICABILES. patitur & fitim, adverfus fomnum continuo dimicat, frigore&seftuexercetur, &labore Qualitas. abfoluto ob nimiam fatigationem vix pedi- d amfonolim dilaniatis leonis faucibus, re- Manfi dif bus infiftit Per hanc igitur fimilitudinem li&to cadavere proceffit; reveríus autem 19. 5.2. colleftis Magifter nofter nobis infinuare in- per eandem viam, curiofitate du&tus, declina-. tendit, quod , ut Praedicator animas pifcetur, vjt, utvideretcadaverleonis, ecce exawmen A P. Lo/m. B;bl JMMan. Zom. L. & apum M. 5623 Bibliothecz Manuafis . Conctonatorie apum in oreleonis erat, acfavus mellis, quem V. In fecundo libro Efdrze eap. 4. legitur , Man dif, cum fumpfiffetin manibus, comedebatinvia. quod,dumFilii lfrael a captivitate Babylonis 3o. n. 5v Omniaautem in figura contingebantillis. Au- , reverfi in procintti erant,ut collapíos Hiero-« diamus igitur hiftoriae hujus moralitatem. folymzse muros reftaurarent & relarcirent, ex Procopius ajt: Fertur quemvisleonem vivum timoregentium circumvicinarum, qui zedifi- os habere fcetidiffiraum, adeo ut dictu fit miri- cantes impedire fatagebant , una manu fua fa- ficum; inorefoetido mel reperturm effe dulcif- ciebantopus,& altera tenebant gladium ; zedi- i c[(d,i .fimum.Enimvero quis eft,qui neíciat,eloquen- at ficantium enim unusquisque gladio erat ac- j tiam facram aSpiritu fan&to fepius favo mel- cin&tusrenes, &eedificabant, & clangebant lis comparatam fuiffe? quam dulcia faucibus buccina juxta me. Omnia autem hzecin figura meis eloquia tua, fuper mel ori meo! & tamen contingebant illis. Per Jerufalem enim anima. quis non videt, hanc mellis fuavitatem faepius noftra proefiguratur, cujus muri per peccati in putreolentibus faucibus. id eft, in Praedica- mortalis excidium ruinantur, ut proinde opus toribus ob malos mores, iamamque finiftram habeant, ut per pcenitentiam refarciantur , & foetentibus reperiri?admiranturAuditores eo- rezedificentur ; Miniftri autem verbi Dei ( ad rum talentum, facundiam , fzepe etiam eximi- quos Apoftolus hzec verba dirigit: Dei gdifica- um parient fru&um, quantumvis ipfi diffolute tioeflir ) a hasceruinas refarciendas fünt de- A]berms vivant.Horumigitur favo uti licet: Favus mel- ftinati. Obfervandum tamen eft, quod Eídras M,gpud Marf lis compofita verba,inquitfapiens ; Quacuzque primo de hisce artificibus dixerit: una manu difCI4l n': exim dzxerint vobis, [ervate, €3 facite; Cavendus fua faciebant opus, & poftea fecundo loco fuüb- autem eft in putrefactis ipforum faucibus fce- junxerit: altera tenebantgladium, ut perhoc tor: Secundum opera eorum nolite facere. infinuet,quam fit verum,quod operatio przedi- Ídem dif, II. Duo fratres. |acobus & Joannes,electi ad catioaem przecedere debeat.Coepit Jefus face- 29.1.4. Evangelium praedicandum A poftoli,a Chrifto re, & poltea gladium przedicationis ftringere, appellati :uere Boanerges,id eft, Filii to:itrui: & docere; quodfi fiat,hic fru&us fübfequetur, fiquidem per tonitru vocis deterrere debeant quod fcilicet verezedificabunt.Et zedificabant; idololatras, eosque ad veri Dei notitiam per- uniendo enim faéta cum verbis, cum magaa 6 Thon. ducere; advertendum vero eft,quod oculus diu populorum zedificatione praedicatur, ruinze- yil, ia Synats ante fulgur confpiciat,priusquam auricula to- que fpirituales reftaurantur. - nitrui ftrepitum perfentifcat ; ita quoque in V!. Deus olim Praedicatore quodam indi- Idem dif, I,n. £. Miniftris Evangelicis pf&us videri debet lux gens, qui furdas populi lfrael a divino fuo cul- j boniexempli, virtuoforumque operum , & po- tu deviantis aures aperiret, clamabat: Quem fteafermones eorum auícultari; íi enim prze- mittam, & quis ibit? Tunc Ifaias fefe prodens, dicationem bonum przecelierit exemplum,in- ad obeundamhanc legationem promptum fe fallibiliter efficax, & fructuo(a reddetur. In A- obtulit, dicens: €$9 dixi, ecce ego, mitte zne, nimi- poc. dicitur: D throno procedebant fulgura , &$ rum patentes fibi literas expediri cupiebat, voces, €3 tozitrua; ubi prius mentionem facit quibus ejusdem Verbiiucarnati, & Sapientize fulguris, & pofteatonitrui. Apud Ezechielem Patris immediatus conftituereturPrzedicator, ariter dicitur : Znimalia ibant, 69 revertebantur evafitque in Preedicatorem adeo famofum , ut zn fivülitudinem fulguris corujcantis ; Et paulo fancta Mater Ecclefia,cui continuo affiftit Spi- poft fubditur : Zudiebam [onum alarum , quafi ritus fanctus,fapientiime ordinarit,utannun- fonum aquacum multarum. Porro quatuor illa tiatarus Evangelium Diaconus, fpecialiter myftica animalia Evangeliítas , feu Miniftros euminvocet, ejusqueimploret auxilium, ut Evangelicos przefigurarunt, ia quibus prius verbam Dei digne annunciare, & exponere refplendere debet lux perfe&tionis, & poítea poflit; hoc enim fine orationem illam dicit: vox praedicationis audiri. Munda cormeum &c. Verum etiam obfervan- S.Gi-eg.p. ]il. Cceleftis agricola divinum verbum fu- dum eft, quod [faias priusquam fe promptum E 2.paít.c.7. um femini aífimilat ; ficut enim non fufficit, adannuntiandumDei verbum offerret,jam an- dfcan, quod femen in terram fpargatur , nifi ipfemet telabiafua carbonibus ignitis ex officina pa- DA rufticusterram arando,. & excolendo labori- radifi per rnanum non cujuscunque Angeli , us fe conficiat, ita quoque Orator Évvange- fed ardentiffimi cujusdam Seraphini defum- licus nullum fructum producet , niíi prius ope- ptis purificari viderit, per quod Deus nobisin- zatus fuerit id, quod praedicat : /erbi femen finuare voluit, quod, priusquam ad przedica- facile germinat, inquit S. Gregorius : quando tionem Evangelicam nos exponamus, necef- ioc in audientis. pe&lore pietas pradicantis rigat. fum fit, ut prius Seraphico quodam incendio Didacus IV. Didacus Stella fuper Lucam ingenio- accendamur, & ardeamus. Stellain fam quandam bhabet obiervationem , circa V1I. S. Gregorius verba illa Pfalmi expli- S.Gres. L. e. 8. Luc. j]ia verba S. Joannis Bapt. vox clamantir in de- cans: Ne auferas de ore sneo verbum ve:ritatir usque- Y9. Taor. . ye ferto ; Dicit enim: Jeannes erat vox, quia, quaque ; dicit : Perpendit namque, quod omni- quidquid eratin Joanne, eratvox. Veftis, potens Deus, veritatis veroum facientibus tri- inanus, pe2es, caput &lingua, tctus Jo- buit, & non facientibus tollit. Qui ergo hoc annes vox erat clamans & dicens: JPueniten- deorefuonon auferri petiit, quid aliud quam t:am ugite. Ejus cibus, potus, lectus, cili- gratiam bonze operationis quzefivit? ac fi a- cium. inedia, os deuique & facies praedi- perte diceret : A bono opere errare me non cabant. Etiàmfi os non loqueretur, quid- finas, nedumamitto ordinem beue vivendi , quid in ipfo erat, praedicabat contemptum recttitudinem perdam loquendi. eftium mundi, poenitentiam, & amorem -d,ivinum. VALL in Exodo ornatus & gfsmmæ M Sacer- 24 : Titulis XXUL. — Concicnator. 363 Mu qi - £0 &acerdotalium, quibIJs fummus Pontifex in- Stephano Cantuarienfi Ecce ifïe-pïures o&ci— Vs duendus erat,ih haec verba defcrbbuntur: ££ dit vomere, quam Ehud gladio fuo limato & a- cüto; quiafzepe plus profixit fimplex & rudis ziutinuabula iatey malograuata ex auvopuvifr- 1520, Qu pofuerunt intev salogramata g extve- proedicatio, quam exquifita & polita. ma pavtetunica. At vero quis veftrum mihi e- - XAl. Caeleltis agricola, qui dixit: Pa£er tueu$ 1dem dife, nodare poterit horum tintinnabulorumin ex- agricola efl,divinum verbumfuum femini,non 43. n.2 1 &lüd.in trema parte dependentium myfterium ? S.1fi- autem floribus comparavit; Enimvero, qui catena 'dorus,ab AuthoreCatenze citatus,dubium hoc locofeminis flores quantumcunque pulchros, Lippom. inhaecverbarefolvit: Tintianabula inter ma- elegantes & odoriferos fubtus terram femina- logranata confonantia, Prophetz intelligun- ret, flores illi utique füb terra confefüim e- ^ tur, & DoGores fancti,in medio Ecclefize col- marceícerent, nec ullum fructum produce- locati,quorum lingua do&trinze fcientiam re- rent. Idem quoque accidit iis, qui venufto- fonans, tangit utrasque partes Legis & Evan- rum verborum vanarumque elegantiarum flores diligunt; hi enim nullum animabus gelii. Hzec tintinnabula in extremo veftimen- to idcirco funt pofita, ut de fine mundi, & de fru&um afferunt,fed potius irreparabile dam» vita fatura difputantes, nunquam fileant. num, fiquidem qui in fordibus eft, fordefcet adhuc. Opus itaqueeft femine, quod fru&i- Albertus IX. S. Albertus M. füperilla verba: //J autem M.apud profe&i pradicaverunt ubique,itafcribit: Non ficandi virtutem habeat, tale autem eft ver- Manfi tam paflibus pedum, quam paffibus virtutum bum non Demofthenis, non Ciceronis, nec aliorum fimilium Oratorum profanorum, fed diíc.4, n.7 profecti, preedicaverunt intelligenda, creden- da,agenda & appetenda. Intelligenda, quze Dei illius, qui Verbu 3 m & Sapieqtia geterni fuübnixa funt neceffarive veritati; Credenda, Patris eft. i . XIII. S.Matth quae innituntur divinze authoritati ; "Agenda, äeus,priuäquam(fhri&um no- Ibid.n.a.r quze vel timore fugienda funt, vel ut honefta, bistanquam przedicatorum exhibuit,hzec ver- ba preemifit: Ef reilacivitate Nazaretb, ve- cam virtute complenda funt; Appetenda, quae beatos faciunt. nit,€7 babitavitin Gapevzgaum. Circa quae ver- S.Thom. X. Sidomus Fil irtui igne-:cohflagrär&t, cum ba confiderationem meretur,quodA uthor qui- inerandi omnia, quze inilla funt,tu dam notat; Nazareth enim, inquit, idem eft, Vil in — periculo inc Synag. vero ad ignem illum extinguendum folia ad- quod floridus; Priusquam igitur Chriftus divi- demdi, fetres,vel ad vicinum pharmacopolium accur- num verbum fuüum annuntiaret, non finemy- IT fterio e Nazareth patria fua receffit; fed per rens, aquam tibi comparares tofaceam, nun- quid manifeftam committeres ftultitiam? Mife- hocomnibus illis, quibus hoc myfterium exer- rabiles peccatorum animzein perniciofis car- cendi munus incumbit, infinuare voluit, quod a ftylo dicendi florido, id eft, vano, femper fint nalis concupifcentize flammis ardent, imo fe- cundum praefentem juftitiam ignem de fa&o alieni: Nam ut Ifaias ait: Ex/£ccatum ef?fa- couceperuntinfernalem, utpote a quo per uni- uum 7 cecidit flos, verbum autem divinum mae« uet im etevuum; Flores quippe cito evanef- cam refpirationem tantummodo abfunt ; ad Preedicatorum autem munus pertinet, incen- cunt, fic quoque elegantium verborum flores diumhoc per przedicationemE vangelicam ex- citolanguent, exarefcunt & deficiunt; verita- tes autem zeternse àufcultantium animis tena- tinguere; Stulteigitur facimus, fiignem hunc per vatiorum verborum folia, per metaphorze, citer impreífze remanent. XIV. In Libro fecundo Paralipömendn de Gk;dfïn aliorumque troporum flores,phrafium elegan- tias, aliosque ornatus Academicos extingue- Sefac, Rege /Egypti, legitur, quod inter alias cit.l. c.12s re velimus. O f/ulte, (verbafunt S.Thomae de praedas, quàs e templo fuftulit, etiam fcuta "? aurea, quae Salomon fabricari curaverat, ra- Villanova) avdet domus tua, 7 zgnis omnia de- vaflat, & tu ex/petlas compoffta ovationem ! puerit: Zuli£ && clypeos aureos, quos fecerat Ma;;ü' — XL Inlibro Judicum cap.3.legiturde Ehud, Salotuon, pro quibus fecit Rex aneos. . Citca diíc.42. quz verba Gloffa in fenfu morali ita in fa- n.7, quod fecit fibi gladium ancipitem, habentem in medio capulum longitudinis palmae manus; vorem noftrum fcribit. Hec antiquus ho« Hocque gladio uni duntaxat necem intulit,fci- ftis per injuriam Rectorum abftulit in prae- dicatoribus ; tales vero cum fe Spiritu pri« licet Eglon Regi Moab. Nec eduxitgladium, feditaut percufferat, reliquit in corpore; fub- vatos vident, per eloquentiam verborum co- dit autem facer Textus; priusquam hoc caput piam quzerunt, quorum fonoritatem, velut Ícutorum zeneorum firmitatem contra hoftes tertium finiat: Pofthunc fuit Samgar,qui per- cuífit de Philifthiim fexcentos viros vomere, opponunt, fed quanto zes eft auro vilius, tan- to eft eloquentia inferior verze fapientize fru- . & ipfe quoque defenditIfrael. Omnia autem Gsl hzec contingebant illis in figura. Perenfem &u: unde ubi plurima verba, ibi frequenter . Iaf namque verbumDei intelligitur,de quoS.Pau- egeftas. XV. 5 . Mater Ecclefiain SacrofanäoFeHo Alb. Mag, ) lusait: Gledium Spivitus,quod eft verbumDei. Per gladium Ehud tanto cum ftudio fabricato, natalitio Verbiincarnatiita canit: Ogripotens in Luc, -elegans, & coloribus Rhetoricis exornatus Sertuo tuus Domzue a vegalibus fedibus venit.Et tamen fan&iffima ejusïVIater, quae ab eadem. fermo intelligi poteft, qui uni duntaxat mor- tem infert, eidemque infixus manet; Vomer Ecclefia fedes fapientize appellatur, fe partui autem Samgar,licet rudis & impolitus fexcen- vicinam effefciens,quanam lintea fuppelle&i- le provifa fuit,ut filiolum füum recens natum torum Philifthzeorum ftragem faciens, praedi- cationem fimplicem, materias utiles, anima- involveret? Sacer Evangelifla ait: E* paunuis ueproficuas tractantem denotat, dicente eutmi izvolvit, Unde Albert.Magnus proiuftru- busq z2 &io- R, P. Loln. Bf'bl. JHan. Tom. £. f Bibhothece IManualis| Concionatorie $564 &ioneProedicatorum, fequentem deducitmo- XIX.«.Interpres quidam fuper illa verbalfajze: Ibia.n.gä ralitátem, dum ex Richardo de S. Vi&tore ita Quafé tuba exalta vocem tuamy itafcribit: In- ícribit: Mater Virgo Verborum Patris pannis itrumentum hoc non a loquente, fed abinfpi- involvit. fignificans verbum Dei magis fimpli- rante imbuitur, haiitu inflatur,& per cornu ca» cibus fonis indui in praedicatione, quam pha- vum fpiramen exibit, ut fonitum edat, Unde i ad eruditionem veriPrzedicatoris hoc deducit leris Rhetoricis. XVI. Inter alias Sponf laudes, quibus a documentuim. quod fcilicet praedicator inaue coeleftiSponfo extollitur,ana quoquehsc fuit: ditorem animam halat. Sicut enim peranheli- Fuvus diffillans labia tua, Spou[a, mel 67 lac ab tum vivimus, ita praedicator tanto cum fpiritu lingua tua. Qaidnam vero Sponíus per hunc pro alterius falute detonare debet, acfi adil- favum mellis e labiis dile&ze fuze diftillantem lum fpiritualiter vivificandum,qui eum aufcul- Gilibert. indicare voluerit, Gillibertus Abbas egregie tat, extremum fpiritum exhalaret; icfpiravit fab.con Abbas infaciemejus fpiraculum vitze,& fa&us eft ho- fer 34.in exponit; Cura enim indubitatum fit,perSpon: 3,in00m Cant, fam hanc fantctam denotari Chrilti Ecclefiam, mo in animam viventem. Canet tuba, & miore 5,poft quse ejus conjux eft; hoc fuppofito praefatus tui refurgent &c. jpiph ÁAbbas inquit: Tria laus ifta complectitur; XX, Venerabilis Beda Libro de Templo 1aem aif, dulcedinem, plenitudinem, parcitatem: Dul- Salomonis aliud quoddam hujus neceffitatis 1. n.g. cedo confideraturin genere; plenitudoin co- adducit mctivum ; afferit enim, templum il- ia, parcitas in effutione. Quid effufionem di- lud fizuram fuiffe veri Salomonis, qui Tem- L]OM- co? Diftillatio magis eft, quam effufio. Quid pium glorize zedificare ftatuit, de quo dicitur 7016' neceffe eftin affignandis fingulis immorari, i- inPfalnio: Zz templo ejus osues dicent gloriam, pfi enim fcitis, quia favus non nifi dulcedinem decujus artifice Apoftolus pariter ait: Cuzus effündit, nec nifi de pleno effundit, & de pleni- artzfex, €? Couditor Deus. Hic igitur Archi- & Thor tüdine quidem ipfa, nontotam ipfam. Kft er- te&us ex Petrze fodina Protoparentis lapides go in labiis Sponfze dulcedo plena, & dulcedo in-hanc fabricam adhibendos eruit; at vero 112, q:ROI quia rudes & informes erant, pro iis inter fe W fobria; plene quidem poffidetur, fed noa ple- ne effunditur; fed pro j ut auditqrüm, capaci- uniendis & quadrandis, martello opus erat tas exigit. (tanfionibus, preffuris, expoliti lapides fuis Manfi XVII. Deus olim apud &Jeremiam Caþ. 16. coaptantur locis per manus artificis) ac proin- difc.47. prodixit: Ecce ego mizttam pifcatoves snu/tos, de martelli loco verbuin fuur divinum adhi- WR.4. buit, ipfomet apud Jeremiam tefte: /Vozaue &? pi/cabuntur eos 5 ^ pofd bec mittam eismul- £o$ venatoves, ? venabuntur eos.. At vero quo- verba meay ficut malleus contevens petvas? Praa- nam fpectat hzec inter pifcatores & venatores dicatores vero tanquam lapicidas adhihet, fimilitudinum varietas? Interutrosque prze- qui comminando fupplicia, & proponendo di&tos hzxec eft differentia,quod pifcatores non- przemia, reprehendendo fcelera, & commen- nunquaminunicoretium tractuingentem ca- dando virtutes, rudes & deformes hofcelapi- piaut omnis generis pifcium multitudinem : des eleganti(fime expoliunt. Unde Apoftolus Venatores autem unica fclopeti explofioneu- ait: Corr:pientes omnem bominuem,C7 docentes, namtantum vel duasad fummum capientfe- ut exbibeamus omaem bominem pevfetlum in ras: vel laqueoaut vifco unamtantum appre- Chriftlo Sefu. — hendentaviculam. VultigiturDeus praedictis XXI. In primo Libro Regem legitur, quod, verbis dicere, quod prius miffurus fit Apofto- cum Philifthzei adverfus populum 1fraél dimi- los fuosin primitiva Ecclefia velut pifcatores, caturi effent, omni conatu ad hoc contende- qui io Ecclefize finum, & ad fidem integros rint, nein univerfa Judzea reperiretur vel u« 68 protrahentpopulos &regna. Pofítea vero mif- nicus, qui gladios, aliaque fimilia arma bellica Yal furosfit venatores, id eft,alios miniftros Evan- fabricare poffet. Quamhiltoriam Dionyfius Dtonyf. Rom.7. Carthufianus ad nofítrum propofitum hifce Carthuf, — Vb gelicos, qui praedam tam copiolam non ca- in i.Reg. pient, fedad fammam unam vel duas animas $ verbis adaptat: Faber ferrarius non invenie- . 13 convertent. baturinomniterra Ifracl; caverantenim Phi- XVIIL. Chriftus ad !bidonczb difcipuios fuos dixit: lifthiim,ne forte facerent Hebrzi gladium. Per Faciam vos ftevi þz]äatores bominum; atvero fabrosiftosintelliguntur praedicatores,qui fpi- liiya ritualia arma fidelibus praeparant, & gladium ,quodnamin eolatet myfterium,quod Incarna- ta Sapientia illos potius pifcatores, quam cu- Spiritus, quod eft verbum Dei, & lanceam mi- duscunque alterius opificii artifices appellet ? litarem, videlicet charitatis favorem, feu dif- Refponderi poteft , praedicationem pifcationi cretionis acumen, omnia penetrantem, & ad- allimilari, auia hzec partim fit retibus, partim verfariorum interiora pungentem; caventau- K15, hamo inftituitur, ex quibus hic ferit & vulne- tem Philifthiim, id eft, daemones, & omnes fi- 1at,nonilla ; ad denotandum, quod preedica- dei inimici machinantur, & ftudent tales fa- tor juxta diverfitatem auditorum, nuncferro bros auferre Ecclefize, ficut jam (proh dolor) uti debeat, id eft, comminatione mortis, infer- pro maxima parte ei ablati funt, in tantum, ni, extremi judicii, quge omnia expavefcenda quod fideles quam pluresad Philifthiim per- !1 uOl',g. fupnt; Nuncvero retibus, id eft, exftimulatio- gunt, ut fua acuant ferramenta , quia vera & q nibus,, preemiorum coeleftium, vel amicitioe fpirituali fapientia dereli&ta, ad Philofophica Dei, vél etiam bonorum temporalium promif- argumenta, ad prudentiam fzeculi, imo ad fione; Àrgue, obl inundanas verfutias fe convertunt, at ^ ecra, incrépa in omni-patien- que in tig & doctrina.' taliþus ,fuam acuunt mentem., TITU- &f X (0) fu. 365 - ZT w'/ TITULUS XXXFlL CONC UPISCENTIA. G concupifcentias ejus, faciettein gaudiumini- Eccl.18,.- QUOAD ESSENTIAM. micis tuis. 30. Definitio. concübitus con VIL. Aufera meventris concupifcentias, & 1b.23.v.6, N cupifcentit? non apprehen- I dant me. - VIII. Infelix ego homo, Fab.conc, ft appetitus inordinatus rerum caduca- quis me libel*abif deRom . 8.in Dom, rum &terrenarum. Per hoc enim a corpore mortis hujus. V.24. 5, poft IU IX. Qui autem Chrifti funt, carnem fuam Gal.s, Epiph. Concupifcentia in genere diftinguitur, crucifixerunt cum temdir, quze fimplex appetitus boni cujusdam defi- fuis. NS vitii's & concupifcentiis v.24. 19, nitur. Damnum. - Divifio. X. Cbncupifce ntia cum conceperit, parit ]ac.r.v.t,g I.]oa.z.) 1I.Dividitur in Concupifcentiam divitiarum, peccatum; peccatum vero cum confumma- 3 y YV. löo voluptatum cavuis, €9 bonorum, juxta illud tum fuerit, generat mortem. b ]oannis: Omne, quod eft in Mundo, concupi- .XI. Unde bella & lites in vobis? nonne Jac4. v.r, icentia carnis eft,& concupiícentia oculorum, i hinc? ex concupifcentiis veftris, quae militant & fuperbia vitze. inmembris veftris. s. Thom, III. Dividituretiam a S . Thoma & Arifto- XII. Radix omnium malórum eft cupiditas, r.Tim.6, quam quidam appetentes erraverun 3 L.2.0.20 tele in zaruvalezi €7 innaturalem : Prior eft, 8.3. ta iide, & v.10. per quam appetuntur naturze neceffaria aut inferuerunt fe dolor?bus* multis. - convenientia, uti funt cibus, potus, aliaque fenfuum oble&amenta. $. L Pofterior eít, per quam concupifcuntur objecta fecundum ap- EX SS. PATRIBUS. prehenfionem duntaxat convenientia, qualia funt pecunie, honores, exquifitus cibus & Qualitar, deliciae. n M I. Qemper cupidi folliciti funt, a cquirere non ä.-rhöm./ IV. Denique dividitur ab aliäs in cohcupi- ; habita, & habita cuftodire. opufc.7, Ícentiam Zztellecfus (qualis eft curiofitas,vani- II. Omnia reliquit, qui voluntatem habendi g. uier, uahonor, deferit. Apoftoli, . tas & inflans fuperbia) Pslaztatzs ( quantum ad divitias, nihil, fup. gloria, divitide appetuntur) C? $er, Á uutm (qua quantum ad volunta ' tem, t?.t um Mundum reli- Matth, obje&a fenfibilia defiderantur, uerunt. ;uti efculenytal, IIL Multum reliquit, qui fibi nihil reti- "potulenta & fimilia.). vt S.Greg.in nuit. Multum reliquit, qui quantumlibet pa- hom,3. $ IL rum, totum deferuit, Multum dimifit, qui S. SCRIPTURA. . cum re poffeffa etiam concupifcentiis renun- clavit. . .. Qualitas. IV. Multa, Fratres, relinquitis, fi terrenis [LRCI pl Gen 8, [. Seniïus & cogitatio humani cordis ad ma- defideriis renunciatis; exterioraenim noftra Vv 21. 7 lumprona funtab adolefcentia fua. quantumvis parva , Domino fufficiunt: cor Rem. 7. II. Scio, quianon habitat in me, hoc eft,in Yonyf. namque, & non fübftantiam penfat, nec per- arthif, V. 180 carne mea, bonum; nam velle adjacet mihi, pendit, quantum in e Il,Rego perficereautem bonum noninvenio. Non e- quanto proferatur. jus Sacrificio , /fed ex i nim, quod volo bonum , hoc facio, fed quod j , n . Age, qui relinquere difponis om hiä, fe i?.[!erh. in nolo malum, hoc ago. quoque inter relinquenda numerare m emen- ferm, lbïd.v.zïc III. Condele&orlegi Dei fecunduminterio- to; imo vero maxime & principaliterabnega rem homincm; video autem aliam legem in temetipfum, fi defideras fequi eum, qui exina- " membris meis repügnanterþn legi mentis meze, nivit propter te femetipfum. & captivantem re in lege peccati, quae eftin VI. Nemoeft, qui non habeat, quod dimit- Cafftan, membris meis. tat. Univerfis renunciavit facultatibus Mun-l.7.c.27. jécr.v.13 .1V. Nemo, cum tentätur, dicat quoniam a di, quicunque affe&um poffidendi ea radicitus. Deo tentor; Deus enim intentator malorum amputarit. eít, ipfe autem neminem tentat, unusquisque VII. Quid refert; utrum vero tentatura concu quis perturbatio- ra collar, ! & ilettus. pifcentia fua »abürg&hs, nem cupiditatis ergaopes amplas & magnifi-4.c.21. cas, an erga viliores exerceat fpecies , nifi lncorlgi V. Animalis homonon perbipit ea,quae funt quod in eo reprehenfibilior judicandus eft, V. I4. Spiritus Dei; ftultitia enim eftilli, &non pot- quod qui maxira fpreverit, in minimis obli- eft intelligere. getur, ideoque perfe&ionem cordis abre- nunciatio ifta non obtinet, quia cum cenfum Fuga. habeat paupe : ris, non abjecit divitiis volun- . VI. Poft concupifcentias tuas non eas, & a tatem. ^ voluntatetua avertere. Si; praeftas anim?e tuae Z23 Fuga. 366 Bibliotheee Manualis Condomtoriæ Fuga. VII. Pauperem verum fpiritu, & ab omni L-2.ctt creatura nudum quisinveniet? Procul & de * SGregin VIII. Bonorum Authori aliter inhære— hom, ye non poffumus , nifi cupiditatem a nobis, ultimis fmibus preuum ejus. Meren) quae omnium malorum radix eft, abícin- $.. V. h] & damus. def , S.Bern.f 3 1X. Ipfi Apoftoli Spiritu Santo repleri ne- EXEMPLA. de afcent. quiverant, quia carni Dominicee, etfi fan&æ, CATHOLICA EXEMPLA. inhszerebant.- $ Bern. X. Exurgat Deus,cadat armatus ifte: ca- ]. Q Auguftinus de feipfo fatetur: Primo con- S.Aug.ia LJ 9 apud Ho- cupifcentia carnis fequentes duxitnos, driq.p.2. dat, & conteratur inimicus homo, contem- ptor Dei, amator füi amicus mundi, fervus poftea renitentes traxit nos, deinde accepta $OL tr. £, €.4. gratia coepit nos nec ducete, nec trahere, fed fo^ri Diaboli. Quidtibi videtur? Certe fi re&e fen- adhuc contendere nobiícum, poft contentio- Vatt, tis,mecum dices: Reus elt mörtis, crucifiga- tur, cracifigatur. nem erit & vi&toria, mnodo te, etfi oppuguat, S.Aüg. de 4 non expugnet. Fab.conc, Xi. Nemo pote ft perfe&e diligere, quo vo- . 1l. Cuidam Religiofo Ordinis S. Dominici, tur; .gpiü oderit, unde,revocatur. 2. inDom. vita r/elig, Ca cum graviifimas carnis concupifcentias D2e- z. pott Damnum. mon iminififfet, & iis non minus fortiter ille Epiph. rettitiffet,acclamavit victus Diabolus: Vicifti, S.Greg. ho.:5. XIL Cui cupiditas dominari dicitur, fubje- vicifti, quia inigne fuifti, & non arfifti. . VitaPP. inof. &us malis omnibus- demonftratur. . Àil Cum quidam Frater Abbati fuo quere e» dhnonyri Xill. Qui moderari nefcit cupiditatibus, is s. libel.zo S.Ambr. retur,fe variis cogitationibus & defideriis plu- D. 58* l. de Virg. q uafi equis raptus indomitis, volvitur, lania- / rimum turbari, Abbas eduétum in publicum tur, affligitur. jubet ventos aperto finu excipere, cumque SL.AGL*.eg.L' XIV. Quanto acriore cura inardefcit ad Frater refponderet, hoc fibi poflibilenon effe, 7. epit.10:-6ma; tanto tempore damnabili refrigefcit dixitilli: Hoc fi nequis, nec cogitationes & Tíer, afummis; utraque enim fimul;& gequaliter defideria tua coercere poteris, quo minus tibi amari non poilunt. incidant. Sed hoc tui eft muneris, ut ardenti Idem, XV. Quisque de fluere devitaf , fugiat, ne & magno fpiritu eis refiftas. .Greg. l. per hoc, quod amat, in hoc cogatur devenire» À lV. Cum Urfinus Presbyter feparatus' a'b S . dial. uod vitat. uxore cafte vixiffet, & hzec ad morituri nares c, 11, — PetrusRa- XVI. Omnium malorum radix éft cupi- venn,in aurem applicaret, ut indagaret, num adhuc ditas, tranfgreffionis mater, magiftra nocen- fpiraret? ipfe, quanto potuit, nifu vocem col- $p ferfn, .di, primipilaria iniquitatis, auriga malitize, li, ficària virtutu legit, dixitque: Recede a me mulier, adhuc " n feditior;is ox*igip,fïfp,vca i-:'canf igniculus vivit, paleam tolle. » Jacob, de — V.. Cumquidam B.Marise O'egniai:en-üs' fa- Vitriac, in : dalqrum.- miliaris , ex nimio fpiritualis affe&ionis ex- Ita, ! $. IV. ceffu, manum ejus ftrinxiffet, & primos motus concupifcentize oriri in fe advertilfet, vox de Nierem) O DE IMITATJONE ccelo lapfa dixit: Noli me tangere. Unde deedort! Ex* ,LIBELL CHRISTI. $ cautior factus, ab ejusmodi fenfualitate ab- É ftinuit. Jo.x. c.11. tum & maximuin impediment,um 6&; Taul. ap. $3 lï. To 4 Vl. Mendicus quidam a quodam Theolo- Drex. in quod non fumusa paffionibus & concu- go (cui prius viam ad veram quietem atque Heliotr. pifcentiis liberi, nec San&orum perfe&tam períe&ionem oftenderat;) interrogatus, ubi Cloft, viam conamur ingredi. L-s.c- l 2» ÍL Si veraciter vis del e&ari,'&äbundäntius Deum repetiffet? refpondit, ubi otonem con- -50 confolari, ecce in contemptu omnium infima- cupifcentiam creaturarum reliqui. rum delectationum erit benedi&io tua, & co- $. VI. iofa tibi reddetur confolatio. .Et quanto lus te ab omni creaturarum folatio fubtra- . .EXEMPLA DOMESTICA. . xeris, tanto in me fuaviores & potentiores Ignatius adeo omnem aH'e&um« erga Ribad.in v1it, confolatione invenies. 1S, creaturas depofuerat, ut fzepe & cum L.3.c.27. TL : Noli concupifcere, quo di'no-n 'licät ha- gemitu diceret: O quam fordet mihi terra, bere. Juvat enim non quzelibet resadepta vel cum coelum afpicio! S Chy multiplicata exterius, fed potius contempta ÀI P. Balthafar Alvarez cum aliquando per Vita €.4. i&'u] li & deciía ex corde radicitus. P Lian, erbum. aliquot dies continue cogitabundus effet,cau- *** L.2.C.31. ; IV. Tenebreve, & confummatum v -fam rogatus , refpondit, contendo in meipfo B.t Dimitte omnia, & invenies omnia. Relinque :efficere, ut ita vivam, quafi effem in Africze de- lLhoa cupidinem, & invenies requiem. fertis, & ut cor meum fitita ab omnibus crea- 'HJMan: .. V.. Nifi quis ab omnibus creaturis fuerit turis expeditum, ac fi reipfa in locis defertis ä ?.c 31. habitaret. Atque hoc revera etiam obtinuit, expeditus, non poterit libgre intendere. di- * z viüis. ut vita teftatur. Mbid. S.2. VL Nifi homo fit in fp i:fitl.l elevatus, & ab III. Joannes Berchmannus ita omni rerum Vit.p.x39. emnibus creaturis liberatus, ac Deo totus u- terrenarum cupiditate vacabat, ut de feipfo nitus,quidquidfcit,quidquid etiam fateretur; Nulli rei fum * habetf,an'or;i P P affe&us, nihil habeo, n cui afficiat, eft magni p—onderfls. !] $. VII, L'g'c'ns Titulus XXPIL — Concupifcentia. 367 '4- $. Vi leftum fumum excitat ; ita concupifcentia, fi (SIMILITUDINES. animam ad terrenas voluptates inclinatam occupaverit, nonnifi craffiffimos amoris fen- Fuga. Nieremb, I.x fualis fumos progenerat. inl. de Gicut famelicus ille ftultus reputaretur, 2dor, quioblato fibi cibo pi&o & vero, pictum XI. Sicutin hamo efca quidem afpe&u dul- Arnobius arriperet; ita & homo, qui veram & infini- cis fed lethalis in guftu eft : ita-concupifcen- P. Lang. tize fru&us dulcis videtur 7 SAtpi tam Dei bonitatem relinquit, & bonitatem ur. , dum appetitur: Wi Creature, quze eft umbra tantum & imago x fedï amarus, dum percipit divinze bonitatis , a XII. SicutScorpius vivensnecat, occifus Fab.coäc. exiftimabitur. ppetit , infapus me:rito fanat; ita concupifcentia, dum in nobis vi- ^in Dom. $. Chryf, 0.^I.in Il. Sicut nemo optaret oculos fuos auro get, perditnos, fuppreffa vero & mortifica- 5.P entec, Matt. ta mirum quantum prodeft. ornari, & ferica vefti circumdari, ficque vi- fam impediri, fed oculorum libertatem, & XIII. Sicut herbze fuffocant triticum ; fic Au&or, Pab.cont, videndi potentiam omnibus rebus defiderabi- & concu imperf. ) n[)om, T. À liorem judicat, quia, fi hzec depereat, nihil plinam. pifcentize carnales íuffocant Xdifci-i s. poít jam ipfum inhac vita dele&tat; ita multo ma- Dpipl, giscreaturze omnes, quaeoculum mentis im- . XIV. Sicut hi, qui daemone i'epleti, vel Orig. ho, pediunt, removendae, & libertas mentis om- mente alienati funt, non fentiunt, fi vulne- in Num, rentur, quianaturalibus fenfibuscarent; ita VitsPP,[, nibus rebus creatis praeferenda eft. - libel to Anonym. lll. Sicutis, quiiadomo fua omnes deli- & nos vel cupiditatibus fzeculi amentes effe- 155 ciashaberet, ftultefaceret, íiillas anxieex- &i, velvitis inebritati, fentire non poffu- mus, quanta vuluera, quantas conttitiones tra domum quzereret; itanon minus infipien- teragit, quiextra fein creaturis dele&ationes animze peccando acquirimus. qu:erit, cumintra fe omnium deliciarum fon- XV. SicutLufores, ubi pecuniolam om- Drex, tem habeat. nem lufu perdiderunt, eo aguntur ludendi lj- 9t 5- noC.in Idem, IV. Sicut confeffarii »nemine'm' abfol,Vurit-, bidine, ut etiam veftes denique committant & gratia divina implerifaciunt, qui concubi- alez: ita quicunque concupiícentiam in So- horologs. $G.l nam fuam non vultejicere; itanec Deus gra- cietatem lulus admittit , & femel pudicitiae j, dial, tiam & veniam largitur ei, qui concubinas ja&uram fecit , non ceffabit varias oblecta- ^ tiones quzerere, - donec ipfam etiam animam . fuas, ideft, creaturas , quasinordinato amo- re dilexit, non vult ejicere. perditiqgis pexic ulo exponat. Sap.r4 .. V. Sicut fimusaliquis fciret in aliquo loco iI, latere mufcipulam, haud dubieillam ftudiofe $. VIII. atob, dt | declinaret ; ita & quivis homo, cum fciat, MOTIVA. tefte & Scriptura , creaturas in mufcipulam Q ':U:WCI m pedibus infipientium fa&aseffe, merito eas, 5 d refifiendum concupifcentig, (iti, quantum poteft , declinare debet. I uia Radix ozmium malorum /iNieremh, VI. Sicutnullus Princepsin aurea füppel- -Depeccatum, tefte S.P aulo, ex con- tf/; namom-r, Tim. 6. deadorat. JeCtile pateretur vasluteum immifceri, ne vi- — cupifcentia inordinata boni creatioritur. dentes offenderentur, & fa&um carperent; IL. Quia Aominem valde de ita neque cum Deo ullain corde creatura col- p rimit : juxtaillud Ofez, Tatl p locandaeft, neSanéti & ipfe Deus id adver- Ofeze: fa&tifuntabominab 3 lles, ficut ea, quze Y 1e. )rer, i dilexerunt. - Jeliot» tentes juftam difplicentiam inde concipiant.' GloH'a. VII. Sicutii, qui thefauros effodiunt, ter- IIL. Quia pacem 'animc? £* quictem tollit : | id Senec.&p. quod pulchre Seneca oftendit, dum ait: Vi- I13. ram rejiciunt , foveam profundam faciunt, difti aliquando canem miffa frufta & fedulo infiftunt, donec inveniant , quod panis aper- quaerunt ; fic qui thefaurum verze perfe&io- to ore captantem ? quidquid acc epit, proti- nis & Sapientize coeleftis reperire defiderat, nusintegrum devorat, &fíem turi hiat. per ad fpem fu- omne pondusterrenarum rerum a fe rejicere , Idem evenit nobis; quidquid ex- fofíam humilitatis in fe fodere , nec, donec fpe&antibus fortuna projecit; idfineulla vo- x)bad.ïn luptate dimittimus, ftatim ad rapinam alte- it invefzerit, quieícere debet. Damnum. rius erecti, & attoniti in Epicureum illud chaos incidimus, inane fine termino eft. S.Chryf, jb 1eim. ia VIIL Sicut ignis mox , ut ftupam appre- IV. Quia veris €4 caleftibur confolationibusl. r. c.ar, henderit, flammafuaincendit; ita & concu- grivat : nam , ut re&e notavit pius Afceta : 9- 3- : ')ziani. pifcentizeignis, quamprimum venuftatem vi- Quod divinas Cconfolationes) non habemus ; Id. ho. 2, íu attigerit, animam accendit, aut rarius fentimus, nosin culpa fumus , quia IX. Sicut cerva telum corpore fixum ge- compunctionem cordis non quzerimus , nec us, licet Venatorum manus effugiat , de- nique perit tamen ; fic & animu telo concu- vanas & externas omnino abjicimus. V. Quia vano labore con[urunt : cum enimS. Bernar, pifcenti2? ob intemperantem & curiofum a- Ípe&um íaucia , tametfi difcedat, non ta- anima ad imaginem Dei fa&ta, c?eteris rebus "! erm, 1men periculo occupari, non autem repleri poffit ; merito fj d | ret. : vitæ fpiritualis amittendze ca- fruftra fatietatem in particularibus creaturis - ibid. X. Sicutignis materialis humidam na&us quarit, quam omnes fimu] fumptzae praeftare non poffunt. Inateriam plurimum; eumque admodum mo- VI. — Bibliothece Manualis Concionàtorim 368 VI. Quia gravis fluliitie arguit: quaxe enim cocleftibus animus ; nihil deterrenis ïibet,rk de« | Anonym. piajor ftultitia inveniriqueat, quam fi quis forme conípicitur , quidquid de terreh2e rei umbram boni pro ipfo bono eligat ? fi in gra- piacebatípecie, quiafola pretioize margaritee viffima fiti guttam lacunze fordidee haurire , claritas fuiget in menre. quam ex ipfo fonte recentiffimas & puriffimas aquas bibere velit ? AASCETLICA. $. IX. I uatuor funt , quze de Concupifcentia MEDIA. -preecipue noie, beneque advertere debet Aiceta. Primum eft, utbeneapprehen- dat, quantopere reierat, hanc concupiícenti- S&,TBOT.IL LO ratio ; quod medium S.Ti;omas fequen- 4 opufc, 7. tibus verbis fuafit: fi duo pugnarent, am recte moderari;id quodS.Leo fequentibus S.Leo in . & velles unum juvare, alterum non, opor- verbis expreflit: Virum catholicum, & praeci- ferme teret primoaux iiumdare, fecundo vero fub- pue DominiSacerdotem , ficutnulloimplica- rahere. Inter fpiritum autem & carnem eft rierrore; itanullaoportet cupiditate violari. lium. Unde oportet, quod fi Mens enim pecunice avida ( aut cujuscunque continuum pre vis, ut fpiritus vincat, des ei auxilium, & alterius rei terrenze ) necabitinere novita ve« titis, nec gaudere conceffis, nec pietati ad- hoc fit perorationem : carni vero fubtrahas, Y hibere contenfum. Certe miferabiliores fu- 6Jen.i & hoc fit per jejun ium. : | fffm- f)' li. Amor Dà; ficut enim, qui zeftu ant, fä'—- mus omuibus hominibus nos Monachi, in- Anonym.' , quit S. Bernardus, fi pro tam exiguis tanta S,Bern ad cile omnes veftes fibi adhzerentes abjiciunt : Monach. itaq ui amore divino exzeftuat, omnem facile patiamur detrimenta. Quid eniminfipientise, S Bertini, imo quidinfaniz eít, ut, qui majora reliqui- aliorum o bje&orum concupifcentiam depo- net. Certe ubi Deus mari turbulento cordis imus,minora cum tanto difcrimine teneamus? noftri imperat, continuo ccífabunt flu&tus con- quis ftultum , inquit alius, non judicaret Mer- Nieremb. cupifcentia raum, &fiet tranquillitas magna. catorem, qui, utunioneminzeft mabilis pre- deador ?t. -H Confideratio cxitus ; quem habiturze tiicompararet, jam multa millia florenorum Ep. c. 56. ordinatz ; ita Epicte- expendiffet, & poftea, neunumadhucobo- $ Alcun fant concupiicentize in tus (uafit his verbis : Si voluptatis alicujus lum dare deberet, totum contractum reicin- d e tibi, deret? * imaginem animo conceperis, moderar neabeamovearis. Sed & rera examina,«& tibi .JI. Secundum eft, utbene cog nefcat, 'quo; ipfi przebe deliberandi fpatium. Deinde utri- usque concupiícentiam debellare poffit, & debeat; Nam, ut rectedixit S. Auguftinus, S. Aug. usque temporis memento , tum ejus, quo vo- 1 €o mr.aju- luptate perfrueris: tum éjus, n quo voluptate concupifcentia minui poteft, confumi non po- lian. lebis, teque l pie objurgabis. teitin hac vita. Unde bene inter paífionem jam percepta do m Atque his illa co nfer, fiabíüinueris, fore ut & propaffionem diftinguere oportet , - S.Gres, l. gaudeas, tequeip fe collaudes. Sed & S. Greg. pallio fola in vitioeft, quando fcilicet confen- linpg'us Caro cum concupiícitur, fus przeoeturinordinatee concupifcentize; pro- inl'olye 15n0r8l. 1dem fuafit, dicens: V Cupk penfetur, quid fit exanimis : intelligetur, quid paffio vero , qua animus ad confenfum inci- $, Hinc enim Ariftcteles voluit, ut cir- tatur , licetinitium culpze habeat; tamen - ïex'on; Eth, c.ult. ca concupifcentiam. * voluptatuin nos perinde, nontenetur incrimine, ut reé&te S. Hierony- S.H ut Proceres Tro j 1 anicirca Helenam , geramus, mus dixit. Et hoc videlicet eft, quod Deus fup. Matt, ) olim Caino dixit: Subte.erit l. 1. C. 14. qui eam dimittendam cenfuerunt ,. nemþelli! ; appetitus Jtuu's, Gen. 4. damna & excidium incurrerent. x & tu dominaberis illius. ; V. 7. M * tefte fän&o HI. Tertiumeft, ut folidum fcia f modu m * Tib.cor $. Chryf. IV. Genero[a vefflentia;s nam , r ho. 2-.2d Chryfoftomo, cani fimilis eft voluptas, fi pel- moderandi & vincendi hanc concupifcenti ' 7 pid. pop. trias, permaaet. Quod idem am, qualem quidem efficaciter S. Augufti-5- Aug. in l'entet, las , 'ugit: finu €,3.Gen. S. Aug. f.etiam S. Auguft inus fuafit, dicens: Pugnat? nus fequentibus verbis fuggethit: O Ecclefia, 12 45. de repugna ; nolieamce dendoíatiare , fed refi- caput ferpentis obferva. Quid eft caput fer- semp. pentis ? prima peccati fuggeftio. Venit tibiin ftendo necare. V. Contemptur; juxta confilium Job: Cla- imentem aliquid illicitum , noli ibi timere morem exa&toris non audit. Super quae ver- mentem tuam, noliconfentire. Hoc, quod & Greg..ba S. Gregorius, clamorem exactoris non au- venit in mestem, caput ferpentis eft, caput ao.moral.dire, eft, violentis tentationum motibus mi- calca, & evades caeteros motus. Quid eft, ca- [ w 130 put calca; ipfam fuggeftionem contemte. nime confentire. Hincaliqui fuadeut ejusmo- ; di concupifcentias pe rinde noncurandas, Í[i- Sed lucrum fugsgeffit, magnum ibi lucrum , tellos latrantes defpici- magnumaurum, dives eris, fi hanc'raudem cut magni Moloffi ca 3. C .97, unt. Hinc & pius Afceta al t: Juvatnon quze- feceris. Sed pereat mundilucrum, ne fiat ani- libet res adepta vel multipli cata exterius , fed maedamnum. — Quid prodeft homini, fi uni- 3. verfum muo»dum lucretur , animze vero fuze potius deciía * ex corderadicitus. VL Cai ent u bonorum defiderium; quienim, detrimentum patiatur ? Hzec dicens obferva- fti caputferpentis, & calcafti. Illeautem Dia- 6.Greg.inüt S. Gregorius fapienter dixit, coeleftis vi- Trd 5 moral. tze dulcedinem , iu quantum poffibilitas ad- bolus calcaneum tuum ? quando laberis a l46l via Dei. Tu obfervas primam luggeftionem, miferit, perfe&e cognoverit, ea, quaein tet- ile obfervat la risamaverat, cuncta derelinquit; in co mpa- pfum tqum : ü, ceeideris, fatione enim illius vilefcunt omnia , deferit p-o[Iicilebit.; | habita, congregata difpergit, inardefcitin IV. litulus XXV]II.* Confeffio. 369 Iv. Sibbrram HO Dd iBcilem &bi, fd nihil poffit e&icefe , oómne autem damnum facilem potius imaginetur hanc luctam & vi- per iillam inferat. IV. Corvusetiam fitiens abftinet aqua plu- ibidem. &oriam ; idquod nonnemo pulchre hac fimi- litudineoftendit. Finge, ajebat, Juvenemad via, quam noxiam fibi novit ob ventris pro- amores proniffimum turpiffimze /Ethiopiifze fluvium: quantomagis homoabftinere debet - adhzefiffe, & ex illius confortio gravi(fimos abiis, quzeanimo noxia novit. morbos contraxiffe, fed & totius fubftantize ac Damnum. famze fuse jatturam feciffe; hujus autem mi- fertum Regem, aliam ei formofiffimam Virgi- V. Columba fiti prope ene&a cum vidiffet Langius. nem /Ethiopiffze loco offerre, promittereque, intabula craterem pi&tum, concitato impetu * * fe & amorbiseum curaturum , & omnem fub- inillamallifa, alasfregit, ficquein terram la- lo m ftantiam ac famam reftituturum,quin & mille- pfa a pueris capta fuit. Idem contingit illis, fttm, quinimia concupifcentia impulfi, magno im- cuplo plus adje&urum ; an prudenter judicari £ poffet, difficilem fore huic Juveni ZEthiopiffze petuinamorem & fruitionem rerum illicita- repulíam, & Virginis fpeciofiffimsze ele&io- rum feruntur. P VI. Mulier quzedam, cum gallina fingu lis Ibidem, nem? atquifimiliterferes habetcum eo, qui inordinatam reialicujus concupifcentiam fo- diebus ovum unum peperiffet, rata quod plu- vebat, & cuiloco talis creaturzeipía Divinitas ra efletparitura, fimelius faginaretur, cibo S.Iern.inamanda offertur; huic merito S. Bernardus fuperfluo paftam omnino non amplius parere ferm.6. qdixit: Nihilinhacvitalaboriofius, quam de- fecit. Sic nempe, dum futuris concupifcen- VBersd fideriisterreniszeftuare: & nihil hic quietius, tia inhiat, etiam praefentia amittit. Monach, ; VH. DicebatSenex quidam : Quia tres vir- $ Bertini quam hujus fzeculi nihil appetere. W XF tutes Sathanae przecedunt univerfa peccata. Prima oblivionis: Secunda negligentize: Ter- Nieremb, tia concupifcentize. Etenim fi oblivio vene- de«dont, XM'I SCELLANEA. rit, generat negligentiam , de negligentia Qualitar. vero concupifcentia nafcitur, de concupiícen- rhumanum mari fimileeft, tefteB. Al- tia vero corruit homo. Si enim ita fobria eft | s.AFcui;;. I de cuino, quod femper zeftuat ; in quod mens, utoblivionem refpuat, ad negligen- omnia flumina intrant, & aqua dulcis ama- tiam non venit; & fi non neglexerit, concu- ram convertitur, quia oble&amentum in fa- pifcentiaminonrecepit, nun ftidium vertitur, &omnisdeleGCatio carnis in quam cadet opi- ;tul-agte ,Chriitiï gratia. Aug 4 amaritudine terminatur; neque flumina in omufxu- . mari quiefcunt, fed revertuntur, ut iterum $. XIL. an, fluant ; eandem inqui ; v etudinem egperiuntur AUTHORES. Filii hujus fzeculi. Langius . ]I. Cum Adole fcens quidäm furibundum ]. Matthias Faber conc;*z. in Dom. 4. poft inPolyan equum confcendiffet, &ab eo, quia cohibere M V.Cupidi- Epiph. Epiph. & conc. 3. in Dom. 5 poft tas. non valebat, peravia, & devia abreptus fuiffet, queefitus ab aliquo familiari cafu tranfeunte, Il. Jerem ias Drexeiius in Zodiaco figno 4. s er, quo ferretur ? refpondit, quo quidem equo . IIf. Jacobus Marchantius in Horto Pafto- àp, Mat rum tr. 4. le&. 18. : 64 huic placuerit. Simili modo cum concupi- h / a fcentia res fe habet , fi debilem felforem, & omas Kempenfis de imit., Chrift.1. 3. regendi imperitum inveniat. €.31. & 32. * E Fab.conc. llL. Abbas Achilles concupifcentiam ma- V. Jofephus piditas. Längius V.»—Qeodem. & V. Cu- rin ? nubrium Dægonis appellat, eo quodfineilla Ánp.it l'entec, 3 G. A, 2. JLTUL US* XXFHL - j CONFESSIO. confeffionem , quafi fimul fatfionem omnium - S ESSENTIA M. peccatorum, quzequis confiteri tene * tut, : aut QUOAD fponte confitetur. Difinitio. Divifio. I II. Dividitur in AVaterialiter & Formaliter ft Sacramentüm, in ciuo peccat'a füa de- integram. Illa eft, qua quis omnia peccata Trid. S. ; 141 co IO u teftanti, & legitime confitenti, vera gravia, quae occurrunt, explicat: ifta eft, aSacerdote abfolutio, remiffioque con- qua quis fuppreffo uno vel altero peccato , ceditur. Velbrevius, eft legitima coram Sa- tantum confitetur, quantum moraliter lo- cerdote peccatorum fuorum declaratio , ut quendo hic & nunc fieri poteft. - Hoftienfis definit, quietiam addit, eam dici R. P. Lohn. Bibl. Man. Tom.. Ili, Aaa | Bibliothece . IManualis Concionaiorice 319 k ]u H*. Dividietiam poteftin Pullicam & Zuri- mus. Aiiena Yapuifti? incipedonarejam pro- TU cularem:. llla eft, qua quis audientibus aliis pria. Longo estemporefornicatus? alegiti- pv Ó ( fe apud Sacerdotem accu/at; ifta eft, qua mo quoque ufu conjugii fufpendete. Iujuriam velopere cuiquam, velfermone fecifü! refer i r'ng quis foli Sacerdoti fua peccata explicat. benedi&ionis verba convitiis, & percutientes T^ Parter. [ te nunc officiis, nuncetiam beneficiis place- ]iu j vó IV. Tres przecipue partes requiruntur ad ré contende. Neque enim vulnerato fuficit Confeífionem. Prima eft Contritio feu animi adíalutem, tantummodo fpicula.de corpore fom. 16 dolor acdeteftatio de peccato commiffo cum evellere, fedetiam remedia adhibere vulne- HO: ribus. Cur autem hanc fatis'actionem re- ]Ob.s!t propofito non peccandi de czetero. Quam par- 12 Pfsav tem S. David indicavit dicens : Sacrificium quirat Deus, & non omnem etiam poenam 19 cum culpa remittat , quatuor affert caufas Deo Spiritus contribulatus: cor contritum & March. tt, humiliatum Deusnon defpicies. Ut vero hzec Marchantius, nempe 1. quia fic Divine Jufti- contritiofit legitima, requiriturinprimis , üt tix ratio exigit, ut, quemadmodum in Ba- 5 cande- fros d. lab, prop. 1 exmotiyofupernaturali concipiatur. Deinde ptismo remittitur peccatum aliena voluntate I. ut propofitum non peccandi conjunctum ha- commiffum, ideoque etiam poena relaxatur; Bd S.Greg.l.beat, nam, ut S. Gregoriusait, perfe&te con- ita poftbaptismum peccata propria voluntate 1b 2.ÀB 1. vertitur, qui, cumfemel, quod prave egerat, commiffa, etiam propria fatisfactione cafti- R gentur, & deleantur. 2. Quia alioqui libe- 67* plangit, quod rurfum plangat, ultra non re- petit. Et tandem etiam occafionis ad pecca- rius peccarent homines, cum impunitas , jux- tum allicientisevitatio, autcertepropofitum tà S. Bernardum, fit incurize foboles , info- atv S. Bern. .évitandi; quemadmodum S. Bernardus mo- leatizve Mater, radix imprudentive , trans- 1 deref, net dicetdicens: fit verze compunctionis in- greffionum nutrx. Hiac Concilium Triden- Conc Tr. 5 Om. tinumait: Procul dubio a peccato revocant, £. 14.c.8- dicium , opportunitatis fqga , fubtractio oc- ) F. cafionis. & quafi freno quodam coercerent fatisfacto- Trid, 14. V. Altera pars eft ipfa narratio peccatorum ; riade hze poenze , cautioresque & vigilantiores Md cl s. de qua fic loquitur Concilium Tridentinum; in futurumr poenitentes efficiunt. 3. Quia ex iaftitutione Sacramenti Poenitentize jam peccatorum reliquiis medetur, dum vitiofos Mi explicata univerfa Ecclefia femper intellexit, habitus contrariis virtutibus tollit fatisfactio. V. inftitatam effe a Domino integram peccato- 4. Quiaad augmentum meriti conducit, quod tum ex obedientia, ex qua affüumitur : tum Yum confeffionem, & omnibus poft baptifmum £j ] lapfis jare divino neceffariam effs; quiaDomi- ex ipfaSacramenti efficacia & meritis Chrifti, nj nus nofter Jefus Chriftus, e terris aícenfurus cui per ejusmodi fatisfattionem confirman- ad Ceelos, Sacerdotes fuiipüius vicarios reli- tur , provenit. quit, tanquarm Praefides& Judices, ad quos omnia mortalia crimina deferantur, in quae Propgrietates. Chritli Fidelesceciderint, quo pro poteítate VI.. Exprimuntur a nonnemine fe quenti-« clavium remilliozis aut retentionis peccato- busverfibus: . ; $ hnj rum fententiam pronuncient. Conftat enim, Sitfimplex, humilis confe ffio, pura, Hä*elis,' 1 Mif Sacerdotes jucicium hioc incognita caufa ex- Atque frequens, mund verecunda, a, difcreta j libens, : ts Qif ércerenon potuiífe , neczequitatem quidem il- $ losin poenis injungendis fervare potuiffe , fiin Integra, fecreta, lachrymabilis, accelerata, genere duntaxat , & noninfpecie potius, ac fi- Fortis , &-accufans , &fe punire parata. eillatim fuaipfi peccata declaraffent. - Ex his colligitur,oportere a poenitentibus omnia pec- $. HL. s cata mortalia , quorum poft diligentem fui di- EX S. SCRIPTURA. & fculfionem confcientiam habent, inconfelfio- nerecenferi; nam utS. Auguftinusait, Deus .. Qualitas. S.Aug.f. 50.li0.12 nofter, quiapiuseft, & mitericors , vult,utea I. n&iüca eos hodie, & cras, & lavent Exod. I9. confiteamur in hoc fzeculo, ne pro iliis con- veftimenta fua , tertium. & fint pargti in Qiem V. iO. fundamur poftinodum in füturo, juxta Sa- Eccl. 4. pientem, quiait: Proanima tua non confün- S.Aug.'u V. 13. daris dicere verum ; eft eum confufio addü- IL. Leprofüs adducetur ad. Sa'cerd'otem,Lev. 13.' h vel ad unum quemlibet Filiorum ejus. v. 7. cens peccatum, & eftconfufio adducens glo- HI. Virfive Mulier, cum fecerint ex omni- Num 5. riam & gratiam. ; bus peccatis, qu:e folent hominibus accidere, V- 7. Vi. Tertia pars, eaque integralis dunta- & per negligentiam transgelfi tuerirt manda- Xat (nam priores funt de effentia hujus Sacra- tum Domini , atque deliquerint, peccatum SBonty fuum confitebuntur. defüc, $, Ambr.l. menti) eftipfa Satisfat?io; nam ut S. Ambro- Titt,to, 2.depcen. fius advertit, qui agit poénitentiam , non folum IV. Filimi! da gloriam Deolfrael, & &on— Jof. . v. 6 5. diluere lacrimis debet peccatum tuum , fed 623 fitere, acindica mihi, quid feceris, neabícon- 19- etiam emen^atioribus fattis operire & tegere das, &dixit: Vereego peccavi. deli&afuperiora, ut nonimputetur ei pecca- ln V. Vade, lavare feptiesin Jordane, & re- 4 Reg.s. 6 T0pat tum. Unde&Sapiens monuit: Depropitiato cipietcaro tua fanitatem , & mundaberis. V. IO. Eccd 5.v. peccato noli effe fine metu. Et Chriftus : Faci- VlI. Iniquitatem meamannunciabo, & co- Pf 37. v. IO9., 5.Matt 5. te fructus dienos poeniténtiz. — Quo autem gitabo pro peccsto meo. modo fru&ificare poterimus, inquit S. Chry- Vil Preeoccup emus faciem ejus in con- Pf.94.v.2, feffione. foftomus ? Si utique peccatis adverfa facia- VIII. | Tituus XXPIIl. — Confiffo. nb Bccl.». VH. De negligentia tua purga te cum . colote, vel áe fapore, vel de odore, dum effun- V.44- paucis. duntur. Effundeintegraliter ficutaquam. Pf,38. V.I5. IX. Recogitabo tibi omnes annos meos in . V. Oportet ante confeffionem firmum & S. Thom. Villan, ä amaritudine anim?2e meze. verum continendi a peccatis propofitum per- ferm, in Matth,g. X. Reduc mein memoriam,ut judicemur fi- quirere,&, an vereiliud habe v-4l as, difcutere,quo Dom.4, mul; narra, fi quid habes, ut juftificeris. - naufragio multze animae fübmerguntur. Quadr, ]sc5.v45. XT. Vade, & oftende te Sacerdoti, & offer VI, Fruitratoria eft illorum poenitentia, qui Abfalon mmnunus tuum. Ább. f.17. Rom. 1e. quadam confuetudine temporis tracti, ad ho- uodl. de V.10. XII. Confitemini alteralteri peccata veftra. ram dicunt, fed non deflent peccata fua, quip- Quadr. Job.3r. XIII. Si abfcondi quaü homo peccatum pe ftatim deponunt onus fatisfattionis, rever- Y.32. tuntur ad vitia, bibunt calicem confufionis meum, & celavi in fmu meo iniquitatem meam. ufque ad fzecem ; & fiunt .Mareh Neceffitas. pejora prioribus. : noviffima talium .5 Qnde. Prov.38 Vu. V L !l:b.prop, XIV. Qui abfcondit Ícelera fua, non dirige- era peccati confeffio eft, fine inter- s.ffila,-. iu I v.ls- tur; quiautem confeffus fuerit, & reliquerit ea, miffione temporis poenitere; peccati vero P(.118. mifericordiam confequetur. poenitentia eft, ab eo, quod poenitendum in- Bccl.t7. v.26. XV. Non demoreris in errore impiorum,an- tellexeris, deftitiffe. te mortem confitere. A mortuo quafi nihil pa- VIII. Ufitatum humani generis vitium eft, 3. Greg. 1. rit confeífio; confiteberis vivens,vivus & fanus &latendo peccatum committere, & commis- 22 mor, confiteberis, & laudabis Deum; & glorificabe- fum negando abfcondere, & convictum defen- * 9 ris in miferationibus illius. dendo multiplicare. Exillo quippe lapfu pri- P£ar.v. g. XVI. Dixi, conüitebor adverfum me injufti- mi hominis hzec augmenta ducimus nequitie, '.Cona.' Tt, tiam meam Domino,& tu remififti impietatem ex quo ipfam radicem traximus culpae. : 15 peccati mei. l IX. Quantum ftudium a nobis adhiberi con-8,Greg. XVII. Pro anima tua non confu ndaris di—Q Pcdo4. - veniat,ut morbum Medicis detegeremus; tan- Naziaaz, Y*24. - cere verum; eft enim confufio adducens pec- tum ad medicinam fugiendam adhibemus,at- ap.Man catum, & eít confufio add 2 quein noftram perniciem fortes fumus, & ad- difc.15. z ratiam. ucens gloriam & n.$8. verfum fanitatem noftram perniti, Matth.x6..— XVIII Quodcunque ligaveris füperterram, X. Si patet vitium, ex magno fit pufillum ; S.Ifid. V.19. eritligatam &in celis: &quodcunquefolve- filatet peccatum, ex minimo fit maximum. Hifp.de ris fuper terram, eritfolutum & in coelis. mod. L XI.. Pudorem & verecundiam Deus. pecca- t.Joan. r, -XlX. Si confiteamur peccata noftra, Deus £o dedit, (verba fant Do&oris) cozfe/foni ve- s Chevt e V.9. fidelis eft & juftus, ut remittat nobis peccata vo fiduciam; invertit rem diabolus & pecca- Hom. i S e noftra, & emundet nos ab omni iniquitate. to fiduciam przebet, confeffioni vero verecun- de penit, IlI. X diam. XIL Audader dico, quicunque difcöope- S.Ant. ;ïe .EX SS. PATRIBUS ET DOC ad.íer.z. TORIBUS. ruit confeffionem , gravius peccat proditore in Dom.2, Qualitar. Juda, qui Dei Filium Judeis vendidit. Quadr. S.Chyt, 1. Tudices, quando ceperint latrones & facri- XIII. Plerumque gravioris certaminis eft, S.Greg. l. ap.Manfi legos, nonquomodoipfos reddant melio- commiffa peccata prodere, quam ngn admiffa 22-mor, tr.15. dif. t55 confiderant, fed quomodo ab ipfis pecca- vitare.- £. 1.8. torum poenas exigant; Deus autem contra, XIV. Mirentur inbono fobo, qui volunt, ca- [dem.l.12 cum aliquem coeperit peccatorem, non confi- flitatis continentiam: mirentur integritatem 'ere derat,quomodo fumatfupplicium, fed quomo- Juftitize : mirentur vifcera pietatis; egoineo non minus admiror confeffionem humilli- do ipfum corrigat, & meliorem faciat, & in faturum inexpugnabilem, itaque & Judex pa- mam peccatorum, quam tot fublimia vir- S riter, & Medicus, & Magiftereft. In hoc judi- tutum. ANecelfitas. cio fefe accufat poenitens, ut ad meliorem fru- gem reducatur, ut Deo reconcilietur, ut gra- XV. Quipromereri vult, quod expetit, de- —X [] Prod, 1f tiam confequatur, & jus reacquiret, quod per- bet malum confiteri, quod fecit; valde enim T diderat, ad regaum coelefte. facileeít , ut peccatorem fe quisque fateatur, $.Augin — 1l. Quid times confiteri? Time confiteri cum nihil pro peccato fuo patiatur. [ Pf 24. homini [udici, qui confeffum punit; Deo no- XVI. Absque confeffione juftus judicatur S«Bern. N li; fac confitendo propitium, quem negando ingratus, & peccator mortuus reputatur: Con- P*€ 14* vum non facis nefcium;vis nontimere peccato;'em? feífio igiturpeccatoris eft vita, juftigloria: & l 71 ama donatorem. P neceffaria eít decet. peccatori, & juftum nihilominus S.Benav. IIl Poenitentia eft quoddamxfpontanæm defacr. judicium, in quo contritio eft quzedam cita- XVII.Quis peccatorem mortuum in pecca- S.Asg 18 virt. to. 'tio, ubi fequitur rei fpontanea ante mortem €, 23. tis fufcitabit, nifi qui remoto lapide clamavit 9€ Verbis om, "AL confeffio, deinde fequitur per Judicem impofi- dicens: Lazare,prodi foras? quid eft autem fo- , tze emendze folutio. ras prodire, nifi,quod occultum erat,foras pro- Id.fero. ^ [V. Sitintegra, ut effundas in confeffione, dere? qui confitetur, foras prodit. Foras pro- hh de rogat. quidquid culparum habes in corde;juxta illum dire non poffet, nifi qui viveret. Vivere non ) Iíaie textum: Effznde f/fcu£ aquam cov tuum ; poffet, nifi refufcitatus effet. Ergo in Confes- nondicit: effunde ficut oleum , vel ficut fan- fione fui accufatio, laudatio Dei. f 37, f Dicit ergo ) uinem, vel ficut lac, velficut vinum; in his aliquis: quid prodeft Ecclefia,fi jam Confeffor r 941.2*. enimaliq uid remanet, velde fubftantia, vel de O- voce Domini;a refufcitatus prodit? quid pr & £, Lohn, Bibl, Man. Tom. L. 42422 eft 372 Bibliothecæ | Mmzudlis *Concionatorie hl deít Ecclefia confitenti , cui Dominus ait: J meliora habilior. dam aptior, atque ad percipienda charifmatàa . 1 obf Qusecunque folveritis interra, eruntfoluta & incelo? Ipfum Lazarumattende. Cum vin- XXVIIL Peccatorum afífidua confeffio, Ibidem, charitatis eft index, humilitatis germen, gra- culis prodit, jam vivebat, confitendo, fed non- dumliber axubulabat vinculisirretitus. Quid tize radius, eleCtionis praefagium, confcientiae decus, compunctionis filia, fpei Mater, oratio- ergo facit Ec:lefia, cui dictum eft: quae folve- af Yitis, foluta erunt: nifi quod ait Dominus nis praecurfor, & refolutionis corporis exfpe- 1010 continuo ad Difcipulos: folv &ator intrepidus. T D itfe illum, & fini- X te abire. XX!X. Tres funt fyllabze peccavi: fed in$, Aug. S. Hier, Ín XVIIL. Si quem ferpens Diabolus occulte tribus fyliabis, flamma facrificii coram Domi- hom.lgt- no aícendit in coelum. 6 Thom. €1o.Ecd.mororderit, & nullo conício eum peccati b veneno infecerit: fi tacuerit, qui percuffus eft, - XXX. Obona fpes confitentium, quam po- s, Bonave vm. Lc' & non egerit peenitentiam, nec vulnus fuum tens esapud Omnipotentem, quam facile vin- de sac. Fratri & Magiftro voluerit con&teri: Magifter, cisinvincibilem, quam cito tremendum Judi- virt..6. C, 21« quilinguam habet ad curandum, facile ei pro- cem convertis in piifhmum Patrem. XXXIL.Per confe(liozem inveniemus faciem Iq.fer.s. delfe non poterit. Sienim erubefcat zegrotus vulnus Medico confiteri, quod ignorat, medi- Chrifti placatam, portam cceli referatam, co derogat, cina non curat. : i ronam Regni magnificatam. S.Petr.- XIX. In veritate dico vobis , quia nihil fic . XXXII. Portam coeli apertam invenies ad ]bidem. Dam.in exafperat iram divinam, quam iniquitatis de- introducendum in evolatione, f1 porta cordis Vigii. Natv tui os tuum nunc plene apertum fueritin con- &Of Dom. fenfio; zequo enim certamine nos decertamus cum Domino , cum defendimus, quod odit; feifione, nihi] remanebit in judicio, quod fue- in CQ43'L5 rit per confeffionem purgatum. cum nobis placet, quod diíplicet illi. XXXIIL Nihil fic cordis ami Alcuinus XX. Quid folvit Sacerdotalis poteftas, fi ffam reparat g,f,aur. epiít.71. vincula non conlideratligati? ceffabuntopera grat.am, ficut jugis oris confeffio; fi delicto- Juft. de Si Medici, fi vulnera non oftendunt segroti. rum maculis foedatur, fi hebetudine gravatur, catt.conne C.13. vulnera corporis, carnalis Medici manus ex- fi defperatione tangitur, fi agitatur tentatione: currat ad confeffionem, & liberabitur. fpectant, quanto magis vulnera animze fpiri- tualis Medici folatia depofcunt? Deonon vis J XXXIV. Ad Sacram Meffem confeffioniss, Aug. f. hoino contiteri, quem volens nolens laterenon accedere feftinate; haec enim eftfalus anima- 30. ad ír. poteris. rum, dillipatrix vitiorum, reftauratrix virtu- & Than, S.Tüom. XXI. Situnonrevelaveris peccatum tuum, tuin, oppugnatrix daemonum, pavor inferni, Villgn. i vilfer.G 9 obftaculum Diaboli, Angelorum tunica, Ec- ]on.3, poiiDom., revelabitura Deo; fiabfconderis, quafi homo; Qlidh $. Quaür. manifeftabit ipfe ut Deus; unde per Prophe- clefiarum fiducia, falus, baculus, Iumen & fpes tam: revclabo pudeuda 2n facze tua, & offea- omnium fidelium. / dasn im gentibus nuditatem tuaim, &2 in reg(zis XXXV.Peccatum,quod homo detegit, Deus Mich. Re 2guomimiam ftuamm. / & revelat; fed peccatum, quod homo per con - nonapud 'S. Aug. XXIL Hortatur nos feffionem revelat, Deus tegit. dManii fer 65.de , fiepius S.Scripturaad difc. 15. medicamenta fugere Confeflionis, non quod AXXVI. Tu, o dile&e,quando peccaveris ? n.IO. temp. Deus indigeat confeffione noftra, cui omnia dic, peccavi; Nihil eft hac defenfione iuflius; 5 Chryf. przeíto fant, quze cogitamus, loquimur, aut Ita Deum reddis propitium itaetiam facis, ut in Pí.104, ? agimus ; fed nos aliter.falvi fieri non poffu- tardius in ea rurfum incidas. . XXXVII. Confeífio eft falus Animarum, S. Aug.in Dionyf, mus, nifi confiteamur. a Carthin Ulitas. diflipatrix vitiorum, oppugnatrix Dzemonum. .. de pen. Rupert. XXIIL Carnalibus hoftiis reprobatis, pla Quidplura? obítruit os I'fal. Abb in Paradifi. Y Ainfemi, portas ape;'it g cff. cabilis hoftia eft Deo pura Confetfio, facrifi- " cium DeoSpiritus contribulatus. XXXVIII. Q ui feaccufat, etiämü peccatb.x.' & Ambr. Peir. Nlef- SBerngr fení, in XXIV. Sipeccatum tuumaperias, dicit Do- fit, juftus effeincipit, quia nec fibi parcit,& Dei (;p, Reati dintor, minus: egoilludoperio; fiagnoícis,ignofco; juftitias confitetur. Ceffat enim vindi&ta divi-immac, c. :.job. fite acculas, excufo; fi te Judicas, & conde- na, fi confeffio preecurrat humana. fer.zs. à $l moas, te ne judico, nec condemno. XXXIX. O ingeniofa fimplicitas, & mille Caffiod. S Aug. . XXV. Peccata noftra Judices nos fen- tergiverfationibus cautior puritas, man:fefta- tup.Pfal, fei. 89. de teiap. tiant, non Patzonos : tu agnofce, & Deus re delictum ! illis non Judex, fed Advocatus ignofcit. eft Chriftus, qui fe propria confeflione da- Pt S I:.mxi'. mnarunt. epily, XXVI. Confeffio placat Deum,lzetificat Àn- ]uü de ob. c.15 gelos, ferenat confcientiam, criminum exfol- XL. Mira compenfatio, fhipenda viciffitu- Idem., vitdebitum, venize fpem nutrit, fervilis metus do, Domino fuo propria dicere, & ab eodem coércet ftimulos, praeftat gratiam, praebet au- praemia falutis accipere. Quis non incitetur xilium, immundorum Spirituum propulfat illiad praemium confiteri, cui non Sy, poffis nega- ]ut de frauies, coelum referat, revelat myfteria, ele- re, quod feceris. vat de terrenis, & provehit in excelfa. XLI. Ponitentia, quafi fecunda poft nau- S.Hier. ia Ü ibidem, XXVII. Orisautem confeffio eft perficienda, fragium tabula fit miferis. C.3.itaia, (1() Tl quam procul dubio quo quis exercuerit 're- XLIL Confíellio (anat, confeffio juftificat, lMid.l.z. quertius, tanto erit Deo propinquior, fui in- confeífio peccatis veniam donat. Omnis fpes €12» Benca, in confeífione confiftit. terioris hominis perícrutator clarior, ad vir- IÍn confeffione locus n Greg, tutum exercitia alacrior, ad refiftendum pec- mifericordizeeft. Nulla tam gravis eft culpa, catis robuftior, ad mifericordigm promeren- quae per confeflionem non habet veniam. XLIIT. Tüuus XX 7]]1. Conþjïo; 373 & Ang. fub Píalm, . XLIII. Nonoperui, fedaper ui, ut operires: eo, qui volunt, caftitatis continéntiam, miren- !ïdem, hn oncelavi,ut tegeres; nam quando homo de- tur integritatem, mirentur vifcera pietatis ; e- goineo.non minus admiror confeffionem hu« tegit, Deustegit. Cumhomo celat, Deusnu- dat. Cumhoimo agnofcit, Deus ignofcit. millimam peccatorum, quam totfublimia ge- Facilitas. fta virtutum ; fcio enim, quod perinfirmitatis S.Chryf. XLIV.Nutt opes aliquae funt expendendze? verecündiam, plerumque gravioris eft certa- ho.ro.in nam via proli xa eundaeft? num dolorem & minis, commifía peccata prodere, quam non c.4,Gen. admiífa vitare. : « i Au—g, cruciatus affe rthzecMedicina? absque fumptu , & cruciatü elit praefens pharmacum, in prifti- n2 firmitatis valetudinem reftituens. : S L : IV. S. Thom. | Donty, Villa L,c. XLV. Quid faciet ille Sacerdos peccator EX LIBELLO DE IMITATIONE tMt cumalio peccatore, ni(i quod vellet fecum fieri tt16 de peccatisfuis? O mirabilem commiferatio- CHRISTI. - dl nem! Oineffabilem dignationem, quod veniat I. Qcito, quod antiquus hoftis omnino nititur L.3. c. 6, Let.s, peccator peccatis onuftus ad alium peccato- impedire defiderium tuum inbono, & ab — ' H()iät. rem fibi fimilem, & ille judiceteum, & abfol- vat, & deducat deinferno, & reftituat Paradi- omni devoto exercitio evacuare. Difplicet illi humilis confeffio, & fi poífet, a communione dem, fo; & quodifte facit in terra, firmum & ratum ceffare faceret. habeatur incoelo; Benedi&us Dominus, qui talem poteftatem hominibus dedit. II. Diligenterexamina confcientiam tuam, L,4.c.7, S.Chryf. & pro poffe tuo vera contritione, & humili .XLVI. In humanis quidem judiciis fi quis confeffione eam munda & clarifica , ita ut ni- in 643..5 & oc faceret, & ante accufationem facinora confiteretur, quamvis apud humanum forte hil grave habeasautfcias, quod te remordeat, , Lttr, : & liberum acceffum impediat. T judicium tormenta, & fibi fuccedentes pce- III. Propteraliquam parvam tribulationem L^4«c.1e il conm, nas effugeret, tamen fententiam capitalem " omnino in füuum caput accerferet: At mife- vel gravitatem, Sacram ne dimittas commu- ricordia Dei & animarum noftrarum Medici nionem, fed citius vade confiteri, & omnes of- fenfiones aliis libenter indulge. | tanta eftamqueineffabilisbonitas & clemen- Aug, tia, ut omnem etiam fermonem excedat. IV. Quidprodeft diutardare confeffionem, Ibid. LO, m ü'. aut Sacram differre communionem? Expur- Z quitas. ga te cum primis, expue velociter venenum, S,Thomo XLVII. Si folus Papa hanc haberet pote- Villan.in feftina accipere remedium, & fenties melius, ])Om. A ftatem in mundo, omnes adipfum quantum- quam fi diu di&ulerig. cunque feparatum & diftantem,cum maximo QX adr. fervore ac defiderio, pro tanto beneficio con- BY tch, e- fequendo, fzepius in vitaire debuiffemus , & onQud pro maximo beneficio reputaremus: quanta I;XEMPLA EXTERNA. fanii ergo gratitudine profequendum, quod ubique [j li Cl Qualitar. terraramSacerdotes abundant, qui non folum I. Ecilii Ifraelaffli&i perignitos ferpentes con- ,'Icanlryr. confeffiones peccatorum libenter acceptant, Num,g, 1cid fed etiam peccatores ad hauc veniam fufci- fitentes peccatum fuum venerunt adMoy- fen atque dixerunt; peccavimus. * jendam provocant, & invitant. II.. Chriftus leprofo a fe fanato dix At Dionyf. XLVIII. Hoc eft miferandiffimum genus oftende te Sacerdoti. it: vade, !;Iatth;Sat ; Carth,ip pravorum, qui propria delicta excufant ; hi de Pæne * JII. Praedicante S. Paulo; multi creden- VA.zt.n 19. Pfa!. enim obicem ponunt remedio, vulnus fuum tium veniebant confitentes, & annunciantes abícondunt, in manus divini Judicii incidunt, actus fuos. ! infanabilesque confiftunt. At S.Bernar- - IV. Daemen quidam ex obfeffo .e;kire jus-Spec.ex, din.to.r, XLIX. Quid eft aliud, peccatum celare, fus, dixit, tres effe in obfeffo Daemones, quo- dift.9.ex, Tuc n p Efäti quamignemin finu portare? retinerein con- fer. !Sc a. Ícientia mortale peccatum aliquod, nihil aliud rum primus vocaretur claudens cor, nepoffit?9 3'- C.Ie peccator contritionem elicere. Secundus *afüüd. eft, quam proditorem proprium in domo fua claudens os, ne confeffionem faciat. Tertius xetinere, ut infperato eum tradat in manibus 1p,l)f3]n inimicorum fuorum? claudens burfam, impediendo reftitutionem, & hunc plurimum efficere. Pacian.in L. Pigeat fane peccare, fed non pigeat poe- V. Quidam Vir San&us multos mortales epiíít.r, nitere: pudeat periclitari, fed non pudeat li- ad Confeffionis Caffian, berari: quis naufrago tabulam,ne evadat,eri- Sacramentum confluentes coll. e, det cum vidiffet, inter illos etiam Dsemonem €.11- piet? quis fanandis vulneribus invidebit? confpicatus, quaefivit, cur tam follicite intef ucunditas. X S. Tjaur, eoscircumcurfitaret; cui refpondit Daemon, uft. de LI. Confeffionis Sacramentum velut finus fe hominibus, quod abftuliffet, padorem nem- pacatifíimus eft,in quo hominum confcientize pe, reftituere. diíc. mon, religantur,ne a procellis abforbeantur. fierit VI. Zelantiffimus Rex Ludovicus, non ne- Rayh.an.' 'Tertul. de LII. Tantum relevat.confeffio delictum, fcius, vel ab unius peccatoris malitia navis 1254.. 3' j Wl. atio aggravat. dependereinteritum, nihi] urgebat inftantius, " 1 d.l'r' pencg, quantum diHimul Damtas. [2 quam finceram nautarum cum Deo reconci- E Greg. LIIT. Videatur vir ifte (Tob) cuilibet ma- liationem, crebramque confeffionem: Inter ! ?0f enns jn virtutibus fuis, mihi certe füblimis czetera dixit eis verbum notabile & memoriá :E:fl 39»7 apparet etiam in peccatis fuis. Mirenturin digaum, videlicet, quod fi interim, dum u- (Aaag um 314 Bibliothece Manualis. Concionatorie nus nautarum confiteretur peccata fua, navis IX. jbannes Raulinus Ordinis Cluniacen- Raulïnug officio fuo forfitan indigeret ; ego, inquit, fis fcribit, viduam mirze pietatis, & in paupe- Dom.18. poít Pen» Rex, libenter manum meam apponam five res profufam, apud Epifcopum, cui confiteba- tecoit, $.2 ad chordam trahendam, fi tur, San&titatis nomen habuiffe: quzefemel ye ad aliquid aliud faciendum. oculos in herilem famulum conjiciens, tur- pem inde cogitationem concepit, qua fe ob- Manïï. V. CumB LudöVicus BertrandusValen- le&tabat, facinus ipfum exofa, ac dein de cogi- diíc.3 tix in Conventu S. Dominici ageret, accelfit tationis peccato. doluit: quia tamen opus 1- 9.15. eum flagitiofus quidam enormiflima confes- pfum non admifit, confiteri neglexit; nec mul- furus peccata: dumigitur confiteretur, ad u- to poft lethali morbo correpta, rurfus eatur- niuscujusque criminis pronunciationem, vul- picogitatione pulfatur: qua dum delectatur, tum intuebatur hominis Santti , motus ejus moritur, reli&a apud Epifcopum Sanctitatis yio o obfervaturus, & geftus ; videns autem,diutur- opinione,uti & apud omnes. Epifcopus eam na adeo maximorum fcelerum recenfitione celebri pompa in Sacello fuo inftar thefauri necquicquam immutari Sanctum, imo ean- tumulo condi curavit; fed no&e fequenti, dem vultus fui confervare jugiter lzetitiam, cum eo fe reciperet, utmatutinas horas reci- frontisque ferenitatem, fubjunxit tandem, ad taret, sedicula tota incendio abfumi vifa eft : foliteris Deo tamen confifus intrat, & cadavermulie- mmk huc unum fibi fupereffe, quod panderet, pec- catum, jam jam commiffum, finiftri nempe ris craticulze candenti impofitum cernit, affu- Soc.[elt 4599 judicii, quod formaverat circa Santtum, exi- fa undique daemonum turba, coquentium in ftimans, ipfum eadem aliquando aut fimilia morem, pars tzedis ardentibus rogum fuccen- perpetraífe crimina, quandoquidem nullum dens, pars ferratis contis fufque deque mife- ediderat indignationis fignum aut motum, ram vexabat. Eamutagnovit,adjuravit, ut e- tam abominabilia audiensílagitia. Cuifervus diceret, quid commertuiffet. Reípondit fe da- Dei refpondit, confiteor equidem, maliriam mnatam, ob folam delectationem animo con- meam tua longe fuperiorem eífe , agnofco ceptam ex unica cogitatione. . s, cum fruftra ab uxore Spec.Ex, memaximum mundi peccatorem; nihilomi- X. Quidam Princep v. confefl, nus per Dei gratiam nullam ex omnibus a te ad confeffionem follicitatus, femper refpon- ex 21. recenfitis Íceleribus admifi unquam, attamen diífet, non credere fe, quod alia vitaaut poena illa fine alteratione omnia aufcultavi, qui mox poít hacc vitam füpereffet, denique noctu a tead meos pedes proftravifti, tua audivi pec- Daemonibus abreptus, & in infernum depor- cata, non quafi eadem tibi placere crederem, tatuseft. Uxor vero cum Deum rogaffet, ut fed quia te eadem fumme detef'ari praefumpfi; ftatum viri fui manifeftare dignaretur, mane nonquafiiniis perfeverare, fed maxime abil- corpus ejusdem quaáfi titionem denigratum lis teabhorrere exiftimavi; doluiequidem, te reperit, acin manu chartam, in qua fcriptum ea commififfe ; at magisexultavi, dum audivi ? erat: Jam certus fatus fum, quia infernus eff, te eadem confitentem. & timor, quem habui ad agendam poeniten- tiam, me illuc deportavit. L] Nece[fitas. l. Mulier quaedam, cum graviffima pec- Rayn. an. .. VIII. Quidam obierat in exercitu miles, cata adulterii & fornicationis commififfet, 1415. dumque poft trium annorum fpatium aliqui erubefcens illa confiteri,largas eleemofynas If. 54 locum, ubi ingens contigerat ftrages, pertran- pauperibus diitribuit, fperans fe illarum me- rito falvatum iri; fed fruftra, nam paulo poft firent, tantifper fubfiftentes, cum editiffimum cadaverum acervum fpectarent, emiffam inter mortua Filio Monacho apparuit terribili oíffa fübinde vocem exaudivere, fauftiflima afpe&tu, & a duobus Draconibus, qui illi ia Jefu Chrifti Salvatoris, & B. Marize Virginis poenam duorum Filiorum occiforum affignati 2'Regu U nomiaa refonantem ; admiratio fimul & pa- fuerunt, crudeliter dilacerata, dixitque,fe ob vor hos inceffit; cum ad verba fuübticuiffent, verecundiam fuam, qua peccatum fuppreffit, eadem paulo poft quafi difficulter expreffa zeternum damnatam effe. Niem, accepere. Dum vocis locum inter offa difqui- XII. -Alia quzgedam Mulier, cum femper in Ibi ex.3o. 6], rerent, potenti defiderio fuccenfi, loquax in- corde retinuiffet peccatum , quod prae vere- cundia confiteri nonaudebat, quotidie tamen ter cadavera caput inveniunt, quod ubi ho- mines fibi adeffe novit; quid tam, inquit, ftu- templum adiviffet, Deumque pro remif- fione illius peccati oraffet, confpecta eft a pici, quid hicftatis viri? Chriftianus ego fum, & maguze Deiparze Marize femper addi&tus, Daemone fuper caput ejus triumphante mi- E inexpiatus, inconfeffusque in hoc bello occu- rum in modum irrideri, qui cum caufam ri- erh. ] lt.ex bui; magna Diva, in cujus tutela vitam degi, fus interrogaretur, refpondit: cur non meri- me eeterni fupplicii reum effe non patitur; to riderem, videns, iftam Mulierem fine con- hzec meadhuclinguee compotem fervavit; ut feffione falvari velle, ficque ejulantem ad in- i & deli&a fateri, & animum facris rite Apofto- ferog defcendere. licis luftrare queam : proindeSacerdotem, qui XII. Cum duo Patres Prodicatores Ibi. ex.23, confeffionem exaudiat, & me expiatum red- per caftrum quoddam tranfeuntes con- dat,accerfite quaefo. Accerfito e pago proxi- feffionem cujusdam Mulieris audiviffent, fi mo Sacerdote, Confeffionem rite peregit, & ilius ex ore, quoties peccatum aliquod impetrata omrium errorum remiífione, ac- confeffa eft, bufonem exire Socius vidit, ceptaque noviíffima luftratione, id defuncti fed tamen f[ingulos poftea cum ]longe majori quia fcilicet caput repente obticuit, perpetuoque quievit. bpfqne xedire , peccas - | Titulus XXPIIL . Con]?äa. | 375 Ptl *Uom t peccatum,quod undecim annis nunquam con- EM feffa erat , iterum fupprefferat. Qua de eaufa & hic deme, quod voluerit Deus, exípe&abo. jl Necmora, ubi audivit Sacerdos confeffionem, paulo poftfuffocata, petentibus a Deo Praedi- magna cum contritione , multisque lacrymis fa catoribus, ut ftatum hujus mulieris aperire di- a gnaretur , terribili Draconiinfidens, & lacer- peracam, larvalis illa confufio deterfa eft, & E propriam faciem cum integritate recepit. tasin capite, canesin manibus, bufones in o- XIX. Magifter Thomas Theologus, cum Cefarius [« culis, fagittasigneas inauribus, & ignem ful- - in praefenti expeditione in caftro peregrino- l.iz. e 3. u phureum in ore crudeliffimo cum cruciatu pa- rum in camera quadam leCto decumbens eí- SPec.ex. voc. Con- tiens , poftquam omnium horum tormento- fet moriturus, vidit diabolum in angulo ftan- h rum cauías, varietatem fcilicet peccatorum tem: quem cum cognoviffet, voce S. Martin H L fef[ex.15. - explicaffet , ex eorum oculis evanuit. allocutus eft eum, dicens: quid hicaftas cru- bid, ex 5. XIV. Confeffionem imperfe&am faciens enta beftia? dic mihi, quid eft, quod maxime : Foemina ad vitam redire permittitur, ut perfe- ) vobisnoceat? cumqueillenihilrefponderet, &e confiteatur, quia quotidie B. Virgini occul- fubjunxit: Adjuro te per Deum; qui judica- tum fuum , & nulli Sacerdoti man « ifeüaþu-m turus eft mortuos & vivos, & feculum per peccatum aperuit. Inliteris XV. In IÍndize Orientalis 'urbe Itata circa ignem, ut dicas mihi hujus interrogationis annuls veritatem. Adquod dzemonrefpondit: Nihil Annum 1590. Puella quaedam Catharina no- eítin Ecclefia, quod tantum nobis noceat, Soc.Jefu '( mine, clandeftinislibidinibus affueta, de illis ann.1590. nullum verbum in. confeffione dixit. quod ficvires noftras enervet, quam frequens Igitur Confeílio: quando enimhomoin peccatis eít, cum in periculofum morbum incidiffet , & a peccatis dico mortalibus, omnia ejus mem- Societatis Jefu Sacerdote vifitata , deque ac- curata confe(fione inftituenda coronita fuif- braligatafunt, neque tunc poteft fe movere. Cum vero peccata eadem confitetur , ftatim fet, novies quidemillam, fed femper facrilege liber eft, & mobilis ad omne bonum. . Quo peregit, id agente ( utuni Ancillarum ipfa re- 1 audito, Do&torillebonus, & crucis Chrifti fi- Mp Er, tulit) Diabolo, utlibidines fuas, tanquam nul- delis praedicator, lzetus expiravit. v confeff lius momenti res, occultaret , devulgaribus XX. Cum Novitius quidam ex ordine S. Sþec.ex. L Q 2 fe accuíaret, licet eodem tempore S. Maria V. Circurr« Masgdalena ex dextro latere contrarium fua- Dominici, fa&ta confeffione, poft matutiaum flantia, l ante altare paululum obdormiviífet , vocem deret. Quadere monitus Pater, cumad mori- fibi dicentem audivit: Vade, & iterum rade bundam rediiffet, & graviter admonuiffet, ni- caput tuum. Qui evigilans interpretatus eft, hiltamen ageret, extincta eft Puella quae pau- repetitionem confeffionis fibi imperari, S. Do- lopoftuni ex domo , horribiliafpe&u , & flam- minicum adit, meliusque circumftantias om- misundique circumdantibus, confpecta, nar- yavit, fe ob celata peccata zeternis addi&tam nes explicavit. Quo faéto cum ad quietem fe recepiffet, Angelum deccelo defcendentem , fuppliciis, & juffü Dei miffam, ut ejus exemplo qui auream coronam in capite illius pofuit, faperentalii. Quodidem confirmavit Dei Àn- eonfpexit, mireque ob hoc gavifus eft.- gelus, juffitque ad aliorum exemplum evulga- XXI.Cum aliquandoSacerdos quidam tem- 1b.ex.x2. ri. De cujus vita interrogati Parentes,: hoc pore Quadragefimale confeffiones audiret,in- unum edixerunt, vivacioris eam fuiffe ingenii, ter alios Juvenis quidam robuftus noviffimus cum pueris libenterac frequenter egiffe , nec adtribunal acceffit, & enormia crimina con- unquam confeffhonis Sacramento expiatam i feffus eft. Quzefitus ergo a Sacerdote obftu- ! *fpiffe. Utilitas. pefcerite gravitatem deli&orum , quis effet? refpondit dzemonem fe effe, & quoniam vi- 2Reg.12, AVI. David rep rehenfus a Nathan Prophe- diffet, alioshomines, licet fordibus pleni con- ta fuper peccatum adulterii & homicidii dixit: feffionis fedem intraffent, nive tamen candi- peccavi: & audire meruit; Dominus trans- T diores exire , concepiffe defiderium pariter tulit peccatum tuum. confitendi, fi fortefpes effet, fimilem effectum XVII. Nehemias dixit: Confiteor pro pec- hi ex 40 them. €. T. confequendi, cui Sacerdos, polliceor tibi hoc, catis Filiorum Ifrael , quibus peccaverunt ti- inquit, fi poenitentiam a me impofitam fufci- bi, & ego, & domus Patris mei peccavimus. pere volueris, & ter in die dicere: Domine Vanitate fedu&ti fumus. Et exaudivit Domi- Deus , Creatormeus , ignofce mihi, quia pec- nusorationem ejus. . cavitibi. Sedillehoc fibi non effe poffibile di- | sþvec. ex, XVIH. Milesquidam, cum no&tu a latere cens, ex oculis evanuit. verb. À- uxoris fecedens cum alia adulterium commi- XXII. Mulier qugedam obiracundize fuze in- Ib.ex.2o, dult.ex.5» fiffet, tam foedo afpe&tu rediit, ut uxor & ancil- temperiem omnibus intolerabilis, cum ad S. l1ze monftrum ratze aufugerent. Quareadfere- Malachiam addu&ta, ejusque fuafu confeffa. diens fummo mane confiteriftatuit,fed & tunc fuiffet adeo manfueta effe(ta eft, ut omnes beftize ac paftores earum occurrentes , ob fce- manifeftam effe hanc Dei virtutem dixerint, dum afpectum fugerunt, donec ipfe ad fores eamque propterea vehementer laudarint. , 23 Ecclefize,quas Parochus horas tumfortereci- XXII. Cum quidam Adolefcens Parifiis Cafarius tans, & eo confpe&u fugiens, poft fe clauferat, peccata fua exprimere erubefceret, ideoque apudDau- fe profternens , dixit: Miferere, Pater fantte: legenda daret, affluentibus tamen interea ri- '9!t- c.5. Miferere miferrimi peccatoris, non enim it.39.eX, vulis lacrymarum , Confeffarius prius ea le- I fum ille,qui videor, fed hoc mihi peccatis meis gens, & poftea ad Superiorem confiliipetendi '' exigentibus accidit, ut in me quafilarvalis fa- gratiaaccedens, dum ea iteru mlegere -p arat, €ies videatur, fed pænitcnti injungfe, quod vis,. qmnia deleta inyenit, XXIV. 3716 Bibliofhecæ Manualis Comionatoriæ. Surius in XXIV. Birgerius S. Birgittze Pater fingulis quatuor primmariis urbis médicis fe curandum vit. S. Bir. Feriis fextis folebat peccata fua confiteri, di- commifit, cuiquo plura propinabant medica- 28. jul. cens : Ita me parabo erga Deum, ut, quidquid- mina, eo magis augebaturinfirmitas; inque czeteris diebus ille mihi praeftiterit, 2equo ani- eam demum corruit macilentiam, utvix offi- bus haereret pellis. l'andemigitur admonitus Lud.Blof. mo ferrequeam. Unde idem etiam poftea S. in monil, Birgitta, & Maritus illius Ulpho fecit, cujus a- fuit, ut S. Philippum conveniret, tuncadhuc €. S' nimam cum ipfa inPurgatorio vidiffet,& quae- viventem ; aft íanüm cosmophilo detreGante füffet, quid maximeilli profuiffet ad falutem ? confilium, de rei veritate certificatus Sanctus, refpondit ille: Confeffio mea, fingulis Feriis infirmum invifit, edixitque, eum ab immundo fextis peracta. " Spiritunon obfideri, quem variis deinde mo- Dom Sot. XXV. Norinbergenfes g unndam ;1 Carolo /dis demulcens tandem de generali confeffione inftituenda admonuit; audiit ille, & obediit, 4.difi.18. V.Imperatore poftularunt,utconfeffhionem au- 98 142 1 pricularem [mperatoria poteftate introduceret moxque priftinam perfe&e recuperavit laeti- tiam, ac fanitatem. z iterum ; nam experientia fe comperiffe , ab eo tempore, quo ea abolita eft, Rempublicam . XXIX. B.HenricumSufonem per decem fo- Bolland. fuam vitiiscontra Juftitiam aliasque virtutes lidos annos continuze exagitaruntad defpera-25 Jem 5 abundalfe. . tionem impellentes tentationes, fuggerente^ ?5 Faber XXVI.S.Aftion Ma rtyr per confeffi onemli- diabolo,eum de numero effe przefcitorum,nec conc.5. in beratus fuita turpi cogitatione, & diabolus ab falvandum unquam: Poftquam ergo annis de- Dom 4. eo infpecie nigri pueri cum ignea face difce- cem teterrimam hanc affli&ionem tolerarat, Quadr. Gens dixit: Confeffio tua,o Aftion,magnas me- atque totoillo tempore nonnifi damnatum fe as vires contrivit, & inermem mereddidit. ' refpexerat; venit tandem ad virum fancüffi- 'Thom, XXVII.Nobilis quidam Burgundus primos mum D. Eckardum Theologize Do&orem, cui 'C*æ"t 1 2« zetatis fuze annosin maxima traduxerat pie- cum fuam explicaffet miferiam, illius conüliis - €, 59, tate & modeftia Chriftiana , atlaxatistandem per Confeffionem liberatus eft. . habenis viam aggreffus eft licentiofam, quam , XXX. Fuitquidam, quid imonem pecca- Cafarius dum calcat infrzenis , improvifo percellitur ta aliorum detegentem audire defiderans,pro- l, 3. e. 6 jo. C bed..l 2 horrore,contabefcit pallore, Melancholize ob- pter turpia quzedam , quze commiferat, pec- dewett ruitur moerore: Squallenti mente tabefcens cata , appropinquarenon audebat timens fibi Ya inciditiulanguorem, nec tamen Dei manum illa coram omnibus improperari, & veniens cafligantis agnovit, fed mala malis accumu- adSacerdotem confeffus eft univerfa, volun- lans, pallore vultus & macie quafi homo ignis tate tamen peccandi retenta, fattusqueex ea- zeterni miferabiliter habilitabatur ad poenam ; dem confeífione fecurior, ad domum venit. Mira res, mox ut limenattigit, & introfpexit, cumque nulla medicorum cura proficeret,nec faltem eilanguentis vitze caufam aliquis ape- doemoninaere clamavit: Ámice veni huc, ves riret;tandem in fereverfus folam miferize cor- ni certe te bene dealbafti. It ftatim coram poralis caufam,languorem animzae, divina mi- omnibus om«ia ejus peccata turpia, licet con- feratione przeventus, poenitens intellexit; ut feffa, prodidit , vehementer illum coifun- dens. Triftis effe&tus , & confcientia accue primum per benignilimi Salvatoris gratiam, triftitive fuze originem a mala coulcientia pro- fante in fe reverfus , ad Sacerdotem rediit , qu?e gefta funtretulit, Confelfionem iteravit, cedere intellexit, lacrymofam indilate infti- tuit Confeílionem : Statim ubi beneficium ab- & quia de reliquo emendatius vivere vellet, folutionis accepit , fimilitudinem 'ere bubo- de corde pollicitus eft Deo,& Sacerdoti. Tunc Yertnnt numhabentium in facie, fed diverfificata po- Sacerdos:. modo, inquit , reverterefecurus, Don 3 fterius feptem animalia, cute teterrima & par- non te confundet amplius. Ft fecit fic: In- Quadrt va,quafi vitiorum feptem d2emonia, de fefimul trante domum, quidam ex circumfidentibus &L ejecit. Mira res! (exclamat moxidemAuGor) doemoni dixerunt: Ecce àmicus tuus iterum vix modico temporis fpatio interje&o, in ta- venit. Quibus ille refpondit : Quis eft? llle, bem animalibus refolutis, reflorere coepit caro inquiunt, cuipaulo ante tam turpia peccata improperalti. Refpondit dz2emon : Ego ipfi &íacies paenitentis, menteque & corporein- tegerrimefofpitatis, multis poftea profuit ad nihil improperavi ,. neque aliquid de eo novi exemplum. mali.Etzeftimarunt daemonem mentitum fuif- Ínvit. S. XXVIL.Alius quidam NobilisRomanus ad fe hi, qui hominis ignoraverunt Confeffio- philip S.Gregorii Monafterium fe receperat,ubi dum nem. Sicque per virtutem Confelfionis ipfe Mer.1, a evafit notam maxime confufionis. 6,10, 1, I mortui cadaver Ecclefiatticze fepulturze infe- rendum deportaretur, tumulumque fequere- XXX!. Legitur in Scala cceli Joannis ju- Specul, tur Energumenus, Nobilis ille alloquendi oc- nioris Dominicani, quod duo boni ftatres ob. Exempl. On- cafionem na&tus , eundem de variis curiofe in- errabant in montibus Hibernix , qui viamgqr- ex- terrogare coepit, qua tandem moleftia victus invenire non valentes , dum afpicerent ante empl, 26. arreptitius,tu quoque,ait,obfeffus es;quae ver- fe, viderunt quendam homineém parvze fta- ba imbellem animum tanto impleverunt pa- turde. Quem cum vocaífent , coepit eos fu- vore ut,veritusfe veracitera daemone obfideri, gere. Quicumfecati fuiffent eum , requifita a Sacerdote quantocius facros fibi mandarit via noluit refpondere. Sed cum inftarent, adhiberi exorcifmos ;atque ab exorcifta fubin- & inquirerent, quis eífet, dixit:. Triginta de de nomine adiuratus , varia recenfebat no- annis dzemonibus fervivi ,. homagium eis E | tonf mina c2emonum, ita ut multi eum obfeffum ar- feci, &figillum eorum in manibus meis por- EXI (8' bitrarentur. Áft cum continduaexorcifmorurm to, vilitant me jn diverfit figuris, & quid- repet.itþne vis morbi invalefceret crudelius, qui r] üuus XXFIHL — Confifo. 371 quid praecipiunt, facio femper. Cumque unus teraudiebat.Quo jacentein extremis;quzedam fuorum fermonem ei faceret, allegando acer- devota mulier vidit in exceffu mentis, quod bitatem poenarum inferni,vilitatem peccati, & idem l'rater erat filius perditionis, usque dum infinitatem'divinze mifericordize, ille compun- Spiritum exhalare debuit, & tunc Dominus &us quxeritconfilium, quomodo poffet falva- mifertus falvavit ipfum. Nam ejus anima gref- ri. TuncFratres: confitere omnia peccata tua; fa defcenditingraviffimas incendii poenas fed quia virtus Confeífionis tanta eft, ut frangat ipfadie mortis fuze vidit lachrymas & oratio- omnem poteftatem diaboli, mittiget omnem nes devotarumV'iliarum fuarum magnam par- iram Dei, & induatte omni virtute. Cum ergo temincendiiejus extinguere. Hora autem li- ille cum perfe&ta contritione confeffus fuiffet , berationis ejusdem fratris de Purgatorio, ve- ftatim figillum Daemonis eft abrafum. . Tunc nit vox ad eandem fororem dicens: Propera Fratres: utcognofcas magis virtutem Confef- ante altare S. Catharinze, quia ibihodie dedi- fionis, ftahicin nemore confidenter, & fi dia- catio erit(in ifto enim altari idem frater folitus Bolind, bolus,cui tufecifti homagium, dum venetit, te erat celebrare ) quze jnffa complens vidit fra- 35 ]u, non cognoverit,Deus tibi indulfit peccata tua. tremillumducie Purgatorio, & venire fuper . Quiconfifus demifericordia divina daemonem :ct 23. idem altare, & protinus muilti filii & filize ejus, . exfpectavit. Et poftquam cum magis equita- quiante obierant , & ad Patriam difcefferant, turis poft receffum Fratrum veniffet d2emon, defcenderunt de ccelo, euraquc fecum in coe- —— interrogavit hominem, fifervum eorum vidif- leftem Jerofolymam adduxerunt. fet? refpondit: ego fumille, quitriginta annis XXXV. Franciícus Brixienfis in Conventu March. tr, fervivitibi, Tuncdaemon: mentiris nequam, . in hort, S. Bartholomzei, prope F'ulginium, fialicujus 5 a-.el, non vidi te,fed quaero illum,qui figillum meum Ponnitentis, quem exiguum dolorem de pec habetin manibusíuis. llle ergo audiens acce- atis oftendere adverterat, confeffionem ex- " ciperet, adeoobruebaturlachrymis, utipfum ditadFratres, & perfeveranter Deo 'fervi-vit. *Celinus - , ejucunditar. j adperíectam compunGionem adigeret. Cum- Jo. Ci-om- queaquodam FamiliariFratre femelimportu- 1366 eelt. 2. . XXXII. Quidam virlocuples cuüm Antver- niusinterrogaretur, curita aliorum peccata 1 pize audiviffet, neminem teneri ea peccata | €.2, de perf, confiteri, quze facta debita difcuffione memo- deploraret ? refpondit, effe cujusque Fide- ) lis , commiffa in Deum peccata deflere,. & rize nonoccurrerent, omnia media adhibuit, cuique a Domino (maxime vero Minoritze , utgrave aliquod peccatum, quod manifeftare, qui peccata Populi comedit ipía morte & damnatione graviusilli accide- E ) de proximo j fuo mandatum effe. rat,oblivifceretur. Sedcum frufta omniaten- .XXXVI. Cum quidam Sacerdos ad Poeni- Ibid. ex. « taffet, & tandem in Patrem Societatis Jefuin- pec, ex. cidens, ab eodem pio ftratagemate ad confef- tentem infirmitate lethali oppreffum vocatus, V.Defpgx:'. eundem ob gravitatem fcelerum defperantem fionem addu(tus effet, in has demum voces reperiffet, eundem fic allocutuseft: Ego fpo- erupit; Quantum bonum eft, mi Pater, pecca- liabo meomnibus bonis , & meritis totius vi- torum confeffio?. quam fecurum me laetum- te me, &illa inte transferre volo, tu vero quereddidit? quam multa triftia fum paffus, Ífpoliate omnibus peccatis tuis, & in metrans- confeffionem fugiens, quze facile evadere po- feras, ego proillis Deo refpondebo, & poeni- tui(ïem ficonfcientize parere voluiffem, tentiam agam, ficque noli defperare. Cumque Sacrilega. Punitio. illi placuiffet permutatio, ulterius dixit: E.cce ; Haronek — XXXIIL. Anno 1560. Cremonze Matrona nuncteneris mihiaperire, quze mala feceris, Dom. 3. nobilis demortua fuperftiti filize poft feptima- utíciam, dequibustenear poenitentiam age- 2adrag. re : Tunc ille libere ordinem vitsze fuze cam nasaliquotíe ftitit, porcelli excoriati, igniti- d que fpecie cum foetore deterrimo : Noveris, omnibus flagitiis, quantum infe fuit, aperuit. ajebat,effe maledictamMatrem tuam,quaefan- Cui Sacerdos: Numquid & de his tu mecum doles, & fi abfolvereab illiste poffim, idipfum &am & inculpatam videbar agere vitam, fed perii! Cur? propter quzedam enormia , dete- optas? cumque ille omnino feid optare affir- Ítandaque peccata, quae ego cum patre tuo, maret, abfolutionem ei impendit, cum qua paulo poft mortuus eft. Poft menfem autem marito meo,fcediffime perpetravi,& prae vere- cundia nuriquam confeffa fum. Subjunxit plu- apparuit huic Confeffario, & dixit, invia fa- ra alia faltitans perfcamna , perarcas, acfpur- lutis fe effe, quzerentique, quomodo res circa merita, quibus fefpoliaverat, haberet, refpon- cifima damnatz incontinentis figna relin- quens inthalamo, quze figna vidit Damianus dit: Deustibi duplicata refervat ob eximiam gpeti Bousfolius QuadragefimalisConcionatorCre- charitatem, qua meam defperationem evicifti. Exe» vid o monze,vidiffeque fe, palam profeffus eft: ut re- Confeffarii Perfidia. felftoex* fertJoannesBiffelius; & erat tamen in frequen- gmpl.ï , tandis Ecclefiis,erogandis eleemofynis, refor- XXXVIIL. Anno 1579. caupo truculentus, Theoph. apud Tolofates exceptum hofpitio advenam, Rayn. in manda familia domeftica prorfus fingularis, ne Parat.fpir, & eximia, & paffim fanGitatisidea dica. jugulavit in hypogzeo clam omnibus , ac domefticorum quidem ullo , velíceleris a n Confeffo dudita. miniftro, vel conício. Pott aliquod tempus, XXXIV. QuidamFrater,bonus Proedicator, Spec Ex - tangente Deo cor homicidze , expiavit con- .V confeil. habens multos Filios & Filias confeflionis , fcientiam apud Conteffarium, eique caedem ex, a$. hanc virtutem habuit, quod paupercularum advenze, & caedis modum , ac fepulturae & devotarum Perfonarum confeffiones liben- locum aperuit. lusquam comparente poft Bbb non R. P, Lohn, Bibl. [Man, Tom. I. 378 Bibliothece IManualis Concionaioriæ gp'lfi l ftudium ad re&te atque utiliter obeundum mue Boiïh non brevetempus eo, qui czefus fuerat, cogna- ti omnes latebras fruftra ícrutati, przemium nus Confeffarii maximo adjumento futurum. I!l. P.Petrus Faber confeífiones audiens, Vita l. 2. pubiice proponunt per praeconem, 1iis qui re- nunciarent,quid illo homine factum effet.Cau- cogitabat fe Scoparum inftar effe, quze cum & !2 p ponis Confelfarius quaeftum seftimans pieta- caetera verrendo purgarint, ipfze fordidze re-. linquuntur. Adhancergo operam Famuli in- yeriond tem,audita mercede non contemnenda indici- 1 bus conftituta, furtimadmonuit, quzerendum ftarfaum ftadium Chrifto obtulit , apprecatus- que eft hominibus Societatis, ut fcopze illius effein hypogaeo cauponis; ibi enim infoffum jacere, qui defiderabatur. Refoffum eftcada- fieri & appellari poffent, habere enim Deum $At ver, &comprehenufus caupo, priusquam tor- in domo fua multa nobilia inftrumenta, fibi autem & aliis Sociis abundefore, fifcoparum W" ]o qmenta admoverentur, reum fe czedis faffus eít, quamtamen conftanter negavit, ab ullo loco effe concederetur, cujus rei gratia ali- quando Sacrificium obtulit, utipfe & Socii di- mortalium , quam a Confeffrio fuo prodi po- tuiffe. Senatus apprime Catholicus, comper- ci poffent fplendidze Chrifti & gloriofze fcopze. Ánnal, Si« to eo corrupto fonte notitize,qua caupo grava- [V. P. Vincentius Caffagnola cum in con- cil. coll, batur, habuiteum proinnoxio ; palfüs eít per- fefionali quotidie per multas horas federet, $ Bern, fidi & omni nota ac multa digni Confeffarii de- fjepe autem nemo in templo effet, rogatus 1694, fen t caufam, cur nihilominus tam conftanter fe- fetido. jationem nocerereo,. fed donec isaliunde pa- tratze czedis infimularetur, pr deret? egregium hoc refponfum dedit, Mer- s. vounünciavit in- catores & opifices fepiffime, cum nihil ven- foxjtem. $. VI. dunt, fpetamen lucriin fuis tabernis otiofos cofidere. EXEMPLA DOMESTICA. V. P. Joannes de Cetina quatuor votorum Afísl. To« SBontr let. Coll, indiat, Confeffio . audita. profeffus annos quadraginta quatuor, quam- adr, il Ex Ttal. diu fcilicetin Societate vixit, audiendis da- i^ M' : $, Tgnatiusanno 1553.22.]ulii protota So I613. imanufc, cietate ftatuit,ut Sacerdotes,qui audiunt batconfeffionibus. Sedebat vero in facro tri- Confeffiones, przecipue foeminarum ac juve- bunali horas omnino fex mane, a prandio num,femperad unum fe convertant latus,nun- paululum pauciores. Afuge Áre quam gerendo vultam adverfus faciemPoeni- VI. P. Bernardinus Crepfin etiam nön vo- catus deícendebat ad con'eílionale , itaque rag Coll, tentis, quin potiusaures illi abvertendo,&,ubi Balear.. craticula non eftintermedia, ponendo manum faos perficiebat, ut, qui ei confiteretur, vul- 1602. Tlat inter fuam & poenitent's faciem,nec eum relpi- o apud omnes Sanctus haberetur. Vilanf do&us, Afíuz To; cieudo nifiin fine, vel abinitio, fivolet. Hujus V1L P.Sebaftianus Molineus parum N rei Sacriftanum conftituit Synodicum, utis e- fed valde fanétus ad corrigendos Peenitentes '9'- :598- Don4, fuos fzepe difciplinam per feptemPfalmos poe- Qu«dr, tiam inadvertenter transgrediendi poenitenti- nitentiales 'ecit. Semel ad lucrandam Mo- amimponat, unius diei abftinentiam a carne & vino. nialem Deo & Regulis refiftentem , mille i&us uentia mdnita fibi inflixit, & eam lucratus eft. Y 4 $Den Vita l. 4. l. S. FrancifcusXaverius feq fs.l c. 23- Confeffariis dabat. 1. Utin coníeffionibus au- VilL. P. Guido Bellínus nonaginta quatuor Prov. M annorum Senex, ad ultimum usque Spiritun wio- 1601. diendis.animorum fanandorum cupiditate ac- cenfi, comiter benigneque conf(itentes excipe- confeffionibus audiendis operam dedit. IX. Quidam in Collegio Taurinenfi dumin Ib.1584. Stple rent,, quo fpiritualium Medicorum lenitas eos qinD: pelliceat ad omnia Confcientie vulnera haud coníeilionibus audieadis tenuiffimo cuique 9 ^3U* e wlb cun&anter aperienda.Proinde neinitiofaltem datoperam, tantadivinze dulcedinis uberta- confeífionis, gravitatem, feveritatemque pf2 tecompletuseít, utnunquam meminerit, fe feferrent, fed facilitatem potius ac lenitatern. majorem expertum fuffe. R X P.Silveíter Landiaus ab hori 2. Utpecunia nequereftitutionis, nequeelee- mofynze nomiae pauperibus dividenda acci- nis usque ad fecundam nottis horam nullo P* * l. 8. SAug teedio, nulla latigatione con(itentesaudiebat. ' ^' r perctur,fed velarbitrio erogast:um,certis piis inbií operibus nominatim, vel generatim Sodalitati XI. P. Confalvus Mederius poft Sacrum Hift. Sec. Mifericordize , vel alteri attribuendam curet. mane fatum toto matutino tempore pedem P. 1. l-12. conteffionali non efferebat , nifi obedientia " ^* Quodfi qui ad confeffionem accederent, non tam peccatis, animorumque füorum incomo- vel charitas avocaret. Severiílime autem ab EO dis , quam paupertatiac difficultatibus rei fa- hoc judicio facro alienas fermocinationes ar- cepat. d miliaris remedium petituri, hos deufu facrae Confeffionis admonitos ad curam traduci vo- XII. P. Valerianus Rendux a yd c»ecitatem Lancíz, opuic. 12. lebatanimorum,demonftrando, quante gravi- redactus, quoad vixit, ftudioforum externo- ora animorum fintincommoda, quam corpo- rum Con effarius fuit. Primus fine ductore c.( .n.56. rum.1.Ut confiteatibus nonfeftinatam, fed di- accedere folitus ad confeffionale, quamvis ligentem navent operam;ac przeoptent confef- per varios anfra&usincedendum foret, & in A fiones paucas ritefactas audire, quam multas remotiflima templi parte fitum. temere prope*atas.4.Ut fumpto fpatioinaudi- » VI]—. tasa fe confeffiones inquirant,videantque , ec- SIMILITUDINES. quidin deli&tisaliorum expiandis ipfi deliquit- lnor fent,& quzecunque in alienis expiaffenit confef- .. Qualitar. icutinzedibus facimus, inveteratas päre. S.Chryf. fionibus,expiarentfuis, eaque deli&ta in pofte- LS i M Aaciag. !9- 20, À ru;m fuma vi corrigere niterentur;- hOC quippe petuo reftituentes , ita &in teipío f: Pec- Titilus XXVLLL — Confoffo. - 379 epift.ad . Deccalti hodie? Inveterafti mentem tuam : ne eorum frequenter purgantur; Jta multo ma- Rom, LIn defperes, ne recidas, fed renova ipfam refipi- gis hzec cura animee per confelfionem exhi- dQ Íícentia, lachrymis, confeffione bonorumque benda eft, ne eandem corpore viliorem æiü— operum ftudio. —. Inare putemur. ? S.Batil, in |L. Sicut homines vitia corporis nequa- XI. Sicut Barbitonforjube t tondendun& fi- Faber, regul. quam temeré aperiunt, fed iis tantummodo, bimetpetctere capillos , ne, fi ipfe id faciat, ca- Con.s.in brevior.q. ? 229, qui rationem ea curandi tenent; fic & con- pillos ei evellat; ita nunchomo per confes- ,/973- feffio peccatorum fieri debet apud eos, qui d fionem feipfum pectere & puniredebet; uti-E curare poffunt. : $ Piph. pfe Deus id facere olim cogatgr. S'Aug. tr, Iil. Sicatlupus osfeuguttur ovis occludit, 46.in Joa. ne clamet,& clamore fuo canes excitet;itaDze- Necelfitas. monhoc molitur, & in hoc infidias ftruit, ut XIL. Sicut poftmorbum remanent ejus re- Id. conc, peccator nec per orationem ad Deum fufam, liquize, & pravae in membris difpofitiones,quae 4- n.2. nec per detectionem delictiapud Sacerdotem, nifi contrariis evacuentur medicamentis, 2e- iil neque per petitionem confilii crimina fua ad gritudinem facile revocant ; ita in peccatore l col l falutem confequendam declaret. remanent habitus multis actibus generati,qui, 094 S Bern. , IV. Sicutin civitate, l:cetomnes portze fiiit nifi per confeffhionem & fimilia media curen- feu.to.4. claufze, fi tamen murus effet ruptusin aliqua tur,facile ad antiqua peccata retrahent. fer.20. fui parte;nimiciintrarentper iijam rupturam, XIIL. Sicut is, qui pedes lavit, nifi fedulo Ibid, & caperent civitatem, itainimicus diabolus a- eos extergat, ftatim iterum inquinat, quia nimarurn, retento unico peccato, intrandi adi- aqua pedi adhzerens, pulveri commixta, illico tum per illud peccatum habetin animam. lutumeflicit; ita confeffio parum proderit, fi lil Tos S.Bonav. 'V. Sicut prima lex, quam Medicus infir- ipfa etiam peccati radix, occafio, &inclina- t Coll in dizt. tio non tollatur. [dr, fal.t.12. .1no ponit, eft abftinentia a cibo, ita primum, óng c. 44. quod eft neceffarium poenitenti, eft dizeta, Íci- XIV. Sicut templum Salomonis prima vi- Ven, Bed, licet abftinentia a peccatis. Hanc legem im- ce fpatio feptem annorum exílruéctum eft;in o.Efdr, ponebat Hippocrates nofter Chriftus zegrotis poftquam vero ab Hoftibus deftru&üm eft, 4. €- fuis, quos habebat in cura, ficut patebat in non nifi quadraginta fex annis reparatum iug Are adultera, cüi Chriftus dixit: fuit; ita in Baptifmo renati, fine labore per £ Coll, Zlde, €7 amplius aletr, - tt0]i peccare, gratiam Dei, civitas & domus ejusefficimur ; 0. Aumuitar. fi autem fuadente Diabolo ad peccata relabi- S.Thom. . V]. Sicut ad juftitiam Dei pertinet, ut riul- mur, & virtutum moenia victor hoftis vitio- Villan.fer. J2 T0« . poát lum malum maneat impunitum, ita ad Dei ve- rum igne dejicit, neceffe eft graviori ftudio af- N E Dom.4. ritatem, ut nullàm peccatum maneat occul- fli&ionis, & vigiliarum, & arctioris vitze, bo- Quadr. tum, juxta illum Evangeliitextum: /V/J7/ oc- norum operum 2edificia reparare ; nam ex- cultum,quod noa veveletuv ; aeque abfconditum, pertis vitiorum illecebris difficilius caremius, uod uon fciatur. quam incognitis, minorisque laboris eft,inco- d S.Bern. VII. Sicut,fi in domoaccenditurignis, fu- fen e li CO gnitam cavere carnis voluptatem, quam reji- r Me bito exclamas; ita, cum peccafti, fubito vadas cere cognitam. 0. Iof, ad clamorem Confeflionis, ad extinguendum XV. Sicut coma, quae non frequenter pe— Anonym, eccatum. &itur, usque adeo implicatur, ut vix aut certe 14 Staplet. t. VIIL Sicutintriftibus & adverfis rebus hu- non fine ingenti labore & dolore extricaxi ol Tet- 44n Dom. manis expleturlacrymis,egeriturque dolor,&, poífit; ita & conícientia, quze non frequen- " in albis, quodin amici finum effundimus, eo propemo- terper confeffionem peGitur, intricata valde dum liberari videmur; fimiliterfacit confeffio; efficitur, nec fine ma gno laborepurgari & Or- ^ Unde Cyprianus ait: Exomologefin faciunt dinari poteft. uotidie exhauri.- ldem. f.5ot, conícientize , animi fui pondus exponunt. It XVI1. Sicut navis fentinaq t S.Auguft. uberius S. Auguftinus: Non confitentis con- tur, ne navem fuübmergat, fi nimium excref- H enarrat. Ícientia faniem collegerat; apoftema tumebat. cat; ita & animze fentina fzepius per confes- f Sor, inPi69. Crociebat te, requielcere non finebat. Adhi- fionem exhaurienda eft,ne demum fua multi- L lc nl bet Medicus fomenta verborum : tu agnofce tudine peccatalicet levia navem demergant, 6 Medicí manum. . Confitere. Exeatin confes- id eft, damnatipni obnoxios. efficiant. ^ fione, & defluat fanies. . Nece[fitas. Anonym. i1X. Sicut Rex, cui multi Cives kmulta de- berent, oinnibus áfferret remiffionem debito- XVII. Sicut vulnus non oftenfum etiam fa- S,Greg. nam carneminficit putredine; ita peccatum, ap.Manfi ne, rum, qui ad eum accederent, chirographum ifc,16. remiffionis petituri, quamdiu in illa civitate nifi confitendo reveletur; etiam qui tibi funtg e,29 Ufc» f* bona, corrumpit. FTU ageret, poft difceffum vero nulliamplius de- bitum condonare vellet, nemo effet, qui non ftatim ad impetrandum gratis chirographum ïftilitar. accurreret, & toties quidem, quoties debitum XVIII. Sicut Scorpio' dumferit,venenatus S.Franc. contraxiffet, ita multo magis ad confeffionem eft, & in oleum liquatus przeftans eft contra Sa! p.r. properandum, ubi talia proprium morfum remedium; fic & pecca- I^trodiex liter dantur. 3 chirographa fpirituá- tum probrofumeft, dum admittitur ; atin poe- Anonym. . X, Sicut Induüa,*'Marppæ, & fimilia ab iis, nitentiam & confeffionem converfum, faluta- qui paulo honeftioris conditionis funt, fingu- re eft, & honorificum. if Jis ferre hebdomadis mutantur, fed & domus | XUX.Sicut Araneus vitat cubicula divitum, Auonym. 20: m bbba quae 355 Bibliothece Manualis: Concionaterie catatua, quo magis defperabas de te propter | . quz ftepe purgari confueverunt, eo quod in . llis fuze telze mox detergantur; ita & Diabo- iniquitates tuas. Tantoenim major laus efti- lus dum videtfuas tentationes frequenti con- gnofcentis, quanto major exaggeratio eft pec- feffione diffipari, fugit eos homines, qui fre- cata confitentis. , HL Gaudiwa Sag&ovum: cumipfo tefte Luc.15. . quenter confitentur. rïï S.Greg. XX. Sicutcanum lingua,dum vulnus lingit, Chrifto, majus gaudiumfit Angelorum (atque V47- ho.40.in curat; ita DoctoresSanci, dumin confeffione ob paritatem rationis, etiam aliorum Sanéto- Evafzg. nos inftruunt, quafi vulnus mentis per lin- ? rum ) fuper uno peccatore poenitentiam agen- uam noftram curant. te, quam fuper nonaginta novem juftis. XXI. Sicut fi quis liquefacto au ro manum -1V.. Saluspropria cujusque: nam hic etiam Luc.13. S.Ch:ryf. verelocum habetillud Chrifti: fi poenitentiam V*3- ho.45ia vellinguam injiciat, quamprimum deaura- joa. — tar; ita anima immerfía fanguine Chrifti, au- non egeritis, omnes fimul peribitis, & illud S. - Yea redditur. Auguftini: finon confeffuslateas, inconfeffus VFab.conc. XXII. Sicutftamina, damnaberis. " 4.in Dom, quo,fæþius tinguntur, fi enïm hominem Ami-S. Aug.ín eo candidiora fiunt, femel autem . dumtaxat V. Zinicitia Dei : Íalm, & Ànt. 4. Quadr. tin&a,parum candoris imbibunt; ita confcien- cum, diu nobis offenfum, fuftinerenon poffu- fil fer.à n 5. mus; quanto magisamicitize cum Deo redin- : inDom.L tia fit tanto purior, quanto crebrius per con- feffionem lavatur. * tegratio diu differenda non erit ? Quedt, lbid. . XXIII. Sicut fcrificatio menftrua vel Wh»eb- VI. Gratie augmeztum & vecupera 120: fi enim, ubi fingulis Peenitentibus rite confiten- domadaria plurimum conducit adfervandam fanitatem corporis; ita non minus confeffio tibus reftitutio bonorum ademptorum,& prae- menfítrua vel hebdomadaria ad animze falu- terea centum aurei nummi promilfi fuiffent, tem conducit. quoties confeffus effet, nemo non frequentiffi- March. t hort XXIV. Sicut adulte i'a fitota pudore faffufa meillam perageret, quanto magis eandem fre- profternat feante maritum, & reatum agnof- quentabit, qui tantum gratize augmentum fibi b ftle& 6 romiffum credit? ' s cat; ingratiam recipitur; ita anima peccatrix, eidem orituf tum . quae Chriftum Sponfum deferuit, & Satanze VL Ro£ur azitue : quod z propter confirmatum erga peccata (quze per fe proftituit, merito cum rubore accedit, ü gra- tiam iterum vult inire. 4 contritionem deteftatur,) odium, ac illa devi- Id.1e&.10 Afceta Kemp.lib, XXV. Sicut Samfíon per virtute m'Sgpiritus' tandi propofitum (de quo re&e pius in eum irruentis omnia vincula, quibus liga- dixit: Secundum propofitum noftrum curíus I-C-19.$ 2 profe&tus noítri) tum propter crebram de ho- &fenir, batur, difrupit; italicetpeccatorfeptem pec- fres,in catorum capitalium vinculis ligatus fit, vir- fte vi&oriam, quze per confeffionem obtinetur, Togit, tute tamen abfolutionis, qu i & ipfum quidem Poenitentem audacem, ho- ?? a Spiritu S—anr- ftem vero timidum & viribus fuis diffiden- €&o eft, facile illa diffolvit. ucunditas. i tem efficit. - Anonym. XXVI. Sicut is, qui gravi onere, quodh u VIIL. Gaudium Spivituale: quod enim ma- neris fuftinebat, deoneratus eft, expeditus jus gaudium effe poteft, quam liberari a tam gravibus animae morbis, tam grande debitum $ gf & latus incedit; ita & ii, qui per crebram 30.adPr confeffionem ab onere peccatorum liberati remitti, a morte zeterna abfolvi, graviífimum in Brem, funt, expediti & alacres viam mandatorum onus a pectore auferri, cum Deo fumme dile- . &o in amicitiam redire?. decurrunt. lx' XXVII. Sicut ii, quiad convivium p inguö, acdelicatum invitati funt, magna cum volu- — ALIA" MOTIVA. - ceffitas, nam quantam vita humana ne- Concil. ptate defiderioque ad illud accedunt; itanon I.M minori alacritate ad Confeífionis Sacramen- effitatem habet refpirationis, tanta pa- Trid.Seff, tum accedendum eft, cum in eojuge convi- riter vita & falus animze exigentia laborat 4.eI- Confeffionis & Sacramenti poenitentize; Un- Molin d vium fecurze mentis ac confcientiae offeratur. f t Anonym, XXVIIL. Sicut aviculain laqueos Aucupis de Concilium Tridentinum, dum ad neceffita- (.ZI & 34 lapfa,(ilaquei cafu rumpantur,magna cum lze- tis Sacramenti hujus punctum fe convertit,ita refolvit: Fuit quidem poenitentia univerlis titia avolat; ita non minus lzetari debet poft PC125. coafelfionem peccator, canerequecum Davi- hominibus, qui fe mortali aliquo peccato in- Y, 7: de: Anima mea ficut paffer erepta eft de la- quinaffent,quovistempore ad gratiam & jufti- : tiam affequendam neceffaria. queo venantium: laqueus contritus eft, & nos liberati fumus. I Utzitos suultiplex. Pri mo ad fauitatem S Wonav, corporis imperaudam, ut S.Bonaventura indi- in Levir. $. VL cavit, qui exillo Leviticitextu (propter peccas * 29 MOTIVA. £a PotrumfuorumyC? fua affligentur, donec con- Jonor Dei: quia facrificium Deo grätifïi— fiteantur . iniguitates fuas (lequentem elicit Pf.do.-v.;9 L I 1 doctrinam : UndeaffliGis per infirmitates, & mum Spiritus contribulatus, & cor con- tritum. Unde merito Confeffarius erga Pceni- quascunque alias adverfitates, femper con- Jo.7:*.19.tentem utitur illis Jofue verbis: Da gloriam fülendum eft in principio, ut fincere confi- Domino Deo lIfrael, & confitere, atque indica teantur peccata fua, faepe enim propter pec« Viltme VT mihi, quid feceris, ne abicondas. cata affliguntur. Confeffio autem non folum Anci $ Aug,in. 1l Laous Chriffi : namut S.Augu flinusrecte contra infirmitates corporis, fed etiam ani- . P. 94. m»e valet. Neque enim exempla deficiunt, Qui; advertit, tanto plus laudatur Medicus, quanto plus delperatur zegrotus.. Confitereigitur pec- fed exftant propemodum innumera, equibus P brevi- Titulus. XXV])I. - Confiffo. — 381 brevitatis amore, unum alterumve proferre fuffecerit. venire potuit judicem favorabiliorem, quam - In vita S.Philippi Nerii traditur, hominem Chriftum, qui propter hoc defcendit Torquatum de Comitibus gravi preffum mor- de coelis, propter hoc judicatus & crucifixus bo, Cardinalis Taurufii rogatu, peccatafua S. lc.lg. eft, nehomines damnarentur. Etpaulopoft. Philippo Nerio confiteri voluiffe, fpe fanitatis Hoc eft onus ? ita eft,onus eft rnirabile,& onus recuperande. —Accerfitoitaque viro Dei, vix eft maximum, fed immenfi beneficii , inenar- Torquatus mediam attigerat peccatorum rabilis clementize, ineffabilis obligationis. confeffionem, moxque fe priftinze reperit fani- 1V. Zucunditas; quam Jofephus Manfi fe- pau- tatireftitutum. Ex oppido Palumbarise, non ) 1 proculaburbediífito,ruíticusRomam fecontu- quenti difcurfu indicavit: Si quis impacatis difc.6.n.9 alti maris inerrans fluctibus,centiesmilliesque lit, graviífimo affli&atus morbo S.Philippum abyíli faucibus abforbendus, forte fortuito in rogaturus, ut fibi fanitatemimpetret; cui vir quieti portus finum devehitur, quanto reple- fanctus unicum przefcripfit confeffionis reme- tur gaudio, quanto exultat jubilo? fe ipfum Áip i dium, cui ut paruit infirmus, mox furrexit fa- capere nefcit pre leetitia, dum fe a morte lin, nus. Secuido. 744 desonum co aatus £P inff- S.Ànt. de J;55 eludendas : namut S. Antonius de Padua confpicit rediiffe ad vitam. Eandempenitus f'ad.fer.25. anima confitentis fibi comparat tranquillita- in Dom.r. dixit: Confeffio eft terribilis immundis fpiriti- tem, tefte B.Laurentio Juftiniano,dum inquit: S.Laur, Quadr,. bus,undeidem fan&us illam Jobi fententiam : uft, de Confeffionis Sacramentum veluti finus paca- difc, Mer. Icut inundantes aquze,fic rugitus mei,fequen- tiffimus eft, in quo hominum conícientize reli- c. 19. ti ad intentum noftrum peraccommodo illu- gantur , ne a procellis abforbeantur delicto- Ítrat commentario, inquiens: adrugitum leo- rum; Deje&a eriguntur, amifía reparantur, nis omnes beftize fiftunt gradum; inundantes & quidquid immunditize inundantibus tenta« aquz fubvertunt obftaculum. Rugitus leonis tionum tempeftatibus . aut operante malitia in navim conícientiae eít confeffio poenitentis, de quo Pf. 7 1. ugie- perfufum eü, rejicitur, bam agemitucordis wei; quiaa gemitu cordis & purgatur. , debet exire rugitus confeffionis, quo audito V. Facilitas; uti idem M anfi fic oftendit: Mang maligni fpiritus territi, ad tentationes proce- Quanta foret agonizantis felicitas, qui fpe vi- difc.e, n dere non praefumunt; inundantes aquz funt tze pro pemodum deftitutus, non nifi violen- lacrym2e contritorum, quae totum diífolvunt, tis curandus remediis, perfectam nihilominus 2p1h, 194 . & fübvertunt, quidquid maligni fpiritus con- fubito affequeretur fanitatem, fi medico fuum tralacrymas poenitentis machinantur. Quod morbum confiteretur, dolens fua fe culpa S.Bonav. etiamS.Donaventura confirmans,nec facilius, contraxiffe, firmumque eliciens propofitum fer 75.in jnquit, ab inimico devincimur, quam cum fu- Ogat, devitandieum inpofterum? Hazecipfa Sacra- | . perbiendo ipfum imitamur; neque vehemen- menti Confeffionis eft praerogativa: Si Chri« tius eum profternimus, quam cum humilitate ftianus peccati mortalis reatum contraxit, ir- Deum confequimur, neque ei dolores acriore; reparabiliter ad mortem condemnatus seter- infligimus, quam cum plagas peccatorum no- nam; malum abolevit poenitens Confeffio : / ftrorum confitendo, & pcenitendo fanamus. Tollite vobifcum verba, dicite ei: omnem S Augf. Hinc S. Auguftinus hortatur: Deprecor te,o O. adFPra, aufer iniquitatem. Absquefumptu & cruciatu in Erem, homo, ut confiterinon paveas ; frequenter e- eft praefens pharmacum. Quod ipfum etiam nim Diabolus cor tuum adftringit, ne confitea- confirmans S. Chryfoftomus, fic loquitur ; $ Chryf. ris; quandocunque hoc perfenferis, Diaboli Num grave aliquid & moleftum a nobis re- ho.go, i tentationem effe non dubites, qui cupitte a- quirit? contritionem vult cordis, compun- Gen. Ítringere nequiter, ut in peccato pofitus fine &ionem mentis, confeffionem ruin2e; non tci, magna tentatione femper agas , quae placita folum largitur vulnerum curam, & a peccatis funt ei. Tertio: Zd divitias €" gratis celejres Hll -d.SefF. mundos oftendit; fed & eum, quiantea innu- Molin de 9 fzendas ; nam, ut Molina fapienter advertit, meris peccatorum farciuis gravabatur, juftum facrtr,s, poenitentia eft quzedam arca depofiti, in qua efficit; quam celerrime curat. Eandem facili« l . €2.&g. repoliti [unt Chrifti Salvatoris noftri thefauri, tatem alibi fequenti difcurfu oftendit: Si quis j4, , [ D; omnes meritorum ejus divitize, inzeftimabile fur a' patibulo abfolvendus effet, duntax at ob ad pop. redemptionis noftrae pretium. Heecaperitur publicam criminis admiffi confeffionem, an- " omnibus ejusdem fruitionis cupidis, tantum' non indilate expleret conditionem? Salutis exipfa extrahere valentibus, quantum ad to- cupiditate pudorem contemneret. « Peccator tius fui debiti abundat folutioaem: quam ad furcam condemnatus eft infernalem, reus infanabili illeinfaniz malo laboraret, qui mul- 011"'1 eft criminis lzefze Majeftatis, ut autem fefe a Fvït. tis obítridus debitis ditiffimum offenderet fuppliciis eximat, inque divinze redeat gra- ^ thefaurum, ex quo juxta debiti qualitatem, tiam Majeftatis, fola ah eo exigitur peccati totfibi licite tollere poffet pecunias, quot fuf- confeffio,hzecque fecreta,non publica. Progre- ficerent ad omnimodam fatisfa&ionem, ille diamur ulterius, fi Judex reo enormi levem vero manibus fperneret favorem? ita & in imponeret poenam, ipfumque deinde diverfis profenti &c. afficeret beneficiis, ditaret thefauris, gratia S. Thom. IlI.. 2Z2u2tas, uti S. Thomas Villan. ex ma-þ honoraret Principis, regni fublimaret favori- Villanov. gnitudine huj us beneficii hoc difcurfü oftendit: Conc.in bus, an non fpiritus vobis deficeret prze ftu- Dom.3. Quisenim tam mirandus favor, qua major cle- pore? Ecce vobis planum hunc in Confeffio- Quadr. mentia, quam ut caufa noftra committatur fra- ne expreffum cafum, haec enim vir'ute Sacra- tri noftro, quieft os de offibus noftris, & caro menti poenam 2eternam mutat in tempora- de parue nofira? quisin coelo vel in terra in- lem , delicta tollit, amicitiam redintegrat bb; Dei, o v 2 E. Biblioihece 'Manua!isq Concionatorie tumcunque fuerit præmundäta, atomi nihilo- Dei, novumque fus, peccato deperditum ad quien. f colefüs regni hzereditatem impertit; fiqui- minus diligentius intuenti apparent; fic & LL dem majora per poenitentiam bona, gratias- cor radiis gratize illuftratum, etiam minima vi- ( - det, ac vitiorum laqueos fubtili examinatione am poffederamusabinitio VRSMBE 2 que a-cquirin?txl-s,qu S x difcernit, quanto quis fuerit mente purgatior, 1 tanto fe fordidiorem videbit. MEDIA. VII.. Pudoris a confeffsoue abffrabentis ge- Manfi S.Chry. I. Co nfideratio Doziza?£is t€? Mifericordie Di- gevo[aexpugnatio, pro quaferviet difcurfus fe- difc.2r. ho- 7. ad viug: quam quidem S. Chryfoftomus quensa Jofepho Manfifa&us: Nunquid fi de- -9* pop. bitum contraxiffem decem millium fcutorum, fequentibus verbis maxirae demonftrat : Judi- ces, cum Latrones ceperint, & facrilegos, non, & creditor meus totum mihi remittere polli- quomodo ipfos reddant meliores, confiderant, ceretur, fi eandem fummam humiliter agno« ï fcere vellem cum fignis difplicentize &c. Non- fed, quomodoab ipfis peccatorum poenas ex- füen C.5. . igant. Deus autem contra, cum aliquem ne indulgentia hujusmodi inzeftimabilis bene- & | ceperit peccatorem, non confiderat, quomo- ficii loco habenda foret? Hic ipfe eft cafus praefens. In poenitentia per exiguum ruborem, do fumat fupplicium, fed quomodo ipfum corrigat & meliorem faciat, & in futurumin- humili conjun&tum confeffioni, totum caffa- Höm.g. d€ expugnabilem. Itaque Judex pariter, & mus peccatorum noftrorum debitum, fum- mamlonge maximam. Tanta erat Publicani Oz?a. Medicus, ac Magifter eft. Etiterumalibi: In mundanis quidem acforenfibus judiciis poft impietas,utoculos in coelum, neforfan divinee 6 Berntt, accufationem & criminum confeffionem re- contra fe irze fulmina provocaret, attollere mi- Sen, t0,l. nime przefüumeret: nihilominus, dum fuam f0 8 ftat mors; at apud Divinum tribunal poft u- h trumque corona. Si tu te inutilem dixeris, publice in templo, verecundus manifeftavit egzo te ut utilem coronabo, Hinc merito iniquitatem, domum repetiit fanctificatus : Defcendit juffificatus in domum fu a. Audi- S. Amb;-. Ptru7. Plialmiftaait: ConfiteminiDomino, quoniam teS.Ambrofium : Multum verecun dia placet, l.2 deOff, $ Angdi '.lbl bonus; quoniam in zeternum mifericordia " pon, d ejus. inquit ille, multum conciliat gratiee apud** 9* 1C.quem II.. Confideratio Sapieutie & Cba?itatz's, Deum, nonne hzc protulit Publicanum, & peutet, qua Chriftus hoc Sacramentum inftituit; fi commendavit eum, qui nec oculos audebat ad | $, Thor enim media dubia quantumcunque amara a coelum levare? juvabit quoque ponderare, Vi medicis corporalibus pro fanitate corporis quod S. Auguft. dixit: Melius eft coram uno Duin,2. erare, quam in Judi-l- ?. devif. Qu confervanda vel recuperanda tam avide ar- aliquantulum ruboris tol in ripimus; quanto ardentius hoc pharmacum cio coram tot millibus hominum, repulía de- fir.C.5. | $015 a Chrifto fapientiffimo & peritiffimo Medico notatum tabefcere. Et alibi: Melior eft mo- . dica amaritudo in faucibus, quam 2eternus pro falute animze certo obtinenda arripere e debebimus ? cruciatus in vifceribus ]II. Confideratio So laiiz', qüod'exr.c.onfäs- Xl. ASCETICA. * - fione fa&a percipitur, tum ob reconciliatio- L'uc.,Bhr- nem cum Deo, velut fupremo . Domino, "m xiprimis noffe debet /Afceta oviginem Confe[- gent.in Judice, Patre, Amico: tum ob debiti tam ffonis, quam quidem Lucas Burgenfis cla- c,20.]oa. re oftendit, dum ait: Chriftum priusquam À- & grandis remiffionem : tum ob laqueos pec- cati, quibus a Diabolo ca ptiva tenebatur-, poítolos fuos di&ta felicitaret eminentia, prae- contritos. - j mififfe: Sicue mui/zt me Pl'ater C7 ego saztto vos, IV. Confideratio Cozfu/fonis, quam in uni- quafi dicere voluiffet: Sicut Pateraeternus me verfali judicio pati quisque debebit ob pecca- in Mundum mifit ad humani generis falutem, ta per confeffionem non expiata; incujus con- ita & modo vos ego per terrarum orbem di- fideratione re&e S. Auguftinus dixit, melius fperfurus, vobis authoritatem confero & po- s)Aug- L5.devi- eft,coram uno aliquantulum ruboris tolerare, teftatem dimittendi peccata; Perfípectum eft fit.in firmn, quam in die judicii coram tot millibus homi- mihi, fore Ecclefia mea multos infirmos, qui ]s ve €,5. juftitiam per Baptifmum acceptam non fint d t num gravi compulfa denotatum tabefcere: confervaturi, mifertus illorum, üt poffitis eis Cogita ergo Confeffarium fore ex illis, qui judicioilliintererunt: nec erubefcas illi nunc fuccurrere, eam vobis in/pivo, ac do gratiamn €g* facultatem,ut veguirentibus queatis peccatayvi- L L magno tuo commodo manifeftare, quod tünc cessea,valide vemiittere Quod ipfum etiam Con- COUCH. | aperte cognofcet, cuminfigniadeo pudore ac contemptu tuo. L) cilium Tridentinum infinuavit dicens: Si ea in Trid. V. Confiderati o Gelenae, quae parata eft regeneratis omnibus gratitudo erga Deum ef- Seff.t4- illis, qui hoc tam neceffario medio, & fecun- fet, ut juftitiam in baptifmo, ipfius beneficio * É da poít naufragium tabula falutem fuam fer- & gratia, fufceptam conftanter tuerentur, non vare negligunt. Tta Tertullianus fuafit his fuiffet opus aliud abipfo baptifmo Sacramen- Tcrtillll. 'tum ad peccatorum remiffionem inftitutum l.de poeen, vetbis : Si de Exomologefi retra&tas, gehen- nam in corde confidera, quam tibi Exomo- effe. Quoniam autem Deus dives in mifericor- logefisextinguit: & poenze prius magnitudi- dia, cognovit figmentum noftrum, illis etiam vitze remedium contulit qui fefe poftea in pec- nem imaginare, ut de remedii adeptione non i Qubites. cati fervitutem, & deemonis poteftatem tradi- S, Bonav, VL Gsatie Divine fedulainvocatzo: Nam, . diffent: Sacramentum videlicet Poenitentize, ad Nov. p.LÍPeC &c S.Bonaventura recte advertit, in domo, quo lapfis poft baptifmum beneficium mortis $.9. quam fübintrans radius Solis illuminat, quan- Chrifti applicat?r, II. Noffe Tilus XXPHL — Coufffo. 383 Concil. 1L Ioffe debet, cur omia geccata moraliain fge- reverenter genua He&uht, coram, inQuam fu- Trident, pie declarariin Confe[fi 1dem, one voluerit Chriflut: quod premo hoc Numine humiliari iterum citatum Concilium fequentibus verbis limum eft, repugnantia levis. ; perquam-ïäcilf declarat: Porroex eo,quod Jelus hic Sacerdo- Luc. Bür- - YV. Noffe debit, cur Chrifl ur infufflando gotefta tes Vicarios fuos con(tituit, quitanquam Prze- teim dederit Zpoflolir; quoditerum Lucas Bur genfs ap. Minf fides & Judices,fententiam de fidelibusin pec- genfis oftendit, fic difcurrens: Flatum feu an- Manfi dif. cata relapfis ferant, femper intellexit Ecclefia 1. l, 4. fa. helitum ex imo pectore attra&um in eos geftu knqi Catholica, quod fidelibus quoque fuis przci- oris jecit; volens per hoc demonftrare Salva- piat Jefus, ut, fi peccatorum veniam confequi tor, Spiritum fan&um ad inftar flatus eífe ; cu- . velint, declarent ea Sacerdotibus ; cum eaim jus adventum in Coenaculo Sion obtigiffe di-, judicium hocjincognita caufa, non valeant ex- dicimus , tanquam advenientis Syiritur ; circa ercere, fequiturin fpecie peccata omnia mor- quod factum ita Auctor praedi&us difcurrit : talia humili confeffione declaranda. Aliam Eft veluti flatasquidam Patris & Filii, nam Idem c. 5, quoque rationem idem Concilium a Lj ffignat, hinc Spiritus vocatur; cuiafferto non abfimi- dum ait:lpfa vero hujusmodi Confefiionis dif- le correfpondetillud Alberti Magni dogma in- ficultas,ac peccata detegendi verecundia,gra- quiens: Spiritumafe procedere, fignificavit vis quidem videri poffet, nifi tot tantisque- per flatum, quemin diícipulos direxit. Do&tif- commodis & confolationibus levaretur, quse fimus vero Salmeron altius repetens principi- omnibus digne ad hoc Sacramentum acce- um, ad eam feconvertit, quze in mundi exor- S. Bernar. dentibus, per abfolutionem certiffime confe- diocontigitin homiuis formatione,quem flatu runtur. Tertiam quoque rationem S. Bernar- animavitDeus, cui vitam corporis mediante Sen. to,4. din. affert, dicens: Juftum utique eft, ut, quiin- fer.20.a, halitu feurefpiratione infudit omnipotens, ita --2 verecundia facie mentis & corporis, Deum quoqueia przefenti Salvator vitam animze, id peccando defpexit,fic per confufivam (ui vere- ett, gratiam, quaminteremerat culpa, fuisim- ;S.Ambr. cundiam placet; eft enim verecundia magna , 12 de0, pertirivoluit, eundem fanüiílimum iis com- Gb S. Aug.de pars poenitentize fecundum S. Aug. & hzec eft 3mnunicando Spiritum, per modum flatus, ut » pon. dit. una caufa, quare Confeffio inftituta eft ; ut íci- -olim Deus infufllavitfpiraculum vitz , ut fie- pa:itet, I C. quem licet, dum de culpa peccator erüubefce ä fel:, a rethomoinanimam viventem, ita idem infaf- S. Thom, . Deo mifericordiam impetraret. flat animam, peccato mortuam, ut vivat per Villan. in I1I. Nojffe debet , cur hominipotiur quamipfi Deo Spiritum fan&um. Quibus etiam S. Cyrillus S.Cyrillus d. 1 Dom. 3. Confejfionem fieri Chriftur voluerit : cajus ratio- L.L!. de'l'i: | ï; affentiens ait: Ut ipfum fciamus effe, qui ab- 12. ia ' il]irl cl Sl | Qnad. Pj, nem S. Thomas Villan. oftendit, dum caufam- initio naturam noftram creavit, & Spiritu fan- J9: € 16- 50.v.5. inquirit, cur Sapientia divina modum immu- &o fignavit, rurfus in ipfo initio renovandae tavit Confeffionis, quando quidem David foli confitens Deo, obtinuit abfolutionem :. 7ii naturae, fufflatione Spiritum difcipulis largi- tür, ut, quemadmodum creati 5* foli peccavi ? Ad quid opus fuit, peccatum con- fic etiam renovemur. ab initio fumgs, : - tra Deum commiffum, homini revelari ; maxi- V.. Noffe debet , cur Deus hancpotefta fem homi- S.Chryf. : Luc D« ine cum hoc fit nimis onerofum & verecun- nibus , €4 non /Ingelis conc. trit: cujushanc ra-h dum ? Cuiobjedioni fan&us breviter refpon tionem alífignat S. Chry O ftomus: Propterea oim,de l -genf. n / detin hzec verba: Quamdiu Deus non fuit ho- .c,ao,]oa. enim non Angelo Sacerdotium corniffum eft, 1no,non opus fuit peccatum homini verbo con- ('iberi enim funta peccandi libidine ) ne vide- N fiteri ;fed poftquam FiliusDei fa&us efthomo, - licet ob feveritatem , eos, quiex populo pec- jam Pater non judicat quemquam, fed omne carent,confeftim fulguribus transfigerent ; fed judicium dedit Filio, & poteffatem deditei,ju- homini ea cattedra commiffa eft, qui & ipfe dicium facere, quia Filius hominis eft; ex tunc libidine & peccatis colli gatus eít; ut, fiquem ergo peccator hominis Chrifti a Deo Patre fo- peccantem invenerit , fuorum peccatorum rocommiffus eft, & in illo reddere rationem conícius, in eum, qui peccat, benignus efficia- , peccatorum füorumtenetur. Cui etiam con- tur. Etiterum: Nam & hoc divina quadam Hug. V1&. ^* fentiens Hugo Vi&torinus, qui illud S.;Jacobi .Sip. Manti difpenfationefa&tum eft, ut Sacerdotesetiam * dif, 3. n 5. Apoftoli przeceptum(confitemini alterutrum pec- ipfi peccatisfübjeGifint. Audi, quaefo, quo- catavefira)penitus confiderans, fequenti illud modo res fe habeat ; fi Do&ores & Sacerdotes gloffailluftrat: Quid eftalterütrum? alteral- Ll d ipfi non peccarent, nequevitie hujus affeti teri, homo homin»i ; non folum homo Deo,ficut bus fubje&i effent , certe inhumani, & a venia ' Concïl- verusille Confefforait : Dixi , confitebor adver- aliis danda effent abhorrentes; fed propterea |Trid, fum me injuflitiam meam Domino; fed homini pro- 'SC 014' Deus fübjectos effe voluit, ut eorum , quze ipfi 6 l pter Deum. Videtur Dominus hoc ipfum ho-- patiuntur, fenfum habentes, aliis etiam ve- iini aífignaffe tribunal, utad ma'oris humili- niam darent. Et ideo Chriftus etiam lapfum tatis exercitium,homoadverfus hominem fer- Petri permiferat; eratenim, utidem S. Do&or ret fententiam, homo hominis fubjaceretjudi- ait, Petrus non mitis , fed admodum feverus : ä cio; plus enim facit, qui fervo humilíatur. & aliquando durior; quodíi adejus naturam Idem fubjungftAu&or.juxta cujus opinionem, illudetiam accidiffet, ut nullis peccat's fub- Chriftus hoc Confeffionis inftituendze modo, Jiceretur, qua&fo, quam veniam habituri 'uif- eam longe magis meritoriam efíficere voluit, fent, qui ab illo docendi erant ? Propterea peenitenti occafionem offerens,actus frequen- hoc egit Deigratia, & paululum ab ipfo de- tandi humilitatis & fühie£tionis; fiquidem co- fcifceret Petrus, & peccato alicui fubiicere- ram Deo graviter a nobis offenfo, multisque tur, quo exhis, quzi pfe paffus fuerat, di- Íceret humanior effe in alios, injuriis affe&to, cuiipfi ?hxoni'& Priücipatus N VI. 384 Bibliothzce Manualis . Conctonatori B. Petr. VI. Noffe debet condiztiones ad veram Coufe[io- — tiam, quxe facit, utin genereduntaxat, & rion Dasmian. fer.2 deS, neii requifitar, quasinprimis D.Petrus Damia- quoad debitas circumítantias eadem peccata N7 r Audrea. nus fequentibus verbis indicavit: Oftendam mnanifeftentur. Et ad priorem quidem erro- yo ib xemcavendum proderit memorabilem:S. Au- q a, tibi unum juftorum juftifime confitentem ; quzeris quisnam fit? P(altes Domini eft. Dixi, guftini fententiam proferre:: O homo, quidS. Aug.in inquit, confitebor adver[uss me inju[titiam meam times confiteri? illud, quod perconfeffionem L Domino; Dixi, hoceft,in cordemeo propofui, Ício , minus fcio, quam illud, quod nefcio. Cur noncoactus,neque compulfus, fed fpontaneus. confiteri erubefcis peccatatua ? peccator fum, ficut & tu, homo fum, humani nihil a me alie- Jnjufitiam meam, ait,nonalienam ; adver jum me, mearguens & accufans. Vides,quianon timo- num puto. Confitere homo homini,homo pec- . realicujus, velad alium accufandum, vel ex- cator homini peccatori Elige, quod vis; fi nonconfeffuslates , inconfeffus damnaberis. cufandum,fe ipfum fan&usDomini confitetur? pro hujusmodi confeffione remittes tu, Domi- Adhoc Deus exigit confeffionem, ut liberet ne, impietatem cordis mei, peccati fcilicet. hominemhumilem; adhoc damnatnon con- : S..Bonav. inDiat.tit. Clarius vero S. Bonaventura has conditiones fitentem, ut puniat fuperbum. Ad alterum infinuavit, dum illum Pfalmiftze verfum : Dixi, autem errorem cavendum proderit Cardina- / lis Bellarmini verba re:erre : Quaefo te , in-Bellarm, a.ï 6 3. confitebor adver[um meinjuflitiam meam Domino : explicans fic loquitur:In hoc verbo tanguntur quit, fi reum aliquem ante tribunal Judicis*9n*.9. AE fex, quze debet vera confeffio habere ; Primum confüitueres , & nihil diceres aliud , quam: eft, przemeditatio , quze notatur, cum dicitur: líte egit contra legem: peto, ut velis ferre Dixi. Secundum eft compun&io cordis & oris, fententiam. Quid Judexifte refponderet? an- nonputaretfeirrideri? Ifteegit, inquis, con- ut ore fimul & corde fiat, quae notatur per: confitebor : "Terrium eft, quod fitaccufans , non tralegem ; contra quamlegem? ftulte, quam excufans; quod notatur per: adver[um me. lententiam ieram, fi quod ejus fit peccatum, L ignorem ? Pari ratione fi Medicum adeas, & Quartum, quod demalis, non de bonis, quod notaturper: injuflitiam. Quintum, quod fit dicas: Mihi aliquid dolet, adhibe, quzefo, .Medicamentum. Quid ille2. non dicet: ftu- propria, id eft, de peccatis propriis , non alie- mis, quod notatur per; meam. Sextum, quod pide, quideft, quodtibidolet? Caput, ocu- fit adhonoremDel, & honeftatem fui, quod li, dentes, renes, pedes? anputas omnia medicamenta omnuibus imalis convenire ? notatur per: Dozzino; &talis confeffio eft nti- lis; undefequitur: uid fi tu Podagra labores , cati mei. -Ettu remifijti /impietatem pec- & ego medica— S.Pctrns mentum' dentibus adhibeam? VIL. Voffe debet , | quad,/ït þotü]imuf;z impedi- Gen. Damisn. pertum Confoffionis? idquod S.Petrus Damia- X. No;[ïl' debet , ulilyt £s ejjim./:m? ä:zealuüt coz-:; LEU nusindicavit, dicens : Nihilfortius ad expun- feffionem fru&uo[am efliciendi ? quod fiet, fi effi- 'ciat, ut cum fincero dolore, & ferio propo- gendum Dei gratiam , quam timor humanus; quia dum erubefcimus confiteri, quae com- fito emendationis peragatur;. in quo quidem .dolore & propofito potiffimum hujus Sacra- mifimus , Deum minus, quam homines, re- menti fructum confiltere, non immerito di- veremur. Hsec eft confufio adducens pecca- S.Bernar. turm. Unde S. Bernardus; Dicatur, ait, illi, cunt Afcetze; ita ut Thomas Kempenfis di- L.r. c.19. cere aufüs fit : Secundum propofitum no-$ . in fent. quem afficit pudor, curte pudet peccatum tuum dicere, quod facere non puduit ? aut ftrum curíus profectus noftri. Unde re&e fi- cur erubefcis Deo confiteri, cujus oculis non bi quisque dictum illud S. Macarii applica- InVit,Pat. bit: Ploremus Fratres, & producant oculil. 3. de S.Chtyf. otes abícondi? — Quod etiam S. Chryfofto- deConfef, s confirmans , cur confunderis , inquit, di- noftri lacrymas , antequam . illuc hinc ea-C9PPunc. inus, ubi noftrae i . . cere, quodnon confufus es perpetrare? cur gueae Qlacrymag corpora hpe g vereris Domino indicare , quod non ver Ítra comburent. i —XL. Noffe dobez €9 curare ,« E esipfo praefente committere ? þuvt. non frequen- - Eccl. 4. . VHI. Noffe debet , quomodo e leBlia Gonfefaid tiam duntaxat Confeffionir ; [ed generalis etiam Bd V, . 3t. Conejfionis ufum . fedulum | vehementer: cominen- fit fuadenda? nimirum ut illud Ecclefiaftici monitum in memoriam revocet : Ne fubji- d« ; ilam quidem, quia, ut Catechifmus cias te omni homini pro peccato. Et illud Pii V.fapienter & re&te dixit, quidquid hoe Ludovici Regis Filio datum praeceptum: Fac tempore Sanctitatis , pietatis, & Religionis idoneus tibi fit confcientize Arbiter, cu;us in Ecclefia fummo Dei beneficio confervatum prudentia doGrinaque fempertutus fis.Quam eít, id magna ex parte Confeílioni tribuen- inrem Joannes Àvila, Confeffarium, inquit, dum eft. 1ftam vero, fcilicetgeneralem Con- eligendum ex mille, imo ut S. Franciícus fellionem , quia & Conteffario, & Poenitenti Salefius ait, inter decem millia; dici enim majorem tribuit ftatus notitiam , pro dire- non pote(t, (additidem,) quanta fit ad ex- &ione ipfius cumprimis neceffariam : majo- cipiendas confeíliones idoneorum inopia ; fi remitem paritconfufionem & dolorem, dum ex histribus, charitatefcilicet , do&trina, & Poenitens omnia. peccata fua in cumulo con- prudentia, vel unicum inaliquo defideretur , fpiciens in illas Ecclefixz? voces prorumpit: eft periculofae plenum opus aleze.: Heumihi Domine, quia peccavi nimis in vi- ]5 Omc, IX. ANo[fe d«bet duos errores. £. impedimenta tamea, quid faciam mifer, quofugiam, ni-defun&, jntegritatir confe(fionis removere, fcilicet Eru- fiadte Deusmeus? Ettaadem majorem eti- M Y be[centiam, qu»efacit, ut peccata quoad fub- am fecuritatem & quietem animze generat , ftantiam non integre aperiantur : -& negligen- dum fupplet ea , quze in alüis Confeilionibus deiuerunt, 85 n — Titulus XXV1l. — Confiffo. à ääï?uerunt-.' Üt me'rïtö in confideratione ho« oftendi, quomodo fit vox Domini fuer aguas , $. Aug. ( rum fru&tuum exclamet S. Auguftinus: O fe- id efthomines multos. de quibus dictum : Om- ]« nesmorimur, &quafiaque dilabimur in ter- 2, Reg. e4. 10. ad FF. Jix confcientize puritas , quze vermem interio- d9.4 &l in erem. rem excludis, quze a carcere doloris liberas ram. Maxime vero peccatores labiles, quiV* * n 4 rationem , qua ab omni immunditia purgas er feadabyffumlabuntur, fedvirtute hujus : o mentem. Omensían&a! O Paradifus decli- cisretrorfum, inítar Jordani, ad Deum, ve- ) ciarum, variis bonorum operum virgultis lutoriginem fuam, eonvertuntur. 2. QU.O— confitus: variisque virtutum floribus purpu- modo fit vox Donini invirtuie €9 magnificentia : " ratus, & fuaviter coelefti gratia irrigatus. Haec quia fcilicet conterit vincula peccati, ac Sa* eft, Fratres mei, Paradifüs, inquo plantatur thanze poteftatem, & in libertatem Filiorum J Dei afferit, coelum aperit, infernum clau- lignum vitze, & cceleftis fapientize ; haec eft t thalamus Dei, palatium Chr & dit, hominem mortuum refufcitat, & vivifi- j« i&i ; haþitac?u— cat. 3. Quomodo fit vox Dorzini confrigentis ;um Spkitus fanc. cro:: quiaetiam Magnatum & fuperborum . $. XII. zeftimatio & fuperbia hic fle&itur, & ad Sa- -Deltm, cerdotis pedes profternitur. 4. Quomodo fit — CONCEPTUS PRJEDICABILES. ; COnr, 0 vox JDomnini intercidentis flammam ignis : par- | : ïOO 5- :?-2. I" E x occafione thematis : Ef autenm JJero- tim quiaigaem infernalem extinguit: partim * folymis probatica pifcina : poteft Con- quia flammas libidinis cohibet, contra quas 1. Quia in feffio Pifcinze huic comparari. vixeftpotentiusremedium, quam Confeffio. F Confeffione , perinde ac Pifcina illa, virtus s. Quomodo fit vox Dominz defertum concu- refidet omnis generis morbos curandi. 2. tientis: idefít, cordapeccatorum, quzeinftar Quia, ficut aquailla non fanabat, nifi Ange- deferti fpinofa funt, & vepribus confita, ad liaquam turbantis fubfidio; ita Confeflio ni- dolorem movet, ipfasque peccatorum fpinas eradicat. 6. Quomodo fit vox Domini pra- L hil prodeft, nifi Confeffarius abfolutionem im- ]« pertiendo concurrat. Siergotam avide olim garantis cervor: ideft, virtutem conferens ad adventus Angeli aquam moventis exfpecta- viam mandatorum & perfectionis velocius ]« currendam, ita ut dicere poffit, qui confitetur : batur; quanto magis ad Confeffionem accut- rendum eft, ubi tam facilis copia Confeffarii Perfecitpedesmeostanquamcervorum, fu- eft, necunus duntaxat, fedomnes curantur, per excelia ftatuens me.Quaze omnia fufius ex-^ plicata videri poffunt apud Marchantium l. c. nona corporali , fedfpirituali, longeque gra- , ; viore morbo. V. Ex occafione thematis : 7te, offzmdite Marchan, i'.(äen- 140 li. Exoccafione t hematis: Reduxit quoque vos Sacerdotibur: poteftpeccatum]leprae com- in hort. h paft. t1 gs d XV.l . Loth, £$0mnia, quailliur erant : poteft Con- parati, ob fimnilitudinem maculze , doloris, je feffio exercitui comparari, illi maxime, quem & feparationisa Deo & Angelis. Deinde o-ruc, ,7, Abraham adfratrem fuum reducendum con- ftendi poteftf, quomodo hzeclepra per Sacer-v. i4, gregavit. Et 1. dici, quod debeant peccata per dotem curari poffit, adeoque peccator cum examen, ficut milites, congregari. 2. Armis, magno defiderio falutis eidem fe fiftere de- id eft, fincera contritione inftrui.. 3. Dele&us beat. Velfiplaceáàt, poteftpeccator Naamo- 4 Reg s; . Lx C19y .Kl fieri, & nominatim recenferi. 4. Sacramen- no, Confeffarius Elif2eo, ( quiquidem figni- V. 13. tum fidelitatis przeftari, id eft, nullum pecca- ficat, acDeifalus, vel Deus falvans,) com- l tumomitti. s. Du&orem fequi, eiquein omni- parari, & inde inferri , quam merito illa poe- i« Vi t, j* bus obedire, ideft, Confeffario per omnia pa- nitenti verba repeti poffint : Pater, fireni rere. 6. Suam, nonaliam Perfonam repraefen- grandem dixiffet tibi Propheta, certe facere , npitt debueras, quantomagis, quia nunc dixitti- )n tare;quze omnia fufius deducta, & variis hifto- riis illuftrata, apud Fabrum conc. 7.in Dom. bi: Lavare (per contritionem & confeffio- 3. Quadrag. videri poffunt.. nem,) & mundaberis. liIl. Ex occafione thematis: Funiculus tri- . VI. Exoccafione tliematis : Nüi gaitenti- Lue, 12, . lc Etcle£4. " plex difficile rumpitur : poteft Confeffio funi- am habueritis, omnes fimul peribitir : poteft confef-V 3« . V. 12, culo triplici comparari. I. Quiaex tribus fio fecundae poft naufragium tabulae compa- rari. Etin r.quidem parteoftendi,mundum ef- $ partibus, veluti tribus filiis , componitur , fci- licet contritione, confeffione, fatisfactione. femari periculofo fimilem ; fimulque pericula 2. Quia pér hunc funiculum Deus attrahit ani- breviter enarrari. In2. parte oftendi poteft , mas , fibiqnedenuo unit, & inamicitiam reci- quam metuendum fit naufragium anim2e per ln pit, quieftingens fru&tus Confeffionis, cum peccatum fa&um, utpote quod in abyffum ze- in tali unione & conjun&tione tota felicitas ternze infelicitatis praecipitat. In 3 tandem de- hominisconfiftat. 3.Quiafuniculus ifte diffi- monftrari poteft, quanta celeritate ac gaudio a cilerumpitur;s cum frequens confeffio faciat, Confeffionis tabula fitarripienda, ütpote quae ut homoob ferium propofitum & dolorem to- fola, fi fieri poteft, ab hoc naufragio liberet. z ties repetitum non facile labatur, uti tefta- Quem in finem varia exempla afferri poffunt, turille Religiofus, qui de fe ipfo faffus eft , tum eorum, quifine confeífione perierunt : [l tum eorum, qui per eam falvati funt. non meminiffe, quod bis in idem peccatum incideret. Quae omnia facile fufius ex fupra- . VII. Ex occafione thematis : Dixi, confi- Pf3r. v.-sl. : In OæCD di&is deduci & amplificari poffunt. - tebor adver[um me injuflitiam smeam Domino : d poffunt varii errores in confeffione committi Pio8.Y.3 IV. Ex occafione thematis : x Dom:ni uper aquas multar: poteftvis & efficacia Ab- foliti demonftrari, & corrigi. Et r. quidem in fojutionis facerdotalis explicari. Et 1. quidem Confeffario eligendo , dum velftabilis, fifieri ce poteft R. P. Lohn. Bibl. Man. Tom.1. L x ^ : Biä!iotlzecæ Biaauahis Concionatori & 386 oteft, non eügïtu?, vel non confulitur, vel quimolemagna premebatur , nequaquam dia nimis eidem adhaeretur, itaut propter ipfius' citur; revivi[ce, fed veni foras, Ex qua fcilicet abfentiam confeffio negligatur. 2. /n efliman refurre&tione, quee gefta in illius eft corpore, daconfejfione: dum fcilicet con'effio , eo, quod fignatur, qualiter nosrefufcitemur in corde; — ^ "- — a weunAo frta, cum videlicet mortuo dicitur, veni foras, ut profe&us & emendatio non advertatur. 3. /n facienda coujzjfione 5 dum vel breviter nimis, ab excufatione atque occultatione peccati , ad omittendo néceflaria ; vel nimis diu, mifcen- accufationem fuam ore proprio exire provo- do impertinentia , quidam confitentur. 4- /n cetur; quia igitur hzecoccultationis culpaiin turbalionementis: dum veltimetur, quod con- humano genere vehementer excrevit, bene feffio non re&e fiat; vel fcanidalum concipi- B. Job cum diceret ( fi abfcondi peccatum meuri) tur ex eo, quod aliqui tamdiu confiteantur. interpofuit, quafihomo; hominis quippe pro- Qui omnes proinerrores, quomodo corrigen- prium effe confpicit, quod ex Parentis veteris imitatione defcendit. di fintfacile ex iis, quae hactenus de Confeffio- ; ne di&ta funt, oftendi poteft. . [V. Quisquis Divini Judicii geftit declinare Manfi dif; 6 Ambr, tribunal, cum finceritate & candore hocce ad- 15.n.13. $. XIII. i intio. eat Poenitentize tribunal, cujus S. Joannesin hzec verba meminit : /n con[peétu Sedis, vanquam ALII CQNCEPTUS PRJED—ICABILES mare vitveum, fimile cruflallo. Mare hoc Con- Qualitas. feffioeft, conformiterilli, quod gemebundze 361m.55. L rbes quondam re'ugii in gratiam delin- quondam atque afllictifümse dictum eft ani- Y.Y14. quentium affignaturus Dominus , trer mzse : velut mare contritio tua ; undeDionyfius Manfi dit , upf, inquit, tramr Jordanem , €$9 trer in ter- Carthufianus dicit: Quidam perhoc marein- telligunt PoenitentizeSacramentum ; aft quod 4 .5 ^0 Chanaan. UbiLyranus: Licettrans Jorda- nem habitarent duze tribus cum dimidia, ta- in vitrea & cry(tallina figura latet myfterium? men tot erant ibi civitates refugii, quot erant Cryftallus omnino tragfparens eft , totumque citra Jordanem , ubi habitabant novem tribus videtur quidquid ei opponitur, nihil occultat; cum dimidia. Quis tamen non obftupefcat ita quoque in hoc confeffionis tribunali con- hac in divifione inzequalitatem ? Myfterium Ícientia noftra tota debeteffe tranfparens, ut utique continet, novem namque tribubus plu- ejusdem ftatum perfetteattingatConfelffarius: res utbes affignari debuiffe videtur, quam folis Poteft explicari, inquit Sacer quidam inter- tribus. Rationem porrohujus partialitatis in- pres, ut Pcenitentize mare fit vitreum , propter daganti Rabbioccurrit Salomon, dicens , ter- Confeflionis perfpicuitatem. Confeflio clara rau Galaad , que trans ;Jordanem fituata erat , &ingenuanos ad Dei fedem & tribuiial con- ducit. T €? habitatorer, gra omnibus ad rixas propen[os, humanique fanguinir. profundendi avidos fuiffe , V. Regius Vates divinze fupplicaturus Va- Of.6.v.8. undé & Ofeas inquit : Galaad civitas operan- jeftati, ne peflimo excufationis faique delicti tium [upplantata janguine, vel ut Hebraica vet- defenfionis vitio contaminetur, ante omnia, fio habet: Zorcular fanguimis ; Voluit igitur orifuo petit, ut obtingat cuftodia : Pone Dozi- Deus, utjuxta criminum abundantiam abun- ne cuflodinm ori meo , €$ oflium circusmflantia la- darent & remedia, facilisque praefto foret mo- £iis meis. Portam,oftium feu januam poftulat, S.Thom dus declinandi fupplicia. Quid nobis cum fi- non firmum folidumque clauftrum: cujus my- Vil gura, dum fruimur figurato, maximeinlocis fteriifi caufam ignoratis, rationem accipitea Qu populofioribus , ubi innumerz frequentantur S. Auguftino, inquiente: Non dixit clauftrum S.Aug. in offenfze & flagitia , confeffariorum abundante continentize, fed oftium : oftium & aperitur,& Ff w4o copia, utnemo non ad indilatam exftimule- 'clauditur. In confeffione namque verbali por- tur confe(fionem, profecto ubi abundavit deli- tam hanc quandoque aperire, quandoque é&um , fuperabundavit & gratia; nec veiï., qui claudere debemus. Ergo fioftium eft, & ape- feabfcondat a caiore ejus. riatur, &claudatur! aperiatur ad Confeffio- S. Bonav. l. Semel lupus confitebatur iniquitates nem peccati, claudaturadexcufationem pec- in Diat. falut. tit. fuas, & interim erat multum follicitus , quia cati, ita enim eritoftium, inquit Gloffa, ut non videbatoves recedentes, unde dixit confeffa excufetur, quod, pro dolor, fummum vitium 2. C. 34 dominatur hominibus. riofüuo, quodcito eumabfoiveret, ut fcilicet poffet fequi oves.Sic confitentur aliquiin qua- Nece[fitas. dragefima, proponentes ad peccatum redire VKI«. Caffianusi lla Ecclefiaftis verba: /IMor- Caffian; coll. 2. d. poft Pafcha. Certo contigiffe fcio, quod jam- deat [erpens in filentio ; ficinterpretatur: Taciti difc, C.IIe jam narraturus fum. Ruíticus quidam ovem ferpentis morfum perniciofum effe defigznans, furatus proximo, in Con'effione obftri&us ad id eft, fi per confeffionem fuggeftio feu cogi- reftutionem, promittitfe obtemperaturum ; tatio diabolicaincantatori cuiquam , fpiritua- requifitus poftea a Confeffario : qualiter au- li fcilicetviro, quicarminibus Scripturarum tem , & quomodo fatisfacies ? incun&anter mederi protinus vulneri, & extrahere de cor- ajebat aliam 'urabor, Mhancque in prime de confuevitnoxia venena ferpentis , patefa- fatisfactionem dabo. &a nonfuerit, fuccurrere periclitanti, peri- S. G*feg. '. IIi. S. Gregorius explicanstextum Jobi : fi turove non potetit. 22. Inor,., l»lb [condi, quafi homo, peccatum meum : fic loqui- VII. Tefte S. Matthzeo, tributorum exa&oQ € * tur: Chriltusrefufcitando Lazarum non dixit : j res vice quadam a S.Petro caufam popofcere, T'bi dico furge; proütalteriimperabat filid vi- cur Magifter ejus obligationi non fatisfaceret univerfali; querimoniam hane cum ad aures duse ; fed: Z/eni foras. Mortuo Laza;'o, idquit, Chráti Titulus XXV IH — Confoffo. 387 Chrifti deferre pararet Apoftolus, difcipulum nus confeffionis, qui liberüm atque fecurum provenit Magilter,inquiens: Simon, A'eges omnibus ad coelos przeberet tranfitum. Unde terva a quibus acciplunt tvibutum vel cenfum, S.Thomas de Villanova hoc confeffionem ex- a filiis fuis, vel alienis? CuiPetrus; Domize ornat przeconio; dicens: ZEternze vitze aliqua- ab extraneis ; ita quidem fe res habet, fübjun- lis faltem certitado conjecturalis, nam maior xit Salvator, nihilominus ut omnem ícandali citra miraculum inhac vita haberinon poteft. petram amoveamus, vade protzuus ad sare, IX. Quod immeníam tanti Sacramenti S,Aug.in smitte bamuim tuum in aquas , €? quemcumnque gratiam, atque favorem amplificat punc&um, c.5.Joan. pi/ceum primo cepevis, attrabeeum, comprebeade confiftit in eo, quod Chriftus beneficium hoc apfutn, tene fovtzter, os apevi, 740X 2Ue in0netam omni fecerit loco, ac tempori commune, abs- vepevies i2eo, quead utriusque noff rum tvibuti que ulla limitatione. Erat autem Jerofoly- faffrciat folutiouem ; obediit, abiit, atque o- mis,inquit S. Joannes, probatica pifcina quin- joan.s.v. mnia feliciter expedit Petrus. . Fizec rei geftze que porticus habens, in his jacebat multitudo ?- 3- Muf dit feries eft literalis, aft a fen(uliterali ad mora- magna languentium. Sed quo effetu? mi- 1519, . S. Àmbr, lem fanctus digrediens Ambrofius, hiftoriam feris fubitanea forían obtingebat fanitas? ne- inPf.so, hanc noftro perquam fubtiliffime accommo- quaquam, exípettantium aquze motum. 747- dat propofito, inquiens: Pilcis elinguis, fun- gelus Domini d. e/ceudebat fecundum tempus in dumque incolens marinum, peccatoris gerit pifciuam , €» smovelat aquam, C? 2uiprzor de- figuram, fuum reticentis peccatum, non ob- Jcendzffét in pifcinam pofl. mot 20neth ague, fa- ftante, quod fecundum praefentem juftitiam nus fiebat , a quacunque detinebatur infrmita- te. damnatus fit adinfernum: Moneta juxta di- Semel quolibet anzo cceleftis defcende- vinum aífertum non e viíceribus,fed ex ore batGenius, unum ex univería multitudine,re- pifcis extrahenda erat, quantumvis naturali liquis diligentiorem,fanaturus toties, quoties. pifcis feratur inftin&tu, ut devoretimmediate, Ecce vobis incredibilem facrofantti confes- quidquid apprehenderit faucibus. Écce vo- fionis lavacri preerogativam, in quo omnes bis myfterium; S. Petrus paulo ante Chrifti languidee fanantur mundaturque animze. in terris erat declaratus Vicarius, cum pro- Probaticam hanc pifcinam non fola Jerofo- milffione clavium, id eft, poteftatis abfolvendi lyma, fed omnes continent Chriftiani Orbis peccata, atqueideo neceffum erat, ut modum Regiones, Provinciz, civitates, non unus addiíceret Apoftolus,in hujusmodi debitorum Angelus, non Sacerdos duátaxat unicus, fed fatisfatione obfervandum, nosque omnes e- inuumerabiles poteftatem habent noftrorum doceremur, monetam in ore fidelium invé- folvendi vincula peccatorum ; non unus, fed niendam effe, juxta quod fcriptum eft: U 7u- quotquot volunt, priftinze reftituuntur fa- füifrceris in fevmouitus tuis. Non otiofe, in- nitati; non aquarum exfípe&andus eít mo- quit S. Doctor, didrachma in ore piícisinven- tus, fed ad libitum noftrum femper praefto tumeft; ex oré enim tuo juflificaberis ; ete- eít confeffis, nec unquam internis Deusnofira nim pretium noftrze immortalit ceffat movere corda in Y atis eft n?Qra fpirationibus: Sto ad confefüof | oftium , & pulfo. Neque ullus excufationi N Uftilitar. P fupereft locus, ut dicamus : Homznem zon VIII. Tradunthiftorize de Xerxe, Perfarum S;Thom. abeo, qui mittat sue im pifcinam ; homini Villan.in Rege,quod duas orbis partes, quas natura di- namque authoritatem Deus contulit remit- ä Dom. 4. viferat, artis beneficio ftatuerit unire, Euro- tendi peccata, in majus generis humani bo- Aug, if Quadr. : pam fcilicet atqueAfiam ; quem ut conceptum num. Salutaris hzec pifcina fanguineabundat executioni mandaret, opus aggreffus difficiili- Agni illius, qui in debitorum noftrorum folu- M mum, inmaris fundo longum vaftumque ere- tionem evifceratus eft fuper Calvarium ; Un- xit pontem, Hellefpontum denominatum, qui de S. Auguftinus in horum verborum com- facilem utrique parti ac liberum indulgeret mentario (uwnus zuilituw laucea latus ejus a- tranfitum, mutua augeret commercia, com- peruit, &' continuo exivit fanguis €» agua) munes omnium mores efficeretacleges. Al- ita difcurrit :utillic quodammodo vitae oftium tera ad fpiritumpertranfeamus; negari utique panderetur; Unde Sacramenta Ecélefize ma- nequitinfinitam inter ceelum & terram effe di- naverunt, fine quibus ad vita vita, non intratur. m, quae vera eft ftantiam, Deum inter &'hominem, peccatum inter & gratiam: Sicut exaltaztur celi a tevva, X. S. Bernardus explicans verficuiumS.Bem. ffc exaltate fuut vie mee a viis vefIvis ; quae fo- ifitti Pfalm. 95. Cozfefjro & pulchritudo in conufpe- €p«113. Hl v cietas lucis ad tenebras? quae conventio Chri- &u ejus ; fic loquitur; Ama : unde placeas: fti adBelial? quae participatio juftitize cum ini- ama confeflionem, ob quam amaris, ama [c. C.H' quitate? peccatum nos a Deo feparabat, e Pa- confeflionem, fi. affe&as decorem: Reve- radifo eje&os inexilium deturbabat;nofter au- ra ubi confeffio, ibi pulchritudo, ibi de- tem Redemptor ,. qui merito dicere poterat: cor. Eccefacilem vobis, & peraccommodam Feuiiualtitudinem maris,fiquidem paulo ante fimilitudinem: Annulus v. g. aureus rumpi- cruentum intrarat paffionis fuz2e oceanum, mi- tur, ruptusque reparatur, aft locus rupturze,ne fericorditer pcenitentiae & confeffionis Sacra- appareat defec&us, adamante infternitur valo- mentalis erexit pontem: — Feccata noffra apfe ris inzeftimabilis; nonne annulus ifte maxi- pertulit,in covpore fuo uper lgmum,ut peccatis mum confecutus eft decorem, pretium, venu- suortui juffitie vivamus. . Unde & hocSacra- Itatem ? ita pariterin praefenti animam equi- mentum paffim fecunda poft naufragium ta- dem maculavit culpa, aft poenitentem poftea bula nuncupatur. Pontem conftruxit Domi- conngio',& Sacramenti virtus inappretiabili h] Ccca2 ditat K P. Lohn. Bill. Man. T 0m. . Fibfiéifesai - Ms RE Couciowadok i 388 S.Laur. diat thefaurö ; Cowþä'o & pulcbritudo in con- tum fpe devoraffet , ferream fecurn duxit in fpelu ejus, fau&limonia Cjc. Fit perfzepe,inquit praelium caveam, cui vi&tum intriumphorum ätäü I* fuorum oftentationem includeret, inclufum- C. 15. S.Laurentius Juftinianus, Redemptoris noftri fe infundente atque cooperante mifericordia, que, quoquo gradi contingeret, fecum condu- j ut poft lapfum vero poenitenti augeatur gra- ceret, aft qui triumphum cecineratante victo- flott. riam, ipfe vi&us captusque, opprobrium fit tia major, quam habuerat, addatur fpes glo- p':ft.lcc"t.! rize, atque proeclarior largiatur eidemDei bo- cavez. EÉcce vobis cafumin terminis. Dum nitate cognitio; ita utimpleatur, quod Apo- nos peccato implicamur mortali, mancipatut fubjacemus daemonis, qui colla noftra feveris- ftolusait: U/ abundavit delitum, [uperabun- davit C? gratia. fimis tyrannidis fuze humiliavit in vinculis XL Querunta liqui, cur Patriarcha Jacob (quos deli&orum catena couftringit) ut pri- mum autem noftras culpas confitemur,easque in /Egyptum ad filium fuum Jofeph, regio folio CQH: COHI fublimem, fefe transferens, unicum ex omni- clavibus fubjicimus, omnia diffipamus vincu- 2, GIl, bus, qui paternum infinuaret adventum, prae- la, deaemonem noftree fubfternimus potentiee, eum omni vigore deftituentes. Cum fortis ar- miferit Julam? Mifie autem Judamante fe ad Slofipb,ut muuciaret ei. Diverfas diverfi ratio- matus cuftodit atrium fuum, in pace funt ea, nes aífignant, & motiva; aliis autumantibus, quae poffidet ; fi autem fortior füperveniens vi- cerit eum, univerfa arma ejus auferet, in qui- id factum effe, quia Judas omnium fratrum e- $l de rat loquentiffimus; alii merito adícribunt Ju- bus confidebat, &fpoliaejus diftribuet. Quis morib, dze, quod fibi comparavit apud Jofeph, dum eftille,quiarmati inftar militis,fuas tutaturfta- tiones, nifi daemon, cor poffidens peccatoris, Qd Lt eum crudelibus iniquead mortem Jofeph para- Metim, tisfratrum eripuitmanibus. Quid no£ts prode- qui omni absque contradictione,quietus, infa- Sentc, vit occiderimusfratvem nofirum? Attdumad mis, mancipatus conftringitur compedibus ? quis porro ille, qui fortior eo, ipfum viacit, ex Q fenium me fpiritualem converto, invenio,quod - ]udas Confeffio interpretetur ; Ecce igitur vo- poffeifione exturbatzomnesque diripit praedas,- . bis myfterium : ad praeparandum, adornan- nifi confeffionis Sacramentum ? Spolia funt a- nimze ab eo deceptze, inquit Gloffa. His exu- áamque Ifracli hofpitium , ad mundandam Deoque difponendam animam nullus curfor, viis, his praedis Sacerdos privat dzemonem. nuncius nüllus fervit accommodatius, quam HasChriftus per gratiam fuam redemit,& dze- Oij 1 bona./Confeffio: ad quod alludere voluiffe vi- monibus abítulit, ait Carthufianus. Fg; S.Ambr. detur S. Ambrofius, dum ait: Poft tanta pec- ldeJof, cotahaberentur indigni, nifi donaretur his re- $. XIV. €. i4» miffio Peccatorum ; occurtit illi Judas, hoc eft, MISCELLANEA. confeffor erroris ; Ideo Jofeph verus, id eft,ar- Qualitas. biter & interpres Divinit J Alr, przecedit jam confeffio. atis occug'rit, quia de hum Seneca I.P ythagoras dicebat, noneffe peccata ver- ,. .. e Em X1I Seneca inter alias veritates etiam hanc bis tegenda, fedtentandum, ut reprehen- q. copfef, epit45. Lon poftremam pronunciavit: Proximum, in- fionibus curentur. quit, ad innocentiam tenet locum verecunda Il. Sicut fumus praecedit incendium; fic Primafius peccati coufeffio. Somnium narrare vigilantis flammam fidei & charitatis preecedit confeffio in Apoc. eft: & (ua vitia confiteri,fanitatis indicium eft. peccatorum. XIIL Quzeftio eftapud nonnullos,curS. Joan- III. Somni um narrare vigilantis eft: & vitia Sen.ep.s4 fuaconfiteri, fanitatis eftindicium,ait Seneca. ' nes Baptiíta potius ad Jordanis flumen, quam in Jerofolymitanze, aut alterius cujuscunque IV. Diogenes confpicatus Adolefcentem p - civitatis medio, preedicarit, populumque ad erubeícentem,& ob id animo turbatum,matte, text.6.in . Sntt, poenitentiam, & peccatorum fuorum detefta- inquit, animo, Fili, ifthaec eft virtutistin&tura. Feft. S5. poft.'e- tionem invitarit? rationem hujus mihi attigif- tri & Po.v eplxgo S.Ant.de fe videtur S. Antonius de Padua, dum per Jor- Nece[fitas. Pad.(er.1. in Dom.rx. danem Confeffionem intelligens,aut: congrue 'V. In omni lege confeffio fuit a Deoexatta. Gen.3. Quadr. per Jordanem accipitur ConfefIio; eft enim]or- r.InLegenaturae ab Adamo,dumei dixit: A- danis fluvius, qui dividit terram promiffionis, dam, ubi es? ab Eva: quare hocfecifti ? a Cai- & populum Dei ab Arabia, quee occidentalis no, ubi eft Abel fratertuus? ubi S.Ambrofius Gen.4. & infladrix interpretatur, & funt da2emones. ait: Interrogat Dominus Cain deFratre,ut mo- Addifcooperiendas inimici fraudes & infidias, veret eum ad confeffionem. 2.Inlege fcripta, ad debilitandas ejus vires & aíffultus, ad ripam dum Deus przecipit: Virfive Mulier cumfece- Num.s. Tordanis dimorari, id eft, frequenti vacare o- rint exomnibus peccatis, qus folent homini- v.6. portet confeffioni. Non abfimilem idem San- bus accidere, & per negligentiam tranfgreffi &us difcurfum format, dum filios Ifraél per fuerint mandatum Domini, atque delique- mare rubrum, hincinde fufpeníis tenaciter a- rint, confitebuntur peccatum füum. Sed & [o- Jofeph.l, quis, gradientes contemplans,ait: Item pree- fephusait:Qui fciens peccavit nemine conício, 3.antiq. C.10. buititer filiisIfra&l: unde aquae fuperiores fte- arietem offert, lege ita jubente, & is, qui pec- terunt, & inferiores defluxerunt, quia peccata cat, jubetur adire Sacerdotem, & peccatum il- s preeterita, rapientia hominem, confeffio fugat, li detegere, utfroejus arbitrio aries eligatur, l b & futura fiftat. 1 A & ipfe pro peccatore oret. Manfi XIV.Bajazeth Tuürcarum Imperator;obten- VI. Ven.Bedaafferit,experientia fui tempo- Vep. Beda difci9. tis infolens victoriis, Tartarorum Regem Ta- ris conftare, quod energumeni aliter noninc.8. nn7- om- ^&« merlanem,oppugnaturug, dum inimicum Jam curentur,nifi (in quantqm Xfapere poiïunt,) 7 ne, E Titulus XXLX. — Confirmatio. 389 ne, qüoä ab immundis Spiritib us vifu, auditu, vult. Deprehendas te*oportet;ante, quam e- guítu, & ta&tu, & alioquolibet corporis vel a-- mendes. Inquire in te, Accufatoris primum nimi fenfu vigilantes, dormientesque pertu- partibus fungere, deinde ]udicis , noviffime lerint, confitendo pariter exponant. Deprecatoris. L March. tr, , Hort. VII. Illis, qui conieffionem diu nimis pro« trahunt, evenit frequenter id, quod Echino p;ii.le&.s AEquitaf. | contingere folet, qui, quia ob prolium egre- dientium aculeos partum differt, crefcente 'XV.Ipfa etiam bruta medicinatri vulneribus Plin.1.g. foetu majores dolores fuis & morbisquzerunt. Cervus telum inhze- €27- mnino rumpitur. pati cogitur,. & fæpe 0- rens corpori , di&amno; & venenum, quod Phalangius (. araneorum genus ) affudit mor- Uktilitar. dens, Caff. coll, efü cancrorum expellit. Hippopotamus 2. C Il. - VIII. Serapion adhuc puer,«,cum furtis af- exacuto arundinis fragmine venam mittendo fuetus, tandem fe viciffet, & Theonae Abbati fanguini aperit. Apri paítu hederze , aut can« peccatum fuum faffüs effet, lampas accenfa crorum , ingluviem fanant ; Canes ac Feles definu ejus proceffit, tantoque fcetore cellam replevit, ut prae vehementia fcetoris vix in ea herbis. Anguillae & ferpentes vetufam pel- lem guftato fceniculi fucco exuunt,Palumbes, Seu:l.de refidere potuerint. corvus , graculus, merula, perdix, lauro fe morib, IX. Re&e Seneca, ubi confeffio eft, ibi re- Ó Vpurgant. miffio eft. Ovid. Lro X. Sed & Ovidius: Numen confeffis ali- $. XV. Metam, quod patet. - T Senec. AUTHORES. XI. Omnia vitia in aperto leviora funtjin- €p. 37 quit Seneca; morbi quoque ad fanitatem u ]a'cobus Marchantius in horto Paftorum tunc inclinare, cum ex abdito erumpunt, ac tra&t. s. vim fuam proferunt. Et avaritiam itaque, & ambitionem, & czetera mala mentis humanze Il Philippus D'Outrenian. p.2. C 15. tunc perniciofa effe fcias III. Matthias Faber Dom. 3 . Advent. conc, tate fubíüidunt. , cum fimulata fani- 6. & 7. ItemDom 3. poft Epiph. conc.3. Item Dom. 3. Quadr. co nc. 6.&. t Dom.4. c.3. - Orig. in XII. Sicut ii, qui efcam habent inäige&am, & 4. Item Dom. 1 3. poft Pent. c onc. 9. f 37. perpetuoad vomitumurgentur; ita & iis, qui IV. Fulvius Androtiuslib. int Á peccata in confeffione nondum explicata in egro. pectore habent, nulla quies erit, donec illud .V. Bernardinus Rofignolius l.r. c.9. & 10. aperiant. VI. Paulus Parry in Solitudi ne Hagiophi- ]k'ae.lAlv. lze Differt. 1. & 2. diei fecu ndze, & diff. 1. diei XIII. Poftquam Jofeph Patriarcha indigna- tertizc. : lm À —— —— M —— — —— !Ó — MA . de humil, ti cls. -4 onem fuam adveríus Fratres indicavit, Judas VII. Ludovicus le confel, * Cqui idem fignificat, ac confeflio,) primus in- 6 Granat. in locis comm, greffus et àd eum, utillius iram leniret, & ad Yrimfius mifericordiam provocaret. : VIII Thomas Stapletonus text, n Ape Sed & quzren- 1, poft Pafcha. tibus Filiis Ifrael, quis poft mortem Jofue effet IX. Laurentius Beirl gubernaturus, dictum eft: ]udas aíceudet, ec- SS. Apoft. Petri & Paul I inck textu 6. in fe&o TOX cetradidi terram in manus ejus, Sed & mul- X. Nicolaus Lancizius o to antea (ut quidem tradunt,) Judas primus pufc. z2. f. 246. & I85. Item opufc. c. 13. c. i 2 Jet. ingreffus eft mare rubrum, propter quod Prin- XI. ] eXt. 6' ].n ; Sehec. cipatum obtinuit. eodem. ofephqg Lïangikus in Polyanthzea V. d. SS XIV. Initium falutis, ait Seneca, eft noti- XII. Antonius Dauroltius in Catech. Hi-'- otee ep. x8. tia peccati. Qui peccarefe nefcit, corrigi non ftoriali, ni& hs a tit. 35. cap. P -———a-/. f——*/—-———h j ; EW) TITULUS . XXIX. 360.4' CONFIRMATIO, I. ( h $ Caufm. . [ Materiä rem ota effential ex oleo & balfamo confectu is eft Chrifma, Idem ex, - QUQAD À E—SSENTIA-MQ m, &ab Epifco- comm« po benedi&um. Materia proxima eft un&io fahh Dinitio in fronte per m anum Epifcopi in formam .10' n g I. Crucis facta. 1ll. Forma h üu Bufenb ft un&io Chrifmatis, füb vpra&fcrivpta te figno Crucis, jus Sacramenti eft: Signo & con 1.6.tr.a forma verborum , in fronte baptizati, falutis, in nomine Patris firmo te Chrifmate c' 2' E ab Epifcopo fa&a, qua is ex inftitu- San&i. , & Filii, & Spiritus g Bdl tione- Chrifti gratize 1 " augmentum & 'XObl'lr IV. Caufa efficiens feu Minifter eft folus & [ accipit. omnis Epifcopus ; ex dele s u etiàm fimplex Sacerdos. gatione Pontificis Ccc38 Vo Cau. 39e Biïaliothecæ IWanualis Concionatorie $. Aue. 1. * V. Caufa Erlalis eft robur & gratize aug- ptüm fit2 in A&ibus Apoftolorum, Etiamfi 6r , mentum; unde, tefte S. Auguftino, unguen- Scripturze Autoritas non fübelfet, totius erbis ä? .de Tri. tum hoc vifibile, quo Ecclefia baptizatos in- in hanc partem confenfus inftar przecepti ob- : $ ungit, fignificat invifibilis grative donum, tineret. Nam & multa alia, quze per traditio- uo Spiritus San&tus Chriftum inprimiis, qui nemin Ecclefiis obfervantur, authoritatem fi- bi fcriptze legis ufurpant. & a Chrifmate nomen trahit, & deinde Chri- : IV. Ideo omnis Chriftianus fanctificatur, ut5.Aug.in .' ftianos omnes interna unctione imbuit, atque fent. n. confirmat. " intelligat, fenon folum Sacerdotalis & regie 1 dignitatis effe confortem,fed etiam contraDia- «s D Caremonia. bolum fieri lutïatorem; m W Canif.p.2. VI. Hos ceu Chriftianze Militize Tyrones J Nece[fitas. : de confir, Epifcopus admonet inunctione, ut adverfus $.5. tot hoftes, & quotidiana pericula fpiritualia - V. Ungi quoque neceffe eft eum, qui bapti- S.Cypr.t. zatus fit, ut accepto Chrifmate, id eft, un&io- T- £P 12 - an.. confirmentur. ne, effe un&us Dei, & habere in fe gratiam" VII. Confignat Cruce frontem,duæ pudo- ris eft fedes, ut non erubefcat Chriftum & fi- Chrifti poffit. S.Clem.4. e,Hjnt VI.Cum regeneratus qui s fuerit peraquam, ad Julium jnlit, Jü) dem Catholicam coram hominibus gonü- b ter]. poftmedum feptiformis Spiritus gratia ab É- julian, 16030 VIII. Alapam impiugit, ut militiam Chri- pifcopo confirmetur,quia aliter perfectusChri- ftianam inviéta patientia retineant. ftianus effe nequaquam poterit. VIl. Quia in hoc mundo tota zetate vittu- $. Mel- IX. Obligstur frons fafciola, tam ne teme- chiades retaugatut & abftergatur Chrifma, tum utin- ris, interinvifibiles hoftes & pericula gradien- l'ont.ia telligat confirmatus, gratiam confirmationis dum eft, in baptifmo regeneramur ad vitam, ep, ad fedulo fibi confervandam effe. poft baptifmum confirmamur ad pugnam ; Hifp.Epit Euteb.l. X. Datur Patrinus, ut feadhuc Du&Gore in- in baptifmo abluimur, poft baptifmum robo- 6 hifl digere íciat; ficut ob eandem caufam Tyroni ràmur. Ecdcai, Militi veteranus adjungitur. . - NIHI. Decretales paginze & San&orum Pa- S.l'etrus am.f.X, trum inftituta decernunt, non effe differen- 4 edic, 285 dam poft Baptifmum Sacramenti hujus vir- Ecd, tutem, ne nos inermes inveniat fraudulentus EX S. SCRIPTURA. ille contortor, a quo nemo unquam nocendi Tdneru Qualitar. forittlz, inducias extoyüt. 32 Pral L 50. | l. Re ddemihi lzetitiam falutaris tui, &Spiritu Utilita:. v.14. principali confirma me. Il. Sicut modo geniti Infan tes rationabiles .[X. Secundumeft Sacramentum Confirma- — Ibid.- 1.Petr.3. V.2. fine dolo lac concupifcite, ut in eo crefcatis tionis. In Baptifmate Spiritus datur ad ve- per confirmationem )in falutem. niam, hic ad pugnam: ibi mundamur ab ini- 2.Cor.x. lII Quiautem con ; firmat nos vobifcum in quitate, hic virtutibus praemunimur. V.2« Raban. Surtusto, "Chrifto, & qui unxit nos Deus: qui & figna- X. Signatur baptizatus cum Chrifmate per Archiep. 51439, vit nos, & dedit pignus Spiritus in cordibus Sacerdotem in capitisfummitate: per Ponti- Mog. l.t. noftris. e À ficem vero in fronte,ut priori unCtione fignifi- de inftit, IV. MandaDeus vi rtuti tuze (per Spiritum Pf. 63. cetur Spiritus San&i fuperipfum defcenfio, ad Cler.c.3o, V.29. S. confetri folitze) confirma hoc Deus, quod habitationem Deo confecrandam ; infecunda operatus es in nobis. quoque, ut ejusdem Spiritus Sanci feptifor- ^"X. Tuncimponebant manus fuper illos, & mis gratia cum omni plenitudine fanétitatis, A&s. '. 17. accipiebant Spiritum San&um. & Ícientize, & virtutis venire in hominem declaretur. j Terttull. $ 1II. Xl. Caro ungitur, ut anima confecretur * |. de carm, EX $ S. ! PATRIBUS. caro fignatur, ut & anima muniatur: caro refurr, manuum impofitione adumbratur, ut anima Qualitas. S. Petrus Spiritu jllu;rxinetur. ptifmi gratiam omni homini vel omni fe- l& p Dam (.x. I. Ba xui tradidit authoritàás antiquorum: "$& iv QUE de dedic. Confirmationis autem infigne, fola Pontifica- V yen Eccl. lis Perfona fuae vendicat dignitati. EXEMPLA. P s.lüdor. 1I. Poftquam Dominus nofter verus Rex & - Qualitas. Iïifþ 0152. Sacerdos zeternus, a Deo Patre coelefti my- AQ.cg. -- de Eccl. ftico unguento eft delibutus, jam non foli L. um audiffent Apoftoli,qui erant Hierofo- Y. 14« Cühfipr.' eff, c.25. lymis, quod recepiffet Samaria verbum ? apug Pontifices & Reges, fed omnis Ecclefia un- VA &ione Chrifmatis confecratur, pro eo, quod Dei,miferuntadeos Petrum & Joannem. Qui eft membrum ?eterni Sacerdotis & Regis. Er- cum veniffent, oraverunt proipfis, utaccipe- rent Spiritum Santctum. — Nondum enim in go quia genus regale & Sacerdotale fümus, p*mrüh. ideo poft lavacrum ungimur, ut Chrifti nomi- quemquam illorume venerat, fed baptizati lteet ne cenfeamur. é tantum erantin nomine Domini JESU. Tunc lil $ S. Hier. L. Annefcis, eti am Ecclefiarum hunc effe imponebant manus fuper illos, & accipiebant t i contra Lucifer. inorem, nt baptizatis manus imponatur, &ita Spirithrf Sanctum. invocetur Spiritus SanGus? Exigiä, ubi fcri- H. Cum ] Titulus XX/X Cawïmt?o; 891 A&, xþ. . , Cüm S. Pa ulus Ephefi aliques Difcipu« & os reperiiffet, quzefivitab eis , an Spiritum S. J SIMILITUDINES, occepiffent? cumque illi reipondilfent, fe, l nec fi Spiritus fan&us effet, audiviffe, juílit * Qualitas. ET D eos in Chrifti nomine baptizari, cumque poft I. Qicutin Chrifto morimur, utrenäfcämzui;saAmbiab Baptismum manus illis impofuiffet, venit etnt ll 3. Spiritus S. fuper eos & loquebantur linguis ita etiam Spiritufigaamur, ut fplendo-!. 1. de rem atque imaginem ejus & gratiam tenere Pïr' s. & prophetabant. poffimus, quod eft utique fpirituale fignacus Suins 1. lIl CumClericus S. Ethelwodi Wintoni- lum, nametíifignamur in corpore, veritate 4 2. Aug. enfis Epifcopi ampullam tantum media parte tamenincordefignamur, ut Spiritus fanctus plenam oleo accepiffet Confirmationis Sacra- exprimat in nobis cceleftis imaginis eífigiem. ll. SicutSalvator per Baptismum, Vi mento adminiftrando , eamque ipfam in iti- L & Spi-Cyrill. L.6 i, nere amififfet, poftea cum anxietate iter re- ritus S. defcenfum, ag 5 zreffum .Adverfarium Hier. C&« lad Ju. petens, reperiteam in via jacentem, & pe- devicit; fic & vos per facrum Baptisma indu- ** a ti myfticum Chris S hr nitus impletam. - ma ( quae eft Spiritus S. ar« '] ulium J o.Hajus IV. Japonii tanto cum fenfu pietatis hoc matura ) ftateadv erfus hoftes, eosque debel- in lit, Jap. late dicentes: O mnia poffum in eo, qui me Jilii, Sacramentum füfceperunt, ut Epifcopus Ja- confortat Chriftu: S, a cujus Chrismate Chri- 1603.- ponis dixerit; fe nunquam reperiiffe Gen- tem , quae tantam erga hoc Sacramentum ft:aniappeliamini, perducentes ad veritatem SuMd' Religionem pree,fe ferret , nomen Chriftianum, quod a Baptismo ccepit Chitdes lonia - compererat. ac in Japopibus nominari, fi quidem non eratis proprie digni 6 ad eonomine, fed potius eo progredientes ten- Aeceffitas. debatis, ut Chriftiani effetis. Mp Bgit, KRufeb., l, 6. hift, . V. QuodNovatus ab Exorciftis Catholicis III. Sicütin zedificiis materialibus fabri in-'D. 'Thotii Eccl.c. ad veram fidem perdu&us, & baptizatus, po- feriores calcem, caementum , ligna & reli-3.p.9 72. etrüs quam materiam fuübminiftrant; abfolutio ve-a: 11« Dun £, | | 35* ftea tormentorum metu iterum defecerit, po- rooperis, & ultimae manus impofitio, ad Ar- detit | tiffimamScriptores caufam ajunt fuiffe , quod Confirmationis Sacram " chite&um fpettat ; ita Baptismus per com- | "Ecd. entum, cum potuiiï'et, munes Sacerdotes conferri folet; Confirma- non fufceperit. tio vero, quae fpirituale Hominis zedificium | | Edinerus — VI. S. Anfelmus, cum poft mulgos'alios : in vitai,7, hocSacramento initiatos perficit,. manum Epifcopi requirit. C, 32. , puellam idem be- IV. Sicut trium votorum R. eligioforum e- Fab.coric; neficium petentem , inungere fuorum impor- ditio hominem in ftatu per 'eCtionis conftituit, . Fer, tunitate perfuafusomiffet, tantum ex fioc fa- 3. Pent, lii | &o dolorem concepit , non quod is jam perfectus fit , fed quod illa ut nunquam am- profetfio eum addicat ftudio perfectionis, & plius per totam vitam ab ejus corde re-. peculiariaadjumenta ad id habeat, ita idem celferit. etiam de Confirmat : dum. ?onis Sacranjento. diycen- Tuban, 1 , Suri"uä to. VIL. S. Mauritius Epifcopus Ganldävenüs Arctiep, V. Sicutdeintentione natur»e eft, uf homo S.Thori, 'MOS L[l :33-36p. cum ad. puerum moribundum inungendum de intit, ï vocatus, paululum tardaffet, puerque inte- crefcat in ftatura; ita de intentione Dei eft ,. €. a. 8. 5 rea mortuus effet, multis annis hanc negli- ut idem erefcat in vitae 3 QcR gentiam deflevit, & tandem indignum fe E- per hoc Sacramentum. pegfg&ione ; quod fit pifcopatu ratus aufugit, & clavibus in mare VI. Sicut inferiores & leviores artes do- - conjectis votum fecit non redeundi ad Epifco- cent alii Magiftri, Do&Gorem vero Theologiae patum, donec claves iterum fuiffent inven- creat, & fic ultimam quafi manum Cancella- t!e. Servivitquetamdiuin Hortulani officio, rius aut Doctor alius Theologize imponit; ita Terttull, !gf donec a füis inventus , clavibusque, quas pi- Baptismum multialii, Confirmationem ve- |, de cttil Ícis ultroin navem infiliens in fe con 'efüm cluferat, ro folus Epifcop us adminiftrat. oblatis adlfedem fuani res(farfus e&f n Neceffitas, Ukilitas, VII. Sicut exigit militaris ordo, ut, cumS Melcis, Lat, Fir- imian. 1. VIII. La&antius Firmianus refert, multos Imperator quemcunque receperit in militumditt. 5. c, de vera 4 Chriftianos propterea a Tyrannis graviter ex- numerum , non folum fignet receptum , feq * ?if- cruciatos effe, quod illis przefentibus,, ut- etiam armis competentibus inftruat pugnatu- Sap. pote quiunctierant à Dæmgnes e Idolis re- rum; itain Baptismorecipiturhomo in mili- Íponfa non darent. iam , & in Confirmatione co Ad. b ugnam. * ^i armatur ad 1 Canipr], IX. Cum quidam caecus Paftor ope Dzemo- 2. apui. nis (z vaccas totius Pa gicognofceret, & cu- VIII. Sicut Anti-Chriftus olim jubebit , neS.Hygpa- & 17. ftodiret, quam primum confirmatus eft, ni- quis in frontecrucem portet; ita Daemon & litus in l, Hzeretici cavent, ne quis in fronte inun&us de con- hil fimile amplius potuit. fümmat, Daurolt, Chriftum fortiter profiteatur. mundi, inCatech, X. Cum Pafchali tempore Faro Meldenfis IX. Sicut Parentes magnam conferr e fa' S. MClChQ hift, c. Epifcopus fubditos fuos hoc Sacramento ini- cultatem volentes, non fatis provident, nifi « c. tit, 4, tiaret , czecus quidam puer inter alios acce- etiam Tutoremconftituant; ita Chriftus non dens mox oculorum ufüm recepit. S. Mal- fatis putabat provifum fuis, nifi regeneratis chus vero ufumrationis per idem Sacramen- in Baptismo Paracletum pro Cuftode, Con- tuin puero cuipiam reftituit. folatore & Tutqre daret, $ v 39* Bibliotlhece : Misnualis ' Concionatorie [S. VI. L. Alterum eft, ut ad illud matute dignee quefutfcipiendum hortetur; cum enim id con- MOTIVA. tragraviores lapfus confirmet, ac protegat , Zld Confiriationem. recipiendam. quibus juvenilis qetas magis, quam alia fub- je&a eit, meritoin hacetiam zetate magis hoc I Ne ceffitas: fi enim is, qui militiam adire debet, anteomniaopus habet, utbe- remedium arripitur , quam in poüerio?em ne armetur : quanto magis fpiritualem mili- zetatem diflertur.. tiam (a cujus felici exitu falus cujusque pen- HL Tertium eft, utad digne cooperan- a.Tim 2. det,) aufpicaturus, curare debet, ut per áum huic Sacramento hortetar illis S. Pauli V* 5* D Vad verbis : Labora ficut bonus miles Chrifti ; ult, V. hoc Sacramentum fpiritualem armat'uram accipiat ? eumquein finem fibi gratiam Sacramentalem n. Uti litas : fi*enim ideo quisquä cibum & Confirmationis a Spiritu fantto dari imagi- aliafimilia media adhibet, quia ad augmen- netur, illaque olim ad Judam Machaboeum . Mach. tum corporis funt proficua ; quid ni magna dicta, verba repeti : Accipe fan&tum gladi.- "!t Iv alacritate hoc Sacramentum quis fuícipiat , um, munus aDeo, inquo dejicies Advería- utquoad animam perfici & crefcere queat ? rios Populi mei Ifrael. liL Dignitas: quis enim non gauderet, fi " ad modum Saulis vel Davidis; fubito ab ali- $. XL - t quoin Regem iuffü Dei inungeretur? quanto JCONCEPTUS PRJUDI- magis autem felicerà fe reputare debet, fi per CABILES. hoc Sacramentuminun&us titulum & jus Re- gis coele(tis accipiat ? bl L] X occ.äüone thematis : Oleo fano unxi pr. gg. v. m m'e.ritojucundiüï- L EH eums: manus enün mea auxiltabitur e: €9 . 2x. IV. ducunditarz fi eni mum accidit P'ipillo, fibonum & fidelem Tu- brachium meum confortabit eum : . poteft effe- torem fe nactum fuiffeintelligat; quanto ma- &us confirmationis per comparationem cum gis gaudere debebit, qui per Confirmationis oleo explicari. Et r, quidem oftendi. quod Sacramentum fe Spiritum S. in Tutorem & ficutoleum nutrit, & augmentat corpus, ita Prote&orem accepitfe meminerit? hoc ipfum etiam hoc Sacramentum refpectu anim2 faciat. 2. Quod, ficut oleum ea , . $. VIL. '"MED I A. quibus infunditur , nitida & fplendida etficit; ita & hoc Sacramentum fidei lumen & fplen- L Co gnitio fui: Flzec enimefficiet, ut fragi- dorem in anima augeat. $. Quod, ficut litatem ac infirmitatem fuam 'cogno- oleum corroborat corpus, quod inungitur, 1. fcens; ultro defiderethoc Sacramentum, ut- Cunde olim Athletze oleo feungebant ) ita & vl !01 anima per hoc Sacramentum ad pugnam fpi- pote per quod vires fuas non modice robora- 1,Ng, ti novit. ritualem roboretur. 4. Quod, ficutoleoun- LO Wrbanus lL. ZEflimatio . hujus Sacramenti : zqüam con- guntur, & creantur Reges: ita peroleum hu- ^ de conf. nerit, quemadmodum Sauli jusSacramenti Reges cceleftes , id eft, veriac di(l. 5, c. cipiet, fi memi utatum eft, ita omnes olim cum unctione cor imm perfecti Chriftiani , efficiantur. Vide Mar- fibi quoque per Spiritus S. u n&ionem in hoc chant. in Horto Paftorumtr. 3. Le&. 2. Sacramento peragendam , cor aliud datum II, Ex occafione thematis : Sicut Balfa- g. a4. ; ir: Nam, ut Urbanus Papa loquitur, cum mugi aromatizans odorem dedi: poteftnatura & v, 25. Spiritusfan&us infunditur, cor fidelead pru- effe&tusChrismatis in hocSacramento adhi- dentiam & conftantiam dilatatur. beri foliti oftendi, Et 1. quidem dici, quod MIL Ardens defiderium Chriftiane gerfeBionis ; Chrifma nihil aliud fit, quam oleuin balíamo fi enim Religiofi fimili defiderio accenfi, fta- mixtum, & ideo a Chrifto pro materia hujus tum Religiofum tam ardenter eiigunt, &am- Sacramenti affumptum fit, ut intelligerent ple Guntur; curnon & Chriftianus, fi Reli- Fideles, quemadmodum ipfi per oleum nunc gionemin gredi non poffit, faltem hoc Sacra- inunguntur in veros & perfe&os Chrifiia- mentum, velut ftratum perfeCtionis, cupide nos, & ad hoc gratiam copiofam accipiunt; ample&atur ? ita ex fua parte ipfos cooperari debere, & IV. Odium Demon ir: perhoc enim inftiga- vitze ac bonorum exemplorum odorem aliis bitur quis ad fortiter ei refiftendum , atque relinquere. 3. Oftendatur , quam merito adeo etiam ad hoc Sacramentum, velut ar- hic odor odori balíami comparetur, . quia maturam fpiritualem, atripiendum. eft odor valde fuavis gratusque Deo & homi- t 6; [ $. Vil nibus : Sanur, id eft, a putredine peccati Mj ABURETICA confervans: pensztrativus, cum exempla ma- gis quam verba penetrent, moveantque, ut ia funt, quze praecipue Afceta circa hoc I. Tr Sacrammentum obfervare debet/ Pri- adeo meritotales Chriítiani cum Apoftolo di- e. Cor. 2; cere queant: Chrifti bonus odor fumus in : !5 mumeft, ut benecognofcat naturam & infti- omni loco. tutionem hujus Sacramenti, nempe quod fit eo fine a Chrifto inftitutum , ut Chriftianus IIL. Ex occafione thematis : Tunc impone- Agi $.v nonfolum regize & facerdotalis dignitatis fiat bant manus fuper illor, €9 accipiebant Spivitum. x7.. confors . fed infignis etiam contra Diabolum Janfium: explicari poffant effe&tus hujus Sa- S. Aug. in cramenti per manusimpofitionem , dicique r. fententiis 2 liosque anim2e hoftes, luctator, quemad- Quod manus imponatur, ut fignificetur, eos n. 342. modum S. Au guftinus loquitur. à Spi- - Titulus XXIX Confsrmatio, 393 a Spiritu fan&o tanquam manu adverfus ho- gl, & ad certamen praeparati : (Sigæaqtiö in ftes protegi. 2. Quod, ficut olim fupra vi- jronte per modum ctucis fa&a, figniicat il« &imas manus imponebantur, ita etiam per lum hac ctuce contra hoftes armari, illaque hanc manuum impofitionem Deo velut vi&i- Ecclefize verba hoftibus dici: Ecce crucem mze gratiffimze immolentur.3.Quod aDeo quz- Domini, fugite partes adverfze: Zlayo indi- fi manuducantur, & fpecialiter nunc regantur, cat actualem patientiam , qua con(ürmatus ATm a, velut veriipfiusfervi. 4. Quod per hanc im- omnes adverfitates pari alactitateac tranquil- h$ pofitionemiterum reconcilientur Deo. - litate accipere debet, qua nunc alapam ab e.Mach — IV. Exoccafionethematis : Zccipe fanfum Epifcopoaccipit. Excitenturproin Audito- ult. v. 16, eladium, uunus a-Deo, in quo dejicies Adver[a- res, utbeneficiumhocagnofcant, magni ífa- rios Populi mei I rael: poteftprimarius effe&us ciant, ardenter defideren 3 t, & animo gratiff 2 Mach, hujus Sacramenti explicari, qui eft, robur ümq ample&antur., Utvf contra Hoftes Fideiconferre. 1n prima ergo : ,5. Xc 3 parte oftendatur, quam vere a Jobo di&um ". MISCELLANEA. fit, militiam effe vitam hominis fuperterram; & quam periculofa fit hzec militia, utpote in . Qualitar. qua pro animae falute certatur ; quem in fi- Ibid. v, 6, nem poteft D2emon Nicanori Judzeorum Hofti DO uod Sponfa de Sponfo dixit: Oleum Cant. f, comparari, quifumma fuperbia ere&us, co- - effufüm nomentuum: hoc pariter de Y* 2* nomine Chriftiani dicipoteft, cum vere talis gitaverat commune trophoeum ftatuere de u- da. , In fecunda parteoftendatur, ab Eccle- a Chrismate, quod eft oleum balfamo mix- Pfæ 881 V. fia centratalem hoftem, perinde ac olim Ju- tum, di&usfit, atque adeo conari debeat ; Al ut odorem ! dz ab Jeremia, gladiüm offerri per Sacra- bonsz vitze & exempli undique à mentum Confirmationis, gladium vere San- fe effundat. &um (cumnon fit alius, quam ipfe Spiritus Mcw]izfa;r. fan&us &gratia illius) veremunusa Deovorae- II. T-helr'nifïocl clariffium ( cum fit donum optimum d& perfe- es de Cretenfium Duce The- Éali.coric; -&um defurfum defcendens ) ín quo omnes Zd- utide Orontho dicebat Athenienfibus: Non6. in Feftg ver[arii dejiciuntur , ( cumfitille ipfe, quo o- timete Theutidem, quia licet habet gladium 93: Simo. li S. Miciiael Luciferum fuperavit dicens : adjugulandum, nontamen habet corad eva- * "9. « . QuisutDeus? ) ut adeo vere quivis Chriftia- ginandum. lIdem de Chriftianis baptizatis nus ad Deum & Ecclefiam accedens dicat quidem fednondum confirmatis , dici poteft. 1.Reg.21. cum Davide : v- IO. mihieum. Non eR glter huic ümilis-, da ? Ut;*litar'. | IIL Triplicem rReglo . V. Ex oc.äcaüo'he thematis:. Ecce unxit Wt COnfirmation.iïs effe&tum 2.Cor. , V. l. Dominus [uper. hareditatem [uam in Principem: pulchre S. Apoftolus his verbis indicavit : v ax. Qui autem confirmat nos vobiscum in Chrifto, poteft alius effe&us Confirmationis explicari, & qui unxit nos, ( qua unctione robur ani- Ícilicet Charatter impreffus, per quem depu- tatur confirmatus in verum Dei fervum, at- m3» denotatur,) qui & fignavit nos, ( cha- ractere fcilicet hujus Sacramenti ) & dedit que adeo Regem coeli, juxta commune illud E. 24.' di&um Afcetarum : Servire Deo, regnare pignus Spiritus in cordibus noftris ( per gra- ti:sehabitualis, aliorum que habitaum fuper- Y, 25' eft: Inprimaitaque parte oftendatur , quale naturalium infufionem.) fithoc regnum, pro quo confirmatus inungi- tur, quamlongeexcedensomnia regna mun- IV. SicutS.Petrus Juveni, quem Simon Fab.1.c, Magus a morte excitare ptzefumpferat , dixit: di, five dignitas , five abundantia, five po- Si vivit, furgat, loquatur, ambulet; ita omni- tentiafpe&etur. In fecunda oftendatur, quo- modo hoc regnum per hujus Sacrameuti un- bus confirmatis dici poteft: fi vivitis gratiaSpi- ritus lan&ti confirmati, furgite a tepore fidei &ionem conferatur. [Intertia parte demon- adfervorem : loquimini, fidera veftram publi- ftretur , quanti hanc gratiam facere debeat quivisChrittianus,quod perinde ut olim Saul, ce praedicando & defendendo : ambulate ut e tot millibus hominum vera fide carentium Catholici per viam mandatorum, .& vocatio- ele&us fit, utin Regem , & quidem talem, nem vefï'ram dignis operibus certam facite, U ungeretur. Quantopere adeoftudere debeat, $. XL ut Perfonam fuam digne fuftineat. AUTHORES. Pf. 67. VI. Ex occafione thematis : ZVManda Deus * Y. 29- : I. Petrus Canifius part. 2. c. 3. virtutitug : confirma hoc , — quod operatus es in II. Jacobus Marchantius in Horto P nobis: explicari poteft ,. quidquid de hoc Sa- rum tract. 3. " afco- cramento cuivis Chriftiano fciendum eft. Et IIl. Philippus D'Outrem an in Paedagogo ] Cor. h in prima quidem parte oftendatur, quando, Chriftiano p. 1. e. 1. $. 1. 2 a quo,& quem ob finemhoc Sacramentum in- IV. Antonius Dauroltius in Catechismo ? fütutum fit. In fecunda oftendatur, quam Hiftoriali c. 5. - convenienterhuncin finem omnes aGiones & V. Matthias Faber conc. 6.in Fefto SS. Si- A&o 8' vlï ceremonie in ejus adminiftratione adhiberi m monis & Juda. Et conc. 6. in Fer. 3. Pent. folitze, fintelectze, wutpote quee omnes ro- ]tem in Auctoria them. bur anim2e conferri folitum fignificant, nam them. 4. in Fer. 3. Pent. 3. in Fefto Pe;xt'. & oleum indicat, eum perindeut pugilem inun- *5 R. P. La/m.x,B'ibl. IMan. Toim. 1. D dd TITU- BiHodacd Mu Clncionditta. 394 u RU g,t 3 T o E 3X s * g 51 A VOR ogmes SxeoSe *äywoäï?ää TITULUS XXX. CONSCIENTIA . 'Con[cientia . bona. $6t S L N QUOAD ESSENT LA M. V. Bestus, qui non eft lapfus verbo ex Ecd. 14.- gt órefuo; & non eft ftimulatus in triftitia de-v. r, pign lici. Definitio. [ l. 2 VI. Chariffimi, fi cor noftrum non re-1.Jo. 3. prehenderit nos , fiduciam habemus a dVv ZI. 6 Ánb Bufenb. 1. '& di&amen rationis, fiveatctusintelleQus, Deum, &, .-4 quidquid petierimus , accipiea n : I.tr.1.C. T,. quo judicamus, aliquid hic & nunc agen- mus ab eo. Ro Conft dum vel omittendum effe, vel fuiffe. VII. Omnes dies pauperis mali : fecura Prov. 15. * . S.Chryf, Hinca S. Chryfoftomo vocatur Codex , inquo in Pf, quotidiana hominum peccata fcribuntur. mens quaíi juge convivium. VIII. Gloria noftra hzec eft, teftimonium a. Cor. r. $ Hier Hugo vero ait effe idem ac Cordir [cientiam ; corenim & fe, &alianovit; Etquandofeno- conícientize nofirze, quodin fimplicitate cor- * 12 l.a dis, & finceritate Dei, & non in Sapientia vit, vocatur confcientia ; quando vero alia carpali, fedin gratia Del converfati fumus in. novit, fcientia appenaturf hoc modo. Y V Hugo! (e ani Divifio. IX. Bona eft fübítantia , cui non eft pec- Iicd. 13. catum in conícientia. V. 30. 64 - IJ. Quintuplex a Theologis amgnaturf: E Rela, qua vere docet, quid agendum vel — X. Non eft obie&tamentum fuper : QCOI'diS Ib. 30. omittendum fit. 2. Érronea, que falfo do- gaudium. V. 17. cet, quid agendum vel omittendum fit , & ite- rumin culpabilitor, & inculpabiliter errone- Con[cientia sala. Q fri am fubdividitur. 3. Probabilir bj -J. M 7e ex duo- XI. Die ac noctegravata eft fuper' me ma- Pf,3r.v.4. bus cohtradittoriis utrumque ficite fieri poffe nustua: converíus fumin aerumna mea, dum configitur fpina. dictat. 4. Dubia, quae, quidhic & nunc agen- dum fit, refolvere fe non poteft. — 5. Serugu- XII. Cum fittimida nequitia, datteftimo- Sap. r7. lofa, quae vane apprehenditpericulum pecca- nium condemnationis ; femper enim praeiu- v. 1z. ti, ubinoneft. Sedrectemonentiidem Theo- mitíeva, perturbata conícientia. logi, nec hanc, necerroneam, ac dubiam XHL Quidfaciam tibi, o cuttos hominum? Job. 7. conícientiam proprie poffe hoc nomine appel- $ Cin Jari, fedumbras potius effe confcientize, cum quare pofuilti me contrarium tibi ; & fa&us * ?? v ho i0, fum mihimetipfi gravis ? Ga, confcientia detur ad voluntatem dirigendam , XIV. Sonitus terroris femper in auribus Job.rs nulla autem earum id proprie preeítet. illius: & cum pax fit, ilie femper infidias Y* 21 lil. Re&ius ergo ab Afcetis in Bonam & fufpicatur. 4 &Ben Sendc AValass dividitur. Quarum prior eft, quze bene XV. Fugit impius nemi ne perfequente: Prov; 28. aliquida&um effe dictat; pofterior, quze ma- juftus autem quafi Léo conüdens a fer a ^ ) bsqueþ tet- V. I. 62 Gen. 4. le factorum arguit. De quibus Deus Caino rore erit. v.7. dixit: Nonnefi beneegeris, recipies? fi au- XVl. Quoniam iniquitatem meam ego Pf.so.v.4. tem male, ftatim in foribus peccatum tüum cognoíco, & peccatum meum contra me aderit; cor Ícilicet iodicans ? eit flemper. XVIL. Dabit tibi Dominus cor paVidum,De«ur. 28. M $. 1. & deficientes oculos , & animam confum- V 69 Inhyr Fe, EX S. SCRIPTURA. ptam marore: & erit vitatua quali pendens ante te.. XVIII. Vermis eorum non moritur. Quaiitar. Marc. Q. . V. 44« L E ftoconfentiens adverfario tuo cito j dum $ ITt. Matth.5. Yv. 16. esinvia; nefortetradat te Adverfarius ! -EX SS. Judici, & Judextradatte Miniftro, &in car- P'ATRIBUS. ceremmittatis. Qualitar. I. uantumlibet quis ad vitiorum pro-"ünda S. dhryf. ll. Signatum eft fa per nos lumgn kvaultus Pl'.4..v.7. L tui,. Demine. corruerit, animl ;udicium nunquam ho. $.in $r corrumpitur, atqueinviolabile perftat, nul- poft epift, 9.l Romö 2. I!T.. Gientes oftendunt opus legis fcriptum ad Tim, Cat v'ls. in cordibus fuis. lusque eft, qui, dum operaturmalum, bo- num id effe putet, íed occafiones finpgit, & n h] ü ; (l Eccd. 32. IV. In omni opere tuo crede ex fide omniafíacit: ceeterumlle, et!i verbis fortaf- q.27. animoe tus , hoc enim. eít confervatio fis crimen diluat, conícientiam tamen ipfe mandaþor*um. fuam effugere nequaquam poterit. M. Titulus XXX "Couftieutia. 305 ldäm lo. It. Nullüs proetexat, quod ignorans virtu- XIV. Animi tranquillitatem & Letit 10. 1,1n 54.111er:1. fa m negligat, vel quod non habeat aliquem non Principatus magnitudo, non pecunia- en. ad . vie Ducem & demon!tratorem. /| Sufficien- Roins -rdüm copia, non potentize tumo?, non corporis tem enim Magiftrum habemus conífcientiam. tfortitudo, non menfze fumptus, nos veilium Et fieri . non poteft, ut quis illo adjumento ornatus, non aliud quippiamrerum humana- privetur. Nam fimul cum formatione hominis, rum afferre confuevit, preeterquam Conícien- implantata eftfcientia faciendorum & non fa- ] u : tia bona: quam certe qui puram habet, ut ciendorum. pannofus fit, ut cum fame lu&etur; tameu 8. Greg. llI. Conícientia domefticum & veru Naz. l, m tri- tranquillior beatiorque eft iis, qui inter deli- d lj bunal eft. cias degunt. l S Greg. IV. Humana judicia poteft fübterfu k.ere . XV. O Confci LO entia Sanáa, in terra ädh nc . Aug. S, IQ-adEFO magn.l.27 male agens, fed non judigium conícientiae, es, & inccelo habitas. Gaude, o anima San&ta, Jos, Santcta confcientia decorata. D P Necq[]ïmr. . XVI. Non fecundum forenfem abundan-S.Ambr S. Ambr. V. Duo tibi funt neceffaria, confcientia, & tiam zeftimanda eftbeatitudo fingulorum, fe d'ldï.Oi e C- 120 $ inep ad fama: confcientia propter Deum, fama fecundum interiorem Confcientiam, quze in- Conftant. pter proximum. pro- nocentium & flagitioforum merita diícernit, rf vera atqueincorru D 2 ». pta pænarum,præmiorum- 2 ! Utflita:. que arbitra. : Cot, 1, XVIIL Nihil bona conícientia fuavius; &15. C,h'r'ïlï I2 S.Hier. VI. Felix conícientia, quze affli&ionis tem- lix. cer, pore bonorum operum recordatur. Beatie- vultis hoc difcere, hinc migraturum interro- ??:3? gemus, & commonefacientes lautze menfze, nim mundi corde, quoniam ipfi Deum vide- bunt. qua quondam oble&abatur, & honoris & glo- riz, & bonorum operum, quze unquam fecit, Hugol2. VII. Tranqüilla ,confci&'ntiar eft, qilæ'e&'o- rogemus, in quibus magis exultet? & inillis n de anim, jmnibus dulcis, nullis gravis: utensamico ad ) €. 9, gratiam, inimico ad patientiam, cunctis ad be- quidem videbimus erubefcentem; inhis vero -geftientem. . Tunc maxime capies, & fapies, ho nevolentiam, quibus poteftad beneficentiam : veriffimum illud fapientis: Securauenzs quafz cui Deus necíua peccata imputat , quia non 9 Juge comvivium, cum omnes cibi defipient, . fecit: nec aliena, quia non approbavit: nec omnia humana faftidies. negligentiam,quia non tacuit: nec fu uia in humilitate permanfit. . n perbia;n, XVIIL. Bona Confícientia fecura erit, cum S.Bern. c. 15. d6 I '1 LTA ilB?d. VIH. Confcientia bona titulus e corpus morietur: Secura, cumanima coram ter dom, d E izio- Deo przefentábitur: fecura, cum utrumquein nis, templum Salomonis, ager benedictionis, hortus deliciarum , aureum reclinatorium, die Judicii ante tribunal terrificum jufti [udi- cis flatuetur: futurae benediGionis non eft , gaudium Angelorum, arca fcederis, thefaurus utilius remedium , nec certius teftimonium lh Regis, aula Dei, habitaculum Spiritus Santi, bona confcientia. liber fignatus & clau fus ,& m die judicji à- .. XIX. Ofelix confcientize puritas V! o felix S.Bern f b periendus. 1 1o,adFE, pi S L»Chryf. fan&tze confcientiee jucunditas, quae vermerin erem, 1X. BenignusDeus e ju.sxhc;dih'obis-a&;ufa: interiorem excludis, quzea carcere doloris li- ho:o.in torem affiftere voluit, ut nunquam foli relin- ?B. quamur; fed indefinenter ille congrediens beras rationem , quze ab omni immunditia b purgas mentem. O mens San&a, o Paradifus 2 clamet, & poenam exigat deli&ctorum. - deliciarum, variis bonorum operum virgul- S;iBem. . X. Eft Conícientia quafi candela accenfa, tis confita, variisque virtutum floribus pur- hi Sen.to 2. quam pofuit Doininus in medio cordis noftri, purata,& fuaviter ccelefti gratia irrigata. Hzec n €. 2. Íer.52. q. lyt pateant ea, quae in eo fuünt contenta, unde Pfalmifta ait: Szg eft, Fratres mei, Paradifus, in quo plantatur vultus tui Domine. natuta qä Juper nos lmm lignum vitze, & coeleftis Sapientize; hszec eft ob thalamus Dei, palatium Chritti, habitaculum Saud&i Spiritus. Hec eft thronus Salomonis, - Qucunditar. le&ulus Sponfi coeleftis, in quoipfa confcien- eut, 2 s.Ch;y'r. XI. Fefta non multitudo convenientium fa- tia bona optime dele&atur, & requiefcit cum & in hom.de cere fo]et fed virtus ; non fumptuofus veftitus, Sponfo fuo. ?ci»t. fed pietatis ornatus, non menfe dapfilitas, XX. Quid ditius, quid in corde | duïbius, Id.inl. de fed anim?e cura. Maximum enim feítum eft coníol, quid in terra quietius eft & fecurius bona t q' Conícientia bona : Qui enim vivit in juftitia, confcientia? damna rerum non metuit,non .& opetribus bonis, vel abfque feíto feftum a- verborum contumelias, non corporis crucia- h git, finceram voluptatem ex bona confcientia tus, quze &ipfa mo ;*te magis erigitur, quam percipiens ; qui vero in peccato, & malitia deprimitur ? degit, multorum malorum fibimet confcius, XXI. Tu, qui veram requiem qusris, e- catechiz, etiam cum maxime feftum eft , fefto caret tiam hic eam inter amariffimas vitze hujus rud, uam maxime. N moleftias fuavem guftabis, fi ejus, qui eam Chryf. T S.Bern.5. XII. Le&ulus refperfus floribu ia s bona coh— promifit, przecepta dilexeris. Cito enim fen- l epiit. 47 fcientia eft, bonis referta operibus. ties dulciores fru&us effe juftitize, quam ini- Tif Cant. &.Anmbr, - XIII. Quis puritate & fimplicitate peGoris quitatis: & verius ac jucundius gaudebis de dulcior fructus? quis cibus fuavior, quam is, bona conícientia inter moleftias, quam de in P1. 48. quem animus bene fibi confcius & mens in- mala inter delicias.; nocentis epulatur? Ddda .Car.:-' Izblzathecæ Manuahs Concienatoriz 396 XXXIII. .Scortator, adultet, aut fat, non $ Chryf. Confcientia suala. modo cum accufaturipfe; verum etiam cum conc.4.dé 48Z, & Au-.in XXII. Inter omnes tribulationes hàman . audit alios eadem aulos accufari, ipfe fibi vi- Pf 4)0 animze nulla eft major tribulatio, quam con- detur flagris czedi : alius quidem vocatus in. Ícientia delictorum. .Namque fi ibi vulnus jus, hic vere flagellatur. smw XXXIV. Talis eft peccantium confuetudo, S.Chryf. cont. - non fit, fanumque fi intus; hominis, quod (l nd conícientia vocatur, ubicunque aliquid paf- omnia fufpecta habent; umbrastremunt, om- ho.18 ad farel fus fuerit tribulationis, illuc coniuglet & ibi nem ftrepitum timent, & quemque exiftimant pop. contra fe venire, aliis alia differentibus, fibii- $thet. invenlet Deum. Si autem ibi requies non fit, eft propter abundantiam iniquitatis, quoniam pfis confcii, cogitantillos de fe fermocinari.ta- & ibi Deus non eít, quid facturus eft homo * lis res peccatum eft,nullo arguente prodit;nul- quo confugiet , cum. coeperit. pau tnbula— lo accufante condemnat pav1dum facit & ti- tiones ? . midum peccatorerm. [demin XXXV. Vermis eft Confmentiæ remor- $. Tho in XXIII. Quisquis malus eft, male fccum eü dlü 50. Pf.56 torquetur necelle eft, fibi ipfi tormentum eft; fus, qui dicitur vermis, in quantum oritur ex 4 q.11. ipfe eft enim poena fua, quem torquet con- putredine peccati, & animum affligit; ver- Ícientia fua. mis eft, ait Ambrofius, eo quod irr ationabi- Fugitabi m1m1co, quo potuent - Tub.co a fe quo fugiet ? lia animae peccata mentem rei, fenfumque (,inD: Ideml.5, XXIV. ]uí ífifti,Domine, & vere fic e& ut poe— compungunt, & quadam exedunt viícera "us confeff. na fibiipfifit omnis inordinatus animus. conícientize : quae tamquam vermes ex uno- S.Ambr, XXV. Quze poena gravior, quam interioris quoque nafcuntur, tamquam ex corpore Ibid de offic, vulnus conícientize ? nonne hoc magis fugien- peccatoris. dum, quam mors, dlfpendlum, ex1hum debl- XXXVL Qui commlttlt adulterium e-SCher JOnC. £. litas, dolor ? tiamfi millies fuerit dives, etiamfi nullum deLaz habest accufatorem ; non definit tamen fe S.Berfa3 XXVI. Infernus qmdam & carcer animze in cant, rea confcientia eft. intus accufare. Et voluptas quidem tem- Sdlpit S.Chryf. . XXVII. Explica mihi 1fhus confcientiam, poraria eft; dolor vero perpetuus; timor In vitt, conc.r,de L LÀ & videbis intus gravem peccatorum tumul- undique ac tremor; fufpicio & anoxietas ; tum, jugem metum, tempelftatem, turbatio- angulos' metuit ; umbras ipfas formidat: nem: videbis velut in curia mentem ad thro- fuos ipfius famulos confcios, infcios; illam N num confcientize confcendiffe regalem, &taa- ipfam, quam corrupit, & virum quem af- quam Judicem quempiam fedentem & cogita- fecit contumeha. tiones loco Carnificum adhibentem,in equu- leoó fufpendentem, lateraque confc1ent1æ ra- $. IV iNg. dentem ungulis &c. EX 'LIBELLO DE iMITATIONE S.Ambr. XXVIII. Axnplius fuis fufplcwmbus aiïhgt- delacob. turimpius, quam alienis plerique verberibus, CHRISTI. &r 412 majoresque vibices vulnerum in ejus animo c€.6. L. on eft vera l1bertas nec bona lætx- Lib r.e, funt, quam in eorum corporibus, qui ab aliis tia, mü in tlmore De1 cum bona con- 2t$. 2 verberantur. S.Aug.ap. XXIX. Quo confugiet (homo male con- fcientia. ThoC. ILeR elw qu1 feabdlcat,qmdquld conícien- Ibid. tiprat Nyíl.-S.5(cientiz) cum cceperit pati tribulationes? Engele «le prodit. 'Fugiet ab agra ad civitatem, a publico ad tiam maculare poteft.- Faf juda. III. Duabus alis homo fublevatur a terre- le.z.c.4. domum, a domo ad cublculum & fequitur nis, fimplicitate fcilicet, & puritate. Simpli- $1 tribulatio. A cubiculo jam quo fugiat non habet, nifi interius ad cubile fuum. — Porro fi citas débet effe in mtentlone, puritas in affe- ^ &ione. ibi tumultus eft, fi fümus quuztaus, fi flam- IV. Cor puxum penetrat coelums: & 111fer- Ibid. 5 2 maíceleris, non illuc poteft con!ugere, pelli- tur enim inde, & cum inde pellitur, a fe i- num. V. Si eft gaudium in Mundo, hoc utique — lPid. pfo pellitur ;; Et ecce hoftem füum invenit, Et fi eft alicubi quo confügerat; fe ipfum quo fugiturus eft? poffidet puri cordis homo. fe talem trahit poft fe, tribulatio & angulha, hoc melius novit mala quocunque fugerit , conícientia. & quocunque talem traxerit fe, cruciat fe, VI. Gloria boni hominis, tefhmomum bonze le 2.C. 6 fed a feipfo funt tribulationes, qu3e inve- niunt hominem DIUHS aCE?I'blOI'ES enim non conícientize. Vil. Habe bonam confc:entlam, & femper bed fünt: tauto funt acerbiores, quanto funt in- teriores. habebis ltitiaro. Lä tinus XXX. Habet occultos confcmntla cat- VIIL. Bona confcientia valde multa po- lbid Peccestus nifices, quia magis lancinant, & torquent teft portare, & valde lta eft inter adver- Ptitnn in Paneg fa. Mala confcientia femper timida eft, pint vitia, quam cruces, quam verbera, quam & inquieta. UA tormenta. S Amb:. X)&Xï Tpfa, quae v1dctur,etmm dum vivunt, IX. Bonorum gloria in confcientiis eorum, lbid.S.2. in Pf. 45. & non in ore hominum. S Ambr. 1mp 'orum 16(1!11 's in inferno eít. X. Oportet te effe mundum, & purum cor Llh 2. c.s. COXXKAMH. Uzsuwmsque peccatis flagellatar: in Pf. 104 gravia enim delictorum pondera, gravia cri- ad Deum gerere, fi vis vacare, & videre, quam ^ fuavis fit Dominus. minum verba, ficut onus gravant grave, & infligunt animaee cruciatus, g. VO 'hryf, Titulus XX X. : Couf/cientia. M $. Vo l€4de veifatis , exturbat '.hümïnem.e Monafterio : EXEMPL A CATHOLICA- pueri enim voces femper inauribusejus info- EX NA, nareillud videbantur: cur me occidifti ? nec Con/cientia Loma. 3 finebat, ut auctor ait; una hora conquiefcere? quare femper tremens ac pavens, tanti crucia« . cont. S.Aug.c.x 1. & Auguft [od inus dicerefolebat: Sentide Áu- lul cundin. LJ * guftino, quod libet: fola me con / tus impatiens, e monaíterio exceffit, urbem fcig:ntia ingreffus Diofpolim: in carcerem conjicitur, Haret. in oculis Dei non accufet, & capite plexus S.üier,in II. S. Hilarion interrogatus a Latronibus, latet fcelüs. y elt. Adeo nusquam fecürum vit, quid faceret, fi Latrones ad ipfum venirent? X. Annisab hine non multis vir locuþles ac Crembec, refpondit: Nudus Latrones non timet, Cum- l.2. de que illi dicerent, atqui occidi potes. Subjecit potens facinus quoddam adimiferat, quod pro- dere & Confeffarii auribus committere, morte ftüid, per« [ho fn ille: Poffum,fed ideoLatrones nontimeo,quia fef, C.2. moriparatusfüm. Moriens vero fic animam & damnatione pejus ducebat ; agitabat tamen "n di[ï.io, allocutus eft : Egredere, quid times? egredere mens hominem, & confcientia ad-virüs evo- mendum exftimulabat. Inaudierat forte Ant- animamea. Sep & mori times? tuaginta annis fex-'viilüvDeg, i. " verpiz? pro concione, neminem teneri ea pec- Pab.conc. MLS.7EgidiusComes S.Francifc cata confiteri, que memoria exciderant: hinc 6.inDom. idicete B- nihil non molitus, ut peccatumillud ememo- &U 4 pott Ep. lebat: Licetlapides & faxa de ccelo plueritDo- minus, non nocebunt nobis, fi tales fueri ria profcriberet. ]vit per varia voluptatum genera, fcelera fceleribus accümulans, vel ut Ia. quales nos ille requirit. antiquum illud obrüeret, vel ut novis con- iV. S. Tiburtiusa Fabiano Chriftum abne- Cf T m gare, aut gravia tormenta exfpettare juffus;in- Ícientize tumultibus vetüsille tumultus, quafi C t clavus clavo, pelleretur:' Sed fruftra omnia, trepide refpondit: Decerne,quod lubet, Omnis :ng. nobis vilis eft poena, ubi Abit in exteras Regiones, quafi feipfum reli- Ícientia. pura e&*'comes con- &urus effét in Belgio; fed ccelum,non animum Süulpitius mutat, qui trans mare currit. Igitur aninium in vita, .. V. S. Martinus ih.agone**DæmohemWECOnA fpicatus dixit, quid hic adítas cruenta beftia ? flu&uantem ad ftudia appellit, quze totum ho- nihil in me funefti reperies. minem petunt, ut funt Mathematicze, Aftro- logicze, & his affines difciplinae ; fed & haec 4 Reg. 20. VI. Ezechias Rex accepta mortis fententia, ad Dominum dicebat: Memento, quzefo, fruftra. Audit tandem peccata contritione deleri, & adopera bona, tanquam ad facram quomodo ambulaverim coram te in veritate anchoram confugit, dormit in cinere & cili- & corde perfe&to, & é te, fecerim. qüod placitum eft coram cio, multa in pauperes erogat: nec fic animus x.Reg. 12. conquiefcit. Quidagat? quo portu flu&uan- VII. Samuelregnum Sauli cedens,ad popu- lum dixit: Loquimini de me coram Domino, tis animi jactatio defzeviet? non alio, quam Íeedze mortis interitu. Itaquerhedam confcen- & coram Chrifte ejus, utrum bovem cujus- dit; domum, quam funeftze tra goedize locum quam tulerim, aut afinum : fiquempiam calu- brt defignarat, repetit; occurrit de via e.noftris 4 mniatusíum: fi oppreffi aliquem: fidemanu Patribus unus aliquis, quem ex rheda conípi- 'Tho Can- cujusquam munus accepi. : * VIIL. Vidi ego, inquit Thoma s Cäntipfa- catus, rogat, ut currum.confcendereft, vincit- ]il tiprat. ap querecufantem importunitate. Pater de Deo, Engelgr. "tanus, Lovanii Ordinis noftri fratrem, Serva- divinisque rebus fermonem injecit, & inter E3. Pafch. tium nomine, dile&um valde mihi & amici-, ib.!m* tia familiarem, de illo beatiffimo virofratres, ceetera ad Confeffionem dilapfus eft: tetigit I ea hominis ulcus, qui ftomachabundus, quid qui triginta quinque annos illi convixerant, tefítati lunt, eum omni hoc tempore ita paci- ais? inquit, unde me nofti? cui Pater: nus- fice vixiffe, ut neminem unquam vel leviter quam, inquit, te vidi, fed nos de more ejus- modi fermones mifcere folemus, & fi qua in u$5 commoverit, aut perturbarit, humilitatis, & manfuetudinis tantz fuit, quantze unquam re ope 1mea eges, praeftofum. Juveris, inquit Itii, hominem meminerim me vidiffe. . Hic ad ille,fed quid fi confiteri renuam? Ratus Pater cedendum tempori. pio.dolo hominem ca- extrema deductus, cum a fratre quodam ro- pit. fpondetque, fe miffa confeffione. reme- garetur, ut fibi fuper ftatum Pacis fuze con- dium allaturum. Arripit ille conditionem, ad Ícientise refponderet, dixithumiliter, & devo- acerba quazeque feabiicit. Pater, cum do- hat te: Paxcerta & firma eftinter me, & noftrze fa- mum appuliffet, jubet epulum inftrui, & fe p lutis Au&orem,nec ullo modo diutius ab ejus hilaritati dare, qua maxime egebat, noc&e illa contemplatione fruftrabor: at que ita in pace seterna requievit. decretoria. Poftridiequzedam pun&a rumi- Tid. R nanda dedit, ad excitandam in Deum fidus — Confcientia mala. ? ciam; tum Examen Confcientize, non ut Pratum .JIX. Memor abile eft, quod Abbas Sabbä;- Spir't, confiteatur, fed ut in memoriam reducat, & €.166, tius narravit: Sicariusa patrata per fummam de fingulis doleat, denique in vicinam filvam immanitatem innocentis pueri caede, meliori educit, rogatque, num bene con(cientiam W. radio a Deoilluftratus; quo fcelus occultum difcufferit, & nequid forte przeteriiffet, quae- melius expiaret, religioíae vitze rigorem ac rit ex illo quzedam, per atrocia quzeque dila- QC- habitum ab Abbate Zafimo petiit, & impe- h bitur; tandem illud ipfüm, quod angebat, travit: jamque per omnes feverioris difcipli- attingit, ubi perturbatur mifer; & illud, il- nte gradus, maguis paffibus ad virtutem gra- lud (Cinquit) eft truculentum , infandum, Qig?gtuï; cum eccefcelus femper animo ob- quod eloqui non audeo: Tum Pater, jam, inquit, Dddgq Pübfiothez Memuelis: Concioietorie 398 Ibid. inquit, confeffus es, neque pluribus opus, nifi IV. P.Ludovicus de þonte, & P. Jacobus ut caetera prodas, fecit, & onereillo levatus, Rhem voto fe obirinxerunt, quod nunquam gngclg Confciéatiam fuam deliberate admiffo pecca- Ijv.c'foï animi quietem invenit. to maculaturi effent. Y Drexel. in Xl. Ludovicus feverus ex Bojorum fan- rogo V. P. Bernardus Realinus ordinarie an- I.Ibid. dainn.c.2. guine Princeps, Marize conjugis fuze literas Ruchoni aulico fcriptas, per tabellarii erro- tiqua duntaxat peccata in coiifeffione enar- rem, domo abfens, intercepit, fed cum epi- rabat. VI. Cicottus Coadjutor dicebat fuo Patri Idem o- ftolae fententiam non affequeretur (uteftma- litiofa fufpicio) coepit de fide uxoris dubita- fpirituali, confeffionem fuam annuam ab he- pufc.1o. re, & credere, aufam facinus, quod non cogi- bdomadaria non differre, nec plura fe pec- I]ISI. tarat. Itaque internuncius, & lator literarum, catg committerc. velut leno, primo obtruncatus: deinde ubi Donawerdam urbem fuam rediit, etiam prae- $ VIL fe&tum arcis, flagitii fufpectum per fatellitem J'EX'EMPLA PROFANA. inandat jugulari; tum matronarn aulze prze- fidem, quafi fceleris confciam, ex turris arce L He fodes confcientia fcelerum -urgente,' Marc.. [ongi precipitari imperavit. Sed o barbarum faci- S. Joannem Baptifiam & vivum, & ïnPOïyi Y, eod nus! his quatuor funeribus, ipfa Maria inte- mortaum timebat, velut reprehenforem cri- gerrima Princeps, quintum acceffit: Imperio minum. conjugis vere feveri, caput manu carnificis & n II. Agis ab Ephorointerrogatus,num etiam Plutarch, ho,7 : illi amputatum. Sed prima ftatim a czede no- poeniteret eorum, quze geffiffet? impavidere-in Lacon, 636 &e Ludovicusa Mariae manibus adeo exagita- fpondit: nequaquam ponitet, cum fciam, me ! *POph. tus fuit, utcumbarba florente, & juvenili, de- prudentiam cum honeftate femper conjunxis- coraquecoma cubitum fe contuliffet, una no- Íe; nullam en & éteincanuerit, ut mane fenem feptuagenarium im aliam ob caufgm nuncad fup- plicium ducor. reterret? in quem merito quadretillud Poétze IIL. Drafus, cum Faber murarius promit- Idem 1.6.- ] Martialis : teret, fe quinque talentorum mercede effe- spopht. Lib. 4 &urum, ne domus illius ullius profpe&ui pate- Q nox quam long a eft, quze facit una ret, refpondet. quin imo decem tibi talenta da- epig.7, fenem! bo, fi talem facias, ut omnium profpectui $.0 Gen3.v8 | X[LAdam.ubiaudiitvocemDomihi deam- pateat. " hx bulantisin Paradifo, mox confcientia urgente . V. Pertinax Imperator admonitus, ut a Herod.1.2 v ted timere coepit, & abfcondere fefe.- 7 . conjuratis fibicave:et, refpondit, nequaqu»ia Gen. 4. XIIL. Cainoccifo Fratre, agnoyi t fcelus.,di- fibi uliius mali conícium effe, atque adeo o- LUC v.x;. xitque: Major eftiniquitas mca. quam ut ve- pus non effe, ut coxtra Imperatoriam Maje- 6anDo niam merear: Ecce ejicis mehodie a facieter- ftatem, & anteactain vitam, latebris aut füga 4 pold ro, & a fac'etua abícondar, & ego vagus, & vitz? fuze confulat. epiph, profugusinterra; omnis igitqr, qui invengrit "V. Theodoricus Rex Gothorum, cum me, occidet me. Symmachurm innocentenr occiziffet, & pau- lo poft caput mag:) pifcis appofitum in Gen.42. XIV. Fratres Jo fephiinanguftiis conftituti, Plutenc V. 21 adíeinvicem dixerunt: Merito hzec patimur, menía fuiffet, vifum ei eft caput dicti San&i apparere, ideoque.concito gradu in cubicu- inmr, quia peccavimus ia Fratrem noftrum,videntes Qf [; anguftiam animze illius,dum deprecaretur nos, ]um fecegiens decubuit, &(paulo poft mor- ii tuus eft. . tribulatio. . & nonaudivimus; idcirco venit fuper nos haec . V]l. Antioch us mdxbo perculfus dixit : r Mach.. Cete-h, XV. Miles quidam oftenfo fibi a duobus An- nunc reminiícor malorum, quze feci in Jerufa- hiítt.Daur. lem: Cognovi ergo, quia propterea meinve- C 5.tit.36. gelis libello boaorum operum, & poftea ingen- €x,. I ti libro fcelerum a Daemonibus propofito, cum nerunt malaifta: & ecce pereo triítitia magna 3 Rege Anglize ad poenitentiam incitaretur, in terra aliena. $. Gite VII. Neroob czedem Matris crebro Cicebat, Suet. *.46 EL negavitid fieri poffe, quia peffimam conícien- fe fpecie materna exagitari, verberibus Furia- ! **eron. tiam pt2e oculis certushaberet. rum & tzedis ardentibus; &ab Ottavia uxore, VA VL in arctiflimas tenebras trahi. -EXEMP LA DOMESTICA. VIII. Dionyfius 5yracüfanus Rex metu pa- Vel.Max, tratorum fcelerum adeo omvibus diffitebat, ut "9- 14« Lanciz. IQ Franciftus Xaverius tam tenerze erat barbam non ferro, fed ardentibus nucum pu- opuf. 3 * conícienti; , ut per totam hyemem taminibus per Filias fibi immiunui curaret. In .47. confeffus materiam peccati venialis non af- * leétum vero lata foffa cinttum per ligneum ferret. pontem, ferecepit, appofitis nihilominus foris Vit.1.2. II. Aloyfiusadeoftu debatmundam 'fervare cuftodibus. ) C19.- conícientiam, ut non modo alii, fed nec ipfe IX. Caligula ob innumera flagitia fua tan- Suet. c. » .smï j t quidem reperire quid poífet, quod peccati ve- to metu fuerat occupatus, ut noctu vix tri- ATU nialis fpeciem haberet. i t bus horis, & his ipfis inquiete dormiret, ad 3 Lanciz. lil C. Bellarminus tantopere cuftodiebat minimum tonitru caput obvolveret, ad ma- l. c. puritatemmentis, ut ipfe faffus fit, fe pertotos jora vero fe omnino fub le&te abíconde- IAF)I ] iU feptuaginta novem annos, quibus vixit, deli- ret, (5 berate non peccaífe. |oX. Bef- Ug m fiuhs XXX Con/cientia., 399 r Engelgre — X. Beffus apud. Plntarchum cum patrem cuffi, fruftra illad motu & diícurí ? fol *Jar, obtruncaffet, diuque fcelus clam fuiffet, ad volumus. ü fanäre | .läv * coenam vocatus, nidum hirundinum hafta Til Zz9. j AI. Sicat Rivüs, quocunque fluit, täf'räm & » Dern, l, dejecit ; togatus a przefentibus de infolentià Ccavat; ita confcientia mala rodere occul facti: Non auditis, inquit, hirundines falfa mentem non ceífat. . Fe 4.de cp*n-f- demevociferari, &teftari meeffe interfe&o- "g XII. Sicut Cruciarii cracem ferre cogeban- Drex. in rem? mirati, qui aderant, hunc fermonem IY ad Regem detulerunt: Beffus tur, antequam in ea pendebant, ita impii Dau.62$ j captus & fce- hic & ibi a confcientia totquentur. ..-I. leris convi&us , poenas luit, XII. Sicut gravius zegrotare cenfentur , Abid, $. VIIÍ. qui occulta tabe lente contabcfcunt , quam quifebri aut alio morbo extinguuntur; ita in SIMILITUDINES. graviore pcena funt improbi, qui tardo gradu Con[cientia : bona. ad seterna fupplicia przeparantur. f XIV. SicutDamocli Famulo Regis Diony- ic$, Qualiia! à Ibid, | Langiüs [. fiiad regale convivium fedenti gladius e feta icutumbra corpora, fic peccata fequun- equina fuper caput pendens omnem appeti- inPolyan, | $ eod- turanimas, & manifeftas facinorum reprzefentant imagines. Y tum extinxit; ita timor vindi&tee divinie im- minentis omnes delicias impiis faftidire facit. Madh, S.Chryf, Il. Sicutbonus Medicus nonceffat fua me- XV. Sicut Navis pondus non tam fentitur, Fdb; cou, laon, 9.17in dicamenta apponere; & fi femel depellatur, CI 3. e dum in aquis trahitur, quam cum in littus TUN aM Lj h, 7- neque fic defiftit, fed continuam curam ge- deducitur ; ita pondus peccatorum in hora Yit; fichoc esam confcientiz opus eft, ut mortis vehementiu 3 s, quam reliquq vitze tem- jugiter memoriam ingerat, nec permittatun- pote cognofcitur. ' quam in fa&orum oblivionem nos veni XVl. Sicut ebrius, enl6. fed ob oculos proponat, uti vel hac ratio quando multum vini 8.Chiyf nos tardiores facia ingurgitat, nullum fentit a vino damnum , in c. 24 Yopit, .l t,neineadem peccata pro- poftea autem fentit, quale fit damnum ; ita Gen- labampr. peccatum , donec confummetur, obtene- Utilitar. bratmentem, deinde vero confcientia exur- git, & quovisaccufatore mentem graviusar- S.Chryf. III. Sicutfcintilla in magnum deje&a pro- rodit, monfítrans abfarditatem faé&ti. ho.25. de 100.14 via rect. fundum ftatim extinguitur; fic omnis trifti- XVII. Sicut Navarchus acum nauticam Eab. 1. z, tize fuperabundantia in bonam miffa coníci- entiam facile extiaguitur. non Obfervans, illico deviat; ita qui in acüonibus conícientiam non at $ Fab.conc, 1V. Sicut Ericius in globum convolutus, 6.:1n Dom.in medio canu 2 m fecurus eít; fic conícientia viter errat, . 4. poit inomnibus adverfitatibus IX epiph, $. la eft. quie;a ac tranquil- MOTIVA. eJucunditas. d Confcientiam re&ificandam, . Plutarch, - V. SicutNepenthäs herba addita poculis, H in mor. a eft Dux nojfler optimur Conícientia $ oinem diícutit triftitiam; ita mens bona. «Q: fi ergo Duces itinerum non adeo ne- Caff. 1.2. VI. Sicut arborem, quam florere vides , epiít, ceffariorum aut utilium, tam prompte & fi- colligis fubterraneo fucco animari, ficque deliter fequimur ; quanto fidelius in itinere ,Mldltö' reddereinfuperficie, quodin radice contine- vita? , a quo falus noftra pendet, conícien- tur; fic hominum vultus magna hilaritate de- tiam, veluta Deo kdatum ducem, fequi con- " coratur, fi vifceribus fanis nullum gravamen venit.. Y fentiat leefionis. S- Gl'egn 1I. Quia Confiliariu: nofler o;otimw eft, quem Ecel. 6, VII. Sicutinlaboribus preffi, in le&o quie- fi fequamur, peecare non poffumus; annon * * pet "b inPí6. f[fcentesreficiuntur, itadum mundi hujus ad- ergo de hoc dictum nobis credamus ;. fit tibi verüitatibus premimur , in bona conícientia Neron. k Confiliariusunusdemille. Ftiterum: Fili,!5. 32. interius delectamur. fineconfilio Chujus Confiliar l Vill. Sicut qui in cubili cuba þt ; requiefcit, & poít fat&tum non poenitebit. ji) nihil facias, Mden gI,Max. & fuaviter dormit: íic qui perfe&us in Deo lII. Quia eft optimur Padagogur sofler: deSeneca l. )o-cill*' eft, & qui crevitin virum perfe&um, requie- quo récte Seneca dixit: Nullum confcium *€ merib. Ícit in Deo, tanquam cubile reputans divi- Ícelerum tuorum magis timueris , quam te- nam perfectionem , cubilis autem fulcra di- metipfum (id eft, confcientiam tuam ) alie- cuntur virtutes. E num enim :ugere potes, te nunguam. V. Quia eft ]Judex nofler feveriffimus : qui, Con[cientia wala. ut fupra ex S. Chryfoftomo vidimus, ftatim Dionyf£ IX. Sicut mare tempeftuofum & fervens , t 659 Cartyin in tribunalafcenditpoft fa&tum, & accufatoris, s ]íai. c. quietum, turbulentum, & fubverfivum eft Judicis, & Carnificis munere fungitur. 77 navigantium ; .fic bomines pravi & impii a. 59. V. Quia eft optimur nofler Confolator: cum femper turbulenti funt cord s ;& animo non fit oble&amentum (üper cordis gaudium, inquieti. quod bona confcientia parit. Lipfius 1. 1.c.2.de X. .Sicutii, quifebriunt, ja&antfeiuquie- VI. Quia etiam Zdvocatur nofler o f J " ptimus eft : x Joan, E Confiant, te, le&tum mutant; itanos, qui fomitem juxta illud S. Joannis : Chariffimi , fi cor mali circumferimus ,^ & telg affectuum per- noftrum non reprehenderit nos, fiduciam habemus 400 Bibliothec Iïäz,mwiis Concionatorie fv habemusadDeum, & quidquid petierimus, Iil. No[fe etiam debet utilem jpraxin altenáf 'g III acaiigiemus ab eo. con|cientias dirigendi , itaut cuique fe apte ac- * commodet, &laxas quidem dextre cohibeat $X &reftringat; anxias vero & fcrupulofas aptis mediis fuaviter & prudenter relaxet. M E D I À. IV. Moffe debet, cur con[cientia bona tantam g. Adhan. Jucunditatem afferat, quod quidem S. Atha-ia P£. 149. Ad Confäiäntiam purijicandaþr/n.b nafius declarat, dum illa Pfalmi 149. verba : Frov.v4. ccurata. [enfuum cuftodia: . uti Salomon Exultabunt San&i in gloria: letabuntur in cubi- LA $ v. 23- faafit dicens: omni cuftodia ferva cor libus [ais explicans, quzerit, de qua gloria tuum, quoniam exipfo vita procedit. hic loquatur fan&tus Propheta, & quse fint - ]L. Fvequenr Difcu[fio confcientie : ut enim illa cubilia, inquibus tam fefta gaudia, actam Aranei telas fuas non fufpenduntinlocis , in gaudiofa fefta ducere Sancti feruntur: Re- quibus frequenter eas diffipari advertunt ; Ífpondetautem, gloriai & cubilia , & pene- ita nec diabolus retia fua facile'expandit iis, traiia, inquibus homines probi magnam ca- a quibus ea ftatim notari & diü"xpari com- piuntvoluptatem, effevirtutes, hancque eífe Drorud veram quietem & gloriam : nec enim in hac 25 eïlltïijäey Confeþoni: ufüs : hoec enim fco- vita eft major vel requies , velgloria, quamil- la bonze confcienti2e ; in fomno namque vir- mpe fimilis eft, per quam omnes immunditize rat conícientiam maculantes auteruntur. tutum fuaviffime & dormit, & refpirat, cuiin- 1V. Confiderare feipfum , ut Zemp hum & tegra confcientia conftat. Aliam rationem habitationem Dei : quis enim ex hac confide- allignat S. Chryfoftomus dicens: Etíi vitiumS. Chryf, hapeat fecum univerfum orbem , tamen om-in Pf 7- ratione non incitabitur ad omnes ab eo fordes arcendas ? . 2 nium maxime imbecillum eft; virtas autem, V. Amor fincerus B. Firginis : cum 'eäim etfilolafit, eft omnium potentifhma; habet hzec fit Mater puriffima, minime fane patie- enim Deum fecum ftantem. Peccatum, quam- tur, utii, quife dileGosillius Filios profiten- vis totius mundi praefidio munitum , perde- tur, non pariter etiam puriffimi evadant. bileeft; virtus, licetinermis, & nuda, va- Ti- - Vi. Prompta acceptatio correflionis : . fi e- lidifima eft, Deum adjutorem habeus. nim maculas in vultu oftenfas tam cito cor- mens Deum, nerminem praeterea timet. rigimus; quanto magis anim?e maculas ca- .. V. Noffe debet : wnde. inquictudo al con- S.Auguft, | Í, 45. vebimus, [ia fideli Monitore fuerint de- Jeienti oriatur ; , cujus rationem atlignans 5. w Auguftinus, in czeteris, inquit, miferiis poffu- Prowzs 'monfcratæ..' " mus ex Deo habere folatium & robur: At *l $. XL quando inter cruciatus confcientig abeft ASCETIQCXA. Deus, qui eft unica confolatio, nonhabet in- hac materia fequentia noffe debet felix-peccator , quo recurrat, & propterea |P De Aíceta: Inprimis indicia variarum Con- quocunque vadat, in quemcunque locum fe pientiarum , maxime vero bonarum €9 [crupulo- recipiat, perterrefacit illum crudelis inimi- farsm. Et bonze quidem confcientiw tria cus, conícientia propria, fic ut ubique ar- d. 1, Agnofcere cul- deatin ultricibus flammis tam molefize & przecipue funt indici pam, ubi non eft, üt S. Gregorius dixit. ianuietæ tribulationis. 3. Exuüu befcere ad publicationem füi peccati; S.Ambr. nam, ut S. Ambrofius ait, ficut lapis, fiad $. XII. lapi dem teratur, ignem excutit, ita etiam CONCEPTUS PR/EDICABILES. : * in Pf.'38- bona confcient! a pudore fuccenditur, fi re- I. x occafione thematis : Et.erat ipfe inyae, 4 novetur illi fnorum recordatio delictorum & in ipfa meditatione ex ardefcit ignis. 3. Non puppe faper cervical. dormieus : poteftv. ag. bona enim confcien- confcientia bona huic cervicalicomparari, & fubterfugere lucem ; tia, tefte Seneca , prodire vult & confpici , inprimis narrari ex Macrobio, quod Auguftus Maerob. Senecá Caefar, cum multas nottes infomnes duxiffet, !.2. Satur, turbam advocat. Scrupulote vero indicia ep. 97: : timere in omnibus pecca- audiens poftea cujusdam Equitis Romani, * * ECCI. * funt fequentia : Ya tums perpetuo h vrere, quid fit agendum : qui licet grandibus debitis obzeratus, fecure affiduo & fine jufta caufa re fle&tere fe fuper tamendormiebat, fuppellecilem vendi, cul- aciones & cogitati ones , . nolle acquielcere citram ejus fibiemi praeceperit, dicens, mi- ram illi vim ad conciliandum fomnum ineffe aliorum confilis: exlevi qppareiïti/a muta- B re confilia. debere, cum homo tot debitis gravatus , tam fuaviter tamenin ea dormierit. Subinferatar $. Greg. i. Noffe debet utilem. praxin. [eipfum . diri- ho. fup. genái juxta duGum fue con[cientia : quam qui- poftea, Auguftum forte noninveniíffe, quod Ezech. quserebat; f quis tamen hoc cervica/, inquo dem S. Gregorius fequentibus verbis brevi- ter declaravit: In omni, quod dicitur, fem- Chriftus dormiebat, fibi compararet, certa füaviter & iecure dormiturum & victurum ; per tacite*recurrere debemus ad mentem & interiorem teftem ac. Judicem requirere; hocenim cervical nil aliud effe quam bonam conícientiam , quxe eft mollifimis plumis, quid enim prodeft , fi omnes laudent, & confcientia.accufet ? aut quid poterit obef- id eft optimis operibus , impleta, & can- didiffimo linteo puritatis involuta; & ad fe- fe, fi omnes derogent , & Ífola confcentia defendat ? curitatem acfuavitatem fomni fpiritq.alis , id € À s Tüwus XXX. Conjziz'ktiaQ : 401 Prov.r2, €ft. quietoe ac i:raüquillæ vitze conciliandam ftarefoleat, fed omnia eiin bonum cooperen- V. 2I, tur. aptillima. Uti probari poteft tam ex S. Scri- 4. Quiaalia gaudia inftár puncti brevia ro, z6, ptura dicente: Noncontrifiabit juftum, quid- funt: hocautem juge & perenne eft,utpote de v. 22. quid eiacciderit: tum ex SS. Patribus id ip- quo Chriftus dixit: Gáadium veftrum nemo fum confirmantibus, ut fupra $. ». videre eit: tolleta vobis. Utadeo merito cum pio Afceta Th. K m, Athm. tumratione, ( quodfícilicet iíte totum fe vo- dicatur: Vanitasvanitatum & omnia vanitas, l. x. c. . ..e u luntatidivinze committat, finequa novit ni- prater amare Deum, &illi foli fervire. n.3. hil fibi accidere poffe ; quidquid autem ipfa V. Ex occafione thematis: 'enerunt mihi Say », permittat, optimum fibi, fummeque proficu- omnia bona pariter cum illa: oftendi poffantv. 11. um effe. Preterea etiam bono tali fruatur , bona, quae ex confcientia bona oriuntur. i quod nemo invito auferre queat: ) tum deni- Sumiautilitas, tumadbenedictionem in tem- que variisexemplis, tum facris , tum profa- poralibus bonis obtinendam ( cum benedi- Prov,to, nis eorum, qui tam fuaviter in hoc cervicali &io Domini fitfuper caput jufti:. & quaerenti- v. 6, . bonze confcientize dormierunt. Vide Fabrum busregnum Dei & juftitiam ejus omnia tem- conc. 6.inDom. 4. poft Epiph. fufius de hac poralia ad;iiciantur tum ad seternam felici- materiadifferentem. D tatem acquirendam ; juxta teflimonium S. : l'rbv.14. | IIl. Exoccafione thematis: Libe rat anikm: Davidis: Quis afcendetin montem Domini ? pr, r5. r, m v. 2;' teflis fidelir : poteltconfcientia tefti fideli com- aut quis ftabit in loco fan&to ejus? innocens parari, ut quae non modo de actibus omni- manibus,. & mundo corde. 2. Summa jucun- bushominis teftatur, fedetiam, an boni vel ditas: cum fecura mens fit juge convivium. mali fint, indicet, & propterealaudet, vel Et juxta Thomam Kenmpenfem , fi gaudium w repreheadat, nec ullo mediofecorrumpi aut eft in hoc mundo, hoc utique poffideat puri M perverti, aut expelli finat; id quod variis ex- cordishomo; utadeo merito fuo modo dice- emplis oftendi poteft. Unde merito hicteftis repoffit, qui bonam confcientiam babet: Et dicitur liberare animas, quia, qui eum de- loetatus fum in omnibus , quoniam antecede- bito modo colunt, & obfervaoat, in nullum bat me hzec bona confcientia. 3. (Summia di- Sap.7. a&um pravum confentient, aut certe illius gnitar ; Qui enim diligit cordis munditiam, : 12 correptione caftigati moxrefipifcent; utadeo propter gratiam labiorum fuorum habebit a- huic przecipue conveniat, quod Seneca dixit: micum Regem, tefte Salomone ; quze au- Prov.o2. Magna pars peccatorum tollitur , fi peccatu- tem major hacdignitas obtingere poteft? me- V- 11- Af ris teftis aífiftat. ritofane de ea dicitur: venerunt autem mihi- 7 Dom. 3. Adv. Videatur Faber conc. 7. in : ati;s :' Secura h:ms;« omnia bona paritercum illa, & innumerabi- Prov.15. IIIl. Ex occafione them lis honeftas per manus illius. - quafi juge convivium : poteft bona conícien- VI. Exoccafionethematis: Pax Déi , qua Philip.a. 'D 14' tia Convivio jucundiffimo comparari , tum ex[uperat omne fenfum, cuflodiat corda €$ in- V: 7- quia ut Conviviumnutrit, & confervat vitam telligentias veflras: poteft explicari magnitu- gratize: tum quia facit pinguefcere in meri- dopacis, qus perconfícientiam bonam obti- tis ; cum quia fatiat appetitum animze, mi- netur,. Et 1. quidem oftendipoteft, quod fit ramillitranquillitatem concilians: tum quia fumme neceffaria pax, quia fineilla interitus, fupra modum Convivas jucundos efficit: tum omniumque bonorum jactura incurritur. 2. quia magnopere etiam roborat , tam quoad Quodfit fammeoptandapax, utquaeomnem ordinarias functiones cum alacritate obeun- fenfüm, id eft fenfualem dele&ationem, quae das, quam ad adverfitates quascunque for- ex rebus fenfibilibus percipitur, longe ex- Sed & ob Convivas, Chri- titer fuperandas. fuperat, .cum in conjun&ctione cum Deo, at- ftum nempe &juftos, hoc Convivium merito que adeo fruitione ultimi finis fundetur. 3. valde commendandum eft.. Quae omnia faci- Quod fit fumme conftaus & ftabilis pax , ut [JF (r 4' lefufius deduci poffunt, & illud etiam prze- quae-ex parte Dei nunquam refcinditur, nifi 9 cipue demonftrari, quod juge fit convivium, prius & ex parte hominis fuerit refciffa. Si utpote quo quisque femper pro licitu frui ergo tantum gaudium ex facta pace ad con- ctob. poffit. Videatur Fabercit. conc. 6.in Dom. 4. fervationem bonorum temporalium condu- i S&Wrc oft Epiph. cente percipitur, quantum fperari debet ex i ECCL 300 IV. Ex occafione hac pace omnium nobili V. 17. LtheArIiVatis": .Non efl oble- H"una , cum Deo :a- Gamentum fuper cordis gaudium: poteft often- &a & ftabilita ? di, quam vere dicatur gaudium ex confcientia VIL. Ex occafione thematis : . ermis eo-] 66.24» bona oriri folitum omnia alia gaudia excede- rum non morictur : potefít mala conícientia re. 1. Quiaillaomnia funtfalfa gaudia, utpo- vermi comparari. I. Quia uti vermis car- te quein falfo bono, puta voluptatibus , divi- nem, ex qua nafcitur , confümit ; ita ver- tiis, honoribus quxeruntur; hoc autem 7- mis confcientize cor, ex quo originem fum- rum eftgaudium, quia ex vero bono, fcilicet pfit, cruciat, & corrodit. 2. Quia uti ver- finis ultimi poffeffione, hauritur. 2.Quia alia mis aífiduo rodit, ita nec mala conícientia gaudia vana funt, nihil praeter momentane- mentem vellicare ceffat. 3. Quia uti vermis am delectationem relinquentia; hoc autem non nifi per res amaras perimitur , ita nec I:Solidum eft gaudium, quia ad zeternitatem fe- mala conícientia aliter, quam per-poeniten- licem justribuit, &przeparat. 3. Quiaalia tiae amaritudinem tollitur; quae proin meri- gaudia valdeimpura fünt, id eft, variis malis to ad tam noxium & moleftam vermem pe- triftitiam conciliantibus permixta; hoc au- rimentum affumitur. $ tem puriíffimum eít, cum nihil juftum contri« VIII. Ex occafione thematis : Peccatum P(50.y.4. Eee K, P Loäm. Bibl, Man, Tom, [. meum 402 : Bibliothecæ* Mahualis Concionatorie penes fe habeat privilegium bonæ confciétie meum conra me efl [emper: poteft confcientia ma- ]a Epiftolze Urize comparari, & abinitio qui- tize , necfulmen eít, quodipfum terreat, nec dem hiftoria de Urianarrari. Deinde vero o- res ulla, quze afiligat. Nif. S.s. ftendi, quomodo mala confcientia vere fit talis ]V. Petrus Crinitus author eft, Romano- de prod. rum, & Graecorum F'eciales, aut legatos, fe- Juda Epiftola, quze illum ipfum,qui eam fecum fert, fecum ferrefolitos herbas, quas lagmina vo- 'ymorti adjudicandum effe teftabitur. cabant, quze vult pro falvo conduttu fuerint, x XHI. ne quis illis incommodaret ,, & fic in omni EPTUS PRJEDICABILES. patria, non amicorum modo, verum etiam ALiI CONC hoftium tuto circumiiffe. Hinc illud Martini Con[cientia bona. juris Confulti: Sanctum eft, quod ab injuria wan i - E xodi c. 8. dixit Deus : Faciamque mirabileim L) hominum defenfum, atque munitum eft. Sane 6. rlu Ili ! 1n die illa terram Ge[]en , in qua pogulus me- &umautem dicitur afagminibus; funt enim urefl ; u non fintibi mu[za , €9 fcias , quoniam ego fagmina herbae quzedam, quas Legati populi Dossinus in medio terre.. Utdifcamus , confola- Romani ferre folent, ne quis eos violaret, fi- cut & Graecorum Legatis accidit. Omnes ju- tionem hanc internze pacis & tranquillitatis , quam bona, rectaque parit confcientia, folis fti funt Legati Dei, qui magnitudinem ejus nobis nuntiant, coelorumquenegotia , quan- divinitusrefervatam fervis Dei: Pax multa di- ligentibus legeentuem , €9 non eft illis [candalum ; tum poffunt , in hac vita curant, ut ait S. Pau- lus 2. Corinth. 5. 20. Pro Chrifto ergo lega- Phtt neque ulla eosinquietat fynderefis. de Y S.Auguf, ll. Juffi a Deo Moyfes & Aaron pulverem tionefungimur , tanquam Deo exhortante per nos: Obíecramus pro Chrifto, reconciliamini gj&'p q.26.in terrz per aerem difpergere, ad generandos Éxod. $- fciniphes hominibus infeftos & jumentis ; ob- Deo. Quamergo herbam hi coelorum Legati fecum ierunt, utfint per viam.fecuri, quo- edierunt prompte: Et fatti funt fciniphes in heminibus & jumentis; quod & Magi Pha- cumque pergant, dicat idem Apoftolus, cu- raonis fübito imitari attentarunt, fed conatu ius hzec funt verba 2. Cor. x. v. 12. Gloría mo- irrito. Feceruntque fimiliter malefici incan- firahec eft, teflimonium con[cientie noftre. — Her- tationibus fuis; ut deducerent fciniphes, & ba , quzenos ubiquetutos habet, non eft alia, non potuerunt. Cur , obíecro, inaliis omni- quam fecura conícientia. l1ftagloria eft, quze bus efficax preeftigiis, inhocce unico exarma- nos ab omni pcena liberos reddit, & cujus W tuür incantatio, proteftantibus omnibus: Di- gratia inoffenfo pede pergimus, quocunque : - gitus Dei eft hic. Refponderi poteft, aliisin contendamus. apud m prodigiis, oculos intuentium delufos tuiffe, .. V.. Macrobius narra[t; Auguftum Czefarem Macrob 1, 2. Sature aqua fanguineum perhibente colorem, licet propter praegraves imperii curas, fzepius in- fomnes duxiile noctes , inaudiiífe vero dequo- nal. c. 24« infübftantia vere talis ron effet; virgis item formas exprimentibus ferpentinas , fed appa- dam Romano Equite obzeratiffimo , nullius tamen follicito, fed in utramque aurem, & rentes duntaxat; fciniphes autem fingere ne- quibant, quia, quos 'ormaverat Moyfes acu- multam lucem quotidie ftertente. Contigit autem, Egquitein illum fubito fatis concede- -Jeum circumferebant pungentem crudeliter. S. Auguftinus ab hachiftoria ad fenfum digre- re, & fupelle&tilemillius omnem a creditori- bus venum exponi. Quod ubi refciit Augu- ditur moralem, & ait; Supplicia, quibus Deus perfervorum fuorum manus caftigavit /Egy- ftus, pulvinar defuncti Equitis mille aureis m, quas inter lubens redemit, inquiens ; necefífarius eft ptum, poenas figurabant impioru erquam crudelis eft malze confcientize ver- mihi hic pulvillus , omnique auro charior, mis & remoríus ; homines improbi & flagitio- in quo tam quiete potuit dormire: Non eít fi omnibus aliis tormentis fervos Dei afflige- pulvinar pretiofius , & captando dulciffimo fomno accommodatius, quam quo Chriítus gere, acdif cruciare poffunt, folam fi excepe- 'Yis malze conícientiae torturam ; quianon con- in hodierna tempefítate ufus eft, & in ufum triftabitjuftum, quidquid eiacciderit, impii nobis omnibus tranícripfit, fi bonam fcilicet habere curemus conícientiam. . Haec enim autem replebuntur malo. Hujus fynderefis & remorfus auctorimmediatus eftipfe Deus : nobis in omni tempeftate fomnum przeftabit fecuriffimum. . Y . digitus Dei eft hic. il Joannes Sambucus ingeniofe oculis . . VI. Quzeruntnonnulli, cur C hri&us oiim in S. Auguü. Jo. Sam- bucusEm- fubjecit hominis probitranquillitatem, & fe- puppidormierit, quzeftpars ultima navis ?in Pf 30 biem.1. curitatemanimi, dum hominem penicillo ex- cur non in prora parte navis anteriore? cur non füb malo,in navis medio? docere nimirum pretit, quilaurum comple&eretur, cum hac adícriptione: Confcientiaintegra laurus. De dormiens voluit, bonam confcientiam in fine vitze potiffimum leetari, quiefcere, obdormire. Jauro ( quod nemo nefcit) ajunt Joannes de San&o Geminiano, Plinius, Berchorius, Exultabunt fantti in Gloria, inquit Pfaltes, l- tabuntur in cubilidur [air. . Quac eftilla gloria in Antonius, Ricciardus, &non pauci alii, ha- bere literas.immunitatis adverfus furorem qua fan&i'exultaturi praedicantur? hmzefl glo- ria nofira, teflimonium con[cientie nofltre , inquit fülminis. Nam cum reliquze plantze, & arbo- resomnes inevitabili ejus furori fint expofitze, Paulus 2. Cor. 1. v.12. Confcientia exultatio- folaillius rabiem non pertimefcit, neque ex- nem in vitae puppi, agoneiuquam , procurat ; periturlaurus.. Talisefthomo juftus, & per- Lamtabuntur in cubilibur [uir, fcilicet in confcien- fectas , laurus eft femper virens, femper ex- tia,inquit Hugopurpuratus , quia habenttam tra ja&um & formidinem fulminis. Cum enim ureus bonum Dominum, 'Pa.thef;ice Orator a & hom. ïïtä!us** AXXX.-- Confcientia. 403 hom. 37. ad ggmi;:-ul. Antioch. nihil bona con- Üin rabatex cita inæmeeïæe inortem. ; Conicis Ícientia itéct vius; non no/lis in noviflinio die entize tuzeieae torqueberis, dixerit Dominus; quomodo . peccata . animum —convolvünt ut deprava:z coafcientize faze ignibus iuclue 'G' g' 5'. U^ (peius, quam nautze Jonam) qualiter ab imo Dtod, fus morereturfemper vivens, & viveret feme corimoveat? hwcigitur, cum iíta fiunt, bo- per moriens, & vita in feptimam geaeratio- norum operum memoria, tanquam in tem- nem usque produ&a. vice ?eternze poense in« peftate ferenitas, animam confolatur tumul- terim eflet, quz illi apud inferos conítituta tuantem. — Vivacius adhuc S. Auguftious in erat; conícientive enim mala poena crucia- Píal.3o. fugitivuma facie Abfalonis Davidem tuum infernalium abfentiam fupplet. ita loquentem inducit: Quo fugio, ad quem -IX. Seneca non male dixit: Ante pecca- Senee, locum tutus fugio? ad quem montem, ad tum confcientia eft frz2enum, poft peccatum P* 47 ,quam fpeluncam?. ad quae te&a munita? erum. Hinc eft fla Ó juxta Pfalmi&am: multa quam arcem teneam? quibüsmurisambiar? Jlagella Feccatovis. - quocunque iero, fequor me, quidquid enim. Salvianus: Nemö alio-ïS'alviau'. X. Sapienterdixit : vis, potes fugere, o homo, przeter confcien- rum fenfu mifer eft, fed /10: & ideonon pof-l. r de tiamtuam. Íntrain domum tuam;requiefce L£ funt efie falfo judicio mileri " in leGo tuo, intra in interiora, interius nihil j quiv funt vere conícientia fua -beatiä.:» habere -pqtels, quo fugias a-con-fcigzztia tüa. | Cozfcientia sualo. Conj&zerztzrt dz'/c;*:zäiähdx?; Plutarch; VH. Beffu de vin- s apud Plutarchum, cum patrem — XI. Rediad cor tuum, & fubtiliter difcute' ilu - obtruncaffet, diuque fcelus clara faiffet, ad coe- te ipfum: confidera, unde venis, quo tendis, Viét. l, s; ?lt&.Num. nam vocatus, nidum hirundinum hafta dejicit ; quo modo vivis, quida G o rogatusaprsefentibus deinfolentia fatti; non is.quiaamittis, quan- de 8nf tum quctidie proficis. quibus cogitationibus auditis, inquit, hirundines falfa deme vocife- magis incurfaris, quibus affe&tibus taugeris, rari,& teftari,me effe patrisiiterfe&orem? mi- quibus tentationum machinis a maliguo Spi« | rati, qui aderant,huncfermonem adregem de- ritu acrius impugnaris; & cum totum inte- tuierunt: Beílus captus & fceleris convittus, riors, & exterioris hominis ftatum plene poenasluit. Enquam non falfumiliud: Soni- cognovers, non folum qualis fis, fed etiam. tus terroris femper in auribus impii, omnia qualis effe debeas, de cognitione tui poteris tuta timent, nunquam conquiefcunt. Jublevari ad contemplationem Dei. - * i K S.Hieron. VIIL. Turpiffimo illo piaculo fe Cain eb- XII. Perpend ite, quze dico, fratres. Nego- TE —— Tm——enm Á — apudNyl. ftrinxerat, vix contraomnes Dei, & homiium tiator fzecularisdamna & lucra quotidie com. . afcet, : (rob l( L] '.- c.z * leges fanguinem innoxii fratris fui.fuderat, e vit, Sire putat, & fiquidem damna perpeffus fuerat ,ïela l624 quando fubiratus Deus adfuit, ut in tantum ea refarcire follicite ftudet, fic etiam tu..cari i& nefas inquireret, cum feferus, & fanguinarius fime, fério faciasaccures; diebus fi»gulis ve- homicida convi&um cerneret, ajebat Deo: Si fpere & mane diligenter confidera, quo pa- me a facie tua projicis, Mundum vagabun- Go fefe habet negotiatio tua: & vefpere qui- dus, ac profugus obibo, quisquis autem oc- demingreffus cubiculum cordis tui, examina currerit mihi,is me, pro juftiffimo fceleris mei temetipfum, ac dicito: Putasne, hodie in fupplicio obtruncabit. Cui Deus: Nequa- aliquo Deum exacerbavi? nunquid verba quam ita fiet, fed omnis, qui occiderit Cain, otiofa protuli? num per contemptum, ne- | feptuplum punietur. Genef. 4. v. 15. Ego vitam gligentiamque peccavi? num in re aliqua zuam diligentius tutabov,quag tufvatris vitam fratrem itritavi? num alicujus famam detre- : cufzod:fTz. mec euim permittam, ut quisquam tibi Gationibus laceravi? moxque fubdit: Quod snanus offorat, quia fóptuplo fupplicio , ff contra fi in iftis compereris, te detrimenta perpef- J'ixtt, luat, S. Hieronymus inquit, crudelitas- fum, futuris lucris praeterita damna fedulo nean pietas fuerit, quod Deus tanto ftudio vi- refarcire ftude. J tam Caini curavit? Refpondet vero, incredi- XIIL. An noncodicem domi häbes. inquit S.IC'hryf.- bilem aufteritatem fuiffe, quod illum ita fo- fan&us, in quo quotidiaras rationes f fpitavit, neque id obaliud feciffe, quam ut a- habe nunc codicem in conícientia, & quoti- cribas? in Pf. ;ar. trociora illi tormenta conflaret. Verba illius diana peccata fcribe, Cum inlectotuo]jaces, ex quaeftione 2. ad Damafc. fünt ifta: Nolens necquisquam eft;qui tibi negotium facelfat.an- Deus eum compendio mortis finire crucia- Nueuf tequam fomnus irrepat, libellum in medium P i, 30: tus, nectradere poenze, quafeipfedamnarat, produc, & peccata tta tecum reputa, dicens ait: Nonficid eft, non, utexiftimas, morieris, apud temetipfum: nunquíd hodierno die, vel & mortem pro remedio accipies, verum vi- fermone, vel operepeccavi? Etalibi: quando ves usque ad feptimam generationem, & con- eftis decubituri,& nullo przefente, mu!ta quies Ícientize tuzeignetorqueberis. Premite illa, &filetium, excita judicium tuze conícientize, compendio mortis finire cruciatus. Felicita- ab ipfa rationem exige; cumque in notitiam tem interpretatus fuiffet Cain, fi Deus illi vi- veneris omnium inordinatorum affectuum & tain ademiffet, putaífetque, eo rhodo finem appetituum tuorum, oftnnium malorum ver- accepiffe fuas miferias, & cum vita exfpiraffe borum, cogitationum, &c. de eis poenam:fu- eerumnas. Noluit autem Deus ex voto illius me, torque cogitationem, quae peccavit; id agere, quin ob hoc ipfum voluit diuturnam fibi vultillud : Qu dicitis in cordzbus veí?vis, in effeillius miferabilem vitam, " qui felicem fpe- eubilibus veftris compunginiui, Compungite, l — R. P. Lohn, Bibl, Man. Tom. Z. ee 2 pro 404 JBibhoilece JMlanuahs Conciændtoriæ pro eo, quody'e&, pungite, ftimulate, quse in cordibus veftris dixiftis interdiu. 5 Dignitas. S. Ber». ! XIV. Unicuique liber eft fua conífcientia, VII. Periander interrogatus, quid in mi- deconf. ( adhunc librum difcutiendum & emendan- nimo effet maximum, bona mens, refpon-de prud. dumomnes aliilibriinventifunt. Anima ve- dit, in corporehumano. Alias rogatus, quid eífet libertas? recta confcientia, dixit. fo, cum de corpore egreditur, nullum alium librum, przeter librum conícientize fecum VIIH. Nullum theatrum virtutis confcien- Cicero . UiC. poterit portare; atqueinillo cognofcet, quo tia majus eft, ut fapienter Cicero dixit. debeatire, vel quid debeat recipere. IX. Mortalibus cun&tis conícientia eft ApudFab. conc. 7. ia $. Greg. XV. Isbofeth in le&to fuoa Recab & Baa- Deus, tefte Menandro. óin. 2, : 3. mor. ha occifus fuit, dum altum ipfe fterteret in Adv. €, meridie; caufamne noftis funefti adeo acci- gucundi tr;s. dentis? Mulier triticum purgans, Cuftodize domeflicae deputata ipfamet obdormierat ; X. Sola virtus przítat gaudium perpetu- Sen, ep, Unde S. Gregorius inquit: Oftiaria triticum um, fecurum; etiamfi quid obftat, nubium . purgat, cum mentis cuftodia, difcernendo modo intervenit, quaé inífra feruntur, nec virtutesavitiis feparat; quae fi obdormierit, unquam diem vincunt. ceffante confcientize examine, infidize con- XL Bias interrogatus: quid in vita metu Grandat in loc. tra nos invalefcunt Diaboli, animzeque no- careret? bona conícientia, refpondit. - firzeager Zizaniisrepletur. Cumautem dor- XII. Socrates quaefitus, qui fine perturba- - mirenthomines, venit inimicus homo, & fu- tione viverent? qui nihil fibi conícii funt, * 232? lþfid. * perfeminavit Zizania. S. Gregorius fufius ad dixit. prius factum alludens, ingrefli, inquit, fpicas XIII. Conícientia bene a&z vitze, mul-Cicero in tollunt, quia mox bonarum torumque benefactorum recordatio jucun-Caton. ( cogitationum diffima eft. - major. femina aufe;unt. $ Thot XIV. A&a zetas honefie atque fplendideIdem 3. 201 S XIV. tantam affert confolationem, uteos, quiita Tufc. 43 vixerint, autnontan MISCELLANEA. gataegritu do, aut leviter $ Din: : lst Qualitas. 'þpungartt animi dolor. Yirzu HOfo T. E lrs LBe &e' confcientiam curand " adhortäns Conji'z'enii.rz "ala. pbpär. ! Epla'. s Poeta canit: Hic murus abeneus effo. ^ E XV Pulchre de hac Juven'älis: * Juvenal. Exemplo quodcuuque sw0]o — commtttitur ,Satyr. 13. INil confcive fibi : mulla pallefceve culpa. Il. Sicut corvi S. Medardi occifores ubi- que perfecuti fünt, donec udex eosdem ap- Dz'/þlz'ce; Zutbori, prima eff Lec, 'ultz'a,. 740 £ prehendit, & punivit; ita À ua quemque con- L] udice emo tioceus &/ölv [4 tur, z'mþfoba quatt- Ícientia ad ipfum usque Judicem comitatur, WDI$ nec unquam defetit. Epictet. III. P2edagogo pueros nos tradiderunt Pa- Gratia fallacà Pratoris vicerit urna.- apud Buf. rentes, qui ubique obfervaret, ne quid lze- XVI. Nullus neque teftis tam formidabi- Polybiug V. eod. in frag- s. 2. deremur: Deus autem jam viros infitze con- lis, neque Judex tam gravis, quam coníci- mentis. Ícientiz7e cuftodiendos tradit; quae quidem entia, quze mentibus cujusque infidet, & iu- " cuftodia & confecratio nequaquam contem- habitat. . XVIL . Dzftridus eufis /ämþer impia HO!'at l; 3- nenda eft, quoniam & Deo difpliceret, & od. 1. conícientize ipfi noftrze hoftes effemus. |Cervice peudet , nom Niculze dapes Cic. 1.3. IV. Honefta bonis viris, non occulta quae- . Dulcem elaborarunt faporem ; effi. | . ANon avium Cytbaregue Canzus runtur, ingpit rette Cicero. Somuvu redacent. lie 4 Utilitas. Y. 10 Horat. in V. Bene iterum Horatius canit. XVIII. Facinorofa confciientia»in&ar ulce- Plut, 1. de S. Integer vite, fcelerisque purus , ris in corpore, poenitentiam relinquit in ani- anim, g tranquill. INon eget Mauri jaculis , uec avcu, malancinantem jugiter ac pervellentgm. Nec veuenatis gravida fagittis, Pufce, Pharetva. - N LU $i fra&us illabatur ovbis l T Jmpavidutni fevieut vuiua. Senecade - VI. Conícientiam magis, quam famam AXIOMATA. morib. attende. Falli nam conícientia nunquam. que fzepe poterit* fama, I. Confcientia, mille tefcäs. Langius II. Secura mens, quafijugeconvivium. in Poly- anth. Pfov Is IlI. Ein Gwiffen pur und rein, Prov. 15. Y . ]ft über Gold und Edelgftein. IV. Bófs Gwiffen ift ein büfer. Gaft, V. I5. Flo hRaft. 1bi d l'il.P.s. Ea ( Vor dem man.hat Weder Ruh, noc V.Gut Tiulus XXXL — Conflium. 405 V. GutGewffen it der fanfftefte Polfter IIl. Joannes Bufzeus in Viridario V. Con- VI. Bona ett fubftantia, Ícientia bona. Obf' i uando uon eff peccatuta in cou[cientia. - IHI. Ludovicus Granatenfis in locis com- VIl. Omne màlum aut timore, aut rubore munibus. fol. 32 Natura perfudxt IV. Jofephus Langms in Polyantea. V . XVI. eodem 1cero;, Wt AUTHORES N .V. Matthias Faber conc. 7. in. Dom. 2, PUdFab I ]eremlas Drexel in Daniele c. 25. & 26. Adv & conc. 6. in Dom 4. poft Eplph 7 i , a, à (Wa ææmææ) - TUL US X.XXI 1 ey CONSILIUM fatds! lt VII Confilium femper a faplente re- Tob 4 * m f SI uire. ( llid, 4 QUOAD ESSENTIAM VIII.. Ante omnia opera verbum veraxEccl 37. precedat te, & ante omnem aétum confi- V- 20. Cef0 1] Definitio. - lium ftabile. Kofh, IX. Fili, fine confilio nihil facxas, & poülb 32. V. ijr I. fa&um non pænlteblt 24« $. 'Thom n $, 2. q. 12 ft juxta S. Thomam inquifitio eorum u $3 tantum, quae funt ad finem, opera- Utzlztas. E bilium a nobis, non minimorum, nec X Salus, ub1 multa conüha Prov, tt., 13.c S. Damaf. determinatorum. Juxta S. Damafcenum ve- V. 14 Lirzeus, 33- ro eft appetitus inquifitivus de rebus ucili- XI. Anima viri fancti enuntiat aliquando Eccl..37. l. . bus. Unde quia frequenter ejusmodi confi- magis vera, quam feptem circumfpeGores V. 18. popht, 16 lia confidendo & conferendo concipiuntur, fedentes in excelfo. aliqui coz/ um quaü conf'. dium d1&um vo- XII. Qui agunt omnia cum confilio, re Prov. 13. retil, lunt. guntur fapientia. V^ IO.; T XIIL Audi confilium, & fufcxpe dxfcxph-Prov 19. V. Divifío. nam, ut fis fapiens in noviffimis tuis. XIV. Cogitationes confiliis roborantur, & Ib. c. 2o. 1l Dividitur in divzzum & bumanum ; il- gubernaculis tra&anda funt bella. V. 18. lud eft, quod a Deo infpiratur; iftud quod tur cor: & bonis amici confiliis anima dul-v . 9. XV. Unguento & variis odoribus dele&a- pb c, 27, ab Hominibus fuggeritur, & fubdividitur in coratur. Ponum, Íeuad finem prsefixum confequen- lybiut dum utile; & ma/um, quod potius abducita frag. fine, quem mtendlmus, quam juvat. . entis, $. III. of | ) $. H EX SS. PATRIBUS T EX S. SCRIPTURA Qualitas. vertendum, quod in acquirendis con—s Ambr. f- Confilii divini qualitas. IAd e OXIC. nfilium meum ftabit, & omms volun- filis plurimum valet vit»e probitas,? V. iO. Iaize 45. T. Co tas mea fiet. . .virtutum praerogativa, benevolentiw ufus, H. Si eft ex hominibus conühum autopus facilitatis gratia. Quis enim in coeno fon- j Lé A&. 5. v, 38- tem requirat? quis de turbida aqua potum lmo hoc, diffolvetur:. fin ex Deo eft, non pot- petat? quis utilem judicet caufze alienze, pl eftis diffolvere, ne forte & Deo repugnare Inyeniamini quem videt inutilem vitze fuze? quomodo Pf. 32. v IILl. Confilium autem Domini in aeternum enim potero judicare confilio füperiorem , 11l manet. quem video moribus inferiorem ? Supra me debet effe, cui me committere paro. Anne Pf.65.v.5; IV. Terribilis in confiliis faper Filios ho- eum 1doneum putabo, qui mihi det confi- minum. lium, quodnon dedit fibi? & mihi eum va- Conflii 6um1mz neceffitas. care credam, qui fibi non vacat?. cujus ani- mum voluptates occupant, libido devincit, ngid avaritia fubjugat, cupiditas perturbat? oly Prov. rs. V. Diffipantur cogitationes, ubi non eft u Y. 22 confilium : ubi vero funt plures confiliarii, II. Talis effe debet, qui confilium dat, ut 1252 confirmantur. feipfum formam aliiss ad exemplum bono- Eccl. 6. 6. VI. Multi pacifici fint tlbl, & conühanus rum operum exhibeatin do&rina, inintegri- p fit tibi unus de mille, tate, in gravitate, utfit ejus fermo falubris & ld' Eee 3 irr e- ! 406 - Bibkothece "ï*Mamgalz's "Concionütorie .Ill. Pambo Abbas, quoties confilium 10-prey, ig irreprehenfibilis, confilium utile, vita hone- d. fta, fententia decora. garctur, fpatium petebat tantifper rem Deo Heliotr. t & S. Greg. 11I.. Nullus fidelior tibi ad confilium po- coimmendandi; nec enim refpou'i quidquamL. 2. €. 5- dare fuftinuit, II. l.r. regiit. teft effe, quam qui non tua, fed te diligit. quin prius os Dominiinterro- P S.Bern. in iV. Omnes , juxta Domini praeceptum, gaffet. ep. ad etiaminimici diligendi funt; fedad confilium IV. Alphonfus Rex interrogatus, quibus Panorm; [yre Henr. confiliis maxime uteretur, & delectaretur?1.3. de apoph. Senonen « foli eligantur, qui & prudentes effe videantur, , hb | "& benevoli; absque benevolentia & pruden- refpondit, aquibus fine metu, fine gratia, quae gelt- Alp. erchiep. tia non funt perfecta confilia. noíle cuperet, fideliter audiret. Neceffitas. * d & i 7 S.Greg. N. Välde' fort itudo deftruitur, n M Decon- EXE M LA PROFA NA. in Moral. filium fulciatur; quia quo plus fe poffe con- l. ]Ji vius Salinator in-confilio primus ro-Liv. l.7. fpicit, eo virtus fine moderatione deterius in gatus fententiam, nrerminem fideliusdec. 4 praeceps ruit, Mens, qu intus fedem con- poffe dare confilium dixit, quam eum, quiid alteri l fiin, l filii perdidit, foras fe per defideria kinrïume—:ra- Á uaderet, quód ipfe, fiin eodetm loco C2j biliter fpargit. ellet, facturüs effet. $. Greg. VI. Orem admirandam! Sol creatur nul- II. Homulius potius optabat malum Prin-Fulgof. Nyfi. c.3.]a deliberatione prsecedente, eodemque pa- e opif. cipem, qui bonos haberet Confiliarios & A-1.7. c. 2« hom. &o colam, quibus duobus nihil poteft effe micos, quam bonum, qui malos haberet, Meril Ó par creatis in rebus. . Ad folius Hominis fa- quibus rerum adminiftrationem committe- 6$ bricationem Creator ille rerum quadam cum ret, putabat enim facilius fore, ut a multis confideratione accedit; nam naturam no- bonis unus malus ad faniora duceretur, quam ab anobono multia malitia averterentur. firam condidit, velut inftrumentum quod- dam regno adminiftrando idoneum, quafi IlI. Antoniaus Pius nihil folitus eft agereLangius diceret: creatus eft homo cum confilio, ut in belli negotiis aut in civilibus, de quo nonin Poly- L .antí L.] cum confilio gubernaret, & ex fui molitione prius conferret cum gravibus viris, dicens eodem., - diceret, quo pa&to &ipfe reliqua moliretur. AEquiuseft, utegotot, taliumqueamicorum P Ne poftea neglexiffe poeniteat, quci"d Deum L confilium fequar, quam ut tot, talesque ami- . MP fecifle non pudut. ci meam unius fequantur voluntatem. S. Aug. l. VII. Ubi dixifti:- Meus fenfus fufficit mihi, - .AV. Sceipio Africanus non ante ad negotiaLyrau 14.deUlV.ibi defecifti: Ubi tuo confilio pl 177 . e aculfh , ibi publica vel privata perrexit, quam in cellain apoph. — peri&i. ]ovis Capitolini aliquamdiu couf(titit, & vota !9* & hii UH Diis pro confilio & fapientia impetranda fe- c1it. PI'O" 2/ S. Aug. VIII. Bonus eft Hrazli Deus, fed 4qu€b/usïi? D enchir. V . Cyrus Re:; Cambyfen Filium adhorta-Ibid. €. 16. re&is corde. Etquifunt re&i corde? qui tus eft, ne quid publice aut voluntatem fuam ad Dei voluntatem, ea privatim incon- prius confulta, dirigunt. fulto Numine ageret. Etd.s Ambr, Pharaonem Jo- VI. AlexanderSeverus Imperator, re Con Drex. in* U 1X. Quantoutilius Regem filiariis propofita, fpatium ad disquirendum , Phaeth. 2. de feph confilio providentize juvit, quam fi pe- ä. C. cuniam contuliffet. Pecunia erim unius ci- cogitandumque dedit, ne derebus faepe in-^ 9: 93« gentibus incogitati fententias dicere coge- vitatis ubertatem non redimeret; at profpi- yeaotur. j * cientia [ofeph totius /Egypti perfeptennium '"VIt. Leo Imperato Y filto fuc—i'hoc morli;lbïd. famem pepulit. Facileautem pecunia confu- tum fapienter reliquit: Delibera tarde, nifi mitur, confilia exhauriri aefciunt; hoec ufu au- To, entur, pecunia minuitur, & cito deficit. aliqua neceílitas ceieritatem requirat; atubi Y.20, S. Bafil. X. Profetto divina quzedam res eft confi- confulueris , i'efïinäqterxexegusre. orat.de ]ium ; eft namque animi corjunctio, caritatis Prot felic. $. VI. V, frutctus, mentis demiffze demqnftratio. SIMILITUDINES. B ere $. IV. Qualitas. inc,3,1 EXEMPLA. 1. Qicut Lamize cxcutientes domi, foris m Erafm, Ín riftus ipfe, cum turba multa eum fe- hilnoavidect; ita quidam n alienis ne- fimil. IO. 6- V. S-XI' Ch queretur, confilium de iisdem pafcen- gotiis plus fatis oculati, in fuis parum per- hf disab Apoftolis expetit, dicens: Unde eme- fpiciunt. $69 mus panes, ut mauducent hi? hoc autem fe- II. Sicut Aquiloinitiovetiemens, definitle-Idem. * $. Hier.incit, tefte S. Hieronymo, ut Magiftris exem- nior; contra Aufter initiolenior, definit ve- e.15.Mat. plum tribueret, cum Minoribus & Difcipu- lis confilia communicandi. hementior, ita qui praecipites imagno impetu . rem aggrediuntur, frigefcunt in progreffu ; Lyreus: II. S. Ignatius Lojola faos identidem ad- contra qui cum confilio fufcipit, magis ac inapopht. :monere folebat, ne quid inconfulto Deo ag- 16. magis accenditur operis pmgreffu. rederentur, fubjungens? nunquam fe au- INeceffttas. füum effe ullum cujüsque ponderis aut mo- menti negotium aufpicari, nifi prius recur- TII. Sicut Civitas, cujus diruta funt moenia ; Langius ita vir fe habet, qui non omnia cum confilio 'n Poly- fum faceret ad Deum, &hic eratfolemnis e- anth, V. jus fermo. agit. 'eod. . ]V. Sicut M Titulus XXXI, Conflium. : tey D 497 tliolr, Arïfl. l 2, IV. Sicut Vefpertilionum oculi fe habent 295. rebus dubiis confültant , vacuos elfe debere l Met. c. z. ad lucem & fplendorem diei; ita mientis no- affe&ibus; haud facile enim an jtre aciem adea, quze alioqui per fe clariffi- dere verum, ubi illi officiunt. imum perv?- máàíunt; fehabere compertum elt, - otmy. Lyreüs V. Sicut per ignota loca pereginanti nil to,. V. Fuga pracipitantim : Nam, tefte Taci- Tacitus f )d apoph.16, magis neceífarium eft, quam ducem itineris celera impetu, confilia mora valefcunt, l. 1. dl Àl .lo peritam habere ; 'ita cum ob naturze corru- Et, ut Livius re&te advertit à Omnia nOn iwius, / - properanti clara, certaque funt / pte ftatum & vulnus, frequenter viam ad ; feftinatioi, 3L. recte vivendum & agendum ignoremus, me- Vero improVida & coeca eft. rito aliorum auxilium & confilium implora- l * OAm re debemus. it. l, " b ASCEIICA - Confilii mali damnum. l. ()uatuor funt , quz Afcätæ przecipue de Plin, 1.9. VI. SicutPolypus, dum conchze carn&m hoc confilio notanda funt. Primum €. 29. captat, ipfecapitur, & perit; itafzepe, dum eft, ut certo fibi perfuadeat, unum ex prae- iloof aliis nocere per mala confilia ftudemus, nos cipuis mediis ad perfectionem conducenti- TP ipfos in periculum adducimus. bus effe, ut frequenter a Viris & Patribus Idemi34. Vll. Sicut Perillus Phalaridi bovem zene- € 8 fpiritualibus Confilium petatur, id quod S. um donans, fuo invento periit, primusque Climacus fequentibus verbis fat clare often- So ClimRCO | illud tormentum experiri debuit; ita plerum- dit: Quicunque revera voluntatem Clirifti gl'ad. 26. . addifcere vult, fuam prius voluntatem ftu- dundat. que malum confilium in Authoris caput re- & dio mortificare debet: deinde vero fide-at- Atgiüs que innocua fimplicitate orantes Patrum fi- ify. $. VII. £ ve Fratrum ahimas, fumma cordis humili- uth V, 'Odeni, MOTIVA. tate, ac fine cordis haefitatione interrogan- tes, quiilli confülunt , tanquam ex Dei 1 LÀ I. Prov.3 ece[fitas : Quia nemo fibi fäpiensy fatis: ore fufcipiunt, etfi contraria intentioni fuze N5 i hincmerito monet Salomon : neinni- fint, quaze ab illis fuerint di&ta: etiamfi hi, taris prudentiae tuae. - * qui interrogantur, nonvalde fpirituales fue- jrant $t pl Prov.It. Il. Utilitas: Quia falus, ubi multa confilia ; rint . Neque enim eft injuftu S Deus, ut a- V. 14. ubi veronon eft Gubernator, qui cam confilio nimas decipiat, quze femper fidem & inno- omniaadminiftret, corruet populus. centiam proximi confilio atque judicio hu- Prbv.27. Il jucunditas : Quia ficut odoribus dele- militer fubmiferint. HadrianusL yraeus aliar j eue d. V.9 Gatur cor, ita bonis amici confiliis anima tria commoda refert » quze ex frequenti pe-spophr, dulcoratur. N titione confiliorum reportantur , videlicet 16 1. r. Ecd.32, l1V. Seuritas: Quia, fi quis fine confilio I. Ouod is, qui petit confilium , fi alius rexit V. 42. nihil faciat , poft fa&um non ponitebit , idem fentiat, quod ipfe, fecurior fit, quod Taeth, & non decipiatur. 2. Quod, fi evenerit ali- VM tefte .Siracidg. quid contrarium , minus ei im putari poffit, - $. VIIL quam fi ex^fuo fenfu id egiffe t 3. Quod fepe in meritum talis MEDIA. humilitatis Deus da- hi turus fit illi per fe, vel per alium agaofcere, quod ante non intellexit.. Sed & ipfe Se- Tois. 4 I; O fatio j Sicx:ï enim Tobias Filio fuafit : þe- neca ejusmodi plures utilitates enartavit V. 20. * | Av — teabeo, utviastuasdirigat, & om- » Senec. l. : nia confilia tua in ipfo permaneant. dicens: Proderit fa piens aliquando Sapien - 1g. epift, ti, fuadebit enim , impetum dabit illi, oc- 119. Prov2. ll Zlios libenter audire: Nam audiens Sa- cafiones actionum hon v. I5. pientes fapientior erit tefte Salomone. Hinc eftarum commonftra- S Hieron. 9. Hieronymus ait: Greeci Poetze laudabilis bit. Preeter hiec aliquas fuas cogitationes in c.3. 1ía. exprimet ; docebit , illa & admiranda fententia eft , primum effe qua invenerit, & quo . beatum, qui per fe fapiat ; fecundum , qui animus ejus excurrat. Praeterea quarun- n i d ^* dam illi notitiam tradet; non enim omnia iil fapientem audiat. Sapiens ícit: etiamfi fciret, breviores vias Rafil. c. II - Hiftreriarum le & lo frequens &8 accurata: 56.monit, Ita jam olim Bafilius Imperator Leoni Filio rerum aliquis excogitare polfit , & has in« fuatit ,^dicens: Perhiftorias veteres ire ne dicare: per quas facilius totum opus circum- d. recufa; ibi enim reperies fine labore , quae fertur: atque ita incipiet alter fapere fecu- alir cum labore collegerunt: hinc hauries & rior, & extra metum pofitus feriari : pius enim hominesinalieno negotio vident, quam bonorum virtutes , & improborum vitia, & in fuo. i vitze humanze varias mutationes, mundi hu- jusinftabilitatem , & Imperiorum przcipites cafus. II. Alterumeft, ut fciat, quid potiífimum Et, ut verbo comple&ar, malorum obfervandum fit in confilio dando, videlicet - facinorum poenas, & bonorum praemia, quo- illa tria, quze Gregorius Theologus fequen- tibus verfibus indicavit : ;angïüs rumilia*ugies, nein Divinze Juftitize manus gPoly' a incidas: hzecampleCteris, utpraemiis , quae Nam trina cum fint, ut verus fenfit cohors ; Gregor, ntho , eacomitantur, potiaris. T1heolin u Saluflius Pollere debetoptimus Monitor quibus. inbello 1V. Libertas ab inordinatis affelibus : Tta Rerumufus, ingenscharitas, osliberum, Carm. Catilin, - Inme requires prorfus ex tribus nihil, ;,u olim Salluftius judicavitx, omnes , quide Y Alii 498 . Bibliothec Manuafis: Concionatorie Alii non tmale conditiönes boni Confilii in vi- re mutare confilium: nec levitas cenleri de- ginti quatuor Senioribus a5. Joaüe olim con- bet, a cognito & damnato errore difcedere. Ífpe&is adumbratas putant. Nam r. erant Oportet enim, ut Plato fapienter dixit, tan- Platol.ro. Ü o quam in telorum ja&tu, adid, quod cecide-deRepub. Sener propter experientiam & ufum rerum commendabiles ; quod vel maxime requiri rt, res fuas aptare, quocunque modo ta- ad Confilium jam olim Plutarchus figuitica- Setec tio id optimum eife dux?rit. vit, dum dixit: Maxime falvam effe civita- 6d i tem, ubi confiliaSenum, & jJuvenum arma $ K "i obtineut. |2. /"efliti albis veflibus erant : id elt, JMISCELLANEA. abomni cupiditate & metu liberi. 3. Coro- naj in cagite serebant: quibus libertarin confilio Qualitar. S. Ambr. dando indicatur, de qua re&te S. Ambrofius 1.5.€p.49. Theodofio Imperatori fcripfit : Clementize L. Bj asinterrogatus, quis effet optimus Con- Stobaus. filiarius? Tempus, inquit. tuze difplicere debet Sacerdotis filentium, li- bertas placere: nam filentii mei periculo in- lL. Fridericus Caefar dicere folebat ; Uti- Xn. Sil- icero volveris, libertatisdonojuvaris. 4. Cum li- nam Confiliarii mei in Palatii veftibulo duas vius l 3« j, 660 bro fignato in manibur: . quo fecreti tenacitas res deponerent; fic enim & ipfi re&te confu- Qul & fides indicatur; hinc jam olim Valerius lerent, & mihietiam inter confilia dijudica- dePort Maximus dicere folitus erat: Taciturnita- re facillimum eflet. dep. r um rerum admi- Interrogatus, quaenam tem optimum atque tutiffim res illze forent? S ; niftrandarum vinculum effe. 5. Procid;bant, refpondit. imulatio , & diflimulatio, [ang. i Dolyant &9 coronas [uas ad pedes Dei mittebant : üt in- ]II. Mithridates Rex de fe ip fo fatebatür ;Drex im dicetur, omnia confilia ad gloriam Dei pri- oieph. marioreferenda; alioqui enim nullam vim & Mihi fortuía multisrebus ereptis, ufum de- C.9. 3. Ie ditbenefuadendi. Hinc & Joannes Cockier Prov.21. eilicaciam habebunt, cumnon fitSapientia, bonum confiiium ex imagine lzetorum & tri- 9. 30. nec prudentià , nec confilium contra Domi- - num, Salomone tefte. ftium procedere dicebat. II Tertium eft, ut fciat, quas do&rinas - ]V. Interrogavit hominem aulicum unus Idemin Ph ac th'. ex Purpuratis Patribus: cujusnam Confilia- HOTdt & regulas inipfa confultatione ob/ervare de: rii fideliffimum effet confilium? refpondit ai- beat, nempe 1. Utante omnia curetur, ut ter: Conteninentis aurum. €.9, S.Q. ]güd Ipd. finis femper integer & illefus fervetur. 2. Ibid, t Utin electione mediorum ad ea media maxi- V. Leo Imperator Filium faum infï:r,u&u- Enchir me refpiciatur, quae ad finem appofitiffime rus fic eum alloquebatur : - Contultores ad- hibe experientes rerum , providos, per- ducunt; itemadea, quz practice magis pa- rabilia funt , relictis incertis , licet ex fe forent v fpicaces, serumnarum ac profperitatis tuae ime liorà. 3. Ut, cum confultatio tanto me- focios : ad cogitandum folertes, fideles , qui tibi neque ad gratiam obtemperabunt, Cod de liorfit, quo firmioribus ex fundamentis pro- cedit, inea rationes Internae magis, quam neque illi , qui fufceptor rei exifüt, neque tepultl 4. Utres, dequa con- fibl mutuo; fed qui, quod cogitant, di- temporales curentur. cunt ; fultatur, non obiter perfpiciatur, fed bene qui fimplici animo & incorrupto $, Atg. quoad omnia penetretur , atque adeo diligen- funt, nullumque ex iis rebus lucrum quze- fil.at i fufcepta vel runt, fed in eo ipfo tempore, . quid ma- ter perpendatur, quid ex re tal negle&ta non tantum proxime, fed etiam per xime utile fit, explorant. Sunt enim, qui, oífit. j. Utetiam cum lucrum aliquod vel compendium aut Lyreu: aliquot fequelas, fequi p locorum, & Perfo- adíe, aut ad eos, quos caros habent, at- li circumftantize temporis, p h1 narum bene examinentur; ex his enim ple- que diligunt, pertinere poffe vident, totam judicationem rei eo trausferunt : & quia Veina rumque ultimum judicium, confiliumque ior- mandum eft. 6. Ut pariter etiam attenda- pertinaces funt, univerum confilium ab tur, inquidaffeGus magis propendeat, huic utilitate communi ad id , quod ipfi volunt, devehunt. Ciceo enim ut plurimum contranitendum, aut cer- teminus fidendum eft, eo quod plurimum im- 'VI. Re&e monuit nonnemo: Weyrl, V. l, of eodem, pediat finceritatem judicii. O Confultores , reétos affümite mores , Publica privatis preeponite comumoda gratis , IV. Quartum eft, ut diligenter attendat, caveatque, ne, fi advertatconfilium a fe con- Ne damnet veítras animas civina poteftas. VII. Ratisbonenfes Curize fuze hos veríus ceptum, velab aliis fuggeftum, minus feli- cem exitum fortiri , pertinaciter nimis eidem in tabula marmorea infcribi curarunt. adheereat ; etfi enim merito inter alias vir- Quisquis Senator Curiam officii caufa*ingre- tutes Confiliariorum etiam conftantia nume- deris, retur, atque adeo merito reprehendantur a Salluftio ii, qui ex alieua libidine huc illuc Antehocoftium privatos affe&us abjicito ; ]ram, vim, odium, amicitiam, adulationem, flu&antes agitantur, & alia ac alia confuü- Reipublicze Perfonam, & curam fubjicito, lunt, proat eorum , quibus placere cupiunt, fimultas & arrozantia exigere videtur ; fuper- Nam ut aliis zequus aut iniquus fueris , Seneca 4. boe tamen ftultitize perfeverantia eft, tefte Ita quoque Dei judicium exfpe&abis, & fu« ftinebis. de be»ef. Seneca, dicere: quodcunque femel dixi, fi- . 638 xum, ratumque fit: non,enim eít turpe cum ; ich[- 499 Bs | fïfulu; XXXI. Conjilium. fari ; & manucumbhofte confligere , &imma- ,t()l.m, Nebeftas. ne quiddam eft, &belluarum fiinile. . Meub, Jo. Sarif- AXIX. Maximz»e Respublicee per. Adolef-Ciceroin bur. 1.5 VIIL. Impoffibile eft, ut falubriter difpo- centulos labeéfactatz, a fenibus fuftentatze & Catene - polit. c- ï' nat principatu . m, qui non agit confilio Sa- reftitutae funt. ientium. & Cum enim ad gubernacula maj,ore, Seneca IX. Monftrabo tibi, cujus rei inopia labo- Reipublicae temerarii atque audaces homi- ]. 6. debe- nes accedunt, N - ' maxima faca miferrima naàu- nefi. c. 30. rent magna faftigia, quid omnia poffidentibus fragia fiunt. defit,fcilicetille, qui verum dicat. Non vi- des, quemadmodum illos in praeceps agatex- tincalibertas, & fides in obfequium fervile fubmiffa, dum nemo ex animi 1ui fententia SN- xf XI. «* | jbunt, faadet, diffüadetque, fedadulandicertamen eft, & unum amicorum officium, u 3 AXïdMATAf tentio, quis blandiífime fallat. na COII- l- Sü' Cicero l. X. Pa onfllium bonum l3 rva funt arma ,foris , nifi confilium t " nus. mültas/ 'vincit' ï"xha- E?urïpid, à 1. de offic. fit domi. OVido !5 40 Xl. Non male ceci ni;: Ovidius H. Confilium prudeus lt oS 'habät QXi,tUS,-" , Drex. in de Pont. . Crede mihi, mifero * III. Malum Confilium : Confultori peffi-Jofeph, eleg. 12. uit, s prudentia prixrfa,relinf X - mum. €. 9. [ Untreuer Rath trifft feinen '.eigne'n Herrn. Lang. in. Et fenfus cum re, confiliumqu e ïïx'git; .XIL. Hirundo, cum femel iterumque mo- IV. Argue confultum ; te diliget: argUBBucmegx,.ï " Polyanth. nuiffet aves, utfeminalini, de quibus herba ftultum, V. eod. Áeph avibus nocentiffima germinatura effet, erue- —— Avertet vultum , nec te dimittet . inul- )Mo . tum. xent, aves vero confilium fequi noluiffent, ip- fa in oppida & civitates fugit, reliquze vero Weifer Rath gehórt für gfcheiäe Leut. aves retibus de lino contextis captz, vel V. Wüg, ehedu wagft: befinn, ehe dufagft: Anonym, RS eni . damno fuüo docuerunt, Damit du nicht Reue tragft. yetl bona confilia non fequi. quam nocivum [i.t.,/ VI. Ziel, ehe du abfchieffeft: M ; I»dem.ï Horat., - Bfinn, ehe du befch lieffeft & MM ^XIIHI. Vis confilii expers, mole ruit fua, ]. g' od. 4, p X]V. Prudenter fuafit Epi&etus: Magno Thues willig, ehe d' müffeft : animo Deos, ut confiliarios, accedito: dein- Sonft vielmal einbüffeft. Did, Ei:ct;ir;' de fi quid confilii datum fuerit, memen VII. Vor gethan, und nach bedacht, i to, . . Hat fchon viel "'gtfos in qonfllium adhibuerig. bracht. in grbfs Leyd ge- P e VIII. That o hne Rath ke Utilitas. - 'i-n-g uten AusgangBuïchIe:, Lbc. Cod. de hat XV. Dubium noneft, omnia omnix;o, quae e. repultl.3: divino confilio re&e geruntur, jure. meritoe -.que affe&u & firmitate niti.. S.Aug.in XVI.S. Auguftinusin illud Pfalmi: Firmas ! Píal.31. bo fuper te oculos: pulchre ait: Non a te auferam oculos meos, quia & tu non aufers : AUT HORES. a me oculos tuos. Lyrzus X - VII. Infumfna fortuna magis confilia, I. jofeph'uxs' La oIn a' quam manus &tela, valent: id quodfequen- em. pgius in Polyantü. V. ed-l- N popht. 16. í ti diftycho non male expreffit nonnemo: - lL Laurentius B gyrlihk. in theäfro Vitze Verinus, — Confilio utilius, quam viribus, arma ge- E hum.— V. eod. ^ . runtur. " lL Hadrianus Lyrzu S Militis eft robur, con f 1liümque Ducis. gnatii. l. r. apopht. r6.. |in apopht. -SV.:A)I- Cicero. XVIII. Non minorem utilitatem, ait Cice- AV. Ludovicus Gra'natgniï sin quis' comm; ]l 1. 0 c ro, Reipublicze afferunt, qui praefunt, quam [] 4050 de ylY. qui bellum gerunt; itaque eorum confilio (ze- . V. Hieremias Drexeliua din - Blase e peautífufcepta, aut confe&ta bella funt. Qua- Item in Jofeph. c. o. 9'0 reexpetenda eft magis decernendiratio,quam VL. Johannes Bufzeus de St'atibus Homi« decretandi fortitudo; temere enim inacie ver- npm V.. C.onfïügrius. . ! ^A PO La Ed R. P. Lokn. Bibl. Man..lToh. L ff APPEN;- 410 Bi&liothecæ Mfzmmïis Cmripnatoriæ smmææwwæäæææ - AAPPENDIX. '*DEcNSIU*IS. IN SPECIE. - SX T aftnus de. Conþ'lii& in genere a&*um; quia vero merito etiam Confilia in. Spe- H K cie, maxime in materia Afcetica , ad falutem €9 perfe&lionem. Chriffianam ger- tinente dofiderari poffunt, ideo, ut huic quoque Lettoris avidi defderio. fatisfaciam, glacuit xeju:niodi faluberrima conflia adjungere; ita tamen ut mon. Keligiofis duntaxat, Jed Swcularibus etiam , in fæio ]Iæ;u pz'e Jan&que vivere cupientibus , fana 'eju;modi copïlia | /hppgditeiztur. / ab. illis capiahtuf, i:ed ad illorum quoque in- v s telvgentiam adhuc tenuem fefe accommo- dent, eademque, fi opus fit, fzepius iterent, & involuta explicent:. quod nifi faciant, vi- Conhlia circa wcat*ionemy " ad tio illis detur, quod quidem vitium non ca- certum vitæ' Iïatqm. ditia Deum. ^ Secundo negotium hoc vo- J cationis inquirendze fumme zeftimandum, 'CONSHJUMI, atqueadeo ferio fufcipiendum ac tractandum * effes nam in ceeteris quidem actionibus fi- i Petitz'p. * ve przetermiffum, five ignoratum eít quid- rciffus Juvenis 15. circiter annoru m, 1. .Na 4 ; piam, non plus incommodi accipitur, quam cum in libro aliquo legiffet, quanto- tanti quzeque earum rerum eít, in quibus ne- pere quilibet homo obligatus fit ad vocatio- glectum fitaliquid. in hoc autem tanquam nem fuam indagandam &impleudam, ardens vitze omnis cardine fi erretur, totam vivendi concepit defiderium, propofitumque fuam rationem aberrare neceffeeft. Tertionon ef- quoque vocatioaem cog'ofcerdi. Quia ve- fe in toto hoc negotio, vel expetendas, vel ro nefcit modum id folide praetandi, Afce- exfpectandas revelationes divinas aut mira- tam rogat, ut confilium hoc in negotio fug- À cula queedam, fignave extra naturze ordinem. gerere dignetur. Cujus ea caufa eft, quoniam, cum Deus no- bis lumen mentis atqueintelligentize inferue- 1 Aefponfto. rit, quod fide inflructum, divinaque adju- H. Refpondet Afceta, fummopere fibi pl * tum gratia, fatis fufficitad omnia, quaefalu- ti noftrae couveniant, cognofcenda, ilano- cere hoc defiderium, utpote a D)eo, qui om- nes cupit íalvos fieri, fpeciali ex gratia infpi- bis adhiberi, exercerique vult, & ipfe eo no- ratum, quare ut jufti(limae petitioni fatisfaci- bis tanquam interprete loquitur, & iadicat, quae oportet. Quarn ob rem magnopere fal- at, fequentes doctrinas, velut fundamenta vocationis indagandae, eidem bene percipi- Juntur, quiinifta deliberatione Angelum ali« endas fuggerit. Primo non modo non impol- quem de coelo ad. fe de!abi cupiunt, aut in fumima ejusmodi aliquod fignum divinae vo- fibile, fed facile potius effe, vocationem in- S. Bern- quirere, uti S. Bernardus teftatur dicens: Pla- luntatis requirunt, quod nihil dubitationis acd. de ne converfio atitnarum opus eff divitua vocts, non ádmittat; quod non cft faciendum, neque Converf. omnino aliud exigendum, quam ferat com- $, 1. 6 2. bumauas IVec faue laboraudumef?, ut ad vocis bujus perveniatur auditum. — Labor eft potzus inunis ufus, ac mos Dei cum hominibus. auves obturare,ueaudias, INivisvusmvox iffa fe Hic autem eft Dei 1nos, ut, licet nos fuo lu- mine adjuvet, hoc tamen fit lumen fidei: offert, ipfa fe ingerit, uec pslfave ceffat ad offía fingulorum.. Ef emim uontaatum vox vartutis, non antem apertze vifionis, ac propterea ob« fed &? vadius lucis , anmunciaus paritev bomini- fcuritatem femper aliquam habeat admixtam. Quarto cum duze fint hominis partes, volun- &us ptccata eorum, & illuminans ab[condita te- gebrarum. Quose Bernardi fententia illam quo- tas & ratio, duo etiam elTe folent genera voca- que rationem habet certam & evidentem, tionum; alterum, quo voluntas accenditur religiofa vitze defiderio, totumque homi- quod, cum Deus ideo nos vocet; ut ad fe ac- cedamus, fruftra vocaret, nifiita vocaret, ut nem eo rapit fine ulla cunctatione, aut l- a nobis percipi poffet. Quis enim herus fer- fitatione, & potius cum magna voluptate. Alterum eft, cum ratio illuminatur, ut mun- voaliquid imperans, quod eum exequi velit, non ita imperet, ut ille intelligat? Magiftri di vanitatem ac periculum, contra vero re- autem cum id fpe&ent, wt difcipulos eru- ligiofi ftatus quietem, fecuritatem , thefau- &us d.ignt , non folum ea aíferant oportet, quae rosque ingenfeg agnofcat, etiamfi affe non — Ti XXXIL Conffhum. 411 non ita incenfusfit, tardiusqueaclentius ra- fantem, 7u, inquit, o Charz/Zme, buic voci Dei Betnard. tionis du&um fequatur. Etquidem fi verum- tui dulciorifuper mel, £? favum, f prepavas au- ep. 107. quaerimus, haec optima eft vocationis ratio, veminteriorem.fuge curam exteviorenut expe- qu2e a fapientiffimis viris, & harum rerum pe- , dito ac vacante antevno fenfü dicas €? tu cum Sa- zitis fortaffe etiam magis probetur, quam al- mueles Loqueve, Domiue,quia audit fevvus tuus, tera illa, que in folius voluntatis motu confi- F'ox bec non fonat in foroynec auditur i2 pubico. füit.Hzec enim certior eft, minusque erroribus Secretum confilium fecretum . querit audituim. patet, quoniam luminenititur; quinetiam, ut "duditui tuo gaudium pro certo dalit €v' [ati- illi iidemajunt,aliquanto praeftantior eft; quo- tiam, ff fobria auvé pevceperis.Tertioutadhanc niamratioacmens ea eft, qua homo maxime deliberationem fic accedat, ut animo plane belluis praeftat, praefertim cum ad tarditatem. obfirmato ac deliberato fit, feomnia perfe&tu- illam, pigritiamque voluntatis fanandam mul- rum, quaecunque à Deo audierit; Sunt enim, ta fint remedia, multique ftimuli, quibus im- qui non bona fide, nec fincere agunt cum Deo, pellatur, & incitetur meditando, & cogitando fed curiofitate quadam du&ti. fcire voluntejus €a, qua ad remfaciunt.Quod cum ita fit, val- voluntatem, non ut faciant, fedut fciant, & ut de ii quoque errant, qui vocari fe a Deo non aliquo modo officio functi videantur; qui putant, nifi eos animorum motus fentiant, ut quidem, tantum abeft, ut officio fatisfecerint, toti ardeant, & quafi rapiantur ad Religionem ut illa ipfa major fit culpa, tanquam fervi, qui nulla difficultate, nulla moleftia. Nam &hoc domini voluntatem intelligit, nec tamen exe- naturz noftrae conditio tam gravis, tamque quitur. Quinetiam hocipfum impedimento terrena non patitur, ut ad res tam atduas fine eft, neiis Deuslucem fuam impertiat, quam fe labore & fudore confcendat, & divinze fapien- fruftra impertiri videt, ac majore etiam illo- tizeinos efl, non deftruere naturam, fed juva- rum damno. Scriptum eft enim : /ztelle&fus Jo-Pf. 110. re, nec hoftém noftrum omnino perimere, ut nus omuibus facieutibus eum: quoniam qui fa- non habeamus, cum quo pugnemus, fed po- ciunt, vel facere decreverunt bonum, quod in- tius gratiam, & robur nobis fuppeditare, ut - telligunt,iis bonus intelle&us datur,idque mo- pugnando vincamus ; id enim nobis ipfis u- netGregorius: Quivu/^inquit, eudita ?atelli- tilius, & ad multa falubrius. His fundamentis gere, feflinet ea, qua jam audive potuityopere im- pofitis, & beneintelle&tis, hortatur Afceta, ut pleve. Quarto componendum effe animum Narciffus ferio & mature fufcipiat hoc nego- noftrum ad eam, quze maxima effe poffit, 2e- tium, &,utperitius illud exequatur, adfe, ubi qualitatem, ita ut nihilo plus in unam, quam commodum eifuerit,denuo recurrat; modum- in alteram partem propendeat, fed hoc anum que illud exequendi cognofcere ftudeat. cupiamus,Dei placitum,quodcunque id fuerit, explere. Hocenimeftinprimisofficium boni CONSILIUM II. Fetitio.. acfidelis fervi ut antea diximus, quod nifi fa- ciat, nontam Deo, quam fibi, fuzeque voluntati IiLiddem Nafei ffus recurrens ad Afcetäm,- fervit; qui antem id fecerit, isfacile, tanquam eidem fignificat, fe nullam voluntatis fpecia- nuübe omni difcuffa, Dei lumen ac lucemacci- lem inclinationem ad ullum certum ftatum piet. Sic enim Climacus quoque fcribit: /z d;- experiri? quare cum vocationem fuam per vina voluntate iudaganda neceffavium effe, nos intelle&tum indagare debeat, petitab Afceta regulas & directiones quasdam, quas in deli- ita compavarve, ut nofl va omuis voluntas ceffet, acS, Climac, in ueutram partem magis vergat: nam cum eagrad. 6, beratione tali obfervare debeat. ab otini proprio affelu penitus purgata,ac nuda- Refbonfio. £a fuerit,aptam foread Dei inflinfhumpercipien- | IV. Refþondet Afceta, fequentes regulas dum.Quinto, cum hzec confilia agitantur, non obfervandas effe. Primo anteomnia divinum effe adhibendos amicos carnales, multoque auxilium ferio implorandum effe, dicendum- minus propiuquos, tum quia naturali illo affe- que vel cum Apoftolis: Oftende, Domine, &u impediuntur, ne verum videant; tum quem pro me ex variis ftatibus elegeris. Se- quia, ut Dominusipfe dixit; Nozo»zes capiuut cundo fi hanc Dei voluntatem cognofcere, & verbum boc ; quod autem confilium dare pof- percipere cupiat, non putet, fe id confequi fint inre, quam neintelligantquidem? Quare poffein media vanitate, & negotiationibus, ac ut qui zedificare velit, non pi&toresaut aurifi- turbis fzecularibus. Segreget igitur fefe pau- ces advocat, nec qui xegrotat, Juris peritos, fed lulum de ftrepitu mundi, ut quafi aurem ad- ille Architectos, hic Medicos, & eos quidem, moveat, & ante omnia, fi opus eít. purget fe quam poffit, optimos, & peritiffimos; atque ut diligenter generali omnium peccatorum vel in aliis rebus iis utimur con(iliariis, qui inil- certe feria particulari confeffione, quod juvat, lo genere & fcientia, & ufu valeant: Itain hoc ut depulfis tenebris Dei lumen ingredi poffit. tanto opere, quae zedificanda eftilla fpiritualis Deinde dedatfe orationi, ac meditationi pau- domus, quze ftare poífit adverfus ventos, & lo diligentius, erigat cor a terrenis ad cceleftia, flumina, &curatio non corporis, fed animse denique fiftat fe Deo, quafi difcipulum doci- infütuenda, an eorum judicium requiremus, lem & attentum, & cupidum coeleftis hujus qui partim nullum habent in iis rebus judici- do&Grinze. Quid mirum enim, fi cum animus um; partimetiamvariis, utdixi, affeCtibus alis occupatus fuerit, quafi obftrepentibus perverfum, & everfum? Solum igitur com« qmortalium rerum curis & amoribus, autdele- municandum eft cum viris probis, & vero, &ationibus, divina illa vox exaudiri non pof-: fiquaerimus, cum iis potiffimum, qui antea üt. Itaque S. Bernardus ad Thomam quen- hanc ipfam triverunt viam, id eft, cum damin hoc ipfo fzeculi relinquendi confiliover- RO Po LOhn. .Biblo Ma". TOM. L * Religiofis ipfis, qui fua experientia edo- 2 d 4i2 Bibhothece JMantnalis Concionatorie &i, alios quoque fideliter, acfine errore perdu- lize deteriores, claffis Przefe&usinfuam te na» viminvitaret, novam & firmam, rebusque om- cere polfint. Quid enim ftultius, quam fi vel mari, velterraiter faCturus fis, eum ducem ac- nibus inftructam, velis, rudentibus, guberna- cipere, qui nunquam in vita fuaiterillud con- tore, & nautis optimis; an tu ejus beneficio fecerit,cum ad manum habeas multos, qui ni- contempto, aliam malles quaíffatam, & cario- hil aliud totafua vita egerunt. Sexto in ipfo fam fuisque ornamentis fpoliatam? ac non deliberationis a&tu ante omnia ilium finem potius fümma cum gratia acciperes, quod of- effeante oculos habendum, cujus caufa facti, fertur; imo etiam ultro rogares, & urgeres ? & nati fumus. Hic vero finis nullus eft alius, multo igitur magis ad evitandumanimze naue quam ut Deum amando, & colendo ad seter- fragium, quod szeternum efít, ejusmodi ftatum namfelicitatem perveniremus. Deinde om- eligi oportet, qui nostutius, fecuriusque per« nes vitze degend»e modi proponendi, finguli- feratin hac tam dubia, & fcopulofa hujus que accurate funt examinandi, atque explo- mundi navigatione. Nihil clarius atque evi- randum, quidiniis infit commodi, quid incom- dentius dici poteft, itaque illi etiam Doctori 1nodi ad finem illlum confequendum,idque de- adeo evidens vifum eft, ut conviétus, omni dubitatione depofita, Societati noftrze fe ad- gnum ex omnibus complectamur, quod tum ex fua, tum ex noftraipforum natura ad hocaptif- junxerit. Sed ponamus ceffare periculum, fimum judicetur. Utquiinaliquemlocum pro- quod diximus, fingamus etiam promiífum alicui coelum certi(fime; tamen nonne mes fe&uri funt, iterillud accipiunt, quod planius, brevius, ac commodiusexiftimant. Proterea lius eft, hoc quoque omni ope curare, utnon vero meiminiffe oportet, nos certiffime moritu- folum coelefti beatitudine potiamur, fed e- ros, atque infuper rationem etiam Deo red- tiam quam maximo ejus cumulo potiamur. dituros detota villicatione noftra. Quare quod Etenim fi quis tibi ftannum &argentum, vel tunc fe quisque feciífe volet, id nunc faciat, & argentum & aurum offerret, ut alterutrum* quod in illa hora magno mercareturafe ele- acciperes, effetne dubium, utrum accepturus &um, eligat in praefenti. Quid enim ftultius, fis?. Autfireditum centum millium habere quam id committerein retanta, cujus ícias fu- poffis, num ducentis tantum, auttrecentis an- turum, uttepoeniteat fine ullo fructu. Septimo nuis contentus effes; Si ergo non folum hsec denique perito alicui, zelofo, ac prudenti vi- magna lucra, fed nullum eít fere tam exigu- um lucrum, quod homines contemnant, & ro, qualis maxime Confeffarius effe poffet, o- mnes animi motiones, quas quisqueinhac de- oblatum non cupide arripiant: quae hzec cae- liberatione fenfit, aperiendze, ejusque fuperil- citas eft, cum poffis dives effe in illa ccelefti gloria, id eft, multis ejus gradibus frui, mag- lis judicium, confiliumque requirendum; ficut enim Saulo quzerenti: Domine quid mevis fa- na gaudii, magna felicitatis. copia abundare, cere? refpouditDominus: Surze, & ingredere eaque immortali & 2eterna, malle zeternam 'A&. c.9. civitatem; & ibi dicetur tibi (ab Avania) quid paupertatem,& parce hic feminando, id agere, te oporteatíacere: ita &inhocnegotio idem ut póftea coelum ingreffus (fitamen aliquan- Dominus ad Confeffarium niittere cenfendus do ingredieris) parce etiam metas. Videae eít deliberantem, utex eo voluntatem Dei mus, quid Apoftolus, feu magis Dominus per certius cognofcat. Ad harum ergoregularum Apoftolum omnibus hominibus przecipiat. accuratam obíervationem hortetur AíÍceta, Tempus breve eft, reliquum eft, ut, qui ha- polliceaturque, hanc viam effere&iffimam ad bent uxores, tanquam non habentes fint: & qui flent, tanquam non flentes : & qui gaudent , Prov. [ vocationem fuam rite intelligendam.v* tanquam non gaudentes; & qui emunt, tan- CONSILIUM IlI. quàm non poffdentes, & qui utuntur hoc 4 Fetitzo. mundo, tanquam non utantur; preeterit e- fu vitoe nim figurahujus mundi. Quid hoc fibi vult, - N. Idem Narciffus poft factam de fta eligendo deliberationem, magnos quidem fti- nifi quod, etiamfi liberum fit cuique fua reti- mulos fentit ad ftatum Religiofum ampleGen- nere, non tamen liberum eftuti, quoquo mo- do velit. Ita enim uti debet, ut corde non in- dum; fed quia inttin&us ifte confilium dun- taxat eft, atque adeo fine peccato negligi po- haereat; ut tantum ficut inftrumenta ad vi« teft. ftatuit nondum illi parere; majoris ta- tam fuftinendam adhibeat, ut & amittere, fi inen fecuritatis gratia, quaerit ex Afceta, Domino placuerit, & fponte abjicere etiam, quid ipfehoc in cafufaciendum fuadeat. fi ejus honor tulerit, paratus fit. Denique quid pluribus opus eft; ita uti debeat, acfi Refponfio. — —. non uteretur; haec enim ipfa formula ab A- VI. Refpondet Afceta, ftolidum & in iip'iens poftolo preefcribitur, idque in omnibus, in hoc effe argumentum, cui egregie aliquando uxore, in liberis, in poffeffionibus, in pecu- nia, in honore. refponfumfit a quodam Societatis Jefu Sacer- Si ergo hzec eft hominis dotererum fpiritaalum perito, qui cum infi- conditio, fihsc eft lex in iftarum reruüm poffeffione, quanto melius.non uti, quam gnem, Theologiae Do&orem fpiritualibus ex- ercitationibus informaret, isque a Deo fe vo- fic uti? Primum enim multo hoc facilius,: cati fentiens hacipfe, quam diximus, fallacia non amare, fi non habeas, quam habere, & vocationem eluderet, Dic mihi, inquit, fi ne- non amare: Deinde multo etiam jucundius, cefíarioin Indiam navigare cogereris, ac, cum nam aífeCtum ab iis, quae poffideas, divel- multee naves praefto effent, alize ineliores, a« o nec lf:rc, vis quædam perpetua eft, quae ide 1 Th-ä. : W por A - — Titulus 'XXXI. - Confilium. 413 perpetua effe poteft, & tamen quamdiu durat, ligione; tum etiam in fecunda parte fummae difficilem &arduam, ac laboriofam pugnam Theologicze, quo loco ait, qui ad Religionem affert; quam non fentiunt, qui a fe pugnze il- accedit, non poffe ambigere, an a divino Nu- lius materiamac fomitem removerunt. Ac- mine moveatur, cujus elt, utait Propheta, du« cedit, quod non levisinjuria Deo fieri cenfea- cereinterram rectam, cum videlicet fibi con- tur per hoc, quod ab ipfío invitati ad ejus fcius fit, non feullo pravo fine ad hocimpel- amicitiam ac familiaritatem, & quidem diu li, fed defiderio virtutis, ac divini obfequii, ac multum rogati, tamen recufemus, ejusque Quare quod dicitur in Scriptura: ProZate /pi« promiffis ac przemiis omnibus renunciemus; vitus, ffex Deo fint: id de dubiis tantum in- quafi vel parva fint, velincerta. Princeps qui- telligendum effe ait; quod quidem locum dem hujus mundi, fi ficrogantes repudientur, habetiniis, quorum eft ad Religionem ad- lzefos fe putent. Sed hoc in Principes iítos mittere, qui, cum accedentium mentem, ac nunquam evenit, ultro enim eorum gratia & finem, quo moveantur, perfpicere nequeant, obfequium ambitur, vizeque omnes quzerun- recte faciunt, quod illorum fpiritus probent, tur, quo fe quisque infinuet. Solus eftDeus &explorent. Quinetiam hocadjungit, quod ES Cres fane dolenda, multumque lugenda) qui, majus eft; fiita contingeret, ut Satanas in lü- cum tanto: major fit, tanto majora pollicea- cis fe Angelum transfigurans nos ad Religio- tur, relinquiturtamen, & abjicitur cum fuis nem incitaret, tamen nihil effe metuendum; ATT promiffis. Quantum ergo hoc crimen eft? primum quia quamdiu ea függerit, quzxe ei Nempe, ficut fumma eft eorum culpa, qui, cum Angelo bono funt communia, nullum poftquam Chriftum in religione fequi coepe- eft periculum, neque nos prohibemur, etiam rint, deinderetrorfum abeunt; fic eorum pro- ab inimico utilitatem capere, praefertim xima quodammodo videtur effe culpa, qui ignorantes effeinimicum. einde quia, quan- ad religionem vocati, Dei vocem confilium- quam a Dzemone incitemur ad Religionem, que fpernunt. Nam detra&o voto, & fpon- is tamen folus nunquam nos moverce poffet, fionis illius nexu, quod quidem ad injuriam nifi Deus interiore vi attraheret. Ex quocon- attinet, dequa hic agimus, eadem fere eft, vel cluditur Religionis propofitum, a quocunque amicitiam jam fatCtam diffuere, vel oblatam proponatur, ab uno Deo proficici. Addit refpuere; sequalisque fere contumacia exifti- Caffian, poftea a Caífiano, cum tria vocationum ge- matur, juffum Regis, poftquam facere coepe- nera commemoret, hoc poftremo loco poni , ras,omittere, vel nunquamincipere, . Quare, cum vel bonorum .amiffione, vel carorum ut generi illi hominum tanta femper parata morte, vel aliis ejusmodi cafibus ad Domi- effe creduntur fupplicia, quae divinam iram num Deum, quem fequi in rerum profperita- teftarentur, idem-omnino de his credendum; te'contempferimus, faltem inviti compelli- & tenendum eft. . Impletur enim in ipfis ex mur, ut Hebraiilli, dequibus in Pfalmo fcri- Pfalmis vera & juftafententia, ut, quoniam ptumelt; cumoccideret eos, querebant eum, €g?* noluerunt benediCtionem, elongetur ab eis, revertebantur , & diluculo, id eft impigre, ac & quia maledictionem dilexerunt, eveniat celeriter, veniebant adeum, Additetiam, licet eis, eamque induant ficut veftimentum, & in- hic modüs vocationis infimus videatur, in eo tret ficut aqua in intetriora eorum, aut ficut tamen perfectos. & fpiritu ferventiffimos ex- oleum in offa eorum. Impletur etiam quod titiffe, illisque nihile inferiores, qui optimo in libris Sapientize divina minitatur juftitia : principio Dei fervitutem aggreffi, reliquam Prov. c. 1. P'ocavz ,- & renuz/His , extendi manum tneam €? vitam cum laude exegerunt. Optime vero 509 fuit, qui afpiceret. Defpexiflis omne cou/r- Climacus hunc quoque Domini morem effe Jium sneum . €7 2ucvepatzoues sueas neglexiffis. ait, utinterdum homines bono dolo capiat, Quse igitur poena rependetur tali culpae? & in fuam falutem deceptos inducat; ejus Subjiciturftatim: Egoquoquezz iuterituvef?ro hzc verba funt: /Vos comtemmamus, inquit, . Clima- videbo, C? fubfaunabo, cum vobis id, quosdam mundo renunciantes ffne fapienti dejj C98 grads H batis , eveuerit. quod tz'me-»- bevatioue , quia Spivitus quaudoque pie decipit " CONSILIUM IV. anitnas. Sepe enim talis venunizatio meliovi fine tevminatur, quam illa, que fuit dzliberata, fecut Petitio. ; amdiu æ(ro-i Jetnen cadens de shanm agvicole, ubi non vult, . VII. Idem Narciffus, cum aliqu ubevius interdutm germzinat , quam de induffria canti Deo reftitiffet, tandem gravibus malis Jeminatum. F'id: quosdamad monaffevium eun- exercitus, & prope füccumbens, ftatuit Reli- Zes non Jancta intentione, [ed neceffrtate coatdos, giofum ftatum amplecii; Verum quia ad hoc qui deinde f'uevun: capti a multa fapientia A4be decretum, concipiendum per adverfa com- batis, €v' placida conver[atzone Monacborum. pulfus eft, merito vereri fibi videtur, ne legi- Hi poffmodum recepevunt a Deo lumen gratia, tima fit haec vocatio, fe » bolica dicenda fit. d potius illuüo Dia—» 87' perveuerunt ad altum fflatutm., » Refponfio. CONSILIUM V. . VIIL. Réfpondet Áfceta, certo inprimi Narciffum perfuadere fibi debere, omnem P'etitío, ejusmodi inftin&um, . qui hominem ad reli- IX. Idem Narciffus poftquam a priori et« giofam vitam impellat, non nifi aSpiritu San- iam fcrupulo liberatus, firmiter decrevit, fta- S.Th.a. 2. Cto effepoffe. Hoc docet S. Thomas tumin li- tum Religiofum ample&i, in eo tamen non *äo Dlt- bello, quem fcripfit. contra retrahentes a Re- modice adhuc hzret, quem ordinem prae A E alio 414 Bibliothece Manualis : Coucionatorie alio eligere debet; etenim cum in Religione dicere coeperam de ipfius inftituti perfe&io- ne; cujus perfectionis, quoniamin tanta va- comple&enda, ut anteadiximus, inuniver- fum quidem errari non poffit, tamen in hoc rietate multi funt gradus, fi eorum inter fe velillo ordine compleCtendo, tum nos erra- contentio & comparatio facienda eft, nimi- re, tum Daemon multas nobis tenebras of- rum adhibendus eft Author B. Thomas, qui funderepoteft. Ssaepeenim perfe&ionis defi- hanc ipfam quzeftionem ita diffolvit: Ultima, derio flagrantes eo flecti, ubi perfe&io mini- inquit, rei perfectio in fui finis confecutione 3me vigeat, ut illorum defideria evanefcant: pofita eft. Quare exduobus potiífimum fpe- Ízepe etiam przepoftero quodam fervore in- &anda eft inftitati cujusque religiofi major flammet, ut plus oneris fuícipiaot, quam cor- perfectio; primura, 1i finem habeat nobilio- poris viresferrequeant: & in fumma ad hoc rem, deinde, fiinftrumenta ad eum finem confequendum aptiora; nam quse przeftan- omnes ejus infidize nituntur, ut modo ad ni- tibus operibus diriguntur, illa etiam praeftan- migm, mrodo ad parum impellat.: tiorafuntjudicauda: & quae his operibus effi- ciendis tum plures, tum efficaciores contis Ke/ponfto. nen: ràtiones, eadem etiam meliora funt, & X. Räfpondet Afceta, duoin præfänti cafü praeferenda. Sedtamen quianemo poteft no- bene effe inquirenda, & bene perpendenda. vam vitam inchoare, nifi eum veteris vitoe Primum, ut fit ipfum Inftitutum quam maxi- poniteat, & ob hanc caufam queelibet reli- me perfe&um;. deinde ut perfecte & ex«cte gio, per quam fcilicet homo novam vitam fervetur. Nam licet aliqua familia fanctiffi- aggreditur, quidam poenitentize ftatus eft,jideo mas habeat conftitutiones ac decreta, fi de- tertia quoque comparatio fieri poteft in pau- indeeis non pareant, vel pauci pareant, id pertate, & afperitate caeteroque ejusmodi ri- quidem parum prodeft, nec debet ullus ita gore. . Sedtamen prioresillae duze compara- fibi confidere, ut fe multitudini refiftere poffe tiones cum Religionis natura & effentia ma« Íperet, & czeteris errantibus re&tam viam te- gis conjunctze funt, atque exiis magis vel mie nere. [taque nontamillud videndum, quis nus perfecta exiftimanda eft, tum quia perfe- ficantiquiorordo, aut etiam ob res olim ge- &io vitze magis in interiori juftitia, quam in ftas vel ob antiquos Patres, nobilior &!cla- exteriori abftinentia collocanda eft, tum quià xior, fed quis in przefenti fan&tior ac regula- hzec aufteritas majora bona, & maxime in rum fuarum obfervantior, & przefertim illius proximum, impedire poteft. Hoec fere S. primzevi fpiritus, quo quisque ordo fundatus, 'Thomas, quae breviter, & univerfim dicta, ad accoptuseft. Cujus fifigna aliqua, ac veluti uniuscujusque Ordinis dignitatem aeftiman- indicia quzerantur, hzec effe poterunt: Pri- damfacileapplicantur. Quzeomnia, fi debito mum, firerum omnium communitas exacte modo perpenderit Narciffus, non difficile illi accidet, etiam hocin cafu prudentem &le fervetur, nemo vel pecuniam, vel aliud quic- gi- quam proprium teneat. Alterum, fi floreat charitas & concordia, nulla fint jurgia, aut timam deliberatiþnem in&ituere. Ter- contentiones, animorumque diífidia. tium, fi procul abfit ambitio, & honorum af- CONSILIUM VL fe&atio, potiusque haec munera in fpeciem honorifica declinentur. Quartum, fi obe- Petitio. dientia in fuperioresincorrupta fervetur, ne- XI. Poftquam Narciffus matura delibera- que ullze inea exceptiones, aut limitationes tione adhibita, & Confeffarii etiam approba- introductze fint. Quintum, fi fit quam rariffi- tione accedente, ftatuit Ordinem Canonico- ma cum. carnalibus propinquis communi- rum Regularium S. Auguflini ample&ti, varia catio, eaque, ut debet,fpiritualis. Deniquefi illi Collegia hujus Ordinis proponuntur; ali- animarum zelus confervetur, eaque caufa nullus labor, nulla fatigatio fugiatur. H?ec qua, quze multas, easque doGrina & virtute illuftres perfonas compleGuntur; alia, in funt potiffima & maxima. Accedunt deinde quibus pauci & parum docti, aut eminentes alia minora, nectamen contemnenda, cujus- modi eft, preeter csetera ipfa Ordinis ampli- Virireperiuntur, unde quia ipfe non modice fe in fcientiis profeciffe putabat, ad pofterio- tudo, ficopiofus fit, & magnus, multasquein ra Collegia inclinabat, eo quod in illis faci- partes diffufus, & multas ac varias nationes complexus. Sic enim & doCtrina & prudentia lius eminere, & ad regimen promoveri poffe confideret. Nihil tamen prius concludere uberior efficitur, & majora fuppetunt ad res decernit, quam Afcetze fuper hoc confilium, gerendas adjumenta, & quo major hominum copia, eo etiam major copia bonorum ope- quod proin impenfe folicitat, intellexeïrit,.þ rum, ex quorum mutua communicatione ampliores etiam confequunturfru&tus. Idem Aifponfro. enim evenit, quodin flamma, ut, quo major XII. Refpondet Afceta, hancinclinationem fit lignorum copia, eomajus confletur incen- dium, cujus incendii visin fingula etiam ligna nona bono, fed a maligno fuperbize fpiritu pro- redundet, ut facilius & celerius & magis etiam venire; nequeenimincerto Collegio aut Coe- ardeant, quam fifeparatim quodque arderet. nobio eligendo aut Perfonarum multitudi- Sed hoc quidem quodcunque eft, extrinfecum nem, aut fcientiam potiífimum attendendam effe, fed potius, qua ratione obferventur vota, gft : illud eifgn;iam attingit, quod pauloantea floreat N - fs XXXLO Conflum.s 4If Hbreat ufus virtutum, obfervatio regularum, tis, quibus, utpote grat'oribus, mölliores funt ftudium cultus Divini; an religiofa cum fze- ad peétora noftraaditus,expugnavit. Vetu& cularibus converfatio , quae Religioforum autem eftarsifta Diaboli, quz illi in parente inter fe concordia, reverentia, fubordinatio, noftro Adamo nimium bene proceffit. Nam humilitas, gravitas modeíta: quae occupatio- quid intereft (ait Auguftinus in hac ipfa re) S.Auguít, nes; numetiam Parochiales; cum hz fuain- utrumin uxore, an in matre, dum tamen Eva 9P: 2* digeant deliberatione; demum, quae de hoc in qualibet muliere, caveatur? Namifta um« Coenobio apud alios fit zeftimatio, fama (an- . bra pietatis de foliisillius arboris venit, qui- Gitatis &c. Eum in finem narratipfi, quod bus fe primum fparentes noftri damnabili S. Anfelmus fibi in fimili deliberatione eve- pietatetexerunt. ReGeergo Climacus: 44e- S. Clim, niffe fatetur, cui ipfi quoque de certo loco ad Jius eff, inquit, cogtriffareparentes, quam con- grad. 3. — profitendam vitam Monafticam deliberanti, triflare DoiinumSlefum; Hic enim uos creavit, cum duo occurriffent Monafteria, Clunia- & falvavit s illi fepe fuos amando perdiderunt. cenfe, in quo nulla erantliterarum ftudia, & dmor Dei,ipfrusque [an&lum defiderium extin- Beccenfe, quod erat celebre opinione do&tri-. guit iu auima cargalem paventum amovem : qui nse; ab illo quidem detrahebatur, quoniam, MTETA Utrosque amoves ia uno corde claudipoffe cum nonnullam ipfe literis operam dediffet, putat, isfespfum dectipit. — [Ne tesmoveant i«o- eam omnem perdi videbat; ab hoc vero vuta lacvymey ne tu tibi Zbf eternas Jachvymas contra, quia verebatur, ,ne inter tot dictos avias. Guim ze pareuzes C? propinqui eircuia- nullo ipfelocoeífet. Et ille quidem hzec fe- dant,/rcut apes, imo vefpe , plaugentes, & la- cum €o tempore, quo, ut ipfemet poftea hzec- qentautes, tu tibi proponepeccata tua, ut dolo- narrans confiteri folebat, nondum effet edo- vem dolore vincas.. Xddit prgeterea idem Afce- mitus, nondum in eo vigeret mundi contem- ta, pro certo ponendum ex commuimi Theo- ptus. Sedtamenin fereverfus : Quid, inquit, logorum fententia, nullam iis in hoc genere an Monachum effe eít aliis praeponi velle, obedientiam deberi, idque ob tripl cem cau- & honorem quaerere, ac nominis celebrita- fam. Primamlicetfümereex B. Thoma, qui S,Thom; tem ? lllum ergo potius locum delige, ubi in iis, quae ad corporis naturam pertinent , o- 2* 2-9- a.1. omnibus propter Deum poftponaris, ubi ob- innes homines pares eife affirmat, atque in Ícurus, omniumque infimus jaceas. Hocigitur ejusmodi rebus nec fervum effe inferiorem confilio, quod erat a divino Spiritu, Beccen- - Domino, nec filium Patre, ut funt, quzevel — . - fem preetulitfamiliam. FHoc ergo exemplum |ad corporis necelfitatem, vel ad prolem gi- fiob oculos habuerit, & fecutus fuerit Narcif- gnendam perünent. Aitera ratio eft, quod, Íus, merito fperare poterit, ele&ionem fuam cum paternum jus in liberos nihil fit aliud, perinde, ut S. Anfcimo, feliciter ceffuram. quani participatio quaedam ejus authoritatis, quae eft in Deo, a quo, ut ait Paulus Apo(to-Eph.c.g, - CONSILIUM VIL- lus, eftomnes pa:ernitas,ex eo fit, ut vicaria . .Fetitie. tantum, & delegata poteftatenitatur. Quare XIIl. Expedita jam omnia circa Vocatio- -fiita accidat, ut aliud Deus, aliud parentes nem faam exiftimaverat Narciffus, dum certo précipiant, cui dubium fit quin tum ceffet- cuipiam Canonico S. Auguftini Collegio cum patria jurisdictio, quoniam ejus voluntati re- approbatione Confeífarii mancipare fe de- pugnat, a quo eaacceptaeft? Idemenim eft, crevit; fed cum affenfum etiam D. Parentis acfi Rex famiiize fuze, vel urbi quempiam fuo reverentize caufa ad hoc requireret, noluit is nomine praefecerit, ac deinde aliquid Praefe- ullatenus confentire, eo quod Narciffus uni- &us ifte imperet, Rex autem contrarium ; €us & ultimus familize fuze furculus effet. qui enim il!i pareat, hic in Regem contumax Quare qu:xerit Afcetam, &perjurus habeatur. Quamobrem Bernar- $. Berggz.. quoqup ip hoc ca- dusin a epiftola, quam Helize monachi fuidus e;. fu fe gc;lgcre fiebeat? nomine ad ejus pareutes fcripfit: So/z, in-1zr. Refponffo.. quit, caufa, qua ium Iiceat obedire paventibus, - XIV. Refpondet Aíceta, contra lianc ini- Leuseff. Jpfeenimdicit: Quiamat patretg €7 Matth, c, mici noftri fubdolam fimul, & tamen vehe- matvem plus quam me, non eff me diguus. — $;1* LY mentem (utrumque enim hic conjunctum eft, me vereut boni ? pii paventes dilsgitis, fí frde- quod in aliis raro contingit) tentationem ita lem evga jï/zum pietatem babetis, quéd zme Patvi nosarmari oportet, ut hocteneamus certum, omnturà L)eo placere fatagentemáinguietatis, &* & fixum, cum femel de Dei voluntate nos ad abejus fevvitio, cui fervive regnave eff , abffrabe- Religionem vocantis conftiterit, quocunque ve tentatis? Feren«nc ego cognofco, quia ininmi- modo conftiterit, quicquid deinde propona- ci bominis dosiefficiegus, . n Doc volisobedtre tur, quod ab hoc diftrahat, aut avocet, non z0n debeo, m boc vos ton agtiofco parentes, fed bo- Quare illa poífe nifi a Daemone proficifci. Jfes. Tertia caufa hujus eft,quia fi vere, quafi ra- omnia, qu:e parentes, amici, propinqui, aut tionibus fubdu&is fupputare velimus, quid alii quivis (omnium enim eadem eft caufa) in parentibus noftris debeamus, tam parum hoc genere velloquantur, vel faciant, ita au- nos ab eis accepiffe cognoícemus, ut Dei re- dienda, ita accipienda ífunt, ut ab illo au- fpe&u verius nihil fit. Namcum homo ani* thore conílata, qui omnibus quidem infidia- mam habeat, & corpus, in anima quidem, tur, fed ut latro multo magis, ubi major eft quae praecipua in homine eft pars, ac pene proeda, & de quo fcriptum eft: Cibusejus ele- totus homo. conftat nullam eos partem, ne &us. Isenim, quosper feipfam expugnare minimam quidem, babere: heec enim tota. & non potuit, eos fzepe hujusmodi inftrumen- Deo creatur, nec ulla vis ineft vel homini, vel 1 Bibliothece IManualis Concionatorie . 416 veletiam Angelo, qu:se ejus effe&ionem at- /ulens fcandalum fuit. — Paulus vetinentibus " tingere queat. Reftatergocorpus, quodet- JraerzPus,ze Hierofolymarm pevgevet, re[pondit: iam fi totum ab homine compingeretur, ta- Quid facitis Bentes&g conturbantes cor meum? men paulo amplius ei deberemus, quam fi Ego exüm non folum ligari, fed C? mori in Hie- veftem nobis, aut inftrumentum aliquod ad vufalem pavatus fum pro nomine Domini efu aliquid faciendum, aut vas ad aliquid capien- Chrzffi. Jdrieszffe pzetatzs, quo fides quatitur, dum, confeciffet. Haec enim praeftat corpus Evangelii vetundendus ef tuuro:. Mater 1e8; animze, & certe paulo plus, quin etiam in ciunt vo- & fratves mei bi funt, quicunque fa iultis eam impedit, & perturbat, & obtun- luntatem Patvisimei, qui in calis. Sicredunt loann, dit; ut ne perfe&ti quidem inftrumenti ad o- Cbri/lo, faveant mibi pro ejus nominepugnatu- €. 12. mnia animse opera peragenda vim habeat. vos ff non credunt, mortui fepeliant mortuos Itaque ut dixi, etiamíi totum corpus foli no- f&os. Denique parata pro coronide proponit bis homines dediffent, tamen quota pars no- exemplum Alberti, de quo fic natrat Hie- Hier.Plat. ftri illa effet? Nunc vero in iplo quoque cor- ronymus Platus: Itaque quantum id in Q- 1 3. - 34 pore quam prope nihil eft; quod parentes de mnium animis valere debeat, declaravit ali- Íuo conferunt? Ut eniim, fi cum quisin terram quando adolefcens Albertus nomine, ex *fpuiffet, deillo fputo Deusftatim, vel ftatuam, Germania oriundus, illuftri admodum fami- velaliam rem, efformaret, uterillius rei au- lia, quippe Falchembergenfis Comitis filius, &or diceretur, Deus, an is, qui cafuin terram & Regi Gallize affinitate conjunétus, ad quem exfpuerat? Sic enim Dominus Deus infor- miffus, ut cum ejus filüs Lutetiae educare- sem materiam ab homine exifam ad corpus tur,ille contra ad cceleftem militiam arimum €onformandum adhibet; ipfe fingit, ipfe di- adjecit, eamque in Preedicatorum Ordi- fiinguit,ipfe exuna illius parte nervos, ex alia ne adhuc pene novo aggreffus eft circiter vero offa, & fanguinem, &«czetera membra annum Domini M. CC. XXX. quod ubi ad compaginat, quzetantum abeft, uthomines Patrem perlatum eft, etfi jam natu grandis, efficiant, ut quo modo ea fiant, & an fiant, tenere fe non potuit, quin' Lutetiam .cum non intelligant, quodapparet, quia fzepe, cum magno fuorum comitatu advolaret, omnes« maxime prolem cupiunt, eam tamen habere que Machinas & omnes conatus ad filii S. Augu- non poffant. Sicutergo Auguflinus: ///s,in- ftin. fu (erat enim illi unicus) voluntatem expu- 20. P- quit,gezerationibus Deus creat. Naw fi tu cveas, gnandam intenderet. Sed fruflra, cum Dei Pfalm. dic quid tua mulier paritura f Quid dicam, amor juvenile pe&us adverfus carnalem iudic? dicatzpja, que , quod portat, dguorat. amorem, paternasque blanditias obduraffet. Pro majori confitmatione addit notatu di- llluftrior autem fuit ejusdem congreffus cum S.Hieron. gniffimam S.Hieronymi fententiam fic lo- Theodorico confobrino, qui dolore ardens, ep. 1 -quentis: ZudiediGum Registsi: Qui non eff omnia.videlicet attulit, ad illud confilium suecum, contvatne ff €? quamecum o coll:git, labefaCctandum apta, iacrymas, preces, ar- fpavgit. Recordave Tyrociuzi tuüdiem, quoCivi gumenta, matris denique commemoratio- flodn baptifinate coufepultus, nSacramenti ver- nem, quam prae animi zegritudine aut jam. £a jurafi, pro nomiue ejus nonte patri parcitu- mortuam effe, aut moribundam decumbe- TU 405 0200ri. Eccedldvev[/avius n petlove tuo re confirmabat. ^ Confederant autemi e re- Chriflum conatur occidere. — Ecce douatzvuts gione lconis cujusdam, in qua Chriftus, ut pingi folet; inter matrem & Joannem Difci- quod militaturus acceperas, boffiliacaflrafufpi- yant. Licet pavvulus ex collo peudeat nepos, licet pulum in cruce pendebat. . Tum Albertus Jpav/fo cviue, €7 fciffis veffibus ubera, quibus te oculos ac digitum in eam tabulam inten- zutvierat,smater offendat j licet in limiuepater dens: En, inquit, Dei Filius cum matrzem jaceat, per calcatumperge patvesm frceis oculis ad & confobrinum, utrumque fibi tam charum, vexillut crucis evola,folum pietatis gemuseff,2n doloris gladio confoffum videret, tamen e bac reeff crudelem. Femici, veniet poffea dies, crucis patibulo, quod facile poterat, de- quo vi&or revertaris in patriate, quo Hierofoly- Ícendére noluit, fed in ea cum fuo & illorum suati celeffem vir fortis coronatus iucedas... INe- cruciatu usque ad mortem permanfit. Qua- que vero uefcio, qua te dicas minc cotupede pra- re nec ego quidem hanc Religiofze . vitze pediri. INon eft uobis fevveum pectus, nec dura crucem, quam femel confícendi, deferam racordia. Et nosper iffatranfcvismus.. INuuc unguam, quamvis & matrem, quam narras, tibiblaudis vidua foror bevet lacevtis, munc 1lli, & te confobrinum ad pedes meos exani- mesjacere viderem. Quintu potius in hanc quiluscuim adoleviffà , veruule ajyunt s. Cui nos Jervituros veliuquis? . INunc & gerulaquondam eandem crucem mecum conícendis, teque gamauus, €r uutvitius fecundus pof naturalem mundi hujus laqueis expedis, in quibus pictatempater clamitats Cui uos morituros ve- haeres cum tanto periculo ? Quid plura? JHiuquis? facile vutipit bec viuculaamor Chriffi, antum valuit hic Adoleicentis fermo, ut €P? gebenze timov. — "At cogtra Scviptura praci- eum permoverit ad idem inftitutum, feculo pit, parentiübus obfeguendum s [ed quicunque eos reli&o, comple&endum, mirante & ob- Jfupra Chriffum amat, pevdit amimam fuam. ftupefcente tota civitate, eo magis quod is Gladium teuet boffis, ut tte pevimat, €9' ego de antea mundanis nugis, atque omni vanita- sguatvis lacrysis cogitabo? Propter patrem mili- te valde obligatus teaebatur. .Ad hoc ergo tiam Chrifli defevami, cui fepulturam Cbrifti exemplum imitandum. omnibus viribus hor- ; caufà 202 debeo, quam etiam oimnibus ejus cau- tatur Afceta. Jà debeo?. Domino paffaro timide Petru; COm- CON- N Titulus V'XXXI. Coufilium. E praeoccupare animum ; quam ob caufam ju- bet ille in bene inflituta republica omnia tur- CONSILIUM VIIL.- pia procula pueris removeri, ut ne pictum quidem aliquid ejusmodi videant, aut etiam Petitio. ne comcedias, tragoediasvefpe&tent. Sed quze XV. Etíi fzepius memoratus Narciffus ex cuítodia in fzeculo nec fervari, nec fperari po- teft, in religione perpetua & certa eft. Quinil- procedenti confilio clare cognoverit, non laetiam non minima eftatilitas, quod ineft in Rl obligari fe inhoc càfu ad obedientiam Paren- ! ll. tibus przeftandam, quia tamen aliquis ex pru- illis annis vigor quidam mentis, dum adhuc ejus vires nullis aliis, vel operibus, velcupi- dentioribus confanguineis faafit, ut faltem ad ditatibus, diítractae funt, acdiminutze, acfi, ut tempus differat executionem fui propofiti, der Pt fic enim & Deo & Parentibus fatisfieri, & con- funt, integrae atque illibatze Domino offeran- tur, earum curfus ad virtutem intenfior erit. $636 tingere poffe, ut Pater vel interea mutet ani- Quam rem videtur graviffimus ille Ethnico- mum (maxime fi id ipfum Narciffus inftan- rum Philofophorum optime expreffiffe : ter a Deo petat) vel certe ob devexam zeta- Quemadmodum, inquit, ex amphora pri- tem omnino moriatur. Hisrationibus prope perfuafus, admittere hoc confilium decrevit; mum, quod eft finceriffimum eflluit. gravif- fimum quodque, turbidumque fubfidit, fic in ut tamen fecurius illud exequatur, prius e- zetate noftra, quod eft optimum, primum eft. tiam pro more fuo illud Afcetve proponit, ld exhalare in aliis potius patimur, ut nobis ejusque fuper bac re judicium follicitat. - faecem refervemus.Inhzereatiftud,& tanquam emiffamoraculo placeat Optima quzeque dies Refp-b.n/z'o. miferis mortalibus zevi Prima fugit; Quare optima? quia reftat quod incertum eft. Quare optima?' quia juvenes poffumus dif- XVI. Refpondet Afceta, ho&fpecidfum magis effe, quam falutare confilium, utpote cere, poffumus facilem animum, & adhuc quod privet ingentibus illis utilitatibus, com- tractabilem ad meliora convertere, quia hoc tempus idoneum eftlaboribus, idoneum a- 1nodisque, qu:e ex eo percipiuntur, fi quis por- taveritjugum abAdolefcentia fua; nam inpri- gitandis per ftudium ingeniis, & exercendis mis cumea zetas improvida fit, & quafi cerea per opera corporibus. Quod füpereft, fe- ad vitium ob rationis imbecillitatem, fi quis gnius & languidius eft, & propius a fine, eam in feculo tranfigat, inter tot occafiones, Hec ille. Eft autem & heec ütilitas, & cae- laqueosque peccatorum , nihil eft proclivius, terve, quas diximus, evidenter declarata vi- quam ut iis fe fe irretiaterzatis, quae deinde fione quadam ccelefti, quam Humbertus vir impediant, ne fead virtutem, & falutem refer- clariffimus, Generalisque Magifter Fratrum repoffit, aut fi quando referat, quafi tot vul- Przdicatoram narrare folebat: Religiofum neribus acceptis tardior, debiliorque ad hunc quendam vita fun&um apparuiffe aliquando curfam reddatur. od contraà evenit, cum de no&te Fratri, focioque fuo, magno fplen- s confecratur, eripiturque dore collucentem, cumque eum ex cella edu- ipfe flos vitze Deo iis, quzedixi, periculis, & cafibus. Accedit, xiffet, oftendiffe magnum numerum homie quod id tempus eft omnium aptiífimum dit- num candida vefte, mirabilique luce mican- tium, qui pulcherrimss cruces humeris defe- ciplinze, dum adhuc animus velut rudis, & pu- ra charta, omnibus, quze infcribantur, recipi- rebant; erat àutem omnium iter in coelüm. endis idoneus eft, & velut tenera arbor in om- Poftea modico intervallo alius. fequebatur nem partem facile deducatur, ac flecatur, cu- Ordo, isque multo pulchrior, multoque lu- jus rei evidens exemplum in plerisque ani- cidior,. quorum unusquisque ornatiflimam mantibus habemus, ut in equis &in canibus, crucem jam non humeris, fed manibus gefta- avibusque nonnullis, quze, fi dum adhuc tene- ret. Deinde tertius omnium longe fplendi- riores funt, erudiantur, funt omnes in fuo diffimus & fpeciofiffimus, quorum item cru- quoque genere difciplinze cujusdam capaces; ces forma & pulchritudine reliquorum cru- cum autem id tempus effluxerit, ita obduref- ces fuperabant, neque easipfi portabant: fed cunt, utindocilesfiant. Hominesautem fem- fuus, qui fingulos preeibat, Angelus, ut iiala- cres & laetabundi fequerentur. Quod fpe&a- peradvirtutem tempeftivi funt, fed fifacili- tatem, & agilitatem quandam quzrimus, eft culum cumille miraretur, expofuit ei focius: fine dubio majof in illa zetate, quze nondum Primosillos effe, qui provecta jam zetate re» Accedit etiam, ligiofam vitam amplexi fuiffent; Secundos, obcalluit vitiis, aut vanitati. quod, quidquid tum addifcitur, nefcio, quo- qui in virili; poftremos autem ; quos adeo ex« modo firmius iuhzeret, vixque obliterari po- peditos, hilaresque vidiffet, eos effequiina- dolefcentia fe divino obíequio confecrarunt. teft. Sicenim S. Hieronymus in quadam epi- ftola : Difficulter eraditur ,guod vudes animi per- Atque hzec quidem, quse hattenus diximus, bilerunt, Recens teffa diu &v lapovem vetinet,Cr ita teneriorem zsetatem confirmare debent, ut tamen provectiorem non terreant. Qua- odorem; quo imbutaeff. — Ariftoteles etiam non arum ait referre, quomodo quifpiam ab in- re hortatur Afceta, ut Narciffus potius eunte zetate affueverit, fed quamplurimum, confilium S. Bernardi fequatur, fic ad- imo totum penitus in eo confiftere. . Atque hortantis: Quid tardas ipfum, quem jatn du- idem alio loco docer, omnia prima capere, & duim conceperas ,. /piritum parturive falutis? R, P. Lohn. Bibl, Man. Tom. I. £8 : -Nil 48 Bibliothece jwnuaïis Concionatorim. INil movtalibus vel morte cevtius ,| vel iucertius cit autem erga ttos [peciale quoddam,þ quod de 7(:24 705, €9" fbatzofà via, que ducit ad imovtem, dipito bova mortis, figuidem tanquam fur n noGle ita ventet. Fepregnantibus illadie, Si füuperve- fuo traxit,€9? pofuit in concilio juffovuu, 67 con- zevit, vel prevenuevit buuc tam falutzferum gregatzoue.. Quid ultra debuit facere, quod zon partum, feu pevfodiet domum. [an&tum germen Jecit? cujus vel faxeut pettus tanta, €3 talisa extinguel. Cum enim dixerint pax,& fecuritas, tanto, C? tali collata beneficzorum multitudoa202 emolliat ? Secundum eft, ut fümma quadam ac tunc repentinus fuperveuiet eis interitus, ficut dolov ia wtevo babentis, €? uoneffugient. Eja perpetua perfe&ionis adipifcendze cupiditate ardeamus, idqueita,ut eofemper omvisnoftra ergofefliua , exi , vecede, saoriatuv amima tua Pri- enorte juflorum, quo f£aut C? uovi/fAma tua bo- cogitatio, & viresomnes connitantur. vum fimilia. O quampretiofa inconjbetu Do- mum enim hoca nobis poftulat Deus, cujus voluntas eft fanCtificatio noftra; poftulat e- suini wiors [ancorum ejus! . Fuge quafo, in via peccatorum ue fleteris, Quorodo vivere pote- tiam ille ejus amor, qui, cum in nos adeo ef- fufus, ac profufus fuerit, nullo alio modo ei vis, yh' mori zon audes? cumulatius refpondere poffamus, quam a- mando, &nos ita.ornando, ut ab eo quam maxime amari mereamur. Deinde poftulat CONSILIUM IX & ftatus, in quo fumus, qui nihil aliud eft, Petitio. quam virtutis, ac perfectionis profeffio. Ita- que, utin militia turpe eft, effeignavum, aut XVII. Perfuafus tandem NarciiïusAfcetæ in fchola, effe indo&tum, idque homines fibi probro ducunt, ita in hoc loco, ubi unum fapientiffimis confilis, moras runipere de- crevit: prius tamen, quid circa executio- hoc viget pietatis, acfanGitatis ftudium, tur- pe eft effe imperfectum aut tepidum: quod nem Ífui propofiti obfervare fpscialiter de- Dominus in Apocalypfiexprobrat. Tertium beat ] ab Afceta fiþi fignificari (,w/t,pic. eít, ut omnis diligentia, omnisque cura defi- gaturintamingenti bono retinendo. Neque yero hoc ulla confirmatione indiget. Sequi- Refp onffo. tur enim ex ipfa tam magni boni notitia; $5 XVIII. -Refpdndet Afcetä., 'trïä präecïpue :nam qui id femel cognovit; citius mortem | hi ab ipfo poftulari videri. Primum eft, ut grative millies oppetat, quam id dimittat, aut id ab pro tanto beneficio ampliffimze, creberrimze- aliquo fibi eripipatiatur. Etin fumma nihil omnibus Religiofis ita horribile, aut lu&tuo- queagantur; Nam fi in levi quovis munere, quod homo ab homine accipiat, indecorum fum, nihil tam formidandum, & execrabiie videatur, ita accipere, ut non aliquagratia- videri debet, quam *xcidere tali ftatu, exui tantis bonis, & quafi Adamum de paradito rum actio reddatur, quanto magisinre tanto majori, ac diviniori, quze a Deo accipiatur, cu- .ejici. Id enimnihil aliud eft, quam, utait S. S.Bernar- jus ea eft dignitas, utmitnimum quidvis ab eo Bernardus, rurfusinnaufragium, unde nu- dus f. 35. fup. Cant. acceptum, maximum videri debeat? Sed in dievaferant, relabi; rurfus in ignem, um hocanimo, quem dixi, g*ato multa infunt. de vix femiufti exierant, relabi; rurfus inla- trones, a quibus femivivi relicti fueraut, ted Ineft enim cognitio, ineft memoria, deinde amor, ac benevolentia, denique etiam gau- miferante Domine jam convaluerant, recide- dium & quidem perpetuum. Nam nifi co- re: & militem Chrifti prope jam rapto cce- gnofcas, & intelligas,quod datum eít, ingratus lo triumphantem, ab ipfo jam introitu glo- fis; fi autem cognofcas, fed cito oblivifcaris, ,rize, tanquam canem ad vomitum, tanquam tamen fis ingratus: Quod fi cognofcas, memi- fuem ad lutum redire. Itaque re&te etiam neris, neceffario íummam in Deum incendi idem Bernardus id, quod quafi miuitando caritatem oportet, quoniam non poteft non Sponfee dicitur EgreZere, € aii, fic intelligit, ut nihil validius & efficacius ad terrendum amari, qui tam Lonus in fe & nobis ipfis tam bonus perfpicitur. Et qui illius libe- religiofie animze a Deo dici potfit. ^ Quod & ralitatem ita fe divitem, & ornatum videt, tu,inquit, avertere potes, /i bene attendas, un- non poteft non gaudere, & magnopere l- de, quo egredi jubeamur. — Unde enim. quo pu- lu tari. Sed quoniam hzec omnia ex illo fonte tas, nift de [pivitu adcaruems de bonis anivci ad féculi defideria, de ittevua vequie mentis ad fi- procedunt, fi, quam grande fit beneficium, perpendamus , ita omnino cogitandum, culi frepitumy,iuguietudizem curavum ex teria- itaque apud nos ftatuendum eft, hoc fum- vutn, 352 quibus omnibus nonefd mifi labov, & af- Tho Ym mum effe, & maximum, quod a Deo in hac Jiiéliofpiritus. Que enim auima femela Lo- ET Bern. fer. vita accipere homo poffit. Ethoc videlicet eft, mino didicit, & accepit intvave ad feipfam, &? $n intimis fuis Dei pyefentiam füfbivave, talis. 2.deVerb. quo d S. Bernardus quodam fermone adeo Apoft. commendat? Ef prius quidem, inquit, Ze cusa inguam, anitma, nefcio, am vel ip/am gebennam ad cateris, €? intev ceteracreavit, 102 fine magna tempus experiri borvibilius, penalzuive ducat, pravogativa dignitatis, poff bec vebementiffumo quam poft [iritualis [eudii bugus guffatam foviel £ui amove inflammnata majeflas vedemit te, Nun- faavitatem exire denuo ad illecebvas, vel potius uid verbi facilitate? Non, fed triginta aunis o- sioleffías cavnis, fenfuui mgue z'mxp!e&i,/em re- geratusefd falutem tuam it mediotevre affxus pergre curiofftatem. cruci, addi&tus mortiludibriis deputatus. Ade- $. 1. Titulus, AXX T. — Coufilium.. 419 | qui ; tibi mori,&r mibi ætermlït&r vivere. Tunc $10 deficient omnues vaue pbantafre, conturbationes inique, & cure füperflue. Tunc etiam vecedet Cönülia circa vitam Relieiofz z-mimodevatus tàmor, C? 200rdinatus amor tuorie- .fur. Denique etiam oblivifci operum fuo- perfectioni conformem in&i'tuenci,am.* rum in mundo patratorum debet, nec pec- catafua, ubi femel ea legitime confeífus eft, amplius multum revolvat,. fed folum ex iis CONSILIUM 1—.' in genere dolorem, pudorem, & fervorem re- x x Y V-Pe»titio. tineat, ut deipfo perinde, ac deS. Maria Mag- Luc,7.-v» dalena diciqueat: Aemittuntur ei peccata tiul 47- l. Po chüam Narciffus fuperatis feliciter o- za, quoniam (velutalii vertunt, propterea) mnibus impedimentis, Novitiatum in- dilexit multum. greffurus erat, firmumque vocationis fuze perfe&e adimplendae defiderium conceperat, l1I. Secundum ,mdnitum eft, ut finem pro- anteomnia pro veteri fua erga Afcetam fidu- bationis ob oculos femper habere ftudeat, cia doGrinas & confilia quzgedam, quae ad af- qui quidem alius non eft, quam ut, ficutolim fequendum fíüum finem, probationemque Ípeciofze Virgines c. 2. Efther duodecim men- feliciter abfolvendam (a qua abfolutione to- fibus praeparabantur, ut Regi Afvero defpon- tus fere fubfequentis vitee Religiofze curfus fari poffent, & fex quidem menfibus oleo mjyrrhino ungebantur, aliis autem fex pig- .Pendet) fqppedita?i petit. mentis & aromatibus utebatur; ita & No- a vitius, ut velut Sponía fpiritualis completo Rgfpaü/z'o. s duodecim menfium. pro probatione defigna- 3 Refpondet Afceta, vehem-ent&r fibi pro- torum fpatio praeparetur, ut coelefti Regi per bari hocdefiderium, &petitionem, quareut profeffionem trium votorum defponfari pof- eidem quamprimum fatisfaciat, fequentia fit. Hinc & ipfe inprimis oleo myrrhino monita fe fuadere. Primum eft, ut ante om- ungi, id eft, mortificationis ftudio fe totum. S.Paul. ad uia exemplum S. Pauli fequi ftudeat dicentis: impendere, fibique illud pii Afcetze diGum U. d um autem , que quidem vetvo funt. oblivif- applicare debet: Zantum proficies, quaztum Th.Kemp, I Philippl.g. £ibi apfi vim intsleris. Secundo pigmentis uti,l- 1. de cens, adea vero, que fuut priova, exteudeus 11e- z]:fum, ad de, fAauatum pev/equor bravium fuüper- id eft, ftudere debet, ut intentionem puriffi- "nit. c.25. d2 vocatiouis Dei iwm Chr:ffo Sefu.. Oblivifci " mam, quze faciem animse peculiariter ex- ornat, & pulchram facit (nam oszis gloria autem in fpecie debet primo Parentes & con- fanguineos, illamque S. Ignatii fubditis fuis Filie Regis ab intus, telte Davide) omnibusPfal. 44. ; fa&tam adhortationem obfervare: Unusquis- actionibus preefigere affuefcat. Et tandem aromatibus folidarum virtutum, a quibus Donot« que eorum, qui Societatemingrediuntur, con- ngy filium illud Chrifti fequendo : Qui dimiferit Pa- bonus odor ad Deum & ié homineg V,promanr.at, ! trem &c. exiftimet fibi Patrem, Matrem, Fra- ftudiofe utatur. trem & Sorores, & quidquid in mundo habe- bat, relinquendum, imo fibi di&um exiftimet IV. Tertium eft, ut illud Siracidis mo- verbum illud: Qui nonoditPatrem,&Matrem, nitum fibi fpecialiter applicare ftudeat: J7- Eccl, c2, infuper & animam fuam, non poteft meus effe li , accedens ad ferviturem Dei , fla in timore,v. 1. difcipulus. Etita curandum eft,ut omnem car- €P? prepara auitmom iuam ad tentationem; nam etfi omnis hominis vita fuper terram ä nis affe&um erga fanguinejunctos exuat, ac illum in fpiritualem convertat, eosque dili- fit militia, fpecialiter tamen Religiofi, quo- gat eo fol'um amore, quem ordinata charitas rum vita juxta Afcetas eft perpetua violen- tia, ad hoccertamen fe praeparare, utilem- exigit, ut qui mundo ac proprio amori mor- tuus, Chriftto-Domino noftre folum vivit, que vincendi modum addifcere debent. Hinc eumquelocoParentum, Fratrum, & rerum fibi applicet iteram faluberrtimam Thomze Secundo oblivifci etiam fui Kempenfis doCtrinam: Aéu/iz querunt tez- Thom. omnium habet. ipfius debet, juxta Chrifti monitum dicentis : tationes fugeve, €? gravius incidunt iu eas. Kemp.L.r, Luc.c.9. Siguzs vultpof? zie venive, abueget femetipfurn, Per. folaim f«gatm noa. poffumus. vincere, |fe 4c 19 £ollat crucem fuam, €7 /equatur 116 Quomo- per patieutiam £P weram bumtlitatem otuni- do autem hoc fieri debeat, pulchre indicat bus boffibus eficimmw fortiores. Qui tau- tuminodo exteyzus declinat , mec vadicem . evel- Thom. pius Aíceta, dumait: Zomzze, quoties tuie vefc- Kemp. gnábo , €? iuquibus zevelinguam? Semper, €7 lit, parum proficiet : $10 cilius ad eut teue M.3: €37- opipibora: ficut iu parvo,fic C? iu maguo. INi- tationes vedibunt , C? pejus fentiet. Paulatim ? per patientiam cuta longantmitate ( Deo ju- bilexcipio, fedin omnibus te uudatum zmveutvi volos alioquim quotodo meus effé potevis, C7' ego vaute ) melius fuperabis. quam cum duvitia, £uus, nifi fuevis ab omui proprza voluntate intus &2 importunitate propria. Sepius accipe con- filium in teutatione, & cum tentato uoli du- & fovis/poliatus& Quano celerius boc ages, tan- to melius babebis : & quauio plenius, tatito 1mibi viter ageve: fed confolationem iugeve, ficut Jus placebis ? atiplius lucvabevis. — 4d boc co- zibi optaves fieri. Et itérum: P/z, aunquar Idem ] 3, Jecurus. es 28 bac vita, fed quoad vixeris," 35* garve,boc ora, boc defidera , t ab omni pvoprie- fate polfis e X Jemper arma Jpiritualia tibi funt ueceffa- fpoliari, & sudus uudum jefum /ä,- I BB2 Yia. 4 Bibhiothece Iannalis Cancionatoriæ 420 via. ntev bofles vevfavis, &* a dextvis €7 ; fiuiffris impugnavis, — - Si ergo &onuterisundi- CONSILIUM 1. que [cuto pqtz'entiæ, ton eris diu fiue vulfzgre. , Petitio. V. Quartum monitumfvef'c-, ut, quemäd? modum Chriftus, ut proficeret fapientia & VII. Ingreffus feliciter Novitiatum Narcii,'-l gratia coramDeo, & hominibus, obedientia füs, dum rigorem Ordinis experiri incipit, tanquam praecipuo medio ufus eft (era£ e- multa toleratu prope fibi impoflibilia judi- nim /a£ditus illis, nempe Parentibus.tefte S. cat; Confilium proin petit ab Aíceta, &, an $.Lucas Luca) ita & ipfe potiifimum ad profe&tum nonreditum ad fzeculum fuadeat, interrogat. € o 2ec - fuum in perfectionis ftudio procurandum u- tatur; audiatque iterum pium Afcetam falu- *Thom. | Refponfio. briter rnonentem: /e/demagnum eff , im obe- Kem pe dientia flare, fub Pralato viveve, 87 fui juvis non VIII. Refpondet Afceta, hapc quoque ten» Á 1. c. 9. effe. Multotutius eff, l'avein fubjetlione, quatn tationem diabolicam effe, indeque proveni- 12 prelatura, Multi funt fubobedientia, enagis re, quod oculos mentis ad folas difficultates, ex neceffitate, quam ex cbavitate: €r illi penam & non perinde etiam ad gratiam vocatiouis babent, €? leviter zmuvmurant../ .Nec libertatem refle&at; Unde S. Bernardus timorem hunc, S. Bern. enentis acquivent, nifiex totocordegropter De- qui, ut ipfe ait, noftrze confervationis pri- fup.P£.go. um fe fubjiciaut.. Curre buc & illuc, non mve- mordia exagitat, quemque ftatim intrantibus nies quietem, ui/? in busili fubjetlione fub Pra- horror vitze arétioris, & infuetse difciplinze lati vegimiue. Atque uthocfacilius obtineat, aufteritas ingerit, effe timorem illum no&ur- Tbideml. Chriftum exemplo preeuntem, fibique di- num, de quo eft in Pfalmo 9o. quem ideo centem imaginetur: Quid magnum, ff tu, [7] 8. coxl j noGurnum vocari docet, quoniam fi dies il- ulvis es. zibil, propter Deum te bominibus le luceret, incujuslumine pariter & labores & Jübdis: quando ego otnipoteus €? altiffmus, praeimia videremus, timor omnino quorum- qui cuntla creavi ex nibiloyme bomini propter te vis laborum nullus effet prze defiderio prae- buimiliter fubjeci. Factus fum omuium bumilli- miorum, dum clara luce appareret, quoniam F d suus & infünus, ut tuam fuperbiam tmiea bumi- non funt condignze paffiones ad futuram glo- ' Ritate viuceves. Difceobtemperare pulvis, difce riam, quze revelabitur in nobis. Nunc vero, 1e busmiliaveterra €7 limus, 9 [fub omnium pe- inquit, quoniam abícondita funt ab oculis dibus incurvare.. Difce voluntatestuas frange- noftris, & nox interim eft, in hac parte tenta- ve, €? ad omnem fubjefHonem te dave, — Exar- mur nimium atimore no&urno, & pro bonis, defce contva te, vec patiaris tumovetn in te vi- qua non videmus, formidamus pr ?efentia vere; fed itafubje&tum & parvulum te exbile, mala tolerare. Quare alibi, quodin Ecclefii gIdem fer. L] ut omnes füper te ambulare poffiut, & jz'cut ]u-. dedicandis rite obfervari folet, ut pi&tze cru-g.cy um plaïer:rümþ conuculcave. ces oleo facro inungantur, idem ait in Reli- gioforum animisper gratiamíleri. /Vam, in- UM A. öuintum denidue .mohï,t-um eft, ut-o- quit, zeceffeé e?, ut Uaéctio fpivitualis gvatie ad« mnem follicitudinem & diligentiam in perfe- juvet infivimitatemuoftvam, obfervantiarum,eg* &ionis ftudio adhibeat, juxta fzepius citati multimode penitentie cruces devotionis fue Afcetze monitum. — £E//o v:gilaus, ? diligens l ii)ïdem L gratia leniens: quia tiec fiue cvuce fegui Cbri- in Dei fervitios €9 cogita frequenter:. Adquid * Jfum; €? fineuntlione crucis afperitatem ferre 4.€.25. oepjf, CP cur faculuti vel u1/? Nonnue ut quis po[fet. Hinceff, quod multi abowinentur, &* — Deo viveres , €? [pivitualis bomo fieres? Me- j fu, tant penitentiam, cvucemm. quidem videntes, 1 suor ergo femper e[fo bujus ffnis, " quia perdi- Je on'videntesuutlionem. Fos,qui experti effis, zum zon vedit tempus. Sine follicitudine €&? dili- ecce fcitis, quia vere crux nofiva iuun&la, C? per entiauuuquam acquires vivtutes. $2 incipis te- gratzam [piritus adjuvantis fuavis C? delelabi- pefcere, incipies male babere. — Si autem dederis lis eff penitentia uoffva, C2* ut ita dicam,amari- tead fervorem, invenies magnam pacem; € fen- 11do zoffva dulciffima. Id quod exemplo An- ties leviorem labovem, propter Dei ovatiatmn, & dreze Spinulee Societatis]efu Religiofo Afceta virtutis attovem. Homofervidus C? diligens ad confirmat; is enim cum proveGiori jam zeta- omuia eff paratus. Major laLov eff refiffere vitiis te, nempe, ut ipfemet humili quodam loco de & paffiozibus, quam corporaltbus infüdare la- fe queri folebat, triginta & o&to annos habens dovikus. ui pavvos tton vitat defecfus, paula- ininfirmitate de fzeculo relinquendo delibera- t«m labitur adinajoves. Gaudebis [emper vefpe- ret, atquein partem contrariam tum valetudi- ve, fi diem expendas fvutiuofe. — Figila fuper te nisimbecillitas; tum deliciarum confuetudo, ipfum, exctta te ipfum, admonete 1pfum, G9 quid- amilize nobilitas, dignitatis, quam in Ecclefia gerebat, amplitudo, denique difciplinze diffi- quid de a/i;'s fft, s negligas te ig/hm. cultas, & multze alize rationes, quafi agmine T. fatto ad terrorem ei fefe offerent, repente Emp Dei bonitas hunc verficulum ejus menti ob- 61 jecit; Pones pedes ueos quaff cervorum, eoque verficulo, tanquam lumine quodam oborto, ita illuftratus eft, ut, quemadmodum ipfe narra- bat, omnes illae timidze, ac deficientes cogi- tationes - Titulus *XXXL*' Confilium. " 42* tationes momento evanuerint, isque animo 101 ffe quadam tifz'./lz'tz'a & Jabove cevtaminis acl penitus confirmato, ac conftauti adverfus illa bas pevtinges, Obfiflet inolita confuetudo. fed me- E uidem omnia incommoda permanferit. liore confuetudiue devincetur. . Remurimurabit. id brevietiam reipfaexpertus eft. Nam cum caro ; fed fervore fpiritus frenabitur. Inftigabit àntea adhuc fecularis, quoties noftrorum €? exacerbabit te evpeus antiquus, fed oratzone. qmenfee intereffet, quod. amicitize caufa non- Fugabituy: in[uper && labore utili aditus eima- nunquam faciebat, multa faftidire foleret, ut- gnus obffruetur.. Quodfi denique hzec minus efficacia experiatur ad afperitates leniendas, pote delicatioribus epulis, argenteze fupelle- . Gili, & exquifitze cuidam munditize afuetus illud faltem medium ut arripiat, fuadet, quod i& »*-s domi fuze, idem deinde Societatem noítram Chriftus ipfe Religiofo cuipiam ob nimias Ordinis afperitates ad fecülum revertenti de- jam ingreffüs, cum primum ad communem menfam venit, omnia ei vifa funt longe alia, dit, dumiidem apparens, latusqüe, ex quo co- quam prius viderentur, mantilia nitidiffima, piofus fanguis effluebat, di(cooperiens dixit: Revertere ad Monafterium, & panem durum, patinze atque orbes ex argento, ipfe vero lo- cus totus optimo odore fragrans, ita ut nihil & omnia alia onerofa Ordinis intinge in latus apud fe dubitarit, quin illa omnia praeter no- ifmd , & erit tibi tOþum fuave. ftrum morem parata effent Re&oris juffu, ad jet, fuam videlicet infirmitatem extraordinariis Df . ejusmodi deliciis relevandam. Itaque & tum . CONSILIUM Ill de hoc cum Reétore queftus elft ferio, & po- Petitio. ftea fuum hunc errorem fzepius ipfemet ami- cisfamiliariternarravit. Proeterea etiam Sae- | IX 'Interq alias Ordinis afperitatesfp'ei*:ia- cularium exemplum ante oculos ei ponit lemgravitatem expertus eft Narciffus, tum in jdem Aíceta, quorum comparatione hzec in jejuniis tam frequentibus fufcipiendis, tum etiam in cibis vilioribus, & fzepe non bene Religiofam vitam objiciuntur, quafi nullis ipfi moleftiis premantur, nullos angores fen- prepatatis fumendis; cum .enim tenerz tiant. lmmo vero horum etiam, & multo complexiopis, & dclicate in domo paterna enutritus effet, tanto graviorem fenfit in jeju- majores funtlabores, follicitudines, zerumnae, non dico jam inopum & pauperum, àut me- niis tolerandis, cibisque crafforibus deco- diocrium quoque in familia alenda, in tuen- quendis difficultatem, quanto minus ad hzec toleranda ftomachum prius affuefecerat. Un- dis liberis, fed eorum, qui vulgo beati pu- tantur, quorum interior vita maximis, & de Afcetze aperit hanc difficultatem, ab eoque maximarumrerum angoribusrefertaeft. Ita- confilium & mediuin wpetit",ad- 9a.ndgm fupe- que tum multo majores funt hujus vitze do- ran*dam. Ü l(eru Jores, tum etiam divinorum illorum folatio- Jedit. rum expertes, quibus qui carent, propemo- Refpenfo 7 À ï'latus l3. . dum in inferno degere dixerim. — Noftrze au- X.x Refponde t Afceta, & aptiffime, quod tem moleítize quid fimile habent? Omnes olim Rabaudó Monacho , aliisque eveneri t, ebpono ftat, Rel, ex caufis leviffimis, quas vel removere, vel narrat. Hic enim cum Religiofze afperitatem, IX 6í contemmnere, velridere, vel, fi ita oporteat, utpote lautiori vitze afuefactus graviter ferre velexpediat, etiam amare vel compledi fa- coepiffet, Abbas quidem, qui tum erat, no- cillimum fit. Ergo exuna parte omnis tribü- miae Porcarius, indulgentia quadam, fepara- Jationum, ac moleftiarum materia in religio- tos ei cibos paulo commodiores preeberi fo ftatuexigua, acferenullaeft; ex parte vero jubebat, quibus tamen ille, quo magis ute- batur, eo indies tenuior, graciliorque fiebat.. altera adeo abundant in eo confolationes Chrifti, ut vel fi maxima, vel graviífima effet, Itaqueaccidit, ut quadam die, dum fratres facile tamen mitigari poífit. . FIortatur proin, reliqui communi menfa, arido fcilicet pane, ut Narciffus non externa incommoda tan- &fabisvefcereotur, videre fibi vifus fit duos tummodo, quse fint in Religione afperiora, fenes, alterum calvum, cüi biuze clavese col- intueatur, fed ut dulcedinem intus latentem lo pendebant; alterumh habitu Monachum , perfpiciat, & adillam ipfam afperitatem levi: qui criftallinam pyxidem manu geftabat. Hi ter, ac molliter perferendam tantam fibi gra- toto Coenaculo . circumeüntes unicuique tize copiam affuturam íciat, ut, quid quid eft Monacho, neício quid edulii e vafeillo im- durum, & grave, multis partibus fuperet; prae- pertiebant, Rabaudum folum ita przetereun- fertina vero ufu ac confuetudine adjun&a, tes, utetiam fevero, ac potius (ubirato vultu eum intuerentur. . ]lle tamen ex ejus, qui quae & laboris fenfüm tanquam callo obducto imminuit, & in ipfius virtutis difciplinam proxime affidebat portiuncula aliquid fuffu- familiaritatem inducit. Pro cujus doctrinze ratus, utillud guítavit, vifa eftilli ejus fuavi- confirmatione faluberrima illa, folatioque tas omnium ciborum, quos unquam in vita 'ThOmo pleniffima verba a Thoma Kemp. in Perfona fua etiam feculari comediífet, fuavitatem Kemp. Chrifti prolata perpendi jubet: Efemim /i vis longeantecellere. Quod vifum cum ter jam. l.3. €. I2- geyaczter deleclavi, €? abundantius atue confola. contigiffet, ad Abbatem acceffit, & diligen- vi: ecce im contemptu omuium mundauorum, ter inquifivit, quinam effent hi duofenes. In- & in ab/ciffroue omnium iufirmavum deleclatto- tellexit Abbas facile, alterum eorum Petrum Apoftolum effe, in cujus tutela erat Mona- num erit beuedictio tua, €? copiofa tábi veddetur confolatio. Etquanto te plus ab ompi creatura- fterium; alterum autem Honoratum mona- yuim folatio fubtraxeris,tanto in zie fuavioves, fterii Authorem; caufam autem, curipfi uni communis illa efca negaretur, effeeam, quod & potentiores confolationes iuveuies. Sedprimo com-» * Ggg 3 R .Biblio»thecæ Manuali: Concidnþtoriæ 435 ferret; fimilem q-uoque fuavitatis. eHä.&um. commanem aliorum feveritatem non feque- retur: quod audiens Rabaudus animo con- eífet reportaturus. Quodfi vero cibi inter- dum minus bene przeparati offerrentur, Ab- firmato ad omnem ,ejus vite dilciplinam erferendam, multo eam faciliorem & levio- batis Stephani diétum & factum imitari fua- quam antea putaffet, ac paulo debat, de quo Dorotheus narrat, quod, cum rem reperit, morbus ipíum lectulo affixiffet, focius para- poft eosde mes an&os vidit, qui fibi quoque perin deaca liis de illo tam fuavi cibo tribue- re ipfi voluerit placentulam cum optimo oleo, fed arrepto amariffimo ac peffimo, pla- yent, quo incredibiliter ad omnem laborem Notavit Thid, ac duritiam confirmatus eft. ldem pene con- centam fic coCctam ?2egro porrexit. eze Virdunenfi Archidiacono diviti, id Stephanus, fumptoque modico tacuit. F'ecit tigit Andr id vice altera coquus, illataque iterum ad ae- & valdeno bili, qui inipfis ferme Cilftercienfis Comede Pater, familize initiis inftitutum illud magno fervo- grum cottura refpuit eam. aitSocius, bona enim res eít, quam paravi; re füfcepit. : Sedtamen cum Satanasidoneam materiam na&us tentationis ex corpusculo & ut ipfum illiceret ad guftandum, guftavit tenui & nimis delicato, itaeum oppugnaret, ipfemet prior, & heu me, homicida fum, ex- clamat. Ad quem Stephanus; ne turberis, fra- ut jam vix fuftineret, die quodam hanc ei di- L vina boni tas medicinam fecit. Accumbenti ter, inquit, nifi Deus voluiffet, ut oleum pro fita &unt. pro more legumina, oleoartiperes, nonerraffes, Hortatur proin in menfa appo . Narciffum,ut, quotiescunque cibi ipfiin men- quod cibi genus i lle pree ceeteris maxime fa- flidiebat: verum fame compulfus, ut repu- faapponuztur, Miniftrum menfe velut Haba- Daniel. acho vim faceret, fumfit tandem cuca Deo cum cibo miffum imaginetur, di- - ^ gnanti ftoin áliquid, quod ubi ore att igit, tantam fentire centemque: Narciffe, tolle prandium, quod vifüs eft tuavitatem, ut nunqua m fimile ali- mifit tibi Deus. Sumat proin cum gaudio, dicatque cum Daniele: Recordatus es mei quid in vit a fua expertum fe effe recordare- tur. Atquerefiduo, q uoderat, avide exhaufto, Deus, & non dereliquifti diligentes te. Thom. deinde Abbatem adit, nihil dubitans, quin Kempet fuze patinze proprium aliquod additum eflet ETY: condimentum. Ut autem comperit, plane CONSILIUM: lVf Petitio. fuiffe commune ferculum, in quo videlicet nihil przeter aquam &falem ad condiendum XI. Inter alias diflicultates, quas in Reli- adhiberetur, intellexit ftatim divinam erga gione expertus eft Narciffus, non minima fe providentiam, & gratias agens in Religio- erat, quod varia de fea variis judicia concipi, ni$ propofi to confirmatus eft, eoque magis, deque defe&tibus fuis murmurari adverteret, ac tertia die, & deinceps jd quod tanto vehementius illi dolebat, quan- uod poftea etiam, multo tempore eandem.fuavitatem in ejus- to ardentius fuam vitam omnibus probari modi cibis pe rfenfit, ut poftea dicere foieret, cupiebat. Quare quid in hoc negotio agen- fe jam magis dele&a:zi pilis, atque oleribus, dum fit, ab Afceta confilium petit. quam a ntea a ltilibus & nobiEbus ejusmodi Sed hoc utrumque unius fuit, illud Refporz/z'o. epulis. .XII. Refpondet Afceta, duplicis generis Tbid. univerfze familize, quod in vita S. Bernardi legimus, recenti adhuc Clarevallenfi Coeno-: Perfonas effe, a quibus tali judicia formari fevere vita duceretur, ut non foleant. Primigeneris funt Superiores, Pa- bio, cum tam alio pane, quam fere terreo'vefcerentur, ac tres fpirituales, Confeffarii, aliique viri pru- &us & füppellex, & do- dentes ac Religiofi; & horum judicia utique reliquus quoque vi r L ma effent, ita tamen mus omnino pauperri magni zeftimanda, veneranda, & quantum omnes fine murmuratione, imo vero cüum fieri poteft, fequenda funt, utpote ad fpeciale tanta delectatione omnia ferre fo'itos, ut illa illius, de quo judicium fertur, commodum, ipfa dele&atio non modicum e's fcrupulum, bonumque ordinata. . Alterius generis funt dubitationemqueinjecerit. Nam cum jucun- judicia commilitonum, aut fzecularium, libe- re quzevis opera, etiam bona, carpentium ; dius (fic enim fcribitur) vivere fibi videren- tur in eremo, quam antea vixiffent in feculo: haec generofe contemnenda fünt, eo quod, nifi hoc fiat, nec quies animi, nec optatus in fufpe&os feipfos habere coeperunt, ne pet aliam viam reducerentur in regionem fuam: virtutum & perfectionis ftudio profectus fit donec ea quafüone ad Bernardum prius, fnerandus. HincS. Paulus c. x. Gal. dicebat: Si adhuc hominibus placerem, Chrifti fer- deinde ad Catalaunenfem Epifcopum, qui tunc apud eos hofpes diver(abatur, delata, vus non effem. Etiterum: Mihi autem pro minimo eft, uta vobis judicer, aut humano longa & accurata oratione edodi funt, effe die. S.Hieron. id Dei donum, ac beneficium, minimeque Sed & antiqui Patres tanti, tefte S. H:e- ep. zo. refpuendum. Éx quo apparuit, quid poffit Es ronymo, faciebant hanc do&trinam, ut di- cere foliti fint: Prima (id eft, maxime ne- habitus, & mos, Dei praefertim gratia adju- tus, quando hoc efficit, ut tam rigida vita in ceffaria) virtus Monachi eft, hominum ju- tanta hominum multitudine ita fuavis effet, dicia contemnere, nifij dum coecorum fe- ut etiam fcrupuluin in eorum animis move- quitur ductum, a via perfectionis aberrare, tet, ne nimis voluptuofe viverent. HæC;iH' & opera undequaque imperfecte facere velit, Id quod fapienter olim Polycletes Pictor quam, exempla ob oculos haberi monebat Afceta, nec dubi*ari, quin fi fimilem de fe in celeberrimus in3eniofo faí(to demonftra- cibis durioribus deguftandis victoriam re- vit; cum enim elegantem pictura m ante domum QU EEE " y ) x - Ti fulus. XXXI ffon../ïlïim, du 423 domurm íuam a foli$ calore. exficcandam ex- pofuiffet, & varie a variis carpi advertiffet, ea s unela remota, aliam priori prorfüs fimilem pinxit, iterumque ante domum expofuit, ita tamen ut - XIV. Refpondet Afceta, cum perfe&io ia in occulto latens, & quidquid quisque carpe- perfe&o amore Dei coníiftat, ex iisdem indi- ret, id juxta ipfius judicium corrigeret ; v. g. fi ciis colligi debere profe&tus fui quantitatem, quis pedem nimis longum efífe diceret, ipfe ex quibus colligere folemus amoris magni« breviórem faceret, &fic de reliquis membris tudinem. . Duo autem funt praecipua indicia, loquendo. Unde poft plures ejusmodi corre- ex quibus.amoris vehementiam colligimus. &iones adeo corrupta eftimago, ut nemo fi- Primum eft, maxima zeftimatio de amato , nerifu eam afpicere poffet. Quare confluen- per quam ipfum otnnibus aliis rebus praefe- tibus civibus imaginem juxta di&tamen artis rimus: Unde natum eft proverbium: Quis- fuze fa&am pone pofteriorem imaginem fta» quis amat ranam , ranam putat effe Dianam : tuit, dixitque civibus: Et qui placet hzec im- Quisquis amat cervam, cervam putat effe agopofterior? cumqueilli ineptam, & rifu ac Minervam. Et propter eandem caufam a- vituperio dignam unanimi vocedicerent: ÁAt- mantes fe mutuo Thefaurum íuum (fein qui, fubjecit Polycletes, hzec fecundum ve- Schatz) vocant, ut indicent, fe, ficut thefau- ftrum judicium eft depicta. Ecce ergo quale rum omnibus nofiris bonis temporalibus aríel monítrum effingeret, qui veftraattenderet, & przeferimus, itaetiam amatum omnibus aliis L fequeretur judicia. Qualem autem, & quam rebus praeferre. — Alterum indicium eft, firma -elegantem imaginem pingat, quiartis fuze di- adhzefio, feu unio cum amato; quo enim &amina obfervat? 1dem ergout Narciffus fa- difficilius amans ab amato avellitur, eo fir- ciat, hortatur Afceta, atqueadeo fibi de im- mius fe illi adhzerere, atque adeo & amare perfe&orum judiciis illud pii Afcetze di&um ilium oftendit. Hiuc de Sponía dicitur: 24. Cant.e. g, ThOma applicet. Fili, jacta cortuum firmiter in Do- que nulte (tribulationum) zoz.pozerunat ex- Kempenf. mino, & hümanum ne metuas, judicium, ubi tinguere chavztatem, uec ffumina obruent illum. 1. 3. c. 36. te confcientia pium reddit &infontem. Bo- Et 5.Paulus: Quissme feparabit a cDaritate? Rom, o g, num eft, &beatum taliter pati, nec hoc erit Simili ergo modo profectum in perfe&ione grave humili corde, & Deo magis, quam fibi feu amore divino, colligere debemus. Et ipfi contidenti. Muiti multa loquuntur, & primo quidem ex zeítimatione, quam de Deo ideo parva fides eft adhibenda; fed & omni- habemus, an Ícilicet eum omnibus creaturis bus íatis effe, non eft poffibile. Etfi Paulus o« preferamus; nam, ut prius Afceta re&e di- mnibus ftuduit in Domino placere, & omni- xit: Multuts proficies, /£ te feria*uta ab omnu£ bus omnia fattuseft: tamen etiam pro mini- teiporali cavaconfexves. . F'alde deficies, i ali- ino duxit, quod abhumano die judicatus fuit. quid temiporale veputaveris.. Nilmagnum, uà Kgit fatis pro aliorum zedificatione & falute, alinmy uilgvatum;nilacceptut tiliftt , viffpu- quantum iníeerat, & poterat:, fed ne ab aliis re Deus,aut de Deo fit. Totum vamut exillGimay aliquándo judicaretur, vel non défpiceretur, quidquid coufolationis occurrit de aligua crea- cohiberenonpotuit. Quises tu, ut timeasa eurq. — dmaus Deum auima, fub Deo defpicit mortalihomine? hodie eft, & cras non cóm- usicerfa. ld quód apta fimilitudine quidam Deumtime, & hominum terrores non paret. deciararunt, dum dixerunt: Sicutis, quiab expavefces. Quid poteft aliquis in te verbis uno loco in alium proficifcitur, fi cognofcere autinjuriis? fibi potius nocet, quamtibi ; nec vult, an multum progreffus fit, attendit, an poterit judicium Dei effugere, quicunque eft minus femper dé loco, a quo difcedit; plus jlle. Tu habe Deum prze oculis, & noli con- verodeloco, ad quemtendit, videat; Ita Re- tendere verbis querulofis. Quod frad prze- liziofus, quiacreaturis difcedere, &ad Deum fens tu videris fuccambere,. & confufionem per amoris greffüs tendere decrevit, quo mi- pati, quam non meruifti: ne indigneris ex nus de creaturis videt, easque contemnit; & hoc, neque per impatientiam minuas coro- quo plus. videt de Deo, eumque pluris zefti- nam tuam: Sed ad me potius refpice in.coe- inat, tanto magis fe in perfeGtionis via pro- ]um, qui potens fum éripere ab omni confu- greffum fuiffe, credere poteft. — Hinc iterum Philipp, fione & injuftitia, & unicuique red E de'refecunä S. Paulus p&opter Deum omniuim fe creatu- * 3 Qum opera fua, rarum: detrimentum feciffe; & arbitratum effe, ut ftercora, confeifus eft. Pari modo ^CONSILIUM V. ex altero judicio profe&tum metiri debet, fcilicet ex adhzefione, & conjunctione cum Hietots Petitio. Deo; fieuimtam firmiter adhzereat, ut nul- la quantacunque tribulatione feparari fe ab 5P: $o XIII. Solent Magiftri Tyronum non raro eo patiatur, iterum, fe multum profeciffe, ab iis exigere, quantum fibi videantur in ftu- merito fibi perfüadere poteft, uti pulchre dio perfe&ionis profecilfe; in qua ratione Thomas Kempenfis iterum oftendit dicens : Thóm, reddenda cum difficultatem non modicam INon evgo effimes , te veram pacem imveniffe ft Kempz l. 3.c. 251 experiretur Narciffus. Afcetam adiit, ab eo- pullam fenfévis gvavitatem: mec tugzctotum effe que, ex quibus indiciis quantitatem profe- bonum, fi neihiuém pateris adverfarzum:z mec &us fui cognofcere debeat, indicari fibi pe- boc effe perfeum ,. ff éun&la fíant Jecusdum i tiit. £uum affeauim. . Negue:tunc- aliquid tagui te d fputf!; E Bibliothkbæ., Manualis C'onäondtoriæ : 414 Miffam audiret, poft elevationem Miffte vidit veputes , aut fpecialiter dile&umexiflimes, f in snagua fueris devotione atque dulcedine : quiain quendam pulcherrimum puerulum füper al- i/ffis non coguo[citur verus atiator virtutis ; uec tare currentem (ut fibi apparebat) & juxta idem Altare fedebant tres virgines Miífam in i/lis confiflst profe&us €y pevfetio bominis. Iu quoergo Dotine? Inofferendo teextotocor- audientes, Etcucurrit puerulus de Altari, & de tuo voluntati diviue ; nomquerendo, quatua accepit unam illarum virginum nimis ami- cabiliter in brachiis fuis, & ofculabatur eam | MT Jfünty nec inparvo, tiec intagne, uec in tempore, 6 l, gec in eternitale, ita utim una equali facie in nimisamorofe, Alteramáccepit, & pallium vatiarum a&ioue permaneas, ititev Dvo[Dera €7 ipfius difcooperuit, ab oculis ejus, & infpe- contrariaonmiiaequa laucepenfando. . 1d quod xitinejus faciem valdeamicabiliter. Sedter- iterum Afceta quidanrapta fimilitudine de- tiam accepit per manum, & percuffit eam vlaravit, dum dixit, ficuttriplicis generis funt cum pugno in faciem, & trufit curm pedibus, paftilli odorati, (Rauchkertzlein) falfi & ad & oftendit ei magnam indignationem, & cu- vexationem fatti, qui totaliter ex pulvere currit puerulus ad altare, &ibi perdidit eum fünt confe&i, & mox ubi igni admoveris, matronahzec. ^ Vidensautemiíta admiraba- $/al flammas fpirare incipiunt, & ingratum odo- tur multum, quid iftud portenderet & defi- AT rem emittunt: Alii media duntaxat parte, fci- deravit multum fcire, quidnam iftud effet , fed & Dominus nofter noluit fibi hoc fruftra licet fuperiore ex aromatibus, inferiore au- tem ex pulvere funt compofiti, atque adeo oflendiffe, & alloquebatur eam, & dixit: ab initio quidem bonum de fe odorem, & Prima Matrona, cui me tam amicabilem ex- hibeo, multum eft nutabunda, &imbecillis gratum fplendorem emittunt, fed ubi ad me- dium ventum elt pariter flammas fpargere, & ad me, & defacili decideret, & verteret fead ingratum odorem emittere incipiunt; álii feculum, nifi effem ei amicabilis & benignus. Ajtera melius eft contenta, dummodo aliquid denique toti ex aromatibus facti, qui, fi igni admoventur, femper amabilem lucem & fua- faporis habere poterit & dulcedinis. Sedter- vem odorem emittunt; lta triplicis generis tia virgo eít dile&a fponfa mea, & qualem- cunque amaritudinem illi dedero, ipfa per- effe Religiofos, qui quoad'externam fpeciem & veftitum fimiles funt, fed quod mores & manet mihi femper conftans &cfidelis. Igitur perfe&ionem longe diverfi; nam aliqui toti nota, quod major falus & fanctitas non con- ex pulvere nitrato, id eft, immortificatis af- fiftuntin majori dulcedine; fed quando ae- fe&übus compofiti, quam primum ignis mor- quanimiter fcimus tribulationes fuftinere, & tificationis admotus fuerit, flammas indigna- Deuminde laudare, & in illis gaudere, & di- tionis evormere, & mali exempli ingratum ligere facientes nobis mala, iíte eft in dile- &ione fupremus gradus. Atque hoc gemi- fotorem poft fe relinquere folent: alii ali- quamdiu patienter ferunt leviores adverfita- num indicium merito Afceta Narciffo pro tes, fed ubigraviores ingruerint, pariter in- menfura, qua profe&um in perfetione men- furare, & colligere poffit, offerebat, cum & dignari, & fcandalizari confüeverunt, qualis profe&um diícipulorum, "Thom. fuit, de quo Thomas Kempenfis fic loquitur: Antiqui Philofophi Kempenf. Nequedicas: /Vomvaleo bac ab bomine tali pa- fuorum ex duobus his verbis: 2445/£ize, €9? ^ .Jü. i, nec bujufcemodi mibi patienda funt: grave i. 3;0. 190 enim intulit dasmuum, C? improperat smibi, que fh'm, cqälligc»rew confueverint. nunq uaa cogitaveram: fed ab alio libenter pa- 244v & ficutpatienda video. . Infrpiens eff talis CONSILIUM VL cogitatio que virtutem patiéntie uon confade- vat, ttec a quo coronanda evit, fedumagis pey/onas, & Gte & offenfas fübi illatas perpendit.. INon eff verus . De Te'ptafionibuä fuftinendis,- ; 61 atzens, qui pati uon vult, nifi quantum fíhi vi- futn fuerit, 8 a quo fibiplacuerit. Aliidenique /'Petit'ia. ex meris aromat:bus folidarum virtutum com- XV. Vix medium probationis fuze . tem* pofiti in omnibus adverfitatibus odorem & pus abfolverat Narciffus, cum gravibus adeo ducem boni exempli relinquunt, de quibus idem Author dixit: Zerus patzens uon attend:t, tentationibus varia in materia vexari ccepit, lu « quo bomine, utrum a Prelatofuo, an ab aliquo ut propemodum fe fuccubiturum timuerit; 26 v. quare iterum ab Afceta conlilium petit, & eequali , aut inferiori , utrum abono £s fanclo NT ivo, velaperverfo &* indigno exerceatur. Sed quomodo fe in ejusmodi tentationibus gere- bag iudifferentev ab omnui creatuva ,guanmtumcungue, — Yerh Á re debeat, fcirg cupit. Du, & quetiescungue ei aliquid advevfi acciderit, e' 10. dotum boc demanu Dei gratanter accipit, ? u- Refpouf o. ens. lucrum veputat: . Quia mil apud Deum uautumlibet parvum, pro Deo tamen paffumn XVI. Refpondet Aíceta, fequentes ei do» &rinas obfervandas effe. goterit fine meritotvavftre. Ethanc doctrinam . Prima, curandum, Deus i pfe percommoda ad hunc finem vifio- ut bene ponderet neceffitatem , & utilitatem Spec. ne declaravit, quam Joannes Major in Spe- tentationum, ut t anto alacrius earum im- petum fuftineat. E t neceffitatem quidem V. Trbu- Exempl. culo magno Exemplorum his verbis narrat: fatio L Legitur in libro Prioris de Grunendal Fratris Thomas Kemp. his verbis declaravit: Qua- Thom, Joannis de Schoenhovia, quod fuit quodam diu in mundo vivimus, fiue tribulatione €p Kemp. xempl. 6. tempore quaedam matrona devota, quae cum teutatione e[fé uou poffumur. — Utilitatem vero * 9 T&« idem n : Titulus XXX1. Con/flium. 4 du 3 idem paulo poft fequentibus verbis indicat: Hur, qucm extinguat. Oratio vero quomo- Sunz tamen tentationes homini [epe valde utiles, do practicanda fit, pulchra fimilitudine de- licet tnolefig fint €9 graves; quin in illir homo clarat ,Xbbas Joannes dicens: Similis debet Vita PP. humiliatur, purgatur, €9 eruditur. Qmner San- effe Monachus homini fedenti füb arbore3.de pa- &i per tmultas. tribulationes €$ tentationes tranr- ent. grandi, qui refpiciens feras diverfas & ferpen- éerunt, €8 profecerunt. — Et qui tentationer fufi- tes venientes ad fe, cum non poffit eis refi- nere nequiverunt, reprobi fatli funt, 69 defecc- ftere, fubit in arborem, & falvatur; lta & $. Jäcob. runt. Hinc & S. Jacobus dicebat: Omnegau- €, x, dium exiftimate, Fratres mei, cum in va- Monachus fedens in cella, & videns pravas n cogitationes, cogfupiat ad Deum per oratio- rias tentationes incideritis, fcientes, quod nem, & falvabitur. Item fimilis debet effe tentatio fidei veftrze patientiam operatur, pa- homini habenti a finiftra ignem, & a dextra tientia autem opus perfectum habet, ut fitis aquam, ut, quoties fuerit füccenfusignis, tol- perfg&i & integti, in nullo defïcicntes. latdeaqua (puta gratioxge) & extinguat illam. XVIE Seründa doQrina :eludbtuDimdier XXI. Sexta eft, ut initiis tentationum for- S. Paul. z, credat, Deum, uti S. Paulus monet, fidelem titerinvigilet, & refiftat: quia, ut bene mo- 919 effe, atque adeo nonpaffurum, ut fupra vires nuit pius Author libelli de Chrifti imitatione, Lib. l, r tentetur; fi enim, utre&te difcurrit S. Ephrem, facilius boftis vincitur, fioftium mentis nul- 32 homines, cum tam parum fciant, fciunt ta- latenus introife finitur, fed extra limen ftatim, men difcernere, quantum oneris fingula ju- ut pulfaverit, illi obviatur. Econtrario ve- menta ferre valeant, tantumque imponunt, 1o, fitentationi in carne nafcenti feftine non t quantum eorum vires tolerant; fi etiam fi- refifitur, eadem, qua nutritur, hora robo- gulus vafa efformans novit, quanto ea tem- ratur, & exiftens foris inoperibus vix praeva- pore in igne relinqui oporteat, ne, fi diutius let, quia ipfam intus membrorum Domi- relinquat, adurantur; fi minus, diffolvantur; nam mentem captivam tenet, ut fapienter E quanto magis Deus, cujus eftinfinita poten- jnotavi'i: S. Gregorius. $. Greg. tia & fapientia, novit, quibus tentationibus in patt.. us i ia aut probationibus indigeant animse ipfi pla- XXIL. Septima eR,v ut non obit X er & per- cere volentes, neque majores permittet, functorie refiftat tentationi & hofti , fed pe- quam ipfarum utilitati co'nducat? nitus, quantum fieri poteít, deleat ur; quod fiet, fi ipfa etiam tentationum radi X, & oc- XVIII. T'e'rtia eft, ut paritek fïrmiüime cree cafiotollatür. Eftautem bzec radix nonalia, dat, non nocere fenfum in tentationibus, fi abfit confenfus; ut enim ignis füb cinere la- quam concupifcentia, utclare S. acobus in- S. Jacob, dicavit, dicens: Unde liter €9 bella in vobir2e- 4. Á tet, etiamfi cineribus totus videaturfepultus; ita & charitas in corde effe poteít, licet ob wonnt hinc, ex concupi[centir, qua militant ín tentationum gravitatem videat sueimnbris vefiris. . Haec autem radixtunc tolli- ur penitus ex- tur, fi acreaturis ad Deum transferatur, jux- tincta. ta doctrinam S. Davidis dicentis: D'fsBlare P XIX. Quäfta eft, üt non conciäat anïmo, in Domine, €9 ipfe tibi dabit petitioner cordis tui? Et Salomonis: Quorwm fi fpecie dele&ati, fi tentationum procellze exoriantur;- utenim, Deos putaverunt, fciant , quanto his dominator fi Nauta femel a timore occupatus eft, ad na- eorum [veci [ vim regendain prorfus ineptus evadit; ita a- omnia conflituit. fior efl, [peciei enim generatOï fæc nimus tentati, fitimori ceíferit, manifefto vi- &oriseamittendae periculo fe exponit. Unde $. Greg. fapienter monet S. Gregorius: In tentatione XXII. O&a?a efï, v.ut ad pugnam fe variis | j. 5. mor. motivis, praefertim Dei, & totius Curioe coe- €. 126 depreheníás tenebras moeroris incide, ne, qui intanta animi tranquillitate alta de te fen- leftis agonem fpectantis, &animos addentis, feras, in perturbatione quoque deterius co- preefentia cogitata excitet: quemadmodum S. Stephanus exemplo fuo docuit, coelos à- gitationum caligine te-confuhdas. : pertos, & Jefum ftantem a dextris contem- XX. Quinta eft, ut Chrifti. tentiüum fa- Matt. c. platus, dum .lapidibus- impeteretur, — quatur dicentis: Jigilate €4 orate, st intretir ?6- V' 38' in tentattonem. Et vigilantiam quidem etiam "XXIV. Nona eft, vt debi—tæ Deo pro ob- S. Aug. S. Paulus commendans. Zigilate, ait, flate in tenta vi&oria gratize ferventer perfolvantur, $. 23. de vertb., fide, viriliter agite; &v confortamini : Oratio- dicendo cum S.Davide: Benedifus Dominur Dom. ni inflate, vigilanter in ea. Qua ratione au- Jeus meur, qui docet manur menr ad prali- G. 100 tem fuícipi debeathzec vigilantia, pulchre do- wum, €9 digitor meos ad bellum. .. Aut: Non EEE cuitS. Augaítinus, dum fic Evangelium, Vi- mobir, Domire, nonnobir, fed: Nomini tuo, da gilate, claufit: $i ergo dormituri [umur, quan- gloriam. do vigilabimus ? . cordz vigila, fide vigila, chari- taie vigila, operibus vigtla. — Hodie laboramus, XXV. Decima eft, ut non þutet debella- €4 lampades noflre inter ventos. [aculi hujus, tum effe, fi femel vitoria obtenta eft; nam, ut tentationerque. flu&uant, [ed ardeat im robore fapienter advertit venerabilis Beda, /ovpe ax- T flamma mofira, ut ventus tentationir au g?üt t?- am menti no[firg tentatio- Chom R. P. Lohn. Bibl. MMan. Tom. 1. tiquur — hoflir, po]l.qz l « num u) x['c' s 1 426 Bibhiothecee : IVanuahis Concionatoriz num certamen inflixerit, ab ipfo fuo certamine caftigatione corporis perjejunia, cilicia, fla- ad tempus recedit, mon ut illatey malitie finem gellationes &c. pofterior in abnegatione in- ordinatorum motuum animi confiftit; de rabeat, [ed ut corda, qua yer quiete jecura reddidit, repente vediens . facilius inopinate. ir- qua duplici mortificatione S. Richardus di- rumpat. Hoc etiam pertinet, utnonabjiciat xit: lleperfe&us efl, qui per gratiam .. Spiri- animum, aut contriftetur,. fi devictis gravio- tur,, omner snalos motus corporis €$ animi vio- ribus hoftibus advertat, fe adhuc a minori- lfnter [ubigit. bus infeftari, nam ut fapienter difcurrit S. Gregorius, hoc divina difpen[atione agitur, ne XXIX. Secundo beneapprehendere debet ex omni parte virtulibus [plendens in elationem proprietates verze mortificationis, quarum ublevetur: dum ut in [e parvum quid. reprehen- quatuorab Áfcetis numerantur. 1. Utfitra- fibile videt, € tamenhoc [ubjugare non valet, me- tionabilir, fenad bonum finem ordinata, quem aiaena triplicem S. Tgnatius in libello Exercitiorum quaquam fibi, [ed Aduthori, vifloriam tribuat in his, qua fubigere fortiter valet. Quod ad hoc a- aífignat; nimirum ut pro deli&tis praeteritis gitur, ut ad virtutem menr proficiens juflitia fua , nonnihil fatisfiat: ut vincat feipfum homo, enelius infirmmitate roboretur ; €€ inde. verius in inferiorem fui partem, qu2e fenfualitas ap- bonis luceat, unde etiam molentem parva repre- pellatur, fuperiori, hoc eft, rationi magisfub- Jiciens: ut poftremo quzeramus atque impe- henfibilia humiliter ob/"aumnt. : tremus aliquod gratize donum, quod opta- | XXVI. Undecimaeft, ut, ü quis intenta- mus, puta intimam cordis contritionem pro tione cecidiife, ac fuccubuiffe fe advertat, a- peccatis, & abundantiam lacrymarum, vel nimis non concidat, fed potius falubrem propter illa, vel propter poenas & dolores paí- Thomz2e Kempenfis doctrinam ac confilium fionis Chrifti, aut dubii alicujus, quod nos lo 3. [ 6o fequatur: Certa tanquam miles bonur; €9 fi angit, refolutionem. 2. Ut fit difereta, ne ut interdum ex fragilitate corruis ,. re[ume vires for- S. Bernardus notavit, per nimiam mortifica- tiores prioriburg confidens de ampliori gratia. tionem corpori effetus, animo affe&us, proximo S.Greg. Nam utre&e advertit S. Gregorius, ficut dux exemplum , .Deo honor . [ubtrahatur; & ut S. 9. 34- ihin przelio plus eum militem diligit, qui poft V Hieronymus dixit: Zfmur laffur. diverticula fugam reverfus hoítem fortiter petit, quam quarat. Hincfapienter S. Gregoriusait: Sic S. Greg.l. illum, qui nunquam terga przebuit; fic Deus nece[fe efl, 'ut artem. continentza teneat, quate- 3o. mor. C.Zo fepe illos plus amat, qui poft peccatum nur non caruem, [ed vitia carnir occidat : mam ferventius illi fervierunt, quam qui peccato glerumque, duz lus nimio caro reflringitur, c- mortali non commiffo, tepidos fe in ejus fer- tiam ab exercitatione boni operir enervatur , wt vitio exhibuerunt. Has ergo fi do&rinas ad orationem quoque, vel pradicationem non [uf- accurate obfervaverit Narciffus, certam il- ficiat, dum incentiva vitiorum in [e funditus fuf- li in tentationibus victoriam pollicetur A- focare feftinat, optimus efl in omni re modus, €9 Íceta. * laudabilis ubique menfura . (inquit re&e S. Hieronymus ) corpur mon frangendum, Jed regendum efl,. Regalamautem pro hac difcre- tione optimam affignat S. Auguftinus, dum S.Auguft, e mor., CONSILIUM VIIL - enarratis gravibus Sanctorum fui zevi poeni- ECCL €e tentiis fubjungit: Charitas pracipue cuftodi- 33* tur, charitati vi&ur, charitati [ermo, charitati De Mortificationibus & Pcenitentize | operibus. habitur, charitati vultur aptatur: hanc fi quis offendit, uno die durare non finitur. Scunt —— hanc ita semmendatam e[Je a Chriflo, € Apoflo- — Petitio. lir, ut, fihc una abfit, inania; /& hac . adit, glena. fint omnia. — 3. Ut fit ufitata in illa com- munitate, cujus quifpiam eft membrum ; XXVII. Audiens Narciü'üs inter alios do- nam infolita plerumque odium & averfio- &rinas Monachum a.S. Climaco defcribi, quod fit perpetua naturae violentia, fenfu- nem pariunt, nifi fingularis fan&titas excu- t at at P u fet. 4. Ut conflans fit, & perpetua, uti ite- umque vigilantiffima & indefeffa cuftodia , rum S.Ignatius fuis Filiis imperavit dicens: facile advertit, mortificationem fibi in Re- ligione fumme neceffariam effe; quare, cum Ut nelius ad. hunc. perfe&lionir gradum in [pi- rituali vita tam pretiofum prrveniatur — ( Íci- varii errores in hoc exercitio committi que- licet ut Chriftosfimiles fieri, & cum eo ant, ab Afceta petit, ut breve fibi doCtrina- rum ad hoc exercitium pertinentium com- ludibria & infamiam cum gaudio pati op- $n , temus) majus ac impenfius ftudium cu- "N pendium fuggerere dignetur. jusque fit, quaerere in Domino majo- rem fui abnegationem, & continuam in rebus omnibus, quoad poterit S 1 mortifica- Refpon fio. tionem. XXX. Tertio curahdum eft, ut'-fraüdes Dia- XXVIII. Refpondet Afceta, inprimis—bene ipfum diftinguere debere inter externam & boli in hoc ftudio occurrentes bene intelli- internam mortificationem, quarum priox in gat, & prudenter declinare ftudeat. . Pro quibus 417 Titulus XXXI | Clon/iliüm.l | quibus dignofcendis nover it triplex effe ho- minerit nunquam fibi e cella egrediendum minum genus ejusmodi fraudibus obno- effe, nifi unus ex di&is titulis ipfum ad- Primi funt, qui na tura difficili hoc impulerit. Quod quidem ipfi diffici- xium. le non accidit, fi commoda, que ex tali przediti gra vem ad virtutes exercendas repu- nantiam fentiunt, ideoque ruinz fe pro- folitudine reportantur, bene peérpenderit, ximos arbitrantur. Quibus proinde fzepe il- quze quidem praeclare indicavit S. Bernardus PP. regula: ANon nocet dicens: Cali && cellg , inquit, habitatio cegna- 1a Do&orum & SS. ta; Crlla €9 colum cognationem habent nominis, enfur, fi defit. con[enfu 5: objicienda eft. Alii funt, qui, quia natura liter fortiti funt animam fic €8 pietatis. — Calum . dicitur a celando, G bonam, nu. llam in nulla prope re difficulta- quod celatur in calis, hoc C? incellis; quod qua- ritur in celis, hoc €8 incellis, nempevacare Do, tem fentiunt: qui proinde monendi, ne propterea altum fapiant, aliosve defpiciant, rui-Deo: Zngeli Dei cellas habent pro calir, €9 aut Ífocordize occafionem arripiant, fed po- eque deleflantur. in. ce llir atque in calis, a cella in celum a[cenditur. Cella terra fan&a efl, . €$ tiusinfirmitati fuze, atque fragilitati adícri- locus [an&us , ibi anima Deo jungitur. Quod bant, quod in graves tentationes caderenon finantur. Ultimi funt, quialtiffima pace, non re ipía expertus eft S. Hieronymus dicens: propter vi rtutis ftudium, nec per naturzebo- Mihi cefera carcer, €9 [olitudo Paradifur efi. btenta fruuntur, fed quia omnia Hinc re&e ad iftam folitudiaem amandam | nitatem o L tam efficacibus verbis hortatar Thomas Kein- De imit. $ndulgent appeti tui; quibus proinde id, quod fenior quidam : fi imilis genii monacho dixit ; penfis: Aemo dignus efl calefi con[olation: , uifi * 029« exprobrandu m eít: Similis es:portze, per diligenter [e exercuerit in. [an&ia compustiione. e vult ingreditur, & egreditur Si vir corde tenus compungi, intra cubile tuum, quam quisqu absque eo, quo d fciat, quid intus geratur; €8 exclude tumultus mundi, ficut. [criptum eft : unde quia hoftibus omnia patent, in perpe- In cubilibus vefiris compungimini. — [n cella iuve- tuo verfantur animse periculo, quod tunc nies, quod deforis [mpius amitter. ? — Cellacontinus ata dulce[cit, €9 ma le cuflodita tadium generat. rimumintelligent, quando, ut aïis laqueis $i in principio converfionis tua bene eam colue- i:rgtita, avolare VOluexint., : ris, & cuflodierir, erittibidile£a amica, & gra- p | tiffinum. — In filentio €9 quiete profici? anizua de- ) Iuf vota, €$ di[cit ab[condita fcripturarum. — Ibi in- DA venit fluenta lacrymarum, quibus fingulir noGi- CONSILIUM VIIL bus [e lavet, €8 mundet; , ut. Conditori [uo tan- to familiarior fiat, quanto longius ab ommi [ecu- '-De P'rofefïþnei &denda. lari tumultudegit. — Qui ergo Je abflrahit & notis €9 amicir,! approximabit. 1lli Deus cum . Zngelis i Petit io, an&dis. S.'Berhar- Quareaudiat S. Bernardum monen- : XXXL Finita feliciter probatione, cum tem: E ^ lo fola, o anima, ut foli ömniumferuesdus-h?-iiöf te ipjam, quem ex omnibus elegifli. — Secede, fd ad pyofeífionem edendam admiffus effet Nar- mente, non corpore: fed intentione, [ed devotto- ciffus, defiderateam, cum quanto poteft, ma- hf | ximo fru&u & devotione peragere; rogat ne, fed piritu. - Sola dicitur tibi mentir & [pi- 2 [nof, roin Afcetam, ut, ficut pro novitiatu in- ritus folitudo. — Solus es," fi non communia cogi- CCL c' tes, finon. affe&les provfentio ; fi de[viciar, quod ) choando, & abfolvendo falubria valde fug- ed & przeclaram famofi A- Rodriq. geffit confilia, ita fimilia quoque pro protei- multi fu[piciunt. nachorete doct rinam alte menti imprimat, P** ir-18- e. [j fione fructuofe fgcienda iuggerere dignetur. qui dicereerat folitus, nunquam fore homi- nem quietum, nec in re quapiam contentum Refponfo. jn hàc vita, nifihocfibi perfuadeat, inmun- s XXXI. Refpondef Afceta, fequentes do- Prima do prazter Deum & ipfum effe neminem: &rinasilli fpecialiter obfervandas effe. quo principio antiqui Patres, .tefte 5 . Doro- S.Doreth. eft, utmeminerit, fe, cum per Profeffionem $ theo, fe dirigentes, in maxima pace, a:'mi- dut. 7. " verus Religiofus fit fa&us, modo fpecialiter fectan- quetranquillitate, vitam in folitudine prope obligari a d perfe&ionem omni ftudio coeleftem traduxerunt. dam; ftudeat proin bene cognofcere, in quo 'Tertia do&rina eft, ut certo fibi perfua- confiftat vera per fe&tio, nimirum in eo, quod, deat, tria vota fubftantialia effe praecipua me- L dens quidam Afceta, quo- utbenenotavit pru dia perfectionis confequendse, ut S.Thomas tidiana & communia Religionis fuz opera & alii docent, ideoque fingulari ftudio ad eo- S. Aug. in perfecteperficiat ; hocenim eft, quod S. Au- rum perfe&tam obfervationem incumbat. . E- t: F/is [emper laudare Deun? um in finem fzepius monentem S. Auguflinus S. Aug. in Pfal. 118. guftinusinfinuavi €$ [enper. laudafii bene fac omnia, qu& chif, audiat: Quid tibi dixerit P[almus , — attende, Pfal.75. JDeum. Non dixit, nolite vovere, [ed vovete, €9 reddi- XXXIII. Secunda doctrina eü, ut folitu- te..— Quia audifli, reddite:. non vir vovere? er- go UoUert volebar, €? non reddere? imo utrwn- dinem & cellam fpecialiter fibi commenda- tam habeat, eumque in fine m januze fuze in- que fac. Unum fitex profe[fione, aliud ex adju- Ícripta verb a imaginetur, quz& monachus torio Dei perficietur. — A[pice eum, qui te ducit , ualiter infcripferat : JVeceffitar , €$ non re[vicies reiro, unde te educit: Qui te quidam a& ducit, anie te ambulat; unde te ducit, pofl te utilitas, char itas: nt iisinfcriptis &lectis me- €, » A P Lofmn. B?bl. IMan. To'm.. [. Hhþ 2 418 Bibhtothecee Mmhalis Concionatoria. efi.. /dma . ducentem,. €9 non. te damnat. retro a[vicientem. — Sic efficiet, ut verificetur de ip- CONSILIUM IX. S.Bern. fo, quod S. Bernardus dixit ad Fratres fuos. ePadf. jilma veliraefl Profeffio, calos tranfit , par Circa officii acceptationem. Aingelis efl, ZIngelicg fumilis: puritati: mon e- nim folum voviflis omaem [anttitatem, fed. om- Petitio. nis fanitatis perfezlionem, €9 ommis con[um- XXXVI. Poft editam Profeffionem, cum smahionis finem: Zliorum efl [ervive Dto, ve- ad varia oíficia paulatim applicatus fuiffet firum adhgrere Deo.— Ac paulo poft: Quor, Narciffüs, & aliqua fibi valde molefta experi- quo tiomine dignius appelle;m , me[cio hominer ca- lefies, an angelos terrefires, degenter in terris, retur, Afcetamadiit, abeeque,an nonunum alterumve recufare, aut de [td. conver[ationem habentzs in colir. — .Non eftis interrogat. precari deberet,— .de mundo, jkd g,'li:' civet Sanilorum, €9 do- meflici Det. Refpo;z/z'o. XXXIV.Q lii doc ii t ücpan hu t perfe&tam regularum fuarum obfervantiam XXXV'H. Refpondet Afceta, ante omnia S.Bern. incumbat. fibique dictum putet, quod S. Ber- ep- 17. meminiffe eum debere, quod juxta D. Paulum adFF. de nardus Fratribus fuis dixit: Aogo vor, Fra- fpectaculum fa&i (imus mundo, Angelis, & S. Anaft iret, €? multum ob[ecro, [ic agite, €9 fic flate hominibus, przecipue vero ipfi Deo, atque a* 9. -in Domino dileZiffumi , folliciti femper. circa cu- Cer- deo non referre, qualem perfonam quis re- flodiam: Ordinis, uwt Ordo cuftodiat vor. praefentet, fed quomodoillam fuftineat. Hinc te B. Aloyfius dicere folebat, eum demum metito quidam dicebat, videri fibi eotempo- effe Religiofum perfectum cenfendum, qui re, quo difpofitio officiorum fufcipitur, eves omnes Ordinis fui Regulas accurate cuftodie- nire id, quod olim vivente Chrifto accidit, rit; talis enim merito fperare poterit, copio- quando mulier concionànte illo exclamavit: 46 €1Te fa fibiauxiliaaDeo datum iri, ad omnes per- DBeatus venter, qui te portavit, E ubera, qua tu fectionis partes adimplendas, omnigenasque Juxifti. Ipfe autem Chriftus mox fubjecit: Quin Matt. c. : virtutes acquirendas, juxta promiffum Chri- imo beati , qui audiunt verbum Dei, €9 cuflodi- 25. fti dicentis: Euge erve bone €» fidelir, quia fu- unt illud, .. Simili enim modo, quando fit di- ger pauca fuifli fidelis, Juper multa te conflituam ; ftributio officiorum, & unus quidem füperio- intra in. gaudium. Domini : quod per 'perfef ris, alter Doctoeris, Concionatoris, aut aliud &ionem maxime acquiritur. honoratum officium fortitus fuiffe auditur, XXXV. Quinta denique doctrina eft , ut mox focii gratulabundiaccedunt, dicuntque: [zepius renovationem mentis, & propofito- Beatus venter, quiteportavit&c. Sed quos S.Greg. tum inftituat; nam ut S. Gregorius fapien- Chiriftus mox corrigitdicens: Quin imo bea- 1.22. mor.ter advertit, fi laffefcere nolumus, valde necef- ti, qui audiunt verbum Provincialis, & cufto- riun efl, ut inchoare quotidie nor. credamur. €. 2. æ diunt illud; cum enim tota noftra fanctitas & Ne[cit enim vuens yer torporem vetera[cere, qu& perfecio in impletione voluntatis divinae |fludet. per. defideriusm '[emper. inchoare. — Hine confiftat; hzec autem ?eque in infimis, quam namque per Paulum dicitur: Aemovamini [pi- fupremis officiis impleri queat, non eft, cur Eph. c. 4. ritu mentisueftrz. — Hinc Pfalmifta, quiad per- aliquis unum officium prze altero optare, aut fe&ionis culmen jam pervenerat, quafi in- follicitare debeat. Hincmerito P. Balthafarus víta, Pí. 76. choansdicebat: Dixi, mnccapi. Sed & S. A- Alvarez Societatis Jefu Presbyter dicere fole- Vitaapud thtanius jam jam moriturus ad faos dicebat : bat, Religiofum horrere debere mutationes S. Athan. jj fit primum in comimuni mandatum, nullum iu officiorum, occupationum, aut locorum, in arrepti própofiti rigore laffzfcere, [ed quafi inci- quibus a fancta obedientia collocantur, me- pientezm augere Jemper debere, quod caperit. mores. verborum. Angeli ad S. Jofeph di&o- L. 1. de i. Hinc merito pius Afceta hortatur: Omni die rum, cum mitteretur in /Egyptum: Efto ibi, - lst mit. e. 19. renovare debemus propofitum noflrum, €$ ad fer- usque dum dicam,tibi; cujus rationem red- vorem nos excitare, quafi hodie primum ad. con- debat, quod nemo poffet in altiorem locum verfonem weni[femus , atgue dicere: Z4djuva aícendere, quam ut ab ipfo Deo in eo confíti- sue Doinine Deus in bono propofito , .€9 fan&o fer- tuatur. Unde eum,qui fub obedientia eít, no- | Vitio iuo: €? da mihi nunc hodie werfeRle inctpe- re, quia nihil efl, quod ha&Genus feci. . Secundum lebat cogitare, quid cras de fe effet fa&urum : refponfio enim in promptu eft, faciam, quod gropofitura nofirum, curfur profe&ur nofiri: €9 jubebor; fiet, quod volet Deus. Etin hocto- multa dilizentia opur efW Dene. groficere. volenti. tum meum lucrum eft, ut teDeum meum con- hd« Quod(i fortiter proponens [epe deficit, quid illi, tentum habeam, tibiquefatisfaciam. Hinc & qui raro aui wünus fixe aliquid groponit? Et alias dixerat: Iahoc ego meam felicitatem po- iterum: Circa principalia fefla rencvanda . [unt no, quod Deus velit opera mea uti etiam in bona exercitia: €9 Santlorwm [uffragia ferven- viliffimis totius Religionis meze officiis; tanti tius inploranda. —De feflo im fefium proponere ego hoc facio, ut nullum fit adeo abjectum offi- Pl x debemus , quafi tunc de hoc feculo migraturi, €9 cium, cui fi me ille velit addicere, non pri- al eternum feflum perventuri. . Ideoque. folli- ver ego quocunque meo folatio, ut illud praze- cite nos praparare debesmus in devotir tempori- ftem. Hortatur ergo Narciffum Afceta, ut bus, €9 devotius conver[ari atque ota *m ob[er- queties Superior officium aliquod ei offert , vantiaw) firidhus cuflodire, tanquas im brewi illa Judithae verba erga illum ufurpet; QuisJudith. c. pramium laboris noflri a Deo pmcyturi. ego [um , wt contradicam Domino meo. aut*?- Y 13- i [upe- N Titulus XXXE.. Confifium. 429 fuperiori Dei , velut fupremi Domini vices agen- tiam fuam, & poteftper omnipotentiam füam, ti, omne, quod erit $n oculis ejus bonum C opti- mum, faciam. Quidgquid autem illi placuerit, hoc & vult perfummam bonitatem fuam, juvaref mili erit optimum omnibus diebus vite mez. — Aut CONSILIUM XIL etiamdicat cum Chrifte: Ita Pater, quoniam fic acceptum eft coram te, acceptum etiam Circa feveritatem Superiorum tole- randam. erit apud me, u?:inam ficut ante te. CONSILIUM X. Petitio. XL.. Cumnon tantum non faveh,tbm, fed Circa favorem Superiorum non am- etiam durum, & feverum experiretur Narcif- biendum. fus fuperiorem, utpote a quo frequenter fine ulla culpa, auttempore non conveniente, aut Petitio. etiam modo notabiliter excedente fuerit pu- XXXVIII, Advertens Narciffus, commi- nitus, defperat propemodum, fe jugum tam litones fuos aliquos variis artibus Superio- grave diutius ferre poffe. Quare iterum ad À- rum favorem pifcari, atque adeo ab illis paf- Ícetam confilii cauía fe confert, ab eoque aut fim prze aliis promoveri, aliaquefavoris indi- folatium,aut rgmedium def[ieratio'ni fuze petit. cia &argumenta erga illos oftendi, fe autem ab illis negligi, nec ullum paterni favoris & A efponufjf o. amoris fignum experiri, graviter dolet, atque XLI. Räpondet Afceta, aitque, nullum ex ad invidiam concipiendam non modice im- allegatis feveritatis cafibus fufficientem effe pellitur. Quare auxilium & confilium petit talem pufillanimitatem & defperationem ab Afceta ad hanc non levem utique tentatio- concipiendam. Nam quod frequenter fine Iucl C.IL E nem vipcendam. culpa punitus fibi videatur, recordari debet, fe, etfihanc, quze punitioni fufceptze praeten- Refponfo. ditur, culpam non admiferit, prius tamen for- XXXIX. Refpondet Afceta, hanctentatio- te alias occulte admififfe, ob quas proin nem non difficulter ipfum fuperaturum, fi Deus ipfum corripi permittit; ficut EphremSuriusin inprimis prudentiffimam P. Hugonis Roth adhuc adolefcens at przetenfum quidem fur-Vita. , Adcetz expertiffimi e Societate Jefu dottri- tum, ob quod ad furcam damnatus fuerat, nam oboculos habuerit, qui in vita Regia fic non admifit, juffus eft ad buculam pauperis fcribit: Non decet fubditum Superiorum fa- Seniculi petulanter prius occifam oculos re- | vorem.ambire, aut ab iis fpecialiter amari vel- fle&ere. Dicatproin cum]obo: Peccavi, €1ob. c. 33. le; quienim amari ab iis velit, debet etiam vere deliqui, &v ut eram dignus zon recepi, — IE.- V* 97* placere velle, & quantze adulationes & fimu- que parum affligere eum debere tempus cor- lationes fequentur? ficontraria incurrant in- rectionis non obfervatum; Nam etíi tempus dicia, quis erit turbarum & offenfionum mo- tale per fe non fit aptum ad culpam & erro- dus? Univerforum Domino placere, & abhoc rem corrigendum, eít tamen aptiíffimum ad diligi velle oportet; hominumfenfa de nobis permiífionem & ordinationem divinam 2e- errabunde vagantur, aliorum invidiam creant, quo animo acceptandam; fiergo medicis & plurimum a profe&us fpiritualis libertate tantum fidimus, ut illud tempus,. quod ipfi lb impediunt. Secureincedit, qui nunquam fibi prefcribunt, aptiffimum ad medicinam fu- amoredignaadícribit. Itailli, quinon parum mendamcredamus; quidni magis Deo, qui confirmari poffünt ex eo, quod nonnemo errare & fallere non poteft; confidamus, & prudenter notavit, nimirum tales follicitato- tempus ab eo preefcriptum ad. correptionem res humanorum favorem merito. timere pof- & emendationem noftram opportuniffimum Jonasc.4. fe, ne ipfis contingat, quod Jonze Prophetae effe judicemus. . Denique utneque exceffum Blofius in olim evenerat, utícilicet, ficut isarefacta he- in modo corrigendi aegre ferat, meminiffe "n dera fub qua fuaviter quiefcere fibi videba- debet, quod olim Chriftus S. Gertrudi de fe- tur, petivit animze fuze, ut moreretur; ita & veritate Superioriffze cujusdam conquerenti hi fautore fuo velut hedera fua per mortem dixerit: Ego in abundantia pietatis, dulce- aut alium cafum fubtracta, in gravem trifti- dinis, & dilectionis meze divinze, qua con- tiaminacidant. Autcerte verendum eft, ne e- gregationem hanc elegi, permitto aliquos , fud. c, 18. veniat illis, quod Michze Sacerdoti veteris le- defe&tus inhzerere etiam illis, qui praefunt, ut gis contigit, ut fcilicet, fiinterrogentur, cur inde meritum congregationis augeatur; nam ^fautoribus fuis fübtratts triftentur, & ge- multo major eft virtus, fubjici ei, cajus opera mant, fateri & dicere cogantur: Jeos meos, per omnia probata videntar. Ego finp fupe- quos mihi feci, tuliflis E9 dicitis: quid tbi eft? riores haberealiquos defe&us, & ex diverfita- Hortatur itaque, dictum fibi credat a Pfalmi- te curarum quandoque maculari, ut magis humilientur. Subditorum meritum crefcit Pfal. x45. fta:. INolite confidere in Principibus, in Filiis ho- zpinum, in quibus aon efl falur; utpotequi ple- tam ex defe£tibus, quam profectibus eorum, rumque aut non fciunt, aut non poffunt, aut qui praefunt. H»ec itaque bene ut ponderet Narciffus, hortatur Afíceta; fic enim. non non volunt juvare; fed potius dicat cum eo- dem: Mihi autem adhszerere Deo meo, bo- zequo duntaxat, fed hilari etiam animo cor- num eft, & ponere in Domino fpem meam; rectionem omnem accepturum , dicturuni- jih, que cum Pfíalmifta: Obmutui €9 humiliatur v utpote qui folus & fcit pgr infinitam fapien- Hhh 3 8n, Bibliothecæ,Mamalis. Concionatorie 430 fum, & filuiabonir.. Etiterum: Obmutui, €9- mam tuam, & pulchram faciunt, gratiofam & acceptam in confpettu meo. . Etalias ite- non aperui 0s meum , quoniama tu fecifli. rum eidem dixit; Singula detrahentium ver- ba fame tibi loco virtutum, quibus exornata CONSILIUM XIL pervenias ad me, & ego compafliva pietate mea compulfus, benigne fuícipiam te. Et * Circa perfec:utioneä toler;mdas.g quanto plus converlatio tua fine culpa re- Petitio. probabitur, tanto amplius cor meum ama- Diig s Tim s. XLII. Quod olim S.Paulus dixerat; o- toria blanditate tibi condefcendit, quia per G. hoc efficieris mihi fimillima, qui in operibus mnes, qui pie volunt vivere in Chrifto perfe- meis femper habui perverfores (& contradi- cutionem patientur; hoc ipfum etiam non modice expertus eft Narciffus nofter; cum Gores.) Hortatur igitur Afceta, ut illa Chri- enim ferventius Deo fervire incepiffet, hoc fti folatio pleniffima verba ad Apoftolos pro- lata, fibi quoque applicet: JMMementote fermo- Ioan. 15 ipfo tepidorum fratrum oculos offendit, qui Non eft [evvus ma- proin illa impiorum in libro Sapientize ver- nis mel, quem ego dixi vobis. [1 S$3p.e.2. ba ufurparunt: Circum veniamus ergo juflum , jor Domino [uo, - Si me per cuti [unt, €9 vos per- €3 contrarius efl. opt- Jequentur. — Eciterum : r eatieflir, cum waaledi- Matth. quoniam inutilir efl nobis, ribus noflrir, €9 impropera t nobis peccata legis , xerint vobis, €$ perfecuti vos Juerint, &$ dixerint*: 5* €s diffamat innos peccata di[cipli na no[irz. Llro- omne malum adver[um vos, tnentientes propter mittit. [e [c ientiam. Dei habere, €$ filium Dei fe se: gaudete, €9 exuitate, quoniam fherces ue- ftra copiofa efl n calis. — Sicíperare poterit, ve- gominat. Fattus efi nobis intradutzionem cogita- vi- tionum noflrarum. Gravis efl nobis etiam ad rificatum iri quondam, quod Salomon dixit: dendum, quoniam diffimilis efl aliis vita illius, . €9 Cum placuerint. Domino vie hominis, etiam itti-Prov. c. Tanquam nugaces efli- qmicos ejus convertet ad pacem, ita ut ii ipfi, qui16. v. 7- $mmnutate [unt vie ejus. illum cum impiis perfecuti funt, dicturi fint mati fu mus ab illo, €€ abflinet fe a viis noftris, tanquam ab immunditiis, €$ prefert novilJuna cum iisdem pcenitentiam agentes, & prae an- iuflorum, €9 gloriatur Patrem fe habere Deum. gultia fpiritus gementes: 47 fun£, quo: habui-Sap. c. 2. mu; aliquando in derifum, €$ in fimilitudinem ideamus ergo, fi fermones illius veri fint, &* ten- ti iemur, quc ventura [unt illi, €9 fciemus , que improperii. — Nos in[en[ati vitam illorum eflima- erunt novi[fima illius. — Quare graviter fentiens bamus in[aniam, €9 fmem illorum fine houoves ecce quoriodo comp has perfecutiones, quaerit Afcetam, quomo- utati [unt inter filios Dei, & do inter illas fe gerere debeat? inter Santios [ors illorum eft. x- CONSILIUM XII. - ALilI. /Refpondet Afceta, & quæi'it Nar- ciffum, an unquam publicee difputationi in- terfuerit? Affirmanteillo, ulterius interrogat, Circa pacem K»animi quäerendama : an non audiverit eos, qui thefes propugnant, ^s Pe tz'tz'ot in fine dicentes illis, qui eosdem vehemen- XLIV. Cum fzpius Narciffus varias ánimi tifme oppugnarunt: Agimus gratias pro do&iffimis argumentis ? cumque & hoc au- turbatione ex diverfis caufis exortas exper- ' DN » ^ diviffe fe diceret Narciffus, fubintulit Afceta, tus fuiffet, pertzefus vitae tam inquietze, fta- tuit de medio profpicere, quo veram & con- fimili modo Deum dare dile&tiffimis filiis fuis occafionem ad fuzx virtutis profectum. tinuam animi pacem obtinere queat. Quia demonftrandum, & perfecutores velutargu- vero ipfe fefe ad tale medium inveniendum. mentantes fübornare; ut jam olim Tertul- infufficientem agnovit; ideo ad Afcetam de more confugit, ab eoque medium fimile in- lianusindicavit, dum fic alloquitur Tyrannos, qui fideles perfequebantu r: Cruciate, torque- telligere cupit. ie, damnate, atterite nos; probatio e[i innocentia eo nos hec Deus pati Refponfio. nofire iniquitas vefira; i gatitur, — Quidni ergo avide arri piat occafio- —XLV. Refpondet Afceta, varia quidem a nem iftam, & honori fibi ducat, quod pra variis media ad hunc finem przefcribi, feta- men unicum, folidiffimum, & ab ipfo Chrifto aliis dignus fit zeftimatus, ut publicum pro- di&tatum fuadere, nimirum ut radicem o- Tho fe&us fui fpecimen non tam ipfi mundo, u quam Deo & coitibus univerfis praebere mnis turbationis tollere ftudeat. Qusenam lA poflit. Ita faneagnovit monachusille,qui, ut autem hzec fit radix pulchre indicavit Epicte» tus dicens: Jomines mon . perturbantur . non Epi&. c, Vitze PP. invitis PP.legitar, quanto plus aliquisillum L7.c.7. injuriabat, tanto magis recurrebat dicens: rebus, [ed iis, quas de rebus habent opinionibusYo- pP.4 Ifüi funt, qui nobis occafionem praebent ad v.g. mors non efl malum; alioqui eniim €9 Socie- tati ita vifum e[Je; [ed opinio de morte, que ma- perfe&ionem noftram; qui autem beatifi- lum eam acit. Cum icitur impedimur, aut di- Maw cant nos, decipiunt nos, & femitam pedum [ noftrorum fübvertunt. . Hinc etiam Chriftus Jirahitnmr : mon alios culpemus ,. [ed. mo[met ipfos, Clg Chronic. B. Baptiftze Veranze Ordinis S. Francifci di- hoc efl, nofiras oginiones. "AMllior accu[arein cala- mitate fua, hominis efl ineruditi:- feipfwn, ejus n S.Franc. xit: Cognofce te magis obligatum effe illi, ^ to.2...7. qui tibi malum fecit, quam ei, qui bonum:; qui erudiri ceyit: mec [e, mec. aliwm , eruditi. & corrigi 92* . ]lz enim perfonze funt,. quae purgant ani- Quf)modo autem haec opinio tolli . debeat, R X Titulus XXXI. Confiiu&z. 43! debet, alibiindicavithis verbis: Religioniser- & quia anguftus efl, extendendo . facituur capa- ga Deos immortaler: prgcipuum illud effe fcito, .ciorem. r rellas de eis habere opiniones: ut [entias, €9 e[fe N Secundo confiftere debet renoiratio in eos, €9 bene jufleque adminiftrare univerfa: pa- rendum e[fe eis £ omnibus iis, qua fiant, acquie- firenua. executione, uti fapienter P. Claudius Claud. A- Aquaviva, quintus Societatis noftrae Gene- quav. In- cendum : €9 fequenda ultro, wut qua a mente ralis, advertitdicens: Quoniam omnis cona- 'truct.c.2. praflantiffima regantur. — Sic enim nec ncu[abis &0r nunguams mec ab eis megligi te conquereris. tus non in novis ordinationibus condendis, Dialog. fedin earum, quas habemus, executione, ad- Cath.Sen, Atque hzec do&trina eftipfiffima, quam Chri- hibendus eft, neceffe omnino fuerit, in hanc ftus ipfe S. Catharinze Senenfi, quando viam perveniendi ad veram pacem cupiit, praefcri- pro omnibus ferio ac diligenter incumbi: Pror(us enim docet experientia, & incommo- bere dignatus eft, dum dixit: Volo, utcerta da, quae inde nafcuntur, liquido demonftrant, I - fide, alta mente, acfrequenti confideratione mediteris, me Deum tuum gloriofiffimum, , plusin hoc genere defiderari, quam aut bona totfamulornm Dei voluntas, aut prompta & qui te ad beatitudinem perfruendam creavi, fimplex obedientia polliceri debere fatean- itih eeternum effe, fummum, omnipotentem, vo- tur. Ut vero hzec executio tanto ardentius » bisque omnia, quae mihi placita funt facienda, urgeatur, paulo poft enarrat radices, ex qui- nec effe, qui vel tantillum meze pollit refifte- bus defe&tus executionis nafcitur, videlicet re voluntati, nec quidquam fine eadem vo- . quia vel ignorantur ordinationes, aut in me- luntate mea vobis accidere, nihil prorfus nifi Quaread exerci- moria non habentur: velfacile nimis in . iis me permittente provenire. difpenfatur: vel quia fubditis repugnantibus tium hoc ample&tendum hortatur Afceta illis contradicere, eosque ad difciplinam fervan- '0y, C, pii Authoris verbis: Dixitibi [mpi[fume, 9 nunc MT dam urgere verentur Superiores. Quae omnia sterum tibi dico : Relinque te, refigna te, €9 quisque fibi merito applicare deberet; nam frueris magna interna. pace. Quanto citius hoc fiexperientiam ipfam confulere, caufasque ages, tanto melius habebis. — .Et quanto plenius €9 lp. cn 2- neglecorum propofitorum inquirere veli- Jincerius, tanto mihi plus placobir, €9 amplius mus, deprehendemus fane & ipfi, id uno ex lucraberis. memoratis tribus capitibus oriri, aut quia eo- rum raro recordamur; aut quia facile nimis CONSILIUM.XIV. circa eorum obfervationem " difpenfamus; aut quia vim nobis ipfis inferre, atque ad exe- Circa renovationem Spiritüs inftï- : cutionem ob varios refpe&us urgere vere- tuendam. mur. Unde reGe pius Afceta pronuntiavit: Unum e(1, quod multos a profeiu, €9 ferventi Thom. Petitio. emendatione retrahit, horror difficultatis, €$ la- Kemp.Lx. bor certaminis: Enim vero illi tmaxime pre cate- 25 XLVI. Inter alia media, qu»e ad profö— ris in virtutibur proficiunt, quiea, qua fibi ma- &um in períeGionis ftudio faciendum Nar- gis gravia €9 contraria funt, virilius vincere ni« ) ciffo füuadebantur, non poftremum erat, cre- tuntur; Nam ibi hómo plus wroficit, €9 cratiam bra fui ipfius renovatio juxta monitum Apo- ,merelur ampliorem, u N — | Ephn c-'4e ftoli: Renovamini m [viritu mentis veflra, €9 in- bi [e magis ig [piritu uin- ;i-t, ac mortijicqt. duite novum hominem, qui [ecundum Deum ereatus efl in juflitia 9 [an&iitate veritatir; qua- XLVIII. Tertio confiftere debet Renova- re ardens concepit defiderium, fimilem re- tio in- conftanti profecutione; uti re&e S.S. Bern. novationem cum fructu inftituendi; fedquia Bernardus indicavit, dicens: Quid prodefi, *P- 253* ignorat, quo potiífimum in tali renovatione Chriflum [equi, fi non coutingat confequi? Idzo collimare debeat, idi DPaulus ajebat : Sic currite, ut comprehendatis. gere cupit. pfum ab Afceta intell?— lbi tu, Chrifliane, fige tui curfus, profe&usque snetam , ubi. Chriflus pofuit fuam, fatfur obediens Refponfio. urque ad mortem: Quantumlibet ergo cucurre- XLVII. Refpondet Afceta, in tribus prze- rir, fiwsque ad mortem mon cucurreris, bravium cipue capitibus totam recollectionem confi- non prehendes; Nam in. caffum. bonum agitur, flere debere, nempe z. m feria refolutione , ut S. Gregorius recte dixit, fiante vitg termi- S. Greg, "Thom. quia, tefte Thoma Kempenfi, fecundum pro- nugz de[eratur, quia fruflra velociter currit, quil- 1. mor. Kemp. pofitum noftrum curfus profectus noftri. l. 1.c. 19. grius, quam ad metam venerit, deficit. — Hinc Hinc S.Thomas Aquinas forori quzerenti, Deus in veteri Teftamento non tantum pri- quomodo falvari poffet, refpondit: Si volue- mitias, fed etiam decimas, quae ultiimum )i&. i ris (ferionempe & efficaciter) falvabere. Sed ) quafi funt in meffe, petiit, Voluit item, ut &ipfe Chriftus Adolefcenti interroganti, quid omnia animalia, quz in facrificio ipfi offere- faciens zeternam vitam poffidere poffet? re- bantur, caudam haberent, ut per hod perfe- Matth. fpondit: SivirperfeGus e[Je €9c. fatis oftendens verantix neceífitatem indicaret. Unde S. Idem in c, c. 19. feriam voluntatem & refolutionem przeci- Gregoriusait: Jllebene immolat, qui facrificium 3. Levit. puum effe ad perfectionem affequendam me- boni operis ad fimem . debitg perducit aitionis. Cornel.indium. — Hinc quidam Do&or apud Cornelium ReGe proin Seneca: Per[everandum efl, in- c.4. Gen. de Lapide dicere folebat: Quidquid toto quit, €9 affiduo fludio, addendum robur, domec corde, tota intentione, toto defiderio vis, id bona mens fit, quod bona voluntasefl. / Hortatur es certiffime. Etidipfum confirmans S. Au- proin Afceta Narciffum ad perfeverantiam S. Aug. guftinus: Zic finur, inquit, mofler efl, hic (accus, praeclara S. Auguftini fententia: O fratre; ^" 8- thti, 432 Blbliothecm Janualis . Concionaterie - mei, non tedeat incipere magna , nec faflidiat te- tinue, fed alternatim, quia afcendendo plus nere inchoata, [cienter, quod per[everantia infor- laboramus in genibus & tibiis, defcendendo smal meritum , colorat boni propofitum, remunt- pius in femoribus. Alternatione ergo & vi- ciffirudine motus dividitur ambulationis la» vat currentem , coronab pugnantem, ducit ad | bravium, cun&o: perducit ad. gortum. " bor, fit levius itionis pondus, & tolerabilior defatigatio. Commoda eft hzec do&trina, in- 'quit Robertus, iis, qui in celeftem patriam CONSILIUM XV. .contendunt. Moleftum eft coelorum iter, ter- ribile carni & fanguini, fpiritui etiam grave, Circa Recreäti—önem iniïit;gendamg quifub corporis onerofo pondere nonnun- — Pstitio. quam Jaffatur, ac fudat. Ut vero fit minus ERN REU r V ais —— ardua, ac difficilis via, quid fa&to opus ? Alter- XLIX. Advertens Narciffus, in recreatic;ne natim, & viciffim incedendum, ut, quantum fibi plerumque contingere, quod non nemo poffumus, fatigationem & tzedium devitemus dixit: Quofies inter homines. fui, [emper minor jinferviendi Deo. — Viciffitudine utendum, fic lhomo redii: vehemens concepit faftidium re- ut nonnunquam in campum, vallem, prata creationis hujusmodi ; ideoque ftatuit, ab ea- recreationum defcendamus; fienim uno te- dem omnino abfítinere. Prius tameu hoc nore femper conemur, & enitamur, & ab in- füum propofitum Afcetze proponit, ejusque cenfa intentione nihil aliquando relaxemus, tantum concipiet animus rerum fpiritua- fuper hoc conlilium requirit. lium faftidium, ut denique eas prorfum de- Re[gonfio. s ferat, & perhorrefcat, quod mu'tis accidit. L. Räfpoudc&t&fceta, fe hoc ipfius decre- : Docet hoc etiam ipfe Deus per Ofeam, in- tumapprobare non polfe, fed potius congrua quiens: Et ero eis quafi exaltans jugum fuyer Ofeze ca inedia adhibenda, ut recreatio pieac fructuo- maxilias eorum. . .Exaltaturum fe non ablatu-1i. v.4. fe inftituatur;. nam natura noftra infira eft, rum jugum eorum, ait Dominus, quod tale &imbecillis, corporis noftri mafla ex iragili fuit, acfi dixiffet, fervos Dei fua quietis tem- pora habituros, quibus eorum fublevetur ju- luto coaluit, & fpiritus, quem hic morta/is - Nemo carnis carcerinclufum tenet, afflictatar, tan- gum, & oneris pondus allevietur. tumque non füffocatur, nifi quandoque il- fempiternum ferre jugum poteft, & intolera- lius relaxentur vincula, folvantur compedes, bilis eft aufteritas,quae perpetua. Propterea remittantur nexus. Neceffum eft, nonnun- in domibus religiofis, quarum etiam arctiffi- ma claufura, & vitse con'uetudo afperrima, * quam feriari ab opere, refpirare a laboribus, i ut obtufze, hebetatze dura, ac diuturna exer- " habent Religiofi Afcetze fuas horas, quibus a« citatione vires acuantur, & inftaurentur. Ta- nimum a confuetis exercitationibus tantifper abducant, relaxent, & remittant. Quomodo le quidpiam fuadebat magnus Corduben- Senfca fium Philofophus Seneca, inquiens: Danda enim arcus femper tenfus perdurare : quomo- a lib, de eftremiffio animis, tmeliores, acrioresque re- do fragilis natura unum perdiu tolerare pon- tranquil. dus, & pari femper contentione pergere po- animi quietifurgent. Utfertilibus agris non eftim- c' 15. perandum,. cito enim exhauriet illos nun- teft, nifi fubinde mutet iter, & onus illius ita animorum. minuatur? Uti S. Antonius quondam vena- quam intermiffa foecunditas, impetus affiduus labor frangit, &c. Legum tori cuidam oftendit, de quo fic narrant Vi- conditores feftos inftituerunt dies, ut ad hila- tze SS. Patrum: Supervenit quidam venatio- Vit. PP.Y - nem faciens in fylva agreftium . animalium, de pat. ritatem homines publice cogerentur, tan- é quam neceffarium laboribus interponentes & vidit Abbatem Antonium gaudentem cum "- 17 temperamentum. Utením nunquam otio in- Fratribus, & difplicuitei, "Volens autem fe- nex oftendere' ei, quia oportet aliquando dulgeas, verum femper labores, perpetuoque defatigeris, ac defudes, fieri non poteft. In condefcendere fratribus, dixit, ponefagittam inarcumtuum, & trahe, & fecit fic. Et dicit hujus rei confirmationem adfert Robertus Etrur(üs dicit Holkot quoddam -problema Ariftotelicum, ei, &iterum trahe, &traxit. ubi magnus Philofophus hoc quxrit: Cur ei: trahe adhuc, & dicit ei venator: fifuper menfuram traxero, frangetur arcus. Dicitei locissequalibus, quam inzequalibus, magis ä fatigamur; Cur majorem latfitudinem adfert Abbas Antonius: ita eft in omni opere Dei, iter planum, quam via, quze per acclivia & fi plus a menfura tendimus vires, cito defi- declivia, per campum, colles, ac montes du- ciunt, expedit ergo hora una relaxare rigo- Helkot incit? Refpondet ex fententia Philofophi Hol- yem eorum. Heecaudiens venator compun- c.5.Sap. kot: Quia, quando homo incedit continue, &us eft, & multum proficiens in fermone fe- le&. 61-. & uniformiter per viam planam, fatigat in- - nis difceffit, & fratres confirmat i i reverfi funþ ftrumenta, feu partes corporis, quibus am- ad locum fuum. bulat,ficutgenua & tibias, unde, quia iniftis inftrumentis afnbulandi continue tenetur LI. Verum quömodo ;ecrea£i011es tales in- una figura motus in via plana, ideo contingit ftitui debeant, Chriftusipfe olim indicaffe vi- detur, dum ad Difcipulos fuos dixit: /m eadem homini major labor & fatigatio: In proceffu vero non plano, ubi aliquando aícenditur, autem domo manete. edentes , €9 bibmter, qua. apud illos funt, dignus efl enizs operarius mer- aliquando defcenditur, non femper tenetur eadem figura motus inftrumenti movendi, cede [ua. — Notandum in his, quod Dominus, !D nec illze partgs vexanturuniformiter, &con- f;um Difcipulps ! fqos .juþfaþ fum'erg vi&u m? | ï'ïiulus AAX Confilium. l 433 in domibus, ad quas dïveïteränt; fimul velut lium, quam Catholicorum, & peccatorum po« 3noaet, ut recordentur , fe vinezeillius opera- tius, qQuain Juftorum. Quare fuadet Aíceta, ios, Icholzealumnos,. & famulos domefticos ut, quo pie & fructuofe ejusmod! recreationes effe, dignus eft enim operarius mercede fua. infütaere quisqueat, tria hzec obfervet. Primo l Sed cur voluit, uttunc fecogitarent effe diíci- finem fibi bonum, fci'icet majoremDei gloriam pulos Chrifti, quando cibum capiebant ? Re- & voluntatem Superiorum presfigat. Secun- fpondet EEuthymius, id voluiffe, ut inter con- 'do gratiam a Deo ferventer petat ad recreatio- vivandum fervarent temperantiam, modera- nem talem fru&uofe inftituendam. Tertio in tionem, frugalitatem , quam fervare debent; dpfo recreationis exercitio ob oculos femper quotquot glorize ducunt, quod talis Magiftri Thabeat S. Pauli monitum :: Gaudete 22 Domi- Philipp.: funt difcipuli, & tam Regise domus famuli. £. d &oyeimnpers iteruim dico, gaucete, enodeffin ve- Soletplerumque in conviviis effufius ridendi, Jlva nota fft omuibus liberius loquendi, familiariter cavillandi, jo- | bomumibus, — Domitius Beter cofe ac dicaciter ludendi, taliumque rerum prona fe offerre occafio. Dicebat ergo Chri- ftus: Manete edentes & bibentes. ffetim CONSILIUM XVI. GOttes Namen, quienimlaborant, & mini- fterio maxime tam diviuo, & facro fan&o ope- JCira Miffonem lndicam peten- dam. fam navant, jure merito cibum iumunt, hocta- tnenfacere debent, tanquam in mea (cholain- Petitiüb ftituti, & ad ubera mea enutriti, fic ut parfimo- niam, ac modeftiam , quze talis Magiltri diíci- L. Legerat Narciffus in l'bro quopiam. pulos, talis Domini fetvos, talis do&trinze prae- quam :copioíos in India fru&us fzcctent varias rum Religionum Miffionarii ; quare & ipfe ar- feo tj «dicatores decet, per omnia obfervent. Kdere ac A bibere ermifit, quae ab illis portigerentur,non dentiffimum coacepit defiderium 3inc eundis iv F quia autem fciverat fcripturn effe, probate fpie fimpli iter,fed ficut diícipulos fuos decebat. At fi ad victum & potum, tes fumme neceffarias, vitus, an ex Deo fint, pro icterprete volunta- tantam adhiberi temperantiam, ac frugalita- tis divinze Afcetam eligit, a quo proin dirigi temDominus voluit, quanto magis nobis com- in h-gc tam gravis momenti n'eggtio get-iät. mendatam habere debemus cautionem mode- | Refpoiz/z*o.. fliamque, quoties animum eble&atione pafci- amus, & relaxamus? Illze horze majorem re- LIH. Refpondet Afceta, avte omnia hoc in quirunt attentionem, circumfpe&iorem mo- mnegotio Chrifti confilium effe fequendum, derationem, quibus a curis feriamur, & reram computandosque fumptus, an habeat ad per- gratarum, jucundarumque cogitatione nos re- ficiendum , atque adeo vires corporis & animi focilamus. idipfumetiamSponfíus coeleftis confiderandas, an videlicet pares fint ad onera indicaffe videtur, dum de Sponfa fua dixit : tam arduze Miffionis fupportanda. Deinde Cadt.*c..f' Hovtus conclu[us fovor 12ea [boufa , bortus con- "audiendum consfilium Thomze Kemp. fic in clufus: tanquam dixiffet: Plenum amoenita- perfona 'Chrifti loquentis: . D«dideria re [2pe Th. Kem.. tis, &ad omnem voluptatem comparatum ne- acceudunt, & vebemeater impelluut, fed conff. V.3.c.11. muses, amica, columba mea Sponfa, fed vali- dera, an propter honovem meums an propter i dis murisiacin&um, & fepimentoimpenetra- duum commodum tagis inoveuris. Si epofuimin bili communitum. TAR Quid fibi voluit, cum de cauja, bene conteutus eyzs, quoamodocunque ordi- Íponfa dixit, hortum effe, verum folidiffimo, mavero: fi auter de proprzo quafitu aliquid la- : pat. fortiffimoque pariete obvallatum? Refpondet p» i tet, ecce ! boc eff , quod te inpedit, €? gvavat. Simon deCaflia; fponfum dicere voluiffe, de- Üave ergo, te nimium innitovis fuper dejiderio berein £cciefia effe hortos, hoc eft, recreatio- greconcspto, sme non coufalto : me forte po- nes, vacationes, animi oble&tationes, feriatio- Jfea peniteat , aut difpliceat, quod primo pla- nes a laboribus, refpirationes ab operofis ne- cuit, €7 quaft pro sielzore selafta. — Nomemimo- gotiis, & curaram anxietate. Sed quales illa amcis ajfeclio, que videtur Loua, flatzm eff f- hortos habere & poteft, & debet? Modeftize qguenda : fed meque ommis contvaria affeclio maceria conclufos, temperàntize pariete in- ad priwutu a[petlum fugiends, Eundem in fi- Hinc se- cinctos, frugalitatis muro vallatos. .opem Deus & Sanc&ti, maxime Indize Patroni füimabimur horti Dei, qui petmifit nobis re- . ferio & conftanterimplorandi erunt, utnehoe creationes, fed moderationis diflipationem ca- innegotio decipi ipfum permittant. Tandem vere praecepit. Dedit illecelevandi animili- ubi legitimam effe vocationem, etiam Confef: centiam, neque dedecet, habere fuas tempo- arii judició accedente, coníliterit, Superios ribus certis & occafionibus ftatas horas, qui- ribus hoc defiderium — erit . proponendum, bus indulgeatur animo; & detur otium, fed ^& quidquid illi perpenfis ommnibus motivis immoderantiam vetuit, & nimis effufam li« 6t circumftantiis ftatuerint, eidem humili« centiam. Placet pientiffimse illi Majeftati , "*er acquiefcendum ; maxime fi nolues yint ejusmodi . profectionem concedere s ut fit nonnunquam remiílior afperioris vitae arcus, nimiam tamen non vultrelaxationem. tunc enim , ficut Deus, licet mille mundos Absque hábenis ezim in recreationés procur« creare poffet, in quo 'omnes homines perfe« rere, incaute oblectari, & modeftize limites Giffime Viverent, & laudarent ipfum, magis palam impudenter tranfilire, magis Genti- . tamen delectatur decreto, & volüntate fua, lium eft, quam Chriftianorum, magis infide- qua decrevit eos non creare, quam. omni lii honore R. P.— Lobn.Bibl.Mans. dom.4. —— 434 Bübliothuc Mamualis Concionatorie H hoäore, & dele&atione, quos ex creatione ta- - " Hoc eft, lium mundorum percipere poffet; ita &ipfe Thun allzeit, was, wie, weils GOtt will, magis quiefcere debet in voluntate Dei nolen- Ifts Meníchen allerhóchftes Ziel. tis abipfo hanc miífionem fufcipi, quam in o- Ex quibus fequitur, Perfonam etiam fzecula- l. 3. c. 22 mnibus fructibus, quos in [ndia facere potuif- N 'fet; nam, utreCte pius Author advertit, vo- rem, & quidem conjugatam, zeque in ftatu Juntas ejus. £? amor bonovis illius omuia exce- fuo perfectam elfe poffe, quam quascunque Religiofas Perfonas in clauítris, cum magis - dere delet, & plus eum coufolari, magisque pla- Deus penfet, & quanto quis agit, quam o- eere, guafrz-orimz'a Leneficia data vel danda. pus, quod facit. Hinc S. Bonaventura quon- Chtonic. dam Fratri /Egidio ipfam & alios Doctores], I.p LIV. Addit tamen Afceta procautela, de- beatos przedicanti dixit, rudiffimum quem- CI 14. fiderium talenonpropterea improbandum ef- que a2eque amare poíffe Deum, ac doctiffimum. fe, quod S. Ignatius, cum P. Jacobus Lainez Quao audito, F. /Egidius currens ad montem . unus ex fociis illius fimile defiderium illi ex- civitati imminentem clamavit fonora voce: plicaffet , refponderit, fe, fi fimile defiderium Gaudete aniculz, uia zeque Deum amare infe fentiret, omni modo laboraturum, ut illo H poteftis, ac Do&or onaventura, ac alii Viri depofito, ad omnimodam indifferentiam fe re- do&trina illuftres. Sed & ipfe Deus S.Maca- duceret; nam hoc de deüderio inordinato in- rio poft centum fereannos in fummo vitze ri- | telligendum eft; alioqui nec Superiores pete- gore exactos fcire cupienti, ad quam menfu- re, aut permittere poffent, ut ejusmodi defi- ram perfeCtionis perveniffet, revelavit, eum deria fibi manife&arentur. non ultra menfuram duarum mulierum con- 1 jugatarum Alexandrize degentium perveniffe, $. I quae tamen poftea a S. Macario nihil aliud J Ecd« egiffe compertze funt, quam quod inter fe vitam ih Sæculo concordes, & maritis obedientes fuerint, Conülia ad ? re&c ET in&ituendam. & quotidianas ftatus fui functiones ftudiofe peregerint. Unde merito exclamavit Ma- r.Par carius; Nunc tandem agnofícoó, mi Deus, (29 CONSILIUM L. te non effe acceptatorem Perfonarum, fed quemvis in fuo ftatu perfe&um effe poffe ; atque adeo recte perfeCtioni applicari poffe, : Circa Perfe&ivonex'n 'fæcularium. quod Deus de fuo mandato Ifraelitis dici juf- Petz'tz'b. fit: Mazdatum boc, guod ego precipio tibé bodze , u fupra te efà, nec procul pofítum, p M I. Anaftafia mülier devota & uxorata au- zec 2n calo fitum, ut bo/fs dicere, -quis zo- Matth. diens in concione fententiam illam - Jfrum ad celdum valet afcendere, ut defevat al- Chrifti: Effote perfzti , fécut Pater veffer ce- Ind ad z05, ut audiamus , atque opere cotmpleas b $. Juss ueque traus save pofitusm , ut cauferis, leffis perfeGlus eff : ad omnes homines perti- nere, defiderat vehementer & ipfa perfecta . €P dicas, quis ex mobis poterit trausfvetave fieri; quare Afcetam rogat, ut ipfi oftendere mares C illud ad nos usque deferre , ut pof- dignetar, quo modo perfecti Jttius audire , & fuctre, quod preceptum ejd onem ftatui fuo ; Jed juxta te eff fevino valde convenientem confequi poffit. corde $uo , ut f)zcz'as lum. ; án ore tua? C ia 'X'Refþon/z'o. II. Refpondet Afceta, cujüsl'ibef rei perfe- CONSILIUM 1L P &ionem in affecutione fui finis confiftere, at- que adeo, cum finis hominisfit amareDeum, "Circa opera quotidiana - rite & amando, quantum in hac mortali vita fas pefi- ci)enda.ï eft, poffidere, merito inferri, totam perfe&io- nem in charitate divina, non affe&tiva dunta- xat, fed effectiva etiam, quze prodeat in opus, Petzt i/b. $,Jo, c.2. & de quaS. Joannes dixit : Chaviffimi, motm :II'I. Eadem Ana&afia , cum þerfe&ionem diligamus verbo €? lingua , fed opere C? veri- £ate, confiftere; Porro, cum amoris proprius in quotidianis, & cuique ftatui convenienti- effe&us fit unire amantes inoraliter, ut unum bus operibus rite obeundis confift ere cogno- viffet , vehementer fcire defiderat, quid ad | velint, & nolint, re&e deducitur, ad perfe&tio- nem Chrifliani precipue requiri perfe&am transactionem perfe&am talium operum re- quiratur ; quare hac in r'e inftrui cupit ab conformitatem cum voluntate divina , id eft, ut femper agat, & patiatur, quze vult Deus, Afceta. quomodo vult Deus, & &um illud diftichon : quia vult, juxa no- Refpow?o. Omne tulit punctum, pa;ituf qui femper IV Refpon agitque, det Afceta , ut hzec inftru&tio fa- cilius ab ea intelligatur, fequentes do&rinas Quæ Y ult, quove modo . prius füpponendas,& bene capiendas effe. Pri- quia vult, - vult Deuä, ma eft,Sermonem hocloco effe de op er/ibfus bo- nis Á Tït;lus ;XX.XZ . Confilium. 435 iil duntaxat, feu viam eeternam promerenti- jonx Doter üirum el- R -N NNE a bus. Secundaeft, ad ejusmodi opus tres con- gant homines, intentio judicat omnes : ideo ditiones requiri , nimirum ut in fe non fitma- defiderat, ut étiam petit fra&uoíam & fa- lum, fed ad fummum indifferens, id eft, nec bo- cilem hu num, necmalum. Deinde ut in ftatu gratize, intelligere. jus int"e'nti*onisï praxin gb 'Afcetg feu a perfona nulli peccato mortali obno- xia perficiatur. Tandem ut cum bona inten- tione, id eft, propter Deum fiat; ut enim nos :hwnïc. remunerari non folemus eum qui própter nos *Ivgæï'fp-or»zfo. " Tane, Lp "m non laboravit, ita nec Deus opera & labores, | 14, qui propter ipfum fufcepti non funt, praemiare -VII.. Refppndet Afceta, in tribüs przci- confuevit. Tertia doétrina eft, quodvis ta- pue capitibus praxin hanc confiftere.. 1. /z le opus quatuor in fe fructus continere, quo- congrua ele&ione, qua fcilicet perfe&iffima rum primus eft fru&us honoris & laudis, qui eligatur intentio. Pro quo fciendum eft, tri- vel ipfi operanti, vel alteri, propter quem ta- plicem intentionem ab Afcetis affignari, qua- le opus facit, obvenire confuevit. Secundus rum prima /ervz/s vocatur,, quando metu eft fructus meritorius, quo gradus aliquis gra- poense fervitur. Altera mercezaria, quando tize & glorize coeleftis obtinetur. Tertius eft folius mercedisintuitu obfequium praeftatur s fatisfattorius, quo pars aliqua poenze pecca- Tertia ///;a/zs appellatur, quando ,ex folo a- tis noftris debitze remittitur. Quartus eftim- more voluntas Dei impletur, qua»e quidem in- petratorius, quo gratia & beneficium a Deo tentio proe aliis utpote perfectiffima eligen- poftulatum pro fe vel aliis impetratur. ' da eft, & quidem, quantum fieri poteft, in V. His fuppofitis, ait Afceta, tria requiri fupremo gradu; nam & hanc fi''alem inten- Eccl.c.35. ad perfectionem talium operum ; Primo, ut tionem tres gradus habere, re&e docet Ro- Rodri- magna cum diligentia & devotione peragan- driquez. Primus eft, quando homo ita in tur, juxta monitumSiracidis: In omni opere omnibus ad unius Dei gloriam attendit, & quez. P-* E. tuo excellens efto, üt dicere quis poffit cum S. tr-s-c. 14. exutus omni alio terreno, & adrem non per- !.-Paralïp. Davide: 7otis viribus preparavi impenfas tinente affe&u, ipfius duntaxat diviniffimo C, 29. JDomnus Dez ( feu perfeci mea opera) zozenim beneplacito eft intentus. /Vo/ffé vzs, inquit borini preparatur babitatio (vel perficitur S. Bernardus, az zz atmore Dei cvefcas €9 pvo- hzec actio) /ed Deo. Secundo, ut fructus il- ficias ?- ]ltteude, fit ne quidpiam extra Deum, Jius debito modo diftribuantur, nempe ut ficat cujus atmove multutn delelleris : Certe quatudiu SS. Joachim & Anna bona fua temporalia in poffum ex alieua qualicu 24*e ve (verba funt - tres partes diviferunt, & unam quidem Deo Bernardi ) confolationem gucunditatem ac- in templo obtulerunt, alteram pro quotidianis cipeve , nondum audeo dicere, dile&um zoffvum fuis neceffitatibus refervarunt, tertiam pau- intimum avdentiffumi awovis ffüum feneve, peribus diftribuerunt ; ita & haec bona fpi- S. vero Auguflinus : . Mizus te amat, ait, ritualia , -quo ad fru&um honoris & laudis JDomine, qui tecum aliquid amat, quod tion Deo &Sanüis confecrentur: quo adfru&tum proptey te amat. — Talis profe&to amor fan- . meritorium fibi referventur ( neque enim hic & illius Reginze fuit, quze in medio Regize fru&us a puro homine aliis applicari poteft ) magnificentiae ; Tu/cs, Domime, ajebat, . quoad frué&tum vero fatisfactorium defunctis quod nunquam leta At aucilla tua, ex quo buc pauperibus, & tandem quo ad imperatorium translata fum , usque in prafentem diem, nifi viventibus pauperibus, pro quibus fpeciali- in te, Domine Deus zdbrabam. Secundus ter orare tenemur, aut volumus, tranícri- eft, quando quis non modo rerum omnium bamus: fic enim verificabitur illud Pfalmi- externarum oblivifcitur, fed füi etiam ipfius, - Pfal. 111. fizo: Difperfit, dedit pauperibus, 2uffitia ejus ita quidem , ut neque fe ipfum amet, nifi mauet in /aculum feculi. . 'Tertio; ut ad fi- in Deo, propter Deum, & ad perficiendam nem usque perducantur, ut cum veritate voluntatem Dei, ut homo nequeipfa etiam de quis cum Chrifto dicere queat : Coz/umma- manu Deiaccepta beneficia, bonaque tam gra- tum efl, Qu omnia fi diligenter obferva- tiz, quam gloriz, ob ullum fuum commo- verit Anaftafía, dubitare eam non debere, dum appetat, verum ea fola confideratione, ajebat Afceta, quin fructum perfectionis non ut in illis ejusdem Dei quaratur honor & trigefimum duntaxat, fed centefimum fit re- gloria, ipfiusque divinum fiat beneplacitum, portatura, neque ipfis etiam Religiofis quo k quemadmodum beati in ccelo ex nulla realia ad hoc ftudium ceflura. percipiunt voluptatem, quam ut Dei voluntas in omnibus rebus perfectiffime adimpleatur, in cujus amore ita abforbentur, vel ut reGius |.CONSILIUM III. dicam, ita in Deum transformantur, ut glo- riam ac beatitudinem, quam ipfius munere - Circa intentionemv faciendam. funt confecuti, non tam velint, amentque propter fe, dele&ationemque illam, quam Petitio. ex ea hauriunt, quam quod illam ipfam : Vi. Valde quidem recreata eft, & confor- Deus ipfius velit, & in ea fibimet com- tata- Anaítafia praecedentibus confiliis,. fed ; : placeat. lta Deum S. Rex David amabat, lii 2 inquit RP Lobu .Bz'þ(. Mau. Tor. £. 436 Bibliotheze Manualis -Concionatori inquit Bernardus.,«cum dicebat : 'Cozfitemini per contemplantifimilis; Rogatus , 'quid agee xet? Opera noítra refpondebat, ex fenulla JDominuo, guoniam bonusef? : nowdixit,quoniam mihibonus, fed quoniam bonas ipfe eít: non funt, nifi fan&a mente, rectoque fine fint ob- amabat, utille alius, 'de quo idem David:z lata. Sicut enim balliftam volens emittere, Coufiebituv tibi, cum Dene[eceris ej.. 'Tertius oculo prius ad fcopam ccollimat, fic & 'ego , 'eft, quando quis operatur, non utipfe Deopla- priusquam boni quidpiam agere incipio, n* :ceat, fed quia placet ei Deus, vel quia placét tentionem meam ad Deum, ultimum fcopum Deo, quod operatur; ita ut ficut Scriptura & finem noftrum, dirigo, hoc, inquit, eft, dicit, Deum fecilfe & creatfe ó mnia inlaudem :quod.ago , dum confifto, id enim Deus a/no- gloriamque füam , ac propter femetipfum., 'bis:exigit; ait enim, pone me ut fignaculum ita & :nos tunc amabimus Deum amore pu- fuper.cor tuum.. Iterum quemadmodum fa- wifimo, hoc efi, nec nos ipfos, nec.aliud gittarius, ut a fcopo minus aberret, finiftrum 'quidvis, nifi in ipfo, &-propter ipfum. . De- oculum claudens, folo dextro utitur, ad hoc, S.Bern. jeait faze, ait Bernardus, vog tamaoflva vel fer. de di- ut vifus magis firmetur, colle&iorque fit ; ita rizia -t fehcitas, quamiquod prorfus.claudendus & nobis eft finifter oca- lig. Deo. Jfopita ueceffttas, vel fo &jus in nobis voluntas adisipleta videbitur. O a- lus humanorum refpectuum, folusque dextet zuov [auctus, exclamatidem, € ca/fus Y o dulcis bonze intentionis referandus; id enim fpon- NI fo animarum noítrarumn cor transverberat, & fuavis ajfe&lio! o puva €7 defecata intentio voluntatis, eocertedefecatior C? purior, quodn vyel ipfo tefte: J"ulgerafli cor tmeum , foror, lolus ea de proprio mibiil jam admixtumn velinquitur ; mea jpotja, vulgevafh cor sneumy in sito octt- vl eo fuavioy &* dulcior, quo totum divinum eff, dorum tuorum. Quod iofum AlphonfusRodri- quez fimilitudiae artificuut, praefertim fabro- quod fentitur. Sic affici, deificarief ; ad hanc deificationem ( ut cum San&o loquamur) ex- rum murariorum confirmat ; . nam ficut his plorandam tres ipfefimilitudines adducithis non fatis.eft, regulam femel iterumque futu- " verbis: (Quormodo f£illa aqgue modica multo 2n- ro zedificio applicuiffe, fed ad idem redit i- fu/a viuo dzfíceve a fe tota videtur, dum € fapo- dentidem; fic& applicatioifta regulae noftrze . yein oini iuduit, £? colovem: £7 quomodo fer- non manefolum, inque diei principio facren- vumiguitum C? caudeus igni frmillimum fit.pri- da eit, fed & dum operamur, dicendo: Hoc Jfüina propriague fovtua éxutum: C? quomodo opus tibi, Domine Deus meus, offero, dico, folis lucepevfufus aer zmeaudem traosformatur confecro, & ad tuum divinum beneplacitum totum., quautum eít libens, volens, metito- duininis claritateiu, adeo ut zonm tam illumina- tus, quam ipfum lumen effe videatur. Tta, inquit, que refero.. In fpecie vero renovanda fuade- €7 nos iffic (in San&erum fcilicet gloria collo- tur hec intentio 1. Ubi primum 1nane e le- cati) deperditis qualitatibus noffvis , proprie- &ulo furrexerimus, -offerendze funt ipfi to- gatibusque omnibus, quodamtaodo dexficabimur, £ius imminentis diei cogitationes, locutiones, boceff, itain spJumtvansf vimalbimur, ut ama- & operationes, poftulando ab ipfo enixiffime, furi preter Deum uibil Funs, aut ff quidama- ut ad diviniffimi ipfius Numinis honorem glo- riamque cedant: utirruente poftea titillatio- £uri, boc ipfutm certepropier Deum.. Alioquin, quomodo evit Deus omnia inomuibus, ff ia bomi- ne aliqua inanis gloriz dicere fecure poffi«. &t de homine quidguam fuperverit ?. ac tametfe mus; tarde nimis venifli, o vana gloria, Dei snovtalitazis bac smaffa circumdati, ad tam imeimea furtt omnia. 2. Tempore Miffe, ubi Jüblimem perfztionis gradum ad/cenfuri tmum- quando hoftia elevatur, hvec intentio, dum quam /imus ,. evigendus nibilominus in ipjum Sacerdos calicem confecrat, a quibusdam fic quentis efh ocujus , quia quo alacvius fuerimus formatur : O amantiffime Deus, ficuti dile- &tus Filius tuus modo in gratiflimum holos jrogre[f!, iigue vicinius appropinquaverimus, 'eo ttajov evit. noffra perfeélio, € cum. fumo cauftum oblatus eft, ita & ego tibi offero o- bono unitio. Concludit igitur totum hoc at- Tania opera mea.in fimile holocauftum , gumentum melliluus Bernardus proclara togoque, utad ea perficienda-gratiam effica- hac feque digna fententia: Iec ef iu nobis cem largiri digneris. 3. Anteoperaindifferen- tia, qualia funt labor, refectio corporis per ad te Deum Patvem fuum s. olo, ut. ficut ego cibum & potum, recteatio, fomnus tanto di- & | foft| C €P tu ugum fumus, 2ta 9 zpfé in mobzs unum ligentius facienda eft, quanto certius eft pe- deco | ffitt. Ut fcilicet aiment te propter te, €? fe riculum, ne defettu legitimnze intentionis fru- pux &u meritorio priventur, aut per captationem uonnifi ia te. Hic eff fruis , bmc eff cogfumma- : ?io , bec eff perfetlio, bec eff gaudium 2n Spi- inordinatze deleCtationis in vitium degene- yent. Undealiquific ante ifta intentionem te- vitu fantlo , boc eff flentium 22 celo; bac de- um finis, ultimaque vationalis creatuva per- novant: O miamantiífime Deus, placet, quod jelio , ad quam confequendam oumes , omuibus propofui, fcilicet hoc opus, ex puri(iimo vivibus, una couzitamur. 3more tui, proximi, &-obedientia ( vel a- N lia virtute; valde enim expedit ad virtu- fei'. 4 ia ] VIIL Secundo confiü:it hec praxis m fre- tum habitum acquirendum , etiam illas quenti renovatiove igtentionis; quse quidem huic motivo adjungere ) tranfigere ; confir- in genere loquendo facienda. fuadetur ante 1ma, quod operatus es in me; ex te enim, fingula primaria opera, utifecit unus ex anti- in te, & propter te funt ommnia, Deus meus & omnia. 4. Aliqui etiam, . dum quis Patribus; qui, quotiescunque opus ali- quod vellet inchoare, fubfitebat aliquantif- nt, hora auditur , integtionem fic renova ut Jituus XXXt "Conflum. - 437 utpoft nomen]efus fubjunganthzecverba: Ia cujus majorem gloriam offerrediguerisomnia CONSILIUM IV..—— opera a me hac hora facienda, in unione o- mpium operum illius,tuorum,& omniumSan- (Circa megatïgäv ;per*ïficiendg.l | &orum, eaintentione, quam mane feci, San- €&a Maria Mater Dei, ora pro nobis peccatori- Petitio. — XX. Theophilus magni cujusdam Principis bus, nunc ( ut omnia opera hac hora facienda perfecte abíolvam ) & in hora mortis meze. officialis, tot, tamque gravibus curis onera- 'tus, ut propefuccumberet, :xdum more fuo li- Amen.. Ut vero defeétus in operibus talibus commiffifuppleantur:a Chrifto, prodeft ea foe- ibellum de Imitatione Chrifti in manus fumit, & inc. 26.1.5. haec verba legit: Domznze, boc piusindie, przefertim fub meridiem, & no&tu antefomnum,hoc vel fimiii modo'offerre : :Bo- opus «f perjetli viri nunquam ab intentzoue caleffium aniimum velaxares €? intev mnultas me Jefu, propitiusefto mihimaximo peccatori, 'cuvas quafs fne cura $ranfive: von ore tor- qui tepidum & «diftra&tum fervitium meum 'commendo melliflao cordi tuo emendandum gentis, fed prevogativa quadam Jibere mentis, wulli creatuve d3novdinatu ajfetlioze adberen- 'acperficiendum, tibique ipfüm offero:ad falu- tem omnium in unioneillius perfe&iffim»e at- do; vehemens concepit defiderium ad hanc libertatem perveniendi; fed quia nefcit, qua. entions,'qua tu Patrem orafti, & laudafti in terris. Refponde, quze?ofatisfac, & fupplepro Tatione eam obtinere poffit, confilium & in- TBlo!ijüs in mepleniílime, Amen. :Sihocfecerit, ait-Blo- .ïïtru&ieneïn '-ab.Afpeta petit. 'ïja '*eg brev. fius,ipfaeadem opera, & exercitia füa, quae:ex l Refpoujfio.. fe vilia, stque inrperfetia funt, nobilifima, De»que acceptiffima-erunt. "Nam ex operi- XI. Relpon det Afceta, ante omnia 1ïlli'aï- luberrimam S.Franciíci Salefii doétrinam prze 'bus, & exercitiis Chrilti, quibus:conjungen- tur, atque unjeatur, ineifabilem dignitatem 'oculishabendam; dum ait: Qu zultzs fpz S. Franc, | accipierit: quemadüum gutta 'aquz milfa in diver[£gue geuevis irretici negotiis beveut, an. alef. e- ? i&-s. jlo !59 vinum, & viro unita, excelleutem ipfius vini te omna pevexercitatos àn japientia eff£ opor- «colorem, faporemque recipit. Itidem omnia, fet. (Quam zllis virtutem autor lavgitorque 'quae ipfum gravant, & affligunt ( fiveparva, Vonorum omtuium Deus non denegabit , J eam five magna; five'externa, five interna fint/) vurn ferio diligenterque expetiverint , tum ad , offerat Deo in laudem ?eternam , ad falutem 'ejus exercitium Jefe auimaverint , €? finpulos mhium in unione ypaffionis, :ac 'dolorum 32 dies, maue prefertim geuerofe ad omuapve- 'Chrifli, ut*ex i'sdem paffionibus & doloribus ibetienda compavatos , promptosgue fe Deo ex« dibuevint. IDomini Tefu , quibus unientur, divinam cla- Etenim , zpfum veritatem ut fa- tear , onus iugens eff coptimuzs negotiis C? oc- äritätgm :Affumant, r um * cupatiomibus pregvavdtum, €? oppveffum pene ONX Tertio contifti t'heec 'þrasiïs V'inl- ;Zïignd ä,-.. gacere, €g cotitzuun-quaff tnavtyrzum patt. Jfiimatione, ad quam concipiendam fufficere Evenitque interdumyut avduamomentigue pva- poteft , quod beneplacitum Dei., quod per ta-. vzpui zegotia 1101 31a bomiuemconficiant, qunm lem intentionem quzritur., habeat omnes anultitudo diver/ftasque occupationum exilium conditiones ad fummum & optatiffimum yfi debitamentis tauquillitate uon fefcipiautur, pramium tequifitas. Eftenim 1. saxzmum vettogue ovdine, fuo unusmguodaue tempore, €P premium, utpote quod Beati in coelis ipfi f'ccefffve ad figemexirumque deducanzur. - 4 'etiam glorize & felicitati fuse longiffime prae- XII. Secundo juxta confilium ejusdem Trem 1n- ferunt; Unde Deus ad Abrahamnm dixit : San&i fpecialiter nimiam folicitudinem inne- trodu&, . Ego Prote&or tuus fumy, £? suevces magua ti- gotiis cavendam, de'qua fic iile loquitur ;1-3: C- 19 "Hi$. 2.Statim;, ubi opus perfe(tum eft, con- Cura & diligentia,quam in rebus ac nego:tiis fertur, cum Deus non poífitnon in operebono noftrisgerendis adhibere deberus, lotgecet- fibi complacere. 3. Semper balevi potef?, quia te differunt follicitudine , anxietate & turba- fola intentio ad illnd dire&ta fufficit adiipfum *ione. Angeli falutis noftrze curam gerunt, S. Chty- obtinendum; Unde merito S. Chryfoftomus foft. 1. 2. eamque.diligenter procurant, at non propte- de com- dixit: $7 omuiuo dignus fuevis, aliquid agere; rea folliciti,anxii & impediti funt ; Cur ? nam- pun&. quod Deo placeat,aliamadbuc preter boc ipf'm, que & diligentia ad ipforum pertinet chari- quod placeve meruifli, mercedem veguiris veve tatem; follicitudo vero, anxietas & tutbatio 2gnovas, quantum bonum fit placere Deo: f illorum beatitudini adverfarentur ; cum cura enzm fcives, munguam aliquid aliud extrinfecus & diligentia queant cum tranquillitate & quie- enevcedis aut£ amuneris expeteves. Hortatut te fpiritus confiftere, non autem follicitudo S.Bern. proin Aíceta, ut amorem Sponfa imitetur & anxietas , & multo minus impedita turba- , Anaftafia, de quo amore fic loquitur S. Ber- tio. In omnibus ergo rebus ac negotiis, cu- fer. de di- nardus : iVec zs (fponfus ) a/ud querit s 12e tuze concreditis , efto diligens & fedulus ; lig. Dec. uec illa aliud babet. Is pev fe placet 2 propter cum enim tibi Deus illa crediderit, & fidus Je: ipfe mevitumy ipfe premium fibi eff amovs fit, vult illa te diligenter curare; fed, fi qui- prater [e 2on quevit caufatm , 407 fru&um s dem fieri poteft, noli propter illa nimis eífe Jrudhus ejas, ufus ejus 5 anxius & follicitus, id eft, cum inqu'etudi- i 405 Quia aqïo $ amq, Ut anesa. ". ne, anxietate, & ardore ea non aggrediaris, nec iniis multum turberis, autfatagas ; omnis namque turbatio rationem & judicium per- lii 3 turbat, * ^ 438 Bibliotheþi/z' Manualis Concionatorie turbat, imo vero impedimento nobis eft, ne plura efficere te poffe credens: fi enim ipfe te deferat, ne unum quidem greffum figes, rem , quamagere volumus, bene, & prout o- portet, exequamur. Quando Dominus Mar- quin corruas, & turpiter impingas. Quan- tham reprehendebat , dicebat : Martba , Mar- do ergo, in communibus tuis negotiis & oc- tba follicita es , & turbaris circa frequens mni- cupationibus, quze tam vehementem & in- ternam attentionem non requirent , verfa- nuzflerium. Viden' fi tantum diligens & fe- dula fuiffet, minime feturbaffet, fed quia fol- beris, femper magis ad Deum, quam ne- licita erat & inquieta , hinc turbatur, & anxia- gotia refpicias. Cum vero negotia tanti fint momenti ac difficultatis, ut fi rite pera- tur. Et in hoc Dominus reprehendit eam: Flumina, quz leniter per planitiem aequam gantur, omnem tuam attentionem & anni- feruntur, ingentes & vaftas ferunt naves, & fum requirant, fübinde ad Deum animum attolles; ad exemplum eorum, qui mare pretiofas terces: pluvize, quze leniter & gut- tatim in agrum cadunt, herbis & granis eum navigant , qui quo ad terram , ad quam an- abundare faciurt. At torrentes & flumina , helant, appellant, faepius fublime coelum verfus, refpiciunt , quam zequor quod navi- quze impetuofe aquarumi vorticibus per ter- ram abripiuntur,, vicina loca deftruunt , & gant: fic fiet, ut Deus tecum , in te, & mercibus vehendis incommoda funt; uti & pro te laboraturus fit, & labor tuus aliqua nimbi velut ruentes ac praecipites agros & confolatione dtflþorandus. prata devaftant. Nunquam aliquod negotium cum impetu & turtbatione quadam peractum, "AIV.. Qua-rto/in. ipfa ;a&uali: tra&atione bene factum fuit. Lente ( ut vetus ait pro- inprimis exemplum S. lgnatii Lojole fe- verbium ) feftinandum eft: Qui, utSalomon aíferit, pedibus eft feftinus, in periculo eft, quendum effe, qui a coena infequentis diei negotia difponebat, ut majori ea cum liber- ne pedem offendat. Semper fatis cito faci- tate eadem perageret, fifciret , quid quovis mus, fi fatisbene. Fuci majorem quidem ftrepitum cieot, & turbatiores funt quam a- tempore eífet agendum; cum autem omnia pietatis opera comple&i non poffet, magno pes, at ceram duntaxat, non autem mel con- dele&tu przeferebat publica privatis; perpe- ficiunt. Sic qui follicitudine nimia & ardenti, & fixepera anxiétate negotia fua agere allabo- tualis, quze ad tempus fiunt; certa incer- tis; fecura periculofis; Neque tam videbat, fant, vix quidquam agunt, & quod agunt, * quantze res ipíoe effent, quam quantum fpei nonbene. Mufczenon vi fua & vehementia, fed confufa multitudine fua nobis admOdum ad eas conficiendas oftenderetur. Hinc aje- bat, non res nobis, fed nos r funt moleftze : fic magna negotia non adeo à j eþus accom- nosperturbant atqueparva, cumnimirum ea ! ymodari' debere. frequentia & multa funt. Quoe ergo curan- XV. Quinto, non minus accurate obfer- da & expedienda tibi advenientnegotia , quie- te & tranquillefüfcipe, & ordinatim ea unum vandum monitum Alphonfi Rodriquez, quo Roárig, poft aliud exequere. Si enim fimul omnia . fuadet, ut omnia opera & negotia ita per- p.r. tr.a,. agantur, acfinihil preeterea peragendum ha-€ 4- . fine ullo ordine perficere, & aggredi velis, connifus quosdam facies , qui te oppriment, beremus. Orantiitaque de negotiis nulla fit & fpiritum tuum evigorabunt, tuque ut plu- . cogitatio, nulla de re alia quacunque. Q- mnia tempus habent; fufficitque diei mali- rimum fub onere fatifces con fe&ar ; & v1x tia fua. quidquam*effeceris. Tam rationabile & zequitatis ple- num efít hoc imedium, ut pagani etiagg & a XIII. Tertio illam quoqtie d1&1 San'&i do- religione, fideque Dei alieni id cum docue- I.þidgm. Grinam fedulo obfervandam, quam fequen- rint, tum obfervaverint in ipfis rebus, quas tibus verbis proponit. — In omnibus porro ad Deorum faorum hoaorem pertinere quo- quo modo judicabant. Hincillud veterum negotiis tuis divinse providentize , a qua fo- S u ja omnía tua molimina & opera ortum ha- proverbium natum eft; Adoraturi fedeant, alef bere debent, totaliter nitere: ex parte ta- hoc eít; cum quiete, reverentia , attepntione, Neeul non obiter, languide, perfunéctorie, Refert Pt men tua graviter labora, & poflibilia age, n quo ei coopereris; ac deinde certus efto, fi- Plutarchus, quod , dum fui temporis Sacrifi- quidem in Deo bene confifus fueris, fuccef- culi Diis litabant, preeco intenta altiffima- que voce continuo clamavit: Hoc age, hoc | fum, qui inde tibi fequatur, femper tibi & 1 utilifümum & optimum fore, efto, is tibi age, quafi diceret, animo alio ne divertas, pró particulari tuo judício bonus aut malus fed ad id unum, quod agis, attendas. Hoc videatur. Imitare pueros, qui manu una - ipfum igitur eftmedium , quod przefcribimus ; parentis manum tenent, & altera fraga & integre perfecteque rebus fingulis, quas habes baccas e fepibus & dumetis colligun&. Pa- in manibus te confecra, cazeteris proculaman- ri modo tu manu una bona mundi hujus datis omnibus, & hoc paéto re&e ac bene Ita autem faciendum effe, colligito , & tra&a, altera femper Patris fingulas perficies. coeleftis manum tene, ad eum fubinde re- Ariftippus Philofophushoc modo probabat ; vertens, & recurrens, ut videas, num tua Sola res praefensin manu noftra eft, non an- agendi ratio, & occupationes tuz ei pla- tegreffa, non futura: quia & illa jam prze- ceant. Inprimis vero cave, ne manum & teriit, & hzec nondumeft, necan ventura fit, of- protectionem ejus unquam deferas , tf: Íolo fcimus, O beatum illum, uui tantus fieri p fet Titulus XXXL. Conffium. 439 fetfui Domïhus, fuarumque cbgitatibhum & frant. Hic ufus Regio PfalmMfte perfami- . phantafiatum, nihil ut cogitaret, nifi quod liarisextitit, quod variis in Pfalmis de feipfo re ipfainmanibusverfat. Verumtantaeftex teftatum reddit : Providebam Dosinwm im una parte cordis noftri inftabilitas, &tanta ex coufpetiu sueo femper ; & : 2dd te levavi ocit- parte altera inimici hominis aftutia atque ma- lossueos , qui babitas in calis. Oculi meifeme lignitas, utid optare poffimus , fperare vix pev ad Dominum. — Firmiffime perfuafum te- unquam. Potens fane ac multum noxia eft neas, functiones laboresque tuos, fi poten- homini ifthzec teptatio, qua illud Dzemon tiffiumum auxiliatorem Deum fuppetias hoc agit, & communiter obtinet , utrem vixullam modo invocemus, multo feliciores fuccef- unquam bene, numerisque omnibus abfolu- fus habituros, nec folatio interno , animique tamfaciamus. Oras? Suggerit ftudia, cogi- tranquillitate , carituros eïTe; tationes officii, refetion's,alia. Studes? O- rationem, colloquium, miffam , fociosimpor- .XVII. Septimo, illud nobis curäe ptaeci- tuneingerit. Et quid hinc promovet? fcilicet pu?e effedebere, monente eodem Santto, ut utneutrum, imo nihil, bene facias. Quare omnia illa, ad quze ex ftatu vocationeque meum hoc fequere confilium ; ( non enim noftra adítringimur, cum perfe&ione agan- $gnoramus cogitationes & aftutias ejus ) abji- tur, & bono cum fucceffu; quantum qui- ce futurorum omnium cogitationem , quo- dem in facultate nofltra eít, abfolvantur, niam quantumvis cazeteroqui bonse fint fan- nec quicquam ia iis vel per oblivionem, &zeque, jam certe & hachora nec bonze funt, vel quemcunque defe&um moítrum, ne- nec fancte, fed fru&tui , profe&tuique tuo pluri- gligatur. — Quod fr his rite peractis, fuüc- mum incommodant. Quodíi obrepat ifthzec ceffusaut contrarius, aut minus exoptatus; tibiforte cog'tatio, nonrecordaturum teám- confequatur, ferendusille eft patienter, ani- -piius hujus illiufve rei, quze modo menti oc« moque peccato, atque hilari. Quanquam currit, ex hoc ipfocollizere debes & potes, enim Dei juffu ad omnia fingulari cum cura non injici tibi hanc mentem a Deo, fed me- perficienda obligemur, qus ad: divinum ram eífe mali Daemonis illufionem , quod ejus honorem promovendum , noíiraeque . Deus, Deus confufionis perturbationisque vocationi fatisfaciendum pertinent, .non ad« non fit, fed Deus pacis, Deusquietis, Deus ordinis. ftringimur tamen ad felicem negotiorum Ergoa maloett, quidquid eft , quod iftorum fucceíffüum, cum is in poteftate no- jam turbat. Abige ipfum igitur, proculque ftra non fit. Recte arborem quidem planta- i r - . pelle, & confidein Domino, quodtefaciente, ré, atque irrigáre opportune tenemur, ut quod in te eft, ipfealio poftea tempore non vero illa excrefcat, incrementümque fu- deerit ad ipfius gloriam , tuumque commo:- mat, folius Dei eft efficere. Quod fi autem conatus noftri fperato exitu deftituerentur, . dum ipfi videbitur futurum. — Facit huc prae- clarum documentum S. Bonaventurz, $Scz- vel per negligentiam etiam noftram minus edti, entia, inquit, qme provirtute de/picitur , per votis noflrris refponderent, 2zequo animo, Lt " qirtutem po[fea vielius invenituy.. Nofter Avila & fuüppar tranquillitate voluntati divinae ait: Quandocunque menti extra debitum acquiefcamus, perfuafi, voluiffe hoc pacto tempus impertinens aliqua cogitatio fuccur- a nobis Deum negligentic noftrze poenas retit, fic eum alloquere: Dominus meus ni- fumere. Ejus te itaque poenitudo capiat , hil horum mihihoc tempore prsecipit: Nihil Deum veniam humiliter pofce, & tanquam igitur eft, cur multum vobifcum difputem, promeritam vindittam, & pomam hanc ab cum primum autem illud mihi mandaverit, ceterna ejus providentia libens, gratusque multa cum promptitudine alacritateque illud fufcipe ; veluti enim omnis culpa divinze ampleGar. adverfa eft voluntsti, ita poena ob cule jÓàm infli&a voluntati eidem : tïmnino cons (S. Franc, — XVI. Sextö, illud quoque S. Francifci Sa- entanga eft. Salef. in lefii monitum non negligendum , quod his | egul, verbis proponit. Inter traCtandum de nego- . XVIII. OBavo ; -denique prae ömn'ïbuä p:s- $.2 Fig. atque in converfatione, coetuque alio- aliis do&rinis hoc loco traditis, illam taxis rum nulla te capiat Dei tui oblivio. Certum rni faciendam , quam fzepius citatus S. Sa- lefius in fine capitis de hac materia tractane enim perfuafifmumque nobis id effe de- bet, nullum negotium tam arduum, tanti- tis, in hzec verba fubjupgit: Ille enim vero que moienti reperiri , quod a Dei memo- Negotiator vere fapiens, & circumfpectus, imo beatus eft, qui occupationes, negotias .fia impedire nos merito poffit, ac debeat, Et San&i omnes, quotquot fuerunt, in hac que fzecularia , quae ex officio, vocatione- fe femper continuo exercuerunt, atque que fua ipfi tra&tanda incumbunt , fingulari etiamnum fuperftites devoti, fapientesque cum diligentia exequitur: Verum eo cum id in more pofitam habent, ut cogitationes inodo , ut alte defixum id mente habeat, mentemque fuam frequenter ad Deum ele- nihil fibi magis curze, nibil magis cordi effe vent, fzepiusque in coclum oculos, quam debere, quam fuse falutis negotium, ani- in terram terrenaque, defigant: Sicuti, qui moeque proprie ad seternamn felicitatem vela in mari faciunt , crebrióri obtutu fi» ptovehendæ. l4 dera, quam ipfüm 2equor, quod ante fe ^habent, & in quo citcumferuntur , ;*collu-f CGNSL | 449 Bibliothece Manualis Comcionatoria. CONSILIUM X. quod charitas, cum fpititualis quidam ignis giofts fit, quando vehementer inflammata & ac- Cgion" cenía eít, dicatur devotio , & ad charitatis "De vera Devotione pro?u1'anda. ignem aliud non addat przter flammam, quo charitatem & alacrem, & promptam, & diligentem, non modo ad divina mandata þäti!z'o. ' "j obfervanda, verum etiam ad confilia & in- fpirationes coeleftes exercendas , reddat. De- - XIX. Euphrofyna honefta mnlier nullum in Communione , aliisque exercitiis fuis fpi- votio ergo omuium dulcedinum eft dulciffi- ina, & virtutum univerfarum tegina. Et fitualibus, guítum percipiens, queritur A- namque ipfa charitatis perfe&tio; lienim cha- Ícetze, fe omni devotione deflitutam effe; ritas lac fit, devotio eft cremor: fi illa planta petit proin ab eodem confilium , quomodo fe fit, devotio ejus eft flos; fi illagemma acla- gerere debeat, aut amiflam devotionem re- pis pretiofus, devotioejus eft fulgor & jubar: cuperare queat. 2 fi illa balfamum & aromata , devotio ejus eft Íragrantia & odor fuavitatis, homines con- fortans ac vegetans, . Angelos autem lztifi- Re/'þan/z'o;' cans. Ex qua defcriptione facile colligi po« terit, quze fit fal(a devotio, quam idem San- XX. Refpondet Afceta , quereïamhänc ex &us fic depingit: Quascunque imagines & ignorantia do&rinarum, quas Authores de Vvultus depingeret pi&or Arelius, ad fimili- vera devotionetradunt,oriri. Quare easdem tudinematque effigiem mulierum, quasada- fe Euphrofyaze in compendio traditurum. mabat, efformabat; ficfibi quisque devo- Primo itaque fciendum illi effe, quid fit vera tionem pro paífione & imaginatione fua de- devotio; quam clare prz aliis S. Franciícus pingit. Qui jejunio add:ctus eft, valde fe Salefius explicat fequentibus verbis : Vera, devotum reputabit, fi multum & frequente£ vivaque devotio amorem Dei praefupponit , jejunet, licet intus fcatet odio & malevolen- nec quid aliud eft, quam verus quidam Dei tia, cumque non audeat linguam vino, ac amor: non tamen qualiscunque, & talis qua- ne quidem aqu?e prze fobrietate intingere , lis amor: nam in quantum amor divinus ilam fanguini proximorum palam immer- animam noftram cohoneftat, & venuftat, di- gere, Is detrahendo, & calumniando, non citur gratia , divinzeque ejus Majeftati acce- verebitur. Alius fe devotum exiftimabit , btos nos reddit; in quantum vero vires ad qdui plurimás quotidie preces & orationes énefaciendum nobis confert, vocatur cha- decurrat, etíi exinde lingua illius in verba rit;is: Verum cum jam ad eum perfectionis morofa, querula, árrogantia & injurias im gradum pertingit, ut nos non folum benefa- domefticos &. vicinos fuos totam fe fe ef- cere, verum etiam follicite, diligenter , fre- z fundat. Alius libenter admodum eleemo- quentet, prompteque operari faciat, tum fynasin egenos & inopes e crumena educit, demum devotionis appellatur nomine. Stru- benignitatem tamen & amorem corde fuo thiones nunquam fubvolant, & gallinze non S Fa elicere ac depromere nequit, qui inimicis Galef nifi admodum graviter, & demiffe, & rarif- ignofcat. Erit & alius, qui quidem ini- 6 1 fime; fed aquilze, columbze, hirundines, & micis fuis haud difficulter injuriss' omnes fzepe, & celeriter, &fublimeevolant. Pari dimittet, fed ut creditoribus fuis fatisfaciat, modo peccatores nünquam ad Deum fur- & cutm iis rationes ineat, quam segerrime fum evolant, fed omnis eorum libratio, & in animum fuum inducet, & nonnifi vio- ftudiumin terra, circa terram , & propter ter- lenter, ac Judice compellente. Omnes hi ; ram fufcipitur. Probi vero hormines, quifci- vulgo devoti habentur, revera tamen de- licet nonduni ad devotionem pervenere , ad voti non funt. Milites Saulis Davidem in Deum quidem per opera fua bona fubvo- domo fua quarebant, at cum Michol fta- lant, attamen raro admodum, tarde, & gra- tuam in lecto coliocaffet, eamque veftibus viter. At qui veri devoti funt, frequenter, Davidis induiffet, crediderunt ili, Davi- expedite & füblime in Deum evolant. Ut dem ipfum aegrum in le&o decumbere. ' Sic concludam ergo, devotio aliud non eft, permulti acionibus & operibus quibusdam quam quzedam agilitas & vivacitas fpiritua- externis, ad fan&iam devotionem fpectan- lis, cujus adminiculo charitas fuas in nobis tibus, fe induunt, & palliant, & credunt actiones (aut potius nos perillam) prompte, homines illos vere devotos & fpirituales Et affe&uofeque exequitur, & operatur. effe, cum revera & a parte rei nonnifi fi- ! ficut ad charitatem fpe&tat, ut omnia Dei iulacra quadam, & inania phantaímata mandata in genere & univerfaliter nos adim. devgtionis fint. plere faciat, ita ad devotionem pertinet, nos ad eadem prompte feduloque adimplenda .XXI.*Secund'o fciendum eít, duplicem excitare, & inducere. | Quam ob rem, quis« effe devotionem. Prima »ra?zozalis voca- quis omnia Dei praecepta non, prout opor- tur, quando quis quodlibet peccatum odit, tet,obiervat, nec bonus, nec devotus haberi & execratur, promptáque voluntate Deum poteft. Itaque charitas & devotio non plus 59 colit, & ea, quze Deo placere cognofcit, ï; ut eam inter fe differunt, quam ignis : & flamma, ürenuex ample&itur, ac péragit , Blofius 2 44t Titulus XXXI Coufiium. Blofius in Biofius defcribit, de qua locutus eft pius Au- dant, ad quoruüm denique confecutionem Canon. €- thor dicens: Devotus Domo ubigue fecum fert pertingere nunquam pofliit; Ex quo fit, ut confolatoresa fuusn Jefum, €v dicitad eum : plenus femper bonorum defideriorum exi- - "Adefto suibi Domiue SEfu, in ommi loco €$ ftat, quze tamen in executionem fuo tempo- Zetpore. Jec inibi fit confolatio, l'ibeutev vel- re prodeant nunquam , utque tandem, dum Je cavere ouizi buano folatio. Et fi tua defue- oimnes ad perfectionem tendendi vias aut cu- vit cozfolatio, fit suibi tua voluntas €? jufla rioferimatur,aut temere ingredi parat, imultis prodatio pro f/umtno folatio. Sezftbilis eft, quae praegravatus defideriis, & propofitis, tum dif- in cordis quadam motione & fuavitate con- ficilibus, tum permoleflis , vel fuccumbat pe- fifit, & externis geftibus & lacrymis prodi- nitus, vcl plurimum retardetur. llla enimani- tur, quam etiam peccatores, imo & haeretici, mum noftrum. perplexum admodum inquie- ac gentiles pleramque habent. Unde Blofius tumquereddunt, atque efficiunt, utbene cce- deea fic loquitur : Non in ea turpiter con- ptum,opus aut propter occurrentes difficul- tates vix fuperabiles, aut propter laborem ni- quiefcas: fed per eam ad. Deum progredere. Admodum periculofa eft fpiritualis ingluvies, mis arduum, imperfectum, aut infectum pe- nitus relinquere necelfe fit. Sancta infuper qua quis dulcedine gratíze ad oblectationem um fui abutitur.: Anima, qu» hoc vitio altius cum libertate in exercitiis devotionis proce- infecta eft, non poteftdici pudica, & fidelisfa- dendum eft, ut neque ad fenfibilia folatioia, 1inula Chrifti, neque enim Deo gratis obfequi eorumque dulcedinem, neque ad certas quas- vuit, fed Dei donum magis, quam Deum di- dam confideratiunculas, fimiliaque pietatis ligit. Servula mercenaria, non filia liberalis opera, affixus fit, ita ut, vel infirmitate, vel -ie u* " eít : Si nimis ei adblanditur fuavitas illa fen- cafu improvifo, vel honeftis legitimisque de | fibilis, mox ipfa tota turbulenta, tota indigna- caufis, vel proximo indulgendi placendique . bunda, tota impatiens, pietatis ftudia deferit: ftudio, ab iis vocatus & impeditus, idcirco & ti;moris, pudorisquehabenis excuflis datfe moxinquietudine, animi morofitate & impa- prorfus externis confolationibus. Videlicet tientia contürbetur, fed in continua meutis fi Deus eam oblectare vult, Deo fervit; fimi- tranquillitate perfeveret, confuetamque illis. nus, ab eo recedit. Anima vero, quze fide- fuavitatem exhibebat, qui ab exercitiis omiffis eum impediverunt. Nam neque fenfibilem lis ancilla, vel pudica fponfa Chrifti appella- ri ineretur; non in Dei donis, fedin Deo, quie- nimium illis inoperibus effe convenit, neque s fcit. Sive Deus ei infundat internam fuavita- in propofitis nimis mollem, ut, quicquid nobis tem, tranquilla permanet, hilariter fuo fponfo nonnulli obftacule fuerit, id quam graviffi- famulatur, fideliter ei adhoeret, conftanter me fentiamus. . Hs»ec enim animi inquietudi- eum diligit. Magis optatDei voluntatem fie- nem & anxietates conícientive inducunt, fu- perftitionisque nos periculo exponunt. Satis | ri quam fuam. lgitur cura, ut ubique cafta paraque tua fitintentio ; lztitiam falutaris tibi fit arborem devotionis, & bonz volunta- tis a&tis profunde in corde radicibus firmiter Dei hic expete, non tam ut dele&eris, ,quam ut ipfi Domino placeas. confiftere, nec curandum magnopere, fi a $.Franc. XXII. Tertio fciendum eft, auream medio- ventis aut folia, aut fructus, aut ram!i etiam V Salef. l.2. critatem , fan&amque difcretionem devotio- agitentur, alte radicato & inconcuffo, firmitet- ep. 2. nis fe&tatorem velut matrem diligere, atque que confiftentearboristrunco. Neceftetiam, in omnibus actionibus fuis obfervare debere; quod devotionis ftudiofus aut miretur, aut animum defpondeat, confideratis fuis tot ne- fine hac enim, quod S. Antonius monet, nul- la virtus virtutis nomen meretur, ne ipfa de- gligentiis, miferiis, infirmitatibus, tentatio- votio quidem. Difcretio autem neceffario re- nibus, affe&tuum inordinatorum af[fultibus, & defe&ibus quotidianis. Quamdiu enim in quirit, ut in exercendis virtutibus, rebusque fpiritualibus, fancta quadam attemperatione fe timorem Dei amoremque confervare labo- rat, quamquam hücusque partes füas non utamur: eaque moderatione illa peragamus , Y a SoY ut ne quis eorum, quibuscum vivimus, meri- ita perfe&e expleverit, non idcirco tamen conclamatum eft, nec conficiendus etiam 2e- to offendi, averfionemque a faüis noftris con- cipere jure poffit. Vera enim devotio fuavis gritudine animus, fed firmo potius propofito erigendus,illi impofterum conceílis a Deo gra- ubique, femiper amoena, & nulli unquam fa- flidio & moleftize eft. tiis diligentius utendi, immemoratos animi ; devotioni huic affectus amolius edomandi paulatim, & ad XXIH. Quarto fciendum eft . duo fpecialiter obftare; 1. Animi levitatem, patientiam, manfuetudinem, humilitatem, fuavitatemque fe inducendi, quarendique & conftantiam, quze non raro in caufa funt, ut quze vel bene prudenterque propofita funt, profectum fuum fpiritua'em, hinc inde ex omnibus. -Ta»dem fi videat muneri a fe fuo non exequatur, vel quze incepta jam & ufita- ta fuerunt priftinze devotionis exercitia, com- cum diligentia fatisfactum , gratias Deo, inutet ; & alia, atque alia, eo preetextu , laudesque decantet: Sin cont:a. negligen- quafi meliora appareant, fufcipiat: vel quod tiam in fe agnofcat, fi prfertim illa de fubito ita multa fimul, itaque diverfa exet- indufiria admiffa non eft, ejus in. fe dolorem excitet, coram Deo profunde fe citia, adoriatur, quse fimul confiftere non humiliet, proponatque , edhibendam a fe polfunt, utque interdum ea aggrediatur que etiam, quze fuas vires & facultatem tranícen- deigceps omnem induftriam, perfuafum fibi (", P. Loba. Bibl. Man. Tom. F. l 44 Bibfothecae Manuali: Cbncionatoriæ fibi habeat, clementiüïmum Deum idcirco debere devotionis amatorem, ut nibil novum fibi auxiliis gratiaque non defuturum, ut qui & infolitum, nihilfingulare & inufitatum, confectetur. quaíffatum calamum nom conterat, nec cor Eadem facie, eadem charitate humiliatum defpiciat, fed iis potius otnnes & gaudio internarum fuavitatum folatia, & benevolentize charitatisque thefauros reclu- defolationum averfionumque animi faftidia , dat, imo fuam in fublevands eorum miferüs de paterna Dei acceptet manu. Eidemque gloriam & honorem quszrat. 2.Non minus non folatiolorum iítorum guftus caufa, quem obftare effufionem animi ad externas confo- ab ipfo ejusque fervitio percipit, fed pure latiunculas, uti re&e Thomas Kempenfis ipfius gratia tantum, propter ipfum, inquam 'Thom. advertitdicens: Utr/rus eff /ape £^ fecurius y ejusque obfequium vivat, ferviat, adhzereat, Kemp.l.r. uod botio non habeat suultas confolationes 22 atque in hac vaífta mundi eremo, ficut ol;m C€. 2I. l, 3. c. 12. l ac vita, fecundum carnem precipue ; tamen electus ille populus etiam neceffario pane & uod divinas non batemus, aut vavius feutimus, aqua deftitutus, nedum aliis, quifolatio & z0$ 3n culpa fumus , quia compuntlionem covdis oble&amento effe poterant, Deum fequatur. 50n quevitus , mec vanas Cg. externas omnino Hoc illi omnium fit loco, quod apprehenfa quafi dextera a Deo juxta voluntatem ejus aljicimus. Etiterum: Sz veraczter vis dele- &ari,€" abundantius a tne confolavi, ecce in deducatur, de quo S.David gloriatur. ac i- contemptu omnium mundanorum, & in abfcif- pífius duttu cauíaque perpeti aliquid poffit. Hoc unici inftar folatii fit; in has 2eternam ffone omnium infirtnavum deletlationum erit be- neditlio tue, €? copio[a tibi veddetur. confola- ipfius. providentiam adorare, & venerari ; 210. Et quanto plus te ab omni creatuvarum in his ad finum praefidiumque ejus confuge- re; in his inter paterna ejus brachia fe con- folatio fabtraxeris, tanto in me fuaviores jJicere, malleque fine omni tolatio omnique potentioref confolationes invenies. cordis guftu emori, quam ab illo pedem re- XXIV. Quinto fciendum, plu,riinum etiam ferre, & de fua ipfum fide, fpe & charitate ad devotionem conducere, imo neceffarium vellatum unguem deflectere. Hoc tam de- effe, ut fuus illi ftatus vocatioque abunde votorum & diviaorum actuum ftudio eveniet, fufficiat, nec de aliis cogitationem conatum- ut Deusin cordetuo per hanc vitam mortalem que ullum fufcipiat. Nihil enim eft, quod commoretur &inhabitet, tuque viciffim cum profe&um noftrum ita retardet, majoremque ipfo in vita coelefti & immortali aeternum ío- remoram injiciat, in confe&anda affequenda- ] f Angl. que perfe&tione vocationis, in qua vivimus, cieris atf.lue conjungaris. dedopt Ecd, virtutibusque, quas ftatus nofter a nobis exi- git, quam cogitationes & defideria noftra $ Franr alium in fcopum fruftra ejuculari, pretiofum- CO/NSKILIUM VI. Seíp. Tntroi, que tempus hoc modo inutiliter prodigere. n Liam fponfam fuam perfetto amore nunquain profequebatur Jacob, quamdiu de Rachele De Communiönis' frequentia. confequenda laborabat. Pet z'!tz'o. XXV. Sexto fciendum, nihil zeque con- ducere ad devotionem confervandam, quam XXVIIL. Catharina Virgo devota, cum fi omnis curiofitas circa res autactiones alio- rum ad fe non pertinentes ftudiofe vitetur ; legiffet, & audiíffet, auguftifimum Altaris Sacramentum medium eíf» efficaciffimum, fed & judicia humana generofe contemnan- & viam fecuriffimam perveniendi ad perfe- tur: uti prius Author his verbis indicavit: 'Thom. In omni ve attende tibi , quid facias, €? quid &ionem , vehemens concep.t defiderium Kemp.l.4 eio quam frequentiffime communicapndi ; quia c.25. & '4e ' dicas: €& omuem inteutionem tuain ad boc di- tamen fzecularis eft , & varize funt quoad t. co 200 r ige, ut mibi foli pl. aü ceas, €P extva tme nibil Sed €? de aliorusa dattis [ Communionem his perfonis concedendam cupias aut queras. Confeffariorum opiniones & praxes, ideo faclis zil temeve judices: mec cum velus tibi cupit fuper hoc Afcetae comniffis te implices : €9 poterit fieri, ut pa- judicium & confi- yum vel varo tuvleris. Quare hortatur Af- lium intelligere. 3 ceta Euphrofinam, ut illa ejusdem Authoris verba fibi di&ta putet: DZmitte vana vanis: Refþonþo. 2u autem intende illis, qua tibi pracepit Deus. Claude fuper te offium tuum, C? voca ad te Slefum, dilelum tuuim. Maue cum eo iti cel- XXVIII. Refpondet Afceta per fequentes £ lg, quia uon inveuies alibi tantam pace. Aphorismcs: Primus eft, non longo tempo- zon exiviffis, nec quidquam de vusnovibus au- re diftlerendam effe Communionem , uti recte diff.s, melius ia bona .pace permanfiffs. . Ex S. Cyrillus indicavit dicens : Sciaez £eptisati uo nova deleclat aliquando audire , oportet te botnines, ff longo temporis /patio proptev /Fmula- exinude tz:r&atio:zenz cordis tolerave. £am pietatem y[Hice corpori Cbvz/fi communi- care vecufent , ab atertia vita fe procul depelle- XXVI. Septimo denique fciendum, ad de- ve. Quippe recu/atio Qujyusmodi, quamvis ex ve- votionem confervandam fÍpecialiter cavere ligioue proficifci videatur, €? [candalum facit, Biiq - G Ja- Tiwus XXXL — Confüium 443 & Jagueos inffruit.| Quave opovtetomnibus vi- Salefio prolatus his verbis : vibus a peccato trundart, ? velle vivendi ja&lis certo & audacter dicere Quamquam hoc queam, eos, qui de- fuudamentis magna cum fiducia ad fuummendam vote fervireDeo volunt, non poffe minus quam vitam coucurrere. Quod etiam Thomas Kem- fingulis menfibus communi care, nec diutius penfisconfirmatdicens: Quid prodeft diu tar- dare confeffionem, aut facram differre com- differre communionem poffe, Si fatis prudeng fis, tibinec mater, necuxor, nec maritus, nec munionem? expurga te cum primis, exfpue velociter venenum, feftina accipere reme- paterimpedimento erunt, quo minus f2 pe fa- cram communionem adeas. Cum enim ipfa dium; & fenties melius, quam fi diu diítu- communionis die officii tui partes pro ftatu leris. Si hodie propter iftud dimiferis, cras tuo convenientet expleas, & erga illos tum forfan aliud eveniet: & fic diu poffes a com- benignior & affabilior fis, nullumque genus munione impediri; & magis ineptus fieri. obfequii eis deneges ; verifimile certe non eft, Quanto citius vales, a preefenti gravitate & illos hoc in exercitio ullatenus impedire te inertia te excutias, quia nihil importat diu velle, cum nullum ex hoc ipfius fecuturum anxiari, diu cum turbatione tranfire, & ob fit incommodum, nifi forfan admodum im- quotidiana obftacula fe a Divinis fequeftrare. pertinentes , morofi, & rationi diffentanei fo- mo plurimum nocet diu communionem pro- rent. Hoc in cafu, ut dixi, fi dire&or tuus telare; nam & gravem torporem confuevit ita faciendum fuaferit, illorum voluntati for- induücere. Pro dolor! quam tepidi & diífo- luti moras confitendi libenter accipiunt, & fan condefcen.dendum erit. / communionem facram idcirco diíferri cu- .XXXL Quartus Aphorifmus iterum a S.S-Asg. - piunt, ne ad majorem fui cuftodiam fe dare teneantur. Heu! quam modicam charita- Auguftino datus eftloc. cit. dum dixit: Omni-^ * bus tamen diebus Dominicis, ut quis com- tem & debilem devotionem habent, qui fa- municet, fuadeo, & hortor, fitamen niens fine cram communionem tam faciliter poftpo- nunt. Quamfelix ille, & Deo acceptus ha- voluntate peccandi fit. Super quze verba fic betur, qui fic vivit, & in tali puritate con- difcurrit S. Francifcus Salefius: Vides, Phi- IOthea P] Auguftinum confulere quam maxi- Ícientiam fuam cuftodit, ut etiam omni die €ommunicare paratus, & bene affe&us effet, me, & neminem non exhortari, ut fingulis diebus Dominicis communionem facram ad- Íi ei liceret, & line nota agere poffet. eat; hoc ergo confilium fe quere, & exequi pro viribus ftude. -S.,Auxg.l. . XXIX. Secundus Aphorifmus eft P S. Au- de do. Etenim cum nullum er a Eeccl. gm. guftino probatus dicente: Quozidianam com- peccatumi mortale effe&tum & propenfionem muniouem percipere, nec laudo; nec vepreben- (uti przefappono) habeas, nec etiam erga ali- S. Fr ahnc, doo quod veniale inclinata fis; veram illam dif- Cui etiam S. Francifeus Salefius adítipu- Introd. ur dicens, fe Patris fpiritualis illius homi- pofitionem habes, quam S. Auguftinus requi- nis, qui huc propendet, & fic communicare rit, quin & adhuc multo excellentorem; nam 19. volet, difcretioni id relinquere; nam cum dif- non modo non habes affe&tum peccandi, fed pofitio,. quae ad tam frequentem communio- ne quidem erga peccatum, adeo ut, fi Pater nem requiritur, valde exaéta & eximmia effe tuus fpiritualis confuleret, & expedi:e cenfe- debeat, hinc eam generaliter cuilibet confa- ret, etiam fzepius quam ueaquaque Domini- lere, confultum non eft. Verum quoniam ca, cum animze tuz fru&u communicare- hzec ipfa difpofitio, tametfi fingularis, inmul- poffes. Nihilominus multa legitima occure- tis fan&tis animabus haberi poteft &inveniri ; re poffunt impedimenta, non quidem a parte hinc etiam non confultum eft, generaliter u- tua, fed ab iis, quibuscum agis, quze pruden- numquemque a tali communione divertere ti confeflario occafionem forían darent, tam frequentem tibi communionem inhibendi. Si & abítrahere, at juxta cujusque confcientize ftatum in particulari ea aut fuadenda , aut dif- verbi gratia alicujus in fubje&ione agas; & fuadenda. Etenim imprudentize fpecimen fo- fi ii, quibus autobedientiam aut reverentiam ret, tam frequentem Euchariftiae ufüm omni- debes , ita male edo&ti & ftupidi effent, utto-- bus fine ulla diftin&ione confulere; uti & im- ties te facram communionem adire videntes imprudentia foret, aliquem propter eum re- fcandalizentur, aut fe turbent. Quare, rebüs omnibus confideratis, confultum forfan erit, prehendere, maxime fi boni prudentisque ali- cujus direCtoris confilium in hoc fequeretur. illorum infirmitati aliquo modo in hoc acquie- Scite fane S. Catharina Senenfis fuam adeo fcere, & nonnifi decimo quinto quoque die fa- cram communionem adire. At hoc intelligi- frequentem communionem reprehendenti- bus, eo quod S. Auguftinus eam nec lauda- tur ita, fi difficultatem nimirum aliter exfu- bat, nec vituperabat, refpondit: Cum S. Au- perare nequeas, fed nihil certi hac in regene- raliter definiri & confuli poteft ; at faciendum, guftinus eam non vituperet, rogo, ne & vos eam vituperetis ; & hoc mihifufficiet. Ut ta- quod tibi Pate;' fpiritualis faciendum confulet. men quotidie quis facras epulas accedat, po- tiffimam praeterea malarum fuarum inclina- XXXIL Quintus Aphorifmus eft, quemS.Thom, tionum partem fuperarit neceífe eft, & non iteruni pius Author his verbis proponit: Pro- Pemp. nifi Patris fui fpiritualis cum confenfu confi- pter aliquam parvam turbationem vel gravi- A v * L C. IO, lioque id aggredi debet. tatem, facramne dimittas communione m ? fed vade citius confiteri, & omnes offen- XXX. Tertius Aphorifmus eft äb' eodem fiones aliis libenterindulge, Siveroaliquem ! E&idem. Kkk 23 offen- &. P. Lohn. Dibl. Illau. Z om.I., 444 Bibliothece. «anualis Concionatorice offendifti, veniam huml'ter precare, & Deus quae debebant, exigentibus folverent. Inde« iibenterindulgebit tibi ; cum enim quidam fa- cens eft, quamquam non magnum peccatum, matrimoniale debitum ea die exigere, qua fa- crae communioni fe aptare difponunt, pejores Satanze immiffiones patiuntur. Ipfe nequam cram quis adiit communionem ; at indecens fpiritus ( ut in Job feribitur ) venit inter filios non eft, imo vero meritorium , ipfum reddere. Non ergo ob debiti illius redditionem commu- Dei, ut fol:taillos nequitia fua perturbet, aut timidos nimium reddat, & perplexos; qua- nione quis privandus eft, fi alioqui devotio ad tenus affectum eorum minuat, vel fidem im- ipfam adeundam feratur. Certe in primitiva Ecclefia Chriftiani quotidie communicabant, pugnando auferat; fi forte aut omnino com- munionem relinquant, aut cum tepore acce- eíto effent conjugati, & prolibus operam da- dant. Sednoneft quidquam curandum de ver- rent. Atqueideo dixi, frequentem communio- nem nullum omninoincommodum aut paren- futiis & phantafiis illius, quantumlibet turpi- bus & horridis ; fed cun&a phantasmata in ca- tibus, aut uxoribus, aut maritis dare confue« putejusfüntretorquenda. Contemnendus eft viffe, dummodois, quieamadit, prudens Qt, 1 & difcretus. : mifer, & deridendus ; nec propter infultus ejus & commotiones , quas fuícitat facra eft XXXIII. Sextus Aphor ifmus eft, quoties- $.Yrsnc. omittenda communio. Nam ficut fertur mi- cunque communio peragitur, magisattenden- Saief. In- dum eft, quomodo, quam quoties peraga- trod.c.20. thridates Ponti Rex, cum mithridatium medi- camentum inveniffet, ita fuum per hoc ipfum tur; uti re&e monet Author libelli de Imita- corpus corroboraffe & armaffe, ut, cum poftea, tione dicens: Super omnia cum fumma hu- L. 4. de militate cordis, & füpplici reverentia, cum;mit. c.7. quo Romana vincula & captivitatem evitaret, veneno fibi vitam vellet abrumpere, nequa- plena fide, & pia intentione honoris Dei, ad quam potuerit, 1ta Redemptor nofter Chri- hoc Sacramentum celebrandum, tractandum, & famendum, oportet Dei accedereSacerdo- ftus auguftiffimumEuchariftizeSacramentum; quod carnem ejus & fanguinem realiter con- tem. Quod idem etiam de communicantibus tinet, inftituit, ut, qui ipfum comedit, in zeter- dicendum; qui proin cum eodem Afceta di- cere deberent ad Chriftum:: Cum fumma de-Tbid.c.zz. - num vivat. Unde quiipfum crebro cum devo- tione fufcipit, ita animse fuae vitam & fanita- votione & ardenti amore , cum toto cordis tem confirmat, utipfum propemodum impof- affe&u & fervore defidero te, Domine, fufci- pere, quemadmodum multi San&i & deve- fibilefitabaliquo finiftro affe&u vitiofaquein- Tiut, clinatione intoxicari. Nemo carnem hanc vi- tze perfonze in communicando te defiderave- Áemp .tze poteít comedere, eaque. nutriri, & mor- runt, qui tibi maxime in fanctitate vitae pla- 146 tis affe&ibus exinde vivere. Adeo, ut, quem- cüerunt, & in ardentiífima devotione Iue- runt. O Deus meus, amor 2eternus, totum. admodum homines in paradifo terreftri agen- tes fecundum corpus mori non poterant, idque bonum meum, felicitas interminabilis ; cu- vi& efficacia ligni illius vitze, quod in ejus me- pio te fufcipere cum vehementiffimo defide- rio, & digniffima reverentia, quam aliquis dio Dominus plantarat ; fic fpititualiter & fe- cundum fpiritum iidem mori non poffunt vir- San&Gorum unquam habuit, & fentire potuit. tute Sacramenti hujus vitze. Si enim fructus Et licet indignus fum omnia illa fentimenta devotionis habere, tamen offero tibi totum molliores, & corruptioni prze aliis obnoxi (pu- tà ceraía, poma annenia, & fraga) facili ne- cordis mei affe&um, etfi omnia illa gratif- fima iuflammata defideria folus haberem. gotio per totum annum integri confervantur, Sed & quaecunque poteft pia mens concipe- fi quando faccharo aut melle condiuntar; mi- rum fane uon eft, corda noftra , tametfi fragi- re & defiderare, hzec omnia tibi cum fumma " lia & imbecilia, a peccati corruptione inte- veneratione & intimo favore przebeo & offe- ro Speciatim vero utilem modum commu- gra confervari , quando ab incorruptibili car- ne & fanguine Filii Dei faccharata & mellita nicandi fuggerit S. Salefius his verbis: Jam S.Frane, funt. Quicunque Chriftiani, Philothea, da- inde a praecedente Vefpera ad fanctam com- Salef. p.2. munionem te praeparare incipe ; idque per ntrod. mnationi addicentur, nihil habebunt certe, 21l quodinfuam defenfionem & excufationem ad- multas afpirationes, & amatorias animi feranttum, cum Judex juftiffimus illis often- elibrationes, paulo citius dormitum con- cedens , ut etiam citius & tempeflivius det, quam immerito fpiritualiter mori volue- EOE rint, cum tam facile & vitam & fanitatem poffis furgere: Si forte ea nocte expergifce- corporis fui, quod de hac caufa illis reli&um ris, ftatim fpiritum & os tuum verbis qui- busdam devotis ac odoriferis adimple, quibus & datum erat, manducatione confervare po- ia ii dÉ tuerint: Ah miferi, dicet, cur, quaefo, mor- anima tua ceu odoramentis quibusdam per- tui eftis, cum fru&um & cibum vitze in mani- fundatur, ad fponfum fuüum admittendum; qui te dormiente vigilans, fexcentas tibigra- bus veftris habueritis & poteftate ? Quae o- mnia de matrimonii etiam. ufu. obfervanda tias & charismata dare paratus eft, dummo- eífe, notat Salefius, dum fic loquitur: Pro do tu a parte tua ad easdem recipiendas difpofita fis; Mane fumma cum animi hi- «conjugatis aliquid hic addam oportet. In ve- teri lege vetuerat Deus, ne creditores diebus laritate & gaudio furgito, quod maximum feftis debitum a debitoribus fuis expofcerent, bonum & beneficium hodie fis acceptura , & facra confeffione praemiffa, magna quadam at non damnabat, fi debitores eis diebus ea , fiducia Titulus XXXI. Conflium. - 445 fiducia Emul & magna cum animi humilitate TOgo, ut falt.em'fpiritualiter per os Sacerdotis adcoeleftem hunccibum, qui ad immortalita- in pe&tus meum defcendas, eosque effetus o- temte nutrit, füumendum accede. Et,poftquam pereris , quosrealiter fumptus operari confue- jam facraillaverba: Domine son fum dignus : vifti. Et eccejam fentio przefentiam tuam. Te- dixeris , caputautlabia,vel ad orandum, vel ad nuite, nec dimittam, donec benedixeris mihi. fufpiria ducenda, amplius non movebis; fed O Anima Chrifti &c. Quid retribuam Domino oremodefte ac modice didu&to, & capite tan- pro omnibus, quase retribuit mihi? Vota mea tum, quantum neceffe eft, elevato , utiacerdos Domino reddam coram oimni populo tuo. O commode videat, quid agat, plena fide, fpe, & Domine ego fervus tuus, & filius nncillae l charitate recipeilium , quem, in quem, & pro- tuae. Laudate Dominum omnes Gentes, pterquem credis, fperas , & diligis. Confidera, Philothea, ficut apis, poftquam rorem ccele- . CONSILIUM VII. ftem & przeftantiffimum terrae fuccum jam e De confeffione .generali facienda. Á floribus collegit, & in mel redegit, ipfum in Petztio. alveare fuuminvehit; ita Sacerdotem , poft- XXXVI. Julia na Matrona novum confef- quam mundi Salvatorem, verum Dei Filium, farium nacta vehementer defiderat confeffio- qui inftar roris coelo defcendit, & verum Vir- nem generalem fscere, tum ut meliorem i- ginis Filium , quifloris in morem ex humani- pfius notitiam acquirat jconfeffarius , tum ut tatis noftrze terra prodiit, ex altari accepit, il- anxietatem & fcrupulos de peccatis prioribus 4.de T lum velut cibum fuaviffimum in os & intra non rite, ut timet, explicatis tollat; petit corpus tuum inducere. Poftquam illum jam proin confilium ab Afceta, anfcilicet fnadeat recepifti, cor tuum ad Regi huic (alutari obfe- ejusmodi confeffionem, & pofito, quod eam quium deferendum excita , & cum illo de re- judicet faciendam, ulterius fcire petit, quid busadanimam tuam fpectantibus tra&ts,eum- pro ea fructuofe fac à3 ienda obfervare fpecialiter que intrateipfumconfidera , quo, ut tibi bene- debeat. - faceret, fefe recepit. Denique quam poteris Refponfo. — lm intime & amiciffimeeum excipe, & tracta ita- XXXVII. Refpondet Afceta, ut confilium que te gere, ut ex omnibus actionibus tuis fuum facilius intelligatur, fequentes do&trinas evidenter appareat, & cognofcatur Deum, cceli in te commorari. . bene obfervandas effe. Prima eft, utf£nis ge- neralium confeffionum bene intelligatur, qui "Thom. XXXIV. Septimus Aphorif n nus ePc Opor- quidem triplex eft potiffimum. Primus eft , ut, Kemp. tet, ut non folumte przepares ad devotionem fi quidin fuperioribus confeffionibus , vel cir- l. 4. c, 12. ante communionem , fed utetiam te follicite E / ca dolorem , velipfam accuíationem , vel pro- confervesin ea poftfacramenti perceptionem. pofitum omiffum, vel non accurate fatis per- Nec minor cuftodia poftexigitur, quam devo- actum eít, per ejusmodi confeffionem com- ta praeparatio, ad majorem gratiam confe- penfetur. Secundus eft, utper accuratiorem quendam. Et eo quippe quis valde indifpofi- ejusmodi difcuífionem — confcientize plenior tus redditur, fi ftatim fuerit nimis effufus ad certiorque fui ipfius , acftatus animze fuze, no- exteriorafolatia. Caveamultiloquio, mane titiaacquiratur. Tertius & przecipuus eft , ut, infecreto, & fruere Deotuo: ipfum enim ha- dum univerfa peccata in uno quafi cumulo bes, quem totus mundus tibi auferre non pot- confpiciuntur,poenitens ad majorem dolorem, eft. Ego fum, cuitetotum dare debes ; ita ut confufionem, fatisfaciendi ftudium , feryorem jam ultra non inte, fed in me, a . bsque omni fol- acamorem ftimuletur, ficque & ipfe cum fan- licitudine vivas. &a Maria Magdalena , advertens, tam multa .XXXV. O&tavus & ultimus Aphorifmus eft: peccata fibi remiffa e: tum. Ife ; incipia't diligere mul- Qui legitime praeparatus eft, habebit femper Frató bonam voluntatem, & piam intentionem com- XXXVIIL. Secunda do&rina eft, & utili- lol p municandi, & fic non carebit fru&tu facra- tas quoque generalium confeíffionum recte co- 100, menti. Poteftenimquilibet devotusomni die, 2b gnofcatur, quam quidam tantam effe, ait S. & omni hora ad fpiritualem Chrifti commu- Paulus Barry , ut fateatur, fe pro ufu, quem nionem falubriter & fine prohibitione accede- earum rerum habuit , teitari poffe, fe animas re. Porro hzec communio fpiritualis fic com- reperille poft confeffionem taslem tam quietas mode peragi poffet: O mi amantiffime Jefu, ac contentas, & in talibus vitze melioris de- credo firmiffime, te in hoc facramento , quo- cretis , ut ipfi lachrymas elicerent folatii te- ad corpus &animam, quoad divinitatem & ftes, tacitumque fenfum ingererent , fore fe humanitatem, latere, atqueadeoomni poffi- feliciffimum, fi vel femel talem confeffionem biliaffe&u fubmiffionis & reverentize adoro & pati fru&u fimilibusque. affe&ibus peragere * * » - Yenerorte. Spero quoquein infinita miferi- poffet. Addit preeterea f .Bur.;- : cordia tua, quod, ficut hoc facramentum e noviffe virum , qui , Paul pofteaquam fimilem de tota vita , non optimery in Ha- cum charitate inftituifti, ita ad fru&um quo- traducta, confeffionem inftituiffet, ad quam fe pioph. que illius participandum me benigniffime fis magno ftudio diligentiaque(uti rei momentum differt, admiffurus. Diligo quoque te ex toto corde exigit) praeparaverat, dicere erat folitus: mat. 2, die, meo, & araentius diligere defidero, ideoque Montem videri fibifüis ab humeris femotum, fumme doleo de omnibus peccatis meis, & neque quinquaginta annorum fpatio, quos in metibi corporaliter unire in hoc facramento omni deliciarum genere tranfegerat, fe tanta impenfe cupio, fed quia non.füm dignus, ut voluptate, atque animi lztitia fuiffe perfa- intres realiter fuþ te&um meum , humillime füm , quantam illi ifta fuorum peccatorum Kkk 3 exonee Bibliothece Manualis: Concionatoric. 446 exoneratio attuliffet. Hanc autem fpiriius cruciant; quae te in divino fervitio maxitne tranquillitatem illico confequuntur ferventia przepediunt & morantur ; & quze opinione tua eft vitiorum tuorum origo. lta fufficientem defideria Deum amandi, & aliam meliorem- ue vitz€ rationem inftituendiB.Maria Veneta accipiet tui notitiam Pater fpirituslis , maxi- puella nobilis fuerat, ut quze maxime, tum me fi eo ordinarie uteris, ut nulla futura fit ante, tum in matrimonio debita vanitati. Ac- neceffitas aperiendi peccata , quae confeffione cidit, uz marito abfente , & bellis detento, fta- generali aliquando expiafti. Tertio, fialiquid tuerit audiendis concionibus temperare tae- occurrit , quod nunquam es confeffa , id ipfum confeffario fignifica , utte circa id interroget, dium & mororem fuum ; quodipfi plurimum imo fummum profuit: Nam ita tactus eft illius fiopuseft. Quarto, multo magis mature de- animus, utomnino decrevit vanitati fuze va- clarandum eft, fi fortein confeffione particu- ledicere, feque feria confelfione generali ex- lari peccatum aliquod filentio preffiffes, five piare, quod & fecittam generofe , talique pro- ex verecundia, five alia quacunque ratione id accidiffet. Hoc enim cafu confeffarius at- pofito, ut a confeffione domum regreffa , con- - Ícenderit in fuperiorem sedium partem , ubi tentior ad fingula, ut te juvet , & fatisfaciat .uniones, catenulas, annulos , fpecula, czetera- confeífionibus , quze potuerunt eífe vitiofze & jinutiles. Quinto, fi confeffario nondum in- que vanitatis & fuperbize inftrumenta ita dif- fregit, utufuiamplius effe non poffent: cum- notuifti, conditio & ftatus vitze tuze manife- que mater , quzefortuito accefferat, eum mun- ftandus eft ; fi enim in fzeculoes, unde fciet te effe matrimonio copulatam. aut adhuc libe- dum muliebrem fororibus , donec adolefce- rent, fervandum fuiffe , affirmaret. Ah ! inquit, ram ? fi in ordine Religiofo, unde conjecta- forores meze plus nimio iis affluent ; quod e- bit , profeffane fis, annon ? An vis iftud onus illi incumbere, ut quotiescunque aperis pec- gi, feci eo inflituto, ut mihiomnem occafio- nem przefcinderem repetundarum mearum catum aliquod contra votum admiffum, te vanitatum, & primum gradum ferize conver- continuo percunc&tetur , an novitia fis, an ve- fionis meze & fanctitatis, ad quam contendo, ; rofeceris profeffionem ? quo fieri etiam necef- folidarem. fe foretin quibusdam aliis peccatis, quze fpe- cie differunt, gravioraque funtin uno aliquo, XXXIX. Tertia do&trina eft,fimilem confef- fionemgeneralem atota vita non eífe facien- quam inazlio, ob adjunctam obligationem. Sexto peccatis tuis etiam venialibus adjice dam, nifi vel ratio Congregationis, aut Religio- numerum , quantum fieri potefít , uttanto ma- fiftatus initi , vel fpecialis quidaminternus in- ftin&tus , vel tempusaliquod fpeciale, v. g. fin- gis erubefcas, fi modo numerus frequens eft. Septimo explica te inomni matería verbis de- gulare Jubilzeum, aut fatalis morbus id requi- centibus , honeftisque , ut caftze autres confef- rat. Poftea vero, ubi femel ejusmodi genera- lem confeífionem accurate fecerint, eorundem farii offendi non polfint, aut fuggeri imagina- tiones impurze; utere tamen talibus, ut per- peccatorum memoriam deponentes , annuam fe&e intelligat. Octavo, perfice denique tanta vel femeftrem ab ultima confeffione faciant. Imo duobusgeneribus hominum omnino fua- animi tui fatisfactione hanc confeífionem, ut poft abfolutionem ; paratiífima effes mortem dendas aut permittendas effe confeffiones hu- fubire, fi Deus ita ftatueret. Uno verbo, ita $usmod!. Primum eft fcrapuloforum, utpote perage omnia, quafi poftremum in vita tua j quibus ejusmodi confeífioadeo non medetur , confiteris. ut potius fit tormentum periculofumque prze- XLI. Quinta do&trina eft, ut poft confeffio- cipitium. Alterum genus eorum eft, qui tur- nem talem femel fa&am, peccatorum, quan- pem & fzedam inter libidines vitam traxere; tum fieri poteft , oblivifcatur, etfinon memine- nam his quoque commemoratio ac recordatio vite przeteritze valde periculofa eft; timendum rit,fe omnes circumflantias accurate explicaf- fe; nam non meminiíTe, non eft rationabilis ' quippe, nefub fpecie pietatis ac devotionis caufa dubitandi, ut doCliffimi Theologi fenti- Daemon eos in veteres impudicitize laqueos unt, eum nec aliorum noftrorum factorum o- involvat,ita, ut communiter fatius, fit, ut per- mnium femper meminerimus. Neetiam ob fa- atcta femel feria harum rerum confeffione, non cultatem hanc negatam angatur , oftendat ei- amplius meminerint, neque loquantur de il- lis, nifi generatim & cum horrore deteftatio- dem,quam fecure poffitomittere talium pecca- torum confeífionem, cum imprimis Authores neque, utiamovendisfordibus abftinemus. - obatiffimi, in fpecie vero Layman,Navarrus, N ". XL.Quartadoctrina, eft, ut üQuidem con- edina,Saa,Henriquez,Conink doceantjd fa- feffionem vela tota vita, vel faltem ab ultima cereeam poffe, & debere. Deinde vero dubium in confcientia fcrupulofa fit. apud alios certi- generali facere a, confeffario permittatur, mo- Ra s ERa Barryl.c, dum, quem citatus Barry fuadet, obferves. tudo moralis. Ettandem etiamfi aliquam cir- Primo itaque confeffionis exordio accufa te de cumftantiam non fuiffet confeffa , nonteneatur cum tantofüo damno omnimodam confeffio- iis, qu?e ab ultima particulari commififti , tam adconfufionem peculiarem,tum ad evitandam nis integritatem procurare, utpote a qua mi- aliquorum aftutiam , qui fub terminis genera- nores faepe difficultates excufant, ut Conink libus peccatorum alias confefforum fuaviter 2.2. p.2. d.7.n.68. cum aliis notat. Imo doGri- Blofius ia infinuant ea , quze paucis ante diebus patrave- nam Tauleri femper ob oculos habeat dicen- Confolat. tis: Eorum,qui confeffiones audiunt , poteftati Pvfill. re: quo modo confeffariis occafionem przefcin- & authoritati fides adhibenda eft, ficut & ver- dunt, numerum & fpeciem indagandi, quod — tamenforfitanres exigeret. Secundo, dic de- bis Dotninicis, quibus ait: Qworum remife- vitis peccata, vemittuutur eis, C? quacunque indeea, quae potifimum oonfcientiam tuam » Jolve« Timlus XXXI Confelium. 447 Jolvevitzs fuper tervam ,erutt /oluta €? incalis. filium füum & judiciura circa hanc materiam Inveritate dico, chariffimi, ubi quis peccata ei manife(tet,tria prius bene apprehendenda fuariteconfeffus , adhuc remoríum ex iisdem effe. Primum eft,triplicem ob finem preeci- in confcientia patitur , multo melius fecerit , fi pue Congregationes inftitui; nempe ut fub hac in parte Deo confitendo, & fidem virtuti certi Patroni tutela ac Patrocinio fecuriores confeflionis adhibendo,eadem denuo non con- ;; fint a temporali & zeterno interitu; deinde ut fiteatur, quam fi iteretconfeffionem ; oportet per certas leges & varia pietatis oflicia in iis- enim divinze pollicitationi, & ipfi Deo confi- dem praefcripta ad vitam melius inftituendam dere. Quod dum facithomo, habetillum ve- Sodales inducantur; & tandem mutuis ex- yacem, credens haud dubie fervaturum, n emplis & auxiliis - di l : ei inabfolutione promifit. : «q,uod monftrent. | e&iqnem mufuam dg— * XLII. His fuppofitis, fuadet Afce ta,ut Cä.— XLV. Secundum eft, omnes fere Congre- tharina quoad hanc materiam fibi adhortatio- gationes in hoc convenire, quod indulgen- nem S. Francifci Salefii applicet, fic loquen- tiam plenariam iningreffu & more, & prima- tis: Hoc unum porro, chariffima Philothea, rio feu Titulari Fefto Sodalitatis, habeant; iu hicte rogo, neulloinani timore turberis aut hoc tamen differre, quod fpeciales quando- anxieris. Scorpio, quis nos ferit, venena- que fines ( v.g. impetrationem felicis mortis, tus eft ; atin oleum liquatus, praeftans eftad- aut celerem liberationem e purgatorio ) ad- verfüs proprium vitus , & aculeum antidotum jun&os, & variasad hocindulgentias concef- ac remedium. fas , habeant. Peccatum non aliter probro- fum ac infame eft, nifi, dum admittitur; at in — XLVL. Tertium eft , quod ficut peridem je- confeffionem ac poenitentiam jam converfum junium triplici obligationi ( v. g. jejunandi honorabileac falutare eft. Contritio quippe propter votum, vigiliam , quatuor tempora ) ac confelífio tam funt falutares, tamque bene fatisfacere poffüm ; ita per easdem preces ( fi redolentes , ut peccati turpitudinem eradant, non pro certis períonis vivis aut defun&tis of- & illius foetorem tollant. Simon Pharifzeus ferri ex Legum praefcripto debeant) fatistieri Mariam Magdalenam dicebat effe peccatri- queat pluribus obligationibus variarum Con- cem; at non fic Salvator, nec jam de com- gregationum fimiles preces exigentium ; hinc miífis peccatis, fed tantum de unguento, quod fiquis Rofarium quotidie recitare folitus fit, effundit, deque magnitudine charitatis ejus, poterit per hoc fatisfacere omnibus Congre- loquitur. Si vere humiles fimus, Philothea, gationibus non plus, quam feptem vel quin- infinite nobis peccatum difplicebit, quodDeus que Pater & Avequotidie recitata exigenti- per ipfum offendatur; at ejusdem accufatio bus, cum totidem preces in Rofario contine- fuavis nobis eritac jucunda, quod Deushono- antur. Quodfi vero ejusmodi preces etiam retur. Alleviamentum quoddam in morbo ob juftum impedimentum recitari non queant, eft, malum, quo premeris, medico minutim poteritiisdem per al'a opera, quze tunc ex ob- detegere & aperire. Cum ergo ante Patrem edientia & voluntate Dei prae manibus habe- tuum fpiritualem veneris, in monte te Calva- antur, maxime per dolores , & moleftias mor- xiv agere & fub Jefu Chrifti crucifixi pedibus borum, precum loco oblata, fatisfieri; cum conífiftere , fingito , cujus pretiofus fanguis un- enim melior gratiorque Deo fit obedientia, dequaque eflluit, & exuberat, ut teab omni- quam victimze & orationes, dubitari non de- bus iniquitatibus tuis emundet aclavet. Nam bet, quin per ejusmodi obedientiam precum tametfiipfiffimus Salvatoris Jefu fanguis non loco oblatam abunde Congregationibus cer- fit, efttamen fanguinis ejus effufi meritum, tas preces praefcribentibus fatisfiat. qui poenitentes circum confeffionalia abun- XLVIT. His füppofitis fuadet Afceta, ut, dantiffime irrigat, lavat & refpergit. Bene igi- cum primum & fecundum. finem, ob quos tur ac fincere cor tuum aperi , ut fic peccata Congregationes inftitutas effe fupra dictum per confeffionem eodem egredi facias: nam eft, fcilicet cultum San&orum, & piorum quantum illa egredientur, tantum pretiofum operum exercitium etiam extra Corgrega- paffionis divinze meritum illuc fübin tiones obtinere queat, in eas potiffimum grediäf tur, quo benedictioneid repleat. Congregationes infcribi fe curet, in quibus tertium finem , fcilicet auxilia ad felicem CONSILIUM VII..- mortem , & fcelerem liberationem e purga- Circa Congregationes ineundas, torio, faciliusaffequi queat, quales v.g. funt, Petzitio. Congregatio horarias ut vocant, pro morien- tibus; & alia noviffime pro defuntctis inftitu- XLIII. Chriftiana audiens , multas ex coze- taneis fuis in fex,feptem, aut plures congre- ta, in qua qui horam defignatam orationi im- pendit, animam ea hora mortuam liberare gationes infcriptas fuiffe, defiderat quidem queat. Item quae duoSacra quotannis legen- earum exemplumimitari , fed , quia difficulter tot, tamque diverías leges obfervare videtur da, aut procuranda przefcribit. Item Con- gregatio Jefu, Marize & Jofeph, Monachii in poffe, confilium petitab Afceta, fcireque cu- Hofpitali S. Jofephi inftituta, in qua omnes ff ii pit;an & quibus Con vll dare fuadeat? gregationibus nomen Sodales, quamprimum aliquis ex Sodalibns l. moritur, ab eo momento omnia opera bona Refpomnjro. per viginti quatuorlequentes horas facienda pro -defun&o/orare, & , ut fructuofa illi fiant. XLIV. Refpondet nykAfceta, antequam con- Has Bibliothec Manualis Concionatoria. 443 [5 Chriftiani funt cruciani, non pro- Has ternas precatiuncul as quotidie mane & gnum Dei. bentur: Benedi &i fint Jefus, pter hanc vitam vocati , fed futuram. Ne ita- Hab. 12. rov. 3. vefperi recitare ju um immittit Deus, S. Leofer Maria, jofeph, q: übus fuminas pro acceptis quea viadeclinemus , fren ago. Be- ne vero recto tramite currer e definamus , cal- 7.de E- hacnoce (autdie) beneficiis gratias car addit, tribulationes, flagellaus omuem fÉ piph. nedi&ti &c. quorum amore vehementer doleo ii sls Ed liums quem vectpit. Et quantum , quaefo. ( ,Df)m. de peccatis meis, eaque firmiter devitare pro- Leonis Pap?e h2zec ver ba funt) quantwm nos b [/ d pono. Bene di&ifint &c.ad quorum honorem hac die facienda offero , ut defun- suiles , quautum oportet effó. patientes. Qui f omnia opera Jabovis incidimus , uunquam niff nofiro me- &is quidem requiem , vivis v ero gratiam bene quid f vivendi & moriendiimpetrem. Proeterea et- vitoj « uffinemus?Nuuc ficut filius flagcllanti pa- tri ob delictum aut cae denti ferulze non iraíci- iam adinitium cujusque menfis indulgentiam n&is applicabilem , pro Sodali- tur, non conqueritur de illata injuria, bene aliquam defu confcius fetale quid promeruiffe, nec defperat buspt iori men fe defun&is tranfcribere juben- tur. Proeter has Congregationes, quze facile depaterna gratia impofterum,cui reconcilian- Go manus exofculatur, & veniam petit: ita & omnes fufcipi po terunt, una vel altera eligi csindulgenti as , ut alia fimi- nos, dum vapulamus a Domino, ex ejus gratia poterit, quae plur ce nos pcenitentes excidiffe neutiqu am putemus, lia privilegia con ffa habet , quales funt Con- regatio Rofarii, S. Francifci, S. Monicae,Car- quin gratias pro paterna correctione humilli- mas agamus; non Deum injuria afficiamus, melitarum feu Scapu laris, velinfubfidiumDe- fünctorum, vel Chrifti agonizantis , inftitute ; dum nobis damna inferuntur , non ira/camur, le- non vindictam animo concipiamus, nec homi- iodonon plures eligantur, quam ut earum ges, perpenfa virium & negotiorum quantita- nes quafiautores refpiciamus , fed Dei juftiffi- 1 plerisque mo judiciohas nobisafllictiones immitti cre- teobfervari facile queant ; cum enin enumeratis his Congregationibus m ulta & ei- damus , quihujosmodi hominibus ceu inftru- ia habe- mentis utitur.. Quod fi omnino in ipfis aliqua ficacia ad falutem affecurandam med condolentes nequi- antur, preeftatunam velalteram duntaxateli- " effet malitia, magis eorum tive , quam noftrae injuriae, D adexemplum Chri- gere, &legumillius accurata obfervatione tan- atev 1gnofce ilis. ( Quod forum fav orum participem fe facere, quam fti,ingemifcamus: / S.Anfelm. Chrifti exemplum admirans S. Anfelmus, erm. de : inultas aiï'umendoq, -leges'.fimul & favores ne- inter alia tandem in hzec verba erumpit: r / paffion, g "iggre. CONSILIUM IX. . verbum magne patrentie dHapna lezitatis! Dom. dulcedinis Vmnagni amoris ! C? indicibilis ulationes perferendas. magnæ- 'Circa trib j charitatis| Ecceentm , no a fuam veputat inju- Petitzo. qriam , nonfentit contume f jas , non oblivifcitur "UXLVIII. Achatius in medio tribulat iondm Puspatitur, cotm- snifeveri ,fed ipfis potzus , a qui mari fefe dep rehendens , ita ut vindi&ze ftimu- patitur ; a quibus vulneratur , ipfe snedetur, vi- lis agitetu el pufillanimitatis , fi non defpe- - dituv , ovat pro Gibus obruatur, totus anxius Aíce- £am procurat , €? a quibus occ: rationisflu eis , &* mon petit ulisonem & c. ) Memores pro tam accedit, tu m proconfilio , tum pro confo- nofira interim confolatione tot Patriarcha- latione, ut omn ia pro gloria Dei, anim2eque .rum,ProphetarumfApgiiolorum,Martyrum & fue falute, nec non cum mer itorum cumulo aliorum SS. virorum qui omnes, quo cbariores t. Tupportare valea Deo,eo magis in tribulationum & affli&ionum Refponfi 0. ! XLIX. Afceta, antequam Achatio cdnüliufn piftrino exerciti. Nonne Jacob fuas paffus eft miferias ; Nonne David vexationum cribro fuum impertiatur , ei dem in memoriam revo- hinc indeagitatus adfrugem rediit? nimirum lum nimirum culpze, & cat,duo effe mala, ma Propheta dicente , vexatio dat iünlelle&um. L malum poen 3e. Malum culpae peccatum eft, & as,füb jugo hoc fudarunt? hoc nullo mo do Deo attribui poteft, quippe Nonnelfaias, Jerem! Quid dicam amplius , quotquot Chrifii veftig'a Jac. 1. v. qui iztentator malort un eft , ipfe autesm nemuem in NovoTeftamento unquam preffius inftitere, H tentat &c. Malum poen ze oritur a malo culpze, . hiomnes inifere afllicti, tribulati, preffi, perfe- & hocinfligitur a Deo,tumi n peenam peccati, cuti, contemtui habiti , verberati, relegati , oc- ftorum. Hinc per Amos tum in probationem ju uod Domi- cifi, nec fuit qui, nifi certando, coronam de- fAmos 3. teftatur : Sderitanalum 25 cäfuitrztef 4 portaverit. Cum autem- i v. O0 ais non fecerit? H älorum « ä Solamen wiiferis , foci os babuiffé m L. Hispo itis & bene intellle—&is fuadeo, ut miror & vere miror,te crucem tuam aegre de peccatis q uidem ferio doleas, propter im- M adeoferre. Cumtamen, D. Pauloaffirmante,Rom.c.8« ' * ] miffas tamen a Domino in peccati poenam pla- oues bujus temporis a efperes , quin in omni adverfi- INon funt condigna pafft bitur in nobzs. Au- :| ] i gas neutiquam d voluntatem fisrefignatus , ab futuramgloriam , qua vevela tatetotus in Dei mum Regum, ita te hortantem: ipfo omnia patienter fufcipiens, & dicens cum di fapientiffi f vel cum ipfo Difciplimmam Dosauini , fili tite , ue abjicias , nec Prov. g. job.t9. V- 30 b: AManus Domini tetigit te5 deficias , cum a beo corripievis. Quem enim d:lr-. V- A alo / "6 ]vatorenoftro: Sz poffibile eff , tvonufeat a Te ficut ego volo , fe it Dominus, corvipit C — quaft peiter 12 filio Matth.26. calhix zffe , verumtamtma 9on complacet f& i, Apprime ad rem plane eft, quod In quo docet , juxta S. Auguftinum, San&tus Virolim fcripto reliquit: S.Auguft. //cttt t* vis. Dumenam voluntati divine fubjici nefcio quis de con- veluntatem Quid times tollere crucem , pev gnami itur ad ve- fenf. Ev7 de]eye, Quodfi Chriftus dixit: De/cezdi de ce- utatem Tieasm , /2;:1 volun- gnum ; Iu crucefalus, im cvuce vita, 1n cruce ang. 3. , nog uf faciam volu protetlio ab boffi bus, in cruce infufto fperue ïo?m. 6. tatem ejus , qui mifit ime ; quanto zequiori jure homo divinze volunta ti & ordirationi fefe füb- uavitatis, ia cruce robur mentis , 4 cruce ga- Dei voluntas, utho- $, in A&. 14. jicere dece t2 Eft autem dium [piritus, fn eruce fumma virtuti cruce Yv. 2X tribulationes ingrediatur in xe- mo per varias r| Titulus XXXII. Conflium. 449 ib evuce perfetlio fantlitatis. . Non eff falus ami- tibus mieis nouitiveuit tam efficax siedium,quam t meo, necjpes vita etevna, uift 22 cruce. Tolle vulneva & paífronem Chriffi; Imo &ipfe Chri- La ftus difcipulos fuos hocbalfamo unxit, quando üeb. : evgo crucem tuam, C? Jequere Jefum, €» ibis in uph vitam eternam. Prace[ft ipfe bajulans fibi cru- dixit: $2 mundus vosodit, /citote, guia tne prio- Jo. 15. cem,€7 mortuus efl pro tein cruce,ut G tutuatn vet vobis odio babuit. In fexta, suemoria bene- V- 18 )f)m' portes crucem, €? tuoriaffedles incvuce. Quia i placiti & voluntatis diving , quod balfamum S. David ufurpavit, dum dixit: 7Zvz/ulatzo €7? commortuus fueris,etiam cum illo pariter vives. Et fifocius fueris penie, eris C? glorie. augufHa inveneruntine : snandata tua seditatio Pt, £18. IL. Quiatamen non prohibitum eft, licitis 34e26/?. Undehortatur Afceta, ut prompta hi- mediis uti, ad tribulationes tales vel omnino larique mente omnes femper animi moleftias avertendas, vel certelevius ferendas, ideo hor- & anxietates, omnes corporis labores & in- tatur Afceta,ut AchatiusDomicellas imitetur, commoditates haudaliter a clementiffimoDeo acceptet, quam fi de paterna manu ipfius fuas quze aífiduo fecum Myrothecia (Balfambüfch- lein)portant,quibus in deliquio fe aut alios un- in manus eas collocari, propriis oculis cerne« gant, & confortent ; itaipfe de fpirituali myro- ret. Offerat fe infuper gerrerofo animo ad plu- thecio fex ciftulas, feu motiva ad patientiam ra, gravioraque pro eo toleranda. Eidemque divinze clementize fupplicet humillime, ut exi- excitantia continentes provideat ; in quarum primaciftula suemoria iuferzi contineatur, quo lem & indignam tolerantiam fuam, cum acer- balfamo fe S. Francifcus Borgia ad omnia iti- biffima, pretiofiffimaque fua paffione unitam, nerum incommoda & moleftias patienter fe- ratam, gratamque habere dignetur. Imploret rendas animavit. In fecunda ciftula zzemoria etiam illorum Divorum ad hoc fubfidium, qui celeffium gaudiorum , quo balfamo Mater Ma- cruciatus zerumnasque in vita perpeffi maxi- mas funt ; atque ut hzec omnia facilius exequa- chabzeorum filium fuum roboravit dicens: e- £, nate, ut ad/picias ad celum &i'c. ita fiet , ut tur, indubitatum fitipfi, quod durantibus aflli- gon timeas caruificem ifdum. In tertia, muemor?a Gionibus, defolationibus , & czeteris animi fa- gribulationum, quas [aculares ex nece[frtate, vel ftidiis a divina gratia, ejusque confortatione nunquam deftituamur, prout earum temporis- fpe lucvi tervenipatiuutur , fic enim dicere fibi poterit: Potueruzt ifHi 5 iffi (& quidem ex ne- queratio exigit: neque opera noftra, in'quibus Anfdm, ceffitate, vel exigui przemii fpe) &7' tu zoz pote- pie tunc exercemur, minus divinze bonitati em, d grata accidant, etfi magna animi cum repus alliot, zis cum auxilio divino, & ob inexplicabile )orn, proemium cceleftis & aeternze glorize ? In quar- gnantia, ariditate, tarditateque peragantur. ta merioria eorum , que Martyreis paffi funt , - IlII. Denique ut modum perfectiffimum pa« dbalfamum obtulit ThomasKempenfis in tiendi etiam fciat Achatius, narrat eidem Af- quo PDer fona Chrifti ficloquens: Quide/?, quod /Jo- ceta; quod olim S.HerricoSufoni Chriftus cru- quevis, filz ? ceffà conqueris confidevata mea, e» cifixus apparuerit cum fex alis, quarum duze aliorum Sauétorum pa[frone s Noudum usque ad tegentes pedes habebant infcriptionem: Fer zvibulationes patiemter. Duse manus tegen- Janguinem vefHtifet. Parum eff, quod tupateris, àu comparatzone eovuti, quitammultapaff fuat, tes: Fer crucem libenter. Duse ad volandum zam fovtiter teutati , tam graviter tribulati, expanfze cum infcripfgpne: Fer crucetn ficut Chriffus, id eft, hilariter & conftanter. Qui- tam multipliciter probati, ? evercitati. Opor- 2et le igitur aliorum gravioraad meutem reda- bus fat:clare tres gradus perfectze patientize cere , ut levius fevas tuaminzma. ln quinta re- expreffit; quos fi obfervare ftuderit Acha- tius, non modicum ei robur& folatiu t eritur zemoria lafftouis Coriffi, de quo balfa- det Aíceta. m fgon— mo dixit S.Augufünus: Juormmibus adverfita- 1 äüääääääääääüäääääääääääääääää EHIRIHEAE OH TITULUS XXXII. CONSOLATIO. illa eft, :»;luä quis feipfum ; hzec, qua quis . alium confolatur. QUOAD ESSENTIAM. III. Dividitur in zezerzam & exterztam : ia Definitio. eft, quae a propria confcientia, & virtutibus ac meritis percipitur; iíta eft, quae extra fe ex rebus creatis emendicatur. 4 Pc-mediun:l quoddar;l ad fuum veï alterius E animum excitandum vel recreandum a IV. Dividitur quoque in Jþz'rz'tualefä & J . 2* confolante ordinatum ; Neque enim ali- corporalem 5 illa eft, quae ex obje&is fpiri- U qui recte doloris levamen definierunt , cum tualibus hauritur; ifta, qus&e ex rebus ap- fzepealiquae confolationes immittantur a Deo, petitui fenfitivo gratis colligitur. S. Igna- nulla triftitia vel dolore fuppofito. tius Loyola in regula tertia ad fpiritus cognofcendos ait, quod Ífpiritualis con- Divifo. IL Dividitur 1. in propriam, & alieuam; folatio tunc eífe nofcitur , quàndo per l inter- &. £. Mn.'Bül. Ma(f. Jom. £. 459 Bibliothece Manualis 'Concz'omtoriæ g internam quandam motionem anima exarde- TII. Facilior erit cöhfolatio, fi inter flagella,Idem in fcit inamorem fui Creatoris, nec jam creatu- qu:e patimur, quze fecimus, ad memoriam de- Regiftro. ram ullam, nifi propter ipfum poteft diligere. li&tarevocemus, atque haec non jam flagella, fed dona effeconfpicimus, fi, quze carnis dele- (jid. Item lzetitia omnis ad ftudium falutis, quie- tem & pacem cum Deo habendaim incitare N étatione peccamus, carnis dolore purgamus. folita. i V. Dividitur deniQuein vationalem & /än/z'. $. IV |Pilem:ila eft, quze tota intra rationem con- EX LIBELLO DE IMITATIONE fiftit; ifta, quze et ium ipfo corpore fenfibili- CHRISTI. ter percipitur. "'l.'gn C. 90 L] T. No n eft grave, humanum contemnere fo- 1567 $ 1. & latium, cum adeft divinum. Magnum " $; eft, & valdemagnum, tam humano, quam di- EX S. SCRIPTURA. vino poffe carere folatio, & pro honore Dei li- bil : Coufolatioues celeffes. benter exilium cordis velle fuftinere. 2. Cor. T. nedictus Deus, & Pater Domini noftri II. Verus amator Chrifti, & ftudiofus fecta- Ibid, S.3. V. 3' I Be tor virtutum; non cadit fuper confolationes, Jefu Chrifti, Pater mifericordiarum, & Deus totius confolationis. nec quzrit tales fenfibiles dulcedines, fed ma- , Pf.03.v II. Secundum multitudinem dalorum meo- is fortes exercitationes, & pro Chrifto duros 15655 19 i uftinere labores. M rum in corde meo, confolationes tuze lzetifi- TII. Cum igitur fpiritualis aDeo confolatio Ibid. S. 4- caverunt animam meam. Jer. 31. IIL. Convertam lu&um eorum in gau- datur, cum gratiarum aGCioneaccipe eam, fed v. I5 dium, & confolabor eos,. & leetificabo a do- Dei munus intellige effe, non tuum meritum. lore fuo. J Noli extolli, noli nimium gaudere, nec inani- laia 66. v. I2. IV. Ad ubera mea portabimini, & fuper ge- ter praefumere, fed efto humiliorex dono, cau- nua blandientur vobis: quomodo ficuti Mater tior quoque & timoratior in cuncis actibus 14 64 tuis, quoniam tranfibit hora illa, & fequetur blanditur, ita ego confolabor vos, & in Jeru- tentatio. - t falem confolabimini. X Ibid. Ofee 2. .. N. Ecce egolattaboeam, & ciucam eam in. .IV. Cum ablata fuerit confolatio, non &a— V. !4- folitadinem, & loquar ad cor ejus. tim defperes, fed cum humilitate & patien- fe- tia expectat coeleftem vifitationem , quoniam Pf. 125. . VL. Euntes ibant, & flebant mittentes. v' (). minaíua: venientes autem 'venient cum ex- potens eft Deus ampliorem tibi red . on'are pon—ï ultatione portantes manipulos füos. folationem. ' Jj 1464 V. Solet fequentis con folationis tentatioTbid. S. . T. ;lfaïa 54- V. 7' - VH. Ad pun&um. in modico dereliqui te;. praecedens effe fignum. & in miferationibus magnis congregabo te,. . Vi.Datur confolatio d ivina, uf homo fortior Ibid. $.8. Pfalo 650 NHI. Tranfivimus per ignem & aquam, & V. 12: eduxifti nos in refrigerium. 3 fitadfuftinendum adverfa. Sequitur etiam ten- 1565 IX. In umbra alarum tuarum tatio, ne fe elevet de bono. $l P f-a'.- 560 fpgrabo, do- VII. Excedunt fpirituales confolationes o- 5 2- €. xo N.X nec tranfeat iniquitas. aCor.x. . X. Quoniam ficat abundantpaffiones Chri- mnes mundi delicias, & carnis voluptates ; "" " v. 5. € 7. fti in nobis, ita & per Chriftura abundat con- nam oranes delicige mundanze aut vanze funt, autturpes;fpirituales vero deliciaze folae jucun-- folatio noftra: Sicut focii paffionum. eftis, fic eritis & confolationis. : &*» & honeftze, ex virtutibus progenitze, & a Deo puris mentibus infulze. 15. 6 Cozfolationes bumane. . VIII. Deus bene facit confolationis gratiam lbid. $. 2» T dando: fed homo maleagit , non totum Deo Prov.31. — Xl. Date ficeram moertentibus, & vinuim i [ v. 6. his, qui amaro funt animo; bibant, & obli- cum gratiarum a&ione retribuendo. vifcantur egeftatis fuze, & doloris fui non re- IX. Utilius eft f2epe & fecurius, qu od hon;osl..:. C. 9X. non habeat multas confolationes in hac vita, cordentur amplius. fecundum carnem prsecipue. Tamen quod di- ROm. Izl XlI. Gaudete cum gaudentibus; flete cum YV. 15. flentibus, idipfum invicem fentientes. vinas non habemus, ut rarius fentimus, nos in culpa fumus, quia compunctionem cordis non Ix.: S. Il. quzerimus, nec vanas & externas omnino ab- m .EX SS. PATRIBUS. jicimus. Tbid, X. Cognofce te indignum divina confola- Qualitas. tione, fed magis dignum rnulta tribulatione. t. Co S.Ambr. &L nfolatio mitis debet effe, non afpera, XLI.Non eftin eotantuin vitze fpiritualis pro- l. 3. c. 7 L. inl. deJo- Co y quxe magis dolorem leniat, & furorem fe&us, cum folationis habueris gratiam; fed : * feph. initiget, quam commotionem excitet. cim humiliter & abnegate, patienterque tule- Dd S. Greg. II. Cum volumus afflitum quempiam . a. ris ejus fubtractionem. 5 IUon XII. Quidquid defide rare poffum , w;el co-l;ä. c. 16. d in Moral. m orore fufpendere, ordo confolationis eft, ut '2! ftudeamus prius moerendo ejus luctui concor- gitare ad folatium meum, non hic exfpecto, * -- 35 dare. Dolentem non poteft confolari, quinon fed in pofterum. concordat dolori: quia eo ipfo, quod a mce- X1II. Non poteris, anima mea, plene confo- lbid. rentis afflictione difcrepat, minus ab illo reci- lari, nec perfeCte recreari, nifiin Deo Confola- pitur, cui mentis qualitate feparatur, : ilium. tere pauperum, ac Sufceptorehum AXIVS. Va-- - Titulus XXXI. - Confolatio. 451 Idem ü Ibid. $. 2. XIV Vanum eft, & breve 'oxmhe huma- &giln . IV. Quidam Famulus Dei, revelationibus æeægb, num folatium: beatum & verum folatium ,. & vifionibus admirandus, cum crebris confo- c. 2-. vit, quod intus a veritate percipitur. lationibus etiama Deo recrearetur, indignum 4ivit. . XV. Devotushomo ubique fecum fert con- fe illisarbitratus, rogavit Deum, ut auferret il- Ibid. folatorem fuum Jefum, & dicit ad eum: A- las; quodper quinqueannos ita fa&um eft, ut defto mihi, Domine Jefu, in omni loco & vix jam refpirare, & quietem animi tenere tempore. Haec mihi fit confolatio, libenter poffet. Quare Deus ipfius mifertus, duos velle carere omni humano folatio. Et fi tua defuerit confolatio, fit mihi tua voluntas & Angelos eum confolaturos mifit. quorum ta- l!cg. men ille folatium refpuens dixit: Non peto, jufta probatio pro fummo folatio. Domine, ullum folatium, fed íatis mihi eft, : l. 3. c. 50. XVI. Fili, ego Dominus confortans in die cuftodirelocum, ubi in animahabitas, ut in $. . fuerit bene. tribulationis. Venias ad me, cum tibi non eum przeter tenihil intro&at. Quiaffe&usa- deo Deo placuit, utad eum il'as voces dixerit: XVII. Hoceft, quod maxime confolatio- Tues Filiusmeus, in quo mihi complacui. Dd M nem impedit coeleftem, quia tardius te con- V. Aliusquidam eximius Dei fervus dicere prey. 1. 't..'; vertis ad orationem; nam antequam me in- de feipfo folebat: Quadraginta jam annis fer- c.9. Rhet tente roges, multa interim folatia quaeris, & vio Deo in multa oratione fine ulla interna ccel. $. 2. recreas te in externis. confolatione; eo tamen die, quoeam facio, 1. 3. €.35. XVIII. Putastu, quod femper habebis pro 3* fuave mihi effe experior & expeditum virtu- TAT . tua voluntate confolationesfpirituales? San- tum exercitium; hocque fibi unicum folati- — — » &i mei non femper habuerunt tales, fed mul- um effe, quod propriisexpenfis Deo ferviret, tasgravitates, & tentationes varias, magnas- Íciens fcilicet, quod olim Deus S. Gertrudi di- quedefolationes. Vistuftatim habere, quod xerit: Vellem, ele&is meis perfua'um effet, -multi poft multas lacrymas -& magnos labo- quod eorum bona exercitia placeant, quando res vix obtinuerunt?2 ferviunt propriis expenfis. PO c,40 . XIX. Si bene fcirem omnem humanam S. ,! 3. . VI. PaulaSanüiffima Matrona Romana in S.Hieron. confolationem abjicere, five propter devo- moerote cantabat: Quare triflis es anima mea, in Epi- lià, tionem adipiícendam, five propter neceffita- & quareconturbas me? fpera in Deo, quoniam taPh- tem, qüacompellorte quzerere, quia non eft adhuc confitebor ei: falutare vultus mei, & homo, qui me confoletur, tunc poffem me- - Deus meus: moxque confolatam fe fenfit. rito de gratia tua fperare, & de dono novae VII. S. Lydwina Batava tanto confol at!o- Vita ejag confolationis exultare. ^ num cumulo recreabatur a Deo, ut earum | . Y.3. 6.49. XX. Confolatio tibi interdum d abitur, fed pondere fe opprimendam diceret, nifi etiam i& s. ET Conforta- copioía fatietas non concedetur. aliquando a Domino humiliaretur. |Hincbo- ii reigitur, & eftorobuftustaminagendo, quam na. inquiebat, eft confolatio, quam non tumor in patiendo contraria. inflat, fed timor confolidat. XXI. Domine, non füum dignuä confola- X !. 3- c- 52' .I. VIII. Thomas Morus carceri kmanc'ipatusfämïdefï"' 2- c' IOI tione tua, nec aliqua fpirituali vifitatione, & nullum moerori locum dabat, fed alios potius t vit. h ideo jufte mecum agis, quando me inopem adfeaccedentes etiam folabatur, dicens, hunc & defolatum relinquis: Si enim ad inftar ma- mundum carcere fimilem effe, ex quo ad cau- rislacry mas fundere poffem , adhuc confola- fam dicendam fuis finguli diebus evocantur. tione tua dignus non effem. Quod autem meus carcer aliorum carcere fit 1.3. 65 XXII. Natura libenter aliquod folatium ha- minor, beneficii loco habe $. 4 bet externum, inquo dele&tetur ad fenfum ; fed nimum fit eligendum. 0, cuim e malis mie d gratia in folo Deo quzerit confolari, & in fum- mo bonqx füperomnia vifibilia dele&ari. $ VE CAb EXEMPLA DOMESTICA. $ V. EXEMPLA. I. S Ignatius adeo affluebat conï-'o*l*ationïbus Vita l. x, * fpiritualibus, Pfalmodixe maximetem-** T« I. uod Chriftus ipfe confolationem admi- pore, ut prze copia lacrymarum, quas ille ex- Luc. 22. V. 40 ferit, teftatur S. Lucas Evangelifta, primebant, oculos propemodum perdiderit, dicens: Apparuitautemilli Angelus de coelo, II. S. Francifcus adeo obruebatur cceleftj- Vita. confortans eum. bus confolationibus, ut in has voces: Satis il II. S. Paulus de feipfo faffus eft: repletus eft, Domine, . &. Cor. 7. coa&us fit. fatis eft: non femel »erump:ere 6 V. 4 fum confolatione, fuperabundo gaudio in [ omni tribulatione noftra. III. B. Stanislaus Koska usqueadeo amore Vita, Engelgr. III. S. Magdalena de Pazzis fel purum fitie- divino & confolationibus eum comitantibus inDom. 4. bat, nullo medicatum guftu fpiritus, aut ulla [») incaluerat, ut ftrophiolis aqua madefs&isar- LJ L4 RPaích. eriam coelefti duicedinetemperatum. Hinc & dorem pectoris temperare neceffe fuerit. "u $ voti compos fa&a, per quinque annos ab infe- IV. P. Petrus Fabercumtoto plus anno in Vital. 1. z,, ris & fuperis ficcruciata eít, utin frufta difcer- precipuis feftivitatibus mire aridus fuiffet, c. 9. id. pivideretur: Cumque Confeffarius eifolatium tandem h»ec incidit confolatio, id fingulari Dei aliquod polliceretur, aut praefagiret, id lon- difpofitione & bonitate evenire, ut Colites, gius a fe removebat, deque Deo querebatur, quorum fefta celebrantur, perfpecta ipfius mi- quod a pactis inter fe conventis diícederet, feria vehementius proipfo orarent, Idem nun- , K. P Lohn. Bibl. Man. Tom. £. 2 J quam 45* Bibliothece Manualis: Cohciomfbriæ gt quam in majore aliqua moleftia fuit, quam. cedonici in cóncionem þrdgrel'us, graviffima pest oratione " po p J o 9 non continuo fequeretur Dei lztificans con- *em confolatus eft. ulum infortun;qm. fuum dolen- 'afch folatio. Semeltriftitia oppletus cum illud fibi goitP mücerens occineret: Quare triflis incedo, " VI. JEneas j naufragos fuos focios confof dum affligit me inimicus? audivit interius - Jans dixit:- Vitg. x. vocem, nihileffe caufze, curtriftis incederet, O Socii (ueque enim ignari fumus ante 4150€1ds cum fe affligeret inimicus, ltandum elfe qmnaiorum | potius, figaum enim effe, noftram voluntatem O paffi gr*gv'fora! dabit Deus his quoque nem effe contrariam voluntati illius; tum autem Per varios cafus, per tot difcrimina rerum, y5" moerendum, fiaflligeret nos Deus, cum ) caufa hujus poffit effe voluntas noftra, non "'Tendimus in Latium, fedes ubi fata quietás obfequens voluntati divine. Oftendunt, illic fas regna refurgere Trojae. Lanciz. Durate, & rebus vosmet fervare fecundis. 'V. P. Balthafar Alvarez fecum ipfo ficfta- l. Ws dearid. c.tuebat: Inquietudinem quamcunque animo P2 g VII. Philo.Judzeorum Legatus apud L o p - Y 5*000 290 H "occurr entem in Oratione martyrium reputa- jum Caligulam Imperatorem, cum non repul- / " 5bo, & t talem fortiterfuftinebo ; id quod re- . fam tanturn paífus elfet, fed etiam contume- ipfa fedecim annis przeftitit, quibus tamen fi- liofe & acerbe rejectus, dixit adfocios: Bo- nitis confolationes & illuftrationes fequentes noanimo nos effe oportet, quibus iratus eft ab unde przecedentem fterilitatem compen- farunt. Y Cajus: nunc enim Deus nobis contra illum aderit, quod fa&tum eventus monftravit. Vita pag. VI.Toannes Be rchmannus, licet plerumque jobo I' 154. Part- fpiritualibus vifitationibus & fuavitatibus a- $. VIII. E $. bundaret, fübinde tamen totus aridus erat, J SIMILITUDINES. übi tamen illé nec animum dimittebat . fed - Qualita;. CU " frequenter Deum interpellans: Redde mihi, inor ajebat, lzetitiam falutaristui, ficque magnam I. Qicut, qui faccharum in ore habet, dicere S. Frane, .^ nequitos fuum dulce effe, fed faccharum; introduct: alel. p. 4« "animi quietem fentiebat. Rogatus, quibus re- n fit, & mediis adverfus ariditates animi uteretur, re- ita efto confolatio divina valde bo i non fe- £. 13. fpondit, orare. occupare me Deus eam dans optimus, inde tame N r p quitur, eum, qui ipfamfentit, bonum effe.- mus B. Virginis. - AL Sicut inoperibus naturze Providentiam Stapl.tex, Fi'cero j / $. VII. Tuícal, fuam Dominus declaravit, non morborum3 inDom. H EXEMPLA PROFANA. . enera tollendo, fed omnibus morbis appo- ,F dam Princeps Saracenus quosdam à tiffima remedia procurando; fic in operibus Beirl. V. I Coníola- Francize Proceres captivos vifitans, gratize ab ele&is non fuftulit tribulationes, tío cum quoefiviffet, utrum & ipfi Dei Filium ex nec ab omni triftitia vacuos nos effe voluit, $ Grer. & Morl Virgine natufn, crucifixum, mortuum cre- Íed contra omnes tribulationes, omnemque derent? triflitiam fortifümum robur dedit, futurze illis affirmantibus dixit: Ma&e ani- tno itaqu e eftote, nam parum proipfo fuftine- glorize certam exípectationem, dicens: Tri- tis, qui tanta pro vo bispaffuseft. Etfifeiptum ftitia veftra vertetur in gaudium. ex fepulchrofufcitare potuit, poterit & vos ex III. Sicutaeger, qui abhorret a cibo, quo Rodriq. p. eget, gaudet fe reperire aliquem in eo fapo- 1. tr. 8. veftra captivitate liberare. Seriam, veramque fuiffe confolationem, eventus ptobavit. rem, non propter ipfum faporem, fed quia ex-* ?4» Val. Max, II. Solon Athenienfis, cum quendam ex citat ipl'um ad comedendum, & vitam con- 1.7. €-2- amicis valde moerentem vidiffet, in arcem fervandam; fic verus Dei fervus non quserit confolationem fpiritualem propter confola- erduxit; hortatusque eft, ut per omnes fub- ie&orum zedificiorum partes oculos circum- tionem, fed quia anima hac illecta libentius ferret.. Quod ut fa&um advertit: Cogita fe poftea fatigat in via virtutis, in eaque fe ftabilit, & firmat. nunc, inquit, quam multi lu&us fub his te&tis $ hg, olim fuerint, hodieque verfentur, & fequen- IV. Sicut Medici vetant admoveri phar-Seneca a« lpet tibus fzeculis fint habituri, & mille mortali- maca, cum morbus in acceffu eft, & faevit; pud Laug; QabD, umincommoda tanquam propria defle. Qua ita ad primos irze ac doloris motus non eft!? oys. th. confolatione demonítravit, urbes nihil effe a- adhibenda confolatio, fed ubi poft tempus* o liud, quam humanarum cladium confepta. coeperint effe leviores. apud F iniferanda. Utilitas. gelpr, Otn, : Zaertl6. II Diogenes amicum aegrotantem invi- du apopht. [ens dixit: numquid amico opus eft? figui- V. Sicut pluvia femper bona eft, fed maxi- S, Ch : a : à ficans, in rebus afllictis potiffimum. amico- me tempore ficcitatis gratiffima accidit; ficin Matth. rum folatio utendum. confolatio amicorum femper fuavis eft, fed?4-ho. 56 IV. Democritus exul cum a Crate Philofo- maxime tempore luctus, 3 !dem *lc s- .i 4- pho vifitatus, & ad exilium fortiter ferendum VI. Sicutqui herba m Scythicam ore con-'rs,saleäg.f animatus effet, male fit, inquiebat, negotiis tinent, tam fingularem ex ea dulcedinem fen-p. 4. in- tiunt, utnullam famem aut fitim fentiant; fictrod. c.xa. & occupationibus, per quas ha&enus talem ii, quibus Deus coeleftes confolationes gu- LT virum cognofcere non licuit. v' 320 Plutarch, V. Lucius Paulus /Emilius ami ffis duobus ftandas offert, nullas mundi hujus confolatio- án vit. filis optimae indolis, temppore triumphi Ma- nes admittere volunt. VIL Sic- TU Titulus XXXI,. Coufelium. 483 Gtapfet. "WT. Sicut urfi alvearia invadentes, favo- potius curandum, ut ad praedictum femper € xt.3. intum dulcedine alle&ti, facile apum aculeos & finem referantur, ideoque tantum accepten- D om. 3. vulnera patiuntur; ficfan&i Viri cceleftis dul- tur, utanimus alactrior expeditiorque redda- QoftPaich. cedinis certa exfpe&atione roborati, nihil tur ad vocationem fuam p * r 'færfe&ius adimplïen— non ferendum fibi putant; ut ea potiantur. "dam»* Ü lod ï!g, tl .. HE: Te rt .' ium eit, ut fciät, qüomödöte;my IX. S. Franc. S. pore confolationum fefe gerere debeat, quod Salef. p.4 4 quidem prze aliis copiofe ac praeclare docuit P Introda&, 2 OMEDIA. S.Francicus Salefius, qui fequentes ferec.13. Pf.93. v. Wentla in tribulationibur: quia fecun- do&rinasfuggerit. r. Ut, quando fentiuntur 19. dum multidinem dolorum confolatio- ejusmodi coníolationes, infigniter fe quis co- xes lzetificant animas fervorum Dei , t.eite—.rs. ram Deo humiliet, caveatque, ne propter eas David. ^ valde perfectum autípecialiter Deo dile&urma f t Mas [ Matth, s. Il Lu&u: €9 dolor de peccatis: beati enim, fe exiftimet; cum non inillis, fed perfecta YV.5 : qui lugent, quoniam ipfi confolabuntur. charitate ,. vera folidaque perfectio confiítat. IIl üenarum — wiferiarum confideratio : 2. Ut agnofcat, fe adhuc infantem effein per- fe&tione, quilace opus habeat, faccaroque, namfolatium eft miferis focios haþgre,*xyti ha- bet commune proverbium. quo ad Deum amandum alliciatur. 3. Ut . AV.. Bonorum a Deo accep ; torum memdriä, easdem confola:iones magni faciat, & cum nam, ut ait S. Gregorius, magna confolatio humilitate recipiat, non tam ob id, quod in ie eft Authoris noftri dona ad memoriam revo- funt, quam quoda manu Dei nobis fappedi- Yob. z. care. Hinc & Job folabatur fe, dicens: Si tentur. 4. Uthoctemporeinbonisoperibus V. 1Qe bona fufcepimus de manu Dei, mala quare faciendis, virtutibusque exercendis, folito fit r non fufcipiamus ? diligentior & excitatior. 5.Utcor fuumabillis SGæqm V. Fwis celeriter ]&cuiurï cogitatio: feftina avocet, quantum eftin fe, iis renunciando, ut .T, in Moral. enim confolatio bonorum, tefte S. Giregorio, tanto plenius' omnem affe&um füam in il a, eítconfideratus finis malorum, dum enim ex Deum transferat. 6. Ut, fiquid extraordina- :t,rcdu&: "eorüm' interitu malum confpiciunt, quod rium hac in reaccidat, fideliterid DireGtori füo j - evadunt, leve zeftimant, quidquid adverfum aperiat. Hucusque S.F'rancifcusSalefius.Qui- Rer. ro, : jn hac vita patiuntur. busex Regulis S. Ignatiiaddipoteft. 7. Ut * de difp. aplty, Cicero 3 WL Prameditatio malorum: quoniam mul- dum fruitur confolatione, profpiciat, qu O ipir, inDom, Tufcul. tum poteft przevifio & prseparatio ad mi- pa&o fegerere velit defolatione deinceps ir- E / : ; muendum dolorem, tefte Cicerone, hincfem- ruente, ut jam inde acrimoniam & robur amni- -per omnia humana homini proemeditata vult mi maturecormpar ele. mendum. * et, ad ejusimpetomm repri- S.Greg. VIL Difpofitioir divim ponderaio: ma- X ub Sudds I in Morà- «v enim eftconfolatio in eo, quod difplicet, MIS CELLANE&" quodordinanteillo erga nos agitur, cui non Qualitas. nifi juftum placet;, ut fapient er pronun'tiavit LH C funt officia confolantium , tollere Cicero. 3. N . S. foegoriu's. ^* wegri tudinem funditus, aut fedare, Tufcul - tt.j, qehs nec pati manere 10ng'1us ,Autadaliumtradu- .24-' ASCETIC A. cere. n IL N oli mala tua facere graviora, recteSenec. ep.. 7 tia füunt praecipue, quse de hac materia monet confolans Seneca, &te querelis one- 88« bene noífe debet AÍceta. Primum rare. Leviseftdolor, finihil illi opinioadje- eít, ut bene addifga.t, ubi vera confolatio cerit: econtrafiteexhortari coeperit, ac di- quaerendà fit, qua quidem iu re facem praetu- cere: nihil eft, aut certe exiguum eft, dure- mus, jam definet: levem illum, dum putas, S. Aug. lit S. Auguftinus, dum dixit: Hoceít, quod m füper nos & lztificat in omnibus laboribus & peri- facies: omniaexopinionefufpenfafunt: tam € d Lanf Joann. culis vitz2e hujus, amor nofter in Deum , & mifer eft quisque, quam credit. Doly«: ium ftudium, & certa fpes, & fervor fpiritus. III. Quod allatura eft diuturnitas, qus j maximos luctus vetuftate tollit, id nos prze- Cicero S.Be'rnar.d Et brevius S. Bernardus: lllud verum ac foli- fed a apud En- dum gaudium eft, quod non a creaturis , Yipere confilio, prudentiaque debemus, necFam. s. e lgr. ià. Creatore, percipitur. exfpe&are temporis medicinam, quam re- b om. 3. "M. Alterum eft, ut bene norit, ad quem przefentare ratione poífumus. yoftPaích. finem 2 Deo dentur confolationes, Ícilicet IV. Alvilda puella regia, cum ob patris Engelgr. Ma"h- " ;. ut fint ei inftar alarum, quze ipfum fubvehant negatum confenfuüm fponfo potiri non pof- $:2. in l,hO. 50' ad viam mandatorum alacriter currendam, fet, virum mentita myoparonem confcen- dit, & fugit. Ubi vero hoítilem navim con- pooünlï)tgæh " pro moveantque ad contemptum voluntatis propriz, & appetituum male ordinatorum, fpicata, Ducis munere functa eft, hoftesque SalglïW carnisque mor tificationem. . Hinc David di- oppugnavit, cafueicaffis excuffa eft, ficque a b ft cebat: Viam mandatorum tuorum cucurri, fponfo agnitainejus complexusruit. . Eodem ad, C.M' Pf.x18 modo íe abfcondit nonnunquam Deus fub v. 32' cum dilatafti (per confolationes) cor meum. Unde fedulo cavendum, ne ejusmodi confo- defolationum galea, ut ea remota tanto fua- vior accidat ejus agnitio & fruitio, lationes propter fe duntaxat appetantur, fed L1l 3 5» XII. .k Bibliothecee Janualis : Concionaterig 45 IV. Thomas Stapletonus text. 5.in Dom. gmL 4.p oft Epiph; & text. 3.in Dom. 3. poftPaícha. , V-* S. Ignatius Loyolainlibello Exercitio- AUTHORES. got rum, de regulis fpirituum dignofcendorum. L S.Francifcus Valefius p. 4.Intra"du&id- VlI. Ludovicus Granatenfis in loc. com. nis ad vitam devotam a c. 13. usque ad finem. f. 3561. VII. Laurentius Beyrlink ixn' theatro vit. $ Gteg L,o.m |L. Alphonfus Rodriquez p. 1. de exer- hum. V. eodem. citio, perfe&ionis tr. 8. c. 24. & leq. C gL III. Henricus Engelgrave p. 1. Lucis VIIL Severinus Boéthius de confolatione. Evapg; in Dom. 4. poft. Pafcha. IX-.-' ]ofephug Langius 'm.polyanth-. V. eod. (s (GRgeSE A d QU RGRRISD) U ETEVR $, hn — de Eat TITULUS XXXIII.. F^ coutr.M niti, CONSUETUDO. . $ L " tentiam fuper peccato fuo dicens: tiuid feci? Omnes converfi funt ad curfum fuum , quafi SSENTIAM. 'QUoADE equus jmpetu vadens ad przelium. (-?Dejïnyitio.' Utilitas. $ I. VI. Bonum eft viro, cum S.Augu j poictayerit jU- Thren. " Vþv. 27. MTA de Muf. ft habitus feu qualitas reddens facili- gum ab adolefcentia fua. $ | tatem operandi. Hinc a S. Augufti- Damnmnwum. E no quafi fecunda & 1 quafi 'affabricata, . VII. Languor prolixior gravat medicum: Eccl.'10. Toide natuta dicitur. V. n. Divif o. brevem languorem przecidit medicus. VIIL Vse, qui trahitis iniquitatem in funi- If.4. v.18. II Dividitur i n Bonam & Malam; illa eft, culis vanitatis, & quafiwincqlum plauPcri pec- LL uz ex actibus virtutis generatur? haec, quae catum. f $5 .1X. Lapides excavant aquae, & alluviorie "JoB. 14. v a vitiofis a&ibus progignitur. INTS Gradu s. paulatim terra con fumitur: & homines e-rgol'19- $5 fimiliter perdes. Pf x. v.x. HII. Indicantura Davide, dum ait: Beatu vir, qui non abiit in confilio impiorum (ac- $.. Hkaisdn IN quirendo confuetudinem) & in via peccato- $4 rum non ftetit (perfeverando in confuetudi- Qualitas. ? ne) & in cathedra peftilentize non fedit, (etiam S. Auguft.dlios ad fimilem con faetudinem inducendo.) L. Di fficulter eraditur, quod rudes a nimiþ S Hiet, 3à H L8.conf, ]V. Paulo alitet hos gradus affignavit S. perhiberunt. - Recens tefta diu & fa- Ep. 7.- L5« €, 5 Auguftinus, dum dixit: Ligatus era m non porem retinet & odorem, quo primum im- buta eft. . ; ferro alieno, fed mea ferrea voluntate. Velle leftum eft, & vix toleratu poffi- S. Bafil. meum tenebat inimicus, &indemihi catenam ]. Permo iaconfuetudine. hom. 5. -fecerat, & conftrinxerat me: quippe ex vo- Lilevelipfis brutis, amover lüntate perverfa facta eftLabido: E« dum fer- 1I.Vincereconfuetudinem, dura eft pugna. S. Aug. in IRY: . vitur libidini, fa&a eft confuetudo: & dum IV. Moles impofita fepulchro ipfa visPfalm. 3o. VA $3 eft dura confuetudinis, qua premitur anima, atth. — em fup. confuetudini non refifitur, fa&a elt neceffitas. nec refurgere, nec refpirare permittituf. ^ hom, 45. $. II. V. Nihil tam firmum eft inrebushumanis, s, Chryf, : EXS.SCRIPTURA . quam veteris confuetudinistyrannis. Ethici apud Lan« * confuetudinem alteram naturam dixerunt. gium in Qu alitas. 4 $ Damnwum. ecdem. Gtam LA n fimulare poteft zethiops pellem fuam, itloc, v. 23. jer. x9. aut pardus varietates fuas, & vos pote- VI. Peccata, quamvis magna & horren- S. Aug.in. Cotn, ritis facere bene, cum didiceritis malum. da, cum in confuetudinem venerint, aut par- Ench. eg. p va effe, aut nulla creduntur, usque adeo, ut Pfal. 68. ]Í. Eripe me deluto, utnoninfigar: libera non folüm non occultanda, verum etiam prae- Matth v. 15. me ab iis, qui oderunt me, & de profundis dicanda, diffamandaque videantur. aquarum. fum venerit, ei jam S. Greg. Prov. 22. IIL. Adolefcens juxta viam fuam etiam "4 VII. Cum culpa in u v. 6. cum fenuerit, non recedet àb ea. animus, etiam fi appetat, deb ilius re(iftit, quia "* 4- Imor- €ccl. 21. IV. Cor fatui quafi vas confra&tum, & quot vicibus prav2e frequentationis adftringi- v. 17. tur, quafi tot vinculis ad mentem ligatur. . hu omnem fapientiam non tenebit. VIII. Ufitata culpaobligat mentem, ut ne- Idem ho. Q Jerg.v.6. "V. Attendi, &aufcultavi: neme, quod bo- 2t. füper numeft, loquitur; nullus eft, qui agat poeni- quaquam furgere poffit ad reGitudinem; cona- vang. E 3" deSg Titulus: XX XIIL - Confuetudo. 455 tur, & labitur: quia ubi diu fponte perftitit, numquid non confueveram quotidie jurare ? & ibi, cum noluerit, coacta cedit. at ubi legi, timui, lu&tatas fum contrà con- mor. Ideml.15. IX. Tenent pravae confuetudmes, quem fuetudinem meam, inipfa luctatione invoca- femel ceperunt, atque quotidie duriores exi- viDominum Adjutorem.. Przítitit mihi Do« ftunt: & nonnifi cum peccatons vita. fimun- Nihil mihi tur. minus adjutorium non jurandi. facilius, quam non jurare. . Hoc ideo admo- S.Gregor. X. Quzedamangufliaeít, a mala confuetu- nuicharitatem veftram,ne dicatis: quis poteft? l. 26. mor. dine exur gerevelle, nec poffe jam defiderio C. 21. IV. Nicolaus Senex cum feptuaginta an- Abdias ad fuperna tendere , fed adhuc actu in iufimis nis libidini vacaffet, tandem ad S. Andream l. 5- h'R' remanere: przire corde, nec fequi opere: acceílit, & fanari petiit; 5. Andreasigitur o- atque a femetlpfo contradi&ionem perpeti. rans pro eo, & quinque diebus jejunans impe- travit quldem eidem veniam.& emendatio- . Jucunditas nem, fed non alia conditione, quam ut ipfe S Aug,. XI. Indolore paries filios." Verum eft fa- de Eent. quoque jejuniis fe afligeret; quare cum fex contr.Ma- cramentum hujus fententize," quod nulla ab- menfibusin pane & aqua jejunaffet, poftmo- nich, fünentia fit a voluptate carnah, quae non ha- dum plenus bonis operibus decefflit ,. & vox beat in exordio dolorem, donec ia meliorem S. Andrze dixit: Per orationem tuam Nico- partem confuetudo fle&tatur; quo'cum perve- laum, quem perdideram , acquifivi. nerit, quafi natus eft filius, id eft; ad bo- 'V. Difcipulus quldam S. Dorothel, cum S.Dorothes num opus paratus affectus per confuetudinem furari efculenta coepiffet tempore, quo non f. s ad Mona- bonam- fatit dabantur ,furatus eftetiamtunc, quando chos. e IV abundanter dabuntur, ut fub le&o abfcon- EX LIBELLO DE IMITATIONE dens, ac compntcefcere finens, afino tan- LY CHRISTI. dem ea porrigebat. n VI. Sartor Parifüs erat ïoannes Vomorin Franc. Lt c.u.I Gr ave eft affueta [dimittere, fed gra- vir in füua arte tota urbe celebris, qui a fure Bofel. in vius eft contra propriam vomnta— tenalre capitis damnato proditus, velut fovius furti " !'to, fuiffet, quo in Magnatis domo argentea vafa IT, Tbidem. ]I. Refiftein principio inclinationi tuze , & fuftuliffet jamcapitisreus erat & condemna- malam dediíce confüetudinem , ne forte pau- Vb tus, cum lVagnatum precibus ad triremes latim ad majorem te ducat dxfficultatem mittitur. Aditigitur primo(N'arüham relicto L. t. c.51. III. Quanto diutius ad refiftendum quis filiolo Micbaele duorum annorum : ubi cum ge torpuerit, tanto in fe quotidie debiliorfit,. & u hoítis contra eum potentior.- navi, quam HenricuslI. Duci Sabaudize do- navit, Nizam venit; cum vero illam navim L. 1. c. 14. IV. Antiqua confnetudo difficulter relin- Sabaudus Hifpano tnbuno venderet Nea- 3« quitur; & ultra proprium videre nemo liben- ter ducitur. polim abducitur, Intera filius de patre velut mortuo a matre nihil ultra edo&tus, jam vi- L..1.€.25. V. Duo fpecialiter juvant ad magnam ginti duorum annorum erat, ubi Romam ves 4 emendationem : videlicet fubtrahere. fe vio- niens ob peritiam muficze Cardinali fervit ; lenter, ad quod natura vitiofe inclinatur : & inde Neapolim venit, ubi vifa urbe portum ferventer inftare pro bono, quo amplius dum luftrat, in illa navi fenem totum canum [f m uis indiget. nl L. 3. c. 5 VI. Obfiftitinolita confuetudo ,. fed melio- videt , falutat Gallice, & viciffirn falutatur; fenex interea plorans, de cauía lacrymarum ri confuetudine devincetur. Remurmurablt qusefitus ; relpondet : fe viginti annis exu»» caro , fed fervore fpiritus frenabitur. In- laü'o lem , filium Pariliis reliquiffe, qui ei perfi- o fhgabxt & exacerbabit te ferpens antiquus; 1mhs lacrymas eliceret. Micha] animi du fed oratione fugabitur. bius, nondum fefenicredit, fed poftexa&tam uU. lt L. 3. c.15. VII. Hincaccidit, quod viam perfe&tionis m30. ! 3. his curis cogitationem mane redit, & quia i l.llpo agnofco, & clare fatis video, qualiter agere matris filentio credebat patris in fortuniutn jj debeam : fed proprize cerruptloms pondere feiguorafíe , iam vixdubitabat: at fenex vi« | r preffus, ad perfe&uora non affurgo. fo illo tanto pluv plorat ob filii fimilitudinem. hryl ]at« V Filius patris collo infertus ofculatur. feque Michaé&iem dicit: Senex ait, fe demum li- n !t EXEMPLA CATHOLICA. Y, Granat. benter moriturum. 'Certaot in navi, pater 21 IF: liilfrael, cum captivi & iaviti Babylo- cupit Parifiosredire, fed durior tribunus ne- in loc nem du&i effent, poftea confuetudine gat abituim Filius ergo Turini a Duce Sa- gm h oh f. 796 vitze exilium in patriam , & captivitatem in baudioe literas commendatitias, & quinqua- voluntariam fervitutem commutaverunt ginta coronatos, ut & a conjuge Ducis toti- Matth. 26. Il. S. Petrusin prima negationetantum ne- dem, & alios viginti a familiaribus Romae gavit fimpliciter Chriftum , dicens : nefcio, impetrat, quibus redemturus patrem ( quia " quid dicis. Infecunda negavit cum juramen- tribunus prius centum petebat ) viginti tan- mof. to. In tertia vero ccepit deteftati & j jurare, tum Jubetur pendere, fociis navis feni libe« uia non noviífet hominem. rationis lytrum remittentibus. Pater liber in S. Aug. III. S. Auguftinus de feipfo fatetur: Plus hofpitio ebrius cum hofpite utroque ita petu- ; lo I-8 conf- valebatin medeterius inolitum, quam melius lanter fe gerit, ut pene iterum triremen me- C€, 12. infelitam. . Et alibi: Ecce vobifcum vivi« ruerit , fed a filio liberatus eft ; inde difcedunt upet f.deSan ) mus. Quis nos audivit aliquando jurantes ? Pater fartorum more filii facms infidiatur , cu- Jus 456 Bz'b.'iothecæ JManuaíis Concionatorim sus rei confcius filius ad explorandamjfidem tent eum Monachum ; quod ipfe petierat, cum effet fange mentis. Quod etiam ipfi Mo- ftudio paucos numosin facce relinquit. Atfe- nexin Deum blafphemans, & filium damna- nachiamore pecuniz libenter fecerunt ; quem bat, quod triremiliberum ad difficileiter indu- tonfum & veltitum portaverunt ab Abbatiam. Ipfeautem de mane vino digefto invenit fe Mo- xerit, filio interim patienter patrem folante. jam Parifiis vicinus filius patri narrat matrem nachum. Etaudiens ab uxore & Monachis, vivam, eo, quod putaffet maritum mortuum, quód fuiffet in extremis , & feciffet votum Deo, & B. Marize Virgini, & omnibus San- fcrib»e nupfiffe : Proinde pater ad urbis portas exfpe&tet, dum matrem edoceat. Pater iratus &is, pra verecundia manfit in Ordine, & amplius melius vixit. qjurat, fe uxorem occifurum , properatque per IX. Miles ante urbem Oftendanam, affue- Engelgr. portam ad templum S. Vi&oris, quod eft Car- Dom. 3. melitarum,in quo filius vix tantam moram im- tus blafphemiis, eas ad fingula verba repete- uadr. 2. bat. Szepe monitus, confuetudinem objecit. petrat, mater vifo filio gaudet, at maritum Demum ad'inopiam reda&us, cum ob uno e^ adeffe miratur. Supervenit fenex, & mulierem afpere allocutus, eam graviter verberat , ut 3e- Societate, quiincaftris erat, ftipem peteret, negavitille, fe homini blafphemo quidquam greeam filius defenderet , accurreretque alter daturum. Refpondet miles, dolere fe, fed naritus, qui in ignotum feneminvectus, tam acriter cum eo pugnis certat, ut zegre a vici- emendare non poffe. Quod ut Sacerdos ei nis accurrentibus dirimeretur. . Cumque eí- oftenderet , falfoab eo dici, nummum aureum illi exhibuit, promittens ei fedaturum, fi per fent feparati, fcriba querebatur pulfatam fibi uxorem, alter ablatam: Capitur a Magifiratu horam fe fequatur, caftraluftrando, fine jura- uterque, fed ad caufam coram judice agen- mento, condicit miles, in via miles varie Ja- ceffitur, Sacerdos praeit, & aureum ei num- dam dimittuntur liberi ; appellant illi a judi- cead Magiftratum Regium, qui decernit, uxo- mum ad hos infultus oftendit. Silet miles: xem quidem fenis fartoris, fortunas vero fub acnuümmum promeritus. Exin malam con- , fuetudiaem omnino exuit.. ) fcriba partas fcribze effe : quo fa&to fartor acum & opificium repetiit, quod oblitus interea .X. Anno 1622. in Regno Toletano, loco non Alphonf. 1 ndraaa erat, accedebant novze veftium formze , & vi- ignobili quidam e primoribus B. Virgini ate- ] d neris devotus,intepuit, & libidinife dedit: a- Tmit. B. fus fractior, manus ftupidiores ad laborem, fed nonadfurta.. Nam vix annum demi erat, cum diit (odalitatem,& feftos B. Virginis dies cole- virg. iterumfurti reus; invitatus ad nuptias, dum batíedulo. Ad hzec templum B. Virginis quod- c.2 E i dam reftituit, & ejus imaginem exornavit. Sed : S. r menfa deponitur, fcyphum argenteum furri- puit, quem hofpes a fponfo repetebat; at a abreptus fzedo amorein confanguineam, eam fartore quzerendi fa&to initio penes illum fcy- domi pro concubina habuit, publice matris hus inveniebatur: a judicio ergo ad carce- loco receptam. In eo oppido pize coelibiVirgi- ni , multis adverfis afflictze , & coeleftibus reve- rem fuübtrahitur, defperataque emendatione inolitze confuetudinis fufpenditur. lationibusilluftratze noctuinextafiChriftus ap- paruit, cum B. Virgine & Angelis plurimis op- Difcipul. VIIL. Fuit quidam notabilis Cardinalis, Promt. uem B. Bernardus rogavit, utpoenitentiam pidum ingreffüs, & inde Virginis illius cubicu- ferm. 131. ageret. Qui non acquiefcebat ei. Cui beatus lum, ibi pro tribunali confidens, tum publicis Hto Hb Bernardus ait: Si nonvis facere pacem cum loci iftius vitiis, tum inceftui (qui ha&enus Deo, faltemfacias.treugam. Aitille; quam? Virgini erat ignotus) remedium fa&urus, Refpondit : Ab(tine tribus diebus ab omni o- vifaque eft tanta criminis hujus foeditas, ut fine mora de capiterei fententia ferretur. Sed percillicito ob amorem Dei. Et fic fecit. His B. Virgoilli ad poenitentiam triginta diesim- completis dixit B. Bernardus : Modo aliis tri- bus diebusabftineas amore B.Virginis Marize. petravit; fi interea non refipifceret, tum de- Quodetiam fecit. Poft hocaliis tribus diebus mum repentina morte periret , jaculo in cor emiffo. Virgini aufem imperavit Chriftus , abfüinuitproamore Apoftolorum. . Etiterum pofttres ob amorem Martyrum: Et tunc tri- ut primomane ad templum noftrum fe confer- bus ob amorem Confefforum: Deinde ob a- ret, e facerdoti e focietate noflra, quem re- pertura effet , vifum indicaret fuis verbis, mo- morem Virginum. Et poft amore Angelo- tum. Etomnibus his fa&is Cardinalis dixit D. neretque, ut miferum hominem de pcena illi Bernardo: Nolo modo treugam facere , fed decreia admoneret. Virgo ad fe revería , pacem. Leveenim mihi eft de caetero abftine- multis cum lacrymis pro miferi falute roga- re; & fic malam confuetudinem poftpofuit : vitDeum. Mane in templo noftro'concio- & voftmodum vitam in bono finivit. natorem noftrum tunc confeffionibus audien- dis intentum reperit, cui Dei nomine rem o- S r Tbidem. - NIII. Quidam confuevit adeo inebriari, UA a'd Lito EO quod: quafi infenfibilis videbatur, & odiofus mnem exponit, &jubet hominem commone- ltam, ex. 6. fa&us eft uxori in tantum, quod eo relictoal- re. Sacerdos, quiante Virginem non norat , nec ejus virtutem, parum ei fidem habuit, ait- teri adhaerebat. Sed quod eo ad nutum uti l n non poterzt : moole viri oppreffa cogitavit, que, ferem velle maturius expendere.llla moe- uomodo afe eumrepelleret. Et cum una vi- fta domum ad Deum revertitur , quze iterum Um ; oäelïgy ac tertium docet, perditum juvenem Re- Q'ïtp ce fic inebriatus fuiffet, ut omnino infenfibi- Q-L',!cis lis videretur, & animo alienatus, ipfa vocans liofi illius voce ad falutem revocandum ef- lito. Monachos , dixit eum laborarein extremis , & fe. Dicenti Virgini, eum fibi fidem non eYutis habuiffe ; Cþri&us , abi jnquit, & it guod veftirent eqm haþitu-xeligiofo, & faqe- flf fï- Titulus. XX XIHIA. . Confifium.. 451 ratvenenum, ut denique finenoxa biberet, &, facerdoti bac figmifica && arcama suentis ejus con- Jflia detege,quæ receus pertvaclavit,Cg credetti- cum etiam vellet , veneno occiderefe ; nonpof- | &i. Itàmonitus facerdos fidem habuit, & juve- fet.. Unde. Mamahs : Mart L gc nem addiit, peracto prius Sacro, & adfrugem - Profécit poto Mithridates fape v VEUeA0, epig- 77* , hortatuseit. Juvenis miratus peccatum dete- Taxzm ae poffoat /ava nocere f& ói. &um, quod nunquam fuerát confeffüs, ad Pa- [ E SIMILITUDINES tris pedesaccidit, & confitetur magno cum do- lore. Sacerdos ei fuadet loci mutationem.Sed . icut morbi. corporisinveterati non nifi lon- S -Bafil.in .ga &acricuratione (anantur; fic peccatareg. fuf. . quia ob nimiam fanguinis propinquitatem ex- cedere ftatim zedibus non potuit, cubile mutat, mveterata, diuturna patientia, affidua. oratio- T 59« - trele & cubiculum, quibus diligenter obferatis, in- ne, & acemma an1m1 contennone curano- Omg felix concubina,qua lacrymis,qua vi, qua blan- portet.. Qadr, 4 ditiis ingreffum frufira tentat, juveneconítan- ILSicutgravi fomno fopiti,fi excitentut, fut- S, Aug. . ter obfurdefcent; Poftridie illa curat clavem gere quidem volunt, fed fuperati foporis alti-l. 8 conf, . fieri, & noCtead eum penetrat, & vincit. Dece- tudine remerguntur; ita li, qui gravi coniue- $ ptusmox ad Patrem advolat, fuum lapfum de- tudini funtimmerfi; audito Del verbo emenda- teítatur, & confilium a confeffario accipit, ut requidem fe ftatuunt, fed a coniuetudme viai janua etiam intusobferata,eam excludat:Quod iterum relabuntur. . etíifa&tum, aliistamen artibusaditum :lla fibi lL. Sicut id, quod repetms vicibus ac multo S.Bafil.in aperuit; peccatis igitur peccata cumulantur: labore tin&um eít,tinGuram accipi: preifius iu- CaP-. 2. alæ. Reditad Patrem , a quo nihil omittitur ad evi- hzerentem, & quae vix elui queat; fic auima ta- tanda pericula: Sed mifer juvenis amore vi- nie peccatorum fuperata, & in habitu conftitu- &us, & pertaefus momtorum, confeffarium de- ta malitize, vix ac multo negotio elu: poteft. ferit, minisque fpretis res fuas fibi habere ju- IV.Sicut cadente pluvza lapides quidem ma- Stapl.t. $. bet, fuam fibi falutem curae fore. Re&abant deícunt, iatus vero iuam ficcitatem cum duri- !» Dom, exag. quatuor ad interitum dies. Patex omni ratio- tiefervant; fic dura.corda imbreém eloquii div;- ne ítudet illiDeum placare ; fed omniafrultra ni foris accipiunt, & aliquo modo compluun- Ipbonf fuere. Ad extremum, cum decima aut unde- Ddrada tur, quiacum gaudio uícipiunt verbum,ied in- 2,de cima no&æs horaeífet, adeum Fater accurrit : tus ficca & arida maneat, mala conluetudme lil B. reípondetur,abeífe herum ; quo refponfo moe- aditum gratize violenter prohibeate. lfg 2 i ftus Pater domum redux faimulisinjungit; fi V. Sicutadloca Nili, Catadupas apgellata, TIbid. quid hero humani accidat, confeftim fe vocent. habitantes proríus nihil aadiunt, quia nimio 'Tum ecce hora duodecima nocte curfus & cla- fluvii fragore ab altiffimus mo«tibus labenüs mor,repentino aliquo malo expitareDoiniaum furditatem nativam coptranunt; (ic qui cupi- cum concubina in letto decumbentem. Ad- ditatum fuarum tumultibus diu aiueverunt, eft (acerdos. Spirabat mifer etiamuum, & furditatem fpiritualem co.traxerunt,ut ionum fpumabat vultu horrendum in modum diftor- quidem coafufum verbi diviniaudiant, c.arum to, demumin hanc vocem erumpit: 7 mibi ! autem & intus penetrantem non admittant. Ibid, cor jaculo irausfixus emorior: quam vocem - VI. Sicut püer avis pedein filoannexum te- tantus dolor, & tanta mortis przecipitatio ex- nezs, aliquando longius avolare permitt't, fed . cepit, ut, etíi Pater omni fedulitate eum ad mox retrahit captivam, eoque ludo mire dele- contritionem excitare conaretur , nullum ta- Gatür; ita diaboius homines peccati confue- men doloris figaum , nullam abfolutionis ma- tudine irretitos tenens, a'iquaudo ceffare a peccato permittit, fed mox per vinculum con- teriam przebuerit, omni faiutis via præeluia. Interea Dei famula orationi mtenta vidit. fuetudinis ad fe retrahit. non fine grand1 VO^ Chmi*cum, utante, ad duudxcanda 1111us Oppïdl luptate.. Accufabatur ea fpe- VIL. Sicut qui cerafa manducat, ab initiodem, , peccata revertentein. &ante impoenitentis ejus peífima vita: profe- duo vel tria duntaxat comedereítatuit, fed po« tom.z.ià rebantur occafiones ad emendationem, mom— ftea eorum dulcedineallectus vigint! aut cen- om. IT, poft Pent, ta, minz, & falubre confilium.a Rehglofo ei tum fumit, & valetudinem gravitcr lzedit ; itaP datum, & alia falutis adjumenta: quae quod peccatum unum contxa&um in aliud fua dul« neglexiffet, tam corporis, quam animze morte cedine trahit; damnatus eít, ipfo Judice fatale telum in eum VIII. Sicut is, qui iter facit, & rivulum, Iblda lmmltt nte. x quem facile tranfcendere poffet, negl git, poft- $. VL ea tam magnum reperlt ut ominino transva- dare non queat; fic qui peccata prima negli- EXEMPLA PROFANA.: git, ea In confuetudinem tracta vix amplius S.Hier. z:canarrat hiftoria, Alexandrumin: mo— æp7ad IGr emendare poterit. Lzetam, ribus & in inceffu, Leonidis Pzedagogi IX. Sicutii, qui heCtica febri laborant, üacu-*ïdemf 5, fui non potuiffe carerevitiis, quibus adhuc ta fupervemat hanc facile curant, non autem in Dom. parvulus fuit imbutus. 1llam quia tenacius iahzeret ; fic actus peccati p Por * Enzeigr. ]l. Diogenes, dum improbum inveteratae unicus facile emendatur, non item fi ; in coniu e- om. 3. confuetudinis hominem admoneret, interro- tudmem evaferlt Quat.p. 2. Lucis, gAatus, quidageret? /Ethiopem lavo, refpon- .X. Sicut maximuim faxum in montis cacu- Ibldo Evang. dit, additque, fenem admonere, & mortuum tnine nullo negotio fiftitur; ubi autem in val- lavare, idem effe. Jem ptzecipitatur, nulla arte retineri poteft: ita . Jl. Mithridates Rex tam frequenter blbeä maxiina Juftorum peccata facile fanantur, im- & P. Lobu Bibl. Man. Zom. ^R Mmm piorurm Bibliothacee -Manualis Concionatoria. 458 $. n piorum autexh infcelera ruentium etiatü me- tuum,& non effe timoremDei apudte,dicitDo« AT dioctia nonnifi difficillime curari poffünt. : . minus Éxercituum. : im. Vf. Quia confuetudo mala, omnia illa da- Plin. 1.19. XI. Sicutii, quiaffueverunt, etiam in loco "s peftilenti durant; ita incommoda p mna creat, : q uze precedente $. per f;militu- dunt affuüetos. ; 4 arum lge- dines, funt oftenfa. Idemlas. XIL. Sicut callus fu ,c.ceiï'u' temporis factus $, 2. , adimit fen f "$ xX - tina mala levius feramus. üm; ita confuetudo facit, ut d1u- / Plutaech, — XlII. Sicut qui diuin vinculis 'fuer—tinyt,þ cum MEDIA i io moral. ex illisfolvuntur, tamen adhuc claudicant, nec ;atio' * uti S.-Augüüinus 'vexeniplo fu o S'. Aug- ; H 1. So conf( gradi poffunt ; ita diu vitiis affueti, etiam cum docuit, qui, ubi amariífima costritioue cC. i2 . ea deferunt, quzedam eorum retinent veftigia. Stl. to. — XIV. Sicutviridia ligna fübje&o etiam igne cordis ftatum fuum deflevit & a Deo auxiliuri 2.inDom, expetiit, vocem audivitdicentem: tolie lege, x1i. poft, usque adeo non accenduntur, ut fzepius ipfum . $3 ont, igu € m extinguant; fic humore vitioruzm occu- eaque lectione finita, quia luce fecuritatis in- S- A']g- ata pe fufa cordi, omnes dubitationis gengbras diffuf La &ora non admittunt Spiritum fan- gere fenfit. " 1 Cl &um, fed potius a fe repellunt.. Abid, 3 XV. Sicuti i. qui natura furdi fant, plerum- 1L. Coztrariz con ;jfuetudinis þrocierniib : it*»la' Barueh. ue etiam muti funt, quia inftrumentum, quo Deusipfe per Prophetam Baruchfuafit: Sicut V- ?- loqui difcimus, auditus eft; fic qui fpiritualiter fuit fenfus vefter, ut exraretis a Deo, decies furdi funt, nec audiunt, quid loquatur Domi- tantum icerum convertentes requiretis eum. Sed & S. Hieronymus hocipfum medium Ce . . Hier. nus, etiam deD eq & divinisloqui non p'oiï'untf L jnep.a Jantize fuafit his verbis: Afperam nobis &in Celan- $. vur. fuavem virtutum viam facit nimia vitiorüm (am, confuetudo, que, fi in alteram partem transfe- MQTIVA; ratur, invenitur femita juftitize levis. Rationem vero hujus medii tam neceffarii ulterioremi : "d conjüetudinem snalaim tollendam;— | reddens Chzeremon Abbas apud Caffianum Caffian; $ Greg, .I. uia confuetudo mala eft continuatum. fic loquit ur : Noni poffunt defideria przefentium Coll. 12, ]i aut - odium £? inimicitia cum Deo; fi ereo reram reprimi vel avelli, nifi p roifüs affe&ibus?* 5 .l RegemautPrincipem fuum nemodiu offenfum noxiis, quos cupimus amputari, alii falutares haberecupit; quanto magisodium & inimici- fuerint intromiffi. Nullatenus enim valet vi- Matth/. tiacum Deo diu & fpontefovenda non etit, (ed vacitas mentis absque alicujus defiderii, vel timoris, vel gaudii, vel moeroris affe&ione fub« S-V-z » illud Chrifti potius ob oculos habendum : Efto confentiens Adverfario tuo cito, dam esin via fittere, nifi hzec eadem in partem bonam fue« cum eo : nefortetradatte adverfarius]udici, & rtint immutata. Idcitco fi carnales cupimus fudex tradat te Miuiftro, in carcerem mittaris. concupifcentias de cotdibus noftris extrude- 1I. Quia confüetado mala elt g/ idius amceps, re, fpirituales earum locis protinus plante- [ S f quod duplicantur & renovantur vuluera Chri- mus voluptates, ut his femper animus nofter E lt pare. fti Servatoris noftri, ut adeo is merito illis S. innexus habeat, quibus jugiter immoretur, HO S.Bern. Theod, n quod Bernardi verbis queratur: Nonne fatis pro- ac illecebras przefentium ac temporali um re- ferm. pter te vülneratus fum? numquid fatis pro fpuat gaudiorum. magis aggra- LUE Genzerofa villoria fui: Sicut enim A-Stapt, iniquitate tua affli&us füum ? lido to. . in vant me vulnera peccati tui, quam yulngrg gricola, cum evellit filveftre germen, va eptuag. corporis mei. impa£to ligone fubvertit radicem, fic peccata | V, 1II. Quia confuetudo mala eft cateza, per inveterata rudius exagitari, & fortius eradi- ep'64l &d quam quis in captivitate daemonis detinetur ; cari convenit. Unde merito hic locum habetLib. r. c. Autdl, fi ergo captivi hominum tantopere laborant, illud pii Afcetze: Tan a tibi vim intuleris. tum pr OBQiQS, qüvantqmä : -de i- utvincula & catenas rumpant, ficque e capti- vitate corporalife liberent, coam tamen ad hoc . 1V. "mor Dei ; cujus efficaciam S.Augu-S. Aug.l tantus labor & conatus, & poenze gravioris ftinus exclamavit: Quam fuave mihi fubito9 conf, periculum requiratur, quanto magis rumpen- faCtum eft, carere foavitatibus nugarum: &^ ^ da erit confuetudinis pravze catena, ut ab quas dimittere metus fuerat,jam dimittere Tpeler gaudium erar. Ejiciebas enim eas a me véra 0t, g. ipfius diaboli captivitate liberemur, & morti Quady, geternae eripiamur, maxime cum hoc in no- tuj & fümma fuavitas: ejiciebas eas, & intra- P' 2. ftra fit poteftate, & id faciendo tantorum bo- bas pro eis, omni voluptate dulcior, fed non norum participes efficiamur. caruni & fanguini : omni iuce clarior, fed homi- IV. Quia confuetudo mala eftgravis Jetbar- ni fecreto & interiori: omni honorefublimior, us animze, in manifeftum falutis periculum 0 nfublimibus in fe. fedvx? Sincera confefffo: Sicut enim cibum no- eam conjiciens; quis ergo non mature falubri- bus hunc morbum remediis depellere ftatuat ? xium ac peftilentem jam bili permixtum noa V. Quia confuetudo mala eft continuata aliter, quam per violentum vomitum ejicere poffumus ; ita inveteratum peccatum, fi ab affli&lio €P izguietudo animse, utpote a fine fuo let. t. recedentis, atque adeo ita Jeremise verba au- eo interfici non volumus, non nifi per'confef-. dire merentis: Scito. & vide, quia malum & fionem finceram ejici poteft. - Í v 19. amarum aft, reliquijl"e te Dominum Deum N Confifium & auxilium viri prudent m utt $. Gr;g. N Q mgr' A W Tinhs XXXFL. Cou/ilium. 419 'uti S. Bernardus hisverbisfuafit: Eft confue- nifi Spiritus hominis, videlicet Spiritus ele. £. d. 7. dom. tudo hzec graviis & perniciofa quzedam cate- &ionis, & quia per occultam gratiam ad Dei ; na, folvenda utique facilius, quam rumpen- amorem, defuper temperata menfura profi- da: uthic maximevulgareillud videatur ufur- cimus , quanto nobis quotidie de Dei fpiritu pandum proverbium, induftriam violentia po- virtus crefcit, tanto Spiritus nofter deficit. Qui . tiorem: ut, quemadmodum vis vi repellitur, Spiritus erroris, quia non fubito penitus a no- & fervoreSpiritus fervor extinguatur defide- bis amputatur, bene paulifper defeciffe perhi- riorum, ut maligniartem arte deludas. & con- betur. Secundum fignum eft, pofitivam ad Neceffarium fuetudini confilium opponas. illud objectum difficultatem fentire, nam te- . Atg itaque eft confilium, vel ab ipfo magni confi- fte S. Macario, affe&uum carentia paratus $a lii Angelo miniftratam, vel abhomine aliquo eít ftatus animze, fecundum quem diíficulter " Izc fpirituali, qui cogitationes fathanze, fpiritua- movetur anima erga malitiam. Tertium, ten- Caffian, k j :liaque remedia non ignoret. tationibus facile refifteres hoc enim proprium €9ll. 6. c. eft perfectorum, ut ab omni diabelica impu- 1* sst VIL. Ae&a opimio de f'alfitate bäje&ietänto- . S. Au g. peveconcupiti: nam, ut S. Auguftinus dixit: gnatione fecuri, absque ullo labore & diffi-: 1.ded o cultate vitia carnis vel refpuant, vel abfcin- Chriít, &. folet recta opinio pravam corrigere confuetu- dant. Quartum, naturalem, quandam nau- latl dinem, & prava confu à M'. 28- etudo rgätam dgprava- E feam & horrorem erga illà obje&a experiri; : re nfttham., N quemadmodum enim folis lumen fanum ocu- lum adfeipfum pertrahit, fic Dei cognitió pu- . Ber & x ram mentem, per charitatem naturaliter ad fe ipfam allicit, tefte S. Maximo., Quintum, s. Max. 16). ASCETICA. v zelan- moralem quandam impoffibilitatem fentire , decharit, ^ jam, ia preccipue circa confuetudinem ab & dicere poffe cum S.Paulo; Certus (um, 9-?- -32 I Tr Aíceta fpecialiter funt fcienda & ob- quia neque mors, neque vita &c. neque alia om. 9. V. 38. fervanda. Primum eft, ut bene cognofcat a- creatuza'*"»poterit,rnos feparare a charita;e Dei.. ftum daemonis, quo- liomines in confuetudi- Affn nem folet inducere, quem quidem aftum S. € :0". v :I* 5« s- Grego : Gre gorius fequentibus verbis indicat: Anti- 1.15. mor. quus hoftis prius quafi confulens, blanda ad animumloquitur: Sed cum femel dentem de- * CONCEPTUS PRfEr.DiCABXILES.ï lectationis infixerit, violentia poft confuetu- L. Eix occafiene: thentatis : Fires péccato- Pt t dinem pene infolubiliter innodatur. vum civcumplexi funt me: poteft con- V- 01« II. Alterum eft, ut folidum fciat. modum , fuetudo Dalilze, . 'peccator Samfon i compara- ri, & per hiftorize illius natrationem oftendi , ejusmodi pravas confuetudines curandi, qui quidem in duabus przecipue induftriis confi- quoimodo peccator per eam ab initio funibus ftit. Priór eft, ut difficultatis opinionem tol- confuetudinis conftringatur , deiü - tradatur inimicis, feu dsemonibus, tum ab his excze- 8. Chryf. ]at, eumque in finem doGrinam S.Chryfofto- n pare- cetur, & in m o N neí. ad mi proponat dicentis: Quamdiu in fornace jlendino malitise circum,aggïzur voluptatum confiftit, etiamfi exemplis abun- ab uno peccato in aliud de Ti?eodo gaudium inimicis fiat. det infiuitis, ipfi res effe fupra vires apparet: caeterüm fi vel leviter illinc cceperit egredi , Il. Ex occafione thematïs.: Funzculus trz- 9 c, ll r itentidem procedens vim iguis a tergo relin- Eccle'f..q,; E plex dificile rumpitur: Poteft confuetudo fu- eptup. quit, videtque ante fe, & ad pedes propemo- niculotali comparari, propter a&tus frequen- S.Aug. dum.viam rofcidam, atque eximize facilitatis. tatos, (imulque oftendi, quam. merito dete- €p.64. ad Pofterior eft, ut S. Auguftini monitum obfer- LL Aurel. ftandus fit, five daemonem, qui per eum nos s & vet fic ad Aurelium fcribentis de ebrietatis captivos tenet; five periculum damnationis pil, confuetudinetollenda: Non afpere, quantum ?eternzó, ad quam ea captivitas tendit; five exiftimo, non duriter, non modo impetuofo ifta s Aug] difficultatem folutionis, confideremus. Quia ) 0. tollantur : magis docendo, quam jubendo: tamen nihil impoffibile eft apud Deum, exci- p magis monendo, quam minando: fic enim a- tentur Auditores ad auxilium a coelo peten- Engelgr. gendum eft cum multitudine peccantium. Se- dum, gladiumque generof ) refolutionis in om. 3. veritas autém exercenda eft in peccata pauco- manus fumendum, funiculumque husc ad Quadr. rum. Sic S. Bernardus grandi peccatori fua- modum Aleéxandri, nodum Gordium folven- p. 2. tis refecandum. dens, ut primum ad bonorem SS. Trinitatis per triduum abftineret, pof? unum .diem ad lionorem B.V. adiiceret, effecit, üt ultro di- III. Exoccafionethématis: 7 venis ad sme Y- Reg. cuta gladio &v bafla C& cI'ypeo,ego autem venio ad !9- V-43- ceret: Nolo amplius diurnas , fed perennes tein nomine Domini Exercituum : poterit con- cum Deo inducias inire. fuetudo Goliatho . comparari, & oítendi, HL Tertium eft, ut indicia emendatee con- quam grandis & difficilis fuperatu peccatori fuetudinis. cognofcere ftudeat, quorum pri- videatur; poffit tainen fuperari, fi in nomine mum. eft, minorem inclinationem fentire ad & auxilio Dei fperet, & per fundam geuero- obje&um confuetudinis, juxta illud Pfalmi- fze refolutionis aliquot lapides contrariorum. * ftze : Exercitatus fum, & defecit paulifper fpi- acuum in eum conjiciat. Quemip finem nar- $. Greg.. ritus meus. In quze verba S. Gregorius com- rari poterit hiftoria de adolefcente, cui G gas a2.mor. mentans ficloquitur: Quid eftfpiritus naeus, et, t. 14. terribilis appa-ruit, quem; cuni fugere vell iimims2a ab R. P. Loln. Bibl. Ian. Tom. [. 469 Bitfisihece /'Manua)is Concionitorue ab Angeloadftante aggredi potius juffus, mox, di; inquit Emyffenus, ut, quantoamplius quis apud En« ubi eum invafit, fecundante Angelo feleciter minus fe peccaffe intelligat. »äe g:- ï"- : yor ;ïeccaverit, tanto JDamnnum. W dl fuperavit.. Quadr. g. 9] Jo. 'Ir. IV. Ex occa (ionethematis; Lasare,veni fo- VIII. Definit remedio effe locus, ubi, /1 quze :(l:ligt l.25* V. 43. va$: poteft confuetudinarius peccator Laza- fuerint vitia , mores fiunt. Gran. ia ro comparari. Et z.dicit, quod vere fit mor- .« IX. Confuetudo novis Principum tributisjoc, com. tuus quoad animam. 2.Quod lapis confuetu- fimilis eft, quze urgente neceífitate imponun--f. 796. dinis fit impofitusfepulchro. 3. Quod quatri- tür, fed poftea etiam ceffante ea continuamü(, duanus fit propter perfeverantiam in peccato;, ideoque jam foetere coram Deo & Angelis in» $. XIL - cipiat. 4. Quod nonnifi a Chrifto excitari pof- AXIOMATA. fitpergratiam , itatamenut ipfeetiam veniat foras, &fepulchrum malz vitee & occafio- I ^yuo femel eft imbuta recens, fervabit o- Horall.r. nufn, remoto faxo mal2e confuetudinis; relin- quat. . Vide de hac materia fufius Henr. En- .dorem. 3 el.?.., Tefta diu. gelgr. in Dom.3. Quadtagef. -1I. Qui non affuefcit virtuti , dum Juvenef- Mxim.ia - cit, a vitiis nelcit difcedere, quando fenefcit. t deS.JO. $. Xil. Bapt. III. Nemo repente fuit turpiffimus. j]uven, MISCELLANEA. IV. Graviffimum eft imperium confuetu- $ at. 2'- dinis. * en. i Qualitas. $ V. Non erit illufu Prov. net ufus. s ; qui fic facit, ut te- Ovid. I. Fa c tibi 'Confuefcat. Nil r:onfuetudine art. 2. majus. .. Junggewohnt, Alt ,gethaix. Quaia tn, dum capias, tadia wulla fuge. - . Cuipuer afuefcit , major démitteve nefcit. L. 4. de l. Gutta cavat lapidem, confumitur an« . VI. Wider die Wahrheit, Gewalt, un Y d Ge— Florileg. Pont. e- nulus ufu. leg. r. E tevitur preffà vomer. aduncus butno, Wühnheit, ift bós fechten. Max. de TII. Polyzenus dicebat, initium capere exi- hl Birt confüet, guum confuetudinem, neglectam autem vires Ym maximas fumere, AUTHORES. Jiln. Läng. in V. Vulpes, cum nunquam. Leonem vidif- Polyant, ! «;I.-]oannes Bufzeus ih Panario. : Cmci fet, & ei primo occurriffet, ita fertur exterri- II. Ludovicus Granatehüs in loc ls öbmxjïü- T ta, ut pene mortua conciderit. Eundem ite- nibus f. 7295; . rum confpicata, extimuit quidem, fed non ut Ill.. Joannes- Langius;in' ,Polyanthæä.v : prius. Tertio autem usque adeo non timuit, eod. ut etiam accedere, & colloqui auderet. -IV. Joannes Maj or in fpeculo Exemp19: OV;d. —IQ . V. Re&te Poéta Ovidius cecinit : rum, V. eodem. À Remed. --- Sero. medicinà parvatum, . V. Henricus Engelgrave in p. 2. Lljcis E- . Dutn saala per Jougas iuvaluere smoras. vang. Dom. 3. Quadr. letonus text. 5 in Dom. Ydem. VI. Et alibi : . VI. Thomas, Stap "s fít atateneviscrimen condiüc Jcitur amzis; Sexag. & text.2. Dom.11. poft Pent. & texF. T. EmiHEn. .NTI. Habet hoc igfglix :confuetudo peccane Pom. 15. poft Pent. - 00000880005000000000000000 SpSDDDDMNG TITULUS XXXIF. CONTRITIO. fenfitivus , qui eft paffio & trifütia quxedam T infenfualitate, quze aliquando prorumpit in QUOAD ESSENTIAM. lacrymas: Primus dolor eít contritio, non . Defiuitio. fecundus, fed eft effectus contritionis; Nam ex difplicentiam & odio peccati commiffi na* a I. fcitur in fenfualitate illa triftitia, & hazec non. Cc;ncïl. E ftanimi dolor ac deteftatio de peccato com- eft fic in noftra poteftate; Nam quidam funt "Trid. Sef. - miffo cum propofito non peccandi de c?e- duriores ad lacrymas, aliiteneriores, ut mn- 34.€ 4. téro. Pro cujus intelligentia S. Thomas Vil- lieres. Rationem autem, cur Deus dolori S. Thom. huic non in fenfu, fed in voluntatelocum af- Villanov. ldn. notat, quod duplex eit dolor ; quidam, Conc.in qüi eft a&us voluntatis, & ille eft odium & fignavit, dat fequentem, quia nimirum tan- Dom, difciplicentia, & deteftatio, & abominatio tum bonum & tam magnum commodum pec- alcil, péccati, nolle peccaffe; & iíte a&us eft li- catorum debuit effe liberum, & in noftra po- ber & in noftra poteítate ; Alius.eyft dolor teftate cum IJei gratia. Divifte, i Eu- Titulus XXXIV. Cmkfn. &6x la, — Divifo. ro Matristuz, pofueristotam Patris tüi ceter- Dom, h "Richard. " : Qdr, II Dividitur in imperfe&am, & pexfe&am; nilegem in medio cordis tui, & ad eam adim- ' jóin 4. dift, iül 80. q. . aeít, quze ex motivo fupernaturali fpei vel plendam te obtuleris , utego falvus effcm , ego lig.ll.zg. timoris elicitur, & hzec Atritio vocatur, de tetoto corde redamo, ob hanc toam dilectio- "W U. C0j qua Richardus de Media villa fic loquitur: con- nem, toto corde doleo, quod te Deum meum teritur corduplici mola; Prima divinse fpei, Salvatorem unquam peccato offenderim. Of- fecunda timoris Dei. N»e duze molze, duo funt fer hanc tuam obedientiam seterno Patri pro pedes, quos pofuit Angelus fuper mare & fu- me, ut condonet mihi peccata mea. O Pater perterram. Quid per Angelum, nifi Angelica ?eternze , refpicein faciem Filii tui d ile&i Jefu Chrifti, & miferere, ah ! mifererem ei! contritionis gratia, a Deo per Angelum miffa, qui pedem providentize feu voluntatis Dei, ponit füpermare mentis amaricat» , nede ju- 5. III. nl ilæ ftitia Dei defperat; & finiftrum fuper terram mundanze & criminofze mentis: ne de miferi- EX EHVSu/ SCRiPTURA. - cordia Dei praefumat: quafi calcando mare um mentis contritae dextro pede, illud Pfalmi di- Qualitas. , $ ]o, i pt cat: Spera i2 Deo. Etfiniftto calcando terram : .J[. TA ecogitabo tibi omnes annos meos in a- Ti [U 'eth nepreefumataddat: Er fac lenizguitatem. Ho- "^. maritudine anime. » rüm enim duorum alterum finealtero ad rui- II. Convertimini ad me in fletu, m & plan- Joél. c. 2 Jv. nam ,non ad falutem eft. Perfecta contritio eft &u, & fcindite corda veftra. actus voluntarius conjun&tus cum fummo III. Poítquam convertifti me, egi poenicen- Jer. cgä lore de peccatis, elicitus obamorem Dei fu- 1 tiam , confufus fum, & erubui. per omnia dileGi, cum fpe veni» , & firmo V. Sacrificium Deo Spiritus contribula- Pf. s. propofito confitendi peccata commiffa, nova tus: cor contritum & humiliatum Deus non Dme:c defpicies. - non perpetrandi, ac poenitentiam adimplen- di, & hzec fpeciali nomine Contritio appella- V. Cui comparabo te,. vel cui aífimils- Thiey, & bote, Filia Jerufalem; cui exzequabo te, & 2. tur, dequapotiffimum hoc loco fermo erit. - Phiipp Íll. Hujus porro Contritionis eliciend»e confolabor te? Virgo Filia Sión? magna enim velutmare cantritio tua, quismedebitur tibi 2 1n Dom. Hartunck triplex modus eft, juxta Philippum Hartunck , Palm. & alios, Primus eft, fi doleas de peccatis ex Utiltas. Conc, civ, s £ motivo divinarum perfe&ionum , velomnium n. Q VI Sanabo contritiones «eofum, dili Y "fimul, vel unius in particulari , ut fi dicas: €o5 , quia averfus eft furor meus ab eis. gamOfes e, Amo te, Deus meus, fuper omnia , propter 14. idipfam, quod es, quia infinitebonus es ( in- "VWH. Defcendit hic juftificatus in domum Luc, zj. 3 finite pulcher; fapiens, juftus, perfe&tus, be- fuam ,Pxïæ illo, nignus, immenfus, ?eternus , omnipotens ) & quia fic amote, deteftor ex animo , abominor, $. . annuloque, quantum in meeít, omnia pecca- EX SS. PATRIBUS ET ta, quee ego viliffimus contra te, fupremum Dominum, & Deum meum commifi, ideo DOCTORIB US. procife, quia te offendunt, tibique difpli- " ;Qgülitrn. cent: & propono firmiternon amplius in po- fterum peccare., Secundus modus eft, fi do- anta elt poenitentia tua » quanta efï" con—äugo leas cx motivo b tritio tua, quanta - beneficiorum, quae amabilis eft devotio tua; V& apud an Deusex infinito & gratuitoamore tibi confert contritio pro malo quod feciiti, devotio pro di innumera, &conferre plura in eternum de- bono recuperando, quod amififti. C— e'- l;. n. 4. fiderat; ut fidicas: Domine Deus meus , a» II Dolor cordis tri plex, acer, acrior, a-Tbideds maíti meabzeterno,intemporecreafti me, & cerrimus. Acer quia Creatorem olfendilti,n. 8. cum reus mortis ?eternze effem , redemifti me; cujus legem cum cceleftia & terreftria coufer- innumeris beneficiis ex puro amore affecifti vent , in tanta Republica Dei, ut folus pere- me, & plura ac majora conferre cupis. Ah1 grinuses, Imperatorize Majeftatis dexteram doleo, quod te, tantum meum benefattorem contemneus. Acrior, quia cum (Creatore [1 offenderim, idque ideo przecife, quia pecca- Patrem etiam ad iram provocafti, qui tibi tum tibi difplicet, & tu, qui infinite bonus es, miniftrat fiderum curfus , & fru&tuum uber- omni amore & honore es digniffimus: Do- tatem. Acerrimus , qui pertranfeat aui- leo & offero tibi propofitum, nunquam te mam , quod beneficium contempferis ejus , amplius offendendi. Tertius eft, fiex motivo qui dolorem crucis fuftinuit, ne dolorem am- omnium & fingulorum , quzeincarnatus Deus A plius fuftineres inferni, pro teegit, dixit, tulitque doleas; ut fi di- cas: Fili Dei, itame amafti, utprome homo fa&usfis : ex amoretui doleo, quod te offen« Necefftas. Ita derim , propono emendationem vitse. II Tribulatio fpiritus lin guam tommovet, s, Grep. me amaíti, ut pro mein ftabulomatus, cir- ut reatum pravi operis vox confeífionis im-1. &. mor. cumcifus, &c. Domine]Jefu, ita me amaíti ,ut pugnet; nam qui mala quidem, quze perpe- €- z1. primo momento, quo conceptus es in-—ute- tþavit., infinuat; fed flere, quae infin uaverit , Mmm 3 recufat, 462 Bibliothece. Maunalis Cencionatorim. concubinze : nomen uni Cometa , nomen alte- recufat, quafi fubdu&a vefte vulnus detegit; fed torpenti mente medicamentum vulneri ri Nicofa. Vivebat autem luxoriofe , agens omnia , quaeilli daemon fuggeffiffet. Die vero non japponit. quadam ingreffus Ecclefiam audivit per di- Qualitas. fpenfationem Dei fan&um Evangelium legi z S. Bern. IV. Contritio apoftema pungit, confeffio Erat ifta le&tio: Poenitentiam agite, appto- Sen. to. 1. aperit, & faniem emittit, fatisfactio, catapla- $.12.a. I. pinquavit enim regnum coelorum ; compun-. fmata apponit; per hanc igitur pun&ionera &usque copit cum lacrymis horrere, ac fe. conteritur cor humanum, & tunc peccati de- miferum dicere pro his , quze peccaverat. Con-. le&atio totaliter effunditur. $. Greg. feftim igitur egreffus extra Ecclefiam vocavit. V. Tanto amplius peccat irubigo confumi- duas amicas fuas, dixitqueillis: fcitis, quo- ho. 33. tü r, quanto peccatoris cor magno cþaritatis modo. vobifcum luxuriofe . vixerim ,. utque . igne concrematur. * nunquam alteram plus , quamalteram ,. dile-- $. Bonav. VI. Contritio exp ellit päccatuïn deanima. xerim. Itaqueveftrafunt omnia, quzecunque . S. 9. in In peccato autem tria funt mala, macula, of- ego acquifivi. Accipite ea, & dividite inter Dom.infr. & fenfa , reatus. Per peccatum enim anima oct. vos. KEgo enim ex nunc abrenuncio fzeculo, . Epiph. fordidatur, Deus irritatur, debitum setern2e & efficior monachus. ]llze autem ex unoore . mortis meretur ; [n contritione autem contrà refponderunt eicum lacrymis. Ad luxuriam, . maculam expiatio, contra offenfam eft pro- & animarum noftrarum interitum communi- . itiatio, contra reatum afflictio. cavimus tibi; nunc vero, quando hoc Deo. S- Chry- VIL Abfolvivis? ama, charitas ( quaeeft placitum opus facere vis, dimittisnos, & id. fologus. virtualis contritio) cooperit multitudinem 9. L folus facias , profeto non ita erit, fed etiam: eccatorum ; negationis crimine quid pejus? inbono corumunicabimustibi. Atque ita Mi-. & tamen Petrus amore folo valuit hoc delere; mus quidem inclufit fein una turrium civita-. probante D omino , cum dicit: 'leetre, aias tne? tis, illze vero venditis omnibus fuis, erogatis- que pauperibus , accipientes & ipfze religio-. 4 .Faczlitas. x fum "habitum.fecerunt fibi prope turrim cel-- s- BErn»D nem lulam , & feipfas pariter incluferunt. Hunc & "U Sen. to. 1. V III. Facile eft ex partenoftra contritio ego vidi, & ab eo valde sedificatus fum:' eft . habere , quia ex libera voluntate -procedi*t,quiïg enim vir valde & 12.2. 2. voluntate quilibet libereuti poteft. ü humilis ; & clemens ,atque ol* i S. Thom fericors. h L Vill. in IX. O magnam & potentiffimam medici- 1l -Philipp us Cohites Namurceafié ,^filius Cs nam, & quze ad manum fit, neque opus ffit, . mit,- Dom. Paf. eamexterius perquirere, fed in pe&toris offi- Balduini Comitis Flandrize, antequam more- ^ 1 9. retur, tantam'ei Dominus contulit in infirmi- b cinaredundet, fi eam quaeramus ibi ; & ratio tate contritionem , quanta non fuerit vifa no- hujus eft, quia peccatum in rationefüperiore eft, & in confenfu voluntatis confiftit, nam non ftro tempore in.aliquo. - Quatuor Abbatibus noftri Ordinis folebat fzepe confiteri; &'cum confentiente voluntate non poteft effe pec- tantolacrymarum imbre , ut omnes:ad lacry- S.E catum: oportetergo, ut ibi quaeratur peccati €m).i fatisfatio, ubi fuit culpa ; Voluntàás, quze mas provocaret. Nec ifta ei fufficiebant, quin a laqueum colio fuo injiceret, rogaretque con- peccavit , ipfa fatisfaciat. In quo autem alio feffarios fuos, ut fe traherent'in plateam di- pot eít vo luntas fatisfacere Deo, nifiut doleat deil cens : Sicut canis vixi, dignum eft, ut moriat, lo ,inquo male dele&tata eft, & benedete- ficut canis. Filiasfratris fui Balduini Comitis, ftetur, quod male complacuit? . S.Aug.inh X Intus habeo vidimam , quam immo- quifactusfuerat Rex Grzecize , tradiderat Regi Pf 41. Francize; cujus filiam duxerat uxorem. Qui- lem : intushabeo thus, quod imponam; in- dam dicebant; quod eas vendidiffet ; de quo tus habeo facrificium , . quo fletam Deum meum. Sacrificium Deo fDiritus coutr:bulatus, facto plurimum dolebat. Deportari fe juffitin "Tauletus pauperrimam domum fuze civitatis , in qua XÍ. Tanta Domini mifericordia eft, ut ftu- pauperfpiritu migravitad Dominum. Volens apnd Blof. paaliqua fivelinum in immenfo igne pofitum in confol. non tam cito incendi poffit, quam ipfe pecca- autem pius Dominus tantam ejus remunerari penfil, contritionem; miraculis.eum glorificare di- tori vere dolenti peccata omjnia ljcond'on*are- pa- gnatus eft, tanquam dilectum confefforem. ratus eft. S. Henri- XII. Nunquam ulla quamlibet fideliffima Sepultus eftin Ecclefia S. Albani Martyris, in cus Sufo qua ipfe inftituerat. collegium Canonicorum, ibid, mater proprio filio fuo, quem fub corde fuo fed fuis reditibus jufta ttipendia adhuc fanus geftaverit , tam defideranter aclibenter in me- ordinans. Tantis usque hodie fignis corufcat diis lammis jacenti, manum porrigeret adju- ut de remotis regionibus infimi ad ejus tum- tricem, ficut Deus homini contrito , etiamfi bam confluerent, fanitatem recepturi, ipfam- poffibileforet, eum omnia totius mundi pecca- que terram circa fepulchrum effodientes fe- ta , vel millgnis vicibus quotidie perpetraffe. cum probenedictione deportarent.. Natura fat M SEVLUSS manfuetus erat ;.& humilis , tamen gratia mi- raculorum extrem?2e ejus contritioni , quae maxima fuit, potius adícibenda eft, qua - EXEMPLA SACRA. - fationi. ^ - be Priüinæ conver 4 Qualitas. Neceffitas. Sophron. M. Buidid Ecclefia S;.Dei Genitricis in prat. x imus quidam erat in Tharfo Cicilize, a de- l2.6€.15 nomine Babylas: Erant autem illi duae nonicus obiit, qui multa habens ftipendi Spir, €.32» lica« — Jitulus XXÀI, . Confluni, — 463 licatiffime vixerat, & qui ex deliciis maxime, telàm fuam luxuris,fartis,ebrietatibus,litibus, & dehis, quae ad gulam, pertinent, libido na- aliisquevitiis defoedabat,taliterque fe in ornni« fcitur, nata nutritur, & quotidianis ejusincita- . busagebat,ut etiam homines fahguinis/fui;imo mentis augmentatur, idemjuvenis valde tuni- & ipfi parentes fui, vel rorandum eum, vel con- cam carnis fuze maculavit, & tam illo, quam — fufibilis patibuli trabe in totius gerieris fui de- aliis fuis peccatis , irarn Dei in fe provocavit. decus fufpeudendum timerent. . Quaproptef andermn per infirmitatem taCtus, timore mor» [atius arbitrantes, ut nullo fciente, vel admo- tis confeilionem fecit, peccata deflevit, & e- dum paucis, improbitatis fuze poenas exolve- inendationem promifit, viaticum accepit, in- ret, quàm totam progenietm macularet. .Ca- unctus eft, & hominem depofuit;cujuscorpus, ptum igitur occulte Judici tradideruot : Sume, utpote viri nobilisdivitisquecummagnapome inquiunt, o Judex, hunc filium perditionis, ime pa fzecularis glorize tumnulatum eft: & erat in — probitatisau&torem, fornicarium, ignavum,fue illa dietanta ferenitas,utipfeaér ejus obfequiis . rem,taxillisalfuetum, & temulentive deditum; fàmulari videretur. Dixerunthominesadinvi- & clam aquisinjectum merge, Melius eft enim, cem: Multa bona praeftitit Deus homini ifti, ut clandeftine amicis tantum fcientibus per- nihil enir: ei defuit horum, quze homo Chri- eat, quam ut mundo praefente, fciente, atque ftianushaberedebuit. Dominicisfacramentis intuente, autrotetur, aut pendeat. Judexins manitus eft,cum magna glorià fepultus eft.Sed . pietatis ejus famze non ignarus, cumligatum homo videtin facie, Deus autem intueturcor. manibus, & pedibus in faccum fubmergen- Poft paucosdies cuidamfibi valdefamiliariap- dum mitteret, proftratus in terram, ait: di- parens,dicebat fe effe damnatum. Cümque mi- mitte milii pro Dornino, quod te, juítitiaagen- rareturille, & expavefceret; poénitentiamejus — te ( nam fceleribus mortem merui(ti ) fubmer- & confeffionem, facraiü etiam . communio- garm. Compati.o.r enim, & Dominzo tefte; ad nem, & inunctionem commemorans, refpon- acecbós tuos evertus conttiftor. | Adóleícens dit defun&us: Unum bonum mihi defuitfiné vero , etfi cerneret, femortisimperia evadere quo nullum horum, quze enumeratafunt, mii* nonpoflfe parentibus fuis, cognatis, & proprio hiprodeífepotuit. Quid eftiliud? inquit; re* fanguine contra fe vehementer appellartibus; . fponditmortuus: Veracontridio. Licetenim obítinato animo ingemuit, &lacrymis infu'us . Deo promiferim confilio confefforis éontinens Judicidixit: Etiamíi ob id perenriter damvári tiam, fivealia, quze falatis fünt, tamen dicebat debeami, nectibitamen, necmeaccuf(antibus; mihi confcientia, quiafi convalueris, obférva- atquetradéntibus veniam dono. Quibus dictis h, re non poteris. Et quia cot magis declinabat , facco iimmittitur obftinatus ad veriam, aquis &d transerelfionem , quamad voti obférvatio- moriturus injicitur, mortuus ruríum aquis eX« L (if nem, nullius peccati méerui remiífionem; Deus — tra&tus, fecretius fepelitur. Eadem no£te, cum D Judex obítinaturà animum juvenis miraretur; .Sequjrit fixum prqpoütum poeniiï;encl;; ( ? . & eam damnatumi effe pro tot fceleribus pró tato haberet, füubito refpiciens ad le&uli fui las Utilitas. tus, eum, quem occiderat, ante fe pofitum ves Sp.Ex-i .V, Fuit quidamhorboia quadam famofaci- hementerexpavit, & quamprimum aniino re- emp. v. eodl ex. 'r. vitate,qui przedicationi verbi Deinullotempo- — fümptoloqui potuit: Damnatus, iriquit. ne es; re voluit interelfe : Quadaim autem die conti« o adolefcens; juftitia Dei, aut mifericordiaDos git, quod quidam famofus praedicatorin illa mini refervatus ad gratiam ?. Refpondit ille: civitáte przedicaret,& cüm magnapopulimul: Quamvis a&us &cerbiffimis pcenarum agar titudo conflueret; ille ab aliistractusquafi in» . procellis; & fupra quam lingua effari poteft; vitus adfermonem venit : quem venientem in* juftisfceleribus meistormeitis fatiger. in gra tuens proedicator, vidit diabolumretrahentem —tiatamien mortuus fuum, & zeternse quietis fe eum cum catena, cujus circuli ex peccatisfin- desexpeco. EtjJudex: Mitor, fi vera fateris;. gulis texebatitur, & intuenscirculos, cum i przefertim cum totus thundus te dignuin ge- fingulis peccata fingüla cognoviffet, de pecca- henna decernat, & maxime ego, amicique tui; tis egregie predicavit; & quomodo proptef qui tein tanta obftinationejira & odio fpiritum peccatum habetdiabolusinhominedominium — efllare confpexirius. Cum inquit adolefcens intantum, quod ron permittit eum facer&bos fübmerfus in aquam palpitarem, & Tüortis me num, nec audire Dei verbum. Salomon in- inciperent anguitize commovere, divinzé gras quit: Zuiguitates fue capiuut impium, €? futsi- — tize lumine irradiatus, plus coepi dolore me, us peccatovum fuovum conffringitur peccator; . quod obftinatione, ira, luxuria, czeterisque vi- Tunc ille univerfa peccatá, de quibusilleprae- tiis divinam clementiam offendiffem, quani dicaverat, veraciter iti fe recognofcens, cum . quod fubmerfus vitze difpendiafuftinerem:Un- poftea audiffet ab eo , omni vere pcenitenti; de alto clamore cordis meiicter acerbas mor- |.. quantumcunque peccatori, Veniam a Dornino . tisanguftias, hanc orationem Domiuo fudi. O. repromitti, contritus valde cóepitflere amà- pietatis fons indeficiens, & Íceleribis mortas rifime: Tuncpraedicator vidit unutn. lacry«. lium bonitas invincibilis, pone crucem & mamaboculise inortem tuaminter peccata mea , & juftitiàmi jus cádere fuper catenam, quae - lacryma catenam dirupit. tuam. Indulge iüihi quzifo, offenfam. quia V.Incivitate quadam B rabantize, prout in. nuünc pro atmoretuo, omnibus ; qui me offen- ]b ex. 13. D 'feutonicali quodam libro fcriptum inveni, derunt, libens offenfas dimitto. — Expáünde . adolefcens quidam erathoneftis natus paren- nunc brachia tua, amor zeterne, i& peccatris Efar: aren- cem animammeam in finam tuze vattiffi tibus: fed f?is, ut gl.eru.m?uek conþin git,l p - pies j 464 Bibliothece : Mamualis: Concionatoria pietatis recollige, quzefiin pofterum vita dare- morfü confcientize,& foris tabefcebat in corpo» tur,nonte amodo tantis, ut hactenus feci,ícele- re;quid plura ? Tandem, miferante Deo,tinoor ribuslacerarem. Etinter haec verba fpiritum illefervilis vetecundiam vicit, qui ficut feta fi- lum, charitatem inducere cónfuevit. Vocato emittens, pietatis divinze januas aliquando -mihi aperiendas agnovi. Audiens haec Judex itaquead fan&tum Victorem monafterii Priore, attonitus ftabat, & ad tamineffabilem pietatem fua ei peccata confiteri coepittantamqueDeus ftupefactus ajebat: TibineDeus veniam dedit? cordi ejus contulit contritionem, ut, qucties Tibine seeternum regnum fpopondit? tibi, in- confeffionem exigeret. toties fingultibusinter- quam lubrico, tibiimprobo, tibi non gratia, fed cepta vox deficeret; inoculis lacrymoe , fufpi- duppliciodigno? Atjuvenis. Itafecit, inquit: ria in pe&ore, fingultus erantingutture. Quo —tunc][udextotusinfulus lacrymis : nunc;ait;in- vifo difcretus facerdos poenitentem jubet , ut felix defperatio vale! Siquidem fiDeus tampius peccata fibi deferat fcripta ; Paret hic, dieque eft,adejus mifericordiam penitus pergo,& pec- fequenti redux, iterum iterumque tentavit, u- catorumlicet me graviífimi fafces premant,qui trum quid lingua exprimere poffet, fed mutus huic quondam fceleftiffimo juveni veniam de- fubítitit,ut pridie,prae nimiisfingultibus ; Con- dit, mihi quoque poenitenti veniam non.nega- feffario itaque chartam confignavit, qui vifo bit. Difparuitinterim adolefcens fubmerfus, & criminum horrore atque enormitate, dum pro- judex poft hzec tribunalibus valedicens, mun- priis diffidit viribus , cum poenitentis licentia danos omnes faftus depofuit,fzeculum cum fuis Abbatem adiit confülturus. Quid deinde (pro- deli&is dereliquit, & Carthufienfium Ordinem fequitur Hiftoricus) geftum fit, audiant pecca- poenitentiam acturus intravit. Ubicum qua- tores, & confolentur defperati, & recreentur, dam vice cum alio monacho fermonem mifce- Mox enim, ut Abbas chartulam ad legendum ret, & cum multislacrymis caufaretur, quod aperuit, totam ejus continentiam deletam in- .fzecularis judex exiftens nonnullos infontes venit, impletumque eft in eo, quod Dominus homines, favore, prece, vel pretio vitze victus, per lfaiam dixit: JJelevi ut nubem iniguitates vita privaverit,infletus vehementiífimos. com- tuas, ? quafi uebulam peccata tua... Nàix hocin- motus ajebat: O me miferum hominem, quo audiit pcenitens,tantumque mentem ejus ere- me vertam inilla die tremenda, cum ante Judi- xitgaudium, quantus ante deprefferat moeror cem juftumjudex ipfe injuftusaftabo! quiin- dimillusque fuit fineulteriori, fatisfattione, & Íontium cruorem fceleftioripfe damnavi. At poenitentia, quoniam facrificium Deo Spiritus contribulatus &c. ; inonachus, ut eum altius fufpirantem, atque amarius lacrimantem audivit: Quid tu, in- VTHI. Vidit aliquando S. Birgitta d æmon&s Vit. l; 4- quit, Frater turbaris? . Ceffent nunctuseque- triumphare, quod animam peccatis obfitam*^ ?* rele, mefunderelacrymasíine. Porrotu, ut jamjam füi juris futuram crederent; led cum fzecularis judex, corpora aliquando moritura B.Virgo nimiam contritionem illi impetraffet, peremitti ; fed heu! ego indignus paftor anima- magno cum ejulatu aufugientes adverfarios rum,in fzeculo exiftens, malo meo exemplo at- conípicata, admirabilem mutstionem Deo a- : que improba vita animas per a? va viCturas fze- nimzeque illi congratulata eft. vus parricidajugulavi. Quofermone animz- IX.Ribadeneira s.Aprilis quemdam S.Vin- Ribaden. n Hof. quior factus , fe divince mifericordiae commen- centio, fingulari cum ardore confeffum narrat. 1 davit, & Domino inmagna compun&io " cui cum feptenne jeiunium pro poena dediffet S- s- Apr. ue ad mortem fervivit. ne us- J Sanétus ob atrocitatem culpze cujusdam, dixit Manfi ffædi—' VLAdS.Vincentii FerreriiinFrancia P poenitens: Omi Pater! credisne me re tam difc. 22 cantis pedes quidam fe advolvit impiifimus parva falvandum ? . Animadvertit ardorem R. 4. multorum temporum homicida, qui divino a- hominis vir Dei, & : Eja fili, inquit, tantum- fpirantelumine poenitens, dumpoft confeffio- modo triduur frigidam, & pane contentus je- nem aSanGo peenitentiam accepiffet feptennii, juna. Effufus in peccatorum deteftationem & petiit, utrumin exiiiisadeo poenitentize virtute lacrymas poenitens, non eapiebat, quomodo falvari poffet. Sanctus intentionem advertens tantillum poenze, culpze tantae eluendee fuffi- compun&ionis, totam poenitentiam adtres, in ceret: Quare Vincentius tantam contriti cor- pane &aqua, jejunii dies reftrinxit, Tuncequi- dis vehementiam arbitratus: Abi, inquit, & dem poenitens, pre cordis anguftia in amarifti- recitata tertium precatiuncula Dominica & . mos fefe diffundere fingultus coepit, quod ut falutatione Ángelica quieíce, . Vir ille, inquit ^ Sanéctus obfervavit,unicum duntaxatPater no- Author, precatiunculam praeceptam femel fi- fter & Ave Maria ei in poenitentiam injunxit. nivit, cum fübito ad pedes iilius collapfus, ni- Vix debito fatisfecerat poenitens, cum ecce fu- miaque poenitudinis vi fuffocatus expiravit, bito ad San&i pedes, quafi intenfiffimze contri- qui poftea Viro fanCto apparuit, & quemadmo- tionis ferro confoffus, corruit victima (Sacrz/?- dum coeleífti gloria, fine piacularis ignis poena ezum DeoSpivitus contvibulatus.vereutique cor potitus effet, enarravit. ^X. Canonicus quidam "An- Angliai,' & Difcipul, contritum Deus non defpexit: ) atqueindilate Prompt. re&iífime ad paradifi tranfiit gloriam, prout confanguineus Epifcopi quandam puellam lit. (X ipfemet no&te fequenti San&to Vincentio ap- fpeciofam judszi filiam ad amorem faum,. prens revelavit, cum dicto: Tantus poteft effe inclinavit. Ad cujus amplexus dum afpi- dolor, ut etiam omnem poenam purgatorii j raret, & nimis sítuans eam quotidie ad tollat. commixtionem follicitaret, refpondet illa: Rayn. aun. 11990 VII. Annales Ecclefiaftici ex Cecfario de ju- Patri meo multum fuum dileGa,. qui tan- n. 5. venetraduntParifienfi, qui graviffima admife- tum.me cuítodit, ut neque ego ad te, ue- rat fcelera,quse obftante erubefcentiam nemini que tu ad me venire poffis, nifi in nocte fexte hominum confiteri potuit; Intus torquebatur .feriæ v'ï:ïtulus XXXI. Con/blaiio,., 465 peccato commiffo, converfus eft ;; & poítea in ferize, quze Päfc'ha veftrum przecedit. Tunc enim udsei laberare dicuntur quadam infirmi- ordine noftto, fimiliter & ejus inftin tate, qui fluxus fanguinis dicitur, circa quam la vitam duxerunt. .&u ;puglw? * occupati aliis tunc minus intendere poffunt. Iuvenis hoc audiens & ob amoris nimietatem $ x Chriftianze religionis pene oblitus, & imme- mor Dominicze Paffionis : eadem nocte ad Vir- MOTIVA ginem venit, & usque ad matutinum cumilla I (^yuia ftanto ayud ,fupiemam facro- j?:r&'æ Manü dormivit. . Judaeus vero pater puellze antelu- Triados Majeflatem in pretio atque' va- difc, 22. cem cum lumine cubiculum intrans,venit cum 75 lumine adlectum filize, volens videre, quomo- lorehabetur cor veraciter panitens, ut vel ad unius 9 z. a&us contritioniscomparationemomnes floc- do jaceret, vel fiforte operiri neceffe haberet. ci xeftimet terrze thefauros; fi dederit homo Videns autem ad latus. ejus jam dictum juve- omnem fübftantiam dorus fuze pro dilectiorie, nem cubantem, expavit, & tremuit, occidere quafi nihil defpiciet eam: Contritio eft fer- utrumque cogitans. Cognofcens tamen, quod ventiffimus charitatis &amoris aCctus. Faciat effet cognatus Epifcopi, timore illius manum anima, quidquid poterit; & noverit in debi- cohibuit: & cum multa iraexclamavit: Quid torum fuorum fatisfaCtionem;, inftituat & mul- facis homo male Chriftiane, ubi eftfides tua ? tiplicetjejunia, eleemofynas, peregrinationes, ubi eft religio tua? traditusesjufto judicio Dei ecfiafes, animarum cohverfiones,opera omnia inmanusmeas: & finon timerem Dominum meum Epifcopum, modo occideremte. Ille ti- mifericordize &c. Quafi nihil defpiciet in com- paratione vel unius contritionis actus, ficut mens & veniam poftulans,cum maxima confu- minimus gratize fanGificantis gradus abunde fione, ut dignum fuerat, eje&us eft. Dieigitur eadem cum Epifcopus folenne officium ad no- fufficit ad integram etiam abolendam pecca- torum infinitatem, ita & folus verze contri- nam effet celebraturus, & juvenis idem utpote hebdomadarius Epiftolam effet le&urus, ti- tionis gradus vel unicus fufficiens -'ad*eurif*- muitcum tamimmunda conícientia ad facrum dem praeftandum effe&um. j 5 . M. Quia Deur tam patienter & xfpetat f'con'tii- S. Thom, minifterium accedere; timuit propter notam vicem fuam alteri committere; timuit tam tur- tionem noflram; hinc S. Thomas Vill. Confi- Vill. in dera, inquit, quomodo te fuftinuit, & exfpe- Pom.paff. pe peccatum tam recenter peractum confiteri. &avit cum multa patientia, quomodo pro of- Vi&tus proinde erubefcentia facris veftibus in- l4 dutus, cum coram Epifcopo ftaret in loco fuo, fenfis multa bona dedit, offenfus rogat, ut re- deas ad illum ; & confidera tuam duritiam, tunc fupradi&us Judzeus cum multitudine Ju- daeorum ftipatus cum magno ftrepitu intravit pertinaciam, ingratitudinem & pravitatem; quam male refpondifti bono Patri, quomodo Ecclefiam, Kpifcopo dé cognato volens facere contemnis monentem, defpicis vocantem. querimoniam. Quemutjuvenis vidit, & be- neintelligeret, ad quid venerit, coepit timere, & finetimoreac verecundia pro nihilo habes illum offendere, & mille injurias facere. pallere, tremere, & dicere Deo in corde fuo: M. Quia im morbo corporali €9 periculofo S.'Thom, den, Domine Deus, libera meinhac hora, & ego ti- 0f tutius €9 [ecurius remedium querimur; cut effi- Vill. in om .Aþr. bi promitto, quod deczetero te non offendam: catiorem medelam morbo animse noftrae non 3» imo de hoc peccato tibiíatisfaciam. . Creator Quad.' piiffimus, qui odit culpam, & diligit juftitiam ; providemus 2 mox ut hominem contritum vidit: confufio- $. VI. nem, quam timuit, in caput Judzeorum infide- lium convertit.Mirante Épifcopo quid quzere- MED'I A. X rent Judzei in Ecclefia, maxime talidie, quan- do Chriftiani Domini fui repraefentant paífio- ratia divina fedulo 'imjalamtä, nam contri- S. Ambr, I.; * tio eft fpecialiffimum Dei donum, no- art. 2:. ih nem, ut ftarent. lliis vero ejus praefentize inge- rentibus, ftatim ut oraadClerici accufationem ftras excedens vires; coelefti itaque nos Sa- P. x18. maritano jugiter fupplicemus, oportet, certi, aperuerunt; privati funt fuis vocibus, & ob- mutuerunt, Videns Epifcopus ora Judzeorum quod bona, imo optima alligatura, quze fracta hiantia, & nulla verba ex eis refonantia: pu- animz2e noftrze offa connettat, & folididate re- parata, in prifinas vires reformet. tans quod ad hoc veniffent, utdivinismylteriis iluderent: cum indignationeomnes deatrio li. Peccati magwitudo demonflrata; nam uütl.Gregos Ecclefize expelli praecepit. Clericus vero divi- S. Gregorius ait, compunüionis gratia mentj ! $. in 2. noninfunditur, nifi priusipfa ei peccati magni- ,' eE» nam in fe expertus clementiam, ftatim exple- l. toofficio acceffitad Pontificem: confeffus cul- tudo demonftratur; Hanc autem maguitudi- * nem perquam apte Petrus Pennequin duobus pam, fufcepit peenitentiam. Epifcopus Domi- ni mifericordiam admirans, & glorificaus tan- emblematis oftendit. Demus, inquit, Regem ytl, ti pro magnitudine miraculi, tamen pro pce- aliquem optimum, munificentiffimum, & a- lpt mantiffimum alicui ex aulicisin dile&tionis fuaze 2 nitentia eidem cognato períuafit, ut puellam a fe defloratam per baptismi gratiam renova- argumentum gemmam donaffeingentis pretii, ea conditione, ut illam diligenter ervaret, nec tam legitime duceret: malens illum, ficut vir pius & juítus, Ecclefiafticis carere beneficiis, negligentia, aut incuria perderet, multo mi- quam illam multis expofitis periculis in pater- nus vili pretio diftraheret ; hic nihilominus vi- nis manere deli&tis.Clericus ergo noningratus no captus, & Regize voluntatisautoblitus, aut divinis beneficiis fatisfacere cupiens Deo pro conteraptor, gemmam illam cum re vilifiima nn Ccome R. P. Lohn. Bibl, Man. Tom. 1. Bibliöthecæ' AManualis. Concionatorice À 466 commutat, &alienijurisfaciat: quomodote- &umamato vult, ita ab illo omne malum pro- gem id ferre exiftimas, & quo animo aulicum pulfare nititur, & cum illud accidit, dolet, f id effe, dum ejus impudentize plenum facinas ad fua culpa evenerit, moerore doloreque conteri- aures Regis perveniffeintelligit, ejusquefe of- tur, atque conficitur, & remedium adferre, ac fenfionem incurriffe, & jam fe ab illo profcri- teflaurare damnum; & cum amico redire in ponne p ptum, &ab aula eje&um, & fuppliciis obno- gratiam, omni contentioneenititur. Ita fit, ut . 5 xium agnofcit? quantus inde dolor, quanta anima per peccatumDeiMajeftatem violatam, poenitudo homineminceffit? quid non agit & bonitatem contemptui habitam, fanéctitatem molitur,utgemmam recuperet, & cum regea- turpiter foedatam beneapprehendat, & hzec [2 micitiamrefarciat! Etiterum: Filius aliquis omnia Deoipfo fpectante, prohibente, & fa&i temulentus, dum no&u fufte armatus plateas punitionem, inimicitiamque minitante. obambulat, & obvios quosque male mul&at, llI. Noffe debet, unde oriatur difficultas vere S.Bernar- forte patrem fuum foris coenatum, & cuma- Contritioniseliciendg ; id quod S. Bernardinu s'din. to. 1. S. 12.a.2. mico domum redeuntem incognitum peffime clareoftendit, dum ait: Magna atque difficilis C. I excipit, & verberibus onerat, vulneribusque res eít, haberecontritionem; licet enimin vo- deformem ac femiluxatum ibi relinquit; po- luntatis libertate, & rationis ele&ione contri- ftridie maneubi vina decoxit, intelligit, quan- tio confiftat; tamen ex altera parte difficilli- tofurorein patrem, aquo amabatur,fit debac- mum efthabere veracem contritionem:: Nam chatus, quis tumilli animi fenfüs? quaze per- fscundum Bonaventuram in 4. diít. 16. 2.3. turbatio ? ubiinjurize magnitudinem, parentis Dolor, in quantum eft difplicentia rationis, in dolorem, fuam effraenem impudentiam pro- vera contritione menfuratur fecundum quali- pius afpicit? tum vix fui compos, & feipfum tatem charitatis. Ad hoc, quod habeat chari- non ferens, patrem in lectulo ex membrorum tatem, neceífe et, quod fuper omnia diligat contufione jacentem adit, & pudore fimul ac Deum, etiam fupra feipfui; Hoc autem fit, dolore oppreffus, ad ejus pedes proftratus,ver- 'cum pro nullo commodo, vel incommodo bis, quibus poteft, feipfum accufat, culpam ex- . Deum offendere velit; & hoc intelligendum Manf aggerat, &fuftem, qua facinus admifit, patri eft de difciplina rationis; unde tantum de- difc.22, repraefentans, rogat cum lacrymis, üt cum bet peccatum difplicere rationi, quod nullo illo poenas criminisaferepetat, &tantam in- paco, nullo commodo vel incommodo velit . . juriam, quibus volet modis, ulcifcatur; modo confenfüï'e in ipfum. - veniam donet, & in gratiam recipiat, caetera $. VIII. omnia fe flocci facere. MISCELLANEA. - Mi B M . Afcetica. ^Qualitar. S- Thom- I' nprïmi.s no ffe debet, in quo proprie conttitio I. M[onus mea füillaverunt Myrrham , inquitfa- Man Villan. in I ; cra incanticis Sponía, €9 digiti meidifc. x3. confifiat, id quod S. Thomas Vill. apte o- om.Paff.tenditdicens: vera contritio ex amore debet gleni myrrha probati[fima. Quae conventioama-n- 8 procedere, non ex timore aut amore fui: r myrrhae ad fponfaliorum delicias? Re- Quo & fine fanctus hunc Divi Auguftini citat fpondetLyranus: Dile&am fponfam fignifica- textum : Oportet ponitentem non folum re velle, ferigoribus poenitentize totaliter ap- Deum timere Judicem, fed & juftum diligere, plicuif£»: Ideft, applicavi me ad opera poeni- & hoc valde advertere debet peccator: nam tentize, quae defignantur per amaritudinem Deus magisrefpicit, de quo doles, quam quan- myrrha. Myfterium, quod ego in preefenti tumdoles; & plus curandum eft, ut dolor fit indago, in eo latet, cur myrrha appelletur perfe&us, quam utfitintenfus. Adcujus pro- perfectiffima? procujus notitia fciendum, il- bationem exemplum adducit damnatorum, lam effe myrrham perfectiorem, quze ultronee qui de fuis quidem dolent peccatis, juxta il- egreditur exarbore, absqueincifione; ficutie lud Sapientize: Punitentiam agentes, €9 pra an- contra illa eft imperfectior, quam cum ferro guflia [piritus gementer; [ed pro tormento, non & violentia ex arbore educereoportet. .Ecce pro peccata. Solus dolor ille contritioeft, qui nobis differentiam inter attritionem & con- eft propter Deum: unde attritio & contritio tritionem; illa non ex amore, fed ex timore non tantum differunt, quod contritio eft in- oritur; hzec autem e contra, utpote imme- tenfus dolor, & attritio eft dolor remiffus; .. diatus charitatis, divini fed etiam, quia contritio eft dolor perfe&us ideoque Poéta cecinit: que amoris aife≫ propter Deum,& attritio eftdolorimperfe&us, Oderunt peccare boni, virtutis amore ; mixtus cum aliis refpectibus. Qui idipfum Oderunt geccare mali, formidine po clarius explicat fequentibus verbis: Sit ma- : 2 " ] AEquitas. ximus (contritionis aCtus) appretiative fci- II. Sicutin naturalibus aliquid conteri di ;S.Bem ^ licet, nonintenfive; utplus dolens de pecca- citur, quando totaliter in minimas partes re- din. to. 1. à to, quam de quolibet infortunio; non inten- Ut ducitur;ita cor hominis conteri dicitur, quan- 9- 12- 8 T ïu s,a five, quia fenfibilia mala magis movent nos, do affe&tus peccati fecundum omnem fui par-* - fed appretiative, & in zeftimatione, quia fi da- tem in eo totaliter confringitur, & perfecte a returoptio plus eligeres pati, quodcunque in- peccato refilit. Moxque in Capitulo fequenti fortunium & mortem filiorum, & tuam, imo fubjungit: Duo conteri debent, cor & culpze ; Petrus & infernum, quam eligere peccatum. conteri debet cor, quod ad litteram, in Penne- II. Noffe debet, Unde oriatur Contritio; id quin p. 3. Vwera contritione totum teritur prae nimija 1f. q. c. 16. quod Pennequin fic oftendit: Contritio eft A- 'anguftia, & dolore, & indignatione, quam n, i. moris Sancu Soboles; utenim amor omne bo- contra peccata fua coneepit. Juxta illud Joélis Dtüäs XXXIV Can]ilium. 463 Toelis confilium : Sezsdite covda veffra. Con- fuo verz excitat contritionis actus, omnem teri debent culpze : hoc perfe&te fit, cum pecca- abolet non modo rea:um,fed & memoriam cul- p2 omnium iniquitatum ejus, quas operatus N tatotaliter abjiciuntura corde: Unde Pfaltes: Effuudite covam illo corda veffva. eft, non recordabor. Audite Chry'oftomum /- .'L' Penneä' IILEratPrincipi Tirolenfi cum Gnitipiliael- fan&um: Peccavit quis? triftatuseft? pecca- 7 P-3.c.16-]um, dumque jam colle&o exercitu fefe in illos tum doluit? diffolvit debitum ; fimilitadivem o s. movet, parens adhuc vegetus comitem fe dare capite in verme, quilignum, ex quo nafcitur, confumit: lta nimirum & dolor, ex peccato vult, & renitente licet filio impetrat : dum fer- vetprzelium, & mifcentur arma , filius fepara- ortus, ipfum in cineres redigit & annih/lat. « - VL Statua Nabuchodonolori oftenfa habe-M anfi tur apatre, & pulvere ac fumo confundenti- difc. 22. bus omnia, & amicorum , inimicorumque no- batcaputex aurooptimo; pectusautem & bra- n S..Bemar. titiam eripientibus, parentem ignotum hafta chia de argento, ventrem & femora ex zere, ti- Ban. * It to. z. N' 12.3.2, transverberat,ejusque fruftrum relinquitin pe- bias autem ferreas, pedum quaedam pars erat v. 32- l &ore. Finito przelio vi&or filius patrem requi- ferrea, quazedam autem fictilis; motu autem proprio deícendens e monte parvum aliquod ri jubet; is inter mortuos jacens reperitur: Quod cum audiffet filius, ad cadaver deduci faxum, quod in debiliores immenfi hujus Co- voluit,cumque illud fixus, & immobilis intue- loffi partes impengens, ipfum minutiffima in - tur, & haftz fruftum examinat, Patrem afe fruftra diffipavit: Abfciflus eft lapis de monte peremptum agnuofcit, & doloris magnitudine fine manibus, & percuffit ftatusm in pedibus ejus ferreis & fictilibus, & comminut eos; 8 u obrigefcens, haítee femifra&tae innixus, mori- 'tur, quod Oeniponti ftatuis ex zere fufis expref- tunc contrita funt pariter, ferrum, teíta, és, ar- gentum & aurum, & reda&ta quafi in favillam fum etiamnum vifitur : amabat fcilicet & reve- rebatur impenfiffime parentem fuum, unde a- ge[tivze areze,, quae rapta funt vento, nullusque locusinventus efteis. Ecce vobis fpiritualeim moti par dolor fuccedens attonitum, dequein- hiftorize illius fenfum . noftro accommodum jurize magnitudine poenitentem oppreffit. . Utilitas. propofito. Peccitorin cordefuo erexitidolum Babylonize, illud adorans, illi obfequia prae- Manfi IV. Inter alias /Egypto infli&as poenas, & .dife.22. fsella,fuit & locuftarum, dicente textu facro: ftans; In auro divitiis, in argento honoribus, Mp Flare fecit ventum ab Occidente vebemeutiffe- in sere voluptatibus, in ferro cultum & vene- suum: &'arreptam locuffam pvojecit in saave rationem prazeftatodiis, rancoribus, vindi&tisz . rubrum uon vemanfit ue una quidem Pa omnibus exile faxum, unica infpiratio coeleftis, unicum Przedicatoris verbum ad posnitentiam cor in- —2 $fnibus ZEeypti. Diverfa hocin textü ad inten- tum noftrum recluduntur myfteria, Ventus, ducit, infirmiores percutit Babylonic?e ftatuze ui locuftas abftulit, ab Occidente fpiravit, partes, ipfum confideratione fragilitatis mor- fanii . fuam in mari beftiolze offenderunt fepulturam, talis naturze, identidem fubjeCtae morti conte- ifc. D) nulla fuperftite, ecce vobis delineatos contri- rendo: Motiva timorisincorde actus diveríos 1 ex:itant amoris, & doloris, conterituridolum, tionis effe&tus. Culpa illa affimilatur anima- li: ficut enim hoc naícitur exterra, ita & illa omnia perimuntur peccata. Lapis itaque fine manibus abfciffus, inquit Richardus a fan&to ex carnis noftrze humo derivatur: Manifefta - funtoperacarnis, quze funt immunditia, forni- Vi&tore, eft timor Domini divinitus inipira- catio, &c. Ex fuperabundanti calore nafcitur tus; in i&u hujus lapidis ftatua dejicitur. Et locufta (concupifcentia parit peccatum ) be- uid eft hujusmodi per«uffio, nifiinterna com- ftiola hzec totum camporum deftruit viro- punctio? Quid autem percufífze ftatuze commi- 3utio, nifi compunctio cordis, contrit;o & hu- rem, culpa quoque omnia tollit bonorum o- perummerita. Sedquodremedium hujusmo- miliatio , unicus diviniamoris actus profanum conteritaltaris cordis noftriidolum: Etquem- 'di poteritexftirpare locuftss? Flatus venti ab Occidente; Non modo vitze noftrae confide- admodum parvusifte lapisiningentem ex:re- remus terminum, nullo non momento nobis vit montem, itawel unicus contritionis actus titionem inferni, in momento in Paradifi Sera- imminentem, fed & finem creationis noftrae, /ánque veritatis hujus agnitione, internae com- phinum transmutare potelt. * [] unftionis, & Divini amoris attus excitemus. VII. Hec eftilla aquae viv2e pi fcina, quam S. Shom, 1.. 1n Ita namque omnia peccata noftra in rubrum movet Angelusin cordeper dolorem, in quam om demergentur. fanguinis Chrifti mare , vel in qui intrat, per huiusmodi aquze motumana- Quadrag, tur, & mundatur ab omnibus infirmitatibus dolorofz Contriüonis pelagus :' Velut mare contritio tua ; omnia penitus fuffocabuntur fuis. Hzec eftilla virga Moyfis, qua percuffum mare concupifcentiarum exaeftuans, dividitur deli&a; Projicietin profundum maris omnia peccatanoftra. Ecce vobis eximie hujus vire in divifiones, utelecti Dei ficco pede promitfio- tutis effectum. : nis in terram pertranfeant. * . pern^ z , robuftze, utSaväna- ln' to, f. - S.Chryf. V.Accomoda propofito d efervit illa Apoüd- . VIII. Juvenis erat ferrari IQ' ao :' ho. 5.ad ]i fententia : Que fecundum Deum triftitia apparebat, valetudinis, qui tamen inopinata la /l- c.6. l pop. morte corruit. Medici corpus aperivnt, ri- eít, poenitentiam in falutem ftabile operatur, chaeam, feeculi aurem triftitia mortem operatur. Mor- mantur jecur, pulmones, fplenem, nihil us- piam vitii deprehendunt. ] T:sndem ubi cor tuum plangis patremtuum, nequeeum ad vi- tam revocas ; bonorum te affligitjactura, nec fcrutari coeperunt, vermem in eo conípiciunt récuperas; injuria tibi illata te conturbat, non foeda lamenagraffari. Mergituris variisliquo- ribus, nec fubmergitur, donec in fuc.um ama- tamen eam excutis; aftquigravis contraDeum offenfze, qui peccati mor'alis reus, in corde rum e cepis, aliisque expreffum, conjectus eft, R. P. Lohn. Bibl, Man. Toin. I. Nnn 23 j ubig Bibliothece Manualis ;Conciongtori 468 ibi expiravit. Peccata no&ra & obfoleta fla- mergendus eft, & inveniet's requiem anima- .gitia cepze funt, &alia , quze vel confpe&tu fuo bus veftris, & quisque defe dicere poterit. Ec- 4uccum illum lacrymarum poenitentium ocu- ce in tranquillitate, &in pace erit amaru:udo KHis verm1s conícientize 1 im- mea amariffima. Ais exprimunt. To.! ää&*ä&ä&*ä&ää&*üä*wää&ää&ääääää&äüäääääääää&ä& 0 Tl TUL US- XXXV CRUX Tbio.r/ S. I $ lU QUOAD ESSENTIAM LP EX S. SCRIPTURA pio" Ij E] I)e]ïmtzo. Qualitas. . E5 X omnibus exhibeamus nosmetlpfos ficutæ Cor. 6. . Y I. 10 155j S.Maxim. rout hic accipitur, eft affh&w feu trlbula— Dei mlmüros, in multa paüentla in trl-—V 4 f,à inf.d Uti cla- bulationibus. - Mart, p tio propter Chriftum tolerata. Crux Il. Nemo moveatur intribulationibus 1les z Thef 2. - re indicavit S. Maximus dicens lia 1 non folum dicitur, quae tempore paffionis li- ipfi enim fcitis, quod in hoc pofiti fimus.. & Habac. 3. .2 .gni affixione conficitur, fed quze totius vitee III. Ingrediatur putredo in offibus meis, LA W. $ fübter me fcateat, ut requiefcam in die tribu- y.1j curriculo cunctarum dlimphnarum Virtutibus lationis, ut afcendam ad populum accm&um coaptatur, ut non folum mtelhgatur crux li- gni patibulum, fed piz vitze virtutisque pro- no&rum Neceffitas. g, ( -pofitum. Unde omnis Chriftiani vita, qui fe- VT cundum Evangelium vixerit, crux eft atque IV Nonne hzec oportuit Chriftum pat1 &L"c- 24- martyrium. P lta intrare in.gloriam fuam? . 205 2f 2. T1m 2 v V. Omnes, qui pie volunt vivere, in Chnfto E. 6. ?. Tiz Dzvz/z'o. perfecumonem patientur, Hebr. I2. V12 :VI.. Qüod fi extra dlfcxphnam eftis,. cu; IL. Dividitur przecipue in corpomlem & /þz- partlclpes facti [unt omnes, ergo adulten, lts p vitualem : illa eft, qua corpus affligitur; hzec; non filii eítis. qua Spmtus cruciatur: utraque vero fubdl.- . VII. Per multas tnbulatwnes oportet ngs A& k Til yal vidi poteft in eam, quae in ajfizeudo & þt- Jmtron'e in regaum Dei. Jflineudo fufmpltur. VIII.. Quinonaccipit crucem fuam & f& Matth IO, 38- Zus. 3 quitur me , non eft me dignus. Luc 14. HX anonbajulatcrucemfuam &ve 1;: v. 26. [ Heb. rr. III. Primus eft zzagzi effimare; uti Moy- po[t me, non poteft meus elfe difcipu! us. v Es fes fecit, majores divitias aeftimans thefauro - . X. Omnes, .qui placuerunt Deo, per mul—Judlth 8. V. 23. YI - [ ngyptwrum improperium Chrifti. : U tas trlbulatxohes tranflerunt fidoles Iiti au- 1V. Secundus, ardezter. defiderave ; uti S tem, qui tentationes non fufceperunt cum Therefia defideravit, aífiduo in ore habens: Webr : timore Domini , & impatientiam fuam , & Yl autpati, aut mori. improperium murmurationis. fuze. contra - V. Tertius, prorpte .'zcceþtrzre ^ad exem- Dominum protulerunt, exterminuati funt ab extermmatore &a ferpentlbus perierunt. . , plum S. Lup1, Attilam hoftem his verbis ex- b H cipientis: Salve flagellum Dei. AutS. An- 3 drez fic crucem eminus confpe&am falutan- "E guitas. tis: Salve crux pretiofa, fufcipe Difcipulum X[ Merito hzec patimur, quia peccavunus Gen 427 e! ejus , qui pependit in te, Magifter meus Chri- jn Fratrem noftrum (Chu?cum) idcirco venit Surxus in ftus. Etiterum: Obona crux,. diu defidera- fuper nos hxec afflictio. Ptoy ] vlta. ta, & jam concupifcenti animo przeparata ! XIL Non ulcifcamur nos pro his, quæ pa-Judtth g. Vl fecurus &gaudens venioadte: ita & tu exul- timur, fed reputantes peccatis noftris Deec V 29 tans fufcipias me d1[01pu1um ejus, qu1 pé- ipfa fupplicia. minora effe- flagella .Domini, pendlt in te. quibus quafi fervi corripimur, ad emendatio- NT 1 Job. 1. * VL Quartus eft, patzenter fufferres quem- nem, & non ad perditionem noftram.evenif- admodum S. Job docuit, in omnibus.calami- fe credamus tatibus non peccans labiis fuis. XIII. Si bona fufcepimus. de manu De1 Job 3e. mala quare non fufcipiamus ? V. IO. A€.5. v. VII. Quintut eft, gaudere 7- tvibulationi- 14 £us: uti SS. Apofïoh ibant gaudentes a con- XIV.Utinam intelligeres,quod multo mmo-JOb Xl fpe&u Concilii, quoniam digni habiti funt pro raexigaris ab eo, quam meretur iniquitas tua. " M nomine Jefu contumeliam pati. XV. Peccavi, & vere dehqu1 & ut eram Ob 33- Y l5 Gal. 6 VIII. Sextus eft, GZorzarz ob cvucem: utz dignus, non recepi. Y. I4. S. Paulusfecit d1cens Abfit mihi gloriari, ni* XVI. D1f01plmamDomm1F1h mi,ne abji icias, Prov. 3. fiin cruce Domini mei Jefu Chrifti. * Dec deficias, cum ab eo corriperis; quem e enim* I - diligit Titulus XXXV.. Confilum. 469 H dlllglt Dominns, corrnp1t & quaü Pater in. XXXIV. Hsc e& gratia, fi propter Dei r, Petr. s. fiho cpmplacet fibi. confcientiam fuftinet quis triftitias paüeus in- V i9. Juite. Utzlztas. ?ucund:tas Tob. 3 XVIIL. Benedi&um eft nomen tuum Deus XXXV. Virga & baculus tuus, ipfa mePf.22.v.4. E V. 13 Patrum noftrorum , qui cum iratus fueris; confolata fünt. I mifericordiam fames & in,tempore tribula- XXXVI. Secundum multltudmem dolo- Pf. 93. Y- tionis peccata dlmxtns hls, qu1 invocant rum meorum in corde meo ; confolationes :9: te. tuaze lzetificaverunt animam meam. Ybid. v.21. "XVIII. Hoc habet pro certo omnis, qui XXXVII.. Omne gaudium exiftimate, fra- Jac.r. v.2. -tecolit, quod vitaejus, fiin probatlone fue- tres, cum in varias tentationes incideritis , rit, coronabitur: fi autem in tribulatione Ícientes, quod probatlo fidei veftrae patien- fuerit "liberabitur.: * tiam operatur , pat.lentla Vero opus per fe&um habet Pf;g V. XIX. Juxta eft Dominüs his,. qui tribula- 19. to funt corde, & humiles Spiritu falvabit. XXXVIII. Repletus fum confolatione , 2. Cor, 9 SXX. Infirmltas graws Tobriam facxt ani- fuperabundo gaudlo in omni tnbulatmne V. S. Cor, f Eccl. 51. noftra. 4 v.2» inàm. ECCI- 35 XXI. Spemofa Dei mifencordla in tempo- AXXIX. Sicut abundant pafüones Chri- 2. Cor. z. -v. 26. re tribulationis, quafi nubes pluvxæ in tem- fti in nobis, ita per Chrlüum abundat confo- V-5- Tlefa, latio noftra. Y pore ficcitatis. Tfaia r. XXIL. Excoquam- ad purum " fcoriam XL. Communicantes Chrifti pafüombusx Petr. 4. bica, V. 25 tuam, & auferam omne ftannum tuum. gaudete, ut & inrevelatione glorize ejus gau- v g. B Rom. $. deatls exultantes. ( XXIII. hnftxmo, quod non Ííunt condi- EE vx8 gn? paífiones hujus temporisad faturam glo- riam, quze revelabitur in nobis. - $. I a. Cor P N .XXIV. Id, quod in przefenti eft momen- EX SS PATRIBUS A. 0l, 2V 47. taneum & leve trüibulationis noftrze, füpra j; 2 -modumin füblimitate, zeternum glorize pon- ,Qualzt/zs. Tim dus operatur in nobis. - A 2. Tlm a. XXV. Si commortui fumus, & convive- I Nemo potent nos feparare a charitate S. Augui*c lbt 14 V. 126 mus: fi fuftinebimus, &conregnablmus Dei, etiain mortem minando, quia füp. verb. Deum non amare, vera mors eft: nec vitam QUls nos $ . Matth. 5. XXVI. Beati qui perfecutionem patiun- (eparabit, V. 1. tur propter ]ufhtiam, quomam ipforum eft promittendo, quia eum amare, vita eft. Nec regnum coelorum. Angeli nos feparabunt, quia uniti cum Deo m u Ibid.v.r1I. XXVIL Beati eftis, cum. maledixerint Angelisfortiores erimus. Necvirtutes, quae Hat h IQ vobishomines , & perfecuti vos fuerint & di- in hunc mundum poteftatem . habent,. quia 3 [ xerint omne malum adverfum vos, mentien- Deum amando mundo fuperiores fumus. iic, 1 L tes propter me. Gaudete, & exultate quo- Non moleftize praefentes, quia Dei amor eas ) niam merces veltra copzoh eft in coelis. leviores facit. Nonfpes futurorum , quia qui Eccl. 5 XXVIIIL In dietribulationis cornmemora- Deum amant, jàm omnia poffident praefen- iditi 8 v: 17. tia. n bitur tui, & ficut in fereno glacxes folven- Non autem, nec profundum; quid enim tur peccata tua. poteft coelum mihi offerre, ut eum deferam, Hebr. 12. XXIX. Omnis autem difciplina in. præ- qui ipfum condit coclum ; & quid mihi poteft V. II fenti quidem videtur non efle gaudii, fed moe- minari infernus, quo amorem Dei deferam, Xoris, poftea autem fru&um pacatliïimum quem fi non deferulffem, quid infernus eft , exercitatis reddet juftitize. 1 norarem ? XXX. Cum occideret eos, "IT. Nein 1mmenfum volumen extendam , S. Hier.de Pf. 77. v. quærebant 34. eum Grevertebantur, & dlluculo xz,emebant quare, &invenies fïngulos (San&os ) adver- eufti irg. ad eum. fa perpeffos ; folus in deliciis Salomon fült Q M jeh d forütan ldeo corruit. 21 - Diguitas. Próv. 3. XXXI D:fclplmam Domini ; ^ -fili m& ne "I Flagellat Deus omnem filium, quem S. Aug l V II. recipit, & tu forte exceptus eris? fi exceptus de Pait. yitt d abpcxas nec deficias, cum ab eo corriperis. 20 Quem enim diligit Dommus corripit, & qua- es a pallione flagellorum, exceptus es a nu- fiPater infilio complaceï fibi. mero fihorum. l; Sap.2. v. "XXXIL. Iu paucis vexati , in mu1t1s bene dlfponentm , quoniam Deus tentavit eos, & Necefftas. ä 3 invenit eos dzgms fe. Tanquam aurüm . in " lV. Author pietatisin cruce pendens tefta- Idem in f. lb as fornaceprobavitillos , & quati holocautti ho- mentum condidit fingulis pietatis opera di-4e€ Paf j ftiam accepit illos & in tempore ent 1efpe— &us illorum. ftribuens, Apoltolis perfecutionem, Jud»eis b 1 1. Petr., 3. corpus , Patri Spiritum, paranymphum Vir- " XXXIIL Nemo veftrum þatlatur ut homi- gini, latroni paradifum, peccatori infer- ) 25 V. I5. c1da, aut ut fur, aut maledicus, aut aliena- rümrerumappetitor. 'Si autem ut Chrift'a- num, Chriftianis vere poenïtenubus crucem ?] commendavzt o^ nus, non erubefcat , glorificetautem Deumin Il ifo nomine. Nnun 3 V. Nul- p RUE Mw—- 4 t i 9 Bibliothzce Manualis Concionatorie. Ydem ia XVIL 'Quid non mifericorditer praeftatur S. Aug. Pt. V Nullus fetvas Chrifti fine tribulatione hominibus a Domino Deo, a quo etiam tri- €P. 87« eft, fiputaste nondum habere perfecutiones nondum coepifti effe Chriftianus. bulatio beneficjum eft; nam res profpera do- fcitur 5 & mum eft confolantis, res autem adverfa-do- S. Cypr. VI. Unusquisquenoftrum cum na num eft admonentis Dei. de bono hofpitio hujus mundi excipitur , initium fu- & hoc S. Chryf. pat. mit a lacrymis, & quamvis adhuc omnium -; XVIHI. Magnum bonum tribulatio , hom. 62. ; ex noftris difcimus filiis, nam absque tribula- ad pop«- ignarus , nihil aliud novit in illa ipfa prima tione nibilutile difcerent, nos autem plus il- nativitate, quam flere. S. Aug.in VII. Vox eft Apoftoli : Omnes , qui pie lis afflidione indigemus; a puerulis enim Pf55., wolunt vivere in Chrifto, perfecutionem pa- nunquam magna committuntur peccatá , a L,ro'l nobis magna nimis. - tientur; fi ergo non pateris pro Chrifto ullam Paedagogus autem no- . tribulationem, vide, ne nondum coeperis fter tribulatio. ; X -XIX. Ele&i preffuris tribulationum. * con- Gloff. in jn Chrfifto pie vivere. ftringuntur, ut his admoniti ar&tius ad invi- Lo 2' c' 1: Utilztas. " Reg.zä $1 cem mutua charitate ne&antur, & adunati per S. Aug. VIIL. In fornace ardet palea, & purgatur manus Redemptoris in perpetuum confer- illain cinerem vertitur, &illud fordi- ventur, Reprobi, quanto latius voluptatibus bus exuritur. Fornax mundus, aurum jufti , fuis dimittuntur, tanto longius a diyinæ vi- ignis tribulatio, artifex Deus. Quod vult er- fionis gloria projiciuntur. -XX. Faftum contrahit, & 4o'mn'em excutit g. Chryf.; go artifex , facio , ubi ponit me artifex, tole- hom. 66. ro. Jubeorego tolerare, novit ille purgare. Ar- torporem, & ad patientiam ungit, & huma- ad pop. Ibidu S'S deat licet palea ad incendendum me, & ad confumendum me, illa quafi in cinerem ver- narum rerum vilitatem revelat tribulatio. titur, ut ego fordibus caream. S. Gter IX. Tanto fpes in Deo folidior furgit, ZE ; 'quitas. Jridem jin mor. quanto pro illo quisque graviora pertulerit, XXL. Ne indigaemini, fi maliin hocmun- Ven.Beda quia nequaquam retributionis gaudium de2e- do floreant , & vos patimini ; quianon eftChri- fup. illud* ternitate colligitur, quod non hic prius pia : -- lac, Omrie. tribulatione feminatur. - e ftianze Religionis in mundo. exaltari, fed de Idem. t cjuam- ! primi; mali nibil habent in coelo, vos nihi ] ggudium. Ti $ X. Aurum cordis tribulatio aperi * in mundo, fed fpe illius boni, ad quod tendi- fzepe profperitas hujus mundi claudit. Idem. XI. Ele&is fuis ad fe pergentibus Domi- tis quidquid in via contigerit, gaudere de-- betis. e Tiden. nus hujus mundi iter afperumfacit,ne,dum . XXILI. Haec omni à oþ**äi'atürp meintä's'; ut S. P&tni& quisque przefentis vitze requie, quafi 'vie h.rhf. ia i amoenitate pafcitur, magis eum diu pergere, det nobis vexatio intellectum. "Trituratur venire dele&tet, ne, dum ob- granum, utreponatur in horreo: quadraturla- " i quam citius per pis, ut fine fonitu mallei in zedif " Á cio templi le&atur invia, ob : | livifcgtu: " qfiod defidera- bat iu patria. collocetur. Movetur turbo, ut Elias rapiatur ïdem; XIf. San& orum mentes zeternitatis præQ in ccelum.. Maximum eft remedium interio- $6 mia preftolantes, vires ex adverfitatibus ris hominis, fiinhac area mundi variis pamof fumunt, quia crefcente pugna gloriofiorem num flagellis trituretur exterior. fibi non ambigunt manere vi&oriam. Electo- XXIlII. Parva toleramus , fi recor déninr ;Caffiods. rum defideria, dum premuntur adverfitate, quid biberitad patibulum, quiinvitat ad: coe'f fup'.. pI um. ^ proficiunt, ficutignis flatu premitur, ut cre- XXIV. Delicatus es , frate r chariffime fi hic S. Hier. m Ícat, & , unde quafi extingui cernitu;', inde - vis gaudere cum fzeculo, & ib l & roboratur. j i regnare ?um cqeg:l.VI'eh.. Idem. XHlL. Affliüi te rrena perdimus, fed affli- (?hri(to. I &ionem humiliter fu&inenftes,coelef*ciamulti'- L: 'ic j plicamus. Qualita s'; S. Aug. XIV. H odie crux fixa eft , 'fæculuth fan- jn S. de &ificatum eft: hodie cruxfixa, & deemones Parafc. XXV. Magna dignitas, regnoque & cbn— S. Chryf.' difperfi fant: hodie crux fixa eft, & mors fulatu, & omnibus honoribus major, prohom.s. . fübvería eft : lhiodie crux vicit, & mors victa- Chrifto ligari, nihil enimtam clarum eft, quam de pat. eft: hodie diabolus vinctus eft, & homo fo- loe! pro Chrifto vin&um effe, ita ut catenae cir- "9- $u lutus eft, & Deus glorificatus eft. cumdatze S. Pauli manibus, Apoftolatu ejus & S. Greg XV. Nemo, quantum pro fecerit, nifi in- do&oratu multo fint illuftriores, majorique inmoral. ter advería cognofcit; quia unusquisque fu- lbid, Y veneratione dignze. Si quis flagrat amoreChri- perni doni gratiam in tranquillitate quietis ' " fti, vincit potentiam vinculorum, tmalit for- percipit; fed qu antum perceperit, in adver- taífe viactus effe pro Chrifto, quam coelos in- fitaté perturbationis oftendit. L) habitare. Si quis mecoelo donet omni, velea, "T XVI. Converfus fumin zerumna mea, dum : S. Bern. ua manus Pauli vinciebantur, catena, illam f. 4. in . €onfigitur fpina. Bene confixus, quia conver- ego honori przeponerem. Si quis me cum Cant. füs exinde eft. Bene pungeris , fi compungeris. Augelisftatuat , autcum Paulo vin&o , vincu- Multi, cum fentiuut poenam , corrigunt cul-. 14 eligerem ; etenim nihil melius, quammala - am. Spina culpa eft, fpina poena eft, fpina Ibl&.s j falfus frater , fpina vicinus malus. Sicutliljum pati 'prxo Ch;iüo.. interfpinas, fic amica mea inter filias. ! IV, $. AUg — Titulus R XXXF.-Ch. 411 Mp maverunt in vita, accedent ad Chn&um ]u- SIV dlcem cum magna fiducia. Ut ERX LIBELIO DE IMITATIONE ngmta: , 621 CHRISTI. L. XIV Ambula ubi vis: qure,. quedcun- bed $.3. que volueris: & non invenies altiorem viam Quahtar. füpra, nec fecuriorem viam mfra, mü v1am fance crucis. 1- abet Jefus nunc multos amatores regm Le.cnIH XV. Utinam dignus effes ahquld pro no- lbxd.S 413 fui coeleftis, fed paucos bajulatores mine Jefu pati; quam magna gloria remane- lof ln fuae crucis. Multos habet defideratores con- ret tibi: quanta exultatio omnibus Sanths folationis, fed paucos tribulationis. as II. Durus multis videtur hicfermo: Abne- Dei; quanta quoque ædlficatlo effet pro- ximi? $ 21 C, 12 ga temetipfum, tolle crucem tuam, & feque- re Jefum. Sed multo durius erit audire il- jucundlta:. lud extremum verbum: lecedltea me ma- . XVI. Quando ad hoc veneris, quod tribu- Ibid.S.rr ledlftx in ignem seternum. latlo tibi dulcis eft, &fapltpro Chrifto, tunc bene tecum effe exiftima, quiai mvemih para— Chryt difum in terra. Omm, (f eceJta: !Dop. .XVII. Si ponis te, ad quod eífe debes vx Ibid.S.12. Tbid. S.3.- IH Ecce, in cruce totum conüat &in me- delicet ad patiendum & monendum, fiet cito riendo totum jacet, & non eft alia via ad vi- mehus, & pacem invenies.. tam, & ad veram internam pacem nifi via fan&æ Crucis. NY fbidem. IV. Difpone & ordina omnia fecundum EXEMPLA. en, Deda tuum velle & videre, & non invenies, nifi . ilud Quutztar Hebr, 1x. ( Ümte femper ahqmd pati debere, aut fponte aut aüdiüm invite, & ita Crucem femper invenies. ISa n&i Martyres, teite Apo&olo, alu ludi- Ibid. S. 4. V. Nen potes effugere, quocunque cucur- bria, & verbera experti, infuper&vin- cula , rerxs .quia quocunque ieris, teipfum tecum & carceres, lapidati fünt, fecti funt, »portas, & femper teipfum invenies. tentati funt, egentes, anguftiati , a&hc"ti, qui- Ibldem. .. N1. Converte te fupra, converte te inífra, bus dignus non erat mundus. : Jer. z. & Pettu æonverte te extra, converte te intra, &in his N à IL. Jeremias Prophetize Spiritu plenus, & !5: - ) N omnibus invenies crucem. in utero fan&ificatus dicebatde fe, quod fue- nt vir rixae & difcordiae in umverfa terra, & & «quod omnes maledxcebant el. 2. Cor. rx JEquitas. III. S. Paulus erat mlaburlbusplurums in carceribus abundantius, in plagis fupra mo. $. 6. VII. Credis tu evadere, quod nullus mor- dum, in mortibus frequenter & tamen dice- talium potuit przeterire? Quis San&orum in mundo fine cruce & tribulatione fuit? Nec bat: Placeo m1h1 in infirmitatibus. meis, in o '&ïcd contumeliis, in neceffitatibus, perfecutioni- ; DI enim Jefus Chriftus Dominus nofter una bus, in angufhls pro Chrifto. B!of lus hora fine dolore paffionis fuit. Et quomodo IV S. Gertrudis adeo didicerat tubulatle—c Ir. mo- Hier. il tu aliam viam quzris, quam hanc reglam nes de manu Dei accipere, ut nulla res adver- 3- n. 5. ev.Me $4 iam, quae eft via fanctze Crucis? fa, ne peccatum quidem aut imperfettio ab P VilI. Tota vita Chrifti crux fuit & Marty- ipfa commiffa, fiduciam illius in Deum con- um, & tu quzeris requiem & gaudium * ? Pzedac, e 6.1'1 IX. Vere vita boni Monachi crux eft, & xcutere aut imminuere poffet. "Ms V. S. Therefia dicere folebat: Nolim tri- Ch"& fO- ; dux paradifi. Inceptum eft, retroabirenon c. 5. licet, nec rehnquere oportet. commutare. bulationes: cum. omnibus. mund1 thefauris fe&' N Bonav. nl VI. S. Francifcus Seraph. morbos acdolo- in vit, I & Utzlzta:. res fratres fuos appellabat, ideoque fratrem * d j pat chn. t !N quendam horrantem, uta Deo fublevationem : $. 14 —X. Nihil Deo acceptius, nihil tibi falu— peteret, graviter increpuit, moxquein terram E brius in mundo 1&0, quam libenter pati pro feabjiciensdicebat: Gratiastibiago, Domine Tpid. $. 5. Chrifto. Deus, pro dolore, quem patior, & fupplex oro, XI. Si libenter crucem portas, portabit te, uteumincentuplum augeas, fi tibi ita placet. & ducet te ad defideratum finem, ubi fcilicet Quid enim mihi gratius effe poffit, aut debeat, Ibid. $. 2. finis patiendi erit. quam ut afiligendo mihi nullo modo parcas, XlI. in cruce falus, in cruce v1ta, in cruce fiquidem voluntate tua nihil habeam anti- prote&m ab hoftibus, in cruce infufio fuper- uius. Peedag. 1. nze fuavitatis, in crucerobur mentis, incruce -« VII. S. Theclapofcfuperatas fidei caufa.be- $r gaudium Spiritus, in cruce fumma virtutis, ihas, ignem, carceres, animo plus heroico ita Tbid.$. x. in cruce perfectio fan&ütatis. Deumaffata eít: Ecce me, o Chrifte,ecce para- XIIL Hoc fignum crucis erit in coelo, tàm me omnibus vitze diebus; quzevis incen- cum Dominus ad ]udlcandum venerit. Tunc dia, vincula, & carceres pro nominetuo fufti« -omnes fervi crucis, qui fe Crucifixo confor- nere, & pro majori femper gratia acfavoreha- bebo 41 x Bibüothecm Manualis: Concionatori $154 Wi bebo talia perpeti, quam fi quibuscunque ti cum dolore toleratam paralyfim, vitam mundi thefauris & deliciis daretur perfrui. tam horribili fineclaufiffet, qui multos de fa- Hanc unam ate mi Deus, gratiam poftulo, lute ipfius anxios, dubiosque feciffet; refpon- ut tormenta liceat. & multa, & continua, pro dit; id ideo factum, ut ab igne purgatorio li- nominis tui gloria perferre. * berincolumevaderet. Ceeterum, ajebat, fe in mortis agone a dzemonibus in eas fuiffe A quitas. conje&um angufílias, ut prope defperarit, tan- fren Daurolt. - VIII. Ad proceres Francosin /Egypto Ca- dem tamen bonitate Dei fa&um, ut in ipfo fom. : mortis articulo, adfuerint Angeli, ac in'coeli lun. ex, C L. t 45- ptivos, belli facri temporibus, acceffit Prin- ceps Saracenus, & quaefivit, num crederent in atrium fe deportarint, juffum ibi dies quinque unum Deum, qui pro ipfis in cruce mortuus exfpe&are, non alio doloris fenfu, quam qui Y 5ffb eo defiderio videndi Dei oriebatur. E eft? illis affirmantibus addidit, eos moeftos XV. Anno 1606. dum unusin oppido quo- Jarric. 1.6. aut pufillanimes, effenon debere, fitantulam calamitatem fubirent ejus nomine, qui extre- dam Chinenfi concionatur, eique adolefcens hift. o- eosque quifpiam blasphemo ore infultat, mox Dei"^^ ma fupplicia pro ipfis exantlaífet, vindi&ta fic adolefcentem hunc fecuta eft, ut, nondum ad mortem proipfocertaffe. Quodfi tantze poteftatis fuit, ut triumphata morte fi oculos deorfum fleGeret, nihil videret; om- nia vero, fi farfum converteret, intueri poffet. feipfum a fepulchro excitarit, certo in ani- Quare unicum malo huic remedium Baptit- mum inducere oportere, fore ut etiam ipfos brevicalamitatibustantiseximeret. Seriam, mum ratus, hunc proxime fufcipere propo- nit, & illico vifum recipit. Sed cum propofi- Tsl veramque fuiife confolationem, fecuta brey-i tum exequi diutius differret, eodem malo re- €. o libertas probavit. Fab. conc. IX. Lampertus con ful Harlemenüs, cum deunte caftigatu y srefipuittandem, & Bapt'if- 5. in fefto ? tumültuantibus Calviniftis, ob Ecclefize au- mum fufcepit. invent. thoritatem defenfam, patibulo adjudicatus, Dignitas. S. C.rucis. illud eminus videret, dixit: Quid extimelci- mus lignum? etenim fi olim glorize Domi- ^XVI. Cum aliquando Matrona 'q " usedam Spec. Ex. num crucifixerunt, quid nobis ejus fervis ex- Miffam audiret, poft elevationem vi dl.t tres tit. tl'iinlL fpe&andum? anne major fervus Dominofuo? Moniales de altare flectentes, & ad eas ?^ * pulcherrimum puerulum de altari curren- 'Net:effztaf. z tem, qui primam quidem amarofe amplexus X. Ad S. Mechtildem morbo áffli&am ac- Euf&b.. : eft, & defuaviavit, fecundam blandis ocu- Nieremb. ceffit aliquando fponfus illius Jefus, eamque lis remoto velo afpexit, tertiam vero pugnis de amore a finiftro latere amplexus afferuit; cum af- percuffit, & pedibus trufit, iterumque ad al- tare abiit. Cum vero Matrona factum hoc Jefu. c.32. flié&tus eft quispiam, & gravius excruciatür, tum fe lzeva illum fua ample&i, ut fuum cordi fummopere mirata, caufamillius rogaffet, au» Rif o ipfius tanto propius viciniusque conjungat. diit primam Monialem valde nutare in pro- yl5 XL Cum Grecus quidam adolefcens in T Spec. Ex. pofito, ftatimque ad feeculum redituram, nifi V. amor ]Egypti Coenobio graviter a fornicatione confolationibus coeleftibus in propofito fir- illicitus jmpugnaretur, nulloque medio illam expu- maretur. Alteram conftantiorem effe. & con- €x, 2« gnare poffet: Abbas Monafterii Domefticis tentam, modo aliquid faporis coeleftis inter- prgecepit, uteum affiduis jurgiis, convitiis- dum deguftare detur. Tertiam vero adco in que infe&arentur, quo fa&to, paulo poft in- amore Dei firmam effe;ut nullis fe adverfita- terrogatus, num adhuc carnis ftimulos fenti- tibus ab eo feparari finant, & hanc fibi ex o- mnibus illis tribus gratiffimam effe. ret? refpondit: vivere mihi faftidiofum eft, & quomodo fornicari libeat. Tb.tit.czel. XII. Francifcus cum aliquando gravi(fimo (,7ucuïnalitw.x Vitd, , glor.ex.8. oculorum dolore vexatus, robura Deo pete- .' 20 le fibi in — XVII. S. Paulus de feipfo dixit: R*eþletüSz. Cor. 7 | ret, audivit a Chrifto, inexplicab coelis praemium pro illis parari, &ad hoc fe i füum confolatione, fuperabundo gaudio in o- V. 4 er hos dolores inveftiri. mni tribulatione noftra. XIHl. Wenceslaus Bohemise Rex cum to- XVIII. S. Job quoque dixit: Qui coepit, Job.6.v. Daurolt. 9(. c.2.33. toexercitu proíligato captivus teneretur, ro- ipfe me conterat: folvat manum fuam, & fuc- . Qx. 4'- gatus, quo animo effet, refpondit, nunquam cidat me, '& haec mihi fit confolatio, ut aflli- meliori; cum enim omnibus preefidiis gens me dolore non parcat. * e. At XIX. S. Procopius Martyrj udici tprmehfa Surius 8 erüan humanis vallatus effem, vix de Deo cogi- 1éoL tandi fpatium dabatur, nunc illis omnibus augenti dixit: Falleris, o Judex, fi metuis tor- Jul. exutus, Deum folum cogito, & in eo fpem mentis ad negandum Chriftum inducere fpe- ras: quin crede potius, nihil illis gratius, ju- . meam colloco, qui me, fatício , non deferet, fed invocantem exaudiet. cündiusque exiftere poffe. . Quid enim ei, qui Tn vita XIV. Taulerus Do&or ex S. Dominici Chriftum amat, jucundius effe poteft, quam pati propter Chriftum? Quze gazz opulen- l*Hg M oper.pr&- Ordine; cum non diu ab obitu viro cuidam, A2. qui juffa Dei illum ad infignem vitze fanci- tiores effe poffunt? n?e, fi tu noffes, quan- moniam adduxerat, & eidem morienti adfti- tum emolumenti mihi tormentis tuis acce- dat, nonpatererisinde me, quemodifti, tam terat, apparuiffet, roganti, quae caufa fuiffet, cur poft longam viginti feptimanarum ingen- ?ocuplet'gm & beatum fieri. XX. $. Titulus NXX Confifhium. 478 Suriu Mart. 9-59- . XX. S. Jonas natione Perfa, no&em,* quam multüm:; tribuit; hoc enim uno beheücio nudus totoque corpore laceratus in fummo nlqlta-continentur, & anagna beneficia. frigore exegerat,tam fuavem fibiacjucundam fuiffe dixit, ut fimilem tota vita non fit exper- VII. S.Francifcus Borgia dicebat, tam'diqþv*ïf*-. | tus, rationemque addidit: Confolatio enim focietatem in flore fuo permanfuram, quamdiu mihi praefto fuit. ex fan&to illo ligno, cui Do- adverfis exercetur; his deficientibus timen- 1ninus meus Jefus affixus erat. : à Prev, . XXI. S. Marcus & Marcellianus ad palum dqm effe, ne etiam ipfa deücia;. Rom. 1 ' lun 9- ferreis clavis affixi dixerunt tyranno : Nun- - VIII. P. Petrus Faber dicebat, Deum inter-Vitat. . quam tam jucunde epulati fumus, quam haec dum permittere, ut homines divina gratiac. xr. libenter Jefu Chrifti caufa perferimus. indigentes juftis molefti effent , ut ab eis tum. YbsFebr. XXIL. DeS. Agatha quoque fcribitur, quod exempla humilitatis, tuin precumauxilia reci- ' |zetiffime & glorianter ibat ad carcerem, & perent, per quae defcenderent in feipfos, & u 4 qua(i ad epulas invitata, ag nt : onem 'fuum Domi- ad meliora convertergntur.- no commendarit.v : *Dyucuzdit(z.si. $ Vi EXEMPLA DOMESTICA. "iX S. Ignätiüs dicere folebat, a nulla remag.,, 1 ereata animamita exhilarari poffz, ficut a Spi-c. ro. E ritu fancto exhilarantur ii, qui que pro Deo patiuntur. mulïta ;;Lag-x;a- | Rïb;ad. ls. €. IO, : L $) " 4 gnatius tantizeftimabat carceres, pro« " X. P. Joannes Baptifta Machado captus in Trigant. bra, perfecutiones, utaperte diceret, fi Jàponia, fic fcripfit ad amicum: AffirmoRe-l 5.c. 6. hzec una in parte ftaterze collocarentur, & in verentiz veítr, & ipfillimam fcribo verita- altera, quidquid a Deo creatum eft, appende- tem, me przefentem rerum ftatum cum totius fetur, vix hocomne prze prioribus momentum orbis Imperiis non permutaturum. Nunquam aliquod apud fehabiturum. — Hinc procul du- vixi mea forte zeque contentus, nunquam ae- ec. Fx, , tribul bio contigit, ut cum abfens effet Ignatius,quie- que hilarem me fenfi, nunquam zeque fine cu- 1 tiffimefocii viverent,cumad eos rediret, ftatim raac folicitudine mereperi. Accepto mortis perfecutio aliqua in:omnes oriretur. nuntio, dixit, tres dies (ibi in vita jucundiffi- Il. S. Francifcus Xaverius & P. Simon Ro- hm mos accidiffe, nempe cum Societatem ingref- dericius, dum Olyffipone cernunt fibi omnia fus, cum captus effet, cum mortis nuntium ac- ad votum fluere, angebantur, quod nullis per- cepiffet ; deguo fic ad Superiorem fcripfitz - fecutionibusexercerentur, quibus, fi diu care- Hac ipfahora laureatus ad me martyrii nun- X tet, dicebat Xav erius, videri fibi nequaquam tius advenit: Morior folatio plenus, quia pro Y fideliter militare. bono Jefu morior. Hift. Soc. III. P. Petrus Faber, dum, Anno 1545. Val- p. 1.l. 5. n. 78. lifoleti przeclare laborat , fru&u ad votum re- | XL P. Ca'rolu-s Spinola -&x carcere f?crapïit Vita 0-15; fpondente, fineulla perfecutione, dicere fole- Noncapit animus gaudia, quibus jam diffluo, bat, nifi olim S. Ignatiusin Hifpania tam mul- Tantum verze voluptatis nunquam expertus fum. Oquam dulce eft pro Chrifto pati! id ta paffus fuiffet, merito fe potuiífe tam fecun- dum Hifpanienfis rei curfum habere fufpe- jam experientia his caeteris lateb j ris co*nclu-f &um, ut qui jam ufü didicerat, quod B.Mar- fus difco. cus Anachoreta prodidit, Deum explorata & indignitatis noftrze ratione, pleraque homini- . XII. Camillus Con&antïiis Anno 1i622. fi-P. Frane. olier ' bus auxilia confueviffe praevia calamitgte con- randi flammis exuftus affiduo Deum laudavit, hift, f & ad aditantes dixit: O quam mihi bene! Vital'. 2 Re/' P. Gonzalus Silveira quocunque incu- ap. 1. 19. €v. 2. quam bene! quam bene! donec tandem to 7C. QE. 90!: 7' biculo habitaret, in quatuor parictis partibus tus ambuftus, cum mortuus crcderetur, quin- . cruces formabat, aut affigi curabat, ut femper quies SazZus mirabili vocis füavitate canta- " illaimago Chriftum crucifixum in memoriam * vit, & expiravig J.6IV'9' revocaret, & infüper moveret, a domando corpore & comprimendis animi affectionibus W nullo fibi loco aut tempore effe ceffandum.. Anpuc V. P.Petrus de Anafco adhuc adolefcens Peruan. SIMILITUDINES. .. - " tanto flagrabat patiendi defiderio, ut fervos d 69I. . exis gen'bus, & muneribus etiam ad fe cae- cüt aromata fra'grantiäm fuam; non ni- S.Greg. dendum alliceret. L Si in moral. J L] fi cum incenduotur, expandunt; ita Sanfti viri omne, quod virtutibus redolet, in Utilitas. tribulationes innotelcit.. Rib. VL 5 VLS. Ignatiuä aquodam Patre interroga- c'o IO. tus, quze compendiofiffima ad perfecionem 1I. Sicut'&'elïlæ de die latent, de no&e luQs. Bern. cent; fic vera virtus, quae fzepe in profperis'per via effet? refpondit: fimulta & magna adver- ant, fa pro Chrifti amore patiare. Pete hanc gra- non apparet, in adverfis eminet; illud fane tiam a Deo, nam cui Dominus hoc tribuit : cautelze eft, hoc neceífitatis. oQ lII. Sic ALE Leh. BIH: Man. d oin. £. 474 Biibfioihecam IMauuahis Concibnäoriæ | Aug TII. Sic fütit boni & mali, quomodo fi duo IX. Sicut botrus multa in fe graha ligno Iderh i M P f. 3. de vafa fint plena, & unum habeat putredinem, mediante fufpendit ; fic & Chriftus multos fibi Matth. temp. & aliud aromata pretioía, cum uno ventila- fädeles per .l:ignum cruci;adj unctos habet. ho. 19. fi3l bro ventilata. lllud vas, ubi fuerint aroma- * L ta, odorem defiderabilem , aliud autem foe- |ANeceffitas. torem intolerabilem reddit; ita fimul boni ac * tra Polyanth. X. Sicüt corpus non poteft conftare ci ang- L mali difcrete quidem turbati/ fed alto Dei jü- exercitium; ita nec anima aut mens diu po- dicio feparati. Quoties aliquain mundum tri- teft valere citra vexationem. Cguxf « Stapï t bulatio venerit, qüi boni funt, velut fantta in Dot . Xl Sicut cera, nifi recalefcat aut praemol- vafa gratias agunt Deo, qui eos caftigare di- liatur, non facile in fe recipit figilli impreffio- 15 p? /natur; illi vero füperbi, luxuriofi, cupidi, nem; ita & homo nifi laborum & multifarize Pent. blasphemant, & murmurant contra Deam infirmitatis probetur exercitio, neutiquam fi- dicentes , o Deus, quid tant . net infigniri fe fignaculo divinze gratiae. fil ut talia patimur ? J i mali femmus, : $. Chryf. IV. Sicut aurifex, donec a uruin bene put- 4Hquitas.- hom. 4. gatum viderit, de conflatorio non extrahit, fic .. XII. Sicut filii plerumque valde amant Io;Anonym.- ad pop. Identi Deaus tribulationis nubem non abducit, donec cum, in quonati funt; ita quivis Chriftianus nos penitus emendaverit. merito a:tiat crucemi , utpote in qua & ipfe & jn Don bris'**iifum vi&urti;s(;ï Ecclefia nata eft. . . P poü L21; mor. S. Greg. V. Sicut vitulus ad lab a Pert füb jugo retinetur, ma&tandus autem in libe-. XIII. Sicut fi Rex- 'ï'iqüis? poculum in ali- ldem.- €. 4 ris paltibus faginatur. Et ficut arbores fru- cujus fanitatem ebibifTet, non poffet quis recu- fare, fi viciffim ia fanitatem Regis poculum bbii &iferze in colligendis fru&ibus vexantur ,. la- cerantur, fpoliantur, diutiflime tameu vivere illud deguftandum duntaxat offerretur ; ita permittuntur ; infrugiferze vero intactee ftant,. cum Chriftusin noftram fanitatem totum cali- cem paílionis exhauferit, merito indecorum fed citius exciduntur, ut in ignem mittantur ;; Et ficut zegris defperatis omnia concedun- videtur, ut nos poculum tribulationum non tur, iis vero quibus fpes falutis fubelt, ama-, guftare faltem velimus. . XIV.- Sicut fi quis part iculam de mätei'iali Nieren- D ra medicamenta applicantur ; fic reprobi bo- berg. in nis hujus mundi faginantur, & a tribulationi- Chrifti cruce nobis donaret; magna cum volu- l. de ado- bus immunes, aut minus faltem obnoxii ma- ptate, gratique animi fignificatione accipere- tati. mus ;; ita fi quis decruce fpiritualem ejusdem nent; ele&i vcro laboribus & serum : ms ex- P ercentur. * Chrifti particulam nobis donet, tanto majori Pl n e pro beneficio agno/cere debemus, qu'an/;oi A. c5 lia Stapl. to. "VL'Sicut prsec eptores äbf ns dïfciäu-lisä praeftantior eft cruce materiali. 1.inDom. plus penfi exigunt, & eos acrius examinant, * . de quorum profe&u majorem fpem conci- XV. Sicutis, qui in mare fe proec ipitare vo- S;'apï. to. afch. lentem fifteret, & fi aliqua in parte corporis 5. inDom. piunt ; fic Deus per tribulationes magis ex- vulneraret, non nocuiffe, fed fingulare benefi- 15. poft ent. ercet eos, quos in virtute magis proficere ad- vertit. cium contuliffe diceretur; ita peccatoremin tartara ruentem percutiens Deus, maximo Ib.tex.g. VI. Sicut falco, dum vivit, manu aucu- afficere beneficio cenfendus eft, atque adeo pis geítatur, delicate nutritur, & in fummo trjbulatio gequo animo accipienda elt. X otio perpetuam voluptatem capit, mortuus autem in fterquilinium abjicitur; Gallina ve- "Utilitas. ro vivens in fterquilinio pafcitur, & iu angu- - XVI. Sicut is, quem audire przefentes xidn Nieren- lis domus . delitefcere cogitur, occiía véro volunt, percuffione alicujus rei autfono edito P'8- «* SOyl purgatur; conditur, apponitur in argentea hu filentium & audientiam fibi conciliat; ficDeus, "*** Matth, patina, & a Principibus in ventre fepelitur ; quando liomines eum audire nolunt , percuf- ità mali in hac vita honorantur, & electi de- Shnl.t fpiciuntur, poft mortem ver reddit. lione, id eft, tribulatiopibus eos attentos i inDon rumque eft ratio. " 0. diverfa utrof poft E- XVII. Sicut Ab folon Joab a fe vocatum & Granat i& loc. com, pipi. S.Chryf. VIII. Sicut granum plenu m mox ,þ ut le- venirerecufantem,incenfione meffis compulit; $n c. 3. 5 Matth.- viter percuffum füerit, de palea fua exilit fic Deus homines obítinatos per tribulationes ' foras; fi autem fubtile fuerit, tardius egre- ad fe venire compellit. ! ? Peg, ditur; fi vacadum, nunquam egreditur, fed . XVIIL. Sicut pia Mater nunquam mägis ad Cott Idem-. f 214 in palea manet, & cum ea foras jactatut; fic confolandum & fovendum Filium accurrit, feit 6 omnes homines in rebus carnalibus dele- quam cum vehementer plorantem cernit ; ita &antur velut grana in palea, fed qui fidelis Deus nullibi propior eft fervis fuis, quam cum eft, & boni cordis habet medullam, mox in tribulatione gemunt. ut leviter tribulatus fnerit, negligens, quae XIX. Sicut ignis flatu prem itur, ut crefcat, S.(Greg. funt carnalia, currit ad Deum: fi autem mo- & unde quaíi extingui cernitur, inde robora-in mor. dice infidelior fuerit, cum granditribulatione tur; ita Ele&orum defideria, dum premun- vix recedit, & vadit ad Deum : Qui autetn tur adverfitate, proficiunt. infidelis eft & vacuus, non egreditur, fedin XX. Sicut fub eadem tri bula ftipulze com- S. AQK- malis conftitutus conteritur, & in infernum ll D iinuuntur, & frumenta purgantur ; & uno "^** projicitur. motu exagitatur coenum, & fuaviter fragrat ungu- - — Titulus AXXF. Crux. CT 473 unguentum; ita una tribulatio irruens bonos neri, texi, & pecli debent, variamque fortu- u probat, purgat, & eligit; malos reprobat, ex- nam fubjre; fic ut vafa in honorem fiamus , ) lg, terminat & annihilat. multa pati, variis erumnis difponi & exerceri Pfal. 31. XXL Sicut equustoto impetu currens froe- prius nos oportet. i & v. 90 XXXlI. Sicut ferru no conítringitur, & curfum fiftere cogitur; ita m, quod in ioptimam ?angïus [9 13 Jvl Dei manusimpiostangens camo acfrenoma- & artificiofifimam figuram paratur, fzepius ,,, nth. g. V, ad incudem repetitur; ita quo quisque ma- eod. x xillas conftringit eorum, qui non approxi- ó mant ad eum. joribus deftinatu k Stapl.t.6, XXIL. Sicut ericius quantumcunque fe fpi- gitur., *t, eo pluribus hic malis afili- in,Dom. nisfuis involvar, tamen fi calida aqua perfun- 15. 7ucunditas. Pent. dantur, feaperit; ita peccatores, licetalta con- Ibid. fuetudinevallati,, fi tribulatio acris fuperve- | XXXIII. Si cut alciones hyeme media fum- mafruuntur tranquillitate, & hanc etiam aliis Tbid. niat, re(ipifcunt, & ad Deum fe convertunt. communicant, ita cum maxime fzevit fortu- XXIIL Sicutcervus, dum nimis urgetur a canibus, ad hominem fponte fugit; fic tribu- na, maxima animi tranquillitate fruuntur pii & hanc in alios quoque transfundunt. totyt, lationes peccatorem quafíi canes perfequen- tes, ad Dominum redire compellunt. XXXIV. Sicut medicamentum a principio Ibid. Idemtr. — XXIV. Sicut equoram domitor, cum alia amarum faítidio eft , ubi vero cencoctum fue- in Lom Jit, dulcefcit; ita tribulatio & axiat, & ma- Xo. poft ratioae equum frenare nequit, pinguiori pa- ldem, Pent bulo privat, & paleas offert; ita Deus refra- nifeftam confolationem parit. XXXV. Sicut faber, ubi ferrum in forna- Staplet.t. &arios homines calamitatibus immiffis ad fru- ce mollivit, mox aqua afpergit, uttemperet ; 2.inDom, gem revocat. 3. po Ibid. XXV. Sicut mortuae carnes in aqua dulci fictribulationis ignis aqua femper divinze con- Pafch. folationis temperatur. 5 corrumpuntur, in falfa confervantur, &a na- XXXVL. Sicut ftrenuo militi ip fie cicatri- vigantibus ad extremos usque mundi fines in- Ibid, corruptze deferuntur ; fichumauus animus la- ces, & vulnera inbello accepta, materia. vo- luptatis funt; fic ipfa triftitia juftorum gau- boribus perficitur ac roboratur, deliciis vero » " Tefell« . diflluit, & diffolvitur. dio illis eft. — Ibid. XXVL. Sicut Sagitta corpori kafïbka dolorem g, in $. VIIL de adow affert, & remedium quzerere compellit; fic tri- [ bulatio dolorem cordi affert, &, utin cogita- MOTI1IV A. tionezeterni boni folatium quaeramus, facit. Zld crucem patienter ferendam. | Bafil. in XXVII. Sicut qui vineam putant, adftrin- * €.5, Ifaize, gunt ejus vites , & interne conti nent, ut ma-f* I.N ; ceffitas: nam ut bene nonnemo adver- Granat.in 1OC. CO. jote cum temperamento procedat ad proferen- tit, omnia fere, quze ad humanze vi- aDLt , tze ufum pertinent, longa contritione & labo- fol, ;16,. : inDom, dos utiles fru&tus; ad eundem modum contin- git anime affiduitate afflictionum incurvatze. re ad hoc praeparantur. Ager ut fructum fe- !bf 15 Quodammodo in fe contrahitur, feque hu- rat, profcinditur. Frumentum ut panis fiat, in piftrino & clibano conteritur, & coquitur, militer dimittit, humiliat, atque ad fui dili- gentem cuftodiam retrahitur. E contrario a- Uva quoque & olea in torculari exprimuntur, ut fuo nosliquore alant. Linum vero quam nima, quze indulgenter ac remilfe vivere fini- multa patitur, ut linteum ex eo conficiatur ? tur, perindeatque vinea quzepiam neglecta lu- xuriat, & filveícit farmentis, feque effundens Sunt & animalia, quze czefa flagellis odorem circa incommoda , nec ullam afferentia fru- fnaviffimum emittunt. Quid ergo mirum, fi t em, nativo fücco exhauritur. / homo quoque flagellis & preffüris eruditur, & a g S.Chryf. XXVIIL Sicut pluvia in terram ca dens e- perficitur. of« ho. r4. in lL. 2£ui fa$: cum enim Chriftus, velut ca» Matth. rigit femina; fic tribulatio anim « um ingþeü"a erigit defiderium. e put noftrum, per tribulationum & crucis ja- Starl. t. 1. XXIX.Sicut viator cauti us ambulat, qüan—-* nuam in gloriam intraverit; an non 2equitli- in Dom.4. mum, ut per eandem etiam membra ingre- oft E- do vel denfze filvze aut loco periculofo appro- opitia piph. pinquat, aut tranfitum difficiliorem invenit; diantur? Adde quod, ut bene advertit Lip- (, COlll, ita tribulatione gravi oborta a&ionum noftra- fius, origo crucisa De fit, id eft, non ab ipfo 5200 fummo bono folum, fed bonorum omnium Au- rum veftigia cautius ponimus. Pzedag. XXX. Sicut virga Moyfi$ abje&a in ferpen- thore, capite, fonte, a quo non magis alienum Chrift.. (om, noxium animal, convería eít; affumpta eít, ut malum aliquod emanet, quam ut ipfe idem fit malus. Si ergo bona de manu illius gra« fect. G. vero mira »atravit, & viam per maread terram la&e & melle manantem aperuit ; ita tribula- to, hilarique animo fufcipimus, cur non ma- la feu advería pari zequanimitate alacritate- tio abje&ta in majus.damnum cedit; patien- i - ter vero tolerata viam ad coelum referat, alios- que fufcipiamus ? III. Utzlitas: five ad purgandam animam: S'Greg. Gttp qge admirandos fructus pla,rit.þ nam tefte S. Gregorio , ab ele&is fuis iniqui- ll.'g;fxort. m0fo Dignuitas. tatum maculas ftudet Deus temporali afili- 4« &ione tergere, quia in eis in perpetuum non vult vindicare. Sivead zHumzgzendam : nam au- A Stapl. ], c. XXX. Sicutlana, & linum, antequam illa plal pa nnus bonus, hoc tela fubtilis fiat, " rem cordis tribulatio aperit, quam fzepe hujus ; Fundi " 0oo 2 mugd? 1?. P. Lobn Bibl. Map. 1om. £. b dcra o m Bibliothecæ Aanualis Concionatorie 416 mundi profperitas claudit, ut idem San&tus telligat homo medicunr effe Deum, & tribu- for. Y ait. Siveaduziendam, hinc S. Auguftinus ad lationem medicamentum effe ad falutem, non yJ poenam ad damnationem. Sub medicamento Infolilog. Deüm fafpirans, unco inquit, crucis retrahe me ab hocpelago ad te.folamen unicum,quem pofitus ureris, fecaris, clamas: non auditme- a longe, quafi ftellam matutinam, & Solem ju- dicus ad voluntatem, fed audit ad fanitatem. fed. 27 ftitize, vixlacrymantibus oculisin litore coele- . VI. Confideratzo paffronis Chrzffi :. parva e- ftis patrize me exfpectantem video. nim toleramus, fi recordemur, quid biberit Pbilip. 2. IV. Dignitas: quze enim major effe poteft adpatibulum ; qui invitatad ccelum , ait rette 'Iob, M Y l;' dignitas, quam Chrifto, Filio Dei fimilem Cailiodorus; necfentitíua vulnera miles, qui Caffiod, fieri ? qui, quia humiliavitfeipfum, factus obe- Ducis fui vulnera intuetur. fuper Pf. . diens usquead mortem crucis, accepitnomen VIL. Confideratio premz: : nam ut fapien- $ fuper omne nomen. ter 5. Gregorius dixit, quisquis in folo defide- S. Greg. b Matth.11. V. 9ucunditas : nam tt ibulatio eft jugumil- rioceternitatis figitur, nec profperitate attollj- n mor- (y00. lud fuave, & onus leve, ad quod tollendum tur, nec adverfitate quaffatur, dum nihilhabet fIrati, jam olim tam amice Chriftus invitavit. in mundo, quod appetat, nihil eft, quod in H Ínfefto ^. VI. Securitas : Dehac enim tribulatione feu mundo pertimefcat. Sicut ergo urfi alvearia invent. cruce ufurpari poteft illud Ecclefize: Ecce fi- 10,' 34nfm s: fugite partes adveríze. Et ite- invadentes, favorum dulcedine alle&i, facile C. 63' gnum cruci ] í apum aculeos & vulnera contemnunt; fic -rum: in hoc vinces. sanüi viri coeleftis dulcedinis certa exfpecta- tione roborati nihil non ferendum fibi putant, RW Vere enim non funt condi- Rom. 8; ut ea potiantur. gn3e paffiones hujus temporis adfuturam glo- V* !9:.. MEDïA' riam, qu:e revelabitur in nobis. ] ,. infit « . "d crucem levius fevendam. - VHI. Cozfdevatzo pene infermalis: hsec S. Greg. I enim efficiet, utfateri cogamur, non effe con- ho. 31. in : D* emeditatio : minus enim, inquit S.Gre- vang. gorius, feriunt jacula, quae praeviden- dignas paffiones hujus temporis ad zeterna Jo.i6.v tur,& nostolerabilius mundi mala fufcipimus, fupplicia, quae damnati patiurtur, atque adeo 14. ultro cum S. Auguftino exclamemus, & dica- fi contra hzec per patientive clypeum muni- Tnur. Hinc Chriftus ad fuos-A poftolos dixit : mus: Hicure, hic feca, modo parcas in zeter- H»ec locutus fum vobis, ut cum venerit hora, num. Vere enim maximum amoris argumen- NSLeH'. I4. C. 9, can. eorum reminiícamini. Vere enim, qu2e aliidiu tum eft, inquit Concilium Tridentinum,; quod Iþ. - patiendo levia faciunt, vir fapiens levia facit - divinze munificentize largitas non folum poe- Ped -diu cogitando. nisfponte a nobis, pie vindicando peccata fu- ( li? i fceptis, aut Sacerdotis arbitrio, pro menfura Lipi Pf. 49. li. Orat:io: fic eim Deus ipfe per Davidem V. I5. fuafit dicens: Invoca me in die tribulationis; deli&iimpofitis,fed etiam temporalibus flagel- csfett; Pf. 9o. eruam te, & honorificabis me. Et iterum cla- lis a Deoinflittis, & a nobis patienter toleratis v. 25. apud Deum Patrem, per Jefum Chriftum fatis- inabitad me, & ego exaudiam eum: cum ipfo facere. valeamus. fum in tribulatione: eripiam eum, & glorifica- Pf. 106. boeum. Etíanenonminus eum id przeftitiffe, IX.. Coz/ideratio atmovis , qi;o Deusimmit- Y- 13. tit tribulationes, de quo Chriftus olim S. The- . quam promififfe,idem Propheta teftatur : Cla- Liba.vit. maverunt adDominum, cum tribularentur ; refizx dixit: Crede, filia mea, quanto quis a 17. & deneceffitatibus eorum liberavit eos. Unde Patre meo plus diligitur, tanto plus ab eo af- flictionisilli infligitur. : Nofti, qualeinternos merito S.Paulinus orationem naufragOrqm tabulam vocavit. matrimonium intercedat, per quod fit, ut o- Pf.22.v.5. IlI. Cosimunzo Sacra: häecþ ,enim eft menfa, mnia mea tüa fint, adeoque dolores, labo- resque omnes, quos unquam de qua S. David dixit? Parafti in confpe&u pgrpeifus fum, meo menfam adverfus eos, qui tribulant me. ady te pertincre gxiüima. ! Cypr..x. Cujus neceffitatem adeo apprehendit. S. Cy- ep. 2. $7:X prianus, ut dicere non dubitarit, idoneum non poffe effe ad martyrium, qui ab Ecclefia l Vise; nonarmatur ad praelium; & mentem defice- A SOREOGd BC A: rte, quam non recepta Euchari&ia,egigit & accendit. i ia funt, quae Afceta, de cruce fpecia- IV. Confidevatio Provideutie divinm, qua liter obfervare debet. Primum eft, ejusmodi tribulationes permittit; uti fapien- üt bene cognofcat fines , ob quos a Deo S.Greg. termonet S.Gregorius dum ait: Quisquis ad- ejusmodi tribulationes immitti folent, qui inmor. wverfitate&tribulationefrangitur, a quo factus quidem ad tres ferme revocari poffunt, vide- eft, minime contemplatur; nam qui, quod non licet. 1; Ad correptzonem: quem finem Salo- SaP- I2- erat , fecit, fa&um fine gubernatione non de- mon indicavit , dum dixit: O quam bonus & ^ * erit, & qf.li benigne hominem condidit, ne- fuavis eft, Domine, Spiritus tuus in omni- quaquam injufte cruciari permittit ; nec finit bus! ideoque eos, qui exerrant, paterne neglecte perire, quod eft, j qui hoc etiam, quod corripis: & de quibus peccant, admones, non fuit, creavit ut effet. i & alloqueris, ut reli&a malitia credant in te, S. Aug. V. Confidevatio peccatovutm fuüovum: quärdä Domine, Et idipfum confirmans fcriptor li- fuper Pf. 2i. admodunix S.Auguftinus fuafit his verbis: In- bri Machabaeorum: ait: Propter quod nun- 2.Mach.6, V. l0. quam Titulus XXXFV. Crux. 41 quam quidem a nobis mifericordiam fuami IIl, Tertium eft, ut efficax (übi reme- Prov.17. amovet ; corripiens vero in adverfis popu- dium procuret, quo animus ad crucem ex- p lum'fuum non derelinquit. 2. 4dd probatio- plicato modo portandam ahimetur, ac robo- £: quem finem iterum Salomon indicavit, retur, quale quidem prze reiiquis, refpe&u dum dixit: Sicut igne probatur argentum , hominis ad perfe&ionem tendeatis, cenferi Thom, - Eccl.27. & aurum camino, ita corda probat Domi- debet amor; nam hic, pio Afceta tefte, o-Kemp. nus. Etiterum: Vafafiguli probat fornax, nus nonfentit, laboresnon refpuit , plus af-l.3- c.5. Tob. x2. & homiges juftostentatiotribulationis. Hinc honec t s. if fecat , quam valet: de impollibilita V.13. Tobize czecitare perculfo dixit Angelus: Quia caufatur, quia om nia fibi poffe & licereux;bi- per P. acceptus eras Deo , neceffe erat, ut tenta- i N trat urv. * &Y tio probaret te. 3. "44 dile&iouis offenfíio- IX (reg. z£€/1: ut ipfe non femel fuüis amicis indica- $ PUA to. 2. vit, praecipue dum B. Baptiftee Veranae di- Chron. . CONCEPTU S PRJEDICABL 3 $. Fran:. : xit: Recordare, magis me tibi oftendiffe fi- "- Da ln gnumamoris, dum te afllixi, quam dum te- LES.)» C.24. nerem in dulciífimis brachiis meis. Ex ite- l. 3. ixfin. rüm S. Gertrudi, dum eam vehementer tár- L R* occafione theinatis: V!Qyz' 208 Zaju. Luc. 14. €. 03. batam his verbis confolatus eft: Ne contrifta- lat crucem fuam ,. € venitpof? me, uon . ».26. potef? meus effó difczpulus: potelt tribulatio re; dele&or enim tua cohabitatione, ideo confuetudini quarundam Academiarum , feu, ut mecum maneas, mitto tibi amicos con- a.f trarios, ut, dum in nulla creatura fidelita- utvocarifolet, Depo/itiomicomparari, quam N omnes juvenes prius , quam ad fcholas ad- tem reperis, ad me plenius recurras. Cu- 1. 4. infin. jus cauíam alibi reddens eidem dixit: Singu- mittantur, & ia difcipalorum numerum €, ÓQ. la detrahentium verba fume tibi loco virtu- adoptentur, variis vexationibus exerceri, & probari folent. Ofteadatur proinde r. quam tum; quibus exornata pervenies ad me ; & ego compaffiva pietate mea compulfus beni- przeclara fit fchola Chrifti, ob fapientiam coe- gne fufcipiam te. Etquanto plus convería- leftem , quze ibi addifcitur. 2.Qualia privile- gia participent difcipuli illius fcholoe, nimi- tio tua fineculpa reprobatur, tanto amplius cor meum amatoria blanditate tibi condefcen- rum, ut fint omnes nobiles, & quidem vera el. 1j nobilitate, quze ex virtute oritur: Deinde ut dit, quia perhoc efficeris mihi fimillima , qui immunes finta tributo triftitize , quod plerum- . Cit in operibus meis femper habui perverfores. Prae ceetetis vero hoc ipfum confirmat, quod que homines pati nolentes pendere debent: Pzed. item utfingularem habeant praecedentiam an- Ch.ift. quondam Chriftus per Catharinam quandam te alios homines extra hanc fcholam confti- L /3. D. T. to- Órdinis Carmelitarum Monialem, vitze fan- .. ^ . &itate celebrem, ad venerabilem Annam a tutos: Et tandem, ut, ubi ex hac vita ad c.5.fect patriam proficifci voluerint, vectigalin purga- S. Bartholomoo ejusdem Ordinis, graviíli- torio pendefre non cogantur. 5. Inferatur, mos dolores magna conftantia patientem fcri- ' bijuffit, ubi poftalia fic loquitur: Quo quis- quam aequum fit, utquisque hauc depofitio- nem libenter fuftineat, maxime cum omnes que de meis unquam mihi fuit gratior, ami- ciorque, hoc majorem crucis meze partem alios ejusdem fcholze difcipulos eandem tam fingulati ex favore impofui ferendam.. . 1ta fortiter fuftinuiffe advertat. Videri poteft de 54 Vil hac materia fufius difcurrens Faber Conc. 4. Qs Apoltoli mei, itaipfa Mater mea experta eft, x cujus animam doloris gladius in tantum per- infeftoSS. Simonis & Judze. - tranfivit, ut merito fuo martyrum Martyr & Regina nuncupetur. II. Ex o.c:ca"fione thematis: 442/72 ii plo- Gal. 6. l. Alterum, ut - bene. fciat :ar;tem-, qua viari, uift in cvuce Domini noffvi Slefu Chrifli ; . v. 14. tribulationes & crucem hujusmodi portare , poteft oitendi, quam merito S. Paulus glo- folidumqueex iis fructum reportare debeat, riatus fit, ut, etiam nunc quivis Chriftianus nimirum z. .Zrdemtev defidevando crucem, cum ipfo glorietur in cruce feu tribulationi- bus; cum perhas multo verius poflideac titu- Vita €.2 - quod facile obtinebit, finon ad dolorem aut . moleftiam exterius apparentem , fed fructum los, ob quos plerumque homines gloriari fo- intus latentem attendat. . Certe B. Angela lent, quodip!um fufius oftendet, titulos hos figillatim explicando. Et 1. quidem, fi alii de Fulginio dixit: Scio, Filioli mei, quod nobilitas & valor, qui exit de tribulatione, ob divitias gloriantür; quae majores reperiri non eit nobis cognitus, alioqui eífet de illo peffunt, quam es3e, quz in crüce reperiun- tur, cum juxta illasipía felicitasin altera vita magnarapina, &quilibet raperet ab alio, de /'K* u o tribulari poffet. 2. "Jacriter C cum gau- diflribuatur? ut adeo merito Moyfes impro- ; perium Chrifti majores divitias seftimarit, ap. mc jo füfcipiendo ac portando cvucem: amantium quam thefaurum /Egyptiorum. 2. Si alii ob L more, qui, dum mutuo fibi manus etiam cum dolore comprimunt, gaudent potius, nobilitatem & dignitatem gloriantur ;. quae miajor digaitas & nobilitas obtingere poteft complacentque fibi in- tali dolore, quam tri- homini, auam fi ipfi Deifilio fimilior fiat, & ftantur, eo quod fciant, ipfüm ardentilfimi amoris argumentum eífe. 3. Coz/fanter eam cum eo per gloriofa fa£ta nomen fuper omue nomen fibi comparet? 3. Si-alii ob pul- usque ad fizemportando: exemplo Chtifti , de- Ícendere ex ea volentis, etiamfi a]gd*æis -ad chritudinem gloriantur; quid. pulcbrius ef- Mi & fe poteft homine jufto, multa propter Chri- , I^ id incitatus fuerit, N QOoo 3 (tum " * 478 Bibliothece Manualis Concionatorie. ( ste2 de quo merito dicat fponfa: afcendentes animet. 4. Denique oftendatur , ftum patiet quomodo gradus fibi in hac fcala facere, & Dilectus m eus candidus (propter innocen- tiam ) & r ubicundus (propter invictam pa- per eos afcendere debeant, Ícilicet ad eum Salvianus ä tientiam )el modum , quem S. Salvianus indicat dicens: e&usex millibus. 4. Sialii ob ro- San&i Martyres ad coeleftis. patrize januam gäb Dei. p bur corpor is gloriantur; quanto zequius glo- * * riabitur Chrl ftianus ob ani mirobur, quod in gradibus poenarum fuarumrafceudentes , Ícae adverfitatibus oftendit ; quoque ipfis etiam las fibi quodammodo de equuleis , cataftis , 5. Si alii glo- & crucibus fecerunt. daemoxibus terribilis evadit. utilior, & rianmur ob fcientias; quze altior, VI. Exoccafione thematis: /Vozze bzc 0- Lic. 24. dignior fcientia addifci poteft,, quam fcire Je- Wi* & hunc crucifizum? Quse portuis pati Chriftum , €P ita intrave in glo- w 16. d. íam Chriftum, viam fuam ; potelt oftendi, quemodo via cru- Qf omnia facile fufius ex di&is amplificari pof- cis habeat ommes conditiones ad optatam funt. viam requifitas , nempe 1. Quod fit via rett iffe- Can.7. IlÍ. Ex occafione thematis: : Afcendam in ma & brevijfrma: utpote quam ipfe Chriftus v.8 almam , € apprebeudam fru&ius ejus : po- Dux petitiffimus ambulavit. 2. Tvztéffoma : g, teft crux palmze comparari , tum ob illius pro- utpote per quam omnes Sanctiad coelum per- prietates, fcilicet radicis nrofunditatem, 1ti- venerint. 3.Certi/fuma: cum nu!lum fitcer- pitis firmitatem , viroris perpetuitatem , cul- tius przedeftinationis fignum , quam multa minis fuüblimitatem, quae omniain cruce no- pro Deo pati; hzec enim eft angufta porta, biliori longe modo reperiuntur; tum ob fru- per quam ad vitam nos tendere Chriftus juf- &uum fertlitatem , nempe vim purgandi a lit. 4. Securzffima : utpote in qua Chriftus vim illuminandi ( nam ocu- peccatis & poenis, pro comite & prote&tore habetur. 5.27ucun- jus, quos culpa cla udit, poena aperit, tefte S. diffia: quia fecundum multitudinem dolo- Gregorio) & vim perficiendi feu perducendi rum abundant confolationes animam lzetifi- yih p ad ultimum finem & perfe&ionem, per varia- cantes , uti facile ex priorib 7 us SQ fufius oüþn-' )d rum virtutum exercitium, quae omnia fufius di poteft. probata apud Fabrum videri poffunt conc. 1. - NII. Ex occafionethematis: Ef ceperunt Luc. 14. in Dom. 20. poft Pent. & conc. 3. & 7.in fefto fe omues excufave: poffantproponi & refutar i Y 18. inventionis S. crucis. IV. Ex occafio thematis: Fujus vei ngQ frivolae caufze, ob quas aliqui conantur a fe Ephef,5. tribulationum jugum excutere. Nimirum. V. 14. tia fle&lo geuua tiea ad Fatvem Domini noffvi Quia non commeritos fe putant. Refuten- Sefu Chrifli, ut po[ftis compre bendeve cutu 072871 . €7 Jatztudo, tur, oftendendo, nullum absque peccato effe , bus San&lis , que frt longitudo, atque adeo nec fine flagello effe debere. 2. & fublimitas , & profunduim : poffünt quatuor Quia putant, fibi folis immitti ejusmodi tribu- dimenfiones crucis explicari: ita ut per lon- lationes. Refutentur, oftendendo, quod o- gitudinem duratio temporis, feu conftantia: mnes per multas tribulationes oporteat in« per latitudinem extenfio ad omnis generis tri- troire in regnum Dei. 3. Quia exiftimant, bulationes, feu patientia: per aititudinem Refutentur oftendendo , fublimitas motivi, feu charitas: per profund:- nimis graves effe. quam levesfint, five incomparatione poena- tatem fui ipfius depreffio , feu humilitas indi- rum alterius vitze, quasper peccata fua funt cetur, pro quibus fufius explicand's non pa- meriti: five in comparatione tribulationum , rum ferviet conc. 7. Faþri in fefto inventiox':is . quas alii homines paffi funt, & quotidie pa- e S. Crucis. tiuntur. 4. Quia ajunt, fe a certis perfonis Refutentur, often- Y Gen. 28. V. Ex occafione thematis : Pditque in eas fuítinere non pofle. finmat, y.» 12, fomnis [calam ffautem fuper terram , & cacu- dendo, omnium tribulationum primarium & men illius tangeus celum : poteft. crux huic Authorem Deum effe, homines vero manum duntaxat, aut inftrumentum effe Dei, quod fcaloe comparari. Et r. oftendi, quomodo illa ad ccelos usque pertingat, cum fit uni- proinde exofculari potius & venerari, quam cum remedium ad beatudinem obtinendam. odiffe & execrari deceat. 5. Quia arbitran- tur, eas nimis diu durare. Refutentur, o- & Her. S.Auguft. Unde merito exclamat S. Auguftnus: O qua- al refl to. 9. in ]es fcalas, quarum caput in coelum pofitum? * L] ftendendo, potius momentaneum duntaxat lin, atalyl- per quas 1 píe ( Chriftus):& afcendit & de- effe, quod cruciat, seternum vero, quodde- imno. Ícendit, & propter confirmationem füper eas le&at. ^Videri poffunt hzec fufius apud Fa- incumbit. ^ Afcende fecurus, fi defideras brum conc. 3. infefto S. Jacobi Apoftol;. Tib en coelum: nonteterreatnecanguftia, nec lon- ninh & XIE gitudo, nec altitudo: nihil timeas , non nu- Qp tant gradus ejus, quos ipfe Archite&us fic MISCELLANEA. confirmavit, ut in ejus ligno manus fuas affigi " voluerit. 2. Oftendatur, quomodo in hac ualztas. im ad expienda populi peccata jube- Lev. x6. fcala Angeli defcendant ad roborandos illos, I. Ol qui per eam afcendunt: & afcendant, eorum batur fummus Sacerdos duos hircos v.5. Vil l tribulationes ante confpe&tum Dei offeren- acciperé, & fuper utrumque fortem mittere , u ita utis, quem fors Deo defignarit, ftatim do. 3. Oftendatur, quomodo Deus, in fum- mitate hujusfcalae appareat, ut fatigatis ma- propeccato populi mactetur, alter vero liber in folitudinem dimittatur. Per quorum prio- num praebeat , fuaque przefentia & afpectu rena - 479 Titulus .XXXK Crux. t&m Ele&ifignificantur, utpote qui hoc ipfo, les redire , nihil potiushabituram quam ut þfo uod in fortem Domino obtigerint, in facrifi- Deo fua graviffima quzeque pati poffet. Vïanug cium mactandi funt; per pofteriorem vero re- X. Recte Ethnicus quidam Philofophus di- Seneca 1. e probi indicantür, quiindefertum mundi abi- cebat: Brevem tibi formulam dabo , qua te 1.de. ! Dei, re, ibiquelibere vagari finuntur. metiaris; Bonum tum habebis tuum, cum Pr9v- 3 | €Pfal. 76. II. Quemadmodum Jofeph ad fratres fuos intelliges , infeliciffimos effe felices. durius loquebatur, quostamen intime dilige- XI. Appofite S. Auguftinus de peccato Da- S. Auguft, bat; ita Deus quoque frequenter confolationis vidis fic loquitur : Hoc peccatum non fecit Da- in Pf. 5o. gratiam Ele&is fubtrahit, cum tamen certum ? , vid, cum perfecutorem Saulem pateretur , W. fit, eosabipfo prae omnibus aliis diligi. quando per divería loca fugiebat, ne manus Minut.Fe- III. Re&e Minutius Felix de Chriftianis pro ejusincideret. Erat in infirmitate tribulatio- lix. in fide certantibus dixit: Quam pulchrum fpe- nis fuze tantoin Deum intentior, quanto mife- O&avio. &aculum Deo, cum Chriftianus cum dolore rior videbatur. Utile quiddam eft tribulatio, - congreditur, cum adverfus minas & fuppli- utile medici ferramentum tanquam contra cia, & tormenta componitur. $ diaboli tentamentum. Facus eft poftea fecu- Surius c. IV. Cum aliquando pia Virgo ardenti defi- rus , devictis hoftibus, preffura caruit, tumor excrevit. " 24. vita, derio teneretur B. Henrici Suíonis videndi, Angelus Cuftos eum oftendit in medio fra- XII. Zeno Citticus P hilofophus dicebat , Laert l7. trum rofis candidis & rubris coronatum; ut ex nunquam fe commodius navigaffe quam cum candidis quidem corporis, animique purita- navi fratta, & ampliífimis opibus naufragio tem, ex rubris vero con " ftaqtem pgtientiam amiífis enatavit; tunc enim Philofophize o- intelligeret. eram dare fe coepiffe. XIII. S. Hieronymus de S. Paulitentatione S.Hier. ia ^ Necefftas. difcurrens fic loquitur: ad revelationum hu- Ep. ad WVita PP. . V. Solebat olim S. ]oannesþ Abbas monz- miliandam fuperbiam, monitor quidam huma- Paulam. 3. n,84. nze imbecillitatis Apoftolo apponitur, in fimi- chis fuis de tribulationibus dicere: H»ec eft porta Dei, per quam patres nofítri per multas litudinem triumpbantium , quibusin curru re- ( U. tribulationes & injurias gaudentes ingreffi tro comes adhzerebat per fingulas acclama- d funt civitatemDei. Eum in finemillis exem- tiones civium dicens: Hominem te effe me- mento. plum de juvene Philofopho narrabat, qüi; quia magiítrum offenderat, ab eo juífus erat Dignitas. primo triennio metalla cum aliis fodere, alte- XIV. Rodericus de Vivar in domo füaOfocius fo vero triennio mercedem offerre iis, qui eum injuria affe&uri effent. Quod cum non menfam fortium conftituerat, in qua tantum conc. r.ig fegniter fuiffetexecutus , & poftea a magiftro ftrenui fedebant milites, qui egregia facinora - om'ifff? Athenas dedu&us, injurias a fene ad portam in bello commififfent. Cumque in ea menfa (can( aliquando federe voluiffet vir quidam illuftris fedente illatas ridente ore excepiffet, eo quod gratis abillo acciperet, pro quohactenus mer- Martinus Pelaé&z, id ei non conceffit , donec cedem offerre jubebatur, audiit ab illo fene: etiam ipfe talia patraffet facinora. Ejusmo- di Beatorumin coelis eft menfa , dequa Chri- Euge,jam urbem ingredere, quia dignus es, ftus ad Apoftolos dixit : Voseftis qui perman- qui inter Sapientes numereris. , Luc.l'r,;. fiftis mecumintentationibus meis. Etego di-. V. 18. i fpono vobis, ficut difpofuit mihi Pater meus ZEquitas. ïïb 3. in- "VI. S. Gärtrudiquondam dixit Chri &'ug ) f& regno meo. regnum , utedatis & bibatis fuper menfam in finuat, €. 7. omnibus hominibus tantum offerre gratise, XV. Parentum inquit Seneca Deus habet Senec, 1, quantum cuique ad fuperandam pufillanimi- adveríus bonos viros animum, &illos fortius de pro- tatem fatis effe poteft, atque adeo merito amat; & operibus ac doloribus & damnis exa- Vi* quemvis magna cutm fiducia deDei auxilio tri- ! gitat, ut verius colligant robur. Non eft ar- l bulationem acceptare debere. bor folida, ac fortis, nifi quam frequens ven- s. Hie;r. VII. S. Hieronymus Blefillam ad tribula- tus incuríat; ipfa enim vexatione conftringi- ad Brefil- tjiones patienter ferendas ficallocutus eft: E. tur, & radices certius figit. Marcetfine ad- lam. duobus elige, quod voles, ut San&a es, & verfario virtus; tunc apparet, quanta fit, probaris: aut ut peccatrix: & injufte quere- quantumque valeat, polleat ris, minoraà fuftinens, quam mereris. poffit, patientia oftendit. que, cum, quifi Yab. conc, VIII. Hierocles Pythagorze difcipulus di- XVI. Hanc rationem, inquit idem , in fuis Idem. 3.inFer.cere folebat: Tibi & culpse tuze indignare, ogat, ele&is fequitur Deus, quam in difcipulis aR non Deo. Culpam tolle, & infortunium au- przeceptores , qui plus laboris ab his exigunt, in quibus certior fpes eft. Nunquid tu invifos fexet De-us. Ut ilz'At as.: effe Lacedzemoniis liberos füos credis, quo- rum experiuntur indolem publice verberibus 160 Vital. $. IX. S. Therefia poft obitum cuipiam ma- admotis? Ipfi patres illos adhortantur, ut JI €, 4! » gno illuftris gloria apparens, teftata eft, nulla i&us flagellorum fortiter perferant, &lacera- remagis quam afllictionibus, doloribus , aliis- tos ac femianimes rogant, ut perfeverent queperpelfionibus fibi eàm, qua jam frueretur, vulnera przebere vulneribus. XVII. Profpera in plebemin vilia ingenia Idem c, 4 glorigm, partam effe, ac, fi liceretad morta- deve- UET Í 489 þ'iibliothkcæ 'Manutgilisf Concionatorie develniunt , accalámitates, terróresque mor« ' Viel Creutz, viel Licht. VIII. Poft nubila Phoebus. talium fub jugum r;nitte;je i ;propriummagni Auf trübe . Regen folgt heitererj Hi'm-f,f. viri elt. mel. , ^ idem c. 5. XVIII. Ignis aurum probat , miferia fortes viros. Vide, quama lte afcendere debeat IX. Nulla tempeftas diuturna. j Ab ] fecura vadendum ef- Groffe Wetter vertoben bald. jcap. 1 virtus. Sciasillinon per V. Quisque fui mali faber eft. ate. fe. Humilis & inertis eft, tuta fectari. Cic. c. 4. XIX. Militares viri gloriantur vulneribus. . Nemo lzeditur nifi a. feipfo. Gubernatorem in tempeltate , militem in acie Ein jeder bind ihm feine R the felbfi' utis occafio eft. Dux auf den Rucken. intelligas: calamitas virt le&iffimos mittit, qui no&urnis hoftes aggre- diantur infidiis. Nemo eorum, qui exeunt, $. XIV. - dicit; maledemeImperator meruit , s fed bene AUTHORES. judicavit.. I. ]oam'ies Bufzus in Panario V. impati- $. XIIL entia in adverfis. Àpo AXIOMATA II. Philippus D'Outreman 'i*n' Pzedagogo UL i Buchle- Chriftiano to. 3. p. a c. 5. usque ad finem. ]i 6 £us, I.'Du"lc,ia ,non meruit, quiï'nc*m gü&aViE. - MII. [ofephus Langius in Polyanth. V. Ad- LAU amara. Honig giebt man nicht vor verfitas. Affli&io, Crux, Tribulatio. g n Tfaim o9. IL. Vexatio dabit intelle&um auditui. IV.FrancifcusRibera de bono Tribulàtionis. LA "I'hom. v. 9. V. Ludovicus Granafenfls , inloc, comm. Eph T 'Trübfal eróffnet.die Augen. f. 510. y, 1 Kemp. l. x. c. 16. III. Occafio & tribu latio hominem fragi— j e i Senec. in lem non facit, fed qualis fit, oftendit. VI. Hadrianus Lyrzeus in Apophthegma- V fcunt, adverfa exi- tis S. Ignatii. 1. 1. apoph. 3. j Pttt. Agamem. IV. Fidem fecunda po i VIIL Matthias Faber in omn ibus tomis, &v lidem in Herc. unt. Lucan.1, .N. Quod durum fu it pati, meminiffe dul- przecipue Fefto Inventionis S. Crucis. e - VIII. Thomas Stapletomus t.6. Dom. 16. j 62 9. VI. - Lzetiuseft, quotviesmagno fibi & t. 1. Dom.20. ac24. poftPent. Idem t. 1. V T Dom. 4. poft Epiph. & t. 3. Dom.3.poftPafcha. Toneftum. IX. ToannesMajorin Spec Apon. Je theurer , je lieber. : .magno ex'emgl,.'þ D VII. Ubi crux ibi lux. VoG. Tribulatio. , )dl ms&æsæwæwæ sss TITULUS XXXFL.. D /EMO N. Àpoc.c nondefinit: adhuc ,enïrh ', tanquam parum' Iit; RA $ aut fuerit, quod dixit, fAimilis ero ZAltiffrino , QUOAD ESSENTIAM. - altius per tumorém extollitur, teftante Apo- ftolo, cum de illo perditionis filio, in quo ifte Definitio. diabolus erit, ita loquitur: ZJotmo peccati , fi- lius pevditionis , qui adverfatur €? extollitur I füper omue, quod dicitur Deus , aut quod £0* lituv. zemones funt fþiritþs impuri, humanige- Divifío. * S. Bonsv. . neris inimici, mente rationales , in S- Bem' incomp. '-I-heol.lbgoX 1I. Dividunt aliqui, tefte Beyrlinck , in ii c.] nequitiafubtiles, cupidi nocendi, per vem choros, eo quod ex fingulis choris aliqui llai, €. 26. fuperbiam tumidi, femper in fraude novi, cecidiffe credantur , alii dividuntinigneos, a&- immutant fenfus, inquinant affe&us , vigi- teos, terreos, aquatiles,fubterraneos, tenebro- lantes turbant, dormientes per fomnia in- fos, eo quod in his locis commorari, & no- quietant, morbos inferunt, tempeftates con- cereputentur. Caffianus juxta peccata, ad citant, inlucis Angelum fe transformant, fem- quze alliciunt, dividit, ficenim ait: Hoc noffe Caff. Cola perinfernum ft € cum portant, inidolis fibi cul- debemus, non omnes dazemones univerfas ho- at.7. tum divinum u furpant, fuper malos domina- minibus inurere pafliones , fed unicuique vitio f- i. Y ri app etunt, bonis 'ad exercitium dantur , Verum ta- certos fpiritus incubare, & alios quidem im- Rupertus femper fi nt hominis infidiantur. mundiciis, ac libidinum fordibus oblectari, a- S Chr Abb. c.25. Inen juxta Ethymon nominis Grzeci dzemon Med. idem e ft, quod fapiens, expertus, quia li- lios blafphemiis, alios pafci triftitía, alios ce- om « ferit, nul- nodoxia fuperbiaque mulceri , & unumquem- cet rebellis hic fpiritus gratiam ami que illud vitium humanis cordibus, quo ipfe . Jamtamen paffus eft jaéturam in donis natura- j libus, fcientiv videlicet, quia ingenium e- gaudet , inferöre. ferpens erat callidior Gradus. ; j jus eft acutiffimum; Sathanas , id III. S. Bernardinus hos affignat , dum ait: S. Bern; cun&is animantibus terrae. * qin en. to, 3 eít adveríarius idcirco dicitur, quia fic quo- Septem gradibus animz2e a diabolo expugnan- 1do l Dég. a. tur. Primo jnfultat infuggeftione : fecu: que de eclo lapfus, Deo Creatori adverfari &atur poft Pent, fitulus XXXPV.- Damon. 481 turin deiä&atione; Tertio percutitin confen- III. Eftinfita malevolentia quaedam, & p-er-S.AuguR. fu; Quarto fpoliatinactu; Quinto preecipitat nicies nocendiiílis malis fpiritibus, gaudentin Pf 96. in confuetudine; Sexto hilareícit fibi in glo- de malo hominum, & de fallacia noftra, fi nos . riatione; Septimopraevaletinmorte. Paulo fefellerint, pafcuntur. B. Alb. M. alios a&us aflignat B. Albertus Magnus, dum -1V. Adfunt invifibiles inimici, qui adver- S. Petrus incap. 14.ait: Dentes diaboli funtgradus tentationum, &arci, fumtenunquam definunt ferociter dimicare ; Dam. L.6. fcilicet primus motus, cogitatio, delectatio, illi fane poterant tecum fopitis querelis facili *P morofa, confenfus, volun'as plena, impetus, recenciliatione componi; iíti nefciuntquan- operatio, iterata confuetudo, defenfio pec- doque homini pace compofita confoederari. cati, gloriatio in peccato, inverec d Emdia, im- V. Incautos decipit, & in via hujus vitze S. Greg.- gradientibus laqueos tendit: . ideo Propheta in Pf. 142- pqenit:entia, defperatio. ait: In via hac,. qua ambulabam, ab[conderunt à Sn II- uperbi laqueusa mihi, — Rur(us de eo fcriptum eft: Zib[condita efl interra pedica ejus, E6 decipu- EX S. SCRIPTURA. la ejus [uper [emitas: dum enim humanze (aluti [ Apoc.20. I;. Etapprehendit draconem, ferpentem an- invidens, perdere innocentem appetit, prius v. 2. eialiquid, quod libeat, oftendit, quod dum tiquum, qui eftdiabolus, & fatanas. appetere incautus nititur, occulto peccati Luc. c.4. lL Et confummata omni tentatione, dia- mucrone transverberatur. $ v. I;D bolus receffit ab eo usque ad tempus. . VI. Ubique addecipiendas animas ret iculaxS. Laut, V. 14 2.Cor.1t. ][I. Ipfe fatanas tran ^ sfigurat fe in Ange— tendunt, in divitiis & paupertate, in fublimi- Jutt. de ]um 1ucis. cont. muü« Eph. c.4. .V, Nolite locum dare diabolo. tate honoris, & in mundi contemptu, in vo- na. C. 18. V. 270 .. V. Venit Princeps mundi hujus, & in me luptatibus carnis, & aufteritate poenitentize, Jo. c. 14. incrapula & fobrietate; in rerum affluentia v. 30. non habet quidquam. & parcitate victus, inloquacitate & filentio, in 1. Petr. c. VI. Adveríarius vefter diabolus tanquam $. V. 8. leo rugiens circuit, quserens, & nitore & fordibus, in letitia & fletu, in admi- cui refiftite fortes in fide. quem devorét, A niftratione temporalium, & remotione quie- ta; libertate & fubje&ione, in labore & otio, Jac. c.2. — VII. Tu credis, quoniam unus eft D&'us : V-.19: " bene facis: & daemones credunt, & contre- in occulto & publico; in folitadinibus & ci- . mifcunt. ! vitate, in debilitate & corporis fofpitate; ia vigiliis & torpore, in gloria & ignobilitate, in Eph.c.6. ^VIII. Induite vos armaturam Dei, ut poffi- V. 11 tis ftare adveríus infidias diaboli: quoniam infamia & favoribus humanis, &, ut paucis non eft nobis colluctatio adverfus carnem & univerfa comprehendam, nullus eít locus, nulla. a&io, nullaque perfona, qus»e ab ipfo- fanguinem, fed adverfus principes & potefta- rum deceptüionibus libera exifiat, quoniam tes, adverfus mundi re&ores tenebrarum harum, contra fpiritualia nequitize in coele- nequeunt excludi parietibus, nec placari pre- ftibus. cibus, neque terroribus coercéri. VlI. Amplius tentat diabolus hominem g5 d;:rus' Apoc. c. IX." Vae terrze & mari! quia defcendit dia- 12. V. 12. bolus ad vos habens iram magnam, fciens, ex parteilla, qua eum videt per excrefcen- apudMan- 3 tem humorem facile inclinare ad vitia, ut fe fi dift. 3, quia modicum tempus habet. cundum humoris confperfionem adhibeat & ?* ? tentationem, ficutille, qui aquam deducit, hs. T non eam per aliam partem mittit, nifi ubi e- ^EX SS. PATRIBUS ET .. am melius currere cognofcit. À VIII. Intuetur inimicus generis humani S.Greger, DOCTORIBUS... uniuscujusque.mores, cui vitio (int propinqui, hom. 24. . Qualita;. &illa opponit ante faciem, ad quze cognofcit "^"* $. Bem— ortuofus ille ferpens, cui nullum aliud facilius inclinari mentem, ut blandis, ac lztis atd- C. Isi T eft defiderium, nullum negotium, nul- Med. humoribus fzepe luxuriam, nonnunquam va- ]um ftudium, nifi perdereanimas noftras. Hic nam gloriam, afperis vero mentibus iram, fu- eft, qui jugiter malum machinatur, argute perbiam, vel crudelitatem proponat, ibi ergo difciplinam ponit, ubi effe femmitam mentis loquitur, artificiofe függerit, caliide decipit, illicitos motus infufflat, & venenatas cogita- confpicit, quia illic periculum deceptionis in- tiones inflammat, movet bella, nutrit odia, ferit, ubi viam e f Co incitat gulam, movet libidinem, defideria tionis. à P'c invenit propinqqæ cogita- 70 i " carnis inftigat, & peccati occafiones parat, IX. Mira calliditate omnium difcutit con- S. Bonaw; & mille nocendi artibus corda hominum fuetudines, ventilat curas, fcrutatur affectus, tom. 2. in ulfare non ceffat. : &ibifemper quzerit caufas nocendi, ubi quem- s que viderit ftudiofius occupari. S. Chryf. - IL. Diabolus non qu:rit hominem, fed ho- hom.99- minisinteritum quzerit, ille malis nofttis gau- X. Nonnunquam ipfi callidi infidiatores fu- S. Laur, det, furgit eruinis noftris, noftris vulneribus gam fearripuiffefimulant, & de caetero nullam Juft. c. 3, convaleícit, noftrum fanguinem fitit, noftra bellatori Chrifti moleftiam fe illaturos faten- ' e int, Diabolus hominem non [* oniliét, faturatur ex carne. tur. Difcedunt quippe ad tempus, quatenus vulthabere, fed perdere, quare? quia ad coe- animus afui cuftodia remiffior fa&us, gravius lum, unde illececidit, non vult, non fert, non fua fecuritatefternatur. Prudens vero Chri- Derhs , t05 patitur, quantumin fe eft, hominem pervenire. ih fervus, intelligens fe in medio. pofitum j R. P. Lohn. Bibl, .Man. Tom. 1. PP laqueo- m t Pa —€—Á —— a 452 Bibliothecæ' Z'Mnualis' Concienaterim carne tua. quosdam quafi pervidos fibi come 1aq-ue6fum,' eo fufpe&ior erit, quo quietio- rescoutra fe fentiet inimicos, ubi namquela- militiones inveniunt, quos in angmegtum * "n :enter pugnatut, ibi omnis vigilanti aadhiben-, partis adícifcunt. T2 daeít; nam manifeltus adverfarius facile vin- $. IV. citur, occultus autem infidiator vix a quo- rl qu am füperari poteft. EXEMPLA SACRA. XI. Non folummodo intuetur hoftis, quid S.Greg. — Qualitas. ]. o. mor. faciat, fed etiam quando faciat, nam quamvis €. 8. poteftatem acceperit, aptum tamen ad fub- l. uadraginta diebus tentatur Jefus, & quse Origin. om s j — verfionem tempus exquirit. | fuerint tentamenta, nefcimus qu ? ^ 4 n Luc. ideo forfan preetermiffa funt, quia majora' v .T Hugo XIL. Sub fpecie boni diabolus abfcondit Card. ia nobislaqueos; Zib[rondita efl in via pedica ejus, erant quam ut literis crederentur ;. & lific o- Pf. 142. portet dicere, ficut mundus capere non pote- & decipula illius fuper femitam. Job. 18. 10. hy- rat omnes libros, fifcripta fuiffent, quae fecit V. 4 poctifis in via continentize, inanis glorize in via macerationis carnis, feveritatis in via jufti- & docuit Jefus ; fic quadraginta dierum ten- tiz, falíze pietatisin via mifericordize. prodi- " tationes, quibus tentatus fuerat Dominus Jefus a diabolo, mundus ferre non poterat, galitatisin vialargitatis, carnalis affe&ionisin via charitatis, prefumptionis in via fpei, & de- li Scriptura docuiffet; fufficit nobis hoc tan- gJetra tumfícire, quod quadraginta diebus in defer- Dur. 1 fperationis in via timoris, furorisinvia zeli; tofuerit, & tentabatur a diabolo. proecipitationis in via audacize, aftutize in via Vit. P.Pc '. g. n prudentie, pigritize in via confilii, obftina- ]l. Celebris eft S. Macarii vifio, qui, cim l. 3. n. 6£. tionis in via conftan daemonem multis vafis vitreis onuftum ante EE tize, curiofæ perfcrutatiof cellam fuam obvium. quidnam cumilla vafo- nis in via fapientize. $. Aug. Xi. Hoc tamen fcitote, fratres, 'quian dia- rum multitudine factutus effet, interrogaffet, S.S. de bolus non perfequitur nifibonos; malosenim, is, in procin&tu fe effe refpondit, ut vaia illa temp. monachorum fuorum congregationi adfer« luxuriofos, fuperbos, & avaros diabolus per- fequi non confuevit; amici enim funt fui, & ret, ut pro cujusque guftu fingulis offerret voluntatem ejus femper faciunt. L l fingulas peccati illecebras. ^ S canïs li. S. Thomas refert monac hi cujusdam S. Thom. Tdem S. XIV. Alligatus eft,tanquaminnexu 167. de catenis, & neminem poteft mordere, nifi eum, exemplum, qui firmum fibi e cella non egre-in e. !4- rov. temp. quife illi mortifera fecuritate conjunxerit:. la- diendi propofitum fecerat, eui paulatim aftu- D, I2» tus ille ferpens fuggeffit, ut faltem ad corn- trare poteft, folicitare poteft, mordere omni- no non poteft, nifi volentem ; non enim co- munionem facram recipiendam illinc egrede- gendo, fed fuadendo nocet, nec extorquet a retur, cui fuggeftioni monachus acquielcens, 2 ' propofitum antea facum rumpere coepit: SLau, nobis confenfum, fed petit. L] Juft. c. 3. XV. [ufte difpofuit Deus, ut non ni fi con- cumque tandem daemonis illud confilium fuif- de cont. fentientibus nobis laqueos pedibus noftris feagnoviffet, vanze glorize motu in femetipfo agitaricoepit, eo quod perillum ad nihilma- mundi injicerequeant: namfpirituales pedes noftrze anime affe&us funt; hos compedibus fuis ir- li patrandum inductus fuiffet, quin potius ab retire contendunt; quam ob rem rerum vifi- bonum invitaffet, ac proinde mire fibi in eo bilium amorem noftris affe&ibus conantur in- complacuit: Quia vero fraudulentus inimi- cus videbat, quod pet hoc monachi lucratus ne&ere, quatenus abdicato a nobis noftro af- fe&u, nullum gratum habitaculum, recepta- fuiffet confenfum, progreíflus eft ulterius, fuggerendo illi, quod propter mortem patris culumque habitandi in nobis Deus nofter in- & relictas ab eoimnultas facultates, inter pau- veniat, qui per dile&ionem & fidem in cordi- Hugo de bus noítris commorari dignatur. peres difpertiendas, neceffum effet, ut hujus S. Vi&. XVI. Quoties tentationibus inimici refifti- boni operis exequendi caufa ad domum fe paternam reciperet, cellaeque fuae tantifper ap. Manfi gus, eumque confutamus, tam e fcripturis e- quam a Deo adjuti, toties eum percu- valediceret; cui etiam confilio protinus ac- 0. 7 timus & vulneramus, & retorquetur in eum quievit: fubdit vero Angelicus Dottor: a ; quam cum iret, nunquam rediit ad cellam, & poena, qu 2e nobis in.fligeretur, fi ab eo vigæf cerermur. mortuus eft in peccato. -[V. Invitis Patrum de magno quoda m Dei Manfdife, Fugm fervofcribitur, quod licet per integrum trien- 7- n.3. 'S. Aug' XVIL Peffima infania noftra, qui, cum nium manu angelica cibatus fuiífet, attamen c.16, folit. continue vi deamus contra nos draconem ore antiquus adverfarius nec cum illo certamen Manf inireformidavit, (aasenim daemonum phalan- dilc, aperto paratum ad devorandum, nihilomi- M nus dormimus, & lafcivimus in pigritiis no- .gas, veluti totidem angelicos exercitus con- ftris, tanquam fecuri ante eum, qui nihil gregavit interque illas in varias cohortes di- ftributas, in curru-igneo, velut alter quidam aliud defiderat, quam ut nos perdat. lni- micus ut occidat, femper vigilat fine fom- Elias ei apparens, feillumad coelum transferre no, & nos, ut cuftodiam vellefimulavit: atvero quia fuperbus hic fpi- us nos, nolumus ritus ei dicebat:adores me, fanttus vir Dei de- evigilare a fomno. S. Petrus XVillI. In ipfis mentis tuze moenibus impie tectam fraudem a fegenerote depulit, & in fu- Dam. l.6. fjeviunt, inipfa tui pe&toris urbe confligunt, & gam ferecipereillum co8git,dicendo: quotidie C, fi eP.$- . utiftacongreffio periculofior videgtur, in ipfg" Salvatorem-,- qui l-eü Rex xAneus-,y adoro; fi eiï'gt Diuus XXXF1 Dæmbn. 483 effet ille; ret ? quomodo hoc à me hodie expofce- id intra triginta dierum fpatium perfecilTe, re- n vita l. fpondit; quem proinde, quod nimium hac in . V. In vita S. Vincentii Ferrerii fcribitur,l re tardaflet, graviter vapulare przecepit. Mox ".c c. II-' quod, dum librum de Virginitate Matris Dei legendo, magno acceníus doni illius defide- veroalius daemon coram eodem lucifero com- paruit , qui feintra viginti dies gravem in mari rio, illud a Deo inftantiflime fibi concedi pe- tempeftatem , in qua multze naves fubmerfae teret, vocem quandam audierit dicentem fi- perierant, excitaffe gloriabatur; qui pariter Pl bi. Non omnes poffümus eile Virgines, nec multis ab eo plagis mul&atus fuit. Huic fuc- Y deinceps patiar ut tam honorato nomine gau- ceffit tertius, qui fe intra decem dierum de- luc- deas. Àd quorum verborum auditum, fanctus curfum in diverfis nuptiis varias rixas, dif- vir Dei ob inexfpe&tatam petitionis fuse re- cordias, & inimicitias excitaffe, multorum- T. pulfam graviter conturbatus & affliétus fuit ; que homicidiorum authorem fuiffe, glorian- mox vero velociífime a B.Virgine (umma fuit confolatione perfufus, quae hifce eum affata ter affirmavit; quem pariter ficut priores di- ris verberibus caftigari ju(fit. Tandem vero eft verbis: Verba illa pau!o ante ad te fa&a, alius quidam comparuit; qui fe quadraginta diaboli fuerunt, qui tibi proponit bonorum annis continis monachum quendam ad im- operum difficultatem, ut territus ab incepta virtute defiftas. pudicitiam follicitatum, tandem poft tot an- S. Petrus nos evolutos viciffe, &, utin fornicationis pece Vi. B. Petrus Damianus de quodam mo- catum turpiter & i Dam. 1. 6. nacho refert; qui in cella fua affiduus exiftens, gnominiofe laberetur, pro- AC ep. 18. curaffe jo&tavit. Cui e throno füo confurgens V.t quantum exterius apparebat, vir magnze fim- fatan, poft multos amplexuus, acceptum e plicitatis erat, nomiue Martinus; Hunc vix dies aliquis praeteribat, quin daemon illi vel capite fuo diadema capiti ejus impofuit, at- que ad dexteram fuam confidere juffit, gene- appareret vifibiliter, vel illum no&urno tem- rofitatemque e pore in fomno audiret loquentem, qui una cavit. - jus variis concomiis deprzedi- 5 cum ipfo Pfalterium aliasque preces recita- VIIIL In opufculis S. Francifci de Religiofo Opufc. S. ; bat: aliquando vero , inquit S. Pater, tene- qu odam fui Ordinis, cui nomen Angelus erat, ran c. brarum author fe transfiguravit in Angelum legitur, eum magnopere dzemonem formi- coll. 300 "o lucis, eique quafi legem dictando mandavit; lj daffe, eo quod afperrime illum a longo tem- Y Cave, quia Angelum Dei & afpicere, & allo- pore moleftaffet: Qui proinde a S. Patriarcha ^ qui meruifti: indignum eft, ut de caetero cum hominibus loquaris. Protinus ille, tanquam focium fibi dati expetiit, qui ad ejus defenfio- nemin ejus cella dormiret. Atvero fanctus vit mandatum divinitus accepiffet, a fratrum fe Dei acriter eum objurgans, fine nulla jufta fuaditus collocutione removit , feque fub ri- caufa eum timere dixit, eo quod vires dzemo- gida filentii ceafura conftrinxit. Cumque nis in manibus Dei ligatae effent; Simulque, tam Abbas monafterii, quam alius quidam ut hujus rei fequenti no&te experientiam cape- monachus nomine Romanus, vehementer ret, inmontisibi vicini verticem confícenden- illum, ut loqueretur, urgeret, ipfe vero Ab- do, fonoraque voce clamando: Superbi dze- bati refpondere pertinaciter abnueret ; hic mohes, omnes venite ad me modo, & quic- portas cellae ejus a cardinibus dejici impe- quid poteritis, mihi facite, & in me veftrum rans, obftinatum hunc filentiarium virgis cae- di juifit, donec obfítinati & indifcreti filentii exercete furorem. — Cumque bonus ille Re- ligiofus prompte obediffet, nullus malignorum fui redderet rationem. . Tandem vero, cum fpirituum fe quicquam movere aufus fuit; nee hac via quidquam ab illo obtinere potuit- hacque ratione deinceps absque ullo daemo- fet, bis eum verbis Abbas eftallocutus: Idcir- nis timore vixit, & liber permanfit; & meri- co antiquus adveríarius bonorum femper o- to, quia , ut S. Auguftinus ait: Non pof- perum iuimicus, filentium tibi tentavit im- ponere, ut & fru&tum fraternze zedificationis funt, quod non finuntur, efficere; finunturau- tem alto Dei fumi juftique judicio pro merito amitteres, & illi , qui a te fublevandi erant, eorum, quos ab eis vel affligi tantum, vel tuze confolationis auxilium non haberent. Sic itaque frater, concludit S. Petrus Damianus: etiam fubjici, ac decipi, juftum eft. IX. S. Hieronymus in vita S: Hilarionis S. Hier. quia nonex malitia, fed ex fimplicitate pecca- refert, quod, cum daemon ad metum &in vitaS. lüdifü verat, ad mentem quantocius rediit, & con- tempta fuggeftione diaboli, admonitionibus horrorem illi incutiendum in fpecie hcr- ilar, ) L rendi cameli ei apparuiffet, fan&us vit Dei pii Patris acquievit. imperturbato animo eidem dixerit: Non me Manfi VII. Invitis Patrum de monacho quodam, diíc. 10. qui quondam idolorum facrificuli filius fuerat, terres, diabole, tanta mole, corporis; & n. 3. in vulpecula, & in camelo ; unus atque fcribitur, quod, dum etiamnum juvenis effet, idem es. in quodam idolorum fano dormiens fequen- tem habuerit vifionem: vidit enim luciferum X. In vita S. Norberti legitur, quod d»e- vit. S. inon quendam Religioforum fuorum ob fidei Norbert. velut in throno fedentefn, & ante eum daemo- fuae debilitatem adeo contempferit , & flocci nem quendam ftantem,qui unde veniret, inter- rogatus, fe ex tali certa Provincia venire re- fecerit, ut ad quemlibetfere greffum in pere- grinis admodum horrendisque fpeciebus ei fpondit, inqua varias feditiones, bella revolu- apparere praefumpferit. Cujus proinde Re- tiones, & horrendos rebellionum motus exci- ligiofi pufillanimitatem S. Patriarcha repre- taíffet; qui, cum, quanto ad haec mala procu- hendit, eumque generofo deinceps animo ef- randa tempore ufus fuiffet, interro fe, & nihil timere juffit. Religiofus hic igi- R. P. Lohn. Bibl. Man. T om. [. garetur, fe D tur » Ppp 2 484 ';B;ibïz'othecæ Manualis : Concionatoriz. tur optimis Fundatoris fui monitis obediens, caufam interitus aufpicati fuerunt, quodin ore omnium diabolus a(liduo foret. Itaque aNoftro cum aliquando pro nonnullis negotiis domefii- cisexpediendis e monalterio egrederetur, dae- expiati, & confuetudinem dedo&i, cladem a- monemque in figura Gigantea fibi obvium, & verterunt. XIlV.-Puella formo(a & cafta, ut procorum Mancinus expaafis brachiis, quafi conterere volentem confpiceret, monitiS.Patris fui memor, imper- evitaret infidias, domicilium vertit & urbem. de paff. Cui alio peregre abeunti dzemon affümpta ho- f Ol. SQZ- terr.toque animo perfeverans, dzemonem falu- tari crucis figno coram ipfo formato infugam nelti viri fpecie occurrit, monuitque, pagum a- nimo deftinatum non adiret,adelffe ibi petulcos abegit, qui & deinceps nunquam ei amplius apparuit. famulos,a quibus plus paffura, quam a lenoni- XLlIn vitis Patrum legimus, quod, cum S. bus urbanis. Perrexitnihilominus puella, mil- ^ XGte. £ lies potius mori & orbe exulare toto parata , g,f:olus es Pachomius daemonem in fpecie valde lafciva lib.! ei apparentem reprehendiffet, quzefiviffetque, quam caftitatis facere jatturam. Sed contra- & cur totíraudibus, & artibus, ad procurandum rium poft tempus non longum accidit ; cecidit infelicem animarum lapfum uteretur, daemon mifera, cafumque prodente uteri tumore juffa 'infui excufationem refponderit:Quamprimum eft, fibires fuas habere, & pago exeffe. Quae dum priorem viam relegit, urbemque repetit, vosaliquem fuggeftioni noftrae aditum dare in- cipitis, fübito nos majoribus vos incentivis obvium, quem prius, habet daemonem, reditus caufam non difficulterimpetrantem.Faffa deli- provocamus : at vero dum vos in principio fuggeftioni noftrze refiftere, & primos motus &um, quod utero prodentenegarenon poterat nequaquam admittere, fed primas imaginatio- mulier , culpam cum prima mulierum d2emoni adícripfit: Serpensdecepit me, nequam diabo- nes animofe repellere videmus, erubefcentes & confufi a vobis recedimus. 3 lus hanc mihi perfuafit profectionem. & fcelus. XII.Filia Deo devota cum a duodecim 2eta- Iratus ea voce daemon, excufiffima impuden- Engelgr. : m 3 .tisanno in hortum in dies fecederet oratura, tem alapa fignàvit, & addidit: mentiris, ego e- Pent. S.2. daeinon quodam fabbatho illi apparuit fpecie nimillefum, qui iter hoctibi nuper difuafi, de B.Virginis, cum duobus aliis Catharinam 5e- periculo praemonui, a fcelere przecavi. Sedni- nenfem, & S.Dominicum referentibus.Horta- mirum genius ifte vefter, & pervetus mos eft, ut lapfuum veftrorum culpam nobisimpingas tur puellam ad aufteram vitam, prolino lanam indueret, feria quarta, fexta & fabbatho jeju- tis, cum ultro a vobis ad tentandum fzepe- naret, quotidie rofarium diceret: quae omnia numero irritemur. - Wadiri- faciebat: omnia tamen egit confcio confeífa- .XV. Cum Joannes Parmenfis Minifter Ge- us to.1Q. rio. Qui fraudem veritus , juffit, ut ia faciem neralis Ordinis vifitaret ultramonauas Provin- ann. Ord. Dognon cias; contigit brumali tempore, utitineris er- Min. ann. I3,62, Deiparae exfpueret. firediret. Fecit, necindi- 17 gnationem B. V. oftendit, fed maguos favores rore per totum diem deviaret, atque in deferto, 1248. rependit, praedicens parentum infortunia ; mo- mediisque in filvis ingruentem no&em fuftine- ret. Hic focii eum de periculo, & labore admo- netque, ut eos foletar.Unde coepit pro vate ha- beri. Confeffarius tamen adhuc follicitus, fcri- nuerunt, feu potius amice interrogarunt, quid eífet faciendum? Refpondit fecurus, ad Divi- bitepiftolam contumeliis in eos tres divos ple- naim; eam ubi puclla B.Virgini dedit ad lectio- numauxilium effe recurrendum ; confiderent, nem ejus nil mota, rettituit, juffitque cuftodire Déumnunquam in feconfidentibus deeffe, im- plorandam effe Deiparam Virginem, ac B. eam epiftolam, fuo attactu facram, & mira pa- traturam, utfactum eít. Unde fecurior redde- Patrem Fraacifcum. QCoepit is preces , & ad batur confeffarius. Puella vero aB. Virgine pe- illam, & ad hunc fuadere ; Quibus di&tis, au- tivit aliquod donurm coelefte, cui illa dixit, ut dierunt pulfari campanam; cujus excitati foni- rofarium füum ei daret, quod acceptum ia. tu perzexerunt v;a lutulenta, & difficili ; donec . coelum fecum abftulit, & poft paucos dies re- ad vicinamAboatiam perveairent, oftio pulfa- ftituit, monens, ut confeffario (uo aliquot ex to procurrunt obviam, quafi condicto exfpe- &antes monachicomplures, qui prompte re- eo grana communicaret, fore contra morbos potentia. & re ipfa multi fanati funt. Voluit ta- ceperunt hofpites. Ducunt ad ignem, lavant men confeffarius ultimum documentum de rei pedes, exiccant veftimenta, apponunt ccenam, fternuntleCos, omnia miniftrant neceffaria, ut veritate capere. Puellae veras facras reliquias tradit,quas jubet e colloB.Virginis fufpendi.At videbatur, alacritatemagna. Poft primam vi- giliam furrexit Generalis ad orationem, & au- dxemon renitens, acerrime filiam perftrinxit: ac ubi omnes ejus poenitentias & orationes, dita campana , quia noctu ad laudes Divinas convocantur monachi, ad chorum cum ipfis quas prius inculcarat, miffas facere jutfiffet , cum aliis duobus fpectris evanuit, aculeo car- pergit, relittis fociis, qui fomno &fatigatione nis non levi relié&to in animo filize. opprimebantur. Officium inchoaturus Hebdo- Ann. P. XIIf. Virduni a duobus fratribus di(fidenti- madarius necc onfueta ufus eít ceremonia, nec Franc.C. buscum affiduo diabolus citaretur, illemorem ordine, nec verficulo : Zormzze /abza mea ape- Virdun. vies &c. fedabruptim;$& cum turbationeince- ful.- 3070 gerens vocantibus, familize unius agnos uni- - verfos, & mox boves, auferes, gallinasquema- pitabillo verfu Pf. 35. b; ceciderunt, qui ope- &avit; omaiumque & crura confregit , domi-. vantur iniquitatem ; refpondit chotus: expul/? que mifcuit, & turbavit omnia ; alrerumque Juut, necpotuerunt flave. 'Tertio idipfumrepe- a fratribus formidolofis imaginibus terruit,do- titum fuit, quod movit Generali fufpicionem. Praecepit igitur in virtute paffionis Chrifti, nec illi cam domefticis confeífione expiati, dze- monis vim infregerant. In alia víila repente & SS.Nominis ejus, ut ocyus edicerent , qui- magnus armamentorum numerus interiit, Titulus XXXPFL Doemon. 485 quinam eifent: Refpandit, qui Abbatiis Joco num fimulat, & uxore cum tiovacula capiti videbatur praeeífle, omnes effe Angelos tene- fuo imminente exclamat , domefticos vocat, brarum, coelo pulfos, qui ex divino praecepto oftendit novaculam,& maneinnocentem con- Vg inviti miffi funtad miniftrandum ea no&e ipíi, jugem male habitam expellit, quze ad parentes ff & fociis, precibus, inquit, Matris Dei, €7? zll;us reverfa eft. Atdsemon pactam daturus vetu- La vexillifevi Patvis vef]ri, His di&tistotum eva- lae mercedem, laudatam de opera przeítita, nuit, quod ibi videbatur effe extructum mo- cum corpore & anima eam abripit. Eo cognito nafterium. Ipfe vero nemorofo in antro con- evoluta tandem rei totius ferie, conjuges data ftitit. Generalis focios excitavit, & per re- acceptaque erroris venia ad veterem concore liquam noc&em usquea ; d auroram in Divinis diam rediere. laudibus perfeveravit. --K Bartolus XVI. S. Ignatius literis operam daturus $. X/f lib. r. Complutum ad Cal. Aug. venitanno 1526. at- .. 130 SIMILITUDINES, quein hofpitium pauperum divertit,cui abAn- tezana vocabulum: ubi promptius cubiculum Qualitar. P nactus fuit,quod illic unum pridem vacabat,ni- I. Qicut taurus in fui agitatione graviter fe Manfi. - mirum fpectris umbraram, & hortibili ftrepitu vulneratum effe animadvertens, videns- 21l* 2» Lj infellum. Nefcivit id Ignatius, unde vifis pri- que, quod furorem fuum adverfus eum, a quo ma no&teformidandis fimulacris. & audito im- percuffus et, exercere non poffit, confi&um mani fragore totus inhorruit: Verum ftatim ex vetuftis pannis lineis, vel ftramine homi- fe recolligens refumptis auimis in genua af- nem , ad aves abigendas in agro pofitum , ag« furrexit, ac locutus eft: Si voPis aliquid in greditur, illumque cornibus, dentibus, pedi- ine datum eff, en adfum pavatus ; agite in ine, busque in millenas partes ferociter difcerpit, quodcunque: Deus probaverit, cujuscumque id fuas fe vindictas hoc modo aliqualiter exerce- manu fievi juffovit s ueque in vobis eff, uocendi re poffe, fibi imaginans: Ita quoque Princeps suetam vel puufto tvauspgredi quam ipfe vobis tenebrarum videns, quod de Deo, qui ipfum e prefixcrit. Sin autem vobis nocendi facultas coelo in profundum abyfli praecipitavit , vindi- noz eff ; quotot vefirum f'nul jenavi, tot févepi- care fe nequeat, hominem ad imaginem & fi- us ad interpellaudau unius boruli quietem.Hic militudinem Dei creatum. Deoque unice cha- fe Deointegre committens,quid quid effent au- rum, plurimisque favoribus adauctum aggre- furi, fortiter expectabat: Sed nihilineumten- iif« ditur, fuamque rabiem in eum, in Dei igno- t0,10, tatum, & ex eo quies cubiculo reddita eft.. miniam, quantum poteft, eique .permittitur, Ürd Dognon. XVII. Dzemonaliquandoin fpecie viri triftis furibundus exerit. am, tt.3. c. 2. adimpiam vetulam venit, queftus jam diu fe b « 18. - II. Sicut, fi quis ftellas eceli, aut pluvise S. Lap- frutra laborare,ut duos conjuges ad divortium guttas, feüarenam maris dinumerare volue- rent.J«ft. C€. 12. de impellat; quod fi ipfa ut harum artium perita rit, caffo confamitur labore; ita & quicunque id efficeret, jun&taque opera id poffent, magna varias daemonum íraudes ad plenum. refe- difc,Mo- naft, proemia pollicetur. lpía annuit, & ftatim ad rare conatus fuerit , fupervacue defuda- maritum, qui mercator erat, & ejustabernam bit? feftinat. ibi praefenti argento pannum emit, & III. Sicut in cribro multa foramina funt, S. Bern, interim eum admonet, uxori cum Sacerdote ita diabolus cum multiformis fit, fe homini Sen.to.5. commercium fufpectum effe. Poftridie tempo- applicando, mille modos tentandi . habet, C, 2, &. £. te facri poffe eum idintemplo deprehendere. quia, quot fant vitia, totutitur variis modis ad tentandum. 'Tumabit, & data opera materiam in taberna Unde fecandum S,. Aug, relinquit,curaturam fe,ut auferretur in tempo- diabolus'plenus eft incentivis vitiorum, re.Interea & uxoremadit, ait, marito furtivos ideo toto conamine fe applicando , nititur animas fuis incendiis inflammare. . cum puella quadam amores effe: promiffam ei, & cras dandam a marito pro vefte mate- IV. Sicut novacula apprime exacuta ita Nicet, | Qin riam. [ta excitatis utrinque fufpicionibus, comam abfcindit, ut, qui raditur nihil fen- 9fat. 40 ipfa puellam , quam ignaram doli ei facinori tiat: fic etiam diabolus, qua eít calliditate, ^ ^7:222- parat, mittit, uta mercatore paunum auferat, atque verfutia , dolos ita machinatur, ut ani- use res uxorem confirmavit in fufpicione , m3e gratiam , hoc eft, virtutem, & fcientiam detondeat, ut ea fibi haec ornamenta detrahi quod'materiam absque numerata pecunia au- N ferret. Vetula fubinde Sacerdotem adit, mo- non fentiat. netuxorem ob faípicionem triftem effe, velit V. Sicut homo fylyam exfcindere volens, Manfi R Sa- illam mane poít rem divinam confolari. fifolum fecuris ferrum fine manubrio babeat, difc. 4. cerdos mane uxori locutus, auget ignarus Ze- nihil efficere przevalet, quantumvis fit fagacif- - ? lotypiam mariti, qui tamen, etfi zegre, diffi- fimus ; at vero fi vel modicum fylvze illius li- mulat. Donec veneficia illa pondus addit gnum aàd faciendum fecuri fuze manubrium rebus. Nam uxorem adiens fuadet, ut ab obtineat, hoc unicum ei fufficit, & defideraba- aliarum amoribus maritum abducat, aliquos tur, ut totam Sylvam paulatim exfcindere pof- e barba pilos ei dormienti radat, & minu- fit; Eodem prorfus modo dzemon, quantum- tim fe&os xibo incoquat, & fimul in eam rem vis fit fpiritus fagaciffimus, folatamen;perver- novaculam offert. Mox recta ad maritum fze, nobisque continuo infidiantis voluntatis fuze malitia, quze eft veluti quoddam fecuris revería monet, a conjuge przecidendam ei ferrum fine manubrio, virtutum noftrarum gu-lam fequenti nocte. Maxitus noctu fom- Ppp 3 fyl* Bübliotheue Manualis Concionatoriz. 486 | vlvam exfcindendo nobis nec quicquam no- X. Sicut avis in laqueum incidens; miisi-S. Ephr.; cere poterit: at vero fi aftutus hic ferpens ab macapitur unguicula, & alarum vires fran-tr- 1. de m ;,»x i ( 4nima vel corde noftro vel minimum affe- guntur, & debilitantur ob ungaem vilem, & f][Chvc';' ( lingua. T &um inordinatum obtinuerit, ex hoc fecuris cum totum corpus fit extra Jaqueum , totum 1 fuze ferro manubrium fabricabit , quo dein- tamen retinetur : ita multifunt viriexempla- res, quiinnovem praeceptis fuat irreprehen« ceps utendo affe&um hunc paulatim fic adau- fibiles, & in unius ebit, ut animam noftram fui juris faciens, .'l praecepti unguicula ca- quicquid inilla virtutum, gratiarum, dono- iuntur. Xl. Sicut latrones non ubi foenum & pa-S. Chry« rumque celeftium repererit, facili negotio , extirpare, & totaliter füccidere polfit. leze , & calamus, fed ubi aurum & argen-foft. ho. r« *X 7$:Climac. VI. Sicut in corpore noítro femper humor tum eft fodiunt, & continuo viglant; fic & *d PoP- gf. 15' .diabolus his maxime inftat, aliquis praefto eft, quiin illo quatuor elemen- attingunt. / 'qui fpiritualia torum mixto praedominans, aliquam in eo caufatindifpofitionem ; fic quoque in inferio- XII. Sicut hoftis plus ducem, quam mili-S. Chry- ri animae portione femper eft aliqua inclinatio tem petit, nec obfidet mortuos , fed impugvat!e^ ?. 96- i o AE du iüdks MeuR « t xelap petitus incompofitus, quo Angelus ille viventes; ficdiabolus non peccatores quzerit at inüdipfus familiariter uti novit. Unde S. Jo- capere , quos poffidet fubj ugatos, fed ut ju- aunes Climacus de gradibus Paradifi tractans ftos capiat ficlaborat. 18,& p t ita loquitur : Quales nos daemones deprehen- XIIl. Sicut filii Jacob Jofephum ftatremMan& dunt, tales & ipfierga nosfegerunt; & qua- fuum fatali femperodio profequebantur, quia difc. 9. lesin nobiscogitationes reperiunt, tales ipfi illuma patre fuo tenerrime amari videbant ,"* ?* nobis imagines & formas fubjiciunt. utpote qui illum in peculiaris dile&ionis fi- S. Greg. Vii. Sicut Dux belliadeum praecipuelocum gnum pulcherrima illa vefte, quse polymi- ho. 12. D caftra fua figit, quem debiliorem, & minus ta vocabatur, induerat; eodem prorfus modo invidus ille ferpeus tolerare nequit, quod Ezec " munitis moenibus, aut fortificationibus cin- &um effe cernit: ita quoque Stygius nofter communis Creator majori nos dilectione, inimicusinilla parte vel maxime in civitatem quam ipfum, profequatur; fiquidem, ut nos fanguine fuo pretiofiffimo rcdimeret , corpus irrumperefolet, übi minoremrefi(tentiam in- venit, quamque minus munitam & confe- fibi mortale pronobis affumpfit, quod in An- Viem d uenter debiliorem effe deprehendit. gelorum obfequium nunquamfecit. Prze ni- $515 VIII. Sicut cancermarinus, ubi concham mia invidia inrabiem agi videntur, dum nos Manfi | difc.8.n.a. apertam confpicit, lapillum quendamin eam "coeleftibus virtutum, gratiarum; & dono- conjicit, vel modicum lignum , ut inde im- rum infnforum thefauris locupletari vident, edita claudi nou poffit ;- hzec enim modica ac proinde omni conatu nos hifce thefauris apertura fufficitei , ut eam ingredi paulatim, & fpoliarecontendunt; nam ut Caffiodorus ait: devorare poffit; pari quoque fagacitate dze- graviores infidias adveríarii tunc fuübimus, mon utitur,quia ferpens eratcallidior cunctis; quando Dei dona füfcipimus. - XIV. Sicut Leonem naturaliftee animaliaIdem m, inox enim ut.cor hominis bonis hifce tempo- ralibus capiendis patere confpicit, lapillum mortua nequaquam manducare, fed vivis tan- 19- tum iafidiari afferunt; fic quoque diabolus, quendam , id eft, inordinatum erga certam Tten difc.l uandam perfonam ingerit amorem , idque qui tanquam leo rugiens circuit, quaerees, ub fpecie boni, ut fcilicet ejus procuret falu- quem devoret, non animas in peccato jam 3' nl gl tem; ubi vero per hunc affetum minimum mortuas, utpote quze jam de facto ejus funt, fed in gratia Dei vivertes, devorare conatur, - aliquem in cor illud aditum fibi patefecerit, fenfim & paulatim fpiritus immundus cum quia, ut vetuftiffimus Tertullianus ait, diabo- omni malitia faa inillud feinfinuat. lus ad hoc fe regnare putat, utSanétos de re- ligione Dei perturbet. ; 4 ddemm.4. [X. Sicut fures, ubi violenterdomum in- XV. Sic Pifcator avidus & gredinequeunt, ne fores domus dejiciendo., peritus, grän-s. Thom. vel muros & parietes perfringendoftrepitum diores pifces, minoribus contemptis, atten- Vill. $. de tius inefcat, ita diabolus perfectis LI ofma aliquem excitent, ex quo domeftici a fomno quiþusque & Dam. excitentur, fiparvam quandam feneftram a- avidius infidiátur, ut pereant. pertaminveniant, puerum aliquem fagacem, XVI. Sicutinter alias fulminis conditiores, Manfi ab eis in furtis committendis erud'tum, per una haeceft, quod majorem femper iniis cor-difc. 1o. illamimmittunt, qui cautefores domus , vel poribus vim exerat, in quibus majorem inve- "* 1T- feneftras majores aperiat, per quasipfi ingre- nitrefiftentiam : Idem quoque eft dzemonis ge- nius, nam adverfus eximios Dei fervos', qui dientes pro libito füo quaevis obvia rapiunt, & furantur : itahzec eadem eft latronisinferna- fanctitate praefulgentes eidem omni virium lis in deprzedandis animabus vulgaris fagaci- fuarum conatu refiftunt, magis & crudelius fzevire, majoresque ac periculofiores infidia- tàs ; neenim in animas cum ftrepitu, id eít per rum machinas iisdem ftruere confuevit. Prae- inftigationem ad peccata enormia committen- da irrepat, prius fuggeftionem vel imagina- terea fulmina loca eminentiora ut plurimum tionem immundam ejus animo immittit, vel feriunt: Feriunt altos, inquit Pocta, fulmina ad afpe&us oculorum incavtos, ad compla- montes.. Eundem quoqueftylum daemon ob- centiam fenfualem , pelpericulofam aliquam fervat, dum illos quam maxime impugnat ; familiaritatem exftimulat, &c. Cum dia-- qui dignitate. exemplaritate, & miores exiftunt. [ vi»rtqte fubli- bolus jam mififfet in cor, &c.. — Veniamad te- tanquam furin noéte. XVII. —— - iftulus XXXPV.- Demon. 487 D S.Cyr. — XVII. Sicut qui Barbatorum incurfioni- I;e cof hominis, quodque bonorum tempora- orhg Alex. de bus fe opponunt, iisque ob(iftere, quantum li- lium, honorum, voluptatum, divitiarum l!]gug. Pafc.b.;c.sr. cet, egregie volunt, incitant quidem fefe vi- PO 20 2 ciffim ad audendum, feque fedulo hortantur, aliarumque rerum fimilium avidiffimi fimus; in praefenti dele&ationis occafione huic vino promant jam vires, & artem, tempus beili ad- herbam venenofam, id eft, fuggeftionem ad veniífe affirmantes, itaque vehementes &in- peccatum vehementer follicitantem immif- vici in adverfarios incurrunt. ac fuperata cet, hacque ratione vi &Qriam adve;fum nog S hr quodammodo fegnitie ac pavore, ftrenuos fe ofb in gravioribus periculis, cum cafus tulerit, fgqiuhne obtinet, praebent: eodem modo oportere affero, ul- $& VI d poF A -——-s/' cunque funt fan&titatis amatores, diaboli frau- "MOTIVA. J . dibus perquam impigre obviam ire, tantaque fe illi contentione virium opponere, ut illud 4ld damonem odio 'Izabmdam. Xv fy. " ipfum haud immerito ufurpare poffint: Quis L $ l (yuia. aftutifinur efl, uti S. Bernardus te-S. Bern- nos feparabitacharitate Chrifti? tribulatio? ftatur, dicens: a verfutiis & aftutiis vo- std. de — an anguftia? ; bis timeo, in quibus partim fubtilitate natu- qusdr. de- Manfi aifC. XVIlk Sicut, fifu rem aliquem in doinq 18. 0. 2. tua videns, eundem clamoribus & vocifera- re, partim experientia temporum, fubtot ^ annorum millibus eruditus, fragilitates hu- la tionibus in fugam agere poffes, & tamen id man naturee, if o ipfum facere negligeres, nonue tunc faculta- non ignorat., quaqua verfuq; fe verterit, l, ) tum tuarum jacturatibi ipfi imputanda foret? Il. Quia occult i fj imus g/!; tefte S, Gregorio,S. Greg, Eodem modo, cum ad tentationem fuperan- dicente: Quis huj dam per orationem ardentem Deo te recom- us hoftis verfutias non me- inPf. 142. mendare tuat, qui tanto eft perniciofior, quanto oc- eft. poflis, fi id non facigs; culpa tyua cultior? Nonenimquse extra nos funt, aufer» re nititur, fed diripere thefauros interiores conatur. Nulla fibi temporslium bonorum denum.l cupiditas, nulla divitiaram ambitio, nullum dignitatis defiderium, fola interiora appetit, kïge,;, dife. XIX. Sicut,.düm leo famelicus animal .$.m.13. quoddam obvium habet, illud protinus in- folas virtutes diripit, folam animan occidit ; quod fi aliquando exteriora tetigit, non ea au- vadit, illudque tanta cum aviditate difcerpit, fert, ut habeat, fed ut ea aufe dilaniat, & devorat. ut etiam offa, pellem, & evertat. f rendo animam omnia animalis iftius interiora per fauces in HI. Quia terribil iffe mus efl, faltem refpe&tu Rupertus ftomachum fuum trajiciat; eodem quoque malorum hominum, uti Rupertus Abbas illa Abb. l. 1. modo rabida illa fames, quae daemonem ad- verba, 1. Reg. c. 5. verfumnos exftimulat, adeo eft ingens, ut non t ebullierunt villg, £49 14« folum in animam noftrara ferociat, verum agri, in medio regionirillius, E$ nati funt mureg , jem 1 explicans indicavit, dum per mures hos intel« etiam in corpus & bona fortunze debacche- IQ tur: dummodo id illi Deus permittat: Cor- ligit infernales fpiritus, aitque: Qui funt ifti, pus & animam perdit. qui ebullierunt, & terram demoliti funt mu« res, nifi maligni fpiritus, juftis quidem con- ldemdi, XX. Sicutin antiquis hiftoriis de Cartha- temptibiles, ut mures, peccatoribus autem piois ginenfi quodam belli duce legitur, quod de terribiles, ut leones. quibusdam militibus Africanis, qui ei rebelles id ipfum confirmat facti, obedientioe. jugum, quo ei obftringe- S. Ifidorus, dum ait; In oculis carnalium dia- bolus terribilis eft, in el e&orum oculis terror bantur, excufferant, fequenti ftratagemate ejus viliseft; abincred gloriofam reportarit victoriam ; Etenim, quia. ulis ut leo timetur; a illos vini avidos effe probe noverat, multa va- fertibus in fide ut vermis contemuitur. Thom, fa vino adimpleri, eique herbze cujusdam, quze fin 1V. Quia fuperbiffimus eft , ati S. Bafiliusin- S. Bafillus il $.de fomni eft conciliativa, fuccum admifceri, ac uavitdicens: Daemon, capitalisnofter ho- "a. otat,2, ere Coft demum caftris fuisin magna quantitate infer- ftis, folet noftram Domino exprobrare negli- [an. ga Deutmn; rijuffit; cun&isquerite difpofitis, in apertum gentiam, & fuper inobedientia noftra füper- a campum egreífüs, fe cum illis pugnam ado- be gloriari; qui, cum neque finxerit nos, nec (c, 10 riri velle, callide fimulavit; cumque in pri- mortem pro nobis opetierit, habet nos tamen i Cpro dolor!) & inobedientize fuze , & neeli- mo congreífu ftudiofe fugientem per longum terrae fpatium infe&tati fuiffent, tandem retro- gentize, qua in przeceptis Dei tenendis fumus, greffi hoftilia caftra occuparunt, & inventa in- imitatores fedulos, hoc equidem opprobrium genti vini annona, tanquam de obtenta victo- eft contra Majeftatem Domini, & hzec jactan- ria laetantes, vino liberaliffime indulferunt, tiapcenis gehennze longe mibi gravior effe vi- ac, demum profundiffimo fomno fepulti pofi- detur, quod nimirum inimicis Chrifti mate- to omni metu feffa membra refocillarunt; riam,, & anfam praebemus ja&tantize contra ecce di&us belli Dux, qui una cum exercitu eum ipfüm, qui pro nobis morti fe objecit, fuo fugam fimularat, cum eodem reverfus , atque ab inferis fefe revocavit. omnesque profunde dormientes reperiens, membratim ac minutimillos confcidit; fimili V. Quia furiofiffimur efl, uti S. Chryfolo- D. Chryf, gus notavit, dicens: Putredine fatiantur, deli- S. 16. quoque ftratagemate juratus inimicus nofter ciantur fzetore, quibus tota voluptas eft, ho- minesinterire. Attendite, quae fzevitia, quis ätitur, fciens namque, quod vinum laetificat furor, 488 Bib!*iothmgþ Manualis Concionatorie 4 (1ej furor, quze rabies dzemonum erga humanum bolus? Frater amabilis, nihil eft, '(iuod tan- S. Bers. : , genus; contenti non funt, mori homines, fed tum timeat, quantum concordiam & charit a. s. 4- de modo be^ i " ul tem; nam fi totum, quod habemus, damus, vivos homines geftiunt fepelire; fe fepulchris ge viVe mandant, ut homines recidant: in--fepulf propter Deum, hoc diabolus non timet, quiaà $ At ^ chrum. ipfenihil habet; fi jejunamus, hoc diabolus l ade fr non timet, quia ipfe nunquam comedit; fi p [gt. Dionyf. Vl. Quia invidiofiffimur efl, ta nta epini illius Cacib. 2- eftinvidia, impietasque, ut Dionyfius Carthu- ud Manli vigilamus, hoc diabolusnon timet, quia ipfe fianusinquit, ut perdi fe reputet, fi ab homi- nunquam dormit; fed fi charitatem & con- dif0020004' cordiam tenemus , hoc diabolus vehementer nibus expellatur. Hinc& S, Hieronymus ver- timet. Mu t baillaJobi: Stermutatio ejur fplendor ignir; ex- Quare? quia hoctenemus in terra, P Veni - plicans: Alii, inquit, transtulerunt: Iu fternu- quod ipfe in ccelo tenere noluit. aT 1 — IV. Subjeflio; nam, tefte Caffiano, nullate- Caffian. Mul tamento ejusillucefcitfol. Sternutatiofordes | ditif cerebri egerit, diabolus ergo, qui totus fordi- nus decipi poterit, quisquis non fuo judicio, coll. a. U. 2' dus & foetidus eft ,malitiae fuze fordes in per- fed majorum vivit exemplo; nec valebit^ !7* niciem hominum cum delectatione operatur, ignorationem ejus callidus hoftis illudere, -- & effundit, transüigurans fein Angelum lucis, qui univerfas cogitationes in corde nafcentes & de invidia, id eft, de malorum omnium ca- perniciofa verecundia nefcit obtegere, fed eas maturo examine feniorum reprobat, vel pite,- Ven,en.g füa commovet, & -prpducit. admittit.Hinc & Siracides: Sapiens nonodit 59 VII- j mandata &juftitias: fed quemnoam inde re- portabit fru&um? Et non illidetur quafi in $i MEDIA. fenl,c. :| procella navis. Ubi Hugo Cardinalis ait: idHugo : Ad. demonis infidias cavendar. eft, illufionibus daemonum non obftruetur , Cardin. in atio, uti S. Gregorius monuit dicens: quafi dicat; Navis, quae habet bonum recto-€ 33- C e o S"Greg. L Or ] 6. Rego fit mens vigilans,' fit und:que circum- rem, non obruitur in procella; ita juftus non ' in di&t.i5. fpe&a, fit ubique foll:cita, ut infidiantis poffit obruitur tentationum turbine. epitt '3* femper laquecs przecavere: fed quia, quanto V. Figilantia; ut S. Petrus monuit dicens : r. Petr. 5. Fratres, fobrii eftote, & vigilate. Hinc S. v. 2- hoftis nofter cautiorem contra fe unumquem- S. ChryC ue cognofcit, tanto corda fibi refiftentium Chryfoftomus, fi ferpentem, inquit, adlectum hom. 10. fubtiliori molitur arte fubvertere. Omnipo- noftrum latitare fciremus, hic magno adme- 4q jom. dum ftudio ad illum perimendum ferremur: tente:m Dominum affiduis lacrymis & de- $ precatione poícamus, ut n os veneniejus non Diabolo auteim in noftris ipforum animis la- I finat infe&ione corrumpi.. Hinc merito dice- titante, nihil adverfi nos pati arbitramur, fed J ä ïr 3 fupiniacdefides, animisque concidentes ma- re poffumus cum Rege Jofaphat: In nobis juidem noneft tanta fortitudo, ut poffimus lis noftris indormimus. Cujusrei caufam hancIdem huic multitudini refiftere; fed cum ignore- eífe arbitror, quod illum corporeis oculishom. 23. non contuemur, quamquam hoc potiffimum?^ P9P. Pt mus, quid agere debeamus, hoc folum habe- mus refidui, ut oculos noftros dirigamus ad te. nomine vigilantes nos ac fobrios effe oporte- SO Augi IL Chrifli gre[entia cogitata; nam adjuvat bat; nam feníibilem quidam hoftem facile S. 135. decertamen, tefte S. Auguftino, quicertamen in- declines: at invi(ibilem, nifi undique armati $ At (10. Temp. dixit. Non te fie fpectatDeus inagone cer- fuerimus, difficile evitare poffumus. . Ktcon- . purib. tantem, ut populus aurigam ; clamare enim firmans idipfum S. Cyprianus, fi imparatum, S. Cypr. novit, adjuvare non novit, Coronse veniam inquit, invenerit militem Chrifti, fi rudem. fi «dFortun. nonfollicitum, ac toto corde vigilantem, cir- parare p oteft, vires fubminiftrare non poteft, homo enim & non Deus eft, & forte dum fpe- cumvenit nefcium,^fallit incautum, decipit imperitum. état, pluslaborat fedendo, quam ille lu&an- namk ut S. Antonius Pad. S. Ant. do: Deus quando fpettat certatores fuos, ad- VI. Compun&io ; ad.Dotn. iuvat eosinvocantes, nam vos athletze illius ait: ficut fumus expellitapes, fic amara & la- inf. Nat. eftis. Pfal.95. 18 feq. Dicebam, motus efi crymofa compunctio expellit daemones, qui Oct, eircumdant animam, ficut apes favum. Tdem de ges meus , tülfericordiatua. — Domine, adjuvabat Catech. me. Etalibi: Zdagonem perducerir, contra dia- ^ VH.. Confidentie propric abjetl:o, uti S. Lau- S. Laur. [^ 3 bolum, vitiorum principem dimicabis in arena rentius Juft. monuitdicens: laomnibus inful- uft. c. i2. tibus fpirituum immuadorum, in cunctis ten- e difcipl. huius mundi : Utraeque partes, Chrifti fcilicet, & diaboli, infinita populi multitudo te fpe- tationibus, quibus Chrifti fervi impugnantur, Dus &atlu&antem, & quisnam vincat, videom- abjicere conentur propriam: confidentiam ,. & laint, divinum non ceffent efflagitare auxilium. Luc nem turbam nimia intentione pendentem. Non de te triumphat pars diaboli; fi vis vin- . VIII. ZerbumDei ; hincinCollationibus Caf- Caffian. cere, noli dete praefümere, fed illi affigna vi- fianiad noftram eruditionem fcribitur,quod, fi- Ce1l- 4o. Ld " cut Chriftus peraddu&taScriptur:eloca lucife- &oriz gloriam, qui tibi donat, ut vi&torise fe- ras palmam. — Visvincere? caput prius con- rumfugavit; itaquoque nobis exemplum de- tere inimici, excludendo de corde tuo fug- derit, quo doceamur, ut in conflictu eum dae- mone fcutum quoque;VerbiDei amplectamur: geftiones diaboli. Vis vincere? manus tuze forte inveniantur in bono opere. Vis vince- Histeftimoniis edocemur, ut fraudulentis fug- re? fige pedes, non nutent veftigia tua. geftionibus inimici nos quoquo fimiliter de- beamus obfiftere; & ideo juxta monitamApo- IIl Charitarfraterna ; uti S. Bernardusin- dicavitdicens: Dic mihi, fi aliquid timet dia- ftoliad Ephefios. 6.. Galeam falutis a[[umnite, £ * gladium . 489 Tituus XXXF. Dawmon. ln ( de $. Greg. gladiüm Spiritus: quod eft verbumDei ; nam : Iï. Noffe debet vrtriosxäizorïos, quibus bomines l19. mor. gt S. Greg.ait: Refifteretentationibus omni- impuguave folet, quos breviter indicavit S.Gre- S. Greg. odb h. «ap. ult. à "v' no non fufficit, qui hunc Verbi Dei teneregla- gorius, dura dixit: aut enim opprimendo ra- l2».mor. dium male vivendo poftponit. pit, aut infidiando circumvolat, aut fuadendo* 9: S. Ambr. l. de fu- IX. Terrenavtim verum contemptus ; uti S. blanditur, aut ;ainandoterret, aut defperando 1cri. Ambrofius hortatus eft dicens : Denique fer- frangit, aut promittendo decipit. Richardus : ga faec. vatum eft ferpenti, ut calcaneum mulieris & de S. Vi&ore brevius duos aífignat, dicens; Vi&tv pnat* j ; in Ca»nt» feminis ejus obfervet, quo noceat, & vene- eum contra mil tem Chifti nunc pugnare ex num fuum diffundat. Non ergo ambulemus pharetra per infidias, nunc ante faciem ejus N- in terrenis, & ferpens nobis nocere non pote- arma vibrare: quia alia v:tia fub fpecie virtu- Venan- rit. Sed & Venantius Fortunatus confiderat, tum conteg t, & alia, utfunt aperta, ejus ocu- wl i, tius apud quod Chriftus Redemptor no(ter nos in oratio- lis objicit. S. Antonius de Padua ad idfereflc- S. An'on. ". ?2 Jl à Manfi -.)a ?. 2 If. difc. 17. ne Dominica Regnum coelorum a Deo petere &ens, quod Salvator nofterde daemone.dic t, in Dom. 3. n. 2. docuerit: z dveziatregnum tuum: pofeaau- videlicet; Ambulat per loca inaquofa, ait *« uadl'. tem a tiobis fübiungi volucrit: Ef se nos in- Diaboli ambulatio nihilaliud eft, quam ipfius '. ducas in tentationem: Quali di&turi effemus ; tentatio, juxta illud, quod ipfemet diabolos veniatin corde noftro Regni tui innocens defi- apud Jobumait: Circuivi zerram, €? peram- derium,ut poífimus diaboli vincere blandimen- bulavieam. Qua vero rationeid ipfum in fenfu tam, tunc enim in nobis hoftis non praevalet, Spirituali intelligendum fit , fequentibus ver- quando refpexit nos conflanter divini regni bis declarat, dum ait: Diabolus primo terram, defideria concepiffe. ideft, mentem hominis circumit, id eft, fubti- S. Td, . oO X.Jn principto fortiter veffffeve ; uti S.Ifido- liter difquirit,cui vitio magis fit applicabilis,& 1rdin, i fent. c. 5. rus fuafit dicens: Qui fuggettiones diaboli non poftea eam perambulat, quia fecundum ] uod qy lu recipit, in ejus infidias minime tranfit. Mox- viderit vincibilem, quemlibettentat. S.Bona- S.Bonav, 02- l 24 COm- que modum nobis tradit, quo efficere poffimus, vent. fufius de hac materia fic difcurrit: la- pend. e, ne aítutus hic ferpens nos fupplantare usque primis poteít ex divina permiífione corpori- 27. : Bdt.s, quaque poifit: Facile, inquit, in confequenti o- bus noftris gravia mala infligere, prout eum pere repellitur, fi prima oble&amenta refpuan- Jobo intuliffe conftat; Organa quoque cor- : äilryt tur; Diabolus enim eft ferpens lubricus, cujus porea turbare poteft & impedire , prout facit 9m. 10. j ion, fi capiti, id eft, primze fuggeftiori non refifti- inobfeffis: Imagines denique & phantafmata tur, totus in interna cordis , dum non fenti- nobis imprimere poteft, vel etiam per faugui- i reg mor tur, illabitur, Hinc & S.Gregorius, fi tenta- nis commotionem ad peccatum ftimulare. tioni, inquit, in corde noftro nafcenti feftine Quod vero deceptiones & ftratagemata atti- ! 7. non refiftitur, hac eadem, qua nutritur mora net, decipit precipue quatuor modis; primo jem roboratur. Meque enim culpa ad opus prodi- füadendo bonum, & hoc propter malum:; fic Om. 2;0 repermittitur,4fi intus, ubi nafcitur, extingua- v.£. hominem, quem inftabilem effe cogno - i pop. Pf. 1co. 8.tur. Id ipfum David indicavit, dum dixit: /z fcit, ad religionem ingrediendam exftiiulat, smatutino zutevficiebam omnes peccatoves tevra, fperans,quod progreffutemporis mifer futurus fit apoftata. Secundo fuadendo malum, fed füper quae verba S. Athanafius fic loquitur: S.Athan. Sicut matutinum tempus diei eft initium, fic hoc füb fpecie boni, v.g. dum urget ad com- q.IO. ex omnis peccati initium eft inimici fraudulenta mittendum perjurium, ad retinendum bona parab. n fuggeftio; ideo inquit : mane interficiebam, aliorum. Tettio diffuadendo bonum tanquam dFortap. hoc eft, refpiciebam ad principia cogitatio- nocivum ; ut cum diffuadet bono viro ingref- füm Religionis, ne de hoc poeniteat, & egre- num; & inveftigabam eorum intentiones. at- que adeo peccatores omnes, utpote daemones, diens confundatur; vel quando diffuadet ali- qui faciunt me peccare ad perdendum omnes cui eleemofynam & orationem, ne per hoc ht ex civitate Domini, hoc eft, exanima ( anima incurrat vanamgloriam. Quarto diffuadendo «d.Dott, namque Domini civitas eft:) perfequebar. e- malum, utducat ad pejus; ut quando diffua- M ! & mim, inquit, & abícindebam illorum capita, dettemperantiam in victu & fomno, ut per hoc tanquam principia, ne operarentur omnem inducatadindi(cretam abftinentiam , quod pe- jus eft. Denique notanda quoque eft do&rina, — atr, iniquitatem, & peccatum. jf C l VIIT. quam S. Gregorius alio loco proponitdicens : 5-Gfe£- L) 01'. à äthlplo A;|SCHREIIQA. Leviathan iftealiter regiofas hominum men- 7 22 Did. S:er- 1. [n prfmis. noffe debet Afceta, cur demon tes, aliter vero huic mundo deditas tentat; la in c. 10. tautopeve bosmines oderit,E7 pev[equaturjid nam pravis mala, quaxe defiderant, aperte ob- Luc. ficit, bonis autem latenter infidians, fub fpe- quodex Didaco Stella cognofcere poterit, hoc st motivum afferente, ob quod hic adverfarius cie fanctitatis illudit; illis velut familiaribus oll, 40 in noftram perniciem, implacabilis effe perfe- fuis, iniquum fe manifeftius infinuat ;' iftis h veret; fcil. propter odium Dei; nam peccans vero velutextraneis, cujusdam quafi honefta- induratus manfitin odio Dei; fcit, quod volua- tis praetextu fe palliat, ut mala, quae eis publi- tas Dei eft, nos beatos efficere, & quod nos ce non valetimmittere, tecta bonae actionis ve- . fummo amore & charitate profequatur; ne lamine fubintromittat. autem voluntas Dei in nobis adimpleatur , curat noftram juftificationem impedire, pro- 'III. Noffe debet s4dum vincendi diabolum, pter odium, quod in Deum habet, ratione ju- de quo S. Auguftinus fic difcurrit: Multi di- S.Auguft, ftitize punitivae fecundaria. | cunt, quomodo poffumus vincere diabolum, ,,, R. P. Lobn. Bibl. Mau. Torm. £. Qqq quem Chrift, od 490 Bibhothece «Manuælis Concionat;æriæ n D ftri a:bitrii motibus emergunt. Quod etiam quem non videmus? fedhabemus Magiftrum, ui nobis demonftrare dignatus eft, quomodo confirmat Didacus Stella dicens: Obferva , pid.Stele . * a nobisinvifibiles hoftes vincantur, qui afan- diabolum nihil penitus abintell.Ctu, aut vo- !ainc. 8. &o Pauload Coloffeufes cap.2. v.1 5.dicitur ex- luntas noftra eripere poffe; quia operatio dae- UC monis non pote't pertingered:r«cte usque ad fpolians principatus & poteflates. Dernum vero inodum nos docet idem San&us, quo infultus fubítantiam animze noftrae; folus Deus, qui dazemorfis vincere, ejusque infidias & technas anim»e noftraeillabitur, & in illa vereeft, po- deridere valeamus : confifitque hic modus in teft inea operari. Etideo, etiamli [Jeus per- mitteret diabolo facere, quod poffet; tollere eo przecipue, ut vincamus nosmetipfos : Ibi er- go vincuntur inimicze nobis invifibiles potefta- aliquid de intellectu noftro, aut voluntateno- tes, ubi vincuntur invifibiles capiditates; & i- ftra non poteft, poteft tamen operari circa deo, qui in nobis ipfis vincimus temporalium phantasmata, indirc&e & mediate, immit- rerum cupiditates, neceffe eft, utin nobis ipfis tens impias cogitationest vincamus & illum, qui peripfas cupiditates re- VI. Noffe debet do&trinam perneceffariam, V Beda Ydem S. gnatinhomine. Idemalibi detentatione dze- a S. Bedatraditam, dum ait: Sepe aztiquusfio 1 V- 1I- . 7:. de *emp. monis difï'qrens; in tantum illam contra nos ffis , poflquam menti noflve teaiat ionum certa- $ Twr pravalere poffe dicit, in quantum effrzenes men iflixerit,ab ipfo certamine ad tempus vece- dit, non ut illate malitiefiuem preteat, fed ut m coneupifcentize przevalent, & proedominantur N in nobis: quibüs tamen, inquit, nifi ille, qui ten- corda, que per quietem fecura veddidit, vepente vediens 1nopinate irrusmpat. Nuaquam enim,te- S.Climac, tatur, dederit locum, inanistentatio & irriden- da repellitur; Unde Apoftolus monet dicens: fte S. Climaco, dzemones nobiícum belli fa- grad. :5. Nolite locum dare d:abole : Quonam vero mo- ciuntinducias; quando enim relaxatio fuerit, do ei locus detur, aut recipiatur, mox explicat, remittunt,feu dimittunt (in fpeciem) pugnam, - utcontempto periculo, tanquamin iecurojam dumait: Dantautem homineslocum diabolo ex cóncupifcentiis fuis. Non eaim vident ho- tranquillitatis portu coaftituti, idem quovis tempore audeamus. Id quod Didacus Stella Did Stel- mines diabolum , cum quo pugnant, fedfacile habent remedium: feiplosinterius vincant, & fimilitudine navis confirmat, dicens: Majus 4 ^ c.4- pericalum patitur navis eo tempore, quoma- ^ " 'de illo foris triumphant. , $. hg re eít tranquillum , quam tempore tempefta- iM S. Bruno IV. Noffe debet, quod S.Bru no falþiente; a'd'— tis: affignatque rationem, qu id ipfum evi- C. 4. de t, dicens: DzaPolus uulluc $us babet ia ba- orn.Egc l verti denter convincit: Nam tempeftatis tempore, mananuatuva; Deus €7? non Diabofus, boininem inquit, multa fant remedia,nullum autem tem- fecit: Deiitaquejuris eft homo, ipfedebet re- poretranquillitatis. Maxima omnium tenta- guare in nobis, ipfe debet poffidere membra tionum eft, nullam pati tentationem.: Con- noftra: verumtamen quzenam eft caufa, quod cludit proinde falurari documento: Quando monfítrum illud infernale, hoc non obftante, to- viceris, tunc timidior debes effe, & experge- ties adverfum nos praevaleat? Audite ad hoc fa&tus; namiterum redit d2emon praeliaturus refpondentem eundem San&am : Dicitenim ; tecum: imultoties contingit ( atpote fagacif- Apoftolus ait: /Voz reguet peccatum 1n veffro fimus eft) ut fe finat vinci, ut poftea mel:us suortali covpore , u£ obediaéis concupi/centiis vincat:; ut facere folent, qui alearum & ta- ejus. Dum enim nos proprize conctipifcentiae xillorum ludum exercent, qui fingunt fe per- no(trae fubjicimur, noftrisque fenfibus prom- dere, & parvam pecunise quantitatem amit- pteobedimus, quidaliud facimus, quam quod tunt, ut poftea majori lucro adverfarium ca- doemoni, ut adverfum nos przevalere pofht , Hinc recte S. Ecclefia de S. Antonio Ecclefia $, Bon piant. d arma offenfiva validiffima fuübminiftremus? ait: Nec vero frequens de fataaa triumpn ;lsin Leét. V lu Etquidem notandum eft, quod S.Paulus, poft- fecurum reddebat Ántonium, qaidiabolt: ia- de S.Àn- t t quam dixiffet : 140 ergo veguet peccatum 1n numerabilis artes nocendi noverat. Et S. A- (?A.than.v vcffro tortali corpore, ut obediatis concupi- thanafius ait: Sed neque Áuatonio fecuritatem ia vit. fceatiis ejus : ftatimimmediate fübjungat : $ed dedit hic triumphus, nec diabolo femel fra- r neque exbileatis stembra veffra avma tuiquita- &to defecere vires; quia, ut S. Gregorius at : S.Gteg. 1.5l l.5 mor. 14f S.Ambr. ;; peccato. €. $.a Circa quem textum S. Ambro- antiquns hoílis, quo valentius vincitar, eo ad [9 9. fins ait: Oftendit, diabolum noftris nos ja- infidias ardentius isftigatur. Et quidem no- 4 65 G culisimpugnare; occafio datur illi per pec- tandum eít, quod tam Ecclefia 'in Lettioni- cata noftra, ut, deferente nos Deo, accepta bus de S.Antonio, quam S. Athanafius in vi- poteftate illudat, & mortificetnos. Ideo mem- ta ejus, de triumpho ejus loquantur, non de bra noftra ab omai opereiniquitatis continere victoria; quia haec eft inter hanc & illuim dif- debemus , utinimicus nofter inermis inven- ) ferentia, quod triumphus inimicum adeo pro- tus fubjiciatur. ftratum & de]e&tum effe fupporst, ut jam S. Aug. V. Noffe debet, quod S. Au gu&inus docuit: deinceps refurgere amplius nequeat: ac pro- I.deEccl. nempe, igzerzas auimi. cogitotiones d:abolum inde, tametíi S. Antonius mora!:ter quafi cer- dogm. non videre, certi fumus, fed ex motibus eas tus effet. quod per efficaciffimum, qu»d e:fem- $ Ch corporis, ab illo, & affe&iorum indiciis colli- per przefto erat, divinum auxilium diabolo fu- hom de ye ;j, experimento didicimus: fecreta autem perior füturus eífet, nunquam tamen cxinde li, cordis folus ille novit, ad queim dicitur: Tu fibi fecuritatem omnimódam promift, fed ia Von o- continuo timore vixit. folus nofli corda filiorum hominum. maes male cogitationes noftree femper dia- VII. Noffe debet z/«/f-zes daiouis, de qui-R ichard., r: Hllud a S.Vié&t, boli inftin&u excitantur, fed aliquoties exno- bus Richardus a S: Vi&qfte fic loquitur in Pf.9o, omnes Titulus XXXVT Damon..— 491 ..... '' omnesin communi cognóvimus, quod unum nem demergerent? fed ubi redierit onulta, )ld S el- H'lcg - !7 fitomnium daenonum, a(fiduumque nego- tünc omnes expediunt artes; ita fceleratus üc tium, famulos Dei infeftare, eorumque impu- ille daemon, fimul atque videt aliquos multa $nationi infiftere, fubverfionique' continuo collegiífe, videlicet jejunia, preces, eleemofy- invigilare, Quis illud nefciat, quod in bora nas, caftitatem, reliquasque virtutes omnes, meridiana effe folet & claritas major, &calor übi videt navigium noftrum effe plenum pre« ferventior? quafi ergo cum füutma luce & fer- tiofis pietatis lapidibus, tum irrumpit, undi- vore daemones ad nos veniunt, quando frau- que thefaurum perfodiens, ut in ipfis portus : dis faze nequitiam diffimulantes, fub San&ita- oftiisfcapham demergat. Manfi aliam fimili- 'tisfpecie ad perverfitatem nos pertrahere ftu- tudinem ex ftellis adducit; ficüt enim ftella .dent, & fatagunt. Luxad di(cretionem, & ca- eclipfeos deliquium. patiens, exiguüm qui- [ lorpertinet ad devotionem. Cumluceergo & dem damnum adfert: attamen düm fol ob- claritate ad nos veniunt d2emones, quando in fcuratür, omnes quoque alii planetze obtene- D .€o, quod fraudulenter fuggerunt, non modo brantur, &univerfaterra velutobfícura qua» UC | , ll -difcrete, verum etiam devote acturos nos ef- dam no&e obducitur: ita quoque dum homo fe promittunt, & perfuadere contendunt. aliquis mediocris conditionisin peccata labi- S. Thom. VIIL. Noffe debet, quomodo malus [piritus tur, cafus illius tanti non zeftimatur: at vero in 2. Cor. a bono difcerni queat ; quod S. Thom. fequen- fi homoaliquis exemplaris, v. g. Religiofusin 6. 12. tibus verbis docet: In hoc cognofci poteft, peccata corruat, (vor eflis lux; mundi)) fcan- ( u . quod diabolus fit, quia bonus Angelus in prin- dalum inde-publicum- protinus coifurgit.. ul Y cipio hortatur ad bona, & perfeverat in eis, Hinc S. Gregor. ait: Quisquis accingiin divi-S.Greg. fed malus in principio quidetn praetendit bo- no fervitio properat, quid aliud quam fe con- ^ 4: mor. na, fed poftmodum volens explere defideri- tra antiqui adverfarii certamen parat, ut liber ?». Y. um füuum, & quodintendit, fcilicet decipere; in certamine i&us fufcipiat, qui quietus fub- inducit, & inftigat ad mala. Aliud etiam fi- tyranno in captivitate ferviebat? Similiter - ld Stel L ^' gnumelft, quod bonus Angelus, etfi terreat in Rupertus Abbas Tuitienfis nos monet, ut, Rupert. 6 LL C4 principio, tamen fta m t dum in fervitio Dei májori quiete fruimur ,. 3- in * fortat. E i-þi;'mv—--cqnfioliatyurf , | & | (30!1'L ^najus ab inimico preelium; & certamen cru- ? S. Aug. -IX. Noffe de 64 H splarspafi dinonah delius praeftolernur: Ubi ferviendi Deo ma- in Pf. 139« guam. Deus permittat; uti re&e S. Auguftinus jor quies, ibi major exhibeatur neceffe eft vi- notavit dicens: Multi dicunt: Quaretantam rium.collucatio; quia & ibi nusquam deerit poteftatem diabolus accepit, ut dominaretur fraudulenta oble&tamentorum perfuafio. Id in hoc f2eculo, & tantum valear, & tantum ipfum & exemplo Ifraé&litarum colligere licet, poffit? Sed refpondet S. Auguftinus: Quan- quos /Egyptii tunc dure tra&are coeperunt, tum valeat? quantum potefít? nifi permiffus, quando füum ex /Egypto meditabantur dis« nihil poteft. . Tu ficage, nepermittatur inte, ceffum ; üthinc difceremus (fi quidem omnia aut fi permiffus fuerit ad tentandum, vi&us in figara contingebant ) quod. quando de abícedat, & non poffideat. Idem quoque mundo deferendo deliberamus; tunc daemo- alibi de ejus potentia differensait: Habet cu- nes in perniciem noftram vel maxime conju- piditatem nocendi, facultatem autem non, ni- rent, ne ex Egypto fzeculi hujus recedamus, fi quzedatur, vel ad fübvertendaac perdenda ne peramicam Deo quietem terraim /Egyptia- vaía irze, vel ad humilianda five probanda cam deferentes, ad erem ter tranfeamus. : N s um vixftutium fahlbri—- vafa mifericordiz. Et confirmans idipfum of S. Bonav. S. Bonaventura: Diabolus, ait, habet femper XI. Noffe debet, diab c;luni p&r þluak; þeäca— S. Aug, Le&t in c. 4 voluntatem nocendi, quia hanc habet a femet- tum nocere hominibus po[f^, uti re&e S. Augufti-l-, 13. de w S.An- Luc. ipfo, fed poteftatem nocendi non femper, nifi nusnotavit dicens; Quadam juftitia Dei in po- TABSOSUN. A'than. ;quantum, & quando permittitur a Deo jufto teftatem diaboli traditum eft genus humanum Vi -modo; undenon eft poteftas, nifi a Deo; Et peccato primi hominis, in omnes utriusque fexus commixtione naícentes originalitet g. Pet. 3. ideo S. Petrusait: Ktquisefl, quivobir noceat, fi jteg, 13. S. lfid. boni aemulatores fueritis?: Sed & S. Ifidor. cal- tranfeunte, & parentum primorum debito of l. 3. fent.culo füo hanc do&rinam firmans; Non am- univerfos pofteros obligante. flinc tam cha-S. Bern, b [" . plius, ait, tentat ele&tos diabolus, quam Dei rum habet diabolus thefaurum confcientiaeSen. S.52, . . voluntas permittit; tentando autem, San&o- malz, ut omnia quzecuuque in mundo fünt,? 3* ? 2«. rum profectibus fervit: Etfi nolens, utilitati preeter illud pro nihilo fpernat. tamenSanGorum fervit diabolus, quando eos XII. Noffe debet, quod Jofephus Manfiyanf ais tentationibus fuis non dejicit, fed potius eru- prudenter monuit dicens: Porro, uf nos inten- 1g. n. 11. .dit; nam tentationes, quas ille ad huma- tationibur patrocinio €4 defenfione Dei d:gnos €9 .mum interitum movet, interdum Spiritus capaces reddamus, neceffJumefl , ut ex parte nofira J Sancus ad exercitium virtutum falubri í litate convertit. j uti- vitiis E9 malis inclinationibur noflris refiflamus , efranemus [m[us nofiros,. €9 geccata execremur. S. Chryf.: X. Nofífe debet, cur bonir potiur, quam ]In vitis Patrum de quodam legimus, qui, cum, hom.3. ymolis hominibur infidietur demon: cujus ratio- acarnaliconcupifcentia vehementer tentare- e verD. .tur, cuidam fancto Eremitze fe recommenda- lfaia. nem apta fimilitudine oftendit S. Chryfofto- mus dicess: Quemadmodum piratze, qui ma- -vit, rogando eum, ut fuas ad Deum efficaces re navigiis infeftant, non tum, ubi confpexe- -pro falute animze ejus preces effunderet, id quod przefatus Eremita cum omni animi ardo-« 'h(]'dl rint naves e portu exeuntes, invadunt; quid Vif '.enim hinc fructus caperent, fi fcapham ina- re fzepius preeftitit, fed absque ullo viri tentati J00 R. P. Loln. Bibl. Man. Tom. I. pro« -qq 2 49* Bibliothkæ AMuanualis Concionatorue profe&u; cumque hic Deifervus caffüm pre- III. Apud S. Matthzeum c. 8. duo daetno- Manfidife. cum fuarum eventum vehementer admirare- niaciefepulchris egreffi Salvatori nofttó oc« $: m 3* tur, revelatum ei fuit, illum, pro .quo Deum currunt, vociferantes: . /enifli huc amte tempus togaverat, divinam affiftentiam minime me- torquere no5?. Spiritus autem maligni fuam e reri, eo quod tentationis occafiones non fub- corporibus illis eje&ionem praevidentes, pe- moyeret, fed potius pet continuas cogitatio- tierunt à Chrifto, ut fibi porcorum corpora nes imalas foveret, magisque folidaret. Quam ingredi permitteret, quód & confeftim . ob- revelationem tentatoaperuit, qui fublatis om- tinuerunt,.qui proinde porcos in mare prae« nibus peccandi periculis, macerationi córpo- cipiti curfu àgentes fübmerferunt. Quod fi tis & fenfüum affiduze. cuftodize totus deditus ex me quaefieritis, cur:daemones, cum fint — Rom. 6. P d 12. effe coepit, & tentatio ceffavit. — JVon ergo rt- fpiritus fuperbiffimi, utpote qui e coelis fuam gnet peccatum , inquit Apoftolus, in veflro mor- deducunt originem in hsec fpurciffima, foe- tali corpore , .ut-obediatir concupifcentiir ejus, fed tida, & immunda animaliaingredi petierunt? neque exhibeatis membra - vefira . arma . iniquitàtis $.Chryfol. Refpondeo, quod, ut Anatomiftze referunt, in- L L] A a 24 €. 11g. peccato. . Circa quxe. verba D. Chryfologus ter omnia animalia nullum eft hom ini, máxie ait: Non dixit: non provocet, non titillet; me quoad interiora, fimilius porcój ac pro- fed,.non tegnet; non.dominetur, confligat ad inde ddemones, ex quo ipfis à duobüs hifce vincentisgloriam ; dimicet & decidat ad tri- hominibus egrediendum effe noverant, hanc umphum.vi&oris, & tandem fe doleat impio fejun&tionem 2eqüanimius ferre poffe vide- peccati dominatu.a fervis bantur, fiillispermittereturintrare in porcos, "elïl l ^ EEE utillos fübmergerent; fic enim fe aliquale fo- : femritate calcari. : . IX, latiumhabituros effe arbitrabantur, fubmer- gendo & fuffocando illa animalia, qu3$ alie E - ; T ,öäüöaäf qua faltem ex- parte fimilia liomini effé no- Ícuntutr. , , tibune PRJEDICABILES. j .,, . 1V. Apud fobum Spiritus Sanétus dzentos Ibid. a. 7 | Qualita;. nem terram pedeftri itinere circuire, non ve« Csl n S. Matthzo .duo leguntur a demone ro in équó eam obequitate afferit; ita enim €. 6* ; LT ? fuiffe obfeffi, fzevi nimis, ita, utnemo pof- fatanam loquentem introducit: Circuivi ter- fet traufire rer viam illam ; fed quzenam aut raim €$ peramibulavi eam; at vero fcitisne cau« qualis hzec via erat? quantuin ad myfterium lam, cur diabolusiter füiim pedes, non vero via hzec alia effe non poterat, quamilla; de qua eques perficere dicatur ?. nimirum quia, ficut Filius DeiSalvatornofter ait: Egofumvia, ve- Chriftus ideo femper pedes itinerafua confe- ritar, £? vita:: Dsemones enim viam hànc mul« cit, ut àd quemlibet greffum beneficentiae tifariam impediunt, & difficilem ac-arduam fuze vefligia terris, quas circuibat, imprime- elfe vel apparere faciunt;, ^ Unde D. Chryfol, tet: pertranfit beriefaciendo & fanando om- ait: Videtis, quia dzemones venientibus ad hes; Ita quoqüeimplacabilis hicinimicus no- Chriftum praecluferant viam : Eft dzdemonum fter, quacunque gradiebatur; in noftrami per- ifta cura, nead Deum poffint homines reditum niciem, odii, malignitatis, fraudis,veneni, om« jnvenire, non enim aliter poffünt homines niumque tmalorum veftigia poft feimpreffa re- polfidere, nifi eos ab Au&oris fui focietate liquit: ubique relinquamus figna leetitize, fubducant. Hinceft, quod Chriftusfa&us eft dicebánt mündani & diffeluti juvenes illi? via, utad viam per viam, ad Deum per Deum quod idem de dzemone quoque dicere poffa- venientibus obfifteré vis da2emonum norn va D mus, ubique reliuquit figna malignitatis fuae, leret. . V. Ex Evangelio S. Matthzei conftat, quod Iid, *?f'.** dctar l . Il. Deus, quidem ad paradifi terreftris cu« poftquam feminato in agrum tritico zizania- e.Amos. (todiam Cherubinum ftatuit, qui gládio igneo demum fuper feminata fuere, dominus agri verfatili protoparentes nóftros abillius ingref- non fine caufádixerit: Jnimicur hosuo hoc fecit: Íu arceret, fednonillefolus eft, qui nosa pa« Quia vero per huuc perverfum agticolam; tadifi aditu impedit, quis enim non videt, & in qui zizania fic fuperfeminavit tritico, daemon Íe experitur, quod & alius quidam Angelus, intelligitur, merito quzerendum venit, cur pariter Cherubinus, fed rebellis Deo, & refra- deemon hominis nomine lioc loco exprima- ttarius, odio & invidia ártnatus, ad fores pa« tur? Albertus M. ait: Dicitur inimicus homo radifi cceleftis confifiat, ut nobis ómnibus , hoc facere, quia diabolus non facit, nifiinho- quoad poteft, aditum regni cceleftis impediat? inine, & cum homine. HugoCard. dicit: Quod, ld quod Amos foríitan indicare voluit, dutm ficut Scipio ob. devi&am & fubjugatam fibi ait: Conteret vos , ab introitu Emath; ubi fan- Remano lmperio Africam Afficanus ap- &us Hieronytus ait:; Septuaginta transtule- pellatus fuit; ita quoque doemori hotninis no- runt: Conteret vos,ut nonintrocatis in Emath,hoc inen ufürpare fibi poffit, eo quod hotninem eft, inuratam, quze coeleftis eft Jerufalem, in devicerit, fibique fübegerit: dicitur homo ab moduni flammes illius rhomphzeze, quae a homine devicto , ficut Scipio Africanus ab cuftodiam paradifi vertetur: A prirnis namque Africa devicta. natalium noftrorum diebus, usque ad finemi, VI. Quodnám, obfe crd, in eo latet mylte: ldem dife, nulli rei adeo ftuduit, nec aliud deinceps tiuin, quod dzemon, verfipellis ille omni- 4 ?* 3« ' molietur, quam ut.coeli aditum nobis inter« genaruin fraudum artifex, Adamum, qui pri- lii j cludat. j ] /!.' 4. ma totiuysl hurnani generis radix erat, pre Gipi- tare 493 uI LE taté volens mhïpi*um dire&e &immediate ag- ftrátàgema erat: Fugienus,& tergá vertemus, i greffus fuetit, fed prius tentavérit Evàm? Pro PO PRCON donéc petfequentes ab urbe lóngius protra: refolutione fciendum eft; quod; dum Adà- hantur; putabuntnos fugere, (icut prius; No- inus Evàm juxtà fe pófitàm primitus cernes bis ergoó fugientibus & illis perfequentibus; tet, hoc eam nomine appellaverit: Caro dé car- confurgetis ex infidiis, & vaftabitis civitàtern. ie inrà ; eruntduoincárseuna: . Ecce igitur tibi Quaim hiltoriam Didacus Stellàad propofi- Did. Stel- nüné patefactum myfterium ; nimiruin ut ex- tum nóRruüm his verbis adaptat: Di&bolus non I* in €. 4 inde difceremus, quod daemon, ut per pravas recedit usque in finem non reverfürus, fed us« fuggeftiones fuas aliquemin aniimaim noftram que ad certüm tempus; fingit enim fe fügere, aditum habere poffit, carnis noftrae fübfidio ficut Jofue, cum cepit civitatem Hai ; fed re« femper uüti foleat: Nonne ex toncupifcentiis vertitur ad tempus, utfortius & aptius vincat. D veftris? Quamobrem Evamtentaturus, illàm S.Fulgentiüs de hujus antiqui hoftis noftri miz nion eftaggreffus per faggeftionem inteinam ; litaribüs machinis differens ait: Tanquam di» fed per tentationémexteriorerm, ferpentis fibt verlis machinis; fic innumeris utitur argus figüram aífümeudo, & familiares cum illa iniT- mentis, & cüm certaininemanifefto cedit; ad céndo fermones, cum tàmen, üt unusquisque hóéfe vi&tum demonftrat, üt Vincat, ad ho6 in feipfo quotidie experitur, nobis nunquari i fügami fimulat, ut perfequenter miffis poft exterius ; P per fpecies vifibiles appareat; fe'di'n-f- tere&um flagittis occidat. teriori femper tentatióne ütatur ]X. Regius Propheta David, quiin dete Yde l6 — VII. Salvator nofter pulchre fatánsé ful- géndis verfipellis daemonis fraudibus magna m. 8. ruris nomenattribuit; dicens: Jüdebam [ata- experientia prasditus fuit, fpecialiter à Deo fe nam ficut fulgur de clo cadentem. ^ Eteniin ipfa- à da&monis meridiani fraudibus liberari poftu- . iét experientia tefte videmus, quatito tetrore lavit: ab incur[u E$ dmonio meridiano , verün- PC.9o. 6:) fulgura fulminea etiam viros fortiffimos per- támier potius cuin a diemonió no&urno ti- cellerefoleant,quantàque dàinna terrze infe- imere debuiffe videbatur, quia qui male agit; il5 rant, dum. etiam turres munitiffiinas fzepe odit lucem, & peccata, quaé deeinonis partus evertunt; Etquidem, tametíi etiam terrà dé fünt, opera tenebrarum appellantüt: hec tàs maximis ruinis quas à fülgure fecipit, lamens men verofimile eft; Davidem hané poftulatio- tari vellet, fulgur utique in fui defenflornem ; neif finemylterio Deo prepofuiffe: Qua prop- ipfammetterram unicam (ui caufam eífe, jure tet S. Bernardus in fermone quodami füper S.Bern. S; imerito refpondere poffet; quia revera terra Cariticà àd verba hàec Pfálmiftze congrüe in« i^ Cánts eft, quié vapóres & exhalatiónes fuas in me- télligénda füfficiens nobis lumen iminiftrat , diamaéris regionem transmifit; quáàe ibidem duiü áit: Turc meridies; id eft imájor claritas à frigore condenfataàs, & intrà nübes conftfi« ápparet; cüm quafi boni majoris iniaginem &2 àc demum ex continuo motu aécenífze, praefert, Quoties v. g. fuggeffit anticipare vie ^' fübes disrümpunt, ii$que rüptis natum iride gilias, quó ad folennia fratrurii illuderet dof« fulgur curm ingenti fragore & ftrepitu, in ean mitanti? Quoties produci jéjuria, üt divinig dem terram, ünde nàtum eft, violentiffime re- officiis eoinutilem redderet, quoimibecillem ? , 3 cidit: Et profe&to idem quoque d3emoii jüré X li. rilibri prii Reguin legitur, quod, Máuüdites inerito dicere poffet animze; fi contrá ipfüm cüm NaasA m lamentari vellet, quodabipfo concuffa, &ad béllüm inftituiffet, hic vero populós ab eó in imoiiites adverfüm]àbes Galaad ?- !* 7 | ipfumi usque pefditionis barathrum protràs foédus àdimitti füppliciter poftularet, Naas fu- &a fuiffet. Unde bellá? nonne ex concüpif: perboelatoqueanimo ei refponderit: 1n hoc centii$ veftris? Hae enim el in cor ejus libe- feriám vobiscum fé&düs; ut erüami omniuii idl lml tüm patefecerunt aditüm,hze árma aliaque op- veftrüm oculos dextros. Ex qua hiftoria S. Pe- porturüa fübfidia illi fabminifttarunt, adhae- tru$ Damianus aptiífirnuiià propofito noftto rendo voluptatibus, lucris, & glorioe tnunda- erüit niyfterium: Etenira Naas; utpote filius q36, quarmiseiliberali manü offerebat; utpos dáemionis, qui Creatori fuo fa&us eft re b Jlis; te quarri omnium illorum avidatn effe prieco« Galaaditis néquaquám àmbos ocülos ef u po- ofcebat. Dsemón quidem ante nos ligat, fi- ftulat, fedut eft fagaciffimus, füfficerefibi dicit; b i q üe adftringit, fed ligaininibus & vinculis fiünus durtaxat,isquedexter eragtürfingulis; tálibus; quae mirenobis placent, jüdequé iti atVero qüà decaufa id eum petiviffe exiftitna- nobismétipfis invenit, aütveró à nobis acci- tis? quia fzepe malignus hoftis, confentienti [i« pit: nam funibu$ peccatorut füofuri ünus- bi cüilibet reprobo honiini potiorém partéin quisqueconftringituri Et, ut S. Ephtein ait; fan&titatis ác lucidi operis adiimit, ininofetü üt; cam vinculis propriis obléctetüf, perpetuo vero artificiofaà quádam fuse calliditatis iridü- - fnaneat in fervitute, quamobremi juéuiida cui- Itrià derelinquiti ütinü eo, quodtollitur,fitocs que injicit vincula, ut in ii$ libentius con- cafió damnátionis,ütpereat; ineo Vero, qtioi Qquiefcat. Etideo S. Auguftinus àit: Quis effu« reinànet, de fpé fiducize przefumátur, üt peccás giet? laqueos pofuit in divitiis, làqueós te- tor ad peenitentiam non recurrat. Oculuri por- tendit ia cibo, in potu, ii voluptate, in fom« tó firiftturii tiobis relinquit, contentus; fi dexs no; qu3e omnia immnire nobis placent; magnos ter nobis ocülus erutus fuerit; quia certas quas« jul dïf'l que ftudio à tiobis procurantur. dàm dévotiones exterioré$; oratiores vocale$; i 3'; | itid. difc. VIIL Ínclytüs ille Hebtsei exetcitus düx]o: jejunia; peregrinationes facras, eleemofynás; $ /I: 4« fués civitatem Hai armis fuis fuübjicéere medi- fanctorüim Advócatorum irivocationes,& alias A - —tans, fugátn fimulavit, feque hoftilis exer« fimiles, quibus nos in coifpe&u liujüs murdi . c&tïüs* meeu- percu?fumeü'e finxit; fed. tnerubi hoiniües virtuofos fecdndum eteriorem appas dq à féntiaid Bibliothece Manualis :Concionatorie 494 teftandum mundo ejus Divinitatem; in ipfum fentiam probamus, & in quibus falutem no« ftram in tuto pofitam effe confidimus, haud defcenderat; quando fe adagendam afperri- gravate nobis permittit, dummodo gratiam & mam poenitentiam in horriduin fubduxerat amicitiam Dei veluti oculum dextrurn in no- defertum ; tunc acceífit tentator. S. Ambro- fius idipfum ex peculiari divinae providentize bis interimat & extinguat: fic enim fama in nobis falva manet, & tamen in abícondito & difpofitione fa&um fuiffe cenfet, ut oftenderet confpe&tu Dei amor lafcivus, vel odium mor- nobis, diabolum ad meliora tendentibus in- tale, aut lucrum injuftum in fuo vigore perfe- videre, & tuncmagis effe cavendum, nemy- verant, quze ad hominem aeternaliter dam- fterii gratiam deferat mentis infirmitas. nandum abunde fufficiunt. .XIV. S.Antonius Paduanus fuper illa ver-S. Anton. Pad.Dom. — Ídem difc, XI. Nota eft illa deEricio fabula , qui fero- ba Jobi: Aepente .ventus. vehemens. irruit. €8c. C. L: 19g. ita fcribit;; Ventus vehemensa regio- 2. quo 0 e 9.312. tino tempore ad vulpis foveam accedens, mi- Aug. S 0930 , nimum quendam antri füi angulum fibi in ne delerti eft repentina fuggeftio diaboli, quze no&is illius hofpitium indulgeri propofcit. aliquando ita fortiter ex. improviífo irruit, Quo obtento, ingreffus antrum, paulatim quod quatuor angulos domus, id eft, quatuor menibra fua extendere & melioris quietis cau- principales virtutes animi viri jufti a funda- fa dilatarecoepit, adeo ut pungentes fpinze - mentis excutit, & aliquando in mortale pec- quibus Ericius armorum loco toto corpore catum eum corruere facit; & fic filii Job, id eft obfitus eft, vulpem magis magisque ftringen- opera, velaffe&tus virijufti, moriuntur. Quot m enim funt, qui antea velut ftellze fixze in fir- tes, eandem antrum fuum deferere, & Ericio in habitationem relinquere coégerit. Eadem mamento coeli refplendentes, poftea ftellze er- quoque eftantiqui ferpentis aftutia, qui modi- raticze facti, miferum paffi funt Eclipfeos de- cum in cor & animam noftram aditum poftu- liquium! nec mirum, quia, ut Joannes derui- nis ab hocdracone procuratis, inquit: Cauda $Angi lat, & paulatim usque ad totius cordis poffef- ibf 6 fionem fefe dilatat: ac proinde cauti eftote; irahebat tertiam. partem flellarum. . Salutaris Nolite locum dare diabolo. Secus enim, proinde eft confideratio illa S. Auguftini, di- comminatur nobis Deus € er Ifaiam: Ponam centis: Videte, fratres, poftquam de petra bi- : eam in go[Je[fonem Ericii. orro diabolus pri- berit, id eft, Chrifti Sacramenta fufceperit, ne- mitus fub fpecie boni, vel füb pallio devotio- ceffe eftilli, ad pugnam procedere. Tamdiu nis, cor noftrumingreditur, idque adeo fubti- enim aliquis diabolum contra fe pugnantem Jiter, utfraus & dolus ejus in principio etiam non fentiet, quamdiu opera illius exercere a viris fpiritualis vitze peritis notari vix pof- voluerit. Quisquis Chrifto conjungitur, non fint: at vero, poftquam per cordis noftri ad delicias, non ad voluptat es, fed gd,. proe- oftium ingreffus eft, tandem per omnem ma- lium praeparatur. XV. In Capitez7. l. 1. Reg. fcribitur, quod, S. Greg.- lignitatem fuam paulatim extenditur, adeo ut paulatim puncturze & remorfüs confcien- quando Hebraei ad Deum fe toto corde con-in eit. loc. tiam cruciantes, in animze finu non fine do- vertere decreverant, eoque fine orationibus, lore percipiantur. jejuniis, multisque aliis eis a Samueleimpofi- tis poenitentiis completis, falfaBaalim &Afta- $. Greg. XII. S. Lucas fpi ritum nobis maligmim ve- 1.33. Mor.]ut per loca arida ambulantem reprzefentat, roth numina dejecerant, tunc, & non citius, c. a- dumait: Zmbulat per loca inaquofa. Quidnam aícenderunt SatrapzePhilifthinorum adlfraél, hic fubeft myfterii in eo, quod, cum daemon magnoque Ifraelitze id intelligentes perculfi urus fit fpiritus, fpecialiter tamen in locis ari- fuerunt timore: atveroquodnam in eo late- hunfi is & inaquofis eum morari, & obambulare reexiftimatis myfterium, quod Satrapze Phili- i ifn. dele&et? fed facilis eft refponfio, loca enim fthinorum eo przecipue tempore, quo 1fradli- tze non expoliendis armís, fed expurgandis . fterilia. arida, inaquofa, & inculta, folitudines ten- & deferta fignificant, in quibus fervi D ïi la eeruginofis confcientiis occupati erant, quod- tes afperrimam agunt poenitentiam , qui que non tympanis pulfandis, aut infonandis tubis, fed ferventibus ad Deum orationibus proinde in hifce locis magis, quam in quovis fundendis dediti erant, fuper illos ex impro- alio, a ddemone tentatur, fic enim Chriftum tentaturus non eft aggreíffus eum in Nazareth, vifo ireruerint? Omnia infigura contingebant i/- vel in Capharnaum, necin Jerufalem, fed ex- lit. Acproinde S. Gregoriusait: Ablatisdiis alienis, peracto jejunio, exhibita a Praedica- fpe&avit, donec fe recepiffetin defertum : Prae- tore cenfüra examinis , ad líra&l Philithino- terquam quod S. Gregorius dicat: Loca aren- tia & inaquofa funt corda juftorum, quae per rum Principes afcendunt; quia cum altiori difciplinee fortitudinem ab omni carnalis vita proficimus, maligni fpiritus, qui femper bene agentibus invident, nobis infeftiores concupifcentize humore ficcantur. funt. VS. Ambr. XIIi. Singulariter notandum eft,qualenam, Notat quoque idem Sanctiffimus Pon- l. 4.in. velquodtempus Lucifer ex decurfu 33. anno- tifex, quod non Philiftheze turbae foex pro- Luc. €-4 m vitze Salvatoris elegerit, & ex(ípe&arit, ad mifcua, feu plebs, fed Satrapze & Optimates Philifthinorum fefe contra illos armarint; congrediendum cum illo: Eo praecipuetempo- M re hoc praelium aggreffus eft, quando jama S. quia etiam contra Chrifti milites non quorum- 6 Toanne Baptifta baptizatus fuerat, quando fu- libet malorum fpirituum, fed fortiorum 'dæ- monum praelia excitantur. perilloaperti fuerant coeli, quando vox Patris ratione Dominica poft rl ines n zeterni audita fuerat, clamantis: Hic efl Filius XVI. In quotidiana O pu ane Ofmge meus dile&lus,in quo mihi bene complacui ; quando omnes fequentes petitiones : Sanctificeturno- fi difc. 10 D men tuum;. adveniat regnuih tuum; fiat VO-n, 16, ] Spiritus San&us in fpecie columboe, ad con- luntas Titalus XXXFÀL. Damon. 495 Juntas tua, ficut in coelo & in terra; panem confilio cam Jofue foedus Iniiffent, exafpera- noftrum quotidianum da nobis hodie; dimitte ti ad invicem copias fuas conjunxerunt, ut de nobis debita noftra, ficut & nos dimittimus hac injuria vindiétam fumerent; & quidem Jof, 16. 4 debitoribus noítris, tandem in fine hzec poítu- Adonifedech omnibus aliis dixit :^ Ad me a- latio proponitur: Ne nosinducas in tentatio- Ícendite, & ferte prsefidium, ut expugnemus nem, fedlibera nos a malo. Videri quidem Gabaon, quaretransfugerit ad Jofue & ad fi- lios Ifrael. nonnemini poffet, divinum adveríus dsemo- Qua propter Gabaonitze fine mo- nem ejusque tentationes adjutorium in pria- ra legatos fuos ad Jofue expedientes , ab eo- cipio potius poftulari debuiife, quam in fine, Atlon, dem neceffarium popofcerunt fubfidinm, qui i.Don, fed valde errat , quisquis ita arguit; fiquidem fubito tanto cam auimi ardore in favorem Qu incarnata Sapientia hanc petitionem in fiae Gabaonitarum adverfus Reges Chanaan pa- ng' '930 praedi&ae orationis provida cum fapientia fta- gnavit, ut ad profequendam imminentem vi- tuit, quia eo ipfo, quo nos Deo corde & vo- Goriam folem curfum fuum fiftrere jufferit : $o/ luntate ar&e a(trinximus, ipfumque per lau- contra Gabaon ue movearis. Quisquis igitur des & bgnedi&iones devote adoramus, atque in periculis conftitutus ad verum Jofue Chri- infupger paneejus Eachariítico paíci, peccato- ftum Jefam confugerit, multo majorem ha- rumque remif'ionem ab eo accipere defidera- bendarum fuppetiarum fpem concipere pote- mos, totusinfernusquam maxime adveríum rit Verum quidem eft, quod, ut Gloffa in- nosarmatur, atque ideo iis omnibus fuppofi- terlinearis ait, qui Jefu expetit amicitias, tis patrocinio cclefti quàm maxime indige- multorum patietur inimicitias , propter hoc mus ; quia, ut Origenesait, illud eftcertami- tamen nequaquam defpondendum eft animo , nis & pugnze fpiritualis initium ; hinc tibi ad- quia infallibiliter videbimus fuper nos Jefü verfus diabolum nafcitur puguo principium. Salvatoris & Redemptoris noftri auxilium. : S.Aug&&. XVIL. S. Auguftinus perquam confolato- Unde Origenes optime confiderat, quod Jo- ' in Pf. 61. riam doctrinam propofuit dicens: Diabolo po- fue tanc przecipue a Moyfe hoc nomine infi- teftas quzedam eft , plerumque tamen vult no- gnitus fuerit, quandoillum contra Amaleci- cere, & non poteft , quia poteftas ifta fub po- tas animofe pugnate confpexit., Usque ad teftateeft ; nam fi tantum poffet nocere diabo- hunclocum , inquit Origenes, Beati nomi- lus, quantum vult, non aliquis juftorum re- nis Jefu nunquam facta eft mentio. — Hic pri- maneret, aut aliquis fidelium effet in terra. mum vocabuli illius fplendor effulfit. Et paulo poft, facultatem hanc, quam Deus XX. Inlfaia de dzemone dicitur: Qwuorodolfa, f4,,g,, illiad tentandum indulget, adbonum & utili- cecidifli de celo, lucifer, qui mane oricbaris ? tatem noftram fpiritualem ordinatam effe o- corrudf]t interram; qui vulnerabas gentes ; qui ftendit, dum ait; tantum permittitur illi ten- dicebas 12 covde tuo: m celum coufcendam, tare quantum tibi prodeft, ut exercearis, ut Juper afira Dei exaltabo folium mueutza , fedebo i. lot. proberis, juxta illud Apoftoli effatam : F$de/is 3g uOBte leflamenti, in lateribus 74guilonis. Deüs eff , &c. .. Ac tantam ad inftruCtionem & Porroundenam pulcherrimi hujus Angeli ve- confolationem noftram fubjungit: Ergo pote- bellio procefferit, S. Bonaventura his verbisS, Bonav, ftas Dei et; non eftenim poteftas, nifi a Deo. exponit. Peccatum luciferi fuit, quod fe &in Pf 93. Noli dicere: & quare dat tantam poteftatem, privatum bonum dilexit, exczecatus , de alti- & non de poteftate habet zequitatem ? qui dat tudine habita praefumfit, ac propriam excel- poteftatem, habet vequitatem. lentiam ambivit, quafi habiturus fuerit a fe , Manfi XVIII.Quando Perfze & Medi fub Cyfo Ba- nonab alio, & fine meritis habere voluit; Dei di.16..4. byloniam funt demoliti, tali in eam tyranni- fimilitudinem concupivit, noo caufa imitatio- de fuut debacchati ; ut ne infaotibus quidem nis, fed poteftatis: fubditos habere voluit, & pepercerint, ut hac ratione totam extirparent nulli fabjectus effe concupivit; ficut enim ftel- Babyloniorum progeniem. Porro idipfum la, quaefolis eft prodroma, & in latino lucifer nobis quoque idem Pfalmifta confulere vo- nominatur, omnes aliss ftellas fplendore & luiffe videtur, dumait : Peatus , qui tenebit, €9 pulchritudine antecellit , itafpiritus hic rebel-fob. 40, allidet pavvulos fuos; nam S. Auguftinus ibi- lis inter reliquos Angelos erat. Unde in Job v.14. dem in Gloffaait: Beati, qui nafcentes cupi- deillo dicitur : /pfe e/ principium viarum Dez. ditates,antequam robur accipiant;allidunt; fic Etin Ezechielelegitur : /z delczis pavad:ff Dei Ezech, enimfaciliusvincuntur. Sic quoque ad perni- J'uiffi , owitiis lapis pretzofus opevimentum tuutmn.28. V. 13. ciofum ferpentis femen extinguendum Deus Etalibi ineodem Propheta dicitur : Cedri zon 31 8 ait: Jgimicitias pouam quter te , ? multeremi, C? Juerunt altioves illo 22 paradifo Dei ; at vero Jemen tuum , €? femen illius ; femper enim pri- quia propter füuam fuperbiam przevaricatus eft, j mós motus; primasque ad. peccatum fugge- hinc de ipío dici D poteít: Szcu£ /umm e2u5 , itaPf, 138; 4 ftiones necare & opprimere oportet , quia hze €» tenebve ejus. Y.17. femen & maledicta ftirps funt hujus ferpen- XXII. Alii hoftes paulatim & cum tem-Man& tis; Nam, ut Chriftiane ad propofitum no- pore inimici effe definunt , quia voluntas eo-dif. 2. n.8. VT*'Senec. ftrum Seneca inquit , nonobtinebis , ut defi- rumtandem aliquando ad pacem difponitur & ep. 1. 6. nas , fi incipere permiferis; imbecillis eft pri- inclinatur; atvero daemon inflexibilis eft, prze- mo omnis affectus, deinde ipfe concitat, & terquam quod Job de illo dicat: O//a ejus velut Job. 4. vires, dum procedit, parat. Jifüula evis ,cartilago ejus quaft lamina fevrem ; V V8 fus Gabaoni- örigegeä 0. T. if ' XIX. Reges Chanaan adver ideo, tametfi a nobis perfzepe vincatur, nun- detur. . Ened t;as , €0 quod fine ullo cum ipfis communicato quam t?.men animo Ífuo defpondere vi 9 Unde 496 — Bibliothec Manualis Concionaterieg Unde non fine myfterio Beglzebub, id eït, nihil ad hoc illum permoüifï'e , nili quod invi- . | slüdM Deus mufcarum appellatur, quiahae quanto dize Spiritus hominum damnum fuum compu- frequentius abiguntur, tanto communiter tat lucrum, & quod perierit hominibus, hoc ( Ang. importunius redeunt. fe exiftimat acquifiviffe. Verum enim vero ,Ifa.27. X« ] de ul quod cun&is aliis deplorabilius eft, inimicus ^X | Damnun). homo zizania ifta ex omni parte agri füperfe- Tpiderm miaavit. Inlíaia hzec verba fatis ditficilia le- XXIII. Quando in medio falutaris feminis guntur: Super Leviatbam fevpentem vetlem. fol. S.97. deprehenfa funt Zizania, fubitoilla non ab a- Quae Vatablus ita. vertit: oblongum, inftar lio feminatore fparía fuitfe didicerunt agrico- vectis, additque: vocatLeviathanferpentem . $.0 Mstth.13.]12e , quam ab inimico & adverfario: Inimicus oblongum , quod dicio diaboli ioP/ v. 28. mnundum occupet. x ffete totum H ho homo hocfecit: Circa quam parabolamidem D. Chryfologus in alio quodam fermone ait: XXIV. D. Chryfoftomus ultima D omilis. Chpyf; fuperfeminavit zizania, ut quid? ut periret cze orationis verba, fcilicet: Se4 Jibera mos a apudMan- Dominica meffis ; fed hoc ad lucrum quid per- malo: exponens, dixit: Hoc.eft a diabol 01, 1 diic- 2. tinebatinimici ? quodnam ex hifce fuperfemi- qui totius mali & authoreft, & origo 5 dia- natis Zizaniis referebat emolumentum? num bolus natura cceleftis fuit, nunc eft nequitia forte per faperfeminata hzec zizania agrum ad fpiritualis , aetate major faeculo, nocendi ufu fuam utilitatem foecundandum effe credebat, tritus, laedendi arte per'tiffimus, upnde non aut melfem propterea fuam fertiliorem fütu- jam malus, fed malum dicitur, a quo eft o- ram effe confïdebat? refpondet San&us , aliud mne, quod malum eft. gæäaææsæäææäsægaäääæäaæäææagäaæäaäüäæææäæææäwæ TITULUS . XXXFIEL DESPERATIO. ]ien ít j zm. i $. I. Drzmgzum. | f QUOAD ESSENTIAM. VIL Impius, cum in profundum venerit Prov. c. peccatorum , contemnit: fed fequitur eum r&. ignomina & opprobrium. N F'De]ïm'-t'z'o. l. VIIT. Defperavimus poft cogitationes jer c. 1g. $ Eier, nofiras ibimus, & unusquisque pravitatem Vpi.. S. ';I'hom*. ft vitium, qüi homo ex falfa exiftimatio- cordis füi mali faciemus. 20 20 qo 200 ne de Dei omnipotentia & mifericordia IX. Defperantes, femetipfum tradiderunt Eph. c. 4. &. I. credit, eum non poffe, aut non velle impudicitize , in operationem immunditize $ Àng, peccata remittere , atque adeo confecutio- omnis, in avaritiam. fer.5$, nem seternze beatitudinis fibi impoflibilem X. Felix , qui non habuit cordis de temp, eífe. fui trifti- Ecdcas. tiam, & non excidit fpe fua. Davifio. $ IH Beviiack — IL Dividitur hzec defperatio a Beyrlinck v.defpe- in tres fpecies , videlicet in defperationem EX SS. PATRIBUS eat. beatitudinis confequendze , remiílionis pecca- ET DOCTORIBUS. - torum obtinendae , & da . mnationis 2eeternae evitandae. $ I Fug a. EX S. SCRIPTURA. I.J Lat ro agnovit, Petrus negavit. In Pe—s; Aug.in Toíem, t ro demonfítratur, quemque | juftum lib. de / Qualitas. non de fe przefumere , in latronenullum im- (ymb. 181,de pium debere diffidere converfum. Timeat lemp.c ignoras, quod p D a.Reg.c.r./I; An tio? griculofa fit defpera- ergobonus, pereat perfüperbiam , & malus non defperet per multam malitiam. Job. c. 17. II. Quafi in profundiffimum infernum de- II. Nemo diffidat, nemo veterum con- qqem fer. Ícendent omnia mea; putasne faltem ibi erit fcius peccatorum praemia divina defperet: 6. requies mihi ? Ill. Quarefa&tus eft dolor meus perpetuus, novit Dominus mutare fententiam, fitu no- S.Cypx ]er; €. 15. veris emendare delictum. etm, i & plaga mea defperabilis renuit curari ? III. Nullus defperet veniam, etiamfi circa c 164.1.5, EE Ibid. c-go' V. Infanabilis eft fra&ura tua, pefífima 0m, finem vite ad ponitentiam convertatur;de fummo plaga tua. unumquemque enim Deus de fuo fine, nonbono.- Mich. c.3. V. Super hoc plangam & uiulabo ; quïa de- ; de vita praeterita judicat. fperata eft plaga ejus. IV. Incumbit (id eft , innitur) virtuti S. Ambr. Job.c.1s. Vl. Non credit, quod reverti poffit de te- nebris ad lucem, circumfpecans undique fzeculi, qui defperat de adju;orio XDei. fub. Maye. l gladium. V. ln | Titulus XXXVAIL . Defperatio. 497 $.1Iüd. 16 V. In vita hominis finis quzerendus eft: quo- digos fufcipit reverentes, & (velit, nolit Nova- niam Deus non refpicit, quales antea vixeri- tus hzereticus ) omni tempore Dei gratia re-. mus fed quales c.rca finem vitze fuerimus clplt poenitentes. P 2 SAu VI. Nemo defperet: Judam traditorem non XIV. Mifericordize Domini Dei nec menfu- S. Leo a- ] de uul ponit, tam fcelus, quod commifit, quam indulgentize ras poffümus ponere , nec tempora definire , pud Pa- defperatio, fecit penitus interire. apud quem nullas patitur venize moras Vefa CIes8 . 4. Ibidem. VIL. Ne defperando zugeamus peccata, converfio. À ii —— ne poZo c. 18. pofitus eft poenitentive: portus : rurfus, Íperando augeamus, datus eft dies mortis I)amm:m. incertus. XV Qui de venid peccatorum defperat, S.Chryf. S.Chryf. - VIHI. Nolomihidicas: Blasphemus fum : negat, Deum eífe mifericordem. - Et ma- in Pf. 5o Nolo dicas, perfecutor fum, immundus fum: pæmä ^ S ht hom. 1. Habes omnium oftenfiones, vis in novo tefta- gnam injuriam Deo facit, quia de mifericor- lpllü Mm- dia ejus diffidit. T mento, visinveteri ? [n veteri David, innovo XVI. lllius zeternze civitatis januas noblsS 1fd. 2 Paulus. Noloexcu'ationes mihi afferas: No- fiducia la-! yda defperatio claudit, fpes aperit, fmo loignaviam praetendas. Peccafti, pcenitere. tum praebet mgreü'um. bono. Millies peccafti ? millies poenitere. Hoec aífi- duz infundo medicamenta &c. Silapfus es; $. IV N A poterisfurgere. Inutramvis partem habes li- EXEMPLA SACRA berum arbitrium. . Si vulneratus es, adhibe tibi curam, dum vivis, dum fpiras, etiam in Defperatio punita. ipfole&o pofitus etiam, fi dici poteft, animam efflans, ut jam dehoc mundo exeas. Non im- I. ixit Cain ad Dominum: Miajor eft ini- Gen. c.4. pedltur temporis anguftia mifericordia Dei. quitas mea , quam ut veniam merear. Quid enim eft peccatum ad Dei mifericordiam? Hmc a facie Dei ejectus, profugus fuper ter- tela arane, quze vento flante nusquam com- ram, vitam in perpetuo timore transegit. Idem in paret. - li. Jadas poftquamChriftum triginta argen- reem. in IX. Si peccata & magnitudine & numero teis vendidiífet, poenitentia du&tus retulit pe- fa poffunt definiri. Miferationes autem Dei ne- cuniam, & abiens laqueo fe fufpend.t fufpen- Prov, Qs que magnitudine, neque numero poffunt cir- fusque crepuit medius. n cumfícribi, fine dubio non eft, cur defperatioad- Il In Imperiali civitate Lubecenfi quze- Spec. Ex- hibenda fit, fed agnofceuda mifericordia Del, dam venerabilis Matrona atque Confulis uxor empl. v. t 6 S. Hier. & commiffa peccata deteftanda. erat, quae uno partu tres filios fadit, quorum defpera- ratio, X. Nunquam fera eft converfio. Latro de unus elephantino morbo percuffus fuit ; al-* m Epift. 7..- cruce tranfit ad paradifum. Nabuchodonofor ter fübmerfus eft; tertius vefo, de quo nobis- ho Rex Babylonis poft efferationem corporis & eft fermo, propria manu peremptus eft. Sed cord s mentem recepit humanam. quo ordine, quove modo, quoitem merito hoc S. Aug, XI. Forte cogitat aliquis, tam gravia fe ad- fa&um fit, ego, qui ipfum, fimiliter & germa- fer.58 Ed o detemp. mififfe peccata, ut jam Dei mifericordiam pro- nos fuos, & omnem parentelam optime novi, mereri non poffit; abfit hoc a fenfibus omnium brevius atque füccintius, quam potero, inti- peccatorum. O homo, quicunqueillam pec- mabo, ut hujus exemplo juvenes florentis ju- càtorum mult.tudinem attendis, cur & omni- vente ?etate confpicui, & facile in quam- potentiam coelett's Medici nonattendis ? cum cunque partem flexibiles difcant, & parenti- enim Deus velit mifereri, quia bonus eft; & bus debitam veneranonemlmpendere, & fuoe poffit, quia Omnipotens eít; ipfe contra fe di- lafcivize indomitam concupiícentiam refrze- vinze bonitatis januam claudit, qui Deum fi- nare. Difcant iterum, & iterum difcant, fce- bi mifereri, aut non velle, aut non poffe cre- minarum - devitare confortia, cum nec ru« dit, eumque aut bonum, aut Ommpotentem beus in fanguine bellicus enfis tot milites . effe diffidit. ftraverit, quot pudibundos juvenes puella- i Aug j In ferm. rum confortia proftituere. Haec fan&iffi- V b, de 181. de XII. Nuaquam Deus fpernit poenitentiam , ymb temp. fi ei fimpliciter & fincere offeratur, faícipit, mum David polluit, hsec fapientize vaftum libenter accipit, ample&titur omnia, quatenus facrarium Salomonem infatuavit, hzec robu- Et infra ; ftiffimos Samfonis lacertos vicit, ut evidens eum ad priorem ftatum revocet. Donec fumus in hac vita, quantacunque no- daretur argamertum pofteris, nullam fanctis acmdennt peccata, poflibile ePc omnia ablui tatem, nullam fapientam, nullum robur five jn er poemtentlam. potentiam inter fceminarum confortia inde- Cy»r. XIII. In eodem articulo temporls, cum jam mnes remanere. O utinam nunc mihi conce- ferm, de anima feftinatad exitum, & egrediens adabia deretur; in tam fublimis altitudinis montem ecna om. expirantis emerferit , poenitentiam clementif- confcendere, ubi omnem adolefcentum virgi- Jf I ä fimi Dei benignitas non afpernatur: necferum neam multitudinem me audire contingeret, Ief m eft, .quod verüm ; nec irremiffibile;quod volun- quam altis vocibus proclamarem : O vos o- oto» tarium ; & queecunque neceffitas cogatad poe- mnes adolefcentes , qui tranfitis per viam, mtudmem necquantitas criminis, necbrevi- attendite , & timete, ne hzec foeminei deco- | Ambfo ris profundlfüma vorago vos forbeat Quis ub Mafco tas temporis, nec horae extremitas, nec vitae enormitas, fi vera contritio, fi pura fuerit vo- fcit, fi vel unum ex illis Hoc valido clamore luptatum mutatio, excludit a venia, fed in cautum efficere, ne in tam vaftam, quamifte, amplitudine finus fui mater chantatls pro- de quo d1&urus fum, perditionis charybdim abe« A. D. Lobu Dibl. Mag. 0m. £. rr : 498 Bibüiothem Manwlis Concionatoria laberetur. Sed ne ante hiftoriam diffluamus, mo matris, & in confufionem totius generis fe nuncreseainchoanda. Erat iíte tertius juve- fui, cum ipfa meretrice in publico lupanará p/ nis ( de quo fuper narrationem incepimus ) deinceps habitare delegit, ubi poft confumptas n elegans forma, decorus facie, ingenio acer, ve- fericas veftes, poít famem, poft fitim, poft in- p fte pretiofus, divesrebus; fed amore foemina- digentias multas, moeftus & d efolatus, gravif- cï rumnimis effufus. Unde poftftupra virginum, fimas primum febres, dehinc defperationem . poft multos abufus fcortantium meretricum , acerbam incurrit, quibus per dierum vices tandem impegitin unam earum, quze forma crefcentibus, cum molem miferiae fuze diu- viucere dicebatnr omnem pulchritudinem tius ferre non poffet, morte exofis rebus ter- [ Lubecenfium puelarum. Et hzc tam forti minum imponendum zeftimavit. Verum ne D. amoris vinculoligatum miferum in fua duxit quis hujus tragoedise exitialem effe&tum im- ) caftra captivum, ut nec perditio familiarium pediret,, excogitata caufa, foeminam, fe am- rerum, nec refracze libidine vires membro- plius vivum non vifüram, quopiam deftina- f rum, nec timor Dei, nec gehenn»ze terror, nec vit, qua egreífa, cum folus & absque arbitris honeftas publica, nec amicorum . correptio mifer domi remanfiffet, e coquina cultrofum- f privata eum: ab infaufto meretricis concubi- pto proceífit in hortum, & ia omnelatus va- ( tu valuerint feparare. Qua ex re factum eft, gum lumen circumferevs, cum nullum vide- g ut omnibus confuümptis, atque cum meretrice ret fe prohibere potentem, diífutis veftibus t ifta diflrractis, rebus neceffariis inciperet indi- pallidum morbo pectus nudavit, & tento ad ! gerel Quod ubi vidit mater, nam pater de- ligneam horti maceriam fine manubrii, ne fci- t fun&us erat, quando ifta agebantur, filium vi- licet vi ruinze cederet, tanto impetu fe in cul- j delicet füum indignam natalibus incurriífe telli exafperatam atque obviam aciem egit ; pauperiem , commotis füper eo vifceribus ut firmiffimo pe&oris offe transfoffo ferrum ? ( charitatis, quia pia erat, femel, bis, ter, ite- univerfis pertranfitis, etiam dorfi fpinam, quze Cafariüs rum atque iterum non modicam pecuniarum e regione erat, violaret. Tali igitur vulnere Liba674 fummam indigenti donavit, monuitque cum faucius corruit in terram, & profluentem fan- ]( lacrymis, ut Dei memor, generis item & ho- guinem cernens, vehementiori ccpit furia a- : noris, atque etiam falutis fuze, meretricem gitari, quod in tanto cruoris profluvio atque defereret, atque de czetero laícivize fuze im- inter tam acerbas anguftias exofum fibi Spi- petus virili animo cohiberet. Sed heu! ful- ritum non valeret exturbare. Pavenda res ? fere czeco lumina, furdo cecinit philomela. videres eum fixum adhuc in pectore cultrum, Non enim potuit chalybeas illas amoris ha- .quantum ex certis fignis in funere patuit, vio- benas dirumpere, quibus tenebatur foeminze lenter in gyrum agitare, lacerare vifcera, óc alligatus, & dura damnationecaptivus. Tan- fceleftum animum in manum daemonum non dem cuim videret mater, quicquid filio tri- tam emittere, quam fugare. Rediit, his pa- bueret, in ufus cedere meretricis, & nihilo- tratis, domum infelix foemina, & cum in hor- ïï minus dulcis pignoris fui animum, nec sere, to videret dulcem amafium fuum in mortem nec prece poffe revocari, cor obduràvit , clau- propriis mauibus cortuiffe, intremuit, pal- fit manus,nihil tribuit paupertate gravato. Sa- luit, & in terram decidit. Tandem refumpto tius enim duxit, filium unum & folum egere, fpiritu, cum ad fe effet revería, importunis quam ipfam fimul cum filioindigere. Videns clamoribus totam viciniam convocavit, & o- igitur adolefcens, cum facie fimul & animum mnibus per oftia intrantibus, infufa lacrymis, matris circa fe eífe mutatum, nec agi res fic-. rem, ut erat gefta, enarravit. Et fic per to- uti heri & nudius tertius, egeftate & meretri- tam civitatem de morte juvenis flebilis fama cemalis confulibus ufus, non femelaut bis,fed ferebatur.. O quam vehemens anguftia cor il- pluries aut multis vicibus nudato enfe in ma- lud maternum comprehendit, fodit, laceravit trem irruit (horreo. dicere) fub pedibus ftra- in ea hora, qua fibi a narrantibus dicebatur : vit. Minabatur item, fe colla fciffurum, nifi o- Veni mulier, fide filium tuum, jacet enim in cyus data pecunia duriffimae fuaze neceffitati horto proftratus, & Spiritus ejus non eft in fuccurreret. Mater vero fub acerbi hoftis gla- eo.. lpfe fe ferro fodit, ipfe fuurm fanguinem dio intrcmuit, aítri&a tam infperato periculo, fudit, ipfe nunc in te exhibitze crudelitatis invita licet, quicquid tamen exigebatur, dona-. fupplicia pendit. Cerneres procul dubio ad vit.:Nulli tamen parricidae fobolis faze auda- tantze tragcedide nuncium , matrem quafi le- ciam,atque crudelitatem audebatindicare, ve- zenam raptis catulis, irrugire, pallefcere ora, rita; ne forte, fiprimores civitatis, quorum in, totum corpus intremere, ad locum facinoris judicandis criminofis rigida zequitas orbi no- non tam modefte ire, quam infolenter curre- ftro patet,rem, ut fama erat, perciperent,etiam. re, quo cum veniífet, & vidiífet inter coru- in fi'ium. fuum grav ífimee improbitatis reum, fcos rofarum flores, & albefcentia lilia cruo- feveram vellentíententiam fulminare. Tacuit re rubicundum, fed morte pallidum dulce ergo, & filentio quam arctiffimo potuit, quae pignus, tantze miferie onus non ferens re- circa eam per filium agebantur, celavit, fed pente in terram corruit, & quafi,una cum repente ( nefcio, quo proditore) tanti facino-. filio moritura expalluit. Flebant omnes, ris fama per omniam aures ferebatur, quo-. qui iftis intereract, fed ipía pree nimia men- circa. convenerunt amici, & communicato Tandem ta- tis anguília flere non potuit. invicem confilio,.juveni fub interminatione men paululum refumpto Spiritu lacrymari vitze fuze , nematrem fuam de cietero enfe ter- uberrime coepit, & madidis oculis in metetri- reret, praeceperunt. - At ipfe coercitus atque . cem reflexis: O mulier, inquit, quid fecifti ? eonfufus rigorofo mandato, ftatim exiit do- v fige- Maledica fit pulchritude tua , qu nerofae 'itulus XX.XZX V. D.lü?emtb, - nerofz prolis mex antea animum non fodif- dus effet, ad molendinum venit, oftium ape- E fet, hodie horribile ferrum iiiud ejus pectus ruit, introfpexit, in quo horrendam vifionem non intraviífet. Va igitur tibi, quae hujus vidit. Stabant ibi equi duo nigerrimi, & vit miferixs caufam tribuifti ! His igitur fimili- duidam deform:s ejusdem cclorisjuxta equos, busque verbis aftantem populum in fletus con- qui dicebat ad ruilicum : Feftina, afcendere citavit. Pofteraigitur die convenerunt amici, equum iftum , quia propter te adductus eft.: & multa fumma obtenta a judicibus licentia, Expalluit ifte, & contremuit, quia jubentis ut miferum funus fepeliri potuiffet ( nam fe- vocem minus libenter audivit. Cumque ad. candum leges flammis dari debuerat) in pro- talem obedientiam impzratus effet. iterato. vanum coemeterium, quod a parte Aquilo- clamat diabolus ; Quid tardas?. projice ve- nari Cathedralis Ecclefiae fitum eft, fub Ti- ftem, & veni. Erat autem crux, quam fufce- lia, quae venientibus per forum equorum vi- perat, eidem vefti affüta.. Quid plura? virtu-. detur , infelicem glebam illam terrze tribue- tem diabolice vocis per defperationem in 1 runt. Ubi cum per folam & unam noCtem fe- corde fuo fentiens, 4 jam refiftere non valens, pultus jacuiffet, tantum in craitinum tumuli veftem rejecit, in molendinum intravit. e-. terra videbatur concidiffe, ut ex hoc nonnulli quum, imo diabolum aícendit, Afcendit & conjicerent, d2emones, qui animam tulerant, diabolus equum alterum, & fub multa cele- etiam corpus abftuliffe. Sed quia hoc proba- ritate fimul dedu&i funt ad diverfa loca pee- tum non habeo, temerarie hoc affirmo, licet narum; in quibus homo mifer patrem & ma- ipfeviderim fepulchricongeftam arenam quze trem miferabiliter vidit, al'osque plurimos , tempore humationis reliquze terrae eminen- quos defuo&os ignoravit.. Oftenía eit eiin eis-. tior relinquebatur, in. craftinum usque adeo demlocis ignea fedes, in qua nulla potuit effe N decidiffe, ut vix ; fi quis ibi fepultus e[l"et,poïf- EM quies, fed leffio poenalis, & poena interminabi- fet agnofci. s lis, di&umque eít ei : Modo revertere in do- : Czfarius IV. Eo tempore quo magifter loann es Xan- inum tuam, poft tres autem dies exuto corpo- Lib.2.C7- tenfis fcholafticus & magifter Oliverus Co- re reverteris in locum tuum , & mercedem lonienfis fcholafticus, crucer contra Sarace- tuam accipies infedeifta. Mox a dzemone re- nos przedicabant in dicecefi Traje&enfi, erat du&tus, & in molendino depofitus, pene exani- - jbi quidam rufticus, fi bene memini, nomine misrelictuseít. Inventusibi ab uxore & fami- ^ Godefchalcus, opere ufürarius; ifte cum cae- lia, atque in letam deportatus, cum require- teris non ex devotione, ut poftea patuit, fed retur, ubi effet, unde veniret, refpondit : Ad ex circumítantium importuna admonitione , locainfernalia ductus fui, hzec atque hzec ibi- cruücem fufcepit. Cumque difpeufatores ex dem vidi: Oftendit mihi in eisdem locis du- mandato Innocentii Papze pecuniam redem- &or meus fedem unam, & dixit, quia mihi fo- ptionis colligerent a fenibus, pauperibus, & ret praeparata, & quia poft tres dies receptu- rus eífem mercedem meam in ea. Vocatus eft infirmis, idem ufurarius fe pauperem men- tiens,cuidam difpenfatori circa fummam quin- fub celeritate Sacerdos, &rogatus ab uxore, que marcaram dedit, talique dolo Sacerdo- ut pufillanimem confortaret, defperatum eri- tem circumvenit. Triftati, funt poftea vici- geret, & ad ea, quaxe funt falutis, hortaretur. ni ejus, quod dediffe potuiffet quadraginta Quem cum Sacerdos. admoneret, ut contri- marcas, nectamen exhaeredaffet liberos fuos, tionem baberet de peccatis fuis, & ut puram .quod ipfe praetendebat. Deus autem, qui faceret confeífionem, dicens, neminem de- falii non potuit, ejus fallaciam poftea terribi- bere de Dei mifericordia defperare; Refpon- liter conclufit. Sedebat mifer in tabernis dit: Qui profunt verba ifta? Non poffum Deum provocans, ejusque peregrinis expro- confiteri, fuperfluum judico confiteri, quod. bransin hunc modum : Vos ítolidi mare tran- de me difpofitum eft, neceffe eft impleri. Se-. libitis, fubílantiam veftram expendetis, vi- des mea parata eft, poft tertium diem illuc. tamque veftram multis periculis exponetis: veniam, & fecundum quod geífi, recipiam : Sicque fine contritione, fine confeffione, fine ego vero cum uxore, & liberis meis domi ' gelidens propter quinque marcas, quibus re- viatico, & facra unctione, tertio.die de lu demi crucem meam, fimilem vobis habebo &us, in inferno fepultus eft. V. Narrat Bernardinus deBu inercedem. — Sedjuítus Dominus, ut palam fto, de adolä- Bernard. oftenderet , quantum placeret labor, & ex- fcente valde diffolutis moribus , quia'fido fzepe de Buftis penfee peregrinantium , & quantum ejus o- Sodali de feria poenitentia admonitus, eam jo- . ,"M! culis difpliceret dolus, ac blasphemia detra- co aliquo, aut futura, fub mortis tempus, con- heetis, hominem miferrimum tradidit fata- verfione femper eludebat. Non diu poft, cum n2e, ut difceret.non blasphemare. Nocte qua- in gravem morbum incidiffet , effetque mortis dam dormiente eo cum uxore fua in proprio periculum, iterum iterumque de initituenda molendino, domo fus» contiguo, motum tandem confeífione ab eodem fuo contuberna- quafi rotze molentis audivit, clamansque ad le, propofita Dei mifericordia, quam toties fa- puerum, dixitei: Qui admilit molendinum ? nus & valens in futuram poenitentiam praete- vade, vide, quisibifit. Ivit puer, &rediit. Ni- xuiífe, admonitus eft, fed furda aure, & obfti- mio enim horrore percuffus, procedere non nato animo ad propofita bene monentis confi- potuit. Cuidominus: Dic, quis eftibi? Re- lia. Hic ergo triftis ab z2egroto ad nocturnam -fpondit: Tantus horror ad oftium molendini quietem recipitfefe, fecundum quam vifus eft me invafit, ut compellere redire. Et ille: fibi videre Chriftum , qui eo habitu, quo a Pi- etiamfi diabolus ibi fit, ego vadam, & vi- lato olim de lo fuperiori Judzeis, lacero fla- & debo. Inje&aque toga fcapulis, eo quod nu- gellis corpore, capite fpinea corona faucio, R. P. Lohn. Bibl. Man. Tom. I. Rrir 23 'exhi- Bibliotheee Mannalis: Concionatorim. 500 eichibitus eít, ægrotahti focio adftaret, & ita tali pcena plexus, de tormento cotporis tranfis COQföTïO : vit ad tormentum aeternae damnationis. Noe» alloqueretur: Ecce lacerum fpinis caput, & |» totum vulueribus faucium corpus: fed & ecce &e quadam infra ftatutum tempus Bertolpho apertum latus, his tibi etfiin diguo, parta, pa- dormiente in ftrato fuo, tantus effe coepit cir- rataque eft Dei mifericordia, fi modo vitam ca domum fragcr arborum, tam vehemens tuam praeteritam deteftatus, ad nie converta- flatus ventorum , ut ipía animalia ftuperent, ris. Adbezec?eger: Scio,inquit, Domine, ma- & vix fuis locis intra clauftra ft2buli retineri gnami effe mifericordiam tuam , fedneque mi- poffent. Expergefattus Bertolphus refpexit ilorem''effe.juftiiam ; cui cum nullo merito ad oftium donius, & ecce januse quafi vento- qieo fatisfacere poflim, non video, quomodo rum impulfu aperiebantur, viditque Hilde- Tiac falva a. mifericordia peccatorum veniam brandum in camino ardente refidentem, fibi- fperare valeam, acdebeam. Imo, addit Chri- que celeriuspropinquantem. Territas autem ftus. a mifericordia mea vales,& debes veniam fupra modum, fefignavit, &, ut ftaret, fub in- fperare; quia pollicitus fum? eam humiliter pe- vocatione divini Nominis, pzecepit. Ecce hic tenti nunquam negare. Sed pergit miferandus fum, ficut promifi, inquit. Scifcitante illo de pä adolefcens juftitiam mifericordiae opponere, ftatu fuo, refpondit: /Eternaliter damnatus atque cum nihil boni in fe, quo mifericordiam fum, seternisqueincendiispropter defperatio- Sifecandum tuum mereàátur, inven'at, fetotum juftitize illius ri- nes maxime deputatus. gori, defperata fa^lute, tradere. Hi:c tandem confilium egiffem poenitentiam, per poenam Chrittus indignatiose plenus, expreffum dex- temporalem evafiffemzeternam. Hocautem tera de lateris volnerefanguinem in moribun- fcito, quia fi non fuiffem vivus a teadjuratus, —— di faciem conjiciens, hic, inquit, fanguis meus netibimortnus nocerem, malo tuo huc adve- in dié Judicii teftis erit oblatae tibi a me mife- niffem. Confulo tibi, ut vitan emendes, ne. ricordize, quam per infanam obflinationem poft hanc vitam fimiles poenas recipias. Erat tuam, ac fummam ingratitudinem contem- autem idem Bertolphus Sacerdos nomine, pfifti. Hoc tam trifti vifo territus, experge- nonre. Nam usque ad illud tempus fine Or- fattusque iftius focius ftatim accurrit ei, quae dine Presbyterii celebravit. - Qui cam adhuc vidiffet , narraturus, fed, quze Dei jufta funt miferum amplius interrogare vellet, refpon- judicia, & meritze in mifericordize fuze con- dit: non licet mihi hic diutius morari, quia temptores , poenitentizeque procraftinatores, multi dzemones foris ante oftium przeftolan- animadverfiones, hominem mortuum invenit; tur reditam meum. FHoc di&o, ftatim impul- & quo non vana crederetfuiffe, quee in fomno fus & expulfas cum ftridore & ululatu maxi- vidiffet, faciem ejus recenti fan mo, ab eo difceílit, tranfiensque fecus ftabu- commaculatam. 3 a guine ;'eperif Caefarius Jum, animalia, ficut prius, in ftaporem & com- VI. Hildebrandus habitans in villa quadäm motionem convertit, Bertolphus vero timore tam horrendse vifionis f7eculum deferuit, &in a.g. 6, dicecefis Trajectenfis, quae dicitur Holchoyn, die quadam fylvam cum alio quodam concive domo quadam Ordinis noftri Religionis habi- fao intravit, quem, fuadente diabolo, cum foli tum fufcepit. Abbas lociillius, eo quod in- 'effent, occidit. Fuerant enim aliquando inter tellexiffet, eum virum eflfelit;ratum, & elo- eosinimicitize,fed tunc temporis penitus erant quentem, ut ei ad Ordines liceret accede, fopitzee, Reverfo Hildebraadoin villam, inter- fatis apud Dominum Papam lanocentiuin la- rogabant eum amici occifi, ubi effet? Qui re- boravit, fed obtinere noa potait. Ante hoc fpondit: Nefcio. Expectantibus dieillo & al- biennium, ficut mihi retulit Prior de Campo, tero, cum non rediret, qui jam redire non po- in manu, quam extenderat temere ad arcam tuit, fufpectum habentes jam dictum Hilde- Dei, gravi morbo, qui anthrax dicitur, puni- braudum propter antiquasinimicit'as, coram taseft. Quecumei, quafi pro remedio, eo judice in caufam traxerunt, crimeaque homi- quod morbus ferpeas fit. abícinderetur, nihil cid L il'impo fuerunt, quotimide negaute, coepit ei profuit, imo dolori dolor additus mortem ipfa facieseum prodere, & cam inftantibusillis potius acceleravit. Voluit eum Dominus , jam negare non poffet, confeffus eít, quia ho- ut fpero, punire in przefenti, ne puniret in minem occidi(fet. Statim data füper eum fen- futuro. tentia, poen: rotali adjudicatus eft. Cum- VII. Funeftum ac horrificum paradigma Leon. que duceretur ad mortem. Sacerdos ejus- poft Cainum dederat in Aquitania fzeculo prio- Ma».Zin. dem villae Bertholphus cum alio Sacerdote, reexeunte, Calvinianze fectze minifter. Ise in palf. nov. ane qui vocabatur Joannes, traxerunt reum ia par- moriente pe&ore defperatze falutis execran- tig. 1. 3. tem, fatis diligenter eum monentes de con- dam illam vocem eructaverat: Non ita equi- diff. 1:p.r. Et quia felione, atque.contritione cordis. dem infanio, ut Deum effe nefciam. Sed quia 4octr. a. mifer homo per fe furgere non potuit, nec ille me' deferuit, ego viciffim.eum defero: vix manum fe fublevantem fenfit, . miferabiliter vocem hancorco dignam abfolverat, cum ecce refpondit. Quid mihi poffent illa prodeffe ? inter ingentes totius sedis concuffiones, irru- homo enim damnatus fum. Refera refpondit pit in cubiculum monftrum horridum, ac de- ficut induratus homo, & defperatus. Etait illi forme, quod morientem nafo truncatum prius, Sacerdos: Adjuro te per Deum Patrem & Fi- & lingua, mox comprefla in collo blasphema fauce, exanimem dedit. lium & Spiritum fan&tum, ut infra dies trigin- ta mihi appareas, & fine omni periculo vitze meze deftatu tuo mecertifices. Refpondit: fi Defpevatio corredla, fatis Spec.Ex« mihi licuerit, ;ibente-r hocfaciam. Sicquero- VIII. Eranf duo fratres uterini honeftis ortj emp. V. - * fitulus XXX VI De/þm—üiöf $Of ] Cenfeíio órti parentibus , qui caufa difcendarumlitera- vi, quo folem, & lunam, & fidera ad tuum €p. 29. rum mi(Ii ad ftudium Parifienfe , et(i parili vo- obfequium corlis infixi, qui tenimia charitate to civitatem intraverant, difpari tamen & ni- diligens, ut deferta malitia virtutibüs animum mis contraria vitalincedebaat. Nam junior; dares, ut ageres poenitentiam , ut corrigeres utpote timens Deum, negotium, ob quod ad Vitam, frequenter admonui. Sed nunc, eo ftudium venit, diligentius profequens;, literis quod obftinata mente monita fa lutis ha&tenus operam dabat, inftabat le&ioni , devotioni femper abjeceris, veni ad te , ut diceremtibi , animum incliuabat, & ( nefefe aliena malitia quod fis filius mortis perpetuze. Hac igitur ab ingenita probitate fübverteret) pravorüm refponfione confufum , & gravi fud ori rnaden- fodalitia, ut .perniciofiffimam falutis fuze pe- tem reliquit. " Cumque jam mifer per totum ftem, ftuduitevitare, ornabat moribus pueri- reliquum no&is , & pofteram diem timensac es annos, cetatem virtute vincebat. Senior tremens , illam horendam horam exfpectaret, vero per alios tràmites, non tam incedens , qua fecundum cceleftis Patris oraculum ad ze- quam devians, velut erratica ovis per vitio- rum anfra&us ferebatur , & dimifloftudio ob- terna fuerat fupplicia meaturus , proxima no- &e venit ad eum juvenis quidam , viro priofi litaque caufa , obquam & venerat, infolenti- vultu haud multum diffimilis, nudus corpore, bus'quibusdam fociis jun&us, tempus nobile coronatus fentibus , crucis gravifhimam tra- lufibus deducebat, vacabatpotibus, taxillis bem ferensin humeris,, qui per lacerum vul« paternam fubftantiam diftrahebat, & ( quod neribus pe&us abunde fatis videbatur fangui- his omnibus infelicius erat) usque adeo fe- nem fundere. Hic cum propius aeceffiffec , & mora fua meretricibus inclinabat, utvelutin- juvenem , utrum fe agnofceret , interrogaffet , geutem quandam ja&uram paífus ingemifce- refpondit ille: Non agnofco, fed meo judicio ret, fi quavis occafione vel unum diem abs- illi , qui hefterno vefpere mala denuntiatione que fornicationis crimine transegiffet. Cum- me deterruit, videris effefimillimus. Et il« que fic continuata malitia mifer plurimos le: Non mireris, inquit, me fimillimum il« dies perageret, crefceretque vehementiusfe- li, cum quo mihi eft una Divinitas, zequalis mel inchoata perverfitas , coepit improba ju- gloria, coaeterna 3 - majeftas. Sum enim Je- venis fama a&rem iplum inficerepuriorem , & fus Chriftus filiusDei , qui hu ad'omnium nares tam horrendum quendam mani generis mi- feratus errores, de ccelifedibus in intemera- fcelerum foetorem ingerere, ut non folum ftu- tum virginisuterum defcendi , unde tanquam dentes, fed etiam plebeja multitudo reprobam fponfus egreffüs dethalamote,ut redimerem, ejus vitam inciperet abhorrere. Quod cum apparui mundo. ubipoft famem, fitem, algo- junior frater didiciffet, femel, bis, ter, iterum- rem,tandem captusíum, judicatus füm, mor- que fratrem poftulabat, ut intuitu tremendi te tarpiffima condemnatus fum. Verum quia judicii a tantis fceleribus animum revocaret. tu iufelix tantis beneficiis teprzebuifti imme- Sedcum ille ferreo quodam feu zeneo pectore morem, nunc veni adte, ut filium mortis 3e- faluberrima monita indies refutaret, nollet- ternze pronunciarem : Et his di&is prcflueh- dv que finem dare tantze miferize, juvenis zelo fraternze falutis accenfus lacrymatus eft di- tem a latere cruorem manu comprehenfum in juvenis vultum projecit. Sume, inquit, cens: Spernis, germane dulciffime, Spiri- in confufionem pretiofum fanguinem, qui cze« tum Dei, te nunc per me admonentem, & terisinredem ptionem effüfus eft, & haec agens quafi ludum parvulorum, quicquid minatur, difparuit. Tunc juvenis omni vigore córpo- irrides: veniet: veniet dies illa, & cito veniet, qua teSpiritui fan&to obftinata mente reftitif- risamiffo, perdita fpe obriguit, tremuit, ex- palluit, & quo fe de czetero verteret, ignora. fe poenitebit. Et his dictis triftis abfceffit. In- vit. Mifittamen nuncium ad fratrem fuum,qui, terim tamen anxie fatis petens Dominum, ut cum veniffet , vidiffetque flebilem fatis fratris ipfe duriffimum fratris animum ad poeniten- effigiem, concuffis vehementer vifceribus cum tiam emolliret. Dominus autem, qui non ejulatu ploravit. Quomodo, inquiens, tam fpernit vota piorum, nolens piiffimum juvenis velociter expalluit quondam illa facies deco- animum tam acerbis triftitiarum procellis ra , &folitum robur fortiffimi amifere lacerti, diutius agitari ; repentina & graviffima infir- Quid tibi fa&um eft, fratermi, quod me jam n mitate fratrem percuffum , ad lettum proftra- nunc illa miferabili frontedeterres, quam pau- 21f vit, inquo cum jaceret, & pavida mente, quae f lo ante defideraverunt oculi invifere puella« ", af« feciffet, recoleret, incepit mifer multitudine rum ? Quo abiit purpureus illeruborgenarum l3 fcelerum preffüs, ad barathrum defperationis tuarum, quem, me reclamante, velut acer- proruere. Quadam igitur no&te vidit virum 1pI bum laqueum foeminei pudoris aute oculos æf-n quendam veneranda teCum canitie, vultu ferebas concinentium in choro fceminarum ? decorum , & fulgida ftola veftitum fibi affifte- ubi funt nunc illi infolentiffimi fodales tui ma- rere, fefeque feverius intueri. Unde quia giftri, qui tetoties a meolatererapuerunt, & femper praefumit faeva perturbata conícien- nunc in barathro tam vaftze defperationis re- tia, animo & mente confternatus , ccepit toto liquerunt ? Oportuerat certe, frater mi , falu- corpore tremere, & territis luminibus in fe- berrima illa monita mea, quibus te paulo an- niorem verfis , quisnam eífet, qui intempe- te a nefandis operibus nitebar cohibere, non fie noCis caligine ad fe terrendum veniffet , refellii ne in hanc miferam ja&uram floren-« inquirere. Etfenior: Ego fum , inquit, Pa- tis juventutis devenires.Videergo nunc,an me ter cocleftis, quite, cum non effes, creavi, falfum vatem acceperis, cum te Spiritui (an&to J qui tabidis tuis membris vitam infudi, qui reftitiffe, doliturum non tam dixi, quam pro« Y animam potentiis , & corpus fenfibusilluftra- phetavi. Dic tamen mihi , quid eft, quod con- It 3 fternata Bibliothece Manmalis Concionatorie $08 nati funt, ä,quo tam crebro, tam impudenter flernata facie,& tremulis membris tanto fudo re madefcis2 Siadverfa valetudo in caufa eft, offenfi funt? Num hac mea exili peeaitentia hoc terribile decretum incommutab:lis verita- forti animo efto, plures e gravioribus infirmi- tátibus convaluerunt. Si te peccata terrent , tis poterit immutari ? Ad quaeSpiritus fan- ,veniam pete,dole,non &us refpondit: Fortianimo efto, nec defalu- ropone emendationem delpera quippe eft cle mentiífimus Dominus te vacilles; validos habet poeniteniia vera la- iin punéto temporis pae- certos. Ipfa terrificae Majeftati violentiam in- omnipotens Deus , qu L fert , vincitinvincibilem , mutatincommutabi- pitentilatroni non mo do veniam tribuit, quin Ad quze verba lem, placatirafcestem. Sed nete diutius pro- etiam paradifum fpofpondit. traham , perfeveransin poenitentia , quam coe- paululum er igens mori bundum caput , & o- mnem rei ge ftze narrans hiftoriam: Damna- piíti, difpone domui tuze, & virtutibus, quibus fceleftum filium coeleftis Pater, potes, interim thalamum orna: poft triduum vit,inquit me Chriftus Jefus filiusDei, cru ore inmeum vul- veniemus adte, ut animamtuam , fuper aftra ferentes, gaudiis coeleftibus invehamus, & tum proje&o, fanguinem pro me eifufum o- mnino ac penitus perditum defignavit. Quo- cum his Spiritus fan&us difparuit, juvenis poft circa , dulcis germane, non valeo fub tantis triduum obiit, &adregna coeleítia ob veram, quam habuit , poenitent'am felix migravit. teftibus damnationis meze , etiam fi fangui- Senis erat civisSarius nem flevero, de falute preefumere; ftat nam- IX. Anno Domini 1370. cenfura, re- quiiam Andreas Naddini, dives opibus, fe d19. April. — ue firma füperme zeterni Judicis media poenitentiae vaciil abunt. Tuac frater omnis virtutis inops, cun&tis prope flagitiis te, inquit, Pater; cui coopertus, tefferarum ludo totus ded:tus, in Cafrits cum ingenti fiducia : Et fi Wil 1. adícribitur veritas impoenitentem adhuc da- Deum & Sanü&os ejus perpetim blafphemus c- 27' mnare vifusfit ; & filius Dei, cui affignatur ju- & deteftabilis. Isanno zetatis fuze quadragefi- ino gravi correptus morbo tendebat ad extre- diciizequitas , te in perverfa voluntate jacen- tem fanguinis fu: participatione indignum ra- ma. Venerunt autem ad eum multi homines pii, & utriusque fexus coenob:tee, atque ante tus fit, nec vel fic defperandum eft illi, cui tempus datum eft peenitendi. Acquiefceigitur omnes ejus Parochus: hortabanturque eum , ut fua. peccata confiteretur. Sed ille mifer, vel fero monitis meis, & proponens emenda- tionem, fcelerum maculas pro lacrymarum qui nec facras zedes invifere, nec facris initia- tos unquam honorare confueffet , admonitio- imbre deterge , lugubri ore, profundis fufpiriis nes omnes refpuit, feipfum plane defperans. presbyterio vul nera detege: quis fcit, fi Spiri- tus fan&us, qui, tefte Bernardo, eft benignitas Audivit hoc F. Thomas S. Virginis Cathari- nz . Senenfis confeffarius, effecitque, ut ea Dei, &idem ipfeDeus, ita poe nitentem abfol- vat2 His verbis fratris paululum confolatus, Dominum pro homine pereunte deprecare-, tur, & quidem ferventiffime & inftantiffime. iuffit adeffe Presbyterum. Qui dum veni(let , totusin lacrymas refolutus cum tanto dolore Sed Dominus illi refpondit: lllius blafphemi hominis flagitia ad coelos usque pertingunt, animi peccata fua, quibus Deum offenderat, confeffus eft, ut interrumpentibus fermonem qui przeter alia fcelera, etiam tabulam, in x mentis copceptum vaieret eX- qua erat pi&taimago mea, & matris meae, at- gemitibus, vi que aliorum San&orum , jactavit in ignem, primere, vixlacerat a, & femirupta verba pro- ferre. Qua confeffione rite celebrata, &facra dignus proinde , quiaeternis gehennze flam- ijone Dominic! corporis mis exuratur. Verum fan&a Virgo falutis un&ione, & participat animarum fitientiffima, dolens vicem perditi munitus,tempus, quo ex hacvita effet migra- hominis , non ceffavit a lacrymis & precibus, turus, exfpe&tabat. Sequenti igitur noéte ve- donec flexus Dominus Jeíus decumbenti An- nitad eum alius quidam vir, prioribus non di- ns vultum , fulgenti alba veftitus dreae appareret , hortareturque eum, ut fua fparem habe peccata confiteretur , liberaliter ei, fi id face- habens in d extera fcapula niveam quandam columbam. Is cum propius accetlifiet, dulci ret, veniam pollicens. Etecce illefaxo durior. Repente mollefcit, magna voce poftulat,acciri quada m benevolentia vultum fererans, cle- mentes oculos in infirmum conto rfit Quod confeffarium ; dicit, Chriftum ]Jefum fe vide- re , qui ipium de facienda conieffione admo- cum juvenis advert fíct, tum ob veram poeni- nuerat. Laetantur omines , curritur ad facer- tentiam, tum etiam bene volentiffimos ocules libl 3imo zequior fa- dotem : lllevenit, Andreas magno cum cor- w vültus perfonze apparestis, a dis dolore illi integre confitetur peccata fua: M &useft. Quiscstu Domiae ,ir iquiens , qui ad [ me vcnire dignatus es, quippe me tam plis Condittefllamentum , & faciliter migrat e vita. ft.L X. Quidam deleGationi carnis vacavit inSpec. ex- 050 confpe &ibus confolari videris prioribus vifio- emnpl. v. nibus perterritu m2 Etille: Ego, inquit, Spi- tantum, quod nulli peccato carnali , quantum- efpera- ioque procedens cunque turpi, unquam fenegavit, filiam non 0. ex. 8. ritus fan&us, qui a Patre, fil unius fum cum ipfis potentize, & idcirco nunc ditnittebat propter matrem, nec e converio, veni adte, ut nunciarem tibi dimiífa effe pecca- nec forori, five maículis parcebat. Cum ap- propinquavit morti , fuit vocatus fan&tus Ere- ta tua, & pervium iter patere ad regna ccele- ftia tranfituro. Atquze verba, quafi ex bara- mita, ut ejus confeffionem audiret: Tunc ifte ait: Vade , quia major eftiniquitas mea,quam thro defperationis refurgens ait: O Pater pau- perum! ocon folator moerentium animorum ! Dei mifericordia. Tunc S. Eremita: Fili, ait, oomnium mife rum dulce refrgerium! quid chariffime,noli fic dicere,quia tanta eft virtus eft, quod audio ? Num patebunt coeleftes val- confeífionis & poenitentize , ut fi dolores de o- v2 mihi, quam Pater & Filius rcum mortis mnibus peccatis, tibi remittantur a Deo: Tunc illipeccator; magnum eft, quod dicis: tuncait effe conteftati funt ? cui perennes flammas mij Eremita : Titulus XXXVIL. Defperatio. 5903 Éremita: Fac hoc, quod dicamtibi. Ego in- plicabo; donec gratiam & mifericordiam apud quam, fpoliabo meomnibus bonis , & meritis Deumaltiffimum,qui pius eft, inveniam,& poft meis, & tufpoliabis te omnibus peccatis tuis, multos dies iterum fratri praedi&to divinitas & fic non oportet te dubitare, nec defperare. revelatum eft, quodille frater de numero fal- Cui cum peccator confenfillet, & ambo cam- vandorum effet, quod cum eidem fratri retulif- bium feciífent , dixit Eremita peecatori: Nunc fet, ille lzetus effe&tus, de revelatione fortior narra mihi mala , quze feciíti, utfciam , de qui- factus in opere , & viriliter agens de virtatein bus habeo facere poenitentiam. Qui cum in- virtutem quotidie proficiens , perfeveravit in finita peccata expreffiffet , & nullum peccatum bono fine ceífatione. Utinam multi animati fecum retinuiffet, ait Eremita: Tu doles de hoc exemplo manum fuam ac fortia mitterent, iftis, & vis, quod facramentalis fit confeffio & non defperatant ac deficerent , quia fic a- e tua? Refpondit peccator, fic volo. Tunc E- gendo, & in hoc perfeverando. remita : Etegote abfolvo innomine Patris &c. XII. Monachus quidam Ciftercien HS in&i" Vïnca 1 Belly. Cum ergo mortuus effet, poft menfem Eremi- tuti, immoderato quodam innocentiee & pu- t* apparuit, & dixitei, quod in via falvatio- ritatis Zelo impulfus, prae fpiritus fervore ad l.50. fp&, c' 34t nis effet. Cum autem Eremita requireret,quid ftatum primi parentis Adae pertingere niteba- i elfet demeritis fuis, de quibus fpoliaverat fe, tur. Sufcepit ea caufa laboris plurimum, af- ait mortuus : Deus tibi refervat ea duplicata, fligebat fe inedia, vigiliis, & precibus, fed « Apr] : eo quod abftulifti defperationem meam, & fi- cum haec omniafruftra effent, nec poffet ad il- gaum maxim»e cbaritatis mihi demonftrafti. lam innocentiam pervenire, primo incidit in 3. Cefarius XI. Refert Coefarius, Ludovicum Landgra- tzedium & acediam. Volebat ille cibum ita fu- Hift. 1. r. c. 270 vium, patrem Herraanni Landgravii , fic mife- mere, utnullam inter edendum fentiret dele- relapfum ,utdiceret, dum corriperetur a viris &ationem. Primos fenfitivze portionis, five probis: Si praedeftinatus fum, nulla peccata fenfualitatis motus, conabatur non folum te- ascie poterunt mihi regnum coelorum auferre. Àt- primere, fed etiam extinguere penitus. Con- queideo cuivis flagitio fefeimmerfit. Cum au- tendebat absque ullo veniali peccato vitamin tem in morbum gravem lapfus poftea fuiffet, perfecta puritatetranfigere. Erat ea tentatio vocatus eft medicus ejus , virbonus & diícre- dzemonii meridiani, adimpoffibilia eum infti- tus, & non folumin Phyfica,fed etiam inTheo- gantis. Unde fiebat immemor illius do&rinze logia non mediocriter literatus , cui Princeps ) fapientis : /VoZi effe juftus vuultusm. Labora- dixit ; ut vides,iufirmus fum valde, adhibe cu- bat fane permultum, fed nullo labore potuit ram, utpoffim convalefcere. Memor medicus eo, quo intendebat, pertingere. Itaque prae illius erroris , refpondit , Domine , fi venitdies moerore tandem in defperationis foveam pro- mortis veftrae , non vos poteritcura mea morti lapfas eft , cum perfuafum haberet , fe in eo fubtrahere;fi vero moriturus nones, deinfir- corruptionis ftatu, in quo effet, falutem nulla ä iitate ifta,fuperflua erit medicina mea.Et ille; poífe rationeadipifci. Veniales enim culpas, quomodo fic refpondes? fi mihi non fuerit ad- quas in hacvita omnes vitare non poffumus, hibita curze diligentia, & dizeta propofita, po- ile mortiferorum . criminum loco habebat: terotam a me ipfo, quamab aliis imperitis ne- nec volebat propterea fumere corpus Chrifti, gligi, & ante tempus mori: Audito hoc verbo etiam illis diebus , quibus id monafticus Ca- Phyficus multum hilaris effe&us , data occa- non vult percipi. En ad quam calamitatem, fionerefpoudit: Domine, fi creditis vitam ve- quam horrendam & miferabilem ruinam fub ftram poffe protelari virtute medicinze , quare fpecie boni, hoftis ille teterrimus fimplicem hoccredere renuiftis de poen'tentia, & operi- Ed hominem perduxit, ita ut infirmus refpueret bus juftitize,quae funt antidota animze? fine his medicinam, & jugum obedientize a fe repelle- a. anima moritur ,fine his adfanitatem , quze eft ret, qui proprize voluntati femel nuncium re- ï in futura vita, nemo pervenit. Confiderans miferat. Et ut hicaliquid ex fabulis,non tamen ïfr Landgravius pondus verborum, & quod ratio- fabulofe, & vananon vane & fallaciter infera- nabiliter peroraffet, dixit ei ; De czet«ro medi- mus: Monachus hic, qui ad primi hominisin- cus eíto animae meze, quia per taam linguam nocentiam & puritatem pervenire nitebatur , medicinalem Deus liberavit me a maximo er- cum limilis putandus eft, nifi ranze illi, quze, cum videret bovem maguo robore, & grandi Ludolph, rore. Huic fubjungamillud ex Ludolpho , de Saxon. in quodam monacho , cui crebrae fiebant divinze corpore, volebat etiam ipfa illas vires & cor- vit.Chri- revelationes. Quod cumalter ejusdem mona- poris molem adipifci. ltaque intendit fe to« l- 1 -2" fterii frater intellexiffet , inftititapud eundem, tam, & quoad potuit, inflavit: fed fruftra, ec, exe €, $0. ut Deumoraret, rogaretque, utfibi dignare- Necenim fi vel rumperet fefe, unquam poffe, pl tur oftendere, an de numero falvandorum ef- fedad bovis quantitatem pertingere. Sic fra- a terille dum voluit excedere limites viriuni ,O 9 fet, & cum ille vix precibus vi&us, orationi inftando,hoca Deo poftularet,fibi oftenfum eft, fuarum, & fupra fe efferre, infra feper defpera- quod illefrater de numero d»mnandorum ef- tionem mifere collapfus eft. Ejus autem ani- Áet: undemetuens fratrem turbare,per aliquod mi morbum pius quidam , & bonorum o- " dies hoccelavit ei,fed tandem eidem requiren- mnium fautor Abbas, ubi cognovit , cum aliis ti (licet invitus) aperuit: ille autem hoc audi- multis Dominum pro illo deprecabatur: fed ens, & Scripturas intelligens, ftatim refpon- preevaluitinimicus, & quem laqueo forti con- dit: Benedi&us Deus; nec tamen fic defpera- ftrinxerat, eum fine intermiffione vexabat. bo;fed pcenitentiam , quam per ingreffum re- Tandem Abbas ille, quod non folum an- cille Chrifti effet amicus , fed etiam virtutem l.ï,gionis aïïqmpü , de gæte?o dgpliqabo ; & tri- * ejus, 504 Biblfiothece Manuafis- Cencibnatoiiæ. ejus, quippe quam in fe ipfo expertus erat, per frequentiores urbis plateas, demum extra non igaoratet, Monachumillumad fecuravit, urbemtractus, & velutbelluze cadaver , inla- adduci. Et ecce orante illa pro mopacho, cunam abje&us eft. Valuitea poena, ut nemini cum lacrymis & fufpiriis, cum illeante miffze pofthac veniret in mentem, morte fua inju- introitum Confiteor diceret, & illa inftantius rim viventium ulciíci. TII.. Rex Juba a Czéfare vi&tus, oppido Za- Caefar.l.s. pro eooraret, quafi atri quidam lapilli ad fin- :eula confeffionis verba ex ore monachi deci- ma exclufus, in fuga perpetua fuit, quodbell. Af- T1C. dere videbantur. Tum ille animadvertens in bello contra populum Romanum fufcepto, in hac vifione obftinationem defperationis, & oppido Zama lignis congefts maximam in P triftitize nigredinema monacho receffiffe, Do- medio foro pyram conftruxerat, ut, fi forte . minogratias egit, qui non vult mortem pecca- bello foret fuperatus, omnibus rebus eo coa- cervatis, dehinc civibus cuutis interfe&tis, torum, fed ut convertautur, & vivant. Mo- nachus vero pera&o facrificio, tanqnam e eodemque projeCtis, igne fubjeCto, tum de- longinqua regione adfe reverfus, Chrifti cor- 1um fe ipfe infuper interficeret, atque una pus accepit, & ea falutari perce pta medicina- cum liïberi's, conjugibus, civibus, cuncta- erfecte curatus eft.- que gaza regia cremaretur. doan. XIII. Canonicus quidam , cum adhuc juve- IV. Mnefteus Libertus, ob militare deli—Fulgofus Glen, Àu- Bapt.de pis effet, Romam cum mufico e Gailia (ubi &um jam morti ab Aureliano Imperatore in-. 3* € 7 Ecclefie Binchenfis Canonicus, & poftea tentatae certus , finxit, feliterascafu Aurelia- | guftin. Dominze de Argenteau Eleemofynarius fuit) no excidentes reperiffe, quibus refcripfit eo- * rofe&us curiofitate du&us cum focio, qui rum nomina, velut ad mortem damnatorum, h emis oriundus erat, Genevam 1bat in via , quos Principi ingratos fciebat, legendasque ut Calvinum viderent, illud orbis foédum por- Íecreto adattis dedit, vetans aliquid de ea re tentum. Calvinus eos humaniter fufcepit, ro- fpargere in vulgus. Certiigitur in defperatio- gavitque, quid de fe in Gallia & Belgio dice- nenradaGi , non prius deftiterunt, quam Au- retur: illi , mirari omnes, ajunt, acdeplora- relianum occiderenrt, vitae fuze cauturi..- Á re' ejus ab Ecclefia difceffum. Tum Calvinus. V. Ubi Attila vi&Gam fe,;przelio, quo cum Famian. altum gemuit, füfpiravit, & horam illam exe- JEtio Patritio decertavit, vidit; fe & fuos in- Stradal.r. Provit ter currus in medio caftrorum recepit ( nox* 14 ** EW cratus cum fremitu eft, qua fe ftudiis addixit: hii p faffus, fcientiam fuam effe lapfus illius cau- enim aderat ) praecepitqueex ephippis equo-- — l46 ^fam;caeterum fcirefe, errarefe extra viam ía- rum inftruem congeftis focum accendere: ut. lutis. Potesigitur, dicuntjuvenes , renuncia- fi ab hofte impeteretur, in ignem przecipita- rge erroribus; &redire ad Ecclefiam. Sed is ret , &arderet potius, quam in manus hoftium- negabat, tempus efle; fcire fea Deo roproba- deveniret. tum , nihil fpei reliquum habere. Cumque hi VI. Ad pedes Comitis Flandrize fupplices Aneas -urgerent, Dei brachia femper patere peccato- venerant fubditi, ante rebelles, fune ad col-Silvius. ribus, ad poenitentiam redeuntibus. poftre- lumligato, ac veniam poftularunt: fed repul- mo refpondit: nihil fibi cum pcenitentia efle, fam paffi , & acti in defperátionem, etota civi- tate exercitum fecere, in quo valentiores in utp ote nihil p'tofutuxïa. frontecollocarunt, in medio feeminas ac pue- ^ g. ros, agmen claudebant adulti; itain obfiden- tes fatta eruptione , ita eos urferunt, ut jam EXEMPLA PROFANA. leges accipere, non dare Comes cogeretur. Hift. So?. m Commorinenfes virgines leviffima VII. Mutinze iu Italia lufor quidam fe ex S, Bern. p.2.1.7. I. Cu ex caufa defperabundze, fe veneno in- defperatione ter fufpendit: bis liberatus a fu- Sen. fer, per invenientibus, tertia demum vice folus , 42- a. 2- 9.177. cerfcerent, magiftratus minitatus eft, fe cu- 'raturum, ut poft mortem denudata cadavera gulam fibi fregit. earum in mille partes fecarentur , cujus pro- VII. Aliusexea dem cäufa defperans, dor- Ibidem mitum no&tu mifit uxorem & liberos: ipfe S.Cin bri timoreabfterritze a morte fibiipfis confci- ln fcenda abftinuerunt. vero colle&o acervo lignorum, infra ignem ] ! at l Bartoli fes. ante eorum fores fe accendit, utfe cumillis & domo exureret: fed .. T. Solent Chinen cáfu quidam tranfiens vicinia evocata effecit, Hift.Chin-(sfpendere, quosodere, & quibus aliter zegre " f'724'i'a(:(ïere non poffunt: aut fi debitores debita ri- ut incendium fopiretur. t remittere nolunt. Illud e- IX. Alius lufor animam ex defperatione Ibidem, gidius exigunt, au diabolo tradidit, qui poft paucos dies pro pa- nim fufpendium, ej us in damnum cedit, in cujus foribus fufpenfus pendet , & is habetur trize more, cum murum urbis ad cuftodiam ejus confcenderet, a daemone in gryphis fpe- homicidii reus, quod alteri fe fufpendendi cie fecundum fcapulas graviter fuit ungulis caufam dediffet. Uthoc inveteratum malum Ym perforatus. Tum Dei opem invocavit, & me- 6dep Dominus Petrus, pofteaa P. Julio Aleno adfi- mor fceleris, ac dolens a daemone liberatur, tit, nem converfus, & eximius in omni virtute , » tuncin urbe Giuancen in officio Jaoli decem ci- ac ftatim facerdoti rem patefecit, cruentas z vitatum. Praetor, tolleret , ita fufpenfum unum ac foetentes fcapularum vibices oftendens, confeffus , poftbiduum obitum. iuífita carnifice eodem fune & nodo , quo fefe fufpendit, ad tribunalis publici locumrapi. U- X. Sardanapalus ex defperati one felipf'um Athen; l binudatus a quatuor carnificibus , tot ictus ac- combuffit in regia domo, pyramque 400. pe- X?. c. 12. duminaltum conftrüxit, fupra quam r50. au- cepit Sini cos. quot fuffecifentad eum, fi vixif- aureas. fune raptatus. fet,, occidendum. Inde eodem reos thoros pofuit,tot?demque menfas Fecera Jitulus XXXPIL — Defgeratio. 5O h Fecerat in iþ-fa pyra domicilium hecatompe- III. Sicutfubdu&o oleo minuitur lumen lu- Idem dum ex lignis, ubi thoros iubítravit. Ibique cernze : fic fibi male confcius, confideratione l?m- 53« ipfecum fua muliere decubu't, alizeque peili- g operum fuorum malorum fe confundit, & in&- " atth, ^i ces in altisthoris; tresetiamfilios acduas fi- delitate fua addit adhuc diffidentiam. r lias, quas habebat, cum vidiflet res laborare,ad d Ninum Regem mi(it, cum illis tria millia auri IV. Sicutfi imperitus agricola, ubi plantaifit'ïdem : It d & ia vitem, primo illo anno diligenter curat, & fo- hom. 6.' . talenta dediffet, domicilii tectum ex craflis mna- dit, fecuado vero ac tertio früctum fe perce- de diver-; gnisque trabibus compofuit, ne pateret us- 18,. ptarum fperet: idque nifi obvenerit, defpe- quamaditus. lntus auri mille myriades ( id rans, quarto jam anno , quo laborum fuorum eit, 430. milliones ) pofuit, argenti vero de- praemia percipere poterat, curam vitisomitiit: . cem millia myriadum talentorum ) id eft fe- E Itainterdumis , cui perfiflendo perfuadere po- [ xies mille milliones ) tum veftes , purpuram, ac multiplices ftolas: deinde pyram incendi teramus, defperatione noftra proríus eliditug juffit, quze dies quindécim arfit, illi vero fu- d $. VII. mum cernentes admirabantur, eumque facri- MOTIV A. ficia peragere credebant, quaefolinorant Ku- ülpofig nuchi. Cum igitur voluptatibus deditus effet, 361 * vivus Sardanapalus , quantum tamen li- 7dd fugiendam dejþerationem, cuit, viriliter mortuus eft. Cum Alexander in L (Cyuia mortem etermam auime affert; nam S-Ambr. L üpe Perías iret, catra metatus eft, non procul a defperatis certa mors eft, tefte S, Am- Luc. S :. Sardanapali monumento, fuper quo lapi- brofio; & ut S. Auguftinus confirmat: Defpe- Aug. in dea erat imago, quae dextrze manus digitos ratio homicidiaeftanimze, Etjuxtalfi dorüm : Pf. 50. 'contulerat, ceu fonum emiffuros. Infcriptum perpetrare flagitium aliquod, mors eft animae ; eft autem in ipfo Affyriis literis: Sardanapalus fed defperare, eft ininfernum defcendere, Anacyndaraxis filius Anchialam Jarfumque condit una die. Ede, lude, bibe; cactera enim lL. Quza difficilis illius cuvatio ; utirectePhi- lfidor.12; eiüummo 'ainn, lofophus advertit, qui dixit: Defperatus omnis ono, neque fonitu ifto quidem digna funt. feipfum projicit, etiam quam confilio & ratio- Stradal. Provinc. .XI.Fuit Comes Anglus, Catholicus, qui pro Anglic. ne tenere liceat falutem,& praeter omnium ex- a l!j'. Bà hif. polit. zedificando Collegio Leodienfi ( quod poftea fpe&ationem fit, fi forte incolumis fervetur, 1 l3. 6. 2. Sereniílimus Elector Maximilianus utriusque Quis igitur fana mente przeditus feipfum, aut BavarizeDux fundavit 1636.) ducenta floreno- patri? commoda ifti commiferit? quis non rum millia dedit, in eum tantum finem, ut cre- pro viribus fugerit, eum procul fummoverit, dere poffet, Deum effe. Ia eum finem multa e- ne quis in talem vel invitus incidat? ; git, feque inedia, ciliciis, & aliis modis atlli- Preas ILL. Quza Deus quocuuque tempore parattis e/g Ezech. c, ilvinf. xit, utaDeo prodigium extorqueret. Cum (ic ad igaofcendum ; hinc toties invitatad pofcen- I : 33. .mihil impetraret, fattus eft Sacerdos, ratus, fa- dam veniam ; Nimirum per Ezechielem. ldem c, cilius tunc fedivina vifurum. Cum nec fic ali- Qya- 532: V. 12. —eSECTEC: ve mortemini domus I[vael? quia nolo orteim quid proficeret, taadem ex defperatione mere- peccatoris, dicit Dominüs Deus, revertimini ? . tricem pro conjuge duxit. Morti demum pro- vivite. Et rürfus: /mpzetas impii zom nocebi? Jetem. c. ximus patrem quendam e nofítris petiit: quo Ei, zn quacunque die conveyfus fuevit ab im pie- 9- 1. Joan, abfente cum alius mitteretur, ajebat, fe non zate ; ua. Et: f confiteamur peccata noftva, fi. " 9 vBESMEHISE od hunc, fed alium velle. Düm vero interea al- deli ter dómum rev $ eff, &* juftus, ut vemittat uobis peccata uo- i erfus eít in via,*infelix Comes Jiva : &? emundet nos ab isi quitate. S. Augufti- S. Auguft, ;4 Bem. imoritur. nus, denullo,inqui t, defperandum eft,quamdiu Ser.11.de yen, fef p. 8120 $ w patientia Dei ad poenitentiam adducit : nec de Y*!5- L] Ü hac vita rapit impium. qui non mortem vult impii; fed tantum, ut revertatur, & vivat. Pa- biem - SIMILITUDINES. | ! S.Chryij. ganus eft hodie, unde fcis, utrum fit futuruüs om.4. in Sicut infirmus, donec mädiocriter habet ali- craftino die Chriftianus? Unde & alibi Deum atth. quam pafílionem, & fperat fe poffe curari, fic alloquitur: Tu fa&or omnium Deus, licet fervat fe a nocivis cibis; fiautem intellexerit, in cunctis operibus tuis fis mirabilis, mirabi- Medit, infanabilem fe jam effe, jam non parcit: fic & lior tamen crederis effe in operibus pietatis, ^ 9 LY homo, donec mediocriter peccat, fperat falu- d . tem, quantumcunque poteft, obfervat fe a ma- Nullum enim fpernis, neminem abjicis, nemi- pidetn, nem perhorrefcis, nifi forte qui amens te ex- lo: fi autem graviter peccando cceperit defpe- horruerit. Si poeniteo, parcis ; fi revertor , fu- rare, jam nihil dubitat facere, quafi qui jam peccatis fuis vincit judicium Dei. fcipis. Defperare utique potuiffem, propter ni- mia peccata mea, infinitas negligentias meas, TÍdem Ser. II Sicut medici, fi de falute zegri diffidant, nifi verbum tuum, Deus, caro fiexet, & habi- 6. de pc- non jam curant; dicunt enim, quod mallent taret in nobis. Sed defperare jam non audeo, niþ, infirmitati dare, fed non ulteriorem fufcipit quia cum inimici effemus, reconciliati, & fal- morbus curam ; artis enim induftriam morbi vifactifumus per eum. Omnis namque fpes. & malitia vincit. Hec dicunt, qui de zegroti fa- certitudo totius fiducize, mihi eft in pretiofo lute defperant. Sivero fanitas exfpeGtatur , o- fanguine ejus, qui effufus eft propternos, & ihen l mnia faciunt zegroto, falubres afferunt medi- propter falutem noftram. h 6 12' cinas. Pari modo fi quis peccatis defperando IV. uia adbuc in ftadio fumus , ut bene ad- $. Chryf, cefferit, q uafi non fuperfit peenitenti falus, fefe vertit S . Chryfoftorus dicens: Surge, repara hom. à4. majus in malum ftimulat. n . P. Lobn. Bibl. Man. T. 1. te ipfum. Adhuc in ftadio ftas, adhuc thea- APOR. Sss trum 506 Bibliothece Mauuahis Concioïnatbrz'æ trum folutum non eft. Etmox: Conceffum eít quarius [ndize Occidentalis fuit ptove&tze *eta- nobis, ut reparemus nosipfos. Magna pceni- tis homo, quemlibidinibusdiuacmultum af- tent ceremedia funt. Nullus feipfum condem- fuetum fuis, daemon propofita exaggerataque net. [lle revera defperatione dignus, qui de fe vitze turpitudine, eo impulit, ut vitam pertae- " S. Aug. ipfo defperat. Tandem poft pauca: Nullumani- füs, falutemque defperans, ipfe fibi laqueo in Pf. 58. m:ze vulnus infanabile. Imo ut S. Auguftinus mortem afferre cogitarit: Etjam collum erat advertit: Etfi nolis curari vulnus tuum, admo- refti inferturus, quando voce Angeli abfterri- net, ut cüreris, & adverfam revocat, & refu- tus, ac de facienda peccatorum confeffione $, Cyp' monitus, ad mentem rediit, & cont'nuo fe do- Mart f gientem quodammodo ad fe redire compellit, de ceni & attrahit. Iaomnibus implet , quod dictum mo proripuit , Sacerdotem, cui confcientiam Don, eft: Mifericordia ejus praeveniet me. expiandam offerret, guzefiturus; fed id ut fie- ret páffus non eft Stygius latro, qui viri, cui il- V. Quia Deum, eodem S. Auguftino tefte, £* nemo amittit, "ift qui fponte dimittit ; & qui le, ob acceptum beneficium, multum debebat, indutus formam, factus obviam variis mora- dimittit, quo it, . 3t quofugit, nifi ab ipfo pla- tum fermonibus, fenfim fana]hominis elifit il- cato ad iratu;n 2 VIII. lufitque confilia; adeo ut noa difficile fuerit MEDIA. (quze eft naturze noftrze ad malum potius,quam l. ]0. c ad bonum, adnata proclivitas ) ad lubricitatis 2,2. F z'(lucz' a itt Chrifium ; quia ipfe, tefte S. Joan- -me, eft propitiatio pro peccatis noffris :mec inveteratam redire confuetudinem ; cui poft- quam fexipfos annos iterum immerfus vixif- pro noftris tantum, fed etiam pro totius mun- fet, fui ac Dei immemor, majoribus, quam Gal. c. 2. di. HincS. Paulus. /z/f4e, inquit, vivo Filü $Au, 20. Dei, qui dilexit me, &v tradidit femetipfum ante, coépit conícientize agitari ftimulis, falu- fef. ISII S. Bern. Et S. Berhardus, peccavi, in- tisque defperatione vehementiffime urgeri $ detemp fefm. 6IO pro ?/e. & de vita a&um erat, & zeterna falute, nifi t 1. in Cant. quiens, peccatum grande, turbatur con- Ícientia, fed non perturbatur, quoniam vul- Angelus etiam ea vice hominem collum la- nerum Domini recordabor ; nempe vulneratus queo inferentem, clara voce abíterruiffet, & eft propter iniquitates noftras. Quid tam ad de peccatorum venia per poenitentize Sacrae L mortem, quod non Chrifti morte falvetur ? Si mentum impetranda iterum commonuiffet. Et tametfi tunc quidem vitae emendatio in $.5 ergo in mentem venerit tam potens, tamque s. efficax medicamentum,nulla jam poffum mor- confitendi voluntate fteterit, doemone ami- moule Lib.5. in bi malignitate terreri.Imo ipfeChriftus S.Get- cum, ut ante fex anaos, fimulante, & a con- fin. c.39. feffionis tribunali, quo properabat, alio di- D trudi, cam alicubi pro concioneaudiviffet, fal- vari poffeneminem, quinonactum aliquem a- Vertente ; non diu tamen poft audito pro moris Dei fuper omnia, aut alium, qui zequi- concioné Sacerdote, vehementer in eos, qui de falute fua defperarent, invehente, tan- valeret, (puta contritionem) edidiffet; fecum autem cogitare, paucos effe, qui ita difpofiti dem monitoris Angeli confilia fecutus, ad e vita migrarerit; adfuit haec cogitanti, dixit- Sacerdotis pedes accidit ; ubi przeteritae vi- t» turpitudinem multis cum lacrymis e- que: Égo me fidelibus in agonia conftitutis , qui mei aliquando cum amoris fui aliqua te- luit, fa&us acerrimus fuimet accufator; fificatione, autaliainfigni quopiam opere me- quam autem id ferio fecerit , teftata eft vita, quam deinceps non vulgari exemplo lauda- minerunt, ex fingulari bonitatis meze praero- $, 16 gativa, tam exhibeo fuavem, &amabilem, ut bilem duxit. momento temporis , inde ad fe converfi, in- — V. Mifericordia Dei confidevata ; de qua. S. $. Leo e« | Marlt. gentem concipiant de offenfa illa mea boni- Leo fic loquitur :' Qui intempore neceffitatis , P^. 19 tate dolorem, quo peccata fua delent, & fal- iupericuli urgentis inftantia przefidium poeni- tentize, & mox reconciliationis implorant, nec vantur. De qua mea gratia velim electos fatisfa&tio interdicenda eft, nec reconciliatio meos moneri, ut pro ea mihi, dum vivunt, etiam pro czeteris beneficiis omnibus gra- deneganda, quia mifericordive Dei nec menfu- ras poffumus ponere, nec tempora definite, S. Bern. tias agant. V. Fzducia erga D. P'irginem ; uti S.Bernar- apud quem nullas patitur venize moras vera 0.2. füp. dus faafitdicens: Siinfurgant venti'tentatio- converfio, dicente Spiritu Dei per Prophetam. Miffus eft Cuia converfus ingemueris, tuuc falvusevis. Et num, fi incurras fcopalos tribulationum, re- fpice ftellam, voca Mariam. Si criminüm im- iterum. Quia apud Domizum snifericordia eff, manitate turbatus, confcientize foeditate con- €? copio/a apud eum redemtio. P V. Oratio: nam, ut S. Auguftinus recte di- S. Aug. fufus, judicii horrore perterritus, barathro in- lib. r.Re« cipias abforberi triftitize , defperationis abyf- xit, de quocunque peffimo in hac vita confti- tractat. fo, cogità Mariam. In periculis, in anguftiis,in tuto utique non eft defperandum: nec pro il- C. xlg. lo imprudenter oratur, de quo non defpe- rebus dubiis Mariam cogita, Mariam invoca. ratur. m Non recedat ab ore, non recedata corde: & ut impetres ejus orationisfuffragium, non defe- VI.Exempla eovrum , qua ex graviffemis peccatis S. Bern. per penitentiam emer[erunt, dequibus S. Ber- ?- er.3. in ras converfationis exemplum. lpfamfequens ft. SS Md non devias: ipfam rogans non defperas: ipfam nardus fic loquitur , S.Petrus poft tam gravem pe; & Onfeh: cogitans non erras. lapfum ad tantam rediit eminentiam fancita- Pauli, hOff D.O utre- ibl 1Tnan r se- lM. Fiducia ad S.4ngelum Cuffodem ; cajus tis, quis de c?etero defperet, fi tamen egredi h medii efficaciam Paedagogus Chriftianus fe- voluerit a peccato? Et infra. Audiftis certe, | dag. p. 1. quenti exemplo demonftrat: Circa annum quam mifericordiam confecuti fin&' Apoftoli to.?.C 4. peccatis fe&.5. n. reparatze falutis 7 noftri, ut ja(mï nemo ecx Vobis fuper Isl 1635. Cordubæ apud Para— ^ praete- Titulus XXX P1l. ,Dg/þeïatïö.- 597 p'täätæï'ïtis-; ultrà, quam necelfeeft, confuda- — &ita mifericors, quod paratus eftpeccatorem tur in cubili confcientiae fu?e compunétus. fufcipere, ficot fidelis mater fuum unicum &i- Quid enim ? fortaffe peccaftiin (2eculo? num- lium, fi vidiffsteumin ignem cecidiffe: rauito quid amplius Paulo? quod fi & ipfa in Religio- amplius paratus eft Deus peccatorem rever- ne, nunquid plus Petro? attamen illi in toto tentem per poenitentiam fulfcipere, idque ex corde po&nitentiam agentes, non modo falu- effentiali fua bonitate. Unde Chriftus: /Vemo Y tem, fed & fan&titatem confecuti funt, etiam Lonus (elfentialiter) z/7 fulus Deus.. Ex qua d H & falutis minifterium , & magifterium adepti fit, ut, ubi abundat deli&tum, fuperabundet | S. Cypr. füuntfanQitatis. Et S.CyprianusMartyr. Ipfe gratia. Secundo, quia non confiderat, quid dec . fer. Dominus nofter perfonam derelictorum gerens fit peccatum, quod non eft, nifi cum voluntate Dom, incruce,fequeritur dereli&tum ; & ne defpera- noftra. Ideo quantumcunque occurrant pec- rent etiam in ultimis conítituti, feftinansin ad- cata animo, etiam quantumcunque turpia, fi jutorium illico adeft, & re in aréto pofita non voluntas non confentit, peccatum non eft. Ter- differt beneficium , fed repente indulgentiae tio, quia non ponderat, quanta virtus fit con» ^X V celeris documentum ejusdem ftatuit & exem- tritionis & poenitentize, nam eft tantze virtutis, plum, latroni inquiens: Hodie mecum erisin fi fit vera, quod deleat omnia peccata, unde paradifo. Latrocinium damnationem merue- Pfalm.50. Cor contritum €7? b XX umf'liatum, Deus, rat, &fupplicium : Sedcor contritum poenam pon defpicies. mutavit in martyrium, & fanguinem in ba- II. Noffe debet, iz duventz'a ad peccatum boc, Ibid. 19 fO];a ptifmum. quorum fex enumerat di&us Author. r. Eft VIL.. Pezitentia : peccatorum magnitudo, & gravitas; patet ia S.Aug. nand , ut S. Auguftinus fer. rsr. ait; Nunquam Deus fpernit poenitentiam, . Cain, quidixit: Afjoreff iniquitas mea, quam detemp. fi ei fincere & fimpliciter offeratur, fufcipit, ut veniammereav. 2.Eorum multitudo, unde c.I libenter accipit, ampleCtitur omnia, quatenus fapiens : /mpius cum in profundum malorum ve- eum ad priorem ftatum revocet. Et infra: zevits conteutmit.. 3. Peccatorum turpitudo, Donec fumus in hac vita, quantacunque no- qu:e etiam fzepe talem ingérit horrorem, utti^ -bis acciderint peccata, poffibile eft, omnia ab- meat honto confiteri ea; de quibus Apoít. Qui lui per poenitentiam. : . defpevantes tradiderunt feipfos impudicitie, «$ 22 opevationem oumnis zmunditie. 4. Eft tem- S. Bern. VIIIL 44 Patrem quendamSpiritualem coufu- ad FF. * gere ; namita S.Bernardus fuafit,qui dixit,mo- porislongitudo, quo homo diü Jacuit in pecca- monte tis; fic Pharao defperavit: Sed re&te Auguft. Dei. machum(idem dici poteft de quovisChriftiano) nec temporis brevitas, neccriminis qual tas, tres debere habere in cella, Deum, Conícien- vel quantitas excludit a venia , fifuerit contri- ^tiam, & Patrem fpiritualem. Hoc medium tio vera. 5.Peccatorum reiteratio, Multi enim, ufurpavitis, qui ad S. Edmundom Cantuar. dum frequenter relabuntur in peccata, deípe- confugit, qui, cum aliquando in hominem de falute fua defperantem incidiffet, nec rationi- rant emendam. Sed Chriftus aitPetro: /Voa Jfolum fepties ignofce, fed [eptuagies feptzes , id bus ullis ad exomologefin de peccatis facien- eft, quadragenties nonagefies. 6. Dae:uonis dam permovere poffet, dixit, feanimam fuam pro ejus anima deponere, modo peccata fua tentatio, quze tales vexat. & ad defperationem impellit:fedi(ti dicendum: Vade Sathana &c. confiteatur, qui & confeffus eft. Et ante eum III. Noffe debet, cau/as. propter guas ejusino- Tbid. n. 3. Sur. 16, S. Abraham Eremita, qui ut neptem fuam a Mart. di bomines difficulter emendantur , quarum iti- Leo & flagitiofa vita, in qua biennium confumpfe- —dem fex enumerat di&us Auctor; nimirum ol t9. Yat, revocaret, ementito habitu militis, e- 1.Quianon capiuntinformationem a viris pru- ques ad eam profectus eít, inventam remotis arbitris allocutus eft, d/cens : Super me fit pec- dentibus,quibus pro ferenitate confcientiarum firmiter credere tenentur. 2. Quia indifcre- catum tuum, quo ha&enus amatoribus fcede tum timorem nonrepellunt; Deus enim non proftituifti corpus tuum : ego pro eo fatisfa- tortor eft aut exactor ad poenam, fed pius Pa- ciam; ego in die judicii pro te, filia mea, ra- ter invitans ad mifericordiam : nec in alicujus tionem reddam. Cumque illa regereret: Ni- perditione laetatur. 3.Quia voluutícireítatus mis magna eft iniquitas mea, aon poteft mi- fui certitudinem , quod íoli Deo retervatur. . hi effefpes falutis; refpondit: Super me fitini- Sufficere enim debet illis examen conícien- quitas tua , filia mea; ex meis manibus Deus hocpeccatum requirat; tantum veni mecum. ti:e fuze, quam fi invenerint mundam., parati effe debent, & quantum permittit humana Ita venit, & poenitentiam pro peccatis fuis re- fragilitas, fervire Deo in timore, & exultare Àif. liquo vitze tempore tantam egit, ut etiam mi- j IlRe. taculis clara, e vita excefferit. x cum tremore. 4. Quia fzepe murmuraunt con- (at, tra Deum, cur eos non juvet ; cum tamen J Deus in omnibus bonum fus creaturze inten- IX. dat. $ 5. Quia praefüumunt fzepe de propriis ASCETIC ,A! viribus, putantes, tentationes propria vir- Beffäo ] tute vincere, quod tamen fine gratia non | ] ^ Onfelius datur. ) .'ss. in Offic, X An teomnia noffe debet Afceta vadices bujus 6. Quia fatigantur, fi non fentiant i& Bibl. vitii, quas in Officina BiblicaGuilielmus illam corporalem teneritudinem in lacrymis, j Onfelius his verbis indicat: Ex tribus ordi- cum tamen voluntas & ratio dolere debent, Alph. x. narie defectibus oritur hoc vitium. fol, 18. Primo, & conteri de peccatis; & fic deferunt la- quia non pouderat peccator, quid Deus fit mmenta pcenitentiz , & preces, unde immo- in feipío; Eft enim Deus fummum bonum, derate triftantur, fed bene dictum eft a Pro- R. P. Lobu. Bibj. Man. T. 4. Sss 23 pheta z 508 Bibliotheg Manualis Comz'onatbriæ* i pheta: JDefiderium pauperum exaudivit Do- cilles, clementiffime & . dulcifüme Domine [e guiuus; C praparatiouem cordis eorum audi.— quaefo praebe ; tu nimirum firma fiducia es o- hi mnium, & qui remoti(fimos orb;s terminosin- oit auvis tua. H - [V.Noffe debet turpitudiuem b üjüs vitii: de colunt, & quos naufragos per maria remotiffi« Quinti- lian. lib. ma ventorum libido, & tempeftatum ferocia qua breviter, fed bene dixit Quintilianus Tur- lo c- 100 piter defperatur, quod fieri poteft. Pudende miferum ja&itat. S, Dorotheus do&rin. 12. ignaviz , & foedae animi pufillanimitati tri- tom. Biblioth. vet. PP.ait: Qui, oro, funt in finibusterrae? quiautemin marilonge? fi vul- E buendum, atque in maximo flagitiofze defpe- rationis vitioponendum, fi quis illud tentare tis fcire, accipite verbis pauculis explicatum: d üi, qui in perfe&ta iniquitate funt, & in tan- detre&et, quod fuperari, obtiuerique poteft ; Tier^ autnon ambire velit, quod impetrari valet. Ex- tam improbitatem devenerunt, ut progre- ( go fi nullum absque venia peccatum, neque di ulterius non poffint, fa&i fcilicet perdite fla- bo ] q gitiofi, hi funt, qui velut in extremis terrze fi- t ullus eft peccator, qui confequi eam non poffit ; Á g hinc colligitur, quam grave piaculum fit, diffi- nibus degunt. Átquinam quiin altiffimo ma- ! Wa al dere; quam turpe, non benefperare, poftquam ri, & abyffo profundiffima hzerent ? Quiin ex- f tremaignorantia funt, inquit S. Abbas. lisne etiam Deus corda zxerea, ferreaquein blandam ceram emollire, & liquare folet. vero qui per ignorantiz pelagus profundiffi- 0 Myffenus V.Noffe debet, cux celeffis Magz/Zer, cum de mum naufragi raptantur, perque omnia curfu p. 1. Polit infano feruntur errata, fcelera iisne, inquam, Ü l2. €.8. * peccatis differeret, quorum alia funt veniabi- lia, alia mifericordize perpetuo clauía habent reliqua eft mifericordia ? Talibusne fpes in- dulgentize fupereft ?. Eft omnino, nam horum portam, dzcebat Difcipulis [uis : Omuis qui dicit Iä verbuim in Filium. bomainis, vemittetur iil ; ei omninm Chriftus fpes eft. — Non igitur opus j nobis eft multo labore, laboremus modicum, autemy, qui i Spiritum jantium baspbemaverat, mifericordiam multam confequemur. Omni- zon vemittetur ; Luc. 12. v.10. Videtur enim haec dominica feutentia pugnare curmn ea do- bus criminum generibus parata eft venia, fi- ve in fines terrze extremos quis pervenerit, fi- &rina, quam in hoc titulo tradimus, & tra- &amus. Dicimus namque nullum peccatum vein abyffum maris imam peccando defcen- US eífe quale idcunque fit , quod non paratam ha- derit, fpes illi certa, & portus tutiffimus eft Chriftus, qui tam immenfo cum amore mor- $ O beatveniam, non facilem clementiam. . Quo- foü.'hom modo ergo Author mifericordioe, & penes tem proomnibus oppetiit. Itaqueabsquema- a gno negotio (dum fe modo, ut debet, huc Muti, quem clavis eft totius pietatis, ait, o vemztte- zur ? fiveeffe quoddam fcelus, cui nonignofca- comparet ) mifericordize portum peccator in- tur? Ergone fi quis peccator fpem condonan- veniet. Unicum (Eheu! fed illud poenitente ab animo profectum) fatis eft in tranquillita- darum fibi noxarum abjiciat, extra culpam ä; erit, diffidens clementiae ? Aut quomodo hanc tem adducendis flagitiorum maris quantum- natam ex verbis facri & (upremi Magiftri no- vis procellofi fluCtibus, permovendoque ad i- ftri difficultatem re&e . ";uemus? S. Athana- gnofcendum Deo. Nonnihil ergo ftudii hacin fius ad Antiochum q.71.ait: Oportet fignifi- re ponamus, indulgentiamque facilem, & co- cari, non dicere Deum , blasphemanti & refi- piofam referemus. Donec enim in hac mor- tali carne agimus, non eft, cur diffidamus de piícenti non remittetur, fed blasphemanti; quoniam nullum peccatum. eit irremiffibile falutis remedio, aut defperemus favitatem, fint licet plurimis, ac graviffimis zegritudi apudDeum ia eis, qui digne & fancte faciunt rä:— poenitentiam. Divinus ergo Magifter (quod di- bus .obnoxiæ noftrze anim-æ.l ligenter animadvertendum) noa ait, non con- daacr a AR R donandum blasphemisze fcelus illi; quem blas- phemaffe poenituerit, fed ei nonignofcendum, . MISCELLANEA ET. CONCEPTUSQ | . qui blasphemiam dixit, neque dolet dixiffe : Nam qui vera & digoa poenitentia fuperioris PRzE DICABILES vitze malefacta damnaverit, non habet. cur vel I. K "erta reS eft, quod felix ille latro, ut di- Did.Nyf. ruítico de peccatis nato pudore impediatur, vel perturbetur fceleribus, vel plus fatis af- ximus, qui juxta Chriftum crucifixus, :er-5. po om. 5. fligatur ex ante actis Sacrilegiis; nec moras ftatim ut agnovit, etiam confeffüs eft Domi- uadt. num, & creatorem mundi, quem antehac $. o. Tim, fibi injici ferat in curiculo vitze novze, arecor- non noverat. datione blasphemiarum veterum; tametfíi e- Affudit illius animo Dominus nim vafti maris guttas numero fuperent, quae lucis fuse radios, fugavitque tenebras, quae oc- olim perpetravit flagitia, omnia condonabun- cupatum eum habeant, ac fecit, ut tum Salva- tur, & remittentur; nullum quippe eft tam im- toris fui fublimitatem,tum fuam humilitatem, Ytt h: ac vilitatem intelligeret. Cum ergo cerneret manecrimen, cui non fit parata venia, dum M peccator illud commififfe ex animo doleat, hinc magnitudinem illius, quem provocarat, leriaque & digna, ut prazefati füumus, poenitu- indeflagitiorum fuorum, quibus eum oftende- rat.turpitudinem, exclamavit diceus: Domine dine damnet, Oquam przeclare hanc fuffulcit do&rinam Propheta Regius, qui ex nomine meimento mei, qui füum peccatorum, quotquot omnium peccatorum loquens,hzec plena totius mundus habet, fceleratiffinous.. Nunc ego te con/olationis vérba dixit: Exaudi zos Ueus fa- novi, nunc Dominum meu:no confiteor, quem lutarvis noffev, /pes omutum finium terva, € 1n ante confelffus effem, fiantenoff?em. EKufebius Emiíf. hom. de latrone ait: Latro nec falutis 7avi [onge. Pfalm.64. v.6. Ac fi apertius ita dixiffet: Humilibus precibus noftris aures fa- tempora fciens diftulit, nec ermedia fiatus fui ia Titulus XXXPV4I. Defperatio. 999 inmomenta ultima infelici fraudepofuit, nec tio dexterz excelfi, ut populus, qui ante fuerat redemptionis fuze fpem in defperationis novif- perfecutor populi , poftea fieret cuftos unigeni- fimum refervavit, nec religionem ante, nec ti? Hzecilleibi in opere imperfectum. Vide, Chriftum fcivit. Non advertitis, quod defpe- quod Deus viam fpei noftrze aperit , pufillani- rationem. vocat Eufebius eorum infelicem mitatemque noftram confórtat, dumad illius fraudem, qui falvationis fuze curam in extre- populi tutelam confugit, qui populum fuum » mam horam fufpendunt? Tempeftüve tractan- olim crudeliter exagitarat. Quis enim dein- dum eft negotium, fenfimque & cunctanter, ceps defperet, quis fpem abjiciat , poftquam matureque procurandum , attenteque defpici- fattus eftfidus cuftos uni geniti is populus , qui endum, ex quo anim2e falus zeterna pendet. fuit ty: ; D rannicus perfecutor populi primoge- Idem de II. Homini , qui exiit feminare , fimilem fe niti ? converf. Chriítus facit, aitque electum femen fuum boni la- IV. Michzeas cap. 5. v. ro. ait: 'zzzes «s tronis. quaquaverfum difperfiffe. Et dum feminat , que ad Babylonem, 11 liberaberis. Tanquam quedar ceciderunt fecus viat , alia autem ceci- 5 planatius dixiffet: Bono animo efto , mi popu- derunt 12 petvofa , alia autem ceciderunt ig [pi- le, quia in Babylonem abripieris, neque ideo 1 - nas, alia aulema ceciderunt ,an terram bonam, tamen libertate excides , nam ibi liberaberis. Matth. 13.v. 4. 5. 7. 8. Hic mihiillud mirum Fuit haud dubium Babylon barbara, & plu- accidit, quod videam hinc tam fapientem agri- rimum inhumana erga captivos fuos, & man- colam , indetam inconfideráte (ut videtur) fe- meníuum profundentem ; nec enim alius effet, cipia, difficillimeque. revocare grapum pote- rant, quos fua infelicitas eo femeladduxerat, quantumvis ille iners , & officii fui imperitus, Dicit nihilominus Deus populo fuo: Ne per« qui non feminis fui jaCturam timeret, fi illud das fiduciam populemeus, mea enim tam in- interfaxa, tribulos ,fpinas , & juxta viam abji- gens poteftas eft , ut tefacileeximere queam, ceret, ubi & viatores homines, & przetereun- tametii in mediam Babylonem captivus ab- tes beftize incautis plantis opprimere, ac pro- ducaris, cave interim, ne affligaris animo: terere poffunt. Quorfumergo divinus hic Do- Lafs dich nur nichts anfecþten. Quid fuorum minusin ealoca femen fuum fpargit, quze funt verborum fenfu allegorico indicare nobis Pro .tam inepta ferendis fruCtibus , quos inde fpe- l- pheta voluit ? S, Gregorius Papa lib. r. in E- S. Chry- rat? S. Joannes Chryfoftomus refpondet egre- ott, nom. zechielem homil. 1o. id his verbis enucleavit: gie, merito id mirum videri poffe, firuditer & Quisifte, qui usque ad Babylonem venit, & 45. in materialiter , ut ajunt, atque ut verba fonant, Matth. : ibi liberatus eft ? Qui poftquam confufus mene» accipiatur. At fi fubtilius rem difpicias, & te pervería perpetravit, hzec ipfe erubefcens fpiritualiter intellizas , nihil officiunt, quse mala, quae fecit, fe contra fe erigit, & bene contra funt objecta; poffibile eft enim, ut la- operando ad ftatum rectitudinis redit. Hoc pis in terram fertilem convertatur, & ut via eit , quod ait Propheta: Tametfi in ipfam us- non conculcetur, nec praetereuntibus cuné&is .que Babylonem quis excurrerit, auta parva propofita jaceat, fedin uberes agros tradu&ta, .concupifcentia abduci fe paffus fuerit, & in nec vepres emittat, fed femina foveat; inquit maximam . tum.confufi onem, tum caecitatem ille ubi fupra. Magno ergo cum mylfterio, ac de inciderit , & in extre: m a flagitia fe abjecerit, induftria dixit divinus feminator , fe projeciífe non propterea fpem fi mul abjiciat, qui omni- femen in durafaxa, in medios tribulos, in acu- bus culpis noftris maj or eft mifericordia Dei, leatas fpinas,in viam regiam,ac paffim tritam, ibiliberaberis. Nullu m eft inveniabile pecca- ut fignificaret, neminem in hac vita defperare tum, omne fl . E debere, quantuscunque fit peccator. Tametfi gentiam. agitium paratam h?be? ;ind,ull- z enim fitrigidum faxum, laerymis e contrito V. Cum exp ! dfafäm haberet D:e(usa po;;uiiïdem corde natis emolliri in lentam ceram poteft; fui imbecillitate in, & quam proclivis in dea- Dom.21.. & quamquam fit tribulus, evadere hn in ftrorum cultum impofturis abdu&us deflecte- P^f Pent. caryophyllum valet: Et vel fi quafiiter publi- ret, dicebat,non propterea prohibere feillum a * curm fit , quibusvis cogitationibus pervium, ita terra promiffionis velle, dum ex.animo folum Nv obftruiillud, & concludi poteft, ütfoli Chrifto male egiífe doleret, inquiens: Siad cardines !ï.s- po om pateat, & coeteris rebus omnibus fitinaccef- . cceli faeris diffipatus, inde te retrahet Domi- fum. 23 , D nus Deustuus, & affümet atqueintroducetin a(f ) Ibidem, l. Tofepho, utfuriofam crudeli S Hefodis terram , quam poffederunt patres tui , & obti- rabiem declinaret, praecepit Angelus accipere nebis eam. Santes Pagninus transfert : Si fue- Denter, Salvatorem, & fugerein /Egyptum, quod ne- ritexpulfo tuain extremum cceli ; velutdi&tum 36 V.4: farius rex quaefiturus effet, puerum , ad per- fuiffet: Bonoanimo eftote,mei Ifraelitze,quam- $ Matth. 2, dendum illum: /Zcczpe puerum , €7 fuge in ZE- quam enim fcelera veftra tot fint, ac talia , ut vY.I3- gyptum, ajebatille. Quid hoc przecepti , Ange- eis promeriti fuer L itis , tam procul aterra pro- ledivine, quo caftum Jofephum adftringis? In miffionis abftiner . ;quam longe aterra coelum r JEgyptum, vis, confcendat? in eam ne terram, abeft, dum noxar um veftrarum vos modo pce- terram dico, quae tam atrociter infectata fuit niteat, in toto corde veftro, & in tota anima populum hujus pueri , qui fugit Herodem ? in veftra , fic utinde offenfarum dolor oriatur,un- eamneterram ( dicam enim iterum atque ite- de offenfze ipfje primum defcenderunt, revo- rum)emigrabit? Nonne melius fieret; fiin 1o- cabimini adeamterram, quam majores veftri ca alia magis tutafe recipere juberet? Non in- primum & acceperunt, & habitarunt: Sz/ue- telligis rem, qui talia obloqueris, inquit S. vit expulfo. tua u extremusm celi, inde teve- Chryfoftomus. Myfterium hic, idque perma- trabet. Dominznus , atque introducet in tevvam , . aj gnum latet. Exclamare proindelibet : o muta- * ebat Dominus. Volo in his aliquid variare ac $ss 3 djceme: $10 Bibliath&öæ Mnusalis Concionatorug laxas fpei fores aperiret; horà noná , quá imfz dicere: Si fueritexpul(íio tua in extremumiin- ferni, hoc eft, tametfi tam immanibus flagitiis ribilifinum & deteftabiliffldmum flagitium tecontaminaveris, intam foeda, & abomina- perpetratum eft, defceudit Spiritus fanctus in L0 -- — C0 e—— ignearum linguarum fpecie, utamorem, quo bilia fcelera ingurgitaveris , ut ipfi lucifero ad- ferre horrorem poffis, .ne propterea defpera; ardebat, tali figura indicaret, velut hoc iis- nam fi fiducize tantum portam cordis aperias , dem linguis, & mag»is vocibus dicere volue- tit, venire fe paratum , &igne illo confumere atque ex animo perperam egiffe doleas, ab $ Grer extremo inferni ad extremum coeli revocari Judzeorum alioquin inexplicabile fcelus, & Niffenis. illis linguis ab omni noxa, quam maledicen- ] Ll poteris , inderetrahette Dominus & affumet, necenim nullum eft tam grandenefas,quod ab- tiffimis linguis fuis illa ipfa hora contraxe- Pf- 6 7' ( ftergere acdelere mifericordia Dei non poffit. runt, liberos eos pronuntiare, tantum fi pec- Ibidem. VT. Difcedebat ab opulenta & lauta fponfi caffeanimitus dolerent, & peífime factum ve- fui domo fponfa , jamquealiquantum abierat; ra cordis poenitudine damnarent. Ut nullus, uando illedulcem conjugem fuam his verbis inquantamcunque peccatorum miferiam pro- M gf lapfus fuerit, defperare veniam debeat , cum Cantic. 6. identidem revocabat, dicens: Aevertere, ve- : v. Ia. ] vertere Sulamitis : veverteve , veverteve,ut 1u- Dei mifericordia et&am omnem humanam mi- fucariur te. Quzerihoc locopoteft, curtot vo- feriam infinitis modis antecellat. ViHlI. Plinius ait , Rhodi & Syracufis nun-Ibidem. ces dederit fponfus, ut fponfa rediret, & viden- di fui copiam faceret, cum voxuna facile fat uam tánta nubila obduci , ut non aliqua ho- fueritilli revocandze, cujus folius res hic age- rafolcernatur. Átque hoc quidem admirabi- Je duo ifta loca habent. Verum fi ad fpiritum ï batur, & fponfus nihil utilitatis ex redituillius I expecare potuerit ; cur ergo toties ac tantope- dicta transferamus, inveniemus, nunquam feillaminclamavit? Refpondet egregieS. Ju- tantis fcelerum tenebris contegi omnium to- tius mundi bominum corda, ut non hora ali- ftus Orgelitanus: Idcirco tam crebro ei , revet- tere, dicitur, ut fijam converfa deliquerit, in qua, parum dixi , utnon quavis hora fol jufti- defperationem non decidat, fed a peceandi tize Chriftus gratiae | fuæ radiisad ea penetra- H $. hl 1 confuetudine fpei indulgentia refipifcat. re poffit. - homsin Jbidem. VII. Dueannotavi , quze plurimam mihi ad- . IX. Argutiffimum aliquid habeo ex S. Gte-Tbidem. WHexm. ferunt difficultatem. Ex hisillud primum, cur grorio Nyffeno, vos celare nolim. Propheta Spiritus S. in linguisigneis defcenderit in di- Regius mifericordiam Dei ita fupplex appella- fcipulos: alterum iftud : cur hora tertia defcen- bat : /Ve avevtas bominem 12 bumilitatem ; tau- Pfal. 99. quam dixiffet: Age, clementiffime Domine, v.3. - derit. Deprimofic habes in libro A&uum A po- A&or. 2. ftolicorum : E£ apparuerutt zlIis difpevtite lin- ne prorfum confice hominem , indulge potius V. 5' guetanguamigmis. Pofterius ex eo perfpicue mifero, necpermitte, ut miferiarum fuarum convincitur , quod S. Petrus ebrietatis opinio- abyffo fempiternum infixus hzereat. Et Zzxz- nem, quam de ipfo, collegisqueillius vulgus ffi , convervtimini filii bominum , hoceft: Quod habebat, fic diluit, ut diceret, nondum effe ho- tam fidenter ad te peccator accedo,id mihi & ram diei tertiam, quae apud nos eftnona , adeo, ratio perfuafit, & jurefacere videor, poftquam neminem poffe eo tempore effe ebrium. Hora regia clementia, velut publicis praeconis vo- nonà ergo , qua difcipuli, quod ex novo hofpi- cibus peccatori omniumdeliCctorum perfe&tam indulgentiam denuntiavit, & dixifti: Con- f te Spiritu fan&o omnibus linguis loqueren- lil tur, exiftimati funt ebrii, defícendit Spiritus vertimini filii hominum. Subdit poft hzecDa- fan&us, idque in figurislinguarum ignearum. vid: Quozzam smnilleangi aute oculos tuos taa- quam dies beflerza, qua. pretevizt, imo velut Cur ergo Spiritus fan&us in ea fpecie, & tali "horadefcendit, quialio tempore id facere, & nihil funt, ficum zeternitate tua componan- lineamenta induere alia commodiora & op- tur. Qusero hic, quid fibi velit, quod S. Da- vid 8w$annos Deonihilaliud effe, quam diem . portuniora potuiffe videtur? ut huic quaefito Alenfs ; T , refpondeamus, alia prius difficultas difcuti- hefternum , qui cum abierit , nihil elt, ut enda. Eíft aütem ifta: Cum Evangeliftze cze- peccatores eo di&to in bonam fpem erigeret, LC 1 quocertam zb fcelerum veniam exfpeGarent, M. 'teri affirment, Chriftum hora nona, quae apud l nos duodecima eft , crucifixum ; cur unus Mat- qui illam ujtro offerebat, dicens: Converti- cus ait, hora tertia, quae nobis nona, id fa- ii filii bominum. S. Gregorius Nyffenus 'ait, Davidem hoc dicere voluiffe, neminem, Marc. 15. &um, dicens: Erat autem bova tertza , €? cra- v. 20 cifixerunteum? S. Auguft. ait, utrumque eífe quem vere alioquin peccaffe poeniteat, debe- verum, & milites quidem horam duodecima re abjicere animum , aut defperare condona- tionem , tametfi totis mille annis, totidem- clavis, Judaeos vero nona linguis crucifixiffe $, Aug.l. Dominum. Sed juvabitipfum audire magnum que fzeculis nihil aliud egerit, quam ut Deum innumeris fceleribus offenderet, eo quod in- 3. ad Con- Auguftinum: Intelligitur, ergo, inquit ille, cord,. Evang. fuiffehoratertia, cum clamaverunt Judsei, ut dulgentifrno Deo totum hoc annorum aut Dominus crucifigeretar, & veraciffime de- fzeculorum tempus velut dies, qu»e ]am ef- €. 23. monftratur, tunc eos crucifixiffe quando cla- fluxit, & quafi nihilfit, aut certe ita repute- maverunt. Quodnam atrocius peccatum vel tur, tanquam omnino non fuiffet. Tantum excogitari poteit illo Judzeorum fcelere, qui valet poenitentia; mille annorum off-nfas , & plurima flagitiorum perpetrotorum fzecula linguis fuis probrofo lignum Chriftum inno- centem & immaculatum affixerunt, in cujus abolere , & obliterare uno momento poteft. facrofan&o ore nec mendacium aliquando in- Accipite Nyffenum : Quouiam il an- ventum eft, nec dolus unquam ullus reper- zi ante otulos tuos tauquam dies befferma, que praterit , & qus pro nihilo habe- tus? Ad erigendos igitur animos, atque ut tur, Tiulus XXXV1 ngjþe:?ätim 5ii tuür, eerum anni erünt. Licet vita infinitis [cele- XII.Cum mortemlfmaelis narraffets fl'o.yu-s, Idem p. 1. rum maculis notata fit, utcollectioilla pecca- ait : "dppo/rtus eff ad populum fuum torum mille annorum cífe videatur , pro nihilo totam illam congeriem reputatum iri, dummo- diformula quidam expofitores pi ecolliguntif. * 1& maelem confecutum beatitudine m. In hac fen- do pedem refetat ; nam divinus oculus praefen- tiafemperintuetur, praeteritum veronon zefti- tentia funt Nicolaus Lyranus, Alphonfus To- mat, fed inftar unius diei flatus, Pererius, Guilielmus Eboricenfis; Hu- j S.Gre vel noctis, quze jam . go Cardinalis, Joantes Ferus, & nonnulli alii, N iffenus g. preeteriit, a Deo habetur. Hzec ille, fenfus ergo l. tr. v. 1in . Davidisex commentatione Nyffeni eft, debe- Toftati paraphrafis in ea verba fic habet : Aps pofitus eftad populum fuum, ideft, ductus eft Pf.c.7. Biguitate Dei, &fícelerum fuorum remiífione adLymbumAbrahze, in quo erattotus populus ditlidereneminem debere, fi modopeccaffe fe- civitatis Dei, adventum promiffi Meffize ex- tio doleat, quamvis pauculotemporetam mal- Ípe&tans, Lyranus quoque his affinia fcribit, tis flagitiis fe contaminaverit, quanta alius per " inquiens. Deceffit in gratia, & amicitia fuiCon- millenos, & his plures annos vix perpetrare ditoris Ifmael. Roboratur tali exemplo ignavia JX potuerit; idque eam ob caufam quod plauri- quorundam peccatorum, & putillanimitas, ut mum amet verze pcenitentize ftudiofos, & prae- nemo defperet, fedomnes de immenfa Dei bo- loidem; ienti tempore, quo poenitentize ftrenuam dant . operam, fic oble&etur, ut przeteritos annos, nitate bene fperent, quantumvis enim perdi- peccando exegerunt, nonzeftimet, fed inftar te flagitiofüs quispiam fit, fi fe, ut debet, difpo- . nat, quod cum divinze gratize ope non eft, unius diecule, ejusque jam dudum elapfe, difficile) femper a abeat. pertas divinze clementize Ibid. oresinveniet, atqu eineis Dominum, qui pan« . . Adflipulatur fratri fao getmano S. Bafi- - fisbrachiisillumpr seftoletar, ut indulgentifi- - liasMagn u ui a quotidiana experientia mu- mo pettoris pientiffimo finu excipiat. De I(- Gen.e.16. tabilitatis, rérum naturalium arripit argumen- u maele Angelus Agari Matri hzec dixit, & praes Y* I tum, quo peccatori converfionem perfuadet , dixit: Hic erit ferus bomo, barbarisque €7 a- quamvis eailliardua, & operofa videatur, di- | greffibus tioribus. — Vix dum erat duodennis, S. Bafil. .cen : s: Nemo in vitio conftitutus homo de fe Toiden, hom.s.in ipfo defperare velit, haud nefcius, agricultu- quando idololatriz* magifterium exercebat, ludus enim, quo cum fratre fuo ludebat, non 'xHex*;m. xam ftirpium qualitatem mutare; curam au- fuit alius, quas quod deaftrorum fimulachra temac ftudium in confequendis virtutibus ani« Pf o miomnes vincere morbos , füperareque poffe. fingebat, & ad eorum cultum innocentem líaa- hj cuminftituebat. Sie Abulenfis, Lyranus,Paue Granum tritici terrze illatum, ac mortuum, re- lus Burgenfis, & alii. Quamquam resita feha- vivifcit naturze vi & operatione, atque elutoin lucem producitur, utin culmum, fpicamque fe- eret, & a puero tam immanibus deditus fla- gitiis Ifmael, invenit nihilominus portam vee fe exerens fru&um adferat : fic peccator, quàn- nise. & locum verze poenitentize, decelfitque i tumvislimo fcelerum infixus, calore verze pce- nitentize redire in vitam, & felicem gratize fta- gratia, & nuncftuitur Deo, zeternumque frue- .tur. Quam ergo defperationis fuze excufatio- tum poteft. Propterea nemoiin vitio conftitu- nem inveniet, auüt qua re culpam fuám adum- tus homo, inquit Bafilius, de feipfo defperare velit, obid etiam, quodinfinitemajorfit miferi- brabit peccator, fi tale habens propofitum : exemplum, fpem tamen abjecerit , fiduciam- Tbid. cordia Dei, quam miferia humana, queaíe abdicarit? * " * XI. Poftquam mortuus eft Saul, David re- . XIII. Homo quidam defcende Bat ab- Hie- ibid. verfus a czdede Amalec, manfit in Siceleg. Sic rufalem in Jericho , & incidit in1 atrones, qui Luc. 19,- fere habet lib. 2.Reg. c. r1. Quaerit Abulentfs, etiam défpoliaverunteum, & plagis impofitis 29 quomodo David manfiffe potuerit in Siceleg, cumillilocoigaem fubjecerint Amalecitze, ut abierunt, femivivorelicto. Ita Dominus apud Abulenfis confla S. Lucam. Theophyla&us plurimum admira- iu l. 2. graret. Sic enim dicitur. r.Reg.30.1. 74- tur, quodiilatrones, cum & tantam haberent, Reg. c.r. sualecite impetum fecerunt ex pavte Auffvali i tum ferociendi occafionem, tum libidinem, mi- Siceleg, & perculferunt Siceleg,C7 facceuderunt q— l ferum viatorem femivivum reliquerunt. Nam eati 1g5i. Quomodo ergo figere domicilium in , qui pun&im czefimque illum invádebant, non loco exufto fanttus Rex David. potuit? Re- potuerunt fuam tam urbane moderare crudeli« fpondet idem: Quamquam Amalecitze fuc- tatem , neque fic armorum gubernare i&us, cenderunt eam, ut tota periret incendio , ta- ut non nifiad vitze medietatem adimendam mennon exfpectaveruntibi, quousque tota ex- petvenirent. Cur non prorfus tota vita exue- uíta foret, David autem veniens, nondum illa plane exufta, flammas extinxit, & vel fervavit runt infelicem illum, qui tam immanium fi- cariorum incurrit infidias? Hic homo, qui abincendio domum habitationi commodam ) vel ambuftam aliquam inftauravit, quod enim Hierofolymis (qui vifio pacis dicitur) Jeti- non totus deflagraffet locus, fecit ut animum chunem (qua3x idem eft, quod mutatio lunze petiit, figura eft peccatoris illius, qui e gratioe ad illius rezedificationem adjiceret. Tale quid felici, ac fablimi gradu, in culpze ftatum mi- dicoin caufam prefentem. Quamdiu aliquis ferum defcentllens, in manus daesmoniorum non omnino periit, quamdiu fpiritüm ducit, incidit, a quibus animze opibus omnibusnu- non eft, quod defperet, aut animo cadat, eft datus, etiam: mültis efferate vulneribus one- enim remedium reliquum, eft, quo recuperare ratur. lta exponunt venerabilis M. Simon virtutes, redire in gratiam cum Deo poffit, & de Caffia, Dionyfius Carthufianus, Gagnejus, donec fpirat, fperare bene de Optimo Domino Guido Carmelita, Stella, & alii plures, | .-ng?tf quos & longum, & otiofum effet recenfere. Ex Bibliothetee Manualis Contionatoriz. 52 ',gll'-fc)' [ P Exhis jam dubitatio, quomodo femivivus re- efnpla, eorum, qui fuperi medici, pharmaci- li&us fuit, quiinillorum tam crudelium graf- bene ufi, eftrato lethalium infirmitatum fua- f 10 rum exfurrexerunt, tantamque incolumita- $ fatorum. fzevas manus iacidit : Refpondet tem funt confecuti , quantus non fuerit mor- 'Theophylactus, quod parte fui altera confe- fror - &us vulneribus, altera vivus reli&us fertur bus, a quoconvaluerunt. Nam ut quidam v ab hic homo , id fa&um ,.ut indicio effet, quod eccando mifere convulneratus, atque ob id ]. 9 bonus artis bene fperandi mag;fter ajebat: non omnino defperata erat humana natura, 5 atque ut intelligeremus , quantisvis flagitio- Ubi abuudavit delitfum , füperabundavit. & rum vulneribus faucietur anima, non defpe- gratia, Rom. 5.v. 20. hoc eft, quamquam non- nullis hominibus peccatum plurima inflixe- Ec '10. | randam ejus. vitam, ut cui vitze pars aliqua v femper maneatreliqua, & manere locum ve- rit vulnera, accedens tamen mifericordia , & niz , donec vitze quidpiam fupereft, & quam- poft culpasingreffa , tantis eorum animas cu- mulavit gratiis, ut indulgentiarum multitudo diuanima in carne agit, fpem de illius falute ;;0['.17,: YNSA inftauranda nonabjiciendam. Nam fi homo numerum plagarum magnum in modum fu- Bj fe, utdebet, difponat, & quibus poteft viribus peraret. Confortetur ergo animo peccator, JCCL 28' ut qui Deum habeat, in cujus pientiflimis vi- conetur , fanabitur, vitaque illi tota redibit, n & veniam inveniet, cuitam viva plurimorum fceribus omne peccatum invenit remiífionem, 2 perditiffimorum hominum propofita funt ex- 'omnis; noxa;fuam veniam. waæwæaäæææmæ [2 End. 5. y, 1I. TITULUS XXXFIIL ]bid, 1o. y. II Prov, 24 DETRACTIIO. y. $. L. in dubium revocari poffit ,& vitüpe;ari po- Rom.1. v. tius, quam laudari quis cenfeatur. Prov.2i QUOAD— ESSENTIAM. VIIL.. Sdlere bomuim proxitni , quaudo tmami- V. 2f féftari oporteret : Quoditerum vel nudo filen- (5 tio, velgeftibus etiam adjun&tis , v. g. contra- " Definitio. F. L d &ione humerorum, capitis abnutu, aut ocu- Disy4 l. lorum conclufione fieri poteft. IX. Minuere ueritum altevtus : dicendo Drexel.in | ft alienve famæ.'inju&a denigratio. U;lde i $. 1 Phaet. S. Antonius interrogatus, quid fit De- v. g. non effetam magnam doGrinam, fanci- Y, II tatem aut aliud proximi bonum, quantum €. 15. - tractio : refpondit: Eft omnisfermo ma- vulgo deprzedicatur. Hs Pallud4, lus, quem non audet quis praefente eo, de Y. 22 X. Fitiofelaudave aliutt : Scilicet per Iro- Bv $.19.D-I5: quo loquitur, proferre. niam autalium fimilem modum : quibus qua- tuor modis zzdzrecie fieri dicitur detractio, ut Diviffo. Mu átidem fequentes verfus indicant: u I. Dividi poteft in detra&ionem /oguendo Si bona forte neges : fileas , dicerequando €» audiendo ía(tam ; his enim binis modis : Deberes: minuas meritum: Aut laudes «vi- latb communiorem "Theologorum fenten- tiofe:. * Y.53. juxta $. Befn. tjam fieri foletdetractio; unde S. Bernardus His indirecte fociorum fama fugatur. 1. 2.de ait, detrahere aut audire detrahentem , quid XI. "Judire alios detrabentes, & nou COv ri- eonfid. . horum damnabilius, non facile dixïeri«m.k gere, cum poffet.& deberet. — XIL um aliis detrabitur gaudere , & cum ZA Gus. f complacentia talibus detractionibus aures raebere. IiL Falfum alic ui crimen affiugere. IV. Fero crimimi falfum cz'rcum/lantiam, XIIL. Zzducere alios ad detrvabendum : vel dire&e eos alliciendo variis quzeftionibus : vel Sui vel augmeutum.adjicere. facilem nimis auditum detrahentibus prae- Ti V. Fere commiffum cvzumen , fed occultum Ceï'.mx altevi uejcienti aperire. e bendo. Quibus modis audiendo detra&tio per- tiam, VI. Fa&um alicujus 12a le ifzterþz;ktari ,V.g. ficitur, uti fequentes verfus oftendunt. Sifaciles famam laedenti porrigis aures : ' dicere,id ex fuperbia , hypocrifi aut alia mala intentionepatratum effe; quibus quatuor mo- Aut placet infamans: aut ipfemet allicis il- dis dire&e detractio fieri dicitur, ut indicant lum : fequentes verfus: Auditu efficitur detractio peHimä, folo. Si falfa imponis H $ Ber auges: . cui Crimi.x]a: Vera vel $ t de EX S. Ecclg; Detegis occultum: cenfes benefa&a fini- E CRIPTURA. ftre: Dire&e fratris diceris lzedere famam. Qualitas. &Chr' ls.-nvlon)detrahes hü, 3; VII. AVegare bonum altevtus , vel abfolute D ? - ,& ptincipi pruli tui non Exod. oo« Nj maledices. Y. 29. vel cum tali —mado proferendi, ut prudentor H. Audj- LÀ Titulus XX XPH.. Detrafio. 513 Éccl.rg. * TL Audifti verbum - adverfus proximum V, IO. cat, hinc declarantes, quod rem reprehenfione tuum? cominoriatur in te, fidens, quoniam 3 dignam coinmiferunt. Sienim illum, ut nemi- Pf 100. non dirumpet. nidicat, rogas; multoma IHT. Detrahentem fecreto proximo gis yte priorem huic V. $ perfequar. füo himc dicere non oportebat. ] —— Prov.4 IV.Non folum ille reus eft, qui falfura de alio S. Tfidor. | vh IV. Remove a te os pravum, &labia detra- profert, fed & is, hentia fint procul a te. praebet. qui cito aurem criminibus dïnfüm* Lev. 19 V. Non maledices furdo, nec coram CORCO V. 14 V. Os detra&toris aquiminarium eft diabo- Guil. Po« pones offendiculum : fed timebis Dominum li (ein Weih -Keffel) quod non luftralem & raldus a- Deum tuum. Ebc!. IO. facram, fed fordidiffimam detra&ionis aquam ; in Phaet. pud Drex, V. 20. . VI. Incogitatione tua Regi ne detrahas, & continet. ENSC in cübiculo fecreti tui ne maledixeris diviti, VI. Si vultuhilari audis deträhentem,. tu il- $.H ier. quia ad aves coeli portabunt vocem tuam , & quihabet pennas, annuntiabit fententiam. li das fomitem detrahendi, ille ignem excu- ibid. S.4. 2.Cor.r2 tit, tu fubíternis ignarium : Quod fi facie fub- V. 1j ViI. Timeo, ne forte contentiones, &c. & trifti & avería detractorem audias, diícet il« detractiones fint inter vos. £ccl. 28 le non libenter dicere, quod didicerit non li- "v 8 * VIII. Sepi aurestuas fpinis, & linguam ne- benter audiri. Sin aliter agis, oftendis te il- quam noli audire: & ori tuo facito oftia, & fe- lius, cui detrahitur, falfum fratrem ras auribus tuis. & midum amicum effe. , aut ti- Su, A l]ug,, VII. Sedens adverfus fratrem tuum loque- in. ap- D amuum. baris. Per quze verba Propheta oftendere vo- pend. de luit, quod non ECCID 50 tranfitorie detraxerit, nec ei div. fer. xr. II. contumelia. IX. Sufurratori odiu-m, & inimicitia, & furreptum fit, ut male de proximo loquere- . !3: tur, fedens, id eft, ex otio, quafi ex hoc Ibid. zo. X. Si mordeat ferpens in fil amio, tl s V. Il1. minus habet, qui occulte detrahit.. cans, ut derogaret proximo fuo. Prov, 24. VHI. Calcaneus eft inferior pars corporis, Vine. v.9 Xl. Abominatio hominum detractor. - & quz fzepiuseft inluto; & detra&ores non ellovas Rom. r XII. Detractores Deo odibiles. cenf. in Vv Q digniora, non meritorum & operum (ancto- mor. to.3. 0" -XIll. Cum detractoribus ne commifcearis, rum laudes confiderant, fed infirmiora, & quae l.3. dift.3, v. 2!. Prov.24. quoniam repente confurget perditio eorum. defe&uofa videntur in homine, ut mordeant XIV. Siinvicem mordetis & comedetis, vi- v' I ". Gal. 5. dete, ne ab invicem confüumamini. ad modum ferpentis, cui di&um eft: Tu infi- diaberis calcaneo ejus. Pf.:3 XV. Sepulchrum patens eft guttur éorum, - 1X. Ad condemnandurn cæteros omne vi-S.Chryf. Y-5: linguis fuis dolofe agebant, venenum afpidum fub labiis eorum;, te noíirz tempus abfumimus, a quc vitiode com- pun&. . Sap. r. neque monachum ullum facile invenias libe- cord. l. r. XVL. A detractione parcite linguze, quo- v. 1II- niam fermo obícurus in vacuum non ibit. X. Hoc fp Pf. 54. ecialiter vitio periqiitätuf totum SoThOmt v 22. .XVII. Molliti funt fermones ejus füper o- humanum genus. 2.2.0.73. Pf.56.v.5. leum, & ipfi fuat jacula. XI. Maximapars generis humani, indiïcretoä fiu ; XVIIH. Filiihominum, dentes eorum arma & fagittze, & lingua eorum gladius acutus. judicio ad reprehendendum prompta & para-fer.1o1. Pf. 139. . ta effe probatur, cum tamen non ita fe velitde temp. v. 4)'. XIX. Acueruntlinguam fuam, ficut ferpen- ab aliis judicari, quomodo vult alios judi- tis: Venenum afpidum fub labiis eorum. Y Matth.23. care; propter hoc fcriptura divina admonet, V. 33. XX. Serpeates, genimina viperarum, quo- dicens: Priusquam interroges , ne vituperes modo fugieþis a judicio gehennze. - uemquam. - 1 $ II XII. Odibilis eft detrá&or, quia videlicetBellova- eft feculentus, plenus fpurcitia: fraudulen- cen-l6. EX SS. PAT RIBUS ET DO.- tus, plenus verfutia; virulentus, plenus ne- CTORLIBUS. quitia; truculentus, plenus Íísxvitia, detra- &or eft Ceculentus, id eft, fzecibus plenus, Qualitas. & immundus, quia fcilicet in immunditiis converfatur, de immunditiis lo ] S. Pauli- quitur, im* nus ad L. Pauci admodum funt, qui huic vitiorenun- munditiis pafcitar aliorum. Celan- - tient, raroque invenies, qui ita vitam XIII. Alia quidem peccata , licet caufas ha- S.Ch fylï tiam. fuam irreprehenfibilem exhibere velint, ut non libenter reprehendant alienam : tanta- beant, a rationealienas, habent tamen, utpote no. 3. de r Ll ;g Ícortator libidinem explet, fur pauper tatem, o bfcur.- que mali hujus libido mentes hominum in- homicida iracundiam fedat, maledic us nul- j vafit, ut etiam, qui procul ab aliis! vitiis re- lam poteftoccafionem afferre. Quam enim, cefferunt, in iftnd tamen, quafi in extremum laqueum incidant. quaefo, pecuniarum copiam acquirit? quam S. Bern. libidinem explet? nihil aliud eft, quam invi- de dedic. II Omnino proditorem fe noverit, fi quis dize materia, cui nulla fuppetitjufta cau(a, nec forte, quod abfit, vitia quxelibet in hanc do- Ecclef. mum conatur inducere, & tem inj ulüa, propterea nulla venia digna cenfetur. ) plum Dgi fpe- luncam facere dzemoniorum. .XIV. Annon & ipfe moritur, qui venenum S. Bera, S.Chryf. lIl. Hoc vero magis ridiculum eft, quod bibit, quod ei malefuada detra&oris ho. 3. de lingua fer. de yod. d popul. cum aliquid arcanum dixerint, rogant audien- propinat; fiquidem furtim ei dilectionis vita triplici 2 tem.& adjurant, ne cuiquam alteri amplius di- fubtrahitur, & dum nefcit, paulatim in eo fra- ^" od.. terna R.P. Lobu, Bibl. Man. Z'om. j^ : Ttt 514 - Bibliothecre Manualis Concionatoria. . Fus a. ternacharitas frigefcit. Auditurus eftforfitan etiam ipfe, cui detrahitur, undique enim verba XXIV. Si hzc in nobis effet diligentia, ne $. Hier. volant, & multorum prius ora fermo pertran- paílim obtre&atoribus crederemus, jam Oo-lz. p.19» mnes detrahere timerent, ne non tam alios , fiens, difficile fieri poteft, quin fiugulorum cre- Sedhoc verit linguis, & quafi jam profectus referatur fefipfos viles detrahendo facerent. ad eum, ad cujus fpectat offenfam. - ideo malum celebre eft, idcirco in multis fer- $n S. Chryf. XV. Haeéc cum Mariam Moyfis quoque foro- vet hoc vitium, quia pene ab omnibus liben-- l l jo vitii Pf. xoo. rem attigiffet veneno fuo,leptofam eam confe- ter auditur. C. 8' 'L ftim reddidit, ac viciffim Domini iracundiam & XXV. Qui detra&torem minime admittit, S.Chryf. tum feipfum immani hujusmodi peccato li- inP£.100. furorem adveríus eam induxit. Hzec & univer- fas domos fübvertit, & pacatas domos ad bel- berat; tum detra&orem hac ratione ab ini- qua proximi accufatione d:movet; tum eum lum excitat; hzec & pulchrze pacis vincula di- folvit, & magn2e charitatis nodum diffringit ; etiam, qui accufatur, crimine liberat, ac hzc &a divinis mandatis abduttum homi- denique pacis arbiter, & amicitize dux exi- ftit, dum obtre&atoris animum & volunta- nem, legem transgtedi docet, & a Dei amici- É tia avulfum procul a veritate detorquet. tem odit, ac deteftatur. S Bern. -. XVL. Omnis, qui detrahit, primum quidem XXVI Eliminemus omnem ex or e noftro Idemtom, faetit ferm. 24. detra&ionem, fcientes, quod, etíi cinerem hom. 3. Con, 6: ! feipfum prodit vacuum charitate, deinde quid poma. in Cant. aliud detrahendo intendit, nifi utis, cui detra- comedamus, nulla nobis afperze vitae hujus ad poP. po&Pent. : hit, veniat in odium vel contemptum ipfis, a- utilitas proderit, nifi a detractione abftinea- L13 : in 1nus ; non enim quse intrant per os, coin- pud quos detrahit. Ferit ergo charitatem omnibus, qui fe audiunt, lingua maledica; & quinant hominem, fed quae exeunt ex ore; fi quis te praetereunte ftercüs moveat, non- Drexe. | quantum in fe eft, necat funditus & extinguit ; ne (quzefo) hoc facientem convitio & contu- i Dhaet. non folum autem, fed & abfentibus univerfis, 0.18- stz' ad quos volans verbum forte per eos, qui prae- melia afficeres? Hoc fac & erga detractores, non enim fic commotum ftercus illum faeto- j fentesfünt, pervenire contigerit. S. Chtyf. XVII.- Omnes averfantur maledicum, ut rem, fufcipientem cerebri membranam per- eüfn, qui lutum redoleat; ut hirudinem, quze cellit, ficut aliena peccata excuífa, & vita in Pf. 49. impura audientium animos prodita contrifta- ibid.&.q fanguine, & fcarabaeum, qui üergore, alienis ^ re & conturbare folent. i malis aluntur. S. Bern. XVIII. Inter omnia illa, quze de corde ex- din. tom. $ IV. d o : 2. fer. 29. eunt, & de ore procedunt, hominem, imo to- €. l. tum mundum inquinantia, funt execrandae PLA CATH OLICA detractiones. FE EXTERNA. Dion. Did, Carthuf. XIX. Peccata in proximum tanto funt gra- viora, quanto majus nocumentuminferunt ei; Qualita:. jn op. cum ergo per detractionem unus auferat al- S.Jac.Ap. gnus detractor Religioforum & alio- Difcipnl, teri bonum nomen, & ledat eum in fa- I Ma k rum: mortuus cum effet, poft multos ferm. or. ma, faciatque eum aliis contemptibilem at- Dom. 4. que defpe&um; ideo magis peccat, quam fur, annos aperto fepulchro, totum corpus com- Diron, patruiffe repertum eft, praeter linguam, quam poft Pent. t ad qui exteriorem tollit fubítantiam , quia bona fama eft praeftantior. L] tam peftilentem vermes rodere horruerunt. atn, 33. XX. Qui detractioni ftudet, diabolo fervit. II. Alcanze in Hilpania vir nobilis Alphou- Engelfgr. Nani df fo de Caftro Franciícano dixit, fe in hono- Domip. $. Grave malum, turbulentus dzeimon elt detra- poft Pent. (uE &io. Ex ea odia pullulant, jurgia conflantur, rato confeffu jaCtaffe, matronam auls Prin- diffidia ortum trahunt, fufpiciones malze pro- cipem a fe corruptam, & id falfo fe commen- tüm. Cuialter dixt: Domine, cafus tuus creantur: fine ulla caufa hoftem reddit, qui paulo ante amicus erat: univerías domos fub- eít infanabilis: Actum eft defalute tua. Ste- tit attonitus nobilis, & diu nocuque fecum vertit, & pacatas domos ad bellum excitat; hoc oraculum revolvebat, donec Salmanti- pulchra pacis vincula diffolvit : magnae cha- ritatis nodum infringit. ce in P.Francifcum de Victoria Dominica- S.Greg. faciunt, hifiv num incidit, qui eum ultro allocutus, moe- ho. in E- XXI. Quid aliud detráhentes roris caufam elicuit, cumque ei diceret, fi quod in pulverem fufflant, & in oculos fuos zgch. terram excitant, ut, unde pulvis detractionis coram iisdem dicta retra&taret, poffe eum fal- vari, nec alia opus effe poeritentia i obtule- erflaverit, minus inde veritatis videatur. rat enim fe ad omnaem poenitentiam : nega- S. Hier. XXII.Cave neautlinguam,aut aures habeas epift. 2. prurientes, id eft, ne aut ipfealiis detrahas, aut vit alter, fe id facturum ; tunc Sacerdos ei alios audias detrahentes. Parce a detractione aíferuit, : vera P. Alphonfíum dixiffe. linguae, cuftodi fermones tuos, & fcito, quia ! Fugkz. per cun&a, quze de aliis loqueris , fua con- IIT. San&us Propheta David de feipfo fate- Pf. xoo. fcientia judicaris, & in hisipfe deprehenderis, uz in aliis arguebas. tur, quantopere hoc vitium fugerit, dum ait: V: 5 S.Chryf. XXIHI. Fugiamus, dilecti, fugiamus detra- Detrahentem fecre hom. 3. fequebar. to proximo fuo hunc per- Giones;doGi, quodefttotum fatanicum bara- thrum infidiarum ejus hzec infeffio. Ut enim IV. S. Auguftinus , ut convivas fuos a fu- Poffidon. noftra negligamus , & graviores nobis reatus perfluis & noxiis fabulis, & detractionibus in vita fefe abftinere debere.admoneret, hoc dyfi-7 ?7 confitaamus, in hanc nos confuetudinem diabolus duxit: cum fupra meníam bhabebat. Quis- - Titulus XXAXPHL Detmöïio.:v $15 Quisquis amat di&is abfehtum rodere vitam, lo $lls - XI S.Jofe ph Virginem Sponfam fuam, gra- Ibidem. Mp Hanc menfam vetitam noverit effe fibi. vidam confp iciens , neque originem rei geftae Hosque veríus tam accarate obfervari cura- dignofcens , vit, ut aliquando familiariffimis quibusdam E- quam quocun tam ab omni fufpicione finiftra, que diffidentize verbo in conju- pifcopis perperam de aliis loquentibus com- gem fuam ab flinens, quantum creditis Deo motus diceret, aut delendos effe hos verfus i proeftiterit ob fe quium. Adeo coelumin heroi- S.Bonav. aut fe de menía furrecturum. co ifto actu fi bicom in vitia placuit, ut Angelum Jofe- $ Chry . V.S.Francifcus Seraphicus , cum quidam pho deftinarit, qui ei praegpationis panderet ltD ts c. 8 A A füis Domefticis multa in alium ore temerario myfterium. Un . dicere, Vicariofuo dixit: Surge, Pater, & rem deS.Hieronym. inquit: Blan- 1 benedifcute. Quodfi accufatus fit infons , ita dientis affectu e per fomnium Angelus loqui- puniaccufatorem, tur, ut juftitiam fi lentii comprobaret. Angelus utomnibus fitexemplo,fen- amorofis verbis hoc gratiflimum Deo com- tiatque fe puniri. Imo putabat, veftem religio- fam ei detrahend am, quisquis alteri hoc famze mendavit filentium blandientis affe&ttu ; in- comprehenfibile namque amor is & benevo- palliolum fubtraxiffet, ut, quod ille aliis, hoc lentiz(e divinze lucrum concilia t, alienze oc- alii facerent illi, eaque ratione detra&or ad Idemtm Faber i;l reftituendam famam adigeretur. cultatio imperfe&ionis... Non S. Annze, non Ofn, j conc. 6. S.Joachimo, Marize genit oribus quidquam p VL S. Joannes, Eleemofynarius, etiam pu- conqueftus eft, ne per um bram quidem fuas Domin.3. blice peccantes taxari vetabat, quia fieri po- iis imaginationes , peftPent. teft, ut peccatum poe nitendo deleverint, at- cogitatus e quia Dei amore flagrabat. ' que reyelavit,. que adeo iniquum (it, ut id ab homine petu- . XIL. Deus ipfe, prout confiderat S. Da lanter exprobretur, mian. Ibid.n. g. condonatum. quod ablipfo Deo jam fuit nobis offenfus, culpas quidem noftras in fe« Dx"exel. veriffima pon derat trutina, aft ignominiam, in Phaet. Idem fi quem obtrectantem audiiffet, mox feverumque. qualemerito infli c.18. $. z. Admonuit, & in alios fermones deduxit. Si ram univerfo mundo, gerepoterat co- pergeret alter, tacebat quidem Joannes, fed fupplicium abfcondit, nosque tolerat, ut, quantum eftex parte ejus, nomen ejusnotabat, & colloquio finito ei, qui omnia in occulto lat eant, usque ad extremum a cubiculis:.erat, praecipiebat, ut tale diem judicii, nem amplius non intromitteret, m homl- tenebrarum. I quando illuminabit abfcondita Ibid. S.4. imo dum ad indulgentiam con- VIT. Thomas Morus, Anglize Cancell-arius-; fequendam, fpontaneam doftrorum fcelerum cum alios falcem in alienam famam mittere exigit confeffionem hanc, adverteret, mox fermonem alio convertere co- inviolabili potentize Sacramentalis figillo mu nivit. natus dixit: Quivis,quod volet,fentiat & dicat, XIIL.Joannes Rho de egoajo hanc domum bene ftru&am effe, & bo- hujus fzeculi vitsefpirit Joanne Avila, magno Rho. var, jift. 1. 4 num fuiffe Magiftrum, qui eam exftruxit. fert. Cum abomni detra ualis Magiftro hzec re- co 3. s, Il. Ibid, &ionequam plurimum VIII. Machetesfenexidgratizea Deoim pe- adbortebat; tum fi (quo dfaepiuscule domeftica travit, utquoties de rebus divinis loquentes in fabulatione fieri vide mus Yi audiebat, nunquam obdormifceret ; (i vero de- ) alienafama velli- tractorii aut alii inutiles aut noxii fermones caretur, ftatim adducto fup ercillo, manu men- éftn, QT. fam, fellamve pulfans: No s vero, ajebat, no- )on, 4. olt Pent, Baron. inflituerentur, mox in fomnum laberetur. l ftra curemus, homini IX. Con&antinusMagnus dicere folebat, fe quehuictrigi nta dies tri- t. 3. ad fi buamus, ut fe ad defenfio nemcom ann. 325. Praefulem publice peccantem videret, palu- fit, tum judicio licebit experiri. paräxe pof- pl Maníi dif. damento fao facti infamiam operturum. Jorrit. o X. Chriftus Salvator nofter omnes opera. XIV. PrimiChriftiani mutuo fe fratrum titu- Mat;fi»'äilf.g oft Pent, 4.n.5 tiones ad noftram ordinans eruditionem, in loinfignire confueverant, ideoque S, Jacobus ,I. n. I. Apoftolus Chriftianos a d hac fingulariffime materia nobis notabilium caturus, zo£zte, in etractionis vitio avo- poft fe reliquit exemplorum veftigia, ut difca- fratres mei ; quit, derabere alterutvug:, inus maxima cum cautela de proximis fermo- quam doctrinam prima illa fae- cula vivacite r -adeo,* folideque imbiberunt, ut cinari, & nonnifi urgente neceffitate, eorum (atteftantibus Eccle peccata manifeítare. « Peccatricem. conver- fiaticis Annalibus ) nul- lus unquam primor um fidelium, medios in- furus Samaritanam, omnes fimul Apoftolos, ter tot perfecutionum & falfaru m imputatio- licetunus eorum fuffeciffet, in'arbem mifitad num turbines, re vi&tui neceffaria comparanda,ne coram iis ma- aut detraxiffe P pertus fuerit murmuraffe, rincipibus maxime & Impe- nifeftare compelleretur mulierculae flagitia. In ratoribus, quor um tunc horto Gethfemani quid convenientius videri f2eviebat impietas temporis tanta dg- poterat, quam uteosdem Apoftolos in fua con- XV. S.Thom.Villanov. die fervaffet focietate, non ut ab auxiliatoribus ha- quodam in ante- Rho. l, c, camera audientiam praeftolans Caroli V, dum 9« 1* beretopem, fed ut immitationibus patientize, plurimis cinctus Au licis, aliquorum audiret benignitatis, fortitudinis , inque tyrannorum perfecutionibus, quibus poft magiítri in coelos murmurationes, Zelo Zelatus modefte furre- xit, ita affatus circumftant es: Vos Principes o afcenfionem exponendi erant, conítantize prae- obfecro, ut alia confabula ri velitis, aut per 5 beret exemplum;.Et nihilo minus ubi vix ar-- vos hinc mihiliceat abire. Mox mata ingruerat cohors, nihil adeo fibi cordi que Magifter duxit, quam ut ei equitum tam raro virtutis exe mplo commo- preeciperet: .Sz sme gueri- tus fuübjunxiffe fertur : Hic enim vero reli- zis, /Anite hos abire, Íciens namque eorum pu- mdon. fillanimitatem, qui omnesreliéto eo fugerunt, giofus eft, qui fui ubique fimilis, vittutem, nul- yta antici lo hominum timore, audeat profiteri, lp pare ipforum reputationi & honori con- XVI. IdemAutho r dequodam Ordinis Fra- fulete intendebat. fbïdem. j RO Po LOïm. -Bibl. qu. Tomo It- trum Minorum Religiofo, cuinomen, Pa'cha- $.5 tt 3 li l Bibliothece AManualis Concionatorie 516 /,mal titus fuero, corpüs fevo morbo abfumatur. gardm lis Babylonius, fa&um exponit verbis fequen- (o]] VA tibus, fumme notandum : Ne peftilens detra- Tertius autem: Siverum non dicam, utroque fritat &ionis aura, vel abfentium famam vel audien- cupio oculo privari, Et ideo S. Narciffus ob 1013 tium confícientiam afflaret, preefenti illicolau- tantas calumnias fe in eremum abdidiffet, Deusillius Patrocinium fufcipiens , ut primus de, veluti Alexipharmaco, utebatur: nemi- nem vituperari audivit, quem ipfe non lau- quidem fcintilla in domum inje&a cum zedibus |" (ho. daret, vidi&ans, hominem omnino nullum ad- conflagraret: alter morbo, quem fibi impre- 1 y5p catus fuerat, a vertice usque ad talum con- j eo perditis moribus inveniri, in quo nihil lau- dabile fit, tabefceret. Tertius hoc eventu territus tot Jacrymis fuum fcelus defleret, ut oculos tan- de'num. dem amitteret. . XVII. Quidam frequänter'dctfahefefolitus, XXII. Ànno 1606. cum Zagabrii in-auftria Drexel.in llanfi di. morte praeventus eft fine confeffione; neque quidam primarius Vir Relig iofis quibusdam Phaeton. in plurimum confeffu graviter detraheret, & €7! S.2. 31.3.6. enim merebatur, ut ea lingua peccati vene- locum digito monftrans diceret: Inde przeci- a num evomeret, quze tam frequenter aliorum tt4 innocentiam lacerarat, Apparuit nonlonge pitandi funt hi nebulones: poft paucas horas mp. y, ille ipfemet in illum locum afcendens, e fum- jn horto poít mortem cuidam, vitze fuze praemia con- inis ícalis capite pronus ruit, & femimortuus PZR- digne oftendens ; habebat linguam quaft i- gneam ab ore usque ad terram dependentem, domum delatus eít; ubi errorem agnovit, & veniam precatus eft. quam.crebris morfibus mordebat, corrode- - XXIII. Clericus qui dam pe(ïänus Detra- Spec.Ex. bat, exfpuebat ; cumque particulatim eam Eiian. confcidiffet, rurfus ad priorem quantitatem &or, cum poft mortem ex pa&to fuo focio ap- PA8:294- NU reformabatur, denuo corrodenda. Qusefivit paruiffet, dixit, omnes eos, quibus detraxerat, [aert L apparüiffe, ipfamque graviter accufaffe, unde is, cui apparebat, quidnam hoc defignaret ; & damnationis fententiam acceperit, refpondit, quia cum vixi, per maledictum cümin Vit. PP. hoc membrum omnes fum perfecutus, ab XXIV. Muüer quzedam Macarium, apudMate - hoc tormento in perpetüum non liberabor. eremo habitaret , accufans falfo, quod ipfam chant. tr. Àlex. d sbid. n.9. imprzeghalfet, efficiensque, ut gravitef à pà- 4 iin hort, Ále. L XVLIL. Teíte S.Vincentio Ferrerio fumma n c2 divina pietas Detractori cuidam deli&ta remi- rentibus, aliisque loci incolis, convitiaretur, Paft, pr.2» ferat, cujus proinde anima in maledi&tionum & caederetur , appropinquante tempore par- tus, plurimis diebus in fummis cruciatibus poenam ad purgatorium conducta füit, exquo Trnyia poft fatisfacionem omnimodum exempta, hzefit, nec parere potuit, donec crimen faffa [ MA dum colum ingredi pararet, fupernas fibi honorem S. Macario iterum reftituit. lg. p4. XXV. Religiofus quidam in Angl ia detra- Tbid, f.T. portas in faciem occludi vidit, vocemque in- &ionibus deditus, in agone fruftra aliis refi- Sylvis audiit dicentem fibi, Nonintrabis, quia primo ]. dere habesreftitutionem facere famzeillius. In ter- piícentiam füadentibus, liaguam extraxit, di- hu Aph ram itaque defcendere coa&us fuit, ut fuofa- xitque: Ifta peffima lingua me damnavit. XXVI. Montepolitani, cuni quidam ci- Hift.Soc. tisfaceret debito ; nec cuiquam id difficile vi- vium Patrum Societatis habitu affumpto me- p. 2. A deatur creditu, inquit idem San&us, ego fcio, ann.1563. id effe verum, quia ego ipfe per ipfum diffa- retricis domum ingtreffus effet, effeciffetque n. 25* matus fum, & a me veniam petivit. hoc fatto, ut iidem urbe ejecerentur, gravit- fime in agone cruciatus, prius mori non po- Num. r2. XIX. Maria, Moyfis foroz, eo quod Moyfi Stpl V. ;Qo detraxiffet, foediffimo lepre morbo percuffa terat, quam crimen a fe paratum publice re- * hs eft, a quo, ne ipfo quidem Moyfe fupplican- tractaret. Dom. ^. XXVIL Jwan Bafiliewiz, Dux M ofcovitt; Z«tlet. po Det te, liberata eft, ut S. Bafilius teftatut. Un- S.Epht. de merito S. Ephrem dicebat: Ex deéterrima Tyrannus, fi comperit, foeminas de fe male centur. 5. epl * 2[0 $om. I- Marise Prophetiffze lepra docemur, quam gra- locutas, ejus juffit fupra menías füfpendi, ad quas accumbebatur: nec licebat accum- ve ac deteftabile vitium fit obtre&tatio. Cor- bentibus eas removere aut alio loco cibum pus, quod lepra infe&um cernebatur, velut Ípeculum. quoddam fuit anims&, quae non fumere, nifi venia im petrata cadaverauremo*-' ]i vendi ac fepeliendi. perfpiciebatur, cujus indicat maculam. Ex illa carnis corruptione patefatum eft, quo« inodo hominis detra&oris corrumpatur ani- $. V. mus. Nam ficut illa defecerat a fratre fuo; EXEMPLA DOMESTICA. ita & ab ipfa proprium corpus defecit, ut eX lii femetipfa charitatem addifceret. ^S anctus Ignatius nunquam aliis detraxit, Vital. s. Cantipr. XX. Sacerdos quidam , qui adeo huic vi« fed nec detrahentibus aures dedit ; mul- c. 6 l. 2. ap. to minus vero, ut ab aliis vitia aliena protra- . . tio deditus erat, ut, fivera vitia quzeaperiret, S non inveniret, falfa confingeret, ante mortem herentur, pati voluit. Errata Domefticorum d raptus in furias tanta in fe caede eft debac- tniro filentio tegebat, & fi forte aperire ne- i ceífe foret, non pluribus, quam opus erat, chatus , ut propriis dentibus linguam conci« y manifeftabat. deret & laceraret. Eufebius | XXI. Cum aliquando tres improb ri pecca-q . lL. P. Petrus Faber diligentiffime cavebat, Vita l e, (te b 6. -9- tores S. Narciffo Epifcopo graviter detrXhe- quidquid minuere opinionem dealiis, & con- €- z5. W C Iï jun&ionem dirimere poffet, in quam rem af- rent, & primus quidem diceret: Si verum non dixero, igne difpeream. Alter:; fi men- Qduo p?ecäb & facrificia offerebat. 4 III. Ju- Titulus X XXVILH. Detraffio. 517 Áinnal. Sardin. . 1IT. Julianus Serra Scholafticus vel umbram calcando eam turb V.Sicat camelus ante, quam bibat aquam, Plin.1. 8. t laritan. Coll.Ca- detra&ionis horrebat: unde quandoin circu- " ., ne deformitatem fuam ** 17: lo loquentium ftabat, & aliquid contra Socio- afpiciat, fic detra&ores, ne fuos defe&us in- 1613. rum exiftimationem proponebatur, illico ru- tueri cogantur, alienam famam detra&ioni- bore fuffufus ex circumftantium corona fe fuüb- duxit. s bus turbant, & obícurant, fan&iffimum illis eft Ephefinorum decretum : Nullus inter nos P; Rho. IV. P. Francifcus Suarez convivio ab Ulyf- excellens efto. . in Exp. fiponenfi Archiepifcopo acceptus, cum quen- 353- VI. Sicut non tantum male agit qui pro X de Dfeä. 1n aed. dam alteri detrahentem audiffet , furgens , aut mi sedes ihcendit, fed etiam quiaquam , cum ifte fermo,inquit, praefcindendus eit, aut ego poffit , ad fopiendum ignem nón affert ,ita non eu IS- s- SI cum veftra venia hinc abeo. detra&tor folum , fed etiam favens auditor de- Jrerel ia eton, S-* VI. tractionum :'7[*8120 it. culpae pægæque reatüm contra- EXEMPLA PROFANA. March;. .. VII. Sicut ericius marinus , qhia aculeis Ibid. c.r7. tr. 4. I. "'itus Tacitus Metello fibi obtre&anti re- plenus eft, pifcibus omnibus timori eft: fta de. rop. 2. fpondit: Facileeft, in medicere, cum tractor hominibus propter detra in horto egorefponfurus non fim. Tu maledicere di- eo8. l &ionum Acue P alh dicifti, ego maiediCta contemnere. Si tu tuse VIII, Sicut dentes cibo partem aliquam de- Cafftod. linguze Dominus es, ut quidquid libet, effa- trahuut, atque a demendo di&i funt: ita de-apud Mat- tias, ego quoque aurium mearum, ut, quid- tra&ores dentibusin S. Scriptura comparan- cnant, tr, wl quid obvenerit, audiant inolfenfe. tur; I. le&llz. 3826 Ejian;. !l. Zoilusrogatus, curfic omnibus maledi- quia hominum vitam & famam corro- prop. 3. ]. 1r. dunt. ceret? refpondit: Quia malefacere nequeo. IX. Sicut lupi humans carnis tam appe- Drex. i Laert, 1,2: IlI. Socrates nuntianti quendam effe , qui maledidis eum perpetuo incefferet, refpon- tentes funt, utetiam tumulos effodiant , & hu- Plaet. c. h. 9 3 manam carnem in cibo fibi exhument; ita de- 7: $: pudVate dit: Bene loqui nefcit. trattores tam avidi funt famze alienze lzeden- ïhant.tro Alex. ab IV. Vefpafianus & Titus Imperatores tan- dze , ut ne mortuis quidem parcant, - .iin hott Alex. 1.3. to odio detractores profecuti funt, ut flagellis )a&. pm* X. Sicut exploratores terre fan&ae equi- S. Bern, Gen. c22; czefos,, veluti publico exitio deftinatos, pet deim foecunditatem & abundantiam negare Sen. to. 2. Amphitheatri arenam fpe&andos traduce- non poterant, nihilominustamen alia rent. i eX par— cfr.aguabgü "T ytnpius V. Domit iänus detra&ores urbe expulit, teeidem detrahere allaborarun t; eodem pror- in 5pec. füs modo maledici virtutes, & publica cenfu- Mag. D. l. hanc vocem crebro ufurpans : Obtre&tatores randorum bona operà negare non przefümunt , li, fic. ?7. & calumniatores, quinon caftigat ,irritat. Svivius VL Plato,cum ei diceretur, eíffe nonnullos, hujusmodi laudant atque extollunt: aíft fine perverfiffimo, fiquidem id totum agunt, utmàe 1.2. dere- quifamzeillius detraherent, dixit: aft ego fic jorem fibi apud audientes concilient fidem. bus Alph. vivam, ut illis fides non habeatur, Lt Sot, Unde S. Bernardinus inquit: Solent venena Occulte » taedulcia $ VIL « P propinari;fic detra&or, ut imïg()g. fides fibi adhibea tur, primo in aliquo com- j Y * SIMILITUDINES. mendateum , cui detraherte cupit. Qualitas. . moeniffimum hortum floribus XL Sicutfpina mollitiem habere foletin or- Idem to.1, Stapl LE | icut porci a tu fao, tamen dum crefcit, induratur , & quan- fer: 23. & th. 2.in confitum ingreffi flores non attingunt, doque etiam venenofe pungit: Sic etiam de- ^ ** D:)m- ED fedfi mum velaliam lutulentam materiam in- kilet. tra&or quandoquein principio pungit, fed de- emm. 55 pot £ €!*- venientes in ea fevolutant, & ore fuffodiunt; tnum pungendo , venenum d p etra&ionis inau« ita detra&ores in homine non virtutes & lau- Gientium mentes infundit. pm. li dabilia facta, fed fola crimina & defectus co- ram aliis proferre gaudent, uteorum famam XII. Sicut quibusdam canibus innatum eft, Seneca de imminuant. X ut non pro feritate, fed pro confuetudine 1a- remed. [*) b trent. Idem demaxima murmuratorum parte Ibid. ]I. Sicut ranze de di e& palaä-tacent in pa- afttuere licét, habitum induerunt detra&io- /Judibus fuis lutofis quiefcentes, de no&te au- num,itautquodammodo abftinere nequeant, - tem vociferantur, & coaxant ; fic detraCtores murmurantes quando publice alios vituperare non audent, occulte dine, quam ex malitia. que potius ex confuetu- ; autem id facere liberaliter andent. IIl Sicut fcarabzeus nullüm bonum odo- XIil, Sicut mulier preegnans gravibus opakMana .. teid. prefta dcloribus contorquetur, usque dum pa- dif. 3. n.3. rem fuftinet, fed in ftercore femper verfatur, riat; canis fagittam circumferensin latere , in- ïtg.lu s eoque fe oble&at, & pafcit, ita & detractot; quietus volvitur , donec eam excutiat; male- S Chryf. hinc S. Chryfoft. monet dicendurm tali: Ha- h.' si'ad dici pariter inquietudini fubjacent, donec CO^ bes, quem]laudes ; aures aperio, utunguenta ram hominibusejusdem genii, fuse evomant PopuL — fufcipiam. Si vero malum velis dicete , obturo detractionis virus, occafionem & fodalitium fuftineo. aures. Non enim ftercus & ccenum accipere * indagant, circumeunt, inquierantur , cru- ciantur, usque dum in lucem ediderint peffi- -S.Greg. IV. Sicut canes affidue quzerunt, quod ro« mum diffamationis partum. ita -]1 ,! j Va4. c-13. dent; ita detra&ores, quod occulte carpant; - XIV. Sicut Onocratulus nefcit cantare , nifi Bellovae, hinc S. Gregoriusait: Quialienze vitze detra- immerfo in luto roftro; ita detra&or fimilis 3. to.3: &ione pafcuntur) alienis eft huic avi: qui nefcit cantare, nifi cum ro- * 3 procul dubio .caþni- bus faturamur., ftrum tenet inluto, & tunc dat firidorem pro cantu Ttthz Bibliothecæ Janualis | Concionatorue $18 g r cantu;fic detra&tor cum teneteos in lutum vi- admoves , quo detractionis ignis exardefcat ; fi ftatim inchoata detra&ione triftem vultam ho, 9. € tii alieni;tefte Ecclefiaftico, cum ait: Sufurro A& í coinquinabit animam fuam , & in oimnibus o- avertis, fcintillam extinguis, quafi fuper eam ( dietur, & qui cum eo manferit , odiofus erit. expueres , & fuffoces. 30 Manfi XV.Sicutquantumcunqueferpens polt ve- güPenL( diíc. 6. neni impreffionem incantetur, nihil prodeft Da:mnuum. eQ0e. db | ll. 9' — XXI. Sicut inter inftrumenta vulidüs inflj-Idem difc- percuffo, nifi alterius remedii fiat applicatio 12. D. 0. efficax; ita etiam poft completam alienze famze gentia, nullum habet adeo difficile remedium diffamationem, clamate: vociferamini , corri- ac fagittze vulnus; nam ferrum fagittoe pro- fundepenetrat, & veneno infe&um eTe folet , Til gite detractorem, quantumcunque libuerit ; a&um agitis , nifiipfe famam reftituat. . unde cum vulnus facit, non poteft curari, nifi , S; Berb. XVI. Sicutcanes in macello degentes, licet fcindendo partem offenfam: periculofasque tO. I. fer' Ü multze ibi carnes afferventur , nihil tamen ea- incifiones, & novas aperturas requirit; fic, [angits 23. no 2. e. 2. rum attingunt,fed vel offibus , vel fanguine, qui famam lingua lzefam cupit reparare, & l1 vel putrida carne pafcuntur, ita fzeculares vulnusfanare, fzepenovamincifionem & lIoe- n Poly antl. plurimi cum Religiofis & Sacerdotibus, vel furamfacit, renovat & auget vulnus , nec po- | aliis fervis Dei amplius, quam difcretio po- teftferrum latens extrahere, hoc eft, impref- ftulet, iotrinfece & domeftice, converfaates, fionem nocivam, quam lingua fua venena- nihil exempli boni , licet multa videant, ex ta aliorum animis infixit, non poteft educe- eis afportant; fed quid fragilitatis confpexe- re, & vulnus fanare , manetque ipfe caufa efficax damni. Mari j rint, aut otiofum verbum, vel rifum, aut difo.4, confimile factum. e . XXIL Sicut hyena odit Jucem,tenebras a-S. Bern. 18 Idem l- C. XVII. Sicutfepulchrum patens, licet ni hil mat, cadavera eruit, vermibus nutritur, pu- en. to. 2, 6.1. tredine gaudet ; ita & detractor infepulchro » 26. a. 2, recipiat, tamen a&rem vicinum corrumpit, fic . I foetidi detractores, licet nullum malum ex- oblivionis tumulatos eruit aliorum defectus emplum verbo vel facto datum íit eis; tamen & peccata, imo & ipfis quandoque infidiatur E eorum corda & ora corrupta, femperin detra- mortuis, in aliorum malitia & vitiis fibi com- | placet, detrahit in abfcondito, proximorum Egoria verbo prorumpunt. i unice oblectatur exceffibus & flagitiis. Quod Fug a. mirabilius eft, inquit S. Bernardinus, nec S Hief. XVIII. Sicutíagitta fi mittatur contra du- quandoque parcunt detractores longo jam ]. 2. ep. ram materiam, nonnunquam in mittentem tempore fepultis, quin etiam exhument, & 12. ad revertitur, & vulnerat mittentem; ita detra- devorent illos, dum detrahunteis. m . &or cum triftem faciem viderit audientis , imo XXIII. Sicut fepulchrum, quafi dentib us ïdem. .non audientis , fed obturantis auresfuas, ne armatum foret, omnia in fe reclufa confumit, audiat judicium fanguinis , illico conticefcit , devoratque corpora; ac ficftruthionis ftoma- pallet vultus, hazerentlabia, faliva ficcatur, & cho polleret, ea quafi in nihilumreducit: ita & detractor vorax eft, tefte S. Bernardino, S.Hier. Der.confequens a detractione defiftit. Quam n ad Nepot. fimilitudinem S. Peter alibi fic effatur: Sicut devoratamplius , quam i t . ferngs i infern'us de- Otig, ä fagitta inlapidem impa&tadefilit, & ipfum in- voratfolurm malos. hon 7 in terdum jaculatorem percutit ; ita detra&io fi XXIV. Sicut proprium eft vulpibus, vite g S. Bern. Nun, 3.in obfirmatum animum reperiat, plus detracto- devorare, dum florent ; ita & malarum pro- & .. nt. ri,quamilli, cui detraxit, nocet. prium eftlinguarum, detrahereiis, quiin vir- Petf. Bert- XIX. Sicut vas ex ele&tro formatum hanc tutum, bonarumque operationum flore, nec Mar(iloc, j choer. in habet proprietatem , quod, dum venenum ei- nonin optima apud mundum opinione faper- 3 v. detra- demimmittitur, obrepat , variosque colores eminent, eos flore, id eft, fama, seftimatio- &io. ne, & reputatione deftituunt. Demoliuntur induat,hacqueratione, quodin eo latet toxi- cum , detegat , & manifeftet ; unde qui aliis to- vineas , amicitiarum, confortii humani, pala- xicum praeparant, illud ejuscemodi vafi im- tiorum, religionum , congregationum funt ve- ,l nenum , peffima rixarum & difcordiarum fe- iittere cavent ; fic pro certo debent effe viri fanGi, quia fi venenum detractionis infundi- minantes Zizania. Peffima vulges, inquit S. tur in auribus alicujus ele&i, id eft , alicujus Bernardus , occultus detrattor. fan&i viri, ftatim proculdubio debet ftridere XXV, Sicutferpens occulte mordens vene- Alcuinus per. detra&ionis reprehentionem, & vultum num inferit; fic detractor clam detrahens vi- 3pud anfi - fuum debet in colore mutare, per difplicen- rus pectoris fui infundit in fratrem, & ni i hil ag Íc.5.n.r. tize oftenfionem. N à habet a ferpente minus. Manfi . XX. Sicutignis, quando nullum firaminis, XXVI. Sicut afpides virus füum in lin- Drexel.in difc.15. vellignorum invenit efcam , augeri aut crefce- gua continent , & fpuendoejaculantur; ac li- Phaet. . D. d. Y re nequit, fed fubito. extinguitur: e contra cet vixullum mortis fui veftigium relinquant, c. 17. S. æ.? ,vero mire augetur , dum magnum illi ligno- mortem tamen inferunt, oftiolo zegre vifibili ; .rum pabulum adjicitur: ita quoque in vitio fic detrac&tores fzepe pauculis verbis famam /hoc contingit; nemo enim meliorare, aut ma- & vitam auferunt alteri , lice ] t vix advertatur ledicere alicui poteft, fi non habeat aliquem, morfus. . . XXVII. Sicut firenes dum fuaviter canen- Ibid. c.x8, qui aures ei przebeat, & ideo detra&tor in tantum male de quopiam loqui praefumit , in tes audiuntur, navem cum vectoribus ever- $. x. quantum feab aliis libenter aufcultari perfua- tunt; ita detraCtores ruinam afferunt iis , a det:. Si detra&grem hi)ari vultu audis, ligna quibus libenter & cupide audiuntur. XXVIII. M Tiulus XXXPFIIA. ! Detæ*dä,ia. f19 S. Chryf. 0, 29. in *XVHI, Sicut is, quiva fa furto fubïata, II Damna ab boc vitio cvtari folita primoS. Bern. coram aliis oftentat, non tam Dominum va- Ecclefie ; Nam ubi S. Bernardinus ait: Nihi] Senenf. foram, quam fuos defe&tus & im to.2; feh * oftendit. perfec"tiones tantum nocuit E:cclefize ab initio fzeculi , ficut peftifera conditio detra&orum. Secundo ipfi x Fab.Do.3. XXIX. Sicut fagitta pedi infixa nullam detrahenti, tum quia Deo odibilem facit, & lndi. i poft Pent. quietem concedit, donec extrahatur 2 L fic la- 16 €onc. 4. hominibus, tefte S. Ambrofio, & confirmat tens fcientia alienorum deli&orum tamdiu ve- Vates regius dicens : /nduantur , 2ui detrabunt P2b 118. xat detractores, donec inquirant aliquem , cui ea revelent. mibi, pudove, C? operiautur, ficut. diploide , coufuftone fua ; quo modo loquendi docetur, in- Ibid..n.3. XXX. Sicut novacula barbam citiífime ra- famiam in ipfos quoque redundare detracto- dit, fed ea tarderepullulat; ita detra&tio fa- res ; diplois pallium indicat duplex ; fupplica- mam celerrime quidem aufert , fed hzec diffi- batigitur David , ut interius , exteriusque con- culter reftituitur. funderentur; quemadmodum .in hzec verba Langius XXXI. Sicut Apes cum dolore infigunt inPoly- explanat Hugo Cardinalis : Ex omni parte anth. acüleum , fed tandem eo reli&to ipfze quoque confundantur , non tenuiter, fed intenfe; hoc pereunt; ita & detra&tores maligni contabe- eft, quod fequitur : & operiantur, fic diploide, fcuntpaulo poft, quam proximo malum infli- Xerunt, confufione fua, aut dupliciter confundantur, Ícilicet coram Deo , & hominibus. Tum quia $. VIIL nullum vitium , tefte Ruperto, divinae pietatis MOTIVA. d lVianlï' fontem magis occludit, & exficcat, ficut de- » Dm, L. ID exemplum ; de quo S. Petrus Damia- tractio. Tertio, illi, cui detrahit; nam ut S.5 ; Laur, difo. 4, j nus dicit: Ecce tacet; videt;nec ma- ult. C.Ig« nf p n. 8. Laurenties Juftinianus: Quandocunque quis de difc, E nifeftat; videt, necjudicat; videt, nec vindi- detractionibus vitam abfentium dilauiat, pro- inon,. xf 'ïüaz cat; videt, & videre diffimulat. Oleafler ad cul dubio diaboli minifter eft, & fraternze cze- dis reus; gladio namque detrattionis fuze fa- noftrum docte propofitum applicat illam lfaiae prophetiam: /g dre z//a radet Dominus in no- mam proximi , cui detrahit, occidit in corda vacula condu&la ia bis, qui trans flumen funt. audientium. Quarto, ipfis audientibus , ut Quibus verbis Deus populo fuo fupplicium idem San&usnotavitdicens: Audientes qüo« minatur. Sed cur fodes , novaculam fe adhibi- que vulnerat detractoris fagitta , eosque plu- turum fpondet, quze crines leviter fuccidit? rimum provocat ad illius odium, de quo mur- cur non potius vindicem intentat juftitize fuae muratio fit; propriam vero perimit animam, enfem , aut coeleftium fagitarum, feu fulmi- & a Deigloria fealienum facit. Unde merito li. numrabiem ? Refpondet Oleafter. Videquan- . Bernardinus dixit: Maledica lingua tres S. Bern,.- ta fitejus inpuniendo miferatio, qui pilos re- vulnerat uno ittu. Primo feipfám , fecundo Senenf. fecat, & relinquit radices eorum, quibus re- audientes detractionemi naícantur; fimiliter quam latenter puniat, detrahit. , tertio jllos, qqibusl' & 63 non fecuri, non lanceam , non enfe , neque pu- . V. Turpitudo bujus vitii, Quia detrattores Bellov. gione; fed acuta novacula , ut & nos puniat, fimiles funt diabolo, qui crudelis eft bonis, €- 3.1. 3. "kOrïg. & famam confervet. Quodipfüm etiam con- hom. 7. in crudelior fuis , crudeliffimus fibiipfi. Crudelis dift- 3- Bett N am, firmavit. Origenes dicens: Nunquam inveni- eftbonis , quia, quorum vítam non poteft mor- :t.63.i8 mustantaslaudes Deum dixiíffe de Moyfe fa- dere interius , aut penetrare, fcedare nititur atl mulo füo, quantas nunc dici videmus ,qugndo & exterius diffamando, fi poteft, & falfum cri- ab hominibus ei derogatum eft. men imponendo: Imoutidem ait: funt aqui- Manfi loc. ll Chrifii exemplum ; quiin divite Epulone minaria ( Weihbrunnen-Keffel ) diaboli, ple- €. D. 9. - omnes alios tenaces divitesin timorem conje- na aqua benedi&ta diaboli, quorum os male- &urus, omnia diftinCte narrat praeter divitis dicione & amaritudine plenum eft ; lingua iofamis nomen, quod usque modo latet. No- eorum eft diaboli afperforium. Sed & S. Ber-S. Bern, men pauperis exprimitur, in Paradifum trans- nardinus ait: Detra&or, & detractorum libens fen. to. £. latus aftruitur, & laudatur mendicus ; Divitis auditor, uterque diabolum habet, ille in lin-Ser. 23 quidem vitam accurate defcribit IncarnataSa- gua, iftein aure; exquo quodammodo poteft** 3* 3* pientia, aft quod ei nomen, qualisve perfona fequi, ait S. Bernardinus, quod , quot detracto- fuerit; non edicit. Aft quid ei damni poterat res audis, tot in auribus daemones recipis. Un- Jeottos ja&ura famze ; qui zeternum animae detrimen- d de merito S. Chryfoftomus: Fugiamus , ait, S. Chrye nf tum incurrerat? ut fcilicet nos difceremus, dile&i, fugiamus detractiones do&i, quod eft foft. to. z. , nullius quantumcunque fcandalofi, & impii totum fatanicum barathrum infidiarum ejus ; L om. 3. [fc,)'.n.ï- hominis nomen cum publicatione, fi haec oc- ut enim noftra negl ad pop.. vexeli m igamus, & graviores no- culta fuerint , exprimere. ne quidem ex moti- bis reatus conftituamus, in hanc nos confuetu- hael. votimoris & metus aliis incutiendi. Si Chri- dinem diabolus duxit. Praeterea eadem turpi- [7. .l 30 ftus famoe pepercit inimici fui , fecundum ani- tudo patet ex abufulinguze, cum enim lingua mam & corpus in inferno fepulti, quanto ma- hominis ad benedicendum , & xdificationem gis nos proximi noftri, qui fe emendare, fan- proximi fit creata , illeeam zequalem ferpenti &usque evadere poteft, reputationem defen- facit, dum virtutibus ejus perverfum abutitur. dere, illzefamque fervare oportet. Sed & cum V. Pericula detra&onzs ; Nam primo facile 'J'do CII& Pharifzeus contra Magdalenam murmurare L contrahitur; quia tefteS.L aurentio Juftiniano, S. Laur, coepit, Chriftus partesejus tuendas fufcepit, confuevit hoc vitium etiam vigerein bonis, at- Juf. de eamqüe magnifice depraedicando ab omni ca- que fub zeli fpecie jugiter captivare improvi- vit. fol, lumnia !iberavit. dos. Imo, tefte Salomone, adeo frequens eft ^* hoc 520 Bibhoihece AMan*ualis' Conciandtoüæ. ptt' hoc vitium etiam apud religiofos, ut nomen cxeteris acrius impugnare & perfequi cogtio- (ili quinti elementi, fine quo vivi non poteít, apud fcatur. Omnis enim,qui detrahit, primum jnt quosdam obtinuerit. Secundo ob refüitutionis quidem feipfum prodit vacaum charitate; de- i. d inde quid aliud intendit detrahendo, nifi ut is Manfi dfficultatem ; nam juxta commune prover- p»$ fit difc.12. bium quicunque murmurans dicitur furtive cui detrahit, veniatin conteraptum velodium gfä n' 5. ipfis, apud quos detrahit ? V fuccidere chlamydem proximi; quemadmo- dum autem (experientiatefte) nemo veitem . 1V. Quia gvaciffima damza infevt, uti S.S. Bern. - (£ yefe&urus , eam ita priftinze reftituit integrita- Bernardus iterum fequentibus verbia cl Are o- de '»ïrip. d It ti, quin ruptura preecedens femper appareat, ftendit: Nunquid non eft vipera lingua detra- ^ glOl ita nec unquam ablata femel fama adeo perfe- &oris? ferociffima plane, .nimirum que le- at &e reftituitur , quin non aliqua ex parte fem- tháliter inficiat tres flata uno.. Nunquid non fl erappareat denigrata. Unde quidam Alexan- lancea eft lingua? Profe&to, & acutiffima, res dri parafitus, qui omnes maledicos , ut cui- quae tres penetratictu uno. Lingua eorum in- fe. cunque quantumvis etiam innocentiffimo, & quit gladius acutus. Gladius equidem an- gt | ceps, imo triplex eít lingua detractoris. Ad- maxime innocenti detraherent, exftimulare lo 1 og folebat, dicere confueverat: utmaxime fane- dit deinde crudeliorem etfe lancea, fpinis, & Matth. " clavis, quibus Chriftus crucifixus eft , eo quod tur vulnus ejus , quidelatus eft, manet tamen ]i cicatrix, la hujus igitur veftis reparationeaut detra&tor occidat feipfüm, audientem, & cui ü detrahitur. H aliqua intercurret diverfitas in laendo, vel in panno, vel in colore; adeoque fine ulla diffi- V. Quiaperpetuata animo anxietaten €9 tri-S. Chryf. T cultate dignofci poterit refectura. Ita pariter þäiirzm C reat ; ut S. Chryfoftomus indicavit di- hom. 3- cens: Sed'jucundum eft, inquis detrahere, t:u ad famam reftituendam obligati, quantumvis E popi l in re exili, accuratam vix unquam attingunt imo jucundum non detrahere; detrahens e- nim continenter anxius eft, fafpicatur & ti- conjun&uram ; vel enim dictitant, fe hocillud- j ve dixiffe, confcientize exonerandse intuitu, iet , linguam fuam mandit tremens, neforte $.Bern, aliisenuntiatum verbum n 3 , aut aliud quodpiam fingent incredibile effu- jum afferat. agnum fibi p'eric.u-( s $l. d S. Bern. .gium. Unde Bernardinus re&e dixit: Valde nvgu c!&l e Sen.ibid. deteftabileefthoc fcelus, quia non tantum re- VI. Quia diffrcillime eft curationis ; tura quia Eccl. 23- att. 2 7- vnedium fibi contrarium proficit, quantum fua parit confuetudinem valde radicatam, ob V-Zä- malitia officit: amplius enim lingua detrahen- quam Siracides dixit: /Jomo affaetur in verbis dmproyerzi in omnibus diebus füis nou erudietur 5 tispoteft nocere, quam excufatoria feulauda- Iï toría poffet proficere, maxime cum homines tum quia etiam . obligationem reftituendze famae fecum trahit, uti Salomon teftatur.di- proniores fint ad credendum , & ad memorize f recommendandum mala, quam bona. Sit cens: Qui detrabit alicui rei, ip[e [e in futu- Prov. t3, $Bem, 1 vum obligat. . Quam difficilis autem fit refti- v. 13. quidam , qui malum dicat, profe&o in protm- tutio famae integra, patet tum experientia in de infery ! ptueft, quod illud credatur. Venenumfemel domo habitum plus gravaret, quam theriaca plu- ipfis detrahentibus ; tuminiis, quibus detra- hitur,in quibus licet vulnus obligatum videa- ries fumpta remedium daret.' Sagitta quoque humano corporiinfixa vulnerat in momento , tur, manet tamen femper foeda quzedam ci- fed medicamentailli non profunt ; catrix; hinc Alexandri Macedonis adulator Drex. in | Iä —'nifl lqþgq 5 Phaeth. SThom experimento. dicere folebat: Si quem hoftem babes, co €. 15. $. 4- 224 vitiisillum audacter pete , nam etíi vulnera cu- ) IX. ret, manet tamen cicatrix. Nam mala opi- pOX ALIA MOT nio de aliquo eft clavo in afferem impatto fi- E£ccl. 14. vius furto eff boc vitiums per fat- milis, qui facile quidem intruditur, fed diffi- l. ()vza gra culter iterum extrahitur. j Y. 15. ^—tum enitn nonni fi corporales divitize , fama, quze omnibus VIL. Quia vilifffinum €9. flul'riffimum eff bocS. Hier. per detractionema vero Hinc 5Sa- divitiis praeftantior eft, aufertur. viliun ; nam tefte S. Hieronymo, vilium fa-in Epift. ] sha: lomon monet: Curam habe de bono nomine; tishominum eft, & fuam Jaudem quarentium Tuc, de alios vilesfacere, quia alterius vituperatione W, Pa. hoc enim magis permanebit tibi , quam mille fiür. Io thefauri pretiofi & magni. * felaudari putant, & fuo merito placere non dio a $S. Patribur poffunt, placere volunt in comparatione ma- 1j S.Auguft. — Il. Quia ipfi etiam bomici q.c.ne- comquatur ; H inc S. Auguftinus ait ; Nemo pe- Jorum. Etquis non ftaltiffinum judicet illum Manü dh 1n9, qui furdo loqui velit? atquifurdo maledicere, Ij ritorum aut prudentium putet, quod minus fit periculumin verbis linguam mentiendo,quam utait S. Gregorius , eft abfenti & nonaudienti S. Greg. S. Clem. manibus fanguinem fundendo. Sed & S. Cle- derogare. Ádde, quod, ficut is, qui a tergol- 3. Patt admon. inepit. mens Papa: Homicidiorum tria effe genera, .& clam invadit proximum , ;gnobile & turpe 3 . L adS.Jac. icebat S. Petrus , ceenam eorum parilem ef- facinus ( ein Schelmen-Stuck) commififfe fe; ficut enim homicidas interfectores fra- cenfetur:ita idem de detra&ore fit fentien- Deut. a. trum , itadetta&ores quoque eorum, eosque dum; hinc Deus per Moyfen dixit: Maledi- - v.24. &us , qui clam percu| audientes homicidas effe manifeftabat. : fgrit proxzimum fuun , o S. Bern. II Quia charitatem direme impugnat, atque dicet otmnis populus , "dmen. S. 4.in Cant. adeo [umme Deo €$. Cbriflo exofa efls id quod hUR g X - S. Bernardus confirmat his verbis: detrahen- tem . inquit David, fecreto proximo fuo hunc MED I A. períequebar; nec tnirum , cum id prazecipue L Dz' le&io proximni , quia., tefle Sï-l Lauren- S. Laur. vitium charitatem , quze Deuseft, & quidem. tio Juftiniano, aliena proríus a chari- Juf. 1. 6. !bjd,m tate * | litulus XXX?HZ Detrafio. | S3t tate detra&io eft: qui proximum ficut feipfam fevitiem evadat, pallium in cornua ejus pro- ailigit, detrahere nefcit, neque detractoribus tinus injicit, dumque bos, ut pallio, quo ca- libenter przeftat auditum, put obvolutum eft, fefe eximat, totus iatentus anfi dif. M. Corre&;o feria ; uti S. Francifcus fua- t : eft, homo aftutus tempore & occafione bene | d .?.n.g. fit, quiaudiens quendam famam fratris deni- utens, per veloci(fimam fugam fibi & vitze $. Be, i ;; grantem, Vicario fuo dixit: Surge, furge , di- fuze confulere parat: Pari quoque artificio Ti Ícute diligenter, & fifratrem accufatum inno- homines Deus timentes uti debent; quan- Cullod centem repereris, accufantem dura correctio- ne cun&tis redde notabilem ; inftantenim Reli- do enim linguam maledicam maligna fua murmuratione proximum invadere audiunt, gioni difcrimina, nifi detra&oribus obvietur, tuac indilate & dextere eandem in alium di- cito multorum fuaviffimus odor foetebit, nifi fparatum difcurfum divertere & diftorquere foetidorum ora claudantur. Summa, volo, cu- debent. res providentia, ne fe diffundat. peftifer ille mGrbu's' lgtius VIT. Trifiitia vultus ; Nam tefte Salomone , Idem dif, ventus "dquilo diffrpat pluvias, €» facies tri S.Chryf. lE. Penizentia celeraia; quia ficut vipera linguam detvabeutem. Jflis 15 B. 1. hom.3. in Porro ventus fepten- *a Matth. poftmoríum adaquam cutrit,quam nifi repere- trionalis, qui idem eft, quod ventus Aquilona- rit, exfpirat, ita prorfus, fi quis Vvenenürm de- ris,diffipat & impedit pluvias, ut Dion. Carthu- tractionibus aliorum auribus inftillarit, fi vox fianus ait, quia frigidus eft & gelidus; ficut exciderit incaüta , famam alienam violatura, enim ventus ille abundantem & copiofam $ Cf mox eadem hora ad aquam poenitentize accar- Qh. 1. crafforum vaporum in aéra elevationem im- ao rat, detraxiífe doleat, deinceps faturus cau- pedire folet, ita quoque caufa eft, quod nu- tior, atque,'fi ullo modo poffitreftitarus, quae bes in aquam minime refolvi poffint. Quam lingua clanculum ademit. Difficile hoc qui- fimilitudinem idem Carthufianus ei, qui ma- dem, fed neceffarium, & melius eft, ablata ledicum vultu afpero, & ad iracundiam com- reftituere, quam cum ablatis perire. S. Bern. pofito, co&rcet, his verbis applicat: Auditor Sen. l. c. IV. Hunailiatio profunda ; ita S. Bernar- detrahentis, moeftum vultam monftrando de- dinus fuafit, dicens: Optimum non detrahen- Bdl n. 3. C. I. tractori, tacite admonet eum , ut fileat; dum | V. 10. di remedium eft humiliatio, per quam homo enim detra&or perpendit fua verba invite au- recurrat ad arcana conícientize fuxe, atque re- diri, repercutitur in femetipfo. Gloffa ab &o- minifcatur cogitando quod multa commifit, dem Carthufiano fuper praediQum Prover- E ex quibus ex gratia Dei infamiam non incur- biorum textum citata dicit: fi hilari vultu rit, ut ex. confideratione propriorum pecca- audieris detrahentem, tu illi das fomitem de- torum, quz tangunt eum, & pungunt con- trahendi: fi autem trifti eum vultu audieris, uN V;o Ícientiam fuam, peccata non ponderet ac con- difcit non libenter dicere, quod didicerit non v S. Betn. fideretaliena. Cui confentiens S. Bernardus. libenter audiri, de intern omo. 5i vis detrahere; inquit, tua in te retorqueto , VHL Ovio abfentium bominum ; ut S.An- S. Ant. B. non aliorum deliéta, fed propria carpe; nun- €. 42. tonius Paduanus hortatus eft, inquiens, o- Ser.16. in quam enim aliis detrahes, fi te bene infpexe- mnem hominem abfentem, queni non vere & P om'Trï' ris; De malo alieno os tuum noncoin quiges : diligis, obfecro te, frater mi, oblivifcere: ut Á Drex, it non detrahas peccatis, fed condole. baet, S.Thom. dicere poffis illud, quod dixit Jofeph, quando . * D V. &efpeclus bumani contemptus ; fant enim Manaffes natus eft €1:'0 bl ivt /ci fecit me 4Do. Gen. 4r. ! 1554 2.2.0.73. nonulli, ut S. Thomas advertit, quibus tamet- n. 4.. k suinus osmnium labovum meovum. Magnus eft * 9? fi murmuratio fumme difpliceat, attamen quia labor, vitam alterius lingua detra&ionis Lze- reípectum five tiiorem aliquem humanum dere, malum alienum fuum facere, pondus vincere non poffunt; fefe dire&e & generofe alterius fibi fuperponere: $u Jimpua ejus, illi minime opponunt, & ideo arte hic opus inquit Pfalmifta, /aZor €? dolov. $. Hiet. eít, magnaque ad refiftendüm dexteritate. S. IX. Bona locutzo de detvabeztes fic S. Chrv- S.Chryt. in Bpid S Jo.Cli- Joannes Climacus ait: Ne reverearis quem- foftomus fuafit: Si vis, ait, & teipfum bene ü- ïn. Pf- 490 e mac, de quam alteri apud te detrahentem, fed ob- cio afficere, & illum probe ulcifci, benedicas fca!. Pa- fagr. IO, trectatori dicito: Tace frater; ego quotidie de eo, qui tibi fecit injuriam: ita facies, ut n. 3. gravius delinquo, p[ multi fint ejus pro te accufatores, & ipfe ma- mnabo ?2 «& qgo pa&o illum da- gnam mercedem accipies; fin autem maledi- Manfi dit - Vl. Diverffo fevmonis ; utinnominatus qui- cas, ne fides quidem tibihabebitur, ut quiini- I5. n, g. dam Author fuafit dicens ;: Refpice pof&ster- micitiarum fufpicione labores, quare tuum 5 Greg gum, exfpue in terram, confrica caput, con- ftudium tibi vertitur in contrarium; tuenim P querere de cibis nimis falfis; aut de miniftris volebas bonam ejus famam evertere, contra zdmoni non tibi(ut oportet) fervientibus;lauda vinum, Ó autem accidit, per laudem enim , non per ac- 5 aut condimenta meníze, conquerere de cani- cufationem, hoc veniret, fed contra omnino, bus fub menfa transeuntibus, & fcetorem ali« & te ipfum quidem majori ignominia afficis, Dent Jent. 27 1 y.44 quem relinquentibus. Stapletonus in vita illum autem tua tela tangunt. Thomas Mori Regni Anglize Magni Cancel- X. Depofitio cura de aliis adfe mon pevtinen f larii, qui demum pro fide Chrifti Martyr occu- " S&Lau e tibus ; nam, ut ree S. Laurentius Juftinianu S vit. folié, buit, refert, quod vitium coram fe proferri au- dixit: Quamobrem, o detra&or, quid fratris c. 4. diens , magna cum dexteritate difcurfum di- tui obloquendo fcelera detegis? Ad te nunc vertere aliosque curiofos non minus, quam meus eft lermo. Quis te, qusefo, vitze judicem jucundos fermones in medium producere fo- conftituit alienge 2 Quis fratrum tuorum ac- . [Ant litus fuerit. Cum taurus aliquis furibundus UR. l- , ibid, i. 9. cufatorem fecit ? quid tua intereft, proximo- adverfus hominem ferocire incipit, is, utejus tum propalare facinora ? verum fi delinquat hi. P. Lobn, Bib]. Mag. Tom. 7. uu Írater Bibliothece Mannalis : Concionatorie 522 il i frater nunquid te offendit inaliquo? nunquid idcirco in multis fervet hoc vitium, quia pene * u honori derogat tuo? quale, oro, us habes in ab omnibus libenter auditur. U XVL Sevmouen clio derivare: ut enim fe- Drex. in f proximum, uttuis eum velis arguere vocibus, aet. €e. | atque obtrectationibus lacerare? rocienti tauro pallium objicitur, ut dum ille Manf dif. cum pallio lu&atur, homo illi fe fubducat, fic 2. $. 4- Xl. 74uditio segata: nàm ipfa quotidiana 15.7-5- experientia docet, quod, quamdiuterra aliqua ut eum, cui detrahitur, liberemus, fermo di- folida manet, nec aratro Ícinditur, necligone verfus obtrudendus eft. Lt gop autquovis alio culturze genere elaboratur , fe- Y men eidem fuperinje&tum nec radices mittat, $. XI. ?ü nec germinet, multoque minus fructum pro- ASCETICA. [l ducat : Eodem quoque modo maledicentiae fe Zizania non adlverefcit, nec radices agit in il- n primis noffe bene debet , 2uid ft detva: Rich. deA ; ti I.l &io? quod quidem Richardus de S. Vi- S.Vi&t.p. lis, qui murmurationibus aures przebere firmi- 1,1.3. de ter & conftanter renuunt, easdemque abomi- &ore breviter oftendit, dum ait: Detractio eft erud. int. tt nantur, & exhorrefcunt; Quoad hos enim elft bonze opinionis attenuatio, moxque fubdit; nom. c.g. - E' f Detrahere eft deapertis bonis velle a!'quid di- veluti femen quoddam, quod feminatum ceci- dit fapra petram, de quo dicitur: JVarum a- minuere, cum non poffis penitus evacuare; de- Vult, uia non babebat bumovem. - trahitenim, qui aliquid oblatrando retrahit, t Phaet. c: Drex.in — XiL Psdicem tolleve: Ea autem eft vel $2-. unde hominis famam gloriofiffimam credit. perbia, um detra&tor fuam oftentat fcientiam: ' In fpecie autem quomodo committatur, S. S. Bonav. l 15. S. 1. Bonaventura indicat, dum ait: Ex ramo ap. Manfi aut Levitas animi, dum aliis ftudet placere: l -Icnogl aut /zvzdza, dum aliena lucra fua damoa re- invidize procedit detra&ionis folium, quo pro- putat: autSzmultas €$ aliezatio, dum animum ximi profperitasimpeditur; hocautem folium vindictae appetentem fatiare defiderat : aut principaliter in duo dividitur, quia qui detra- | mala Con/uetudo? tunc enim etiami non co- hit, aut hoc facit, ejus bonum diminuendo, i gitantibus elabitur nociturum telum. aut eidem malum imponendo. Primum fo- S. Bertn c. AI. deint, ^ XIIL Seipfum €? fuos defectus 2afpictre : Sic lium quatuor folia fecum habet, fcilicet bo- dom. Pf. S. Bernardus fuafit dicens: Nunquam alienis num proximi tacere, diminuere, pervertere, &negare. Ex fecundo ramo hzec folia proce- 63. V. 7. detrahes, fitebeneinfpexeris. Hinc S.David: Scrutati fantiniquitates ( fcilicet alienas ) de- dunt; malum libenter audire, diffimulare, con- feceruut fcrutantes fcrutinio ( propitiorum firmare, aggravare , addere, revelare, & im- S. Bern, defe&uum.) Idem S.Pimenius Abbas fapien- ponere. Alios adhuc modos 5. Bernardinus tercoafirmavit, dum rogatus, quomodo poffit oftendit, fcilicet falfa crimina imponendo, & t0.2. Ser. 29.a. 2 vitare homo, ne loquatur malum deproximo hoc quandoque verbis communibus, quando- Ruff. l.3. C r ä de vit. fuo, refpondit: Ego & proximus meus du que verbis apertis, quandoque derifioaibus, $ Thot, Patern. imagines fumus ; cum ergo meam perfpe- quandoque noéturnis fibilis, quandoque fi- 1447 mulatis atque mutatis vocibus, quandoque h 33. " xero , & reprebendero, invenitur imago f . Fratris mei venerabilis apud me, quando nutibus & fignis. quandoque libellis famofis , autem meam laudavero, tunc Fratris mei quandoq u enpiftolis. üe cantile.rxlis., quandoque literis & , Ib. n. 136.imaginem parvamrefpicio. Tunc ergoalteri non detraho, fi femper meipfüra reprehendo Ii.Noffe debe t,quaudo defettus aliorum ipropa- S.B onav. lave liceat : Nimirum cum dicat, aut necelfi- in Ecclef. Id quod pius Abbas fa&o ipfo declaravit, dum OQe faccum humero impofüit in pofteriori parte tate compulfus, aut indu&us utilitate, tunc; arena plenum , in anteriori vero pauca grana inquit, S. Bonaventura, tenemur ad hoc, -quaudo przeceptum urget diviaum, vel hu- continentem, dixitque, priorialiena, pofterio- ri noftra peccata fignificari, quorum dum ob- manum, humanum quidem, quando füperior livifcimur, paucorum alienorum recordamur, imperat datefacere crimen proximi ; Diviuum vero, dum conícientia ad fimilem exftimu- & carpimus, ficut, qui multum foris vagau- tur, plerumque demefítica non curant negotia, Jat propalationem faciendam , ut vel corri- gatur, vel emendetur exceffus; fervatis ni- S.Greg. econtrario vzro boni, tefte S. Gregorio, cum l.3. mor. alienas cul c pas audiunt, mox ad cor proprias hilominus femper fraternse correctionis con- reducuat, ditionibus. Propter utilitatem poffet maai- S Bern.c feftari peccatum proximi, dum ipfuüm pandi- 24. Cant. XIV. Fugere focietatem. detva&lorum: de S- AnfEL quibus S. Beraardus dixit: Non veniat ani- tur éi, qui fru&tum , non damnum, fit allata- ad qu' ma mea,.in confilio detraheutium, quoniam rus praevaricatori: ficut quando narrat homi- l 30- Deus oditeos, dicente Apoftolo: Detractores ni, quidiligit, & qui compatitar, & habet vo- S.Hïer. in Deo odibiles. Hinc S. Hieronymus quoque luntatem corrigendi illum. Deinde San&us reg. mon ad noftrum concludens intentum ait: Quan- €, 22.. 'moauit: Si quem alicui detrahentem audieri- tis, procul fugientes dimittite, velut ferpen- do veronon confideratur neceflitas, vel utilí- tas, etiamfi fit veritas, non excufatur detra- tem, ut verecundia viCtus difcat de aliorum fattis filere. hendi libidine; imo peccato detractionis pec- XV. Noncitocredere narrantibus: nam, ut cat, etiamíi verum dicat; qui loquendi mo- S. Paulin. fapienter S. Paulinus advertit, fi haecin nobis dus, ne quem audienti fcrupalum injicere pof- ad Celan. effet diligentia, nepaífim obtrectatoribus cre- fit, Sanétus immediate fubiungit : Ne quis deremus, jam omnes detraheretimerent, ne mihi dicat; turic detraho, quando falfía dico, fi autem vera dico, minime; nam licet vera non tam alios , quam feipfos viles detrahendo men. facerent. Sed hoc ideo malum celgbre eft, loquens maledixeris, & hoc eft cri IIL. Noffe , Tituus XXXVI. ! Detrablio.- 523 t Manfi dif-g: I1I. Noffe debet, guardo alterius famam de- Ic:nl 30 alio; detra&ores autem, qui irïrtutes ab ali» :'e- Dl'e Xl jeudere debeamuss quem in finem oculos men- quo fuis verbis detrahunt, vel minuunt; Su» tis noftrze convertamus ad id, quod in Calva- furro quippefono locutionis dicitur, quia non le ? ha! etu c. l 534 ri2 monte duos inter latrones legimus acci- in facie alicujus, fed in aure loquitur, fecrete l diffe. Tefte S, Lucas, reprobus duntaxat latro derogando; detractio autem eft , aliorum be- maledixit Chrifto, quod utfocius ejusinaudit, ne gefta opera vel in malum vitiofe mutare , publice reprehendit errorem, Chriftique pro- vel invidendo fallaci fraude diminuere; cum Lüe.as pugnavit innocentiam, dicens: |/Vos quidem autmala dicuntur, quze funt, aut parva bona, V. 40. u/le, uam digna fatfis recipimus, hic autem quae magna funt. Detrahere enim eft bona quid?uialifecit ? neque tu times Deum , qui in alterius deorfum trahere , id eft, inclinare & 1 eadem damnatione es 2 Idem omnino in prae- premere, velde ipfis bonis aliqua trahere, ; ^ Nb d fenti dicere licet, nimirum ineadém damna- KR ut pauciora feu minora, quam funt , oftenda- ls. ie tione funt, fcilicet qui detra&ionibusfamam & tureffe. Nonappellevis fufurro ; admonet Ec- Eccl. 4 erüd.int honorem alterius diminuit, quique diminuen- clefiafticus, €» 7; n tem audiens, & ipfe malitiofe famam refarci- J'undaris. ngua £ua ne capz'm'is & con- if Y j -; 0m, g s:rham; renegligit. Notate S. Lucze verba, ait enim: VI. Noffe debet, cur tamp r 'ave fit vitium de Aefpondens autem alter iucvepabat euin. dicens £tractio, id quod S. Thomas explicat, dicens: 2: qn73:a. ! ER 3. ad 35 3 t &c, Ly refpondens relationem habet ad in- JNeputentur ifta peccata effelevia,quiafolo ore terrogationem a malo latrone ad bonum fa- committuntur; fubdit: Deo odibiles, impu- ;'. $ Bony, &am ; & nihilominus Evangelium non docet, gnat enim id maxime, quod Deus in homini- )p. Manfi At ina, latronem reprobum alteri, praeterquam Chri- bus amat, fcilicet mutuum amorem [oan; t 5; fto, locutum fuiffe; cur igitur S. Lucas ait: Ae- Hoceff braceptum meum , ut diligatis zuoicem Jpondezs? voluit, ni fallor? hoc loquendi mo- Cui etiam S. Bernardus confentit dicens: Non S, Berti, apudMads do nos edocere Evangelifta, quod, quando fra- veniatanima mea in confilio detraCtorum, quo- fi difcipl. h tres no(tros diffamari audimus, noftram hanc niam Deus oditeos: nec mirum , quoniam vi« 4. n. 2. infamiam reputare, quod ad fimilia irritati & tium illud charitatem, quze Deus eft, acrius M provocati, proximorum defeníionem atque perfequi & impugaare cognofcitur. excufationemin nos fufcipere debeamus; pro« Vli. Noffe debet, eur Eeligiofis practpue hoc S.Laut. Ximi caufam reputantes propriam, praefertim üit.C.22; vitium fugiendum f ; nimitum quia nihil per- 4 e diif.Clplc quia fumus invicem membra, fi quid patitur niciofius eft detra&tore in collegiis jutorum, MOäaü. i "unummembrum, compatiuntur omnia mem- diffipat namque charitatem, diffolvit unita- 14 Pert bra; pro invicem follicita funt membra, ex- 0. Set, tem, humilitatem fagat, pacem turbat, rixas 19.3.1 perientia teíte, fi quando una pars corporis pafcit, nutrit difcordias, l:tes movet, odia ge« offenditur, reliquze confeftim fubveniunt, de- nerat, & omnem dirimit fan&titatem. Quod « fendunt, adjuvant partes. S. Hiet, S.'Thom. etiam S. Hieronymus confirmat dicens: £ft ep. 14 IV. Noffe debet dz/cervimen, quod intey con- fane tale hoc vitium, quod vel imprim's ex- 2.2- 0* 78* srie]; 9. i am €9* detrafiionem vevfatur; quod S. tingui debeat, & ab eis, qui fe fan&e inftituere Thomas fequentibus verbis affignat : Verbo volunt, prorfus exclufi. Nihil enim tam in« licitet aliquem ldedit: uno modo in ma» quietat animum , nihil eft, quod ita mobilem a fto, & hoc fit per contumeliam ; alio mo- mentem & levem faciat, quam facile totum & Bonay. . do occulte, & hoc fit per detra&ionem. Ex credere, & obtrectatorum verba temerario ' inEcdlef. hoc autem, quod aliquis manifefte contra a« meatis affenfu fequi; beatusque eft, qui fe ita 6 lium verba profert, videtar eum parvi pende- contra hoc vitium armavit, ut apud eum ne- S. Paul, re, undeex hocipfo dehonoratur, &ideo con- 110 detrahere audeat. Quod ipfüm etiam di- ad Celdán» tumelia detrimentum affert honori ejus, in Ífcet ex S.Paulino Epifcopo, qui S. Hierony- tiam, quem profertur : Sed qui verba contra ali« mo pollicem premens, totus totidem verbis quem profert in occulto, videtur eum vereri in eoeft, utfcetiditatem turpiffimi hujus vitii, fnagis, quam parvi pendere; Unde non dire- graphice depingat, & fugam ejus omnibus , &e infert detrimentum honori, fed famze, ir iis praecipue, qui religiofi audire volunt, per« quantum hujusmodi verba occulte proferens, füadeat. Et optimo quidem confilio, cum quantum inipfo eft, eos, quiaudiunt, facit ma- commuüne hoc fit vitium ferre; & ceu peftis Jam opinionem habere de eo, comïra quem quzedam làte per orbem ferpat , adeo ut fan- Sa Anfelu loquitur. . &us Chryfoftomus intrepide dixerit: Hoc v j« 9 Chryf, üd ne ad Rom. V.No ffe debet, qua iater Jufurvonetm äda?- tio neque fecularium neque monachorum ullum facice invenies liberum. ? gelgravy; 1. 30- £ra&ovem fit. differentia; nimiruni ea, quam Belvacenfis indicat dicens : Sufutro mala de - VIII. Noffe debet, sodum extirpaudi boc vi- Dom.8. proximo feminat, ut iuter audientes & diffa- diumtum info tum inaliis; qui quidem optimus Peft.-Pen, matum zizania diffenfionum, odiorutm inimi- eft, firadixillius, dequafüperiori S. n. r2. di- citiarüm foecundet: Detra&tor non intendit di- &utn, extirpetur, & econtrario charitatis fra- dicere de proximo nifi malum , unde fcilicet ternas ftudium magna cum follicitüdine fu» poflit proximus diffamari, fufurro veto non fcipiatur; fi enim h3ec firmas femel in àni- fimpliciter intendit malum dicere , fed quid- 1n0 radices fixerit, facile iis ad vitium detra- - quid fit illud, quod poífit animum unius con- &ionis utpote fumme charitati illi contrariuim, tra alium perturbare. . Et iterum S. Anfelm. totis viribus exterminandum impelletur. : de eodem duplici hoc difceptans vitio, fequer- IX. Noffe debet, modum favendi detratliovés ; Ybid. 2,' tem ftatuit refolutionem: Sufürrones funt, qui quidem optime a pio Afgeta docetur, ut ** 9 qui iu auribüs alicujus loquuntur malum de -quiin perfona Chrifti fic loquitur: Si attendis, uu 3 qui R, Pf Lobz. Bibl.Manu. Tom.4. 524 Billiothece IMamualis. Conciomtoriz ( ruin linguarum detra&ione deficiat, & fïc in [ quid apud te fis intus, non curabis, quid dete fauces ejus ruat. 2. Quia ficut ferpens occul- loquantur homines foris. Homo videt in fa- cie, Deus autem in corde. Homo confide- te mordet, ita & detra&tor. 3. Quia ficut fere rat a&us, Deus vero penfat intentiones. Eri- pentes aliqui in lingua, alii in cauda vene« ? num gerunt, ita detractores aliqui ftatim ini- geergo cor tuum in ccelum, & non contrifta- bit te contemptus hominum in terris. tio fermonis laedunt; alii priuslaudant, utper X. Noffe debet, 4uando.de alterius peccato finem fermonis velut caudam, gravius vulne- rent. 4. Quia ficut ferpens uno morfíu totum ermo infiitui poffit , aut debeat ; nimirum in duobuscafibus. 1. Cum res jam percrebuit in corpus inficit, ita detra&or pauculis verbis b — — vulgus promulgata, & paífim in fetmone ccepit vitam & famam aufert. 5.Quia ficut ferpen- — — effe. 2. Cum eidicitur, qui peccantem caítiga- tes, ut ipfi vivant, matrem enecant, ita de- tra&or ante, quam aliis noceat, fibi ipfi plu- re & juvarepoffet. Et ad hoc faciendum fzepe etiam obftringimur, ut S.Thomas docet, ne rimum obeft. Hinc merito S. Bernardus di- ulcus occultatum putrefcat. xit: Fuge detrahentes velut ferpentes. S. Bern, audiendo Jetra- III. Ex occafione thematis: ZJetrabentem p. 16o, fen.to.T. XI. Noffe debet, quorodo &iones peccari po/fít ; nimirum tripliciter, juxta Jtcreto. proximo . fuo bunc per/equebar : / poteft v. 5 fer.23.a. S. Bernardinum. Primo fitaceat; fecundo, fi detra&io homicidio comparari juxta illud 5. In S.Aug. 36 e' IO Auguftini. Nemo peritorum aut prudentium d- 3- €- $, Greg. dele&etur; tertio, fiinducat. Imo fuperaddit nemo. iH I) Reg'! San&us: Arbitror ego, detra&tiones audien- putet, quod minus fit periculum in verbis tem longe quandoque culpabiliorem effe ipfo- lingua mentiendo : quam manibus fangui- M.V- ' j qmet detractore. Talis plerumque amplius, nem fundendo, idque probetur ex triplici ca- | 1. 05 vitam , que eripitur 5 i quam detra&or, peccat, vel offendit, quoniam pite majus effe. ex majori iniquitate, vel malignitate proce- cum multi malint vitam temporalem, quam. dit, & talis omnium málorum, quze ex cauía famam, perdere, per quam in mentibus alio- rum vivunt; hinc multi mortem elegerunt, &b eo data procedunt, coram Deo habet red- dere rationem. ut famam fibi compararent, vel confervarent. 2. Ob modurm, 2uo eripitur: | Occulte fcilicet & fraudulenter; ficut Joab olim Abnerem & CONCEPTUS PRADICABILES. Amafam occidit. 3.0b Znffrumentum, quoeri- RA x occafione thematis : Lizguaeorum gla- pitur ; fcilicet per linguam, quze juxta S. Ber- Fí.65.v.5. . E diusacutus: poteft comparatio inter car- nardum eft gladius anceps, imo triplex, at« nifices, qui S. Bartholomoeum excoriarunt, & que adeo graviffimo cum dolore & damno inter detra&ores inftitui, dicique, hos illis vulnerat. - 7 crudeliores exiftere. 1.Quiailli pelles ab initio IV. Exoccafionet hematis: Jllominatio bo Prov. 24. detraxerunt, ifti famam omnibus rebus pre- sninuta detratlor : poteft detractio leproe com- v. 9- Maodi tiofiorem auferunt. 2. Illi cutem materialem parari. x.Quia ficut lepra corrumpit corpus dift.3, duntaxat, quae corpus ornat ; hi fpiritualem leprofi, ita detractio animam detractoris. 2. 13 autem, nempe opinionem bonam aliorum de Quia ficut lepra etiam alios facile inficit, ita & detra&tor audientes corrumpit, & perimit. aliquo, quze totum hominem exornat, abftra- hunt. 3.llli vitam corporalem, ifti fpiritualem, . Quia ficut leprofi propter hoereditarium 'quaquis in mente aliorum vivit, eripiunt, & morbum ab omnibus fugiuntur, & in loco fpeciali habitare coguntur; ita & detractores fzepe etiam omnino animze, dum proximum in cupiditatem infatiabilem vindictze przeci- omnibus hominibus exofi funt, & declinan- pitant, interitum afferunt. 4.llli Sacerdotem tur. VideFabr.in AuGario them.4.in Dom.4. occiderunt ignorantes veram fidem, aut non poft Paícha. V. Ex occafione thematis: 72 detra&zone crédentes ; iíti fcientes, agnoícentes facer- dotalem dignitatem audent tangere Chriftum parcite. lingue : poteft comparari detractio Domini. s.1lli benefa&torem fuum pereme- fagittze, qua Dux Bullionis Lotharingius Ur- runt, ifti majorem Benefattorem fcilicet ipfos bem Jerofolymam obfidens, in turrim Davi- etiam Superiores, qui curam anim? ipforum dicam excuffa tres fimul alites confixit; fi- gerunt, fpiritualiter occiderunt. Si ergo cru- mili ergo modo dicatur & fagittam detractio- delitatem in S. Bartholomaeum exercitam de- nis tres uno iCtu configere; nimirum detra- teftamur, quanto magis d ; j etractionis vitium hentem ; eum, cui detrahitur & audientem, fugere oportet ? Unde merito quidam cecinit: Jer.8. v.7. II. Exoccafione th ematis: Ecce ego mittam Detrahis? Auditor cadit, & cadit hoftis, Pfal.s, & Au&or: d Y volis ferpentes vegulos , quibus t01 eff zncanta- 1i0: poffunt detra&tores ferpentibus compa- Quod caput eft: fi vox tres fimul una necat. rari. 1. Quia ficut diabolus per ferpentis for- Vide Engelgr. in Dom. 8. poft Pent. p. 3. mam affümptam feduxit primos parentes , & / ^ omnibus pofteris graviffime nocuit : ita per de- - - AAMT tra&ores hodie etiamnum pluribus nocet ; ALII CONCEPTUS PRJEDI- S. Chr : Qui detrac&tioni CABILES. in . IGO Yf. hinc. S. Chryfoftomus ait ^e S.Aug ag ftudet, diabolo fervit, utpote qui calumuize "opera exequatur. S. Auguftinus: quem dia- Qualitas. bolus non poteft devorare feductum ad ne- 1Qji ganteaftatua, quam infomnis bonfpe; Manfi dif. quitiam, famam ipfius inquinare conatur, ut, xit Nabuchodonofor, caput habebat 2. n. 3. fi fieri poteft, opprobriis, hominum & mala- aureum, PB&US argenteum, corpus geneum, Crura -itulus AXXVIMH. Detratfio. 923 €tura ferrea , pedes vero fi&iles, qupdut exile Inflammat rotam nativitatisfloftrze, qui enim contigit faxum, attrivit fübito, excelfamque huic deditus eft vitio, omnitem pore,loco, & molem iftam cum univerfis pretiofis adeo, foli- setate labitur. Detrahendi libido terminum disque metallis reduxit in pulverem. Ecce vo- non habet, nunquam faturatur, inquit Salvia- E : bis vivum detra&toris typum , qui proximo de- nus. tracturus , eum auro coronat charitatis ar- 1V. S. Joannesin Apocalypfi draconem a fe Apoeil, ; . dentis, argento fpecialis decorat integritatis ; vifum atte(tatur , inquiens : À£ ecce draco zza- Y * 036 .- -* invi&tae munit zere conítantize , varias aggloe gnus vufus , babeus copira feptem ; €? covima de- meraus virtutes & praecellentias ejus, cujus cem : C? in capitibus ejus diademata feptem : &* famam immolare geftit; aft finem noflis? ut cauda ejus trabebat tevtiam partem fiellarum tandem exili lapide maledicae linguae fuae ex celi , ? mifit ear intevram, Per hunc dracos fragili fiCtilium pedum bafi aliquem eliciat de- nem juxta S, Bernardini fenfum detractioine feétum , aut fragilitatem quampiam occultam j telligitur. Dracofolo perimit flatu, pariter & quo ftante & obtento , in totam impius defzevit detra&or fola maledici oris apertione fpiritua- E molem, bonum calumniis atterit nomen, o- u lem quandocunque & corporalem cauiatmore ln $ Aug— mnemque fanum de proximo abolet conce« N tem. Rufus erat draco, ita & rnaledicus abirae 3. | tum. lefmo, $. Greg. fcibili & vindicativo fuo abripitur appetitu, in I- RegC II. David in fpelunca Odolla inimico fuo feptem capita varias denotaat detractionum 240 V.»öa Sauli pepercit , limbum nihilominus veftis e- fpecies; feptem diademata univerfle in o« jus fuccidit, de quo fatto poftmodum ingemi- mnes populos regnum & dominium; cauda Ícens , percu/fet corv fuum , eo quod abfcid;/Jét o» fua ftellas firmamenti in terram dejicit; dum ram cblamydis. Cur indoluit obfecro? omria perfecüílimis etiam infidiatur eosque infeftat, infigura contingebant. Defignabat David de- trattorem, qui proximo furtive amputat ve« "Fugm ftimenta , id eft, murmuratione fecat leviter , exilem narrando proximi defe&tum , quod fuf- V. Regius prcþïleta Davidin Pf. 14 dP illiS, Hugo qui in tabernaculo altiffimi locum habituri Catd. i. ficit, ut proximus boni nominis denudetur ho« lunt, traCtans , dicit: JJomzge quis babitabit z cit. Pb neítate. Quid per Saul, nifi re&ores, inquit taberaculo tuoy aut quis vequie/cet im monte S. Gregorius, quid per David , nifi fubditi , fi« Jtutfo tuo? Et refpondet, quod ibi habitaturi gnificantur? O quam multiin hoc fimiles Da* fit, qui linguam fuam refreenant , ne malelos vid! qui, fi verentur mittere manum in Chri« quentur de aliis, necnon eos, qui a maledi- ftum Dominüm , nec volunt occidere; libenter cis aures fuas avertunt: Qui non egit dolum tamen oram chlamydis praecidunt; hoc eft; in lingua fua, nec fecit proximo fuo. malum, »FOVA 240 honoris veftem ; finonlacerant, diminuunt. . Manf opprobrium non accepit adverfus proximos DIII. Pfalmifta Pf. 13.. dicit: Qu devovant fuos; at veroid, quod a nobis maxime confis difc.3, plehem meam ,ficut efiam pauis. Quae , obfecro , derandum eft, font verba , quze fequuntur: n- 3. fimilitudo eft inter eurn, qui aliis maledicit, & d mibilum deductus eff im confsethu ejus mali- eum qui panem comedit, detractores & mur- gu"s. Circa quxe Hugo Cardioalis aptiffime muratores hoc fe impinguaut veneno, inítaf ad pfopofitum noftrum ita fcribit : Oppro« ciconiarum , quae viperis nutriuntur:namque brium non accepit adverfus proximut fuum, ipfis tam commune & familiare eft murmura- id eft , non acceptavit illatum a fe, velab a« fe, quam cuique liomini manducare panem; lio, vel, non accepit; neque in gorde ad co« nullus eft cibus quotidiano familiarior pane,ad gitandum, neque in ore ad loquerndum, ne« omnes epulas adhiberi folito;ita nec quidquam que in aure ad audiendum ; hac enim diligene communius detractione: quicunque alii cibi tia & averfione fuppofita, nullum detra&tor etiam fapidiffimi fecundum fe, tandem ali- locum habere poteít, & ideo ad nihilum dee quando naufeam creant,nunquam panis, quia, dué&us eít in confpectu ejus malignus. Vel juxta communemi tnedicinze aphorifmum, o- aliter poteft exponi; ut jungatur ei , quod im« mnis naufeatio mala, panis autem peffima; ita ine iate praecedit, fic: Opprobrium non ac« quocunque alio paulifper deficiente vitio, fo« cepit, id eft, detra&tor dedu&tus eft ad nihi- j lus murmurationis pruritus pertinax perfiftit um, quia non audet detrahere coram ipfo, üsque ad tumulum , multi in ?etate maturiori qui non.recipit opprobrium dictum de proxis jocis , conviis, fenfualitatibus renunciant , inoiuoj quia, ut S, Hieronymus ait i ü des fednon tmurmurationibus: Sepulchvurza patens eft auditor , & deeft murmurator, Vs Xl. 1 eff guttur eoruti ; murmuratio individua eft VI. Probiffime Deo noftro perfpe&tum erat, Rupert, usque ad fepulchrum comes: quam ob cau- quidquid in infamibus civitatibus Pentapoli- Abbas fam a S. Jacobo dictum effe arbitror : Lingua tanis ageretur, & tamen, licet criminum ini» i. O. e "Trinit; conftituitur in membris noftris, & quze macu- bi commiíforum accufatores plurimos habuif: e.4 lat totum corpus , &inftlammat rotam nativi- fet, perfonaliter defcendere voluit ad facien- tátisnoftree, Reliqua vitia unam duntaxat in- dum legitimum de illis proceffum. Ubi Ru- flammanthutnanze vitze partem, v. g. Caro flo« pertus Abbas notat, ideo Deum in propria rentiores juventutis anpos, mundus virilita« perfora defcendere voluiffe, quia peccata in« colarum caftiganda; & toti mundo manife- tem, quae honores, dignitates, aliaquetempo- ralia bona, aucupatur; avaritiam fenilis ple- ftanda erant, quod facere noluit, nifi te prius rumque fectatur 2etas; aft murmuratio & de- legaliter & judicialiter cognita & perfpe&a , pídh tra&tio originem ducit ab unguiculis, femper- ut per hoc falutare nobis relinqueret docus que accreícit pex totum vitae noftrae curfam: mentum ; quod feilicettemerarium hominum nj i uu j pro« Bibliothece Wanualis Concionatoríe &26 (f rohibeaturjudiciurm,nefacile audita credant, pellerentur homines de cxonforticj aliorum. PC velinexperta judicent. Quotfunt, quos in cen- Voluit igitur Dominus hoc fupplicii genere demonítrare, murmuratores converiatione t furandis aliorum actionibus charitatis zelo motosfuiffe credimus , quos tamen poftea paf- hominum aliorumindignos effe. - fionibus & proprii intereffe promovendi ftudio X. Ingrati Hebraeifoctentia ora fua multo- Manfi | ties. in murmurationes refolverunt contra *!'€- 9 agitatos fuiffe deprehendimus ? L. 2e WManfi VII. Communiter docent facrze Scripturze Deum & Moyfen, fervum ejusin deferto ; ni- Ü difCo 16. Interpretes, per Cham, qui a patre fuo Noé hilominus juftitia Dei vindex nunquam eos, Ó M2 maledi&us fuit, preefigurari detra&torem , ut- aut fulminum horrore, aut fylveftrium fera- li pote cui proprium eft turpiores proximorum rum tyrannide, aut cceleltis alimenti quotidie " defeCtus detegere ; fed obfervandum eft, quod depluentis penuria, fed ignitorum duntaxat [ benedictionibus a patre cumulati fuerint, ferpentium morfibus punivit. Myfterium quae- i ' quamque fe virtuofos, omnique laude dignos ritis, inquit Abulenfis? voluit Deus poenam fu. 6 51 probaverint duo alii fratres ejus , Sem & Ja- sequaliter proportionari culpze ? Hebrzei con- tra Deum murmurationis evomuerant vene- pliet, qui pallium impofuerunt humeris fuis, & incedentes retrorfum operuerunt verenda num , ideoque a ferpentibus percuti debebant,* patrisfui ; faciesque eorum averfze erant , & qui virus portantfublingua, quam ita deícri- t patris virilia non viderunt: qui proinde inhac bit S. Ifidorus: ferpentinalingua tenuiffima, actione repraefentarunt illos, qui aliorum de- & trifulca, vibrans , atri coloris, & fi extra- : fe&us & peccata audientes , fuam a linguis has, przelonga. Ecce vobis vivum maledicze analedicis averfionem oftendunt, defe&tusque linguze prototypon. auditos meliori , quo poífunt, modo contegere XI. Berchorius detra&tori invidiam femper Bercho- & palliare conantur, eadem cum charitate & affociatam aftruit, ideoque eum viperse affimi- chorius v. compaífione fraterna excufando , & fub rigidi ï filentii velamine ftudiofiffime abfcondendo. lat, quze priusfe, quam alios, ferit ; fiquidem, "us priusquam alium mordeat, vifcera rodit geni- Tdem difc. VIII. Alias inter legesin tabernaculi fabri- tricis fu2e ; ita quoque detra&tio , inquit ille, $. - 7- ca a Moyfe obfervandas, juffitei Dominus , ut prius fe fauciat, quam feriat alios, quoniam faceret lucernas feptem cum emun&toriis fuis , praeter mortalem propriz ) conícientize pla- & vafa , ubiea , quze emunéta funt, extinguan- gam , infuper ab interna coníumitur alienze tur, de aurc mundiffimo; quod idem proece- profperitatis invidia. Ideo de detra&ore , in- ptum in duobus libri Exodi capitibus latuim quit hic author , poteft intelligi commune hoc reperio. Cur, obfecro , divina illa majeftas, provetbium : Musin pera, ferpensi» finujignis auam adorant dominationes, tremunt pote- in ftupa, maleremunerant hofpites fuos. i. fiates , regulas & decreta ferre voluit in prze- XII. B. Clemevs intercaetera, quze ab ore S. Anfel- fcribendis tantze vilitatis rebus, qualeslucer- 5. Petri didiciffe fatetur, hoc modo fcribit ; mus de &- narum fuünt emunéctoria ? quoad fenfum litera- Tria funt genera homicidii, quze pari poena P* * n Temfaciliter refpondetur; idordinatum fuiffe, plectuntur ; interfectio fratrum, detra&io, o- ne emunca pertabernaculum difpería , ipfum dium. De quo etiam Paulus dicit : $7 come- forditie & foetore inficerent. Aft cur aurum ditis , €9 vos invicen aov detis , videte , ne ab ín- praefcriptum fuit puriffimum? Ad myfterium vicem cotfumamini. Comedit namque alter al- convolemus oportet. Apoftolicus quidam f2e- terum, & quafi morfum in eofacit, quoties- culi noftri Praedicator aftruit, fideles Eccle- cunque aliquis aliquem male loquendo vilio- fize , praefertim autem. Sacerdotes & Przela- rem efficit: Unde neceffe eft, ubi ab invicem tos ecclefiatticos lucernas effe debere , conti- confumantur , pcenis videlicet gehennalibus nuo ardentes & refplendentes charitate , at- detrufi miferrime puniantur. Sic igituris, qui que exemplaritate vitee, juxta illud Chrifti alterum detrahendo comedit, confumitur ab effatum : Lucerze avdentes 22 suanibus veftvis. eo, quem morfibus: detra&ionis confumere Aftquia noftra in nobis praedominante fragi- geftit, nam cum ejus vitam per detraCtionem litate, peccatorum multoties producimus my- lacerat, demnat. femetipfum ante j udicem Deum con- xos , quilucernas noftras extinguunt, & offu- . fcant, nonvult Deus , ut emuné&a per terram XIII. Hedera Jonam obumbrans vix creve- Inig diffipentur, templumque confpurcent ; id eft, v' 160 rat, moxquea corrodentis vermis livore devo- rohibet peccata proximorum publicari, rata emarcuit; ita quo magis proximi crefcit Ícandalofe diffundi , opprobofe divulgari , quid virtus, eo ftudiofius illam ob'curare conatur z. Petr. 4. igitur? purgari hujusmodi przecepit, & purif- V. 8' invidus, quafi vermis medullatn devorat arbo- fimo charitatis auro occultari: uia cbaritas ris, aut carnes meliores rodit, id eft,melioribus majorique]aude dignis detrahit operibus. Per operit tnultitudinem peccatorum. lugo ^ . : Damnun. hederam , inquit Hugo Cardinalis , quze viret rd.in in hyeme, fignificantur boni, qui gaudent in L uc. c. 9. '.Abu!enf. IX. Murmurantis adverfum Moyfen Ma- adverfitate; per vermen fignificantur detracto- v.6. q. 60 rix infolentiam Deus lepra punivit: E? ecce Nu -m. I2. res, qui corrodunt radicem, id eft pervertunt V. IQ» Maria appavuit candens lepra ; quaf nix. Qua- intentionem; & fic arere faciunt hederam , Ting re vindex Deus hanc fpecialiter ei infirmita- quia bonos quandoque ceffare faciunt a borio. Serm, tem infixit, prze quacunque alia ? DoGiffimus Wt l, XIV. In montibus Doffrinenfibus avis quae- OlanusM. refpondet Abulenfis: Erat lepra immundiffi- dam arboris cujusdam fummitati infidens ,VO- 19 118 t ni- $a omnium plagarum , cum propter eam re- lubuli motu fuo tantillum e ramo exculfi Jitulus XXX. liï?*'l;I. | Detmäïa. 921 vis,quae pm'lka pfa de ramoin ramum,& 'tandem Qui nequit: hic niger eft, hunc tu, quxian-e, perrupes deorfum , ingentem paulatim effecit caveto. Á/ molem niveam, quae in praecipitio ligna, faxa, III. In Exodo olim conftituit Deus, ut effent Exod. 38 Msf terramque fimul involvens, cum maximo im- in templo certilebetes, in quos candelárum e- idlic 6 petu corruit'deorfum, tandemque mobilis in- munctiones projicerentur , ne tetrofuo odore .H. à ftar montis proruens caftellumad monitum ra- adítantium nares offenderent, fed in aqua mer- dicem fituatum offendit, & oppreffit. Au non eodem omniao modo vel unicum fuübinde mur- fægprotinus extinguerenttm; quo przecepto vo- luit infinuare, detratctionum foetores mox ab murationis verbum, adverfus potentem , divi- audientibus extinguendos, ne alios offendant, temque perfonam prolatum, privatas non mo- fiad eos quoque deferantur. doinimicitias, fed & bella publica, imo faimi- IV. SigismundusImp. cum apud illum Pur- ZJEneas ä lisrum, (flensdico ) imo civitatum & Provin- purati accufaffent maledicentiam Germanicze H VIUSs. $. Bern. ciarum füfcitat, promovet, perennat, extermi- 2. de ré- fen. c. 5. multitudinis, quze defuo Principe paffim male bus Alph, nia? Unicus pro mille fuffecerit teftis S. Ber- loqueretur: An nobis grave videtur, inquit, nardinus inquiens : Qui bene confideratomnia illos maleloqui, cum nos male agamus ! ROF*JV eïd. mundi fcelera, omnes iniquitates & quafi o- V. Cum Joannes Abbas quondam ipterro- mnes haerefes, fcismata, & impietates ex ter- garet fenem: quomodo anima habens pro- in vitis tía lingua originem habent. Oigitur lingua ne- PPE 1560 pria vulnerà nen erubefcit detrahere proxi- quam, liagua tertia detractoris, o crudelitas moíuo? Refpondit fenex: Erat quidam ho- infernalis! o impia odii & invidize prole! o pe- mo pauper, habens uxores duas male veftitas ftiferalepra! t es, quae difcordias feminas, tu Jere. & pene nudas. Qui cum ad nundinas vicinas N fola concuicas bonos, diffamas juftos, par.s navigare vellet, rogaverunt eum, ut fimul horios y, fcandala, teftimonia falía, perjuria, occafiones irent. ( Detta- Eas ergo quia in publicum educere IQ, iniquas multiplicarenon ceffas. Tu lingua fze- non audebat, utpote laceras, inclufitin dolium; va punis infontes, inter conjuges fcandala po- & transíretavit. Circa meridiem una ex iis, nis, lufamas viduas, defloras virgines, tu fa- populo recedente, advertens filentium exiliit, eras Religiofas confundis. Tu rancores, ta jur- & reperitveftem curtam, vilem, rufticam, ea« gia, livores &iras , contentiones & contume- lias, & rixas, & fciffuras fufcitare non celfas, que fe cooperuit, ficque audenter in publico inceffit. Altera profpiciens e dolio, eamque Tu fola perditienes generas, incendia foves, videns ait: Ecce ftulta ifta rufticana in tuni« homycidia patras; Tu fratricidia, patricidia, culà non erubefcit. Cui maritus: O miracue matricidia, & czeteras crudelitates viruleata lum ! haec utcunque confüfionem fuam . co- impietate committis. Tu fola foedera fraugis, operuit, tu. vero undique lacera & nuda non N in conjuratioaibus occuparis, feparas amicos, mus de/ erubefcis culpare veftitam vel rufti-are? |ta multiplicas inimicos; tu fola diffipas civitates, eft omnis detrattor, qui propria mala non vi- Inil C 14 deftruis Regna, confoves tyrannias; Tu cha- dens aliena femper accufat. ritatem extinguis, deprimis juftos, magnificas VI. Detra&orum nota vox & gladius eft vox Engelgr. impios, fidem deftruis, fpem frangis, caeteras- 2/fi, dumdicunt : bonus effet, nifi hoc velillud Dom. 8. que virtutes impia crudelitate perfequeris, tu : Poü.Pen. - vitium haberet ; unde natum diftichon : $. 3. omnia fcelera vivificas, & extollis. Quid plu- ^ Sinif/noneffet, quam felix quilibet effet, ra? Tu Angelos in daemones convertifti , at- Sunt pauci vifi, qui caruere z;/7. que de coelefti regno inzeterna fupplicia deje- VII. Detra&ionem vere comparat Mar-Marehant citti & profundafti, primosque parentes no- chantius caudze Draconis Apocalyptici, quiain horto ftros, ac cum eis totum genus humanum de Paradifo deliciarum ad tem . ficut ille fua hac cauda tertiam partem fte]- Paf tr.4. e * 170 porales, ad ætäx- larum e ccelo traxit, ita detractio majorem rop. 24 nas miferias deftinafti ! - partem hominum in abyffum iuferai fecum Ibid, $ XIV. proecipitat. VIIL. Elephas licet corpore & viribus emi- MISCELLAN .E A. nens, usqueadeo tamen timet mures,ut, fi vel , , Qualitas. folum illorum odorem fenferit, timear; ita & Exod.8 l. f yixeratolimDeusMoyfi: Extende virgam fummi quique viri coram detra&oribus fibi ti- v. 16. tuam s C? percutepulvevem tevra,€7 fint mere non immerito debent. Cinipbes in univerfa terra Zjaypti. Super quae verbaStephanusEthnenfis ait: Ciniphes ani- Dammnum, malcula parva, fed inquieta, & acriter pungen- tia: Ciniphesautem funt fermones detra&orii, IX. Theocritus olim interrogatus, quze ef- Arift. 1.». eruntque in hominibus & jumentis, in omni fent immanfi(fimze ferze? refpondit: in mon- anim. c.4. [ ordine, fexu, zetate, ftatu, inter opulentos & tibus & filvis leones & uríos effe putem fe- ;ti i egenos , Dominos ac fervos hoc detractionis rarum ferocífimos, in oppidis vero & urbi- HC. Ü6 9* b malum graffabitur: multi non blasphemi, fed bus foeneratores & detractores. auci,; imo vix ulli non detractores. X..S. Auguflinus detrattorem corvo ex $. Aug. Horat. I II. De Detra&torereéte cecinit Horatius: e 1'2. COHQ Serm. -— em um arca a Noe emiffo comparat, qui non eft re- tra Faus Sat. 4. Abfentem qui tollit amicum. verfus ad arcam, fed-cadaveribus in diluvio ftum, lgnUSM- Quinon defenditalio culpante, folutos natantibus adhaefit; Virum bonum vero co- Qui captat rifus hominum famamque di- gl 6 13- cacis : . lumbze viridem ramum honeftzelaudis & com- mendationis reportanti. Fm gere qui non vifa poteft, bemmiiïa tacere Xl. In Levitico Deus ícabinos a facri-Lon, at ficio 528 Bibliothecee Manualis Concionatoria. ficio arceri voluit, quia nec nunc continere neminem univerfi fefellerunt. Hinc & Plau- X fe potuiffent, ne fcaberent, fimiles ergo fca- tus: biofis cum fint detra&tores, quid mirum, fia f Dei minifterio removeantur ? D Ut fama eft homiui , fic folet pecuniam in- ; venire. Engeler. XIL. In obfidione Rhodi Andreas de Mo- Ego fi bonam famam mihi fervaffo, fatero Dom. 8. raillo Eques Lufitanus fimulans fe excubias dives. Ro& Pent, luftrare , literas in urbern ejaculatus eft teloal- $.a V. .Den Tod, und Eht abfchheiden ligatas; fic detraCtores per fuas fagittas detra- Ein jeder Menfch mufs leyden, f &ionum ad quantumcunque vallata loca pe- " Niemand kann es vermeiden. u netrant. XilL Feftivum eft, quod Poé&ta lufit, uno ja- p2 VI. Huic quod morti tribuitur S ymbolum: ) culo pifcem in aquis, hirundinem in a&re,| & Neinini pa vco: etiam d : etra&orum proprium 6 leporem in campistrajectum fuiffe. eft. g( Ü Trans amnem vifus lepus eft, contenditur VII. Ehren- Wunden find zum fchweri- arcus ften zu heilen. Quia fama difficulter ex inte- € Ocyus & celeri miffa fagitta manu. ero reftituitur. t Forte falit pifcis , progne przetervolat, hzerent t VIII. Diezergefte Hund feyn, welche hin- Tres uno in telo, pifcis, hirundo, lepus. derrücks beiffen. Optime detra&toribus con- Simile quid detra&tores faciunt tres uno fer- venit, qui non nifi abfentes aggrediuntur. ' IX. Ehrabfchneider hátten gute Hennen Í mone offendentes. 3bgeben, fie fcharren gern im Mift. b $. XV AXIOMA T A. $ XVL ! AUTHORES. Bachlerus I. i decus eft mo xum , ne cureg verba ma- V. detra- lorum. " : I.'Jdannes Bufzeusin Panario. V.Detra&io. &t:o. II. Murium peffimus, q qui lingüa rodit. II. Hieremias Drexelius in Pha&tonte c. 15. March. 16. 17. & 18. t. 2. le&. -]ta commune proverbium, tefte Marchantio. IIl. In aftrum nunquam digitum intende, II Jacobus Marchantius in Horto ;Pafto- :127. prop. id eft, de Magnatibus nihil temere loquere. ruim trac. 4. let, 17. F.ab. con. Ita Pythagoras monebat. IV. Henricus Engelgrave in Dom. 8. poft 6.in Dom. fte Dieb. Quia, ficut Pentecoft. ! . poft IV. Ehren-Dieb gró V. Matthias Faberin operetrip.in Dom. 3. P Pent.n.3. re &e dixitIfiodorus Pelufiota, bona exiftima- Tüdor.1.5. tione nihil eft przeftantius ac melius, nec Crzefi poft Pent. con. 4. 5. & 6. Item in A&uario epift. 14-. the(auros quisquam cumi ea comparaverit. Ta- them. 4. in Dom. 4. poft Pa fcha. V1. Tacobus Alvarez to.2.1.2. c.r z. S.r. les enim effe cenfemur , quales fama cujusque VIE Jofephus Langiusin Polianth. V. eod.. eft; huic aures, huic oculi intenduntur. Me- lius omnibus, quam fingulis creditur ; finguli VIII. Antonius Dauroltius c.3. tit. 124.- enim decipere & decipi poffunt, nemo omnes, . AX. Jofephus Maynü in 'Bibl. mog. tract. 21. j $ TITULUS XXXIX. bl D E US. Y.H E Afm ?. S quodk $un&a expetunt, cum fit ipfe plenae db perfectionis, & nullius indi*gusl. QUOAD ESSENTIAM. ZAttvibuta, Áiuitio. De 1 .. TI. Duplicis generisattributa ei conveniunt. ft fübftantia. fpiritualis, omnes perfe&io- 1. Negativa, qualia funt effe incorporeum, Ifaïæ increatum , infinitum, immenfum, immu- 6 .43 E nes fimpliciter fimplices (id e(t, tales, tabilem, incomprehenfibillem, invifibilem, quas melius eit habere, quam non ha- ineffabilem , fimplicem, indivifum , aeter- Igl Soli- bere) continens. S. Auguftinus fic eum fu- loq. fius defcripfit: Deus vera & fumma vita, in ,num. 2. Pofitiva qualia funt effebonum , fa- pientem, omnipotentém, juftum, mifericor- quo&aquo, & per quem bona funt omnia, dem. qu3e beata funt. Deus, aquoaverti cadere; Trinitas Pevfouavum. &inquem redire , revivifcere; & in quoha- Dut, bitare, vivereeft. Deus, quem nemo amit- IIL. Tres reperiunturin DEOPerfonäilitat'es, Symbol, Xï s. Patris, Filii, & Spiritus fan&i , diftinctse qui-S: Athan. - lïi'læ4g tit, nifi deceptus: quem nemo quserit, nifi' V admonitus: quem nemo invenit, nifipurga- dem a fe mutuo realiter , non autem a natura , In Ti- tus. Imo & Plato eum agnoviffe videtur, ?equalem gloriam & majeftatem cozeternam Dy, 1ne£0. dum dixit: Deus eft füummum bonum, fuper habentes, ita ut qualis eft Pater, ta s v.w Filius, & Spiritus fan&us.. : lis fil; & omnem fubfítantiam , omnemque. naturam, . Pro- ftalus XXXLX.— Deus; 549 |(OProcefiones.. cclo furfum , & in terra deorfüm ? & nen fit . 1V. Düseetiam Proceffiones inveniuntur in 'aliu-s. Deó , per quarum priorem Filius a Pátre ge- Perfciülio. neratur, mediante cognitione effentize & re- VII. Ego oftendam omne bonum tibi. Exod. 3&; rum poflibllum , acproinde, quia vere eit proceífio viventis a vivente, velut principio VIII. Magnus Dominus , & laudabilis N - " conjun&ivo in fimilitudinem naturze, genera- mis: & magnitudinis ejus non eft finis. i 1." I IX. Eccegentes quaíi ftilla (itulae, & qua-1& ise 4Q. tio vocatur; per poíteriorem Spiritus S. a Pa- fi momentum ftaterze reputatze fünt: ecce in- v. 1$. tre & Filiofpiratur, & procedit mediante feu amore mutuo Patris & Filii, unde fpiratio fülae quafi pulvis exiguus. paffiva dicitur, cui ex parte Patris & Filii fpi- X. Multadicemus, & deficiemus in verbis ; Eccl, 43; confümmatio autem fermonum ipfe eft in om- v.29: ratio activa utrique communis , realiter diftin- nibus. Glorificantes Dominum , quantum- &a, ficut & generationi paffivze Filii in Patre u generatio activà feu Paternitas refpondet, & cun e potueritis , fupervalebit adhuc 3 de his duabus Procefífionibus intelligenduimn mira 4b ilis mágnificentia ejus. j eft, quod S. Athanafiusin Symbolo dixit: Pa- Potentia. ter a nullo eft fa&us, nec creatus, nec geni« tus: l'iliusa folo Patre, non fa&tus, neccrea- XI Deus cujus irdiuemo poteft refiftere; Job 9. tus, fed genitus: Spiritus fan&us a Patre & ET Filio non fa&us, nec creatus, nec genitus , & füb quo curvantur, qui portant orbem. XIL. Tu es Domine, qui vitze & mortisSap- t6. ed procedens. babes poteftatem , & deduci tis, & reducis. 8 ad portas mor- lr ,Mij]i'ohe?.» XIll. Multum valere tibi foli fuberat fem- Sap. 1r. V. Miffio Perfonarum divinarüm eft appa« per, & virtuti brachiitui quis refiftet ? ,VA AXIV. Bona & malà, vita & mo ritio temporalis Perfonze praecedentis. Divi- tas & honeftas a Deo funt. IS, 'paüper-E:c*l'-; f diturin vifibilem , quie eftad terminurn vifibi- lem , quomodo Filius miffüs eft, ad naturam XV. Ipfe dixit, & facta fünt: ipfe manda-Pf. 148; - humanam affumendam. Et invifibilem, quze vit, & creata funt. V. 5. XVI. Ipfe enim folus eft, & nemo averte- Job.23; : fit interno & fpirituali modo ; uti S. Spiritus miffus eft ad mentes noftras ; charitate Dei re poteft cogitationem ejus: & anima ejüs, Y* 13* replendas. uodcunque voluit, fecit. XVIL AdonaiDomine, magnus estu, judith.16- przevalens in vittüte tua ,. & öperat.ïom*e:-.. nemo [ oteft. quem fupetä.re v.16. V-IL Duplicis quoque generis operationes XVIIL Quoniam éx ipfo, & per ipfum ; eo conveniunt. 1. Interoze ; & hee funt & in ipfo fünt omnia. intelle£tio & volitio. 2. Externze; & hs fünt Angelus, Homo, £ a Mundgs«, coeteroequé öävuäfcä&'niää; ärieaturæ-. 1 : XIX Noneftulla creáturainvifibilisin con- Heb. 4 $. I k fpe&uejus: omniaautem nuda & apertafunt V:!?* ^ iü oculis EjuS'. EXS.SCRI POX .XX. Parvum eft cor hominis, & infcrutas Jet. 17:- bile, quiscognofcetillud? ego Dominusfcru- V:9 Dei Exiflentia. tans éor , & probans renes; E:;od. 3. LT 1x1t Dominus ad Moyfem : Ego fum; .XXI. Abyffüm & cor hominuin invefti V. I4 qui fum. Ba- Becl4n. A&. 17. li. Deus, quifecit mundum , & omnia, vit. Non przeterit illum omnis cogitatus $ &7-148. & 20, V. 24- norn abfcondit fe ab illo ullus fermo. quz in eo funt, hic coeli & terraé cum fit XXIL. Ecce enim in ccelo teftis Dominus , non in manufacis templis habi- t Ieus ; & Job-.l '1'61 tat, nec manibus humanis colitur, indigens conícius meus in excelfis. V. 20. aliquo, cum ipfe det omnibus vitam & in- Sufitia. fpirationem, '& omnia. 1faize 43; ll Hac dicit Dominüs Rex Irael, Re- $ Ue demptor ejus, Dominus exercituum : Egó XXIII. Nor fübtraliet Perónam cujüsquam Sap. & primus, & e Deus, nec vérebitur magnitudinem cujus- v.8. non eft Deus. go noviífimus , & absque me quam: quoniam pufillum & magnum ipfe fe- cit,; & 2?equaliter illi cura eft de omnibus. . XXIV. Ne dixeris: Peccavi, & quid a€- Ecal. 5: cidit mihi trifte? Altiffimus enim efít pátiens v.4. Deut. 32, . IV. Videte, quod egö fim folus, & non £edditor. vs 39: fit alius Deus praeter me. XXV. juftasesDomine, & omiria jüdicia Tob. a. Ifaiz 42. V. Ego ipfe fum : ante me none ft fbfnia; tuá jufta funt. Y.3- Acbn v. Io. tüs Deus, & poft me non erit. Deut. 4. Vl. Scito ergo hodie, & cogitato in cor- - XXVI. Juftus Dominüs Deus nofter inori- Dan. 9; V.l vV.39-. detuo, quod Dominus ipfe eft Deus tuus in x;ibus operibus, quze fecit. Xxx R. P. Lohn. Bibl. Man. 7 om. L. XXVII: Bibliothece Mauualis Concionitorie 539 ! Immenfita s. Paterfamilias in domo. In anima, fic ut Spon- qU Jerem.53. XXVIi. Putasne, Deus evicino ego fum, fusinthalamo. In juftis, ficut Adjutor & Pro- v. 23 tector. In Reprobis, ficut pavor & horror. f dicit Dominus, & non Deus de longe? fi oc- Í cultabitur vir inabíconditis, &ego non vide- ÜUnitas. boeum, dicit Dominus? nunquid non coelum I &terram ego impleo, dicit Dominus? ]I. Unus omnium Deus: neque enim 11-S Cyp.in od i- Pf. 138. v. XXVIII. Quo ibo a Spiritu tuo? & quo a la füblimitas poteít habere confortem, curm , non N 7:$:9-19' f cie tua fügiam? fi afcendero in coelum, tu fen.o ff illie es: fi defcendero in infernum , ades. Si fola teneat omnem poteftatem, Ad divinum funt Dii. fupef 03 ü imperium etiam de divinis mutuemur exem- fumpfero pennas meas diluculo, & habitave- plum. Romanos geminos unum non capit toin extremis maris, etenim illic manus tua imperium, quos unum cepit uteri hofpitium, deducet me, & tenebit me dextera tua. A&.17. v. Pompejus & Ceefar affines füerunt, necta- $,Auf 27. & 29. XXIX. Quamvis non longe fit abuno quo- men neceflitudinis foedus in 2emula poteftate perlin. f que noftrum , inipfo enim v1v1mus , move- tenuerunt Nec tu hic de homine mireris , mur, & umus. cum in hoc omnis natura confentiat Rex | unus apibus eít, Dux unus in gregibus, &in Immutab:lzta:. àrmentis Rector unus, multo magis mundi | Malach.3 XXX. Ego Dominus, & non mutor. Rector elt uaus, qui univerfa, quacunque Pf. 101 XXXI. Tu autem 1dem 1pfe es, &anni tui funt, verbo jubet, ratione difpenfat, virtu- ï non deficient. te confummat Hic enim videri non poteft vifu clarior eft: nec comprehendi, tactu pu- $.A Num. 23 XXXII. Noneft Deus quafi homo, ut men- YV. 19 tiatur: nec ut Filius hominis, utmutetur, rior eft; nec zeftimari, fenfu majoreft. Et Jac. 1. XXXIIL Omnedatumoptimum, & omne ideo fic Deum digne zeftimamus , dum inze- V. 170 donum perfectum defurfum eft, defcendens a ftimabilem dicimus. In noftra dedicandus eft Patre luminum , apud quem non eft trans- mente, in noflro confecrandus eft pe&ore. mutatio, nec vxcxfütudmls obumbratio. : Nec Nomen Dei quzras : Deus Nomen eft ilii. !llic vocabulis opus eft, ubi propriis ap- K ternitat. Gteg. , pellatxonum infignibus multitudo dirimenda f mor 1faice 40 XXXIV. Numquid nefcis , aut non audlfh ? eft. Deo, quiíolus eft, Dei vocabulum to- C u v. 28. tum eft. Pf. 89. Deus fempiternus Dominus. v2 XXXV. Priusquam montes fierent, aut Trinitasi. formaretur terra & orbls, fæculo usque in Tdeml fzeculum tu es Deus. Th0t.C, 2 Ii]. Eft Trinitas creatrix , Pater, Filius , S.Bern.in lfa. 57 XXXVI. Hoc dicit excelfus & fubhmls, & Spiritus fan&us: ex qua cecxdlt creata fer. parv. V. I5. habitans zeternitatem. * Trinitas, memoria, ratio, & voluntas . Et f. 1. Tdem Lt [ Toor eft Trinitas, per quam cecldlt Vldehcet per 4hmor erga homme:. fuggeftionem , dele&atlpnem confenfum. 1.]0.3 XXXVII. Videte, qualem charitatem de- Et eft Trinitas, in quam cecldlt videlicet V.. dit nobis Pater, ut flhl Dei nominemur, & coecitas, 1,;nmund1t1a impotentia. Et Trini- fimus. tas, perquam returgit, fides, fpes , chari- 3. Jo. 4. XXXVIIL Inhoc apparuit charitas Dei in tas, qua tnmembxes habent fubd1v1üones. Vv.9. Eft enim fides præceptorum fignorum , pro- nobis, quoniam Filium fuum unigenitum mi- $. Grer, fit in mundum, ut vivamus per eum. mi(fforum. Eft fpes venize , gratiae & glorize. lom.17, TVíaize 46 XXXIX. Audite me domus Jacob, & om- Et eft charitas de corde puro, & conic1ent1a fipe v.3 ne refiduum domus lírael , qui portamini a bona, & fide non ficta.- Ed meo utero, qui geftamini a mea vulva. IV. In füumma Trinitate tantum eft una S, Auc. f, Jerem.3x. XL. In chantate perpetua dilexi te: ideo quantum tres fimul funt; & nec plus allquldö 'deTrin; V. 3. attraxi te m1ferans, 1. Tím, 2. funt duze, quam una res, & iu fe infinita v. 4- XLI. Hoc enim bonum eft & acceptum co- funt: ita & fingulze funt in fingulis, & etiam ram Salvatore noftro Deo, qui omines homi- omnia in fingulis, & fingula in omnibus, & nes vult falvos fierl, & ad agnitionem veri- omnia in omnibus, & unum omnia. tatis venire. $o.6. v. V. lnquirere de Trinitate, perverfa curio- s. Bern. f. $ g XLII. Haec eftautem voluntas Patns mei, 25. r 49 qui mifitme, utomnis, qui videt Filium, & fitas eft: & credere ac tenere , ficut S. Ec- 1. inparv. &j creditin eum, habeat vitam zeternam ,. & ego clefia tenet, fides atque fecuritas eft. Vide- re autem eam, ficuti eft, perfe&ta & fumma $ n xefufcitem eum in noviffimo die. felicitas eft. 1t Medi N Vi. Ubi queeritur unitas Trinitatis, Patris, Ibid Filii, & Spiritus fan&i, nec penculoüus ali- EX SS. PATRIBUS ET DOCTORIBU& cubierratur, nec laboriofius aliquid quaeri- a* tur, nec fru&uoüus aliquid invenitur. Ext/lentm S.Auguft. T eus eft in femetipfo ,. ficut & & o. In Perfe&fao füp. o:at. i AUg mundo, ficut Re&or, & Author. In "^VH: Omne, quod de Deo dicitur, eo 1pfoS Greg. f, LY Domin. Angelis, ficut fapor & decor. In Ecclef ia, ficut indignum eft , quod d:cL potmt ejus enim 20. mon, k. i Jaudi : 25* Titulus AXXLIX. | Deus. : »3t laudi non fufficit obftupefcens confcientia , ss IV quomodo ergo fufficiet loquens lingua? VIII. Si quis confpicatus Deum intellexe- EX | LIBEL LO DE IMITATIONE tit, quod vidit, non ipfum eft confpicatus , CHRISTI. fed ejus aliquid.. Perfe&a enim ipfius ignora- [o1 » per omnia, & in omnibus requiefcens Lib.5. e. N Yb tio, vera co o nitio eft , quiaipfe fupraomneni : I. ! Su l« f Qugdi. mentem & fubítantiam nofcitur. auima mea in Domino femper, quia r Oldno S.Aug. ipfe San&orum aeterua requies: in quo cun- ferm. 9. . IX. Deustibitotumeft: fi efuris, panis ; fi &a bona fimaul & perfeCta funt, & femper fue- ïfuntnü. fitis, aqua tibi eft; fiin tenebris, lumen tibi eft ; füper Joa runt, &erunt: atqueideo minus eft, & infuf- fi nudus es, immortalitate þibi/veüis eít. ficiens , quidquid przeter teipfum mihi donas, aut de te ipfo revelas, vel promittis, te non Bohitas; vifo, nec plane adempto. j S.Aug.iu- X. IpfequippeDominus nofter Jefus Chri- - 1I. Non eftfimilis tui in can&is mirabili—blu's L. . perPfalm. ftus dixit: Nemo bonus, nifi folus Deus. coeli & terrze. Suntopera tua bona valde, ju- Nonne ftimulationes ad inquirendum, & di- dicia tua vera, & providentia tua reguntur fünguendum, quid fit bonum. ab alio bono univerfa. bonum, & bonuminfeipfo bonum. Quamer» III. Ecce Deus meus & omnia. Quäd volo L. gzobonumeft, a quo funtomniabona; omni- amplius, & quid felicius defiderare poffum ? 3. 6. 314 no nullum invenies bonum , O fapidum & dulce verbum ! fed amanti ver- lo fit bonum. quod'nxonvawb il- Sï Aufelo XI. Quid vagaris, o homuncio, bum, non mundum, nec ea, qua in mundo. | per mll].f funt: Deus meus & omnia. Intelligenti fatis ta, quzerens bona corporis &animae, quzere dictum eft, & fepe repetere jucunda funt om- unum bonum, in fufficit. quo eft omne bpnuxn ATa nia: Teveroabfente faftidiunt cuncta, . -. V. Diu parvus erit, &interra jaceBit, qui L ! $. €. gr. N J ufitia. aliquid eftimat magnum ,. nifi folum unum, immenfum 2aeternum , bonum. Nam quid- $.Greg.], XII. Jufti cum contra defiderium qu&dii- quid Deus non eft, nihil 16.mor. betagiconfpiciunt, ad occulta Dei judicia £ eít , & pro nihilo €. 14. computari debet. recurrunt, utin eis videant, quod inordina- V. Tu, Domine, femperidem ipfe/es, &Ls €.40. tum intus non difponitur, quod inordinatum foris currere videtur. permanesinzeternum , femper bonus, juftus, & fan&tus , bene, jufte, acfanctea geqsomnia,* Idemlez. XIIL [udicia Dei, quanta obfcuritate ne- & difponens in fapientia. S Derin mor^2. queunt confpici, tanta humilitate debent ve» r ts nerari. i VI. Omnia, qua ad pacem videntur effe, L. 33 c.sgl [ Iderh 1.1. cutit, & nonnul- & felicitatem habendam, te abfente nihil funt, mor. XIV. Deus nonnulla per nihilque felicitatis in veritate conferunt. Fi- la inulta relinquit. Quia fi nulla refecaret , quis Deum res humanas curare crederet? & nis ergo omnium bonorum, & altitudo vitze, rurfus, fi hzec cun&ta percuteret, extremum & profunditas eloquiorum tu es: & in te fu- judicium unde reftaret ?. ! per omnia fperare, fortiffimum folatium fer- vorum tUQI' uni, Immenfitas. $ V S. Greg. | .XV. Deus manet intra omnia , ipfe extra THOLICA EXTERNA. hom. 17. omnia, ipfe fupra omnia , ipfe infra omnia. EXEMPL—A" CA füper Superior eft per potentiam , inferior per fu- x Ezech. x ftentationem , exterior per magnitudinem, Utilitas, 314 interlor per fubtilitatem. — Surfum regens , Le€ Qm S. Probopius judicio fifteretur , &Eufeb,l.ä. ,'dgTrïnL deorfum continens, extra circumdans, ei imperatum effet, ut Diis immola- Hift. c.12. terius penetrans. w in- ret, unum folum Deum fe fcire dxit, cui, ficut ab eo praeceptum effet , foli effe facrifi- Sapientia €$. OQi;i/Efentia. | candum. Cumvero ei ulterius imperaretur, ut quatuor lmperatoribus hoftias offerret , S. Greg. XVI. Cum aDeo non credimus nos videri, Ben 25. mot. in fole claufos oculosretinemus, illum a no- hoc Homeri carmen protulit : Non bona res inpat. €. 5. l multi Domini: Rex unicus efto : & ex tem- bisabfcondimus, non nos illi. plo fecuri percuffus eft. ^ N S. Aug. XVIL Sic greffus meos femetasque confi- deras, & diu no&uque fuper cuftodiam me- II. S.Tiburtius , cum Judex pavim entum :BI'EVïaI'. in Mgd it. carbonibus ardentibus fterpi juffiffet , dixif- Rotm- t am vigilas, omnes femitas meas diligenter g« X p notans: fpeculator perpetuus, veluti fi to- fetqueilli: Tiburti, aut Diis noftris facrifi- tius creaturze tuze coeli & terra , oblitus, ces oportet , aut per iftos carbones nudis ti- tantum me folum confideres, & nihil tibi fit bi pedibus eft incedendum : mox figno cru- cura de aliis. : cis facto fe muniens, fidenterque in prunis S. Aug XVIIL. Deus totus oculuseft, qu ja om'nia' ambulans, difce, inquit, ex hoc, folum ef- 9p iit. 3o, videt: totus manus eft, quia omnia operatur : fe Deum, quem Chriftiani colunt; prunze af ,mol. ag h totus pes eft, quia ubique eft. enim mihi floxfes videntur, R, P. Lon. Bibl. [Man. Tom. /. AxXXa x Tï ini-. ) Blälz'atheöæ Mannalis Coucionatori 53* t Thomas- Trinitas:. miífalis, & claufusporre&us, quemilleape« ]U Cantipr.l. riens, primoi&u Canonem invenit, & digie f III. Cum S, Auguftinus in civitate Hippo- tum ponens fuperillumlocum: Peripfum, & r.apum C: o &$ librum de S. Trinitate componeret, & 49.P.9* pore füo poft ftudia ad relaxandum animum cum ipfo, & in ipfo; in quibus memoria fit Trinitatis; ait: Ecceiftafunt verba, quibus mare obambularet, vidit puerum miri deco- ligatus eft Magifter meus. risargenteo cochleari aquam e mari hauftam IX. Cum S. Elzearius Comes in oratione Suríus íni infoflulam; quaminlittore effoderat , infun- jntonP! quondam pofitus fuiffet, tota nocta Sabbati vita 24. notfi ] dentem. Aquo, cum, quid moliretur? quz- usquead orientem folis multa preeclara & ad- ecemD. - deg fiiffet, refpondit ille; fetotum mare in foffu- miranda divinitus ofteaífa vidit. Preefertim Mb a lam eam transfufurum. Cumque Auguftinus uf vero quomodo Pater gignat Filium , & quo- hoc impoffibile fore diceret , fuübjecit puer; tnodo Spiritus S. abutroque procedat; &tres | citius ego mare in hanc fcrobem colligam ; Perífonze fint unus Deus. quam tu parvo tuo volumine immenfum , at- Nec tamen potuit | hujus generationis & fpirationis modum ullis que inexplicabile SS. Trinitatis myfterium verbisexprimere, fed quoties aliquid pro vi- [ comprehendas. S. Ànton. IV. Simoni cui dam de SS. Trinitate dub1 ribustentabat, o quam male, inquit; &im- perfecteloquor, non poffum explicare, quod hift.p-3- tanti, &obidinmagna anxietate conftituto, vidi, nec efferre lihgua , quse experimento tit.24.69- Cb riftus Dominus bisapparuit infomnis, ex- 2ye Uo didici. ä citans eum ac dicens: Ne dubites de SS. Tri- Suriusin nitate, fed crede firmiter, prout Ecclefia Ca- X. S. Annon Colonienfis Epifcopus Cleri- sderts cum habebat, quiquoties: Gloria Patri &c. vita 27. Decetnib. : in Vi f tholica credit, & docet. His di&tis Chriftus Mart, à dicebat cum Epifcopo ; mediam femper Perfo- liberavit: difparuit, Simonemque ab omni tentationc nam Filiiomittebat. Quam negligentiam cum nemo adverteret, & corrigeret , S. Epifco- S. Gteg. V. Cum anno 461. in civitate Nannecenfi 'Turon. 1. Epifcopus Miffam celebraret, anteipfumtres pus fecreto no&is filentio lonum aure perce- 3. de glot. pit, negligenter & corrupte verficulum illum: Í Mart f, guttze fplendidiffimae ejusdem magnitudinis Gloria Patri &c. proferentis. Poft hzec in E- t rc'. 3' ceciderunt, quaein fe mutuo coeuntes, in u- num pretiofifimum lapidem concreverunt , &afin raptus, vidét quendam in Majeftate , quae Filium Dei decebat , contra fe ftantem, quem Epifcopus reverenterattollens, cumin qui protenfis coram eo finiftrae manus digitis , cruce multis unionibus ornata includi juffiffet, primum eorum dextro tetigit indice dicens: repente omnes alii uniones per fe deciderunt, EccePater: moxquefecundum: ecceFilius: [ quafi huic miraculofo lapidi, SS. Deitatem pofthzec & tertium : ecce Spiritus S. Eccetres & Trinitatem reprzefentanti, libenter ceden- inuna Deitate Perfonze,. quibus gloria par di- tes, & honorem deferentes. : Michovi- VL In Clarze de monte Falcone, quein citur ab univeríali Ecclefia. Cur ergo Clerici Baron,to. tui blafphemias fine correCtione praeteris, qui 7, ial « enfisin culina miniftrarat, corde poft mortem tres 1- eam, quamcum Patre & Spiritu fan&to com- A0 565.( Litan» oblongze glandes, feu pilulze carneze funt in- fcurfu 77. ventze ; magnitudinis olivarum , quae & fingu- munem polífideo, gloriam mihi fübtrahit, cum l ll. 14- ad omnem glorizx decantationem , mediam l lze divifim ; & omnes fimulejusdem erant pon- Trinitatis Perfonam tranfilit? S. Anno admi- deris, quas etiamnum in Monafterio quodam Daurolt, ratus, ubi ad confüetam hymnum venit, ad- cl exl 9' c Auguftinianorum affervari , Co&erus'ip Cono A vertit Clericam in Trini Numinis glorifica- hujus Fefti teftatur. tione perfonam Filii omittere; quamprimum jo. Char- VII. Cumin Niczeno Concilio contra Arri- tag.in fevere corripuit, erroremque corrigere juffit. hom. cit. anos difputaretur, & S. Nicolaus Epifcopus XI. Sigeberto petenti aliquid reliquiarum Pepneq. inyft.Chr. PTO terviam Arrii myfterium SS. Trinitatis ne- de S. Auguftino, demum in pyxide chrifta ]. in ag. 1. 1. ho, 9. gantis a dverteret, fic eumallocutus eft: Qua- Confid. lina auro. geminisque diftinétta cor S. Augu- 23. re tibi videtur in Creatore difficile ,. quod in ftini a Deo eft traditum.. Quod.cum ille,cum creatura reperitur? Eccelaterem unum, in- füumma veneratione facrario inclufüm cum venies in illo tria diftinta, ignem, aquam , aliis reliquiis fuo tempore in Altari expofuif- terram. Quibus di&tisprotinus a latere ignis fet, vifum eft illud, quoties in templo illa furfum afcendere ; fluere deorfum aqua, & verba San&us, San&us, SanGus caneban- terra inter digitos communi vifa eft, cun&tis tur, in .v.itro fubfilire. —— — s ml ÉR 0 aL nE audk —eL . ad rei miraculum ob(tupefcentibus. Caefarius VIII. Gerardus Pleifenfis refert, mulierelæm) Omnipotentia. Daurolt, j. 5. c. 13. obfeffam Sygebergum veniffe curationis gra- .XII. Rex Ptolomzeus femel Judzeum ali- cath. hife, Befing tia, quae cum in oratorio S. Michaelis de di- quem , unum ex feptuaginta Interpretibus, C.Ltit.27.. Ihoni]. verfis interrogaretur ; & incideret mentio de interrogavit, quid fibi optimum in vita effet? e€x. Ie cap I Citt f | Lucifero apudinferosligato, refpondit per os cui ille refpondit: Si cogno'cas; quoniam ejus diabolus : ftulti, quibus catenis putatis Deus mortalibus dominatur, atque ut ad opti- . ligatum Magiftrum meumin inferno? ferreis ? mas quasque operationes non per nos ipfos confilia dirigamus ; Deus enim , qui cun&is nequaquam: Tria verba funt pofita in filentio ä Miífze, quibus ligatus eft. Requirentibus qui- dominatur, omnium opera perficit, & deducit. busdam Fratribus.: quzenam effentilla verba ? XIIL Cum Canutus Rex Angli» quon- lbid. ex, dam juxta littus maris in fella fediffet, & di- dicere noluit, fe&ait: afferte mihilibrum, & B"ïhplm It " xiffet : mare, regni mei pars es, itaque mihi ob- ego.þoitex;dam vobis illa. Allatus eft ei liber tem- $l ] $ "d Tiulus XXXIX. D. ) 513 là temperes; illud mox impetu fa&o finum e- quam metu. ne ftxoä, quos colebat; Deos offen- jus undis perfüdit. Quofattoterritus Rex de deret, diu anxius haefit. Interea a. Chriftiano h folio furrexit, dicensque, vera eft omnium Re- alio Mandarinusrogatus, ut femel verum De- i gum poteftas, & folus Deus omnüipotens: co- um ferio rogaret, velit fe veram falutis viam ronam cruciimpofuit, & deinceps pietatis & docere, fi id faceret, nihil fe amplius ea de re i!ti modefítize cultor extitit. tticis di&urum. Annuitalter, &ad fuptemam zxe« tLVila N AntonPe. XlV. Alphonfüs, Rex Árragonum, & Sici- dium fuarum partem afcendens, aperto coclo tb norm. 3. lize, filium adverfus Florentinos mittens cum altareinftituitelegans: tuminuna fcheda no- de geftis valido exercitu, monuitillum, ne tantum fuze 1 Alph. men Tiencui, hoc eft, Deum Chriftianorum, 6 sl aut militum audacise tribueret, üt putaret fe & Dominum coeli, fcribit; in altera fui majo- S absque Dei auxilio vi&oriam obtinere poffe; ris Idoli, quod utmilitis, fuit Deusarmorum: lt fcientiam enim militarem tunc tantum pro- Utramque pari reverentia in medio arae po- deífe, fi Deum nobis pietate ac innocentia pa- fuit, poneaccenfa luminaria, & incenfum po« catum propitiumque habuerimus Deumigi- fuit. Tum proftratus ad arze pedem, ac pro- tur, inquiebat, cole; &in hocconfide, quem fi funde utrumque nomen veneratus, fzepius quando iratum tibi fufpicaberis, cave conten- fronteterram ferit: tüm in genua procumbit, ä das, imo quidquid ab eo accidiffe tibi videtur, &: Quisrquis veflrum, aut, verur Deus efl, mei boni confule; & patientia & poenitentia eum » curam habeat, €$ humiliter rogatur; mihii [ ita Suriuein laca. manifeflet, w dubitare €9 errare definam; ego vita5 Raderus XV. Cum [ab Decii imperio; gravis in chri- enim homo militarir, €$ litérarum expers, quid Deconh in Virid. ftianos perfecutiofuiffet orta, plurimique Mar- aliud po[Jum, quam verum inquirere, €9 reper- al..t. tyrio affe&ti, alii vero carceri tenebrofo inclufi tum profiteri? quis igitur snei miferatione. tan- 'rogarent, ut, ficut S. Petrum ex carcere libera- getur, ut dubitantem ac. gerplexum juvare velit2 vit, &ipfos liberareafua captivitate dignare- Dumque ita pergit loqui, vidit ex ara in fi- tur, mox adfuit Chriftus, dixitque, fidite, & ne num fuum chartam eam advolvi, cui infcri- formidate; egoenim vobiscum fum: & repen- ptum erat nomen Dei, idoli nomine immo- te vincula non fecus, ac cera, diffluxerunt, car- to, ad quod ille cohorruit: & adhuc nondum cerquefponte patuit; &Dominusadjecit: Abi- fecurus, hüne motum chartzea divina manu te & ubicunque gentium praedicate potentiam effe, altaridenuo eam impofuit; quzetamen meam; & his diétis in coelum abiit, illi vero ex iterum ac tertio in ejus finum revería eft, carcere egreffi funt. Quod ubi mane adver- Tunc lzetus in mille fruftaidolum comminuit : teruntethnici, falvaque figna portze viderunt, deinde a noftris probe inftructus, fingulari fo- magnopere admirati funt, & potentiam Dei lenn;tate baptizatus eft, ac felix di&tus. Chriftianorum paffim depraedicarunt. Baron.to. XVI. Clotarius Francorum Rex graviter Dignitas. 7.annal. vexatusafebre, ajebat: Vah quid putatis ? XX. B. Angela Folignia in amore cogni- Penne- - | I uin in 1« auno 565-qualis eftille Rex coeleftis, qui fic tam mag- tioneque Dei exercitatiffima perfuaferat fibi, nos Regesinterfecit? & inhoc tzedio eos, qui divini amoris luce colluftrati altius fe a E! gog.—p. Ts fpiritum exhalavit. » : pofitus in divinarum perfe&ionum cognitionem im- * !9 7 Daurolt. XVIL. Alphonfus decimusRex Hifpanorufn, merferant. przeillarum admiratione malle fe c.ex.9, cum aliquando dicere aufus fuiffet, fe, fi primo deguftare in filentio, quam cum aliis de iis fer- imundi creatori adfuiffet, multa aliter ordina- monem habere, quod, quidquid de illarum turum fuiffe; primoa milite; deinde ab Ere- excellentia in medium attulerint, nihil effe 1nita juffuDei de blafphemia corrigenda admo- fentiant, fi cum eo, quod in fe continet divi- Penter, nitus,femper tamen eandem repetens,tandem in lfg, naMajeftas, conferatur. Addebatprzeterea, Coníd, abhorribili tempeftate fubito exorta, fagitta- fi Concionatori, quem Deus ad tantarum per- ) que fülminea in veftes ejus incidente territus fectionum notitiam evexiffet, incumberet de relipuit, Eremitatm vocari juffit, & publice ver- iisdem ad populum verba facere, di&urum: "ba nefanda coram eo, & aulicis retra&tavit. Ite, quis, quantusque fit Deus, vobis ediffere- Quo fatcta tempeftas remifit, & quidem tanto re non poffum: quidquid enim de illo in fa- magis, quanto magis ipfe fe humiliabat, & cris paginis legitur, quidquid aliorum fcriptis füuam quidem infirmitatem ex una, ex altera vulgatum eft, quidquid hinc ad mundi usque vero parte Dei potentiam praedicabat. finem dici, proferrique ab omnibus poteft, ni- hileft, fi cum illa, quain Deus in fe continet, J uflitia. Blofus in XVIII. Birgitta Chrifto quondam daemones abyffo comparetur, & minor eft fine termino Jrrol comparatio, quam fi arenula cum univerfo ;gth, hift monil, dicentes audivit: Si creaturailla, quam maxi- componatur: Animus, qui non ex aliqua ftu- :«Ltit'27 j Ccap. I. jme diligis, videlicet Virgo, quae te genuit, & ?x: I' circa fin. - v quam offendit, peccaffet mortaliter, ac fine dii contentione, fed un&ione fpiritus expe- rientiaque hanchaufit de Dei praeftantia noti- divina contritione mortua effet, ipfa coelum tiam, fi verbis illam explicare voluerit, mal- nunquam obtinuiífet, fed nobifcum in inferno cruciaretur, adeo tu juftitiam diligis.. le fepotius de Deo loqui, ejusque detrahere glorize & Majeftati, & quodammodo blafphe- Exiflentia. mare, quam, quid eft Deus, oculis fübjicere ju- jd, tb Bartholus XIX. Mandarinus militaris przecipuus poft dicabit. ItaSancailla, quam Deus incellam in China mu ltam luctam Chrifto manus dedit in urbe vinariam induxerat, fapidaque & eminenti |.3.fol, Hanceu, Provincize Cechiari metropoli; poft- füuarum perfe&ionum cognitione illuftrarat, 570. quam non tam horrore Religionis Chriftianze, de earum ineffabili praeftantia fentiebat. $ I. &X 3 534 Bibliotlece AManuakis Conoionatofiæ j duum, poftea triduum, & fic deint:eps poftu- C'irefo. de f $. VI. lavit, caufamque roga*us, refpondit; quo diu- nat. Deor, P tius cogito, tanto obícuriora fibi omnia, quaze r EXEMPLA DOMESTICA. de Deo cogitarat, videri. gnatius, quoties ad SS.Trinitatem ora- IIl. Zaleucus procemiolegum, quas fcripfit gtop, Glor S. I'S,I tionem fundebat, uti faciebat frequen- Locrenfibus, praefixit, omnibus, qui ur-(erm. 44: Tgn. c. 12- ter, & diu, eximiam divinze confolationis fua- bem eam incolerent, perfuafum effe debere, E H. p.1..1. vitatem percipiebat. Eidem Manrefze Myfte- Deos effe, quod manifeftum fit ex coeli & n. 27. rium SS. Trinitatis tam clarerevelatum eft, ut totius mundi infpe&tione, rerumque in ipfis Ribad.1.s. homo adhuc rudislibrum deeafcripferit. Sed difpofitione pulcherrima & ordine. Haud Ü c. 7. & miram erga fingulas perfonas devotionem, enim fortuita aut humana e H. 5. p. - in Manrefano przefertim feceffu fenfit, hinc Pa- credi debere. jusmodir opera 1.2. n- 29 ter eternus ei Romam tendenti in Sacelle ap- IV. Socrates dicebat, Deos omnium opti-Lib. r. Flor. S. patuit, Filioquecommendavit. Filius vero fze- mos, & feliciffimoseffe: adhorum fimilitudi- Apopht. Ü Ign.c.?. piusinfpecie parvuli, interdum etiamin forma nem quo quisque propius accederet, tanto & 3. 4 viri feilliexhibuit. Spiritus S. vero in fpecie meliorem effe & beatiorem. . Quid Chriftia- flammoae igneze, aut alio modo, dum conftitu- nius dici poffet, fi pluralis numerus in fingu- tiones fcripfit, eidem affiftere vifas eft. larein verteretur? Ii. Petrus Faber, circa feftum SS. Trinita- Vita l. 2. V. Plato dicebat, Deum nullo modo in-Polyanth. f c. II. tis renovabat animam fuam, dicens: Omnia jultum, fed juftiffimum effe, nec ei fimilius v. Deus. Mytteriorum Chrifti fefta in illo fefto conclu- | quicquam inveniri poffe, quam qui i:ter ho- di: & quia fervus Dei ífamme niti debet, ut fit mines juftiffimus fuerit. tabernaculum SS. Trinitatis. VI. Thales dicebat, homines | zeftimare Cicero a. Alegambe — ilI. P. Francifcus Tolianus plenus erat, imo debere, Deos omnia cernere, Deorumque de leg. Ir: in Bib. totesin SS.hoc myfterio commendando per omnia plena effe, & cuncfore omnes caftiores. ü fcript. . fan&acolloquia. Tria apudillum omnia, tri- VII. Idem interrogatus, an facta hominum Valer. angulum cubiculum, trium afferum lectus, in Deosfallerent? Ne cogitata quidem, refpon- Max. l. 7. ] menfa, ubique alibi tria. In rebus etiam creatis dit; ut non folum manus, fed etiam mentes* ? libeatertria feligebat, quae confideraret, ut in puras habere vellemus, cum fecretis noftris ; folelumen, calorem, fplendorem. — Poftmor- cogitationibus coelefte Numen adeffe credi- tem tres,inejus corde fübalbefcentes flammu- Inus. i 12e inventae, quze parte advería in unam coa- VIIL Alexander Magnus, cum in Jovis Am- Plaat. in lefcebant, teftatusque eft Marfilius cognatus. monis temploavate Jovis filius effet dictus , apoph. medicus peritiffimus, quiaderat, id plane ex- refpondit, nihil mirum, namomnium quidem tra naturzeleges eveniffe. Ejusloculo Romae natura Pater eft, fed ex h ] infcriptum:. P. Francifcus Tolianus Soc. Je- peculiariter fuos facit. is optimos qugsque fü, eximius SS. Trinitatis cultor. $. VIIL Nadafi in ]V. P. CamillusConftantinusTabirz inJapo- CmA. a A ( u Anuno nia palo alligatus, cum a fumo &igne ex afpe- SIMILITUDIN*ES. , p —— Hebd. cal. Gantium oculis eriperetur, conftanter lauda- — hebd. 25. . Dei Unitar. bat Deum, & tandem ad Gloria Patri &c. con- — cidit. Sediterum exfurgens, iterum SS. Trini- LGi buf in Sole tria funt, fubftantia, radiuä, tatem collaudabat. Tandem veftibus combu- &lumen, &hzc tria funtunus Sol; ita ftis, cum humi abje&tus jam mortuus credere- in divinis funt tres Perfonze, & hze tres funt tur, adhuctrifagionillud SS. Trinitatis, San- unus Deus, &us, San&us, San&us concinuit, & occubuit. Il. Sicutinfonte, rivo, & fluvio eft una a- lbid.hebd. V. In P. Pauli Achillis S.]. vita recenfetur, qua; ita in Patre, Filio, & SpirituS. eft una 15. quod anima quzepiam crebris alias etiam vi- naturadivina; in Patre velutin fonte; inFilio fionibus illuftris, viderit univerfam Societa- velutinrivo; inSpiritu S. velat influvio. Si- tem fub fymbolo vafis pulcherrimi & profun- cutenim rivus afonte, & fluviusafonte, « ri- di, oblati in Dei confpe&um a tribus juveni- vo procedit; ita Filiusa Patre, & Spiritus S. pu— ——'ÉÓGou C .5 P 0b MP D E m bus Angelis. In vafe tria erant cochlearia, qua- a Patre & Filio emanat. fi SS. Trinitas guftar * et id, quod ergt in pre- IIL. Sicat tres faces (imul jun&ze noh tres tiofifimo illo vafe. flammas, fed unam referunt ; itatres Perfonae divinze non tres Dii funt, fed unus. TOE E $. VII. Trinitas:s. EXEMPLA PROFANA. IV. Sicut Abraham, dum ftaret ad ilicem Mambre vidit tres viros, & unum adoravit; Laert, in I,"Th ales olim, quid Deus effet? interro- ita & Ecclefia intribus Perfonis unam Deita- vita. gatus, refpo tem adorat. & fine caret. ndit, id, quod .princvipio X. V. Sicutinanima rationali, licet unica fit, IT. Simonides interrogatus olim ab Hiero- tres tamen potentize reperiuntur, nempe me- ne tyranno, quidnam effet Deus? unius diei moria, intelleétus,& voluntas ; itainDeitateli- : fpatium ad cogitandum petit, gltexa die bi- cet unica fit, tres tamen potentise exiftun t, per illas ä Tiulis XXXLX, Dewus. 535 Citty à illas potentias fignificatze ,, nam ficut memo- $. IX, ? ! natc Deqr' ria paritintellectionem, &hzecamorem; ita MOTIVA. ater generat Filium, & hic cum Patre Spi- Zld Deum colendum. N titum S. fpirst. Vl. Sicut in eodem Sole tres qualitates I. ()uiaeft Creatornofter; i ergo parentes conjun&?e reperiuntur , fcilicet candor , fplen- dor, & calor; ita in eadem Trinitate Pater- s honorandos effe, vel ipfa natura, & communis omniim Gentium confenfus docet ; nitas, Filiatio, & Spiratio paífiva inveniun- quanto magis, qui animum & corpus dedit, tur. omni ftudio colendus efíe cenfebitur. VII. Sicutinopere qxibvis manuali tria Con- II. Quia Cosfervatornofter eft ; fi erzo vel currunt, brachium, manus, & digiti; ita adquodvis opus hominis Pater per brachium ; irrationalia bruta ferviunt omni modo , quo lib 1. poffunt Domino, aquo aluntur, annon mul- Applt, Filius per manum, Spiritus S. per digitos a to magis hoc homo przeftare debebit, qui tam manu & brachio procedentes fignificatus , S concurrunt, liberaliter nutritur, & confervatur ? an non í dicet cum Jacobo : Si dederi? mihi]Dominus pa- G "1 nem ad vefcendum , erit mihi Dominus in. Deum, V: 29 Perfoflio. & toto vitze mece tempore ferviam illi? "dlvath, VIII. Sicutnemo eft, qui Solem hunc fen- V. Dens, ' fibilem ob.pulchritudinem , fplendorem , & . III. Quia Glorificator eft nofter: Si ergo z. Reg.a. Deusipfe dixit: Quzcunque me glorificavit , glo-. v. 30. magnitudinem non miretur; fi vero accura- rificabo eum, quidni potiori jure hoc idem ho- tius eum intueri volet, nihil nifi habetatio- mo refpe&tu Dei, Ííic eum per totam aeterni- (iceto a, nem vi(us reportabit: ita SS. Trinitatem mi- tatem glorificantis, dicat ? leleg, rari quidem , & venerari convenit ; fcrutari autem non decet, ne opprimamur a glorize IV.. Quia Przemiator nofter e&; fi ergo pro fplendore. tam vili pretioferviuntfervimundani, quan- Valt, to magisferviendum erit illi, qui dixit:: £go Gen. 15. Max, * IX. Sicut Solexortu fuo ftellas abfcondlf, ero merces tua ruagna nimis. Et v & 2, ita ubi intelle&us Deitatem cognofcere, $ eni, -egp ofien- E;ord. 33 zeftimare incipit, omnis creaturarum digni- dam omne bonum tibi ? V. 29. tas bonitasque evanefcit, & vilefcit.i — V. Quia Imperator nofter eft; fi ergo Im- peratori terreno tantus honor, & fidelitas praeftatur; quantum Imperatori fümmo, Re- lfaiz 45. Put, ia Cognitio. giregum, & Dominodominantium, cuicur- V: 24 poph, X Sicut cetto fcire non poffumus , cujus vabituf omne genu , effentiee fintftellae, &aliae hujusmodi creatu- klfaiaü'ï.' ut äpfemet dixit apud.*v r», nec tamen propterea ab earum natura in- daganda defiftimus ; fed potius cum fummo ld. Trinitatem voledam. defiderio & voluptate illas fpeculamur; ita licet Deum perfe&e comprehendere non va- : VI Qüiäz«ad' imaginem illius Ereati fumus; quem autem imago, fi vitam & rationem ha- leamus, nontamenomitteredebemus , quin faltem , quantum per vires intelle&us noftri beret, magiscoleret, quamartificem fuum ? licet, eundem cognofcamus , & penetremus. Vil. Quia cüm cor noftrum triangulare fit, XI. Sicut, qui citharze bene compofitze fola Trinitas illud implere poteft ; quidni ergo fuavem concentum audit, nihilaliud, quam bhanc folam col mus ? ï P i amus a vappet(amus, & ame- ejusdem moderatorem feu Citharoedum ani- mo volvit, atque ad eum, licet non videat , VIII. Quia 'z;um 6m5ia opera ad extra toti totamente convertitur ; ita cum fuavilfimam Trinitati fint communia, & ab omnibus per- harmoniam , quz ex operibus a Deo factis ex- fonis fimulad fummam noftram utilitatem di- urgit, audimus, merito ad ipfum mens no- rigantur; quidni etiam communis omnibus ftra affiduo converti debet, licet ipfum mini- Perfonis cul;t;q"sþ& veneratio noftra fit. sme videamus. XIL Sicut Sol omnes quidem irfadiat - qualiter, non tamen ab omnibus zequaliter videtur, eo quod acutiorem altero alter vi- "MEDIA. fum habeat; ita Deus quoque omnibus fe ze- 4td togno[rendum Deum. qualiter ex. créaturis cognofcendum offert , non tamen zequaliter cognofcitur , eo quod i fervafiö'nxandatorum; ita enim docuit Joan. z4. non zequali mentis acie omnes fint prediti , Chriftus, dum dixit: Qui habet smanda- . V« 21- autcerte zequaliter eandem ad Deum cogno- ta mea, €9 [ervat a , ille efl ,. qui diligit me.. Qui fcendum non applicent. autem diligit me, dilizetur a Patre meo, €9 ma- XIII. Sicut artifex figillum operi a fe fa- nifeflabo ei meip[um, Éto imprimit, vel appingit, ut cognofcatur, II. Familiaritas & a'm"ii&itia cum Deo þer cujus fit ea imago: ita Deus quoque homini frequentem orationem ; ita enim iterum Chri- imaginem fui impreffit, ut femper memine- ftus indicavit, dicens: //os autem dixi amicor, Joan. 15, Wit, a quo fattus fit, eique gratus effe ac quia omnia, ta feci vobis, quæcunq?e amlwz & Patre meo , no-. V« 15. .femper in memoria habere ftudeat. Bibhtothecie Mun&ialis Concionaterue 536 -"III. Muündities cordis juxta illud Chrifti: tus fit in toto mundo, & totus in quavis pate Ma&h. $. teillius; mon enim longe efl ab unoquoque no- A&. voy Z 1,8'- Beati mundo corde, quoniam cpjä Deum . vide- bunt. firwm, inquit S. Paulus, inipfo vivimur, €9 mo- v. 28. Libo 3'- . AV. Abdicatio amoris erga creaturas; quod vemur, €9 [umur: per poíteriorum ardentia inedium Thomas Kempenfis indicavit fe- ad Deum fufpira, & vivi fpiritus ac motus, c. :g' uentibus verbis: Nifi quis omnibus creatu- quibus anima perfectiffimo amore defiderat ris fuerit expeditus, non poterit libere inten- fe cum Deo conjungere, eumque ad fe tra- dere divinis. l1deo enim pauci inveniuntur here, eliciendifunt. Citatus Rodriquez putat contemplativi, quia pauci fciunt, fea perituris modum facillimum, plauiffimum , utiliffi- l & creaturis ad plenum fequefï/rare. : mum, & perfe&itlimum conftitaendi fe in praefentia Dei, effe, fi quis fe affuefaciat, ut Ad ferviendum. Dco. omnia fua opera per purifimam intentio- Ls Matth. 6. .. V. Frequenter ponderare illud Chrifti : Ne- nem glorize divinze ad Deum, velut fibi prze- m fentem, & omnia fua operaintuenter dirigit. v, 24. suo poteft duobus dominis [ervire; aut enim unum 2. Utilitas & fructus hujus exercitii, quem odio habebit, €? aiterum diliget , aut. unum fi uflinebit, €9 alterum. contemnet; an non er- quidem breviter & bene indicavit S. Bona- Lib. t. de píng. ventura, dum dixit: Eum, qui affuevitin prae- PI'O . Ke- ig. C. 20 LT. go ? quius eft, utDeo, fupremo, fapientiffi- fentia Dei ambulare, in hac vita beatitudi- mno, & liberalifimo Domino, cujus jugum fuave & onus Ieve eft, quam diabolo viliffi- ném inchoare, quz in Dei vifione confiftit. Hinc nempe Deus Abrahamo dixit: Zlmbula mo, crudelifimo, & capitaliffimo hofti no- coram , €9 eflo perfeius. Certe magna Gen, 17, ftro ferviamus ? VI. Ssepius animo volvere difcurfum illum pars peccatorum (imotota) tollitur, fi pecca-v. 1. ab aulicis olim fatum, dum ex lectione turis teftis adfiftat, prae cipue talis. ]h.i6. Iii. Alterum eft, utre &e de Deo fentire di- Epift: 92. mori, S. Antonii converfi fic fecum difcurrerunt: Et o uid tandem per fervitia noftra, quantumcun- fcat Afceta; nam, ut reCteadvertit Seneca,* que fidelia obtinebimus , nifi ut amici Regis primus Deorum cultuseft Deos credere; dein- de reddere illis Majeftatem fuam, reddere - aut Imperatoris fiamus? & in hoc quid non fragile,lubricumque? quam vanus hic honor bonitatem, fine qua nulla eft Majeftas; fcire & inanis? per quanta pericula pervenitur ad illos effe, qui przefident mundo, qui univería ut fua temperant, qui humani generis tute» graviora pericula? Ecce,fi volumus, hoc mo- mento amici effe poffumus fummi Domini ac lam gerunt. Porro utre&e fentiat, triafunt Dei, a cujusamicitia nemo nos invitos fepara- proítanda: 1. Ut quzecunque ad effentiam, & attributa illius pertinent, bene difcat, firmiter- Supet xepoterit, curergo eam non praeferimus ? M s VIL. Crebrofecularium fervorum fervorem que, quantum in hac vita fieri poteft, ea menti - & diligentiam in fervitio terrenis fuis Domi- imprimere ftudeat. 2. Ut certo perfuadeat fi- biomnem perfectionem & bonitatem, quam nis praeftando ponderare, illudque olim S. Au- in creaturis cernimus &amamus, in Deotan« uftino a continentia di&um (ibi applicare: Po'tuerunt ifti & iftze, &tu non poteris; ifti quam fonte iufinities perfe&tius, purius, &a- tam vili, tutam fublimi Domino? ifti pro tam bundantius haberi, atque adeo affiduo cum S.Francifco dicat: Deusmeus & omnia! nam, exiguo, tu pro tam liberali praemio ? ifti folis naturze viribus, tu gratiee divinae au:;ilio ?2 ut bene quidem advertit, cum diligimus De« um, omnia in ipfo reperimus. Unus eft, qui quaeritur, fed in quo omnia continentur, O $. XL ASCETICÁ. ]ucrum mirabile! o compendium fingularé! cur nos per diverfa fatigamus? Adipfum et- go unauimiter feftinemus, poft quem cuncta Lïbo ! 50 de]. Ad tria capita revocati pOiTüiit, qü:ää.de "Trin. 0.29» Deo fcire fpecialiter, & docete debet bona ultra non quserimus, fed tenemus. Afceta, nempe ad ea, quae S. Auguftinus bre- 3. Ut in his cognitionibus non exigat majó- rem certitudinem .aut - demonftrationem, viter indicavit, dum dixit: Meminerim tui, o Domine, intelligsm te, & diligam te. — ' quamin hac vita haberi queat; nam, ut pru- IL. Primum itaque eft, ut affiduam Dei denter Pius II. Pont. dixit, unius divinitatis memoriam habeat, eumque fibi femper, quan- tres effe Perfonas (pareftratio dealiis perfe- m &ionibus Dei) non quià ratione probetur, fllp. Ca tum fragilitas humana patitur, preefentem imaginetur, nam ficut nullum eft momentum, fed a quo dicatur, animadvertendum. ]V.Tertiumeft, ut Deum re&e amare difcat; In medit; S.Ambr.l. quo homonon utatur velfruatur Dei bonitate nam ad hoc tendit re&tus fenfus & cognitio de Aiin de dign. inifericordia; fic nullum debet effe mon:en- condit. tum, quo eum przefentem non habeat in me- Deo; utibene S. Auguftinus indicavit, dum di- humo c' "moria: omnetempus, in quo deDeo non co- xit: Quisquis cognofcit te, diligit te, amat te, S [] plus quam fe, reliriquit fe, & venitadte, ut gau- c. 6. me d.gitas, hoc te perdidiffe memento. Porro duo fpeciatim de hac praefentia bene appre- deat dete. Et füfius S.Gregorius,dum ait: De- Lib. x$. iU hendi debent: 1. Modus facilis eam obtinen- us idcircolaudesfuas nobis indicat, ut valea- Moral, mus eum audientes cognolcere, cognofcentes di, qui quidem , ut bene explicat Alphoníus Pafto l. Rodriquez, confiftit in duobus praecipue atti- amare, amantes fequi, fequentes adipifci, adi- tl'. 60 bus, uno intelle&us, altero voluntatis; per pifcentes vero ejus vifione perfrui. Unde Pfal- mifta: Virtutem operum fuorum annunciabit priorem confiderandum eft, firmiterque cre- U populo fuo, ut.det illis haereditatem gentium, MS dexndum, Deum ita mundum implere, utto- L] p Titulus XXXIX De;us.— 327 As ac ü;þerte dicat: Idcirco f;ortitudinem fuae Yaj & foderünt fibi cifiernas , quo cbntïmre "n uas operationisinfinuat, uteum, qui audierit, do- lent aquas... Unde probari poteft, quod omnis nis diteícat. Porro ad morem iftum exercen- bonitas, quze in creaturis reperitur, in Deo h dum tria przecipue officia funt neceffaria. 1. Ut t , inveniatur 1. Purius; quia ibi fine peccato, & ^ pro viribus laudetur Deus; quae enim ama- fineadmixtione mali guftatur. — 2. ARecentius ; mus, ea femper & magni facimus, & multum quia Deus femperidem eft, ac San&is tam no- i acaífidue praedicamus; hinc S. Auguftin. Ju- Vus, ac ü',p,rimum frui eo inciperent. 5. Ple- - ftum eft, inquit, utcreatura laudet Deum crea- niu: : quia in Deo omnia bona funt conjun- torem, ipfe enim ad laudandum fe nos creavit, Ga, juxta illud Exodi: /emi; ego oflendam o- Éxo d; 33. t qui noftris non indiget laudibus; Quis ve- mne bonum tibi. Hinc tres fructus eliciendi, V* 19 a ro laudis hujus optimus fit modus, pulchre Dolor concipiendus ob fontem hunc dere- Lib. 9. docet S. Gregor. dum ait: Divinae virtutis li&um, dicendumque cum Anna Tobiz Tob. zo. ; tnor. opera tunc facundius loquimur, cum obftu- matre: Omnia fimul in te uno habentes, te mon V« - -- pefcendoreticemus: laudatquehomo idonee debebasmus. dimittere a nobir, 2. Firmiter cre-. Lt à tacendo, quod idonee non valet comprehen- dendum, non poffe fitim defideriorum no- prof, V d Pf. 150. dere. Unde Pfalmifta: .Laudate eum fecundum PA ftrorum alibi, quam inhoc fonte, fatiari, juxta v. 2. multitudinem magnitudinis ejus. Ille hoc facit, illud S. Auguftini: Fecifti nos, Domine, ad te, qui fe fuccumbere in laudibus ejus.confide- &inquietum eft cor noftrum, donec requief- iï rtat. Ideo, Job, quze dicendo explerenon po- catinte. 3. Adhuncrecurrendum, quoties Cen, n tuit, facundius reticendo definivit. 2.Ut fo- ad creaturze amorem allicimur, & dicendum V1 lus quzeratur & ametur; ita enim ipfe praece- cum Davide: Quid mihi zfl in calo, €* ate quid Pfalm, 75 pit dicens: Diliges Dominum Deun tuum. ex volui fuper terram? . Renuit confolari anima mea, gi*. ;g.—v* E Lib.16. totocordeíuo. Cujus caufam pulchre infinuat memor fui Dei, €$ deletatus fu. ldLWln [ moral, S: Gregor. dum dixit: Creator omniumDeus . L. Oftendi poteft ex occafione thematis: iA Pater Omnipotens ubique eft: & ubique to- Dominum. Deum tuum adorabis, €$ illi foli [er- Deut. 6. tus eft: in parte non eft, quoniam ubique eft; vier: cur foli Deo fit ferviendum, idque per * 18 & tunc minus invenitur, quandois, qui ubique conditiones in Dominis requiri folitas, nem- totus eft, in parte quaeritur. 3. Ut non tantum pe 1. Quia potentia & dignitate antecedit o- tempore profperitatis, fed etiam tempore tri- mnes alios Dominos; quae quidem poten- bulationis laudetur, quzeratur & ametur; hoc tia colligitur tum ex regnorum €$ fubditorum " WM M 4 — —— V e enim eft & tota fortitudine & vocibus dilige- multitudinz, (nam Domini eft terra, & plenitu- Pf.23.v.z, Super re; hinc re&e S. Auguft. fic hortatur: Sive do, ejus, orbis terrarum, & univerfi, qui ha- Pf. 54. tribulemur & anguftemur, five lzetemur & bitantin eo) tum ex plemiffima fubjeflione o-. exultemus, ille laudandus eft, qui tribulatio- mnium,juxta illudMardochzei teftímonium: Tu Efth, 15, Laus nibuserudit, &intriftitia confolatur. fecifti coelum & terram, & quidquid coeli am- Y* 1o. b enim Dei a corde & ore Chriftiani recedere bitu contipetur: Dominus univerforum tu es: non debet, non ut laudet in profperis, & ma- nec eít, qui refiftat M aj jeftati tuge; tum divi- 1f.2. VeZ» ledicat in adveríis, fed, quemadmodum Pfal- tiarum abundantia; nam non eft finis thefau- mus ille fcribit, femper laur ejur im ore meo, rorum ejus Ifaiatefte; & quis intravit in the- Gaudes, agnoíce Patrem blandientem; tri- faurosejus ? ut Baruch teftatur. 2. Quia Sa- Baruch. 3. V. L] bularis, agnofce Patrem emendantem: five gientia, quoque alios antecedit, quiain eo funt emendet, eum erudit, cui parathaereditatem. omnes thefauri Sapientize abfconditi, ut S. COLQ.V.B. * Ut vero etiam in fecundis rebus laudemus Paulusteftatur, &Sapientize ejusnon eft nu- Deum, pulchre rationem infinuavit Xeno- merus, tefte David. 3. Quia /iberalitate alios Pf. 146, phon, dum dixit, tunc maxime colendos effe antecedit, uti colligitur tum ex liberali com- V. 3- Deos, cum homini res funt fecundze, ut, cum municatione nece[Jariorum, (juxta illud Lucze : Lueze 22. inciderit necelfitas, confidenter illos implo- nunquid aliquid defuit vobis, quando mihi V: 35: remus, utpote benevolos, jamamicos. Et vos? ) facilitate laborum (juxta illud. Chritti: quanto perfectius haec tria officia. praeftiteri- Jugum enim meum fuave eft, & onus leve) in- Matth. rr; V. 30. [/ mus, tanto ipfi quoque perfectiores erimus; duigentia errorum, (juxtaillud Joélis : Conver- Joél. 4. Setm. 4. nam, ut bene advertit S. Bernardus, Deus timini ad Dominum Deum veftrum, quia be- V. 13. fup. Cant. charitas eft, & quanto quis Deo conjun&ior nignus & mifericors eft, & multae mifericor- fuerit, tanto pleniorerit charitate: modota- dixe, & praeftabilis füper malitia) pramiatione men, etiam perfeveranter quaeratur; nam ut laborum, (juxta illud S. Pauli: Oculus non r.Cor. z; AdtraC&t. idem Sanctus ait: Deus seternitas eft, ideo vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis V- 12 [n r ä ) non invenitur nifi ab iis, qui perfeveranter V afcendit, quae praeparavit Deus iis, qui di- eum qu2erunt. ligunt eum, ) tum ex defenfione fuorum, juxta illud: Qui tangit vos, tangit pupillam oculi Zachar. 2 EX V. *8- d n mei. Hinc David dicere aufus: Si confi- Pf. 26, fori CONCEPTUS PRADI- ftant adverfum me caftra, non timebit cor CABILES. meum, quoniam tu mecum es.) Hortan- .. De Deo Uno. di ergo auditores, ut, quoniam nemo poteft duobus Dominis fervire, hunc praze cseteris Jer. 2. ftendi poteft, quare Deus folus i eligant, & tanto fidelius omnes fervorum V. 13. O amandus fuper omnia? quia fcilicet partes implere ftudeant, quanto przeftantio- Deuseftfons omnisbonitatis, juxta illud Je- rem Dominum funt na&i: Vide ,F abrum remis: JMe dereliquerunt. fontemm aqum vive, conc. 2, Dom. 4. Quadrag. LI. Often- 5yy R. P. Lohn. .B?bl. Man. Tom, /. Bibliothece IManualis. Concionatorie 535 D Matth.a4. — !ll. Oiiendi pdte& occafione thematis: fublimi'atem fumma perfclio €? dignitar juxtäm &2. v. 45- Quis putar, efl fidelir fervur?. quae conditiones illud Pfalmiftze: Tu folus altiffymus in om-Y- !2* Eph. 6 2ad verum fervum requirantur, nempe illae, ni terra; unde ad honorandum Deum exci- v*. s. tandi Auditores. quas S. Paulusin Epiítola ad Ephefios indira- 4. Per profunditatem ejus vit. 1. Cumtiimore €8 tremore; ita enim & D&us incomprehenfibilitas quoad effentiam , quo d - í d fapientiam, quoad judicia, juxtaillud S. Pauli : Malach.i.ipfe exegitdicens: Filiushonorat Patrem, & Matha v. 6 fervus Dominum; fiergo Pater ego füm, ubi O altitudo divitiarum fapien ize & fcien iae *ot. Ir.' amor meus? fi Dominus ego fum, ubi timor Dei! quam incomprehenfibilia funt judicia "* 59 T ejus, & inveftigabiles vize ejus! undeexcitan- $meus? 3. Cum fimplicitate cordis : quod fiet pu- riffimam intentionem, folam ipfius gloriam & di Auditores, ut femper approbent judicia Judith.r2.beneplacitum quaerendo, ita ut dicere pof- ejus; &illisfe cum debita reverent'a & aequa- v. 7. nimitate fübmittant. Vide Fabrum. Domin. fit cum Judith: Quidquid illi placuerit, hoc Trin. conc. 3. qmihi erit optimüm omnibus diebus vitze mese. 3. Cum bona voluntate, id eft prompto & VL. Oftendi poteft ex occafione thematis : Matth. 4» Dominum: Deum tuum adorabis, & zpfi foli [er- V- 1e. -hilarianimo, juxta monitum S. Pauli: unus- quisque, prout deftinavit in corde fuo, non ex vier: qualiaattributa Deusrefpectu hominum triftitiaautneceffitate, hilarem enim datorem habet, nempe illa, quze per animalia currum Dei (quo providentia gubernans mundum fi- V. 70 2.Cor. 9. diligitDeus - Excitandi proinde Auditores ad praedi&as tres conditiones implendas, in me- gnificatur) trahentia fueruntindicata Nam.t. moriam illis revocando, quod idem Apofto- Leo fignificat potentiam, ex qua aff»&us fub- ]us loco fupra citato dixit: Scientes quoniam miffionis, timoris, & fiducize excitari debet. 2. unüsquisque quodcunque fecerit bonum, Per Aquilam Sapientia Dei, quze,omnia pene- hoc recipiet a Deo. 4 trat, & videt; hincnonaltefentiendum de no- ex occaïïdne thematis: bis, revereniter & fimpliciter cum Deo agen- Joan.:4,. 1V. Oftendi poteft VeoXe- Creditis in Deun?. & probariexiftentia & uni- dum. 3. Per Bovem juflitia, quze ferit offen- tasDeiextriplici capite. 1. Ex luminenatu- dentes fe coraibus vindictze fuse?. hinc tribu- lationes patienterferendae, ut in hac vita ei- rali. quod di&at, unum debere effe omnium 2. Exftru&ura mundi & dem fatisfaciamus: vindicte de in:micis Deo rerum principium. gubernatione, quze requirit unitatem imperii, commi:tenda : offenfa Dei & proximi fiu- Íeu monarchicum regimen. 3. Ex effentia diofe cavenda. 4. Per Hoininem wsifericordia Di, dequa David: Mifericordia Domini ple- P£32.v.5. Dei, quae debet omnes perfectiones contine- re. Hinctresdo&rinze eruendae. I. Firmi- na eft terra. Unde gratizeinprimis agendee, ter credendus Deus; fienim plurium homi- dicendumque cum Davide: Benedic.anima mea Domino &c. qui coronat te in miferi- . i« IO2e X num teftimonium fufficit ad fidem noftram cordia & miferationibus. excitandam, tot cur tantaque teflimonia na- Deinde magna in turze & revelantis Dei, &omnium Chriítia- ipfum fiducia concipienda: mifericordia re- norum coafenfus, ad exiftentiam Dei creden- pendenda juxta illud: Nonne oportuit & mi Mafth.l'& ' Dent. 32. N 39- dam non fufficiant? a. Firmiter fperandum fereri confervi tui, ficut ego mifertus fum - 33- in Deó, utpote qui de feipfo dixit: Videte, tui? Vide Fabrum Feft. S. Trin. conc. 5. 20 fim folus, & nonfitalius Deus prae- VII. Oftendi poteft ex occsfione thematis : Joan. 12. quod e o Cuin. exaltatus fuero a terra, oxnia traham adV: : terme. Egooccidam, & ego vivere faciam, & noneftquide manu mea pollit eruere. 3.Firmi- ineipfum :: quibus füniculis trahat Deus ad . fe homines, nempe r. perfuniculum asoríts, con- ter adhzerendum per amorem cum in eo tan- ferendo varia beneficia. 2. Pudorir per tot ex- quam infonte reperiatur,quidquid alibi defide- rare poffumus. vide Fab. Dom. Trin. conc. 3. empla Sanéctorum, de quibus iltud S. Augu- ftini olim di&um repetat: Potuerant ifti & Marc. 10. V. Oftendi poteft ex occafione thematis: v. 17. Quid s dicir bonum: memo bonus, nifi unur iftxe: &tunonpoteris? 3. Timorir, minitando Mitihtg Deu; : quales perfectionesinfe contineat Deus poenas verbis & exemplis. Vide fuífius banc rj conc. apud Fabr. Dom. 4. poft Paich. conc. 7. Wn, de Éphef. 3. ad intra, juxta illud S. Pauli: Hujusreigratia * VIII. Oftendipoteftex occatione thematis : Á A Ti v. 18. fle&o genua mea ad Patrem Domini mei Jefu . ' Joan. 22. Chrifti &c. ut polfitis comprehendere cum Fmit efur janwis claufis, E9 fletit in medio WW * omnibus San&is, quzefitlatitudo, & longitu- 1. Quales fru&us afferat praefentia Dei, tales ) do, & fablimitas, & profundum Itaque 1. Per nimirum, quales fol mundo exortus afferre fo- Jer.25. lacitudinem intelligi poteft ipw»enfitas ejus let. Nam 1. pellit tenebras peccati, quia ma- YV. 24. gna pars peccatorum tollitur, fi peccaturis te- juxta illud Jeremize: Coedlum &-terram ego impleo. Unde Auditorcs ad ejus timorem ftis,& talis preecipue;affiftat. 2.Fugat no&urna Pf. ro4. Píal. x5. extimulandi, utcum S. Davide dicere poffint: fpe&ra timoris vani, juxta illud Pfalmi: Quze- V* 4 v- 8' Providebam Dominum ia confpettu meo rite dominum, & confirmamini; queserite fa- fempet, quoniam a dextris eft mibi, ne com- ciem ejus femper. 3. Facitfructiferam animam Pf ror. movear. 2. Perlongitudinem aternitas juxta iu operibus bonis & virtutibus, qui: qui Deum v. 28. illud Pfalmi: Tu autemidem ipfe es, & auni infpe&orem habet,nihil omittit,quo oculis ejus placerepoffit; hincAbrahamo diftum : Ambu- Gen. 17. tuüi non deficient. Unde ei foli per fiduciam & amorem adhsrendum, ut recte' monet la coram me & efto perfe&us. 4. Homineim lz- V* - tum, & ad labores promptum facit, juxta illud S'Hïffron. tepif 12 c 7. lhomas Kemp. ' Quiadhzeretcreaturze, ca- Davidis : Renuitconfolari 3nima mea; memor detcumlabili: quiampleGitur Jefuim, firma- iA h bitur in 2evum. flium dilige, & amicum tibi fuüi Dei, & dele&atus fum. 2. Oftendi poteft, Pf.76.v.4. inach'. retine, qui cmnibus recedentibus te non re- Qquomodo praefentia Dei fit concipienda: fci- licet ccgitandoillud S. Auguüini: Deus totus linquet, nec patietur ig fine perire. 3. Per- oculus. — dade XXXDE D 530 d eculus eft, totu$ irnianus, totus pes: Totug.ocu- In navi unusgubernator , &indomo unus Do-—' À 19. I | lus, quia omnia videt ( etiam occulta & pro- minus, &in quovisgrandi exercitu uniüsfi- - funda corüis , ut pifcesinaquis ) totus manus; gnum fpectatur. Eftergo unusin mundo Deus. Epicuraá quiaomnia operatur: totus pes, quia ubique Il. Eaeft Deivita, qua nihil beatius , nihil apud Cic. eít, & ubique operationis fuze veftigia relin- omnino bonis omnibus afflaentius'cogitari po- Deor. i á quit. VideFabr. Dom. 1. poft Pafcha. conc. 6; teft; nihil enim agit, nullis occupationibus eft u tr. De Trinitate. implicatus, nulla opera molitur, fua potentia h 33. Mätth.zs; - [X. Oftendi poteft ex occafione thematis : V. 19. & virtute gaudet, habetexploratum, fore fe D'ocete omnes gentes, baptizantes eosin nomine Pa- femper tumin maximis , tum zeternis volupta- trir, €? Filii, €9 Syiritus fan£i: Primo, quam tibus, quae omnia intellige deDeo fecundum metito Myfterium SS. Trinitatis credatur , id- fe, & ad intra fpe&ato. E que probari tum ex figuris veteris Teftamenti: . III. Firmiffimum hoc a eri videtut' » —QUod Cicer; !a. : tumextextibus novi; &tum ex miraculis. 2. Deoseffe credamus, . quod nulla gens tam fe- Tufcul. * ; hitib, Cur quivis Chriftianus debeat profiteri & cre- ra, nemo omnium tam fit immanis , cujus ^ , dere SS. Trinitatem, nempe quia hzec profef- mentem non imbuerit Deorum opinio. fio elt noftra teffera militaris contra infideles: -^ [V. Sit hoc a principio perfuafum homini- Ciceroa, eft ícopus & regula noftrarama&ionum , unde bus, Dominos effe ac Gübernatores Deos, ea- deleg dicimus: Gloria Patri &c. eft clypeus éontra que, quaegeruntur, eorum geri ditione ac nu- daemones : eftcitharalaudidiviuze, per quam mine, eosque optime de hominum genere me- cum Angelis illud lfaize canimus: Sanc&us, reri ; & qualisquisque fit, quidagat, quidinfe Sanctus, Sanctus Dominus Exercituum. Vis admittat, qua mente, qua pietate colat religio- deFabrum Dom. Trin. conc. 1. & 2. nem , iutueri, plerumque &-4- impiorum habe- . X. Oftendi poteft ex occafione ejusdem the- re rationem..- matis: r. Curhoc Feftum praecipua devotio- V. Qua cura ac Vigilantiä. pios orhnes Do- Cant. 4. ne colendum fit, quia fcilicet eft Feftum omnis minus fervet. actueatur, declarantilla verba V: ! um trium Perfonarum , & confequenter Fe- Sponíz; hortus conclufus forot mea Sponfa. ftum omnium Feftorum celeberrimu:m. 2.Quo- Hortum enim appellat animam jufti, quia ea modo debeat celebrari, fcilicet (irmiter creden- velut paradifus deliciarum veri Salomonis eft, do SS. Trinitatem , firmiter in eàm fperando, D cnjus deliciae funt effe cum filiis hominum. ( quia poteft propter Patris potentiam, fcit Conclufum autem dicithunc hortum, propter propter Filii fapientiam, & yult juvare propter jugem fuam.& Angelorum cuftod:am, quibus 240j ; Spiritus S. bonitatem ) & (irmiter per charita- undique feptuseft. Quod etiam dzemion tefta- tem ei adhaerendo, atque adeo femper cogi- tur, cumde B. Jobait: Nonnetu vallafti eum, Job. t Ve IQ. MR tando, qus eiplacent, propter Patrem: lo & omnem domum ejus? - k quendo propter Flilium : operando propterSpi- E VI. Siis, qui fidem cujusdam amici fpetta- Granat.ia ritum S. tiffimam habet, delatoribus non credit, fi ali- filv. $.36. latthg. * XL. Oftendi poteft, quomodo perpetuum quidfeciffe eum referant, de quo dubitari pof- Gloria Patri: aüt Saufur, Sanflur, SanGius ca- fit, an recte fecerit; cur Deum; cujus operàá. PU ni poffit SS. Trinitati, fi fcilicet omnes cogita- perfectiffima quotidie cernimüs , in quovis o- 98'7. Iz. tiones, verba, &opera puriífime ad majoreni pere fao juftitlimum efT2 non dicamus, neque L 5 Dei gloriam referantur : aut fifemper facere eorum cau/as in hac vita quzeramus? ftudeamur, qua Deo placent, quomodo pla- . VIL Fingamus Regem expugnata rebelli ci- Ibi cent, & quia placent: oftendatur proinde, vitate centum captivos cepiffe, e quibus no- quam excelfus Deoque gratus & confequenter nagintainterfici, decem veromagnis muneri- etiam nobis utilis fit hic modus colendiSS.Tri- cus donatos fibi a(lidere jufferit , quantum de« nitatem. 2. Quomodo hicipfe modus practice cem ifti fuo Regi fe debere fatebuntur? Nunc ufurpari poffit, & debeat. verototam generis humani maffam confidera. Matth'.as., h XII. Oftendi poteftex occafione thematis : Ex hac videbis maximam partem infidelitatis V- 9. Serm. de Innomine Patris , €3 Filii , €9 Syiritur S.1d, quod tenebris opertam. adzeternam mortem para- S. Bernardusinhoc fefto dixit: E(t Trinitas, a ti, exfidelibus autem maximam quoque par« 9n, 22» SS.T»rin. qua homo cecidit. Pater, Filius, & Spiritus S. tem perire, cum fit ar&a via, quae ducit ad & eft Trinitas, quze cecidit, intelleCtus, memo- vitam , & multi quidem vocati, pauci vero ria, & voluntas: & eít Trinitas, in quam ifta electifint; quale ergo beneficium erit, inter cecidit, impotentia, ignorantia, concupiícen- tot perditorum millia inter pauciffimos illos tia: &eít Trinitas, perquamcadens Trinitas numerari, quibus hsec fors feliciffima contigit? refurgit ad Trinitatem , dequa cecidit, fcilicet VIII. Quodin navi gubernator, quodin cur- [ 100 fides, fpes, & charitas, quae proindefingula ruagitator, quodin choro preecentor , quod Atiftot. prorei exigentia per partes explicari poffunt. denique lex in civitate, & Dux in exercitu,de mundo . j : Vide Engeler. in c hoc Deus eftin mundo. : [oN circa finem. : celo Empyr. Embl. 28.$.3. IX. PropeDeus eft, tecumeft,intus eft. Ita Senecaad . XIII. dico Lucili, fax intra nos Spiritus fedet, bono- L"eil rum malorumque noftrorum obfervator. Hic De DEO. ,'I elt, 17' prouta nobis tractatur, ita & nos tractat ipfe: S.Hie ron. ]. Mu lta animalia & ferarum greges du&o?- bonus vero virfine Deo nemoeft. An potefta- inepi t . res fequuntur fuos.. Singuli Ecclefia- ad Ruft liquis fupra fortunam , nifiabeoadjutus, exe Monach. rum Epifcopi finguli Archipresbyteri, & om- urgere? illedatconfilia ma nis ordo Ecclefiafticus füis Re&oribus nititur, unoquoque bono viro, gnifica & erecta ix; )£?6.V-4- R. P. Lohn. Bibl. Man. Tom. 1. X. yy à - Bibliothece Manualis: Concionatorug 549 8 il L«&mt-. - X. Deus autemn , qui eft 2eterna mens, ex cilla eum deridens dixit: Ettu, quze fupra te 4 h / d G2e confummatzeque funt, indagabis, fi, quae ante te erant, vi- t firmian. omni utique parte perie 1.1.de div. virtutiseft. Quod fi verum eft, unus fit, necef- E ; dere non poteras. Applica ad curiofam con- b Ju*- € I* fe eft. : templationem Dei, id enim eft aliud,,v quam Deus ; &—di'e XV. Apud Perfa $, qui Regem curiofe in- p 1 l Seneca l. Xi. Qu tuiti effent, morte plexi funt.- Sed & qui ar- 1. Reg. 6. T debenef. vinaratiototi mundo, partibusque ejusinfer- Sap IU ta? ergonihilagis, ingratiffime mortalium, cam foederis curiofius infpexerant, fubito in- vl&l terempti funt. Quanto magis, ;qui Deitatem e quitenegas Deo debere, fed naturae, quia ni- & Trinitatem curiofe fcrutari-voluerint , ope hil natura fineDeo eft, necDeus fine natura, fed idem, eft uterque, : nec diftat officio. primentur ab ejus gloria ? FaBer in i Lattant. XVI. Epi&etus Philofophus dixit: fi om- XIf. Non placuit Perfio, quod aurea vafa nino eum declararem , vel ego Deus effem , e&O SS- ?&ll 102' Firmian. 'templis inferreritur , :eo quod füpervacuum 'Trin. e. h 13' m lo 2» -20140 - ptaverit, Diis offerri, quod avaritize potius, vel ille Deus non foret. - Jj "llfa. g. 5. quam fan&itatis éft inftrumentum; at ^ qug adeo - $. XIV. ?fgd, 1) potius illis offerri volebat. . J $ Y, 62: ell Compofitum jus, fasque ani E AUTHORES. y m*ik,' fan&Os; Eccl . -que receffus. Y, 28- & Mentis, & incoc& um generp fo pe&us ho- n Leonardüns Leffius de divinis 'perfe- D Thren, 4 mefto.- Qionibus. v2 g Luecius XIIL Nihil eft Deo -ümiliuä» $G gratiu'sh, II Juftinus Michovienfis in Litanias Lau- . Apul. de retanas difcurfu 70o. & feq. . : n DDeo 5Soct. quam vir animo perfe&to bonus, qui homini- de Afbenüone 96l 24 "bus czeteris antecellit , quod ipfe a Diis ?m— IlII. Robertus Bellarminus v $ mortalibus diftat. ^ mentis ad Deum. - A IV. Joannes Nadafi in anno Hebdo XIV. Cum Thales feptem Sapientum unus madag cclum confideransinfavorem cecidiffet, Àn- xum -coeleüium tota Parte prirfla. ETNNS ( fon.c $ ag LO lod m C UE OE N SEO 8 fäg)ä e /n D Cjo Tites. U 3- d oog? ^ TITULUS XL . — J DEI M ISERICORD ] Pro P Stuk pheta iä Perfona Dei Mi,?ricardia mea cum - ipfo. QUO AD ESSENTIAM. "*L $. I Definitio. | EX S. SCRIPTURA. . Comma- T. ] fï'a&us voluntatis, quo Deus ex infi- S - nisTheol..: : nita fua bonitate miferias fuarum cres Qaualitas:. ]s Jerof, minator Domine Deus, mifericofs C!eQ Exod, Cutech z.. aturarum fubleValre conatut. I. Do mens, patiens, & multze miferationis, €- 34- Divif o. & verax, qui cuftodis mifericordiam in millia. II. Miferator & mifeficors : fuavis Domi- Pfal. 144. ä S.Bonav. ]T. Dividitur in pravenientem , pïo]?njumtem, inPL93. (ubfosuentem. Tllum mifericordia Dei praevenit, nus univerfis, & mifericordia ejus fuper om- SLant,- nia opera ejus. juk. de cujus affe£&tum ad bonum effe&tum incitat, & - ]!I. Magna eftfüper coelos mifericordia tua, Pfal. 17. huvilt, incendit. De fecunda dicitur aDomino: i« 64 ericordia mea non recedet a te , abillo divinami- & usque ad nubes veritastua. Domine in coe- 9t 35 l fericordia non recedit, cum quo cooperando lo mifericordia tua , & veritas tua usque ad nubes; juftitia tua ficut montes Dei. rocedit, De tertia pfallit Propheta: JMiferi- cordiatua fub[equitur me omnibus diebus vitoe mea ; IV. Incharitate perpetua dilexite, ideo at- Jer. c.3t. illum mifericordia fubfequitur , cui finalis per- traxi te miferans. .V. Mifericordia tua ante oculos meos eft , Pfal. 25. S r S.Bernar- feverantize gratiam impertitur. Quam ipfam dinus to. divifionem etiam S. Bernardinus fequentibus & complacui in veritate tua. ap. Nanf 4 fer. 48. verbis proponit; Prima eft mifericordia Dei VI. Quia patiens Dominuse ft, in hoc ipfo Judith. g, tal g poeniteamus , & indulgentiam ejusfufislacry- V:!5- d. g graumiens , & hoc eft, quando Deus praeve- 11 nitinanima, absqueeo, quodanima merea- mis poftulemus ; non enim quafi homo , fic turillam. Securida eft mifericordia Dei confe- Deus comminabitur, neque ficut Filius homi- nis ad iracundiam inflammab:tur. quens , quandoinfpiratur a Deo in tua anima, & tu illam non petis. Tertia eft mifericordia VII. Exfpe&at Dominus, ut mifereatur ve- lfa. c. 30. $, Bomy Dei fubfequens ; Status autemmifericordize Dei. ftri, & ideo exaltabitur parcens vobis. mP ng VIII. Etvidit Deus opera eorum, quia con- Jon. c.3. fubfequentis eft, quandoanima vultillam mi- verfi funt de via fua imala, & mifertus eft Deus fericordiam acceptare, & confentit, & affo- - ciatur cum ipfa mifericordia , humiliter im- füper militiam , quam locutus fuerat, ut face- ret eis, & non fecit. plorandoillam . quia primo Deusoftendit fibi mifericordiam fuam. ' Secundo füccedit tua IX. An divitias bonitatis ejus, & patientize, & Rom. c.r., voluntas, quia (fecundum Auguftinum) fi longanimitatis contemnis? ignoras, quon'am benignitas Dei gd peenitentiam te adducit ? X. qgæris , & vis, jam habes ipiäfn;, Vde quo dicit T' tulus . XL. Dez Mifericordia. 54T. SQP ii; X. Mifererisomnium. quia omnia potes, & V. Sialiquis in prféntia Regis occidiffet S. Vine Y 244 diffimulas peccata hominum propter poenis Reginam, & filios Regis,& peccaffet cum filia- &6nt- Fet^ ! fer, 2. N tentiam. Diligis enimomnia; quæfunt & ni» bus Regis, deinde veniret ad petendum veni- mDom hil odifti eorum, quze fec;fti. amahRege, utrum effet Rex ia mundo, 'qui poft. Trma ' *sapü 1!0 XI. Parcis autem omnibus, quoniam tua T ä M. 27 parcerettali, & remitteret? credo, quod non, - funt Domine:: quia. amas. nifi Chriftus; nam fialiquis. interfeciffet o- . Sap. 12. XII. O quam bonus & fuavis eft, Domme, mnesA poftolos,& peccaffet cum omnibüs mtu- V. T. & 5- Spiritus tuus in omnibus! ideoque eos, qui lieribus, & crucifixiffet Chriftum; ;& peteret * exerrant, corrigis, & de quibus peccant, ad- veniam, ftatim parceret illi. F&bGr tü mones, & alloqueris, ut reh&a mahtla cres VL Mira res, mirabilisque m1fencordla Dei S. Laür. feto ss dant in te Domine.: jof. L dé & Redemptoris noftri. Giemitpeccator intra obed. in(* Pfal. 103. XIII. Quomodo mlfereturPater Flhorum, fej doletque perpetraffe delictum, & confe: e, 2$ IO[H V. I3. mifertus eft Dominus timentium fe;: quomam ftim "placatur Altifimus: XNon przfigitur ipfe .co v novit figmentum noftrunm, transgrefforibus certum tempus ad poeniter Pfal. 1x8. XIV szencordla tua, Dommq plenra dum: Quoties iagemuerit, non recordaborj V. 62. eft terra. fi femél, fi bis, fi decies, (i centies, fi millies il- Eccl, 17 v. 28 XV. Quam mazna mlfencordla Domlmg lum peccaífe poenituerit, iniquitatum ipfiug & propitiatio illius convertentibus àd fe2 nequaquam memor ero. Hoc infinüare vos Thren. 3 XVI. Mifericordize Domini, quia non fu« luit Salvatornofter, cum Petro interrogan ti, fí v. 22. mus confumpu. - quia non defecerunt mlfe- usque fepties fratri adverfus fe delinquenti in« rationes ejus. [ dulgere deberet, refpondit: JVon dico tibi usqua Pfal. 24 XVII. Univerfze Vlæ Domml, mlfencordm V. 10, & veritas. fepties, fed. usque feptuagies, tacite videlicet fi gnificans,ut,quoties veniam petit, totiesigno« Ícat. Quod aütem Petro Dominus indicavit Ut:tzta: IN effe faciendum, hoc ipfum agere erga nnfk- Rom- [* Sö . XVIII. Ubi abündabit deh&um, fupera- ricordlam Hagxtantzïs dubitet nemo. bundavit & gratia. - VII. Quatuor filia magnae mlfeucordlæ S Bern dà 'Thren. funt nimirum immiffio amaritüdinis, fübtra- triplici Lc 3& X1X. foerlcordlæ Domml, quia non fü« m1fenet9r. mus confumpti: 'quia non funt defecerunt tioopportunitatis, virtus reüiïendl, & fanitas mlferatxones eJusb affe&ionis; quandoque eniin ei,. qui peccato quovis obhgatm tenetür, pie immittit Do« minusamaritudinesquasdam, quse rientem $. III. occüpant hominis, & expellunt perniciofam EX SS. PATRIBUS FT delectationem peccati. Qaanaoque fubtras DOCTOR&BUS hitopportunitatem, nec tentari patitur iafir- imitatem. Quandoque virtutem donat refi- Quahta:. ftendi, quod majus eft, ut fcilicettentationent S. Cyril- IBe nignus eft Deus, nec ullus poterit homo fentiens vitiliter agat, & non confentiati lus Jerof. illius benignitatem . fatis. przedicare : Exod Catech 2. imo etiamífi omnes omnium. hominum lia- Quandoque a e&ionem fanat, quad perfes Giffimüm eft, &in quo pror(us tentatio tolli« z guae fimul coacervarentur, nec fic quidem tür, ut nonfolum non confentlatur el fed neæ partem aliquam benignitatis illius enarrare Pfa n offent. fentiatur quidem. VIIL Quod a diabolo. non ónnes- fufïf'o-s Bonay, S Laüf. ]I. Audeo dicere, quod divina clementia cantur, quod mundus non fubvertitar; quod a 3. in Juf. de proniorfitad ignofcendum, quam ad punien- peccator vivus in infernum non detrüditur. pot pa. Pfi. 10f humilit. dum, dicente Propheta: €. 4. Quoniam ira in in- Quod incorporeaterra cüim Chore & Dathan tee ij dignatione ejus, €9 vita in voluntate ejur ; nem- non abforbetur, Dei maxima eft inifericor- pe naturale & proprium Dei, facro teftante dia: Mifericordim Domini , quia non funums con- .eloquio, ef mifereri [emper €9 párceve; nec Juimgti. Si cognofceret homo, quàm maultis jet, 63b non mifericordia ejus judicium fupeïexaltat plicia fünt ejus periculà, tuné cqgmfæren u atque excedit. quam multiplex fit fuper eum mifericordia. Pfil. 25 S. Berp. IlI. Magna omnino qnifericordia Domini IX. Quid tnerebaris peccator? Costemp- S.- ug. if ap. Manfiin exfpe&tationeeft; non enim peccantem An* tor Dei, quid merebaris? vide, fi occutrit tipe PaL. 1a4. tlc* r 49 j b difc, 3.* gelum exfpeGavit, fed przecipitavit e ccelo; ho- hifi poena;fi occurrittibi nifi fagplicium, videg 95 n. 1 minem peccantem non diftulit, fed protinus etgo, quid tibi debebat, & quid dedetit; qui expulit eum de Paradifo; nuncautem jam ex- gratis dedit. Dataeftvenia peccatori; dátus fpectat, diffimulat, fuftinet decem annis aut eft Spiritus ]ufhfïcatxdms datà cft cháritas viginti, & usque adfenectutem & fenium. & diledio,in quà omnia bonà facias, & fuper m &, Bonav, ]JV. Nullus mifericordiam invocaret, nifi hsec dabit & vitaim seternam, & Societateni [q C 30 in Pf. 119. miferia provocaret; & nota, quod mifericor- Angelorum, & hoé totutri de mifericordia. " dia legitur inScriptura magna, fpeciofa, be- X. Eccemifericordia, quando vides juftos & Idem ia nwna Quaremagna? quialiberata magna injuftos eundem folem intueri, eànder Tucen Pfal. x06, miferia culpzee originalis. Quare fpetiofa? capere, eosdera fontes blbere, eadem pluviaà quia przefervat a foeda miferia culpoe aCtualis. faginari, iisdem fructibus terras repleri, fimi- zam C-L Quare benigna? quia feparat a maligna mi- " liter aérem illum ducere, habere siqualiter feria moleílias temporalis. "E mundi bona, noli patare, injuftüm effe Deum; yy 3 qui m Bibfiothece Mamualis .C'onciohatOriæ 54 - qui dat ifta zequaliter juftis & injuftis, miferi- qdue dicatur: 7ndivitiar bonitatir ejus, €9 pa- pl cordiz tempus eít, nondum judicii; nifi é- tientig , €$ longanimitatir contemnis? . Ignoras, nim primo Deus per mifericordiam parceret, quoniam benignitas Dei ad. panitentiam ie adda- p B non inveniret, quos per judicium.coronaret. cit 2 fie ifo. Eft ergo mifericordize tempus, quando pa- . XV. Non fic eft Deus mifericors , ut inju- S. Aug.in | tientia Dei ad poenitentiam : adducit pec- ftus fit; nec fic juftus eft, ut mifericors nonPf£. 39- cantes. fit. Parvane müifericordia tibi eft? NNon [ S.Petrus. XI. Attolleoculos etiam ad videndam Do- imputabit priora omnia; male vixiíti usque li Dam. fer. in hodiernum diem , ft de 3. Mar- mini largitatem, five familiaritatem. — Si cui .adhuc vivis: bene yi— tino Ép. maxime potenti fecimus, quod ei diípliceret, ve hodie. j [ nunquid amplius nobiscum loqui, nedum XVI. ite, pro ferre ftolam ;;rimam. Non Petr. Ra- aliquid largiri, vel familiaris effe dignatur? dixit,unde venis? ubi fuifti, ubi funt, quze tu- venn. in erm. de p graves fumus ei, etiam ad videndum, & pro lifti? quare tantam gloriam in turpitudinem Fil. prod. magno beneficio computat, fi faltem a noftra commutafti? fed proferte ftolam primam, & loefione defiftat, & licet multiplicibus & de- induiteillum. ^ Videtis, quia deli&ia non videt 5 Pett votis obfequiis defendamus offenfam, femper vis amoris, tardam mifericordiam Pater ne- Dun.o h tamen injuriee memoria przetervolat oculos Ícit; deli&a, qui diícutit, prodit. 2 p g illius, nec oblitterari valet vel beneficio, vel XVII. Surgam & ibo ad Patrem meum.s, Chry. 65 oj d obfequio, vel ipfa etiam vetuftate. Nunquid acebat, qui dixit: Surgam. Intellexit lapfum, folog. .5 üi ita Deus meus, mifericordia mea? Abfit, fenfitruinam, jacerefe turpis luxurize refpexitée Fi*. [r inlubrico: & ideo exclamat: furgam, & ibo pro e confuevit enim honorare poepitentes magis, p quam innocentes; Revertentes plus, quam adPatrem meum. Quafpe? qua fiducia? illa q remanentes. & quaPatereft. Egoperdidi, quod erat r'ilii; $4u fer 6.ad XII. Licet peccaveris, licet neglexeris, & ille, quod Patris eft, nonamifit. Apud Patrem Int ;dem. provocaveris patientiam Dei, paratus eít ta- non intercedit extraneus: intus eít in Patris men mifereri, cum volueris, & reverti ad re- pe&ore ipfe, quiintervenit, & exorat affe- El vertentem, oblivifci & tegere peccata tua, & &us. Urgentur Patris vifcera, iterum filium Ibo ad Patrem reus: projicerein profundum maris; neceritmora genitura per veniam. inter confitentem & remittentem, quia beni- Sed Pater vifo filio cooperit mox reatum, diffimulat judicem, qui magis vult im- gnus & mifericors eft; funt homines mundi faciles ad iram, difficiles ad mifericordiam ; plere genitorem, & fententiam cito mutat [i Deus autem & ad irafcendum difficilis & fa- in veniam, qui redire cupit filium, non cilis ad miferandum. erire. Tdem o- XIII.. Viditoperatua, recurfus & excurfus XVIII. Percuffit Dominus populum pro Salvian. $ Peit, putc. 7- flagitiorum tuorum, & continuit iram fuam. errorevituli. Cumomnis populus reusfuerit, contra €. 33. Collum non fulminavit, aqua non fübmer- cur non eft miffa in omnes damnatio? quia gentes. D:"m. fefu C fit, non abforbuit tellus; & cum ommais terra fÍcilicet pius & mifericors Dominus partem | Wa fit plenagloria Domini, in gloriam ejus tuam percuffit fententize fuze gladio, ut partem cor^ C mileriam evomuifti, nec reveritus es praefen- rigeret exemplo, monftraretque omnibus & [ in coércendo cenfuram, &in indulgendo pie- tem Dominum. Ipfe autem quid; Ego, in- quit, quafi non videns. Eccevidet, &tacet ; tatem. Cenfura fuit, quod caftigavit: pie- V videt, nec manifeftat; videt, nec judicat; vi- tas, quod pepercit. li XIX. Quid mifericord ius intelligi valet,S,Anfeym, det, nec vindicat; videt, & thefaurizas tibi k iram in die irze. quam quod peccatori zeternis tormentis dam-1. 2. cur q S. Bafilius XIV. Mifericorseft Deus? Aftidem etiam nato, & non habenti, unde fe redimat, DeusDeus ho- l Diligit enim, inquit, mifericor- Pater dicit: accipe unigenitum meum, & da mo 2.9 f ap. Manfi eft Judex. nc Io difc. 12 diam €$ judiciumm Dominus ; ldcirco mifericor- prote. Etipfe filius: tolle me, & redime te. ü diam &? judicium cantabo, inquit, tibi Do- Quafi enim hoc.dicunt, cum ad chriftianam snine, Qui autem illi fint, adverfüm quos fidem. nos trahurt. 1 ä ille.mifericordia utatur, ex v.rbis illis didi- XX. Licet mater oblivifcatur interdum Taulerus cimus; Jeati mi[ericorder; quoniam ipfi mi- unici Filii fui, Dominus tamen, prout ipfe te- apud Blo- l ftatur, haud quaquam noftri poteft oblivifci. fium in fericordiam con[equentur. Animadvertis, quanta confolat. p cum difcretione mifericordia Dominus uta- Tanta fiquidem ejus eft mifericordia, ut ftu- pufill. f tur; fiquidem neque citra judicii difcre- pa aliqua five linum in immenfo igne pofi-£, 55;. tionem clemens eft, neque inclementer judi- tum non tam cito incendi poffit, quam ipfe cat; mi[ericors enim €9 juflur efl Dominur. Hxec 25 peccatori veraciter converfo dolenti peccata S Lei igitur cumita fint, nolimus, quaefo nos Deum omnia donare paratus eft. . Enimvero in- fer, 12:6 ex dimidia tantum parte cognofcere, ne- ter Dei bonitatem & poenitentem pecca- (hadr. que ejus erga nos bonitatem ad ignavive oc- torem neque tempus neque medium ullum cafionem arripiamus ;. propterea tonitrua, intereft. . Deinceps autem inter Deum & propterea fulminum terrores, ut ne bonitas hujusmodi poeenitentem tam perfe&cta fub- oritur. fidelitas, contemnatur. Qui folem oriri facit, is cze- ac.fi peccata comm'ífa citate etiam mul&tat; qui imbrem dat, etiam non eífent: tamque bonus & fuper omnem ignem pluit. Illa clementize, hzec feveritatis, seftimationem pius eft Dominus, ut, quz j; ut vel perilla ad amandum alliciamur, vel per femel condonavit, nunquam ei impropera- haec ad metum aifqefcamus,' ne nobis quo- $ Auaün re, nec"/ ullum propterea.difpendium, five naim Vit.chris » ütwus XL. D Aihfericordia.. - 943 — posnam eum (üftinere velit, (it correctione fubfiítit. A amen iq vitoe circo fecurus delinquat & liber, tiuäa fuper pec- Ibid.Hen.- catores con'eftim Dei ira, judiciumque non N XXI. Deus benigniflimus tam inexhauftus venit; utexhoc opinetur, (eimpune peccaftle, w -Allg. i ric. Sufo. fonseft, prorfüsimmenfae mifericordize ac na- T quod non illico puniatur, fed hoc magis differ- Q turalis bonitatis, ut nunquam ulla quantuai- re Deum quam diffimulare cognofcat , & iram e vis fideliffima mater proprio filio füo, quem Dei peccatoribusquamvisferam, fubito & re« fub corde fuo geftaverit, tam defideranter ac penteventuram, ficut fcriptum eft : AVe dixe- libenterin mediis lammis jacenti manum por: ris, peccaoi , €9 quid mihi accidit trifle? .Ef enim rexeritadjutricem, ficut Deus homini contri- LIitiffimur patienr redditor. npetï. Rau : to, etiamli poffibileforet, eum omnia totius Dion, H Vétf, in XXVIII. Poenam differt, nonaufert, juxta arth, in p ^m, de mundi peccata vel millenis vicibus quotidie H quod dici folet; quod differtur , non aufertur ; « perpetraftfe. - nam ut dictum eft Sapientize rz. Jpfe diffunu- LI 5 L Ecclþ zb B. &Fil. PTOd, X- Utilitar. i lat peccata hominum gropter ponitentiam. ^ Sed S. Petr. XXII. Si tantum diabolus potuit , ut fe in quos diutius tolerat, hos induratos fuotem- pore acrius punit, & terribilius damnat, de Dam,o- hujusvitii profunda fubmergeret, quanto ma- quo ait Pfalmifta: Deus pufc. 7. gis te virtus Chriíti poteritadeum, de quo la- udex juftus, fortir £9 'S AT ,2. patienr, nifi conver[i fueritir , gladiusm [uum vi« defi, - ! OIOE [3, | pfus es verticem revocare? Nunquid qui ceci- brabit. Nihil ergo ftolidius, nihil i dit, non adjiciet, ut refurgat? Cecidit afinus quam louganimitateDei abuti. periculofius, d carnis tuze in luto fub pondere, eft ftimulus poenitentize, qui pun XXIX. Haec mifericordia Domini, qua tar- S. Bern, u2 viriliter extrahat. gat; & manus Spiritus, dat ferire, paratus ignofcere, fi fola fuerit, fe*. detrie S. Aug. am ' plici mif, fer. 6. ad XXLI. O beata mifericordia , quae fola com- nullatenus fufficit adfalutema. Imo vero judi 3 mercium noftrae falutis apnovit; Sola enim cium damnationis accumulat, ut dicatur: E rat. Hsec fecifti , &tacui. Apoftolum proinde au« mifericordia ad Deum dirigit hominem , fola diamus terribiliterinfonantem : n divitias bo- ad Deum deducit hominem. Hoec eftfola me- diatrix, averfos confolans , hzec disjunctos co- nitatis ejur inquit ( haud dubiumz- quin Dei ) €9 longaniwittatir contemnis? Ienoras , quoniam r pulat, hzec fela Deum humilians, nos fublimat., patientia Dei ad penitentiaem te adducit? Tu au- XXIV. Ograndis mifericordia ! O infinéta! tu foia potuifti trahere Deum de ccelo ad ter- tezs [ecundum duritiem: tuam €$ cor imo Á ænitem B the[aurizas iram in die ira. L ram, &nos de exilioad regnum erigere.. XXX. Etiamfi poft peccatum non fenferis Paulus de * Facilitas. poenam ejus , cavendum tamen ab eo eft , quia Palat. ) Salriats Deus, licetfittardus ad iram, atqui tandem "c*. ,Contrt S. Petrt. XXV. Adlimina potentium frequentius ex- poenam culpae maritat. Et quidem nullo ma- : ) geatet, l a"f"- ** cubamus , non habentes liberos acceffus ad gis exemplo Dei maximus oftenditur animus, Idem. colloquendum; & fi quid deliquimus , fuppli- quam quod tam innumeris orbis criminibus cibus ocülis , facietribulata , verbis humilibus ( provocatus non excande(cat ftatim ad iram , emendamus. ]lli autem plerumque füperbo fiquidem miferationes ejus fuper omnia opera oculo, & humero dedignanti pedibus fuis pro- ejus; at vero ut eft mifericors, ita etiam eft volutos, vel refpicere nolunt. Non fic Domi- juftus. Juftitia ergo neceffario eum adiget , nus Jefus, qui libentiusloquitur mecum, quam. utnon patiatur culpam fine focia vivere poena. ] S,Anfelm- ego fecum ; quem invenio, quoties quzero ; XXXI. Nemo fibi multum de mifericordia S. Aug, in .|. . Cüt qui occurrit cum panibus fugienti, qui vultum Dei blandiatur, quia virga dire&tionis eít, PL 44. ;DEW flg« 10 2 9' lzetum oftendit mihi, qui meam poenitentiam Nunquid dicimus, noneffe mifericordem De- ficutinnocentiam amplexatur. Übique lzetus, um? Quid mifericordius eo, qui parcit tan- ubique bonus, ubique pius , ubique dulcis, tum peccatoribus, & qui in omnibus conver- ! cum magna multitudine dulcedinis fuze. Non fis adfe non curat przeterita? Sic eum dilige facit fupercilium, oculos non obliquat, non mifericordem, ut velis effe veracem; none- Tanlerus detorquet faciem , nec verba réfonat ampul- nim mifericordia poteft illi auferre juftitiam , lofa, fed occurritrevertenti , & accurritin am- apud Bl fium in neque juftitia mifericordiam. Interim quam- plexus, flens fuper coilum ejus: & jubet pro- diu ille differt , tu noli differre. confoltt ferri ftollam primam. XXXII. Demumdicis tam optimum, quam Tertull. t, | puüll. e Refurt, L — bu[us. vitandus. & juftum ? de füo optimum , de noftro ju- ; ftum, nifi homo deliquiffet, optimum folum- 7^ * $.Leo . XXVL. Abutuntur quidam patientia Dei, modo Deum.noffet ex naturae proprietate , & fer. 12. de Quadr. qui non funtin confcientia liberi, fiunt delon- nunc etiam juftum , cum patitur, ex natu- gaimpunitatefecuri, cum ideo differatur ul- roe necelfitate. fio, uttempus poffit haberecorrettio. Miferi- XXXllII. Quomodo non eft mifericors, qui S. Aug. cordiam igitur Dei noftri, quae non vult mor- nostanto tempore exfpe&at, ut corrigamur ? fer. 102. tem peccatovir, [ed tantum ut convertatur , €$ vi- nunquid tam prolixa mifericordia poteft Deo ^* *P vat , nonideo quisquam tardet ample&i, quia auferre juftitiam ? Quanto enim diutius exfpe- quod meruit, nonrecipit; neque enim, quid- &at, tanto gravius vindicat. Quando enim quid difertur, aufertur, aut condemnatio- prolixis temporibus peccamus, &nihil mali nemevafit, quiindulgentiam non quzefivit. a Domino fuüftinemus, patientia eft, non ne- S. Aug.de XXVII. Nemo fibi ideo blandiatur, nemo vit.chrift. eligentia , non ille potentiam perdidit, fed e5. . ftulta & vana füfpicione decipiatur; nemo id- nos ad poenitentiam refervavit. XXXIV, $44 Bibliothece Manuali& Concionatc;riæ ! contra caput meum volantem. Et refpondens S Greg. f. XXIV. Quisquis delinquit, & vivit, idcirco fenexdixitei: Attendetibimetipfi, & depre- 217. mor. hunc divina difpenfatio in aequitate tolerat , ut &.4. abiniquitate compefcat ; fed qui diutius tole- care Deum intente Secundo vero venit ite- rum fenex ad fratrem, & interrogavit e um , ratur, nec tamen ab iniquitate compelcitur , dicens: Vidifti aliquid ? Et refpondit : Vidi munus quidein füpernze patientize percipit, fed reatus fui vinculis ex ipfo fe munere arétius columbam venientem juxta caput meum. Et przecepit ei fenex dicens: fobrius efto mmente , ftringit; T L nam quia accepta poenitentize tempo- Ya diverti tad culpam, diftri&us in ultimis ju- & ora. Et completa tertia hebdomada venit ifericordice conver- iterum fenex, & interrogavit eum , dicens : deximpenfa argumenta mi aliquidne plus vidifti? & refpondens ille dixit: j r titad poenam. ais n S. Anfel, XXXV. De benignitate Dei fibi improbus Vidicolumbam, quae venit, & ftetitfupra ca- &ib putmeum, & extendi manum meam, utte- in 2.Rom. thefaurizat, quia dum ad poenitentiam tempus nerem eam, illa autem fuürgens intravit in os accipit, & ad pecc andumexpendit, ipfum re- medium gratize vertit in augmen tum culpae. meum, &gratiasagensDeofenex, dixitfra- tri : Eccefufcepit Deus poenitentiam tuam, Unde & omnipotens Deus, qui collata reme- de czetero attende tibimetipfi, & efto foUici- dia confpicit ad culp ?» augmentum trahi , ip- . fam benignitate m quam con tulit, in diftricio- tus. Et refpondens frater dixit: Ecce a mo- do tecum ero, donec moriar. nem vertit, utin de poft plus feriat , unde modo Ex Chro-. L] amplius exfpe&tat, & quia homo deferere ma- Il. Apud Patres Carthufianos converfus", :mic. ( he- lum non vult, ut vivat ; augeat, unde moriatur. (ut vocant ) fuit capitis plane rudis & infcii, odorti Pe- $ IV. quialiam nullam precem potuit addiícere, nifi zi prax. * hzctria verba: Miferere mei Deur , quam cen- 13.e.7. .EXEMPLA CATHOLICA. ties acfzepiusiterabat, cumque ejus prior eJus P- 3- Vit. PP. l. F*rater quidam impugnabatur a fornicatio- cubile praeteriret, fenfitinde fuaviitimum odo- de Forni- ne. Contigit autem, ut veniret in vi- rem exhalare; unde Prior fratrem examinat eatione & videns filiam Sa- devivendi & orandi modo, quitamen fe pec- n. 16. cum quendam /Egypti, & dixit cerdotis paganorum, adamavit eam ; catorem faffusajebat, fe nihil dignum ea gra- patriejus: Da mi hieamuxorem. l[lleautem tia facere, neque fe aliam precem fcire nifi, Non poffum eam dare tibi, . Yefpondens dixit: Et abiens ad Müferere tui Deur.. Priorait, illum male orare, nifi interogavero Deum meum. diceret deinceps, AMifereri suei Deus, & cau- doemonem , quem colebat, dixitei: Eccemo- fam erroris ei oftendit: fed cum primum alte- venit, volens accipere filiam nachus quidam rum precandi errorem Deo tam gratum cor- meam, do eam ill i? Refpondens dzemon dixit: rexit, odor non amplius fentiebatur , igitur Sinegat De um fuum, & baptismum, & propo- Prior hominem ad (e vocatum jubet antiquam fitaum monac hi, da eam illi. Et veniens dixit orationem precari, quofa&o , prior fuavitas ei; NegaDeu mtuum, & baptisinum, & pro- rediit. pofitum mo nac hi, & dabo tibi filiam meam. hiä quidam hominibus im- Barfy p.4. fenfit , & ftatim vidit velut colum- III. Tolofze Juve nni fan- . lMlevero cori piis & Atheis familiaris fatus eft illis prope A Ü . e bam exire de ore füo, & volareincoelum. Per- per omnia fimilis , ut tamen prius experiretur , ax.i l. gensautem S acerdos à d doemonem dixit: Ec- triaillafa&urum. Tuncrefpon- num Deus aliquis eífet, zeítate lub velperum y5.O&ob. ce promifit, fe extra urbemloco folitario ambulat, & pileo , n.6. dens diabolus dixit ei: Non desilli filiam tuam pallioquein campum abje&o, ceu pugil Deum inuxorem, quia Deus eius non rece(fit ab eo, Enge. Et veniens Sacer- provocat, ut, fi Deus aliquis fit, lecum con- gray, fed adhuc adjuvabit eum. grediatur: fedDeus hominis mifertus, ahud DOm' 21 dos dixitfratriilli: Non po ffum tibieam dare , nilegit, quam ut pateretur e coclo magnum quia adhuc Deus tuus adjuvatte , & non recef- pott P chart2e folium deciderei quod impius provo- h, (itate. Hzecaudiens frater, dixitinfemetipfo: cato e terra tollens, videt inibi aureis literis Sitantam bonitatem oftendit Deu sinme,cum exaratum: JMiferere mei Deur. Hoc vifo refi- m, & baptis- ego infelix negaverim & ipfu puit, & in genua provolutus confeftim veniam mum, & propofitum monachi, bonus autem impietatis petiit.. Summo mane ad collegium Deusetiam, cum tam grande fcelus commifi, noftrum venit, & e noftris unirem totam ex- nuncusqueadjuvat. cur ego recedam ab eo? pofuit, animumque confeffione expiavit. - Etinfemetipfu mreveríus recepit fobrietatem re commifit , Difcipul. mentis, & venitin eremum a d quendam ma- IV. Juvenisinceftum cum?oro n Promp. fenem, & narravit ei rem, quae fuerat monentem idcirco fratrem occidit: tandem &i L it. M. ex^ enuni patrem,qui eum exhaeredatum & urbe pulfum 3 [ facta. Et refpondit ei ienex : Sede mecum in empl. 21., fpelunca, & jejuna tre s hebdomadas conti- in vita fervavit, clamin urbem regreffus, pere- r Deum prote. Etla- mit. Sedubi pro concione audivit illud Ezech. nuas, &ergodeprecabo 13. /n quacunque hora €$c. confeffus eftmagno boravit fenex pro fratre , & deprecatus eft Do- minum, dicens: Obfecro teDomine, da mi- cumdolore. Sacerdoseum juffit accedere al- » tare, in quo fuit imago B. Virginis , habens hianimam hanc, & fufcipe peenitentiam ejus. Chriftum mortuum in finu fuo. Übi B. Virgi- Etexaudivitorationem ejusDeus : Et cum im- nemenixerogavit, utfibi veniama Chriftoim- pleta fuiffet prima hebdomadas, . venit fenex petraret. Interhastam calentes preces cor ei adillum fratrem , & interrogavit eum dicens : Aliquid vidifti? Etrefpondens frater dixit: E- ruptum eft, & mortuus jacuit ante altare. Sa- tiam, vidi columbam furfum in altitudine coeli cerdosfuperveniens , ratus eum vivere & qui- lilte u efcere Tilulus Jä'L Dei - Mifericordia. 545 , elcere, dum furgere jubet; mortuum reperit. vit, & corrupit; mater fufpicata fcelus ( Agal- Sequenti die juffit populum pro eo orare. Tura ma dicta , lectze pietatis matrona ) filiam incre- columba candida circumvolans in confpectu pitam defpexit. Filiaindignata matrem vene- s*populi fchedulam, quam roítro tenuit, ante notollit. Paterdomum reverfus id in filia qui- Sacerdotem projecit, inqua fcriptumfuit, a- dem minus acriter caítigavit, verbis tamen , nimam hujus fuiffe in ceelum deductam, an- gravius eam , quam putabat, perftrinxit, lpfa tequam calornaturalis a corpore ejus receflif- enim verofe patri jam odiofam rata, nocte pa» fet. Eadem fchedula Sacerdos juífus eít infi- trem ftertentem fecuri obtruncat. Fugit inde nitam Dei mifericordiam peccatoribus com- ablata preecipua füppelle&ili, acfe doemoni mendare, fi quidem fincere confiteantur. devovetin omne fcelus projecta. Forteintem- E£x An- muis no- V. Quidam, caeterum probatiífimae vitze , plo concionatorem audit mifericordiam Dei ftris 1670. dum librum & imagines eo contentas parum laudantem , inde commota poft concionem pudicasincautius verfat, primo cogitationes Ecclefiaftem àdit, di&i veritatem exquirit, indeortasrejecit, abjecto libro; fed refumens coafitetur , poenitenti»e loco tuncjubetur de- curiofitati fatisfacit. Undein eam libidinis in- nuo die proximo concioni adelfe , ubi tanto faniam eftlapfüs, ut pudore omni prorfus ab- cepit dolore de peccatis füis obrui , utillico . fit mortua. je&to, modos omnes exquireret, quibus eam expleret. Sed quiaa folicitatis repulfam tulit, VIII. Cuidam glorianti in bonis operibus, & Vit. B.£- Ex C a dzemone aliquoties flagitat , ut vel aliam, vel in malis moerenti, refpondit C. /Egidius: Mo-Ridil Yic. Tlie« wiori De femet perfonatum flagitio conamodet. Cum derate dolendum effe de peccatis, quia major iràiyax, autem daemon nihil przeftaret, ille primo mi- eft divina mifericordia, quam peccatorum no- 2 rari ddemonis inertiam , tum circumfpicere , ftrorum copia. Si enim agricultores vereren- 5 ^s num forfan quid lateret, quod Stygio moram tur malos influxus ,. vel volucres coeli , nun- N injiceret, deprehenfosque in facculo libellos, quam fulcis terrze mandarent femina : cum ta- & Ro(arium , quodad id tempus ftudiofiílime men femper major pars fructuum remaneat volvebat, reponit in angulum, preces & íacra, penes cultorum; ita non eft dimittendum bo- aliaque confueta pietatis exercitia negligit, ad numopus propterinanemgloriam, quia fem- omne fcelus przeceps. Tuminfylvasegreffus, per manetmajor pars penes operantem. veftitu omni pofito , abjettaque, quam inícius . IX. Bellovacenfis in Speculo fuo morali Cfe Beliov. fecum tulerat . facra cera ecollo pendula, cla- Rege quodam refert, quod , cum inter fubdi- fpec.mor. ra voce dzemonem evocat. Nemo refpondet. tos virum aliquem haberet fupra modum divi- diüo IQo ; .T. p. d Ílle vero omnis ultra morz pertze, ut Stygem tem . fapieetem & verfipellem, nec ullam con- ad fe pelliceret, Deum execratur, & horren- tra eum invenire poffet eum accufandi occa- disblafphemiis Dei hoftem data opera fe pro- fionem , ut ejus fe opulentis facultatibus locu- fitetur: Refpondet, fe hzec omnia flagitia in pletarepolfet, tres ei propofuerit quzeftiones , Confeffione celaturum, & facrilege Confeflio- per ordinem fuüb poena confifcationis magnae ne, & facra Communione ufurum. Sed & ad partis bonorum füorum ab ipfo refolvendas , & Batryd hzec furdus da2emon , Deo ita miferante, nil o- quidem quzeftiones hae adeo videbantur dif- Anoi fat- Q ftenditíui,aut refpondit. Tandem mifer exe- ficiles, ut non immerito earum refolutio pri- cratus moram , & dzemonem, ubi fe deftitui ma facie impoffibilis videri potuiffet. Prima praxi ; aborco, & flagitiis obfitum vidit, ac Deo ex- fuit , ubi erat medium terrae quafi: centrum. fa,O Q9, D 6' ofum, fa&i poenitens , fequenti die animum Alia, quotmodii erantaquzein mari. Tertia, magrio cum dolore apud noftrum expiavit. quam magna erat mifericordia Dei. Cum au- Engel- VI. Salmanticzefuit mercator praedives qui tem die aífignata coram Regis curia a carcere grav. deduceretur, in quo detinebatur, ut fe redi- Dom. 2 alea omnia perdidit, fimul & Dei timorem & poft Pa- amorem. HincDeum fummo odio profecutus, meret, & dictasquzftiones folveret, de con« fcha, omnia fcelera excogitavit , &fecit, &nequid filio caojusdam Philofophi, qui auxilium mi- ferorum dicebatur , affumpto baculo illum in proteriret, Navarri cafuum Summam legit, ineoubivenitad Tra&tatum de Confeffione & terramiufixit, dicens: Hiceft centrum terrae poenitentia, gavifus nova peccandi occafione, & medium , improba, fi potes. Si vis, utmen- füurem medios maris , retine flumina, & aquas, facrilege confitendi , f'atuit id agere, & reipía agit. Sed Confeffarius fufpicatus eft e confi- & alveos alios , ne fubintrent , quousque men- tendi modo, hominem angi, & pudorem fub- furaverim, & tibi dicamnumerum modiorum. eífe, multade Dei mifericordia dixit, horta- Tertiam folvere potero , (i tradideris mihi ve- p .tusadingenuam Confeffionem. Hinc mifer in- ftes tuas, & folium, ad hoc judicium facien- linPrOf"P' m' M ex^ tus commotus, inter lacrymas & fufpiria Sa- dum: Quofacto, cumeffet in fublimi folio in cerdotem rogat. antantis peccatis adhuc fit apparaturegio ait: Audite, & videte fublimi- anpea, veniz locus , quod ubi abundeintellexit, om- tatem mifericordize Dei, quia paulo ante eram nem vitam illi expofuit; & animum ad reli- fervus , modo fa&us fum quafi Rex : ante pau- per, modo dives: ante inimo , modo in alto: gionem adjecit, totus jam alus in ea triennio ante in catenis & carcere, modo in libertate. vixit, ac viribus deficiens, Crucifixum am- plexus peroravit: O quam pudetme vitze prae- Sic centrum mifericordive Dei eft ubique in teritze ; fed talis debebat effe Dominus,qui tan- praefenti vita: mifericordize ejusnon eft nume- tum peccatorem in gratiam reciperet, ita pie i rus , fublimitas & immenfitas ejus eft, quod de obiit. L carcere & vinculis peccatorum per poeniten- TIbidem, VII. Pater quidam filiam propr 1a m adäma? tiam modicam venitur ad regnum coelorum, 44 . Le- : R. P-Lohnu.Blþlo Ma". Tom. I. 546 Bbltothece IManualis C'om-ionatorä-æ' ( de.manu Bafilii retrahere, dicens: Tu mihi Difcipul. X. 'L*egitur, quod quidam miles habuit fi- p( in Promp. ]iam pulcherrimam, & peccavit cumea ; quod- preejudicas; nam ego noniviadeum, fed ipfe 9 lit. M. ex- ivitad me, Chriftum negando, & feipfum mi- quidem fcelus mater ejus per figna evidentia. empl.20. (v it, ( perpendit: fed parcens confufioni hidevovit. Tunc Bafilius ipfum domi inclufit, f proprize filize noluit propalare. Puella autem & figno crucis munivit: .ubi per quadraginta ü dies horribiles infidias ddemonum palffus eft , fciens peccatum fuum cognitum matri fuae, de confilio cujusdam antiquae vetulee veneno poenitentiam fuam complens, invocando vit- matrem füam interfecit. Pater autem adver- tutem fanguinis Chrifti,, Tandem die quadra- efima fubitoin manu Bafilii apparuit ichedu- tens, & tantum Ífcelus horrens, filiam. om- [ nino dimifit? tunc ipfe eodem modo veneno la obligationis diaboli : per quodillum recon- abeainteremptus eft. Parentibus ejus fic oc- ciliatum Deo intelligens, . ad Ecclefiam redu- D xit, & ejus poenitentiam fufcepit. cifis illa in defperationem cadens, donec a ft quodam aüdivit praedicare, quod omnia pec- XII. Dives quidam devenit ad paupertatem, Did. ex-" 4 cata, quantumcunque enormia , in confpectu & poftmodum fubdidit fe fponte diabolo, utempl.ag. ipfum econverfo ditaret, quem accipiens dia- Pl divinze mifericordize nihil effent, quando ea 4l homo cum contritione confiteretur , & dole- bolus baptizavit eum dicens: Ego baptizo te ret. Ipfaautem ad ad eum accedens caufa con- in nomine luciferi, &orninium, quod fis cum corpore & anima nofter. Tandem dedit ei feffionis, prae defperationenon volebat pecca- pl taífuaconfiteri. Et fa&a fibiab eo confolatio- multas divitias, & dixit: Ex quo nofter es, f necummaxima lachrymarum effufione pecca- debes portare fignum noftrum, ícilicet fuper- biamin veftibus, &inceffu, fic & inmembris. n tafua veraciter eft confeffa ; judicans , feomni poena & confufione efe dignam. Facta autem Qui cum in illo ftatu fuiffet annos aliquot, con- confelfione, &injun&a ei poenitentia faluta- tigit, eumintrare Ecclefiam, audire przedica- tionem de mifericordia Dei ,. & contritus re- ri, ipíacumancilla fuaintravitEcclefiam, & profternens fe in oratione flevit in tantum a- manfitin Ecclefia, & procidens fuper terram, mare cum lacrymis & dolore, . quod ftatim & jacens orabat , ut fibi Dominus redderet gra- E Toiden mortua eftinventa. Cum autem confeffor ejus tiam, & vellettotum corrigere, quod fecerat. exenpl in preedicatione, ut pro ea Dominum roga- Dominus videns ejus humilitatem lacrymo- A fam, & quod veilet corrigere totum, & vi- rent, populum admoneret, audivit vocem dicentem fibi, quod ipfe & populus potius ejus tamemendare , dixitei de altari: Surge, fe- orationibus indigerent, itaqueintellexit, eam mittuntur tibi peccatatua , vade, €9 amplius noli fj geccare.. Qui fürgens prae nimia contritione fa- c perlacrymarum inundationem iterum effeba- fc ptizatam, & ad patriam evolaffe fine omni &us fuittotus canus , quod eum vix familia fua purgatorii poena. cognovit, qui etiam poftmodum fe afllixit poe- ü Tb'dem -XL In vita S.B a'filii*ieäi-tdr-, quod quid;m nitentia, qua vitam aeternam mercatus eft, exempl. 22. ferviens cuidam nobili viro , * ejus filiam ada- Iitam mifericordiam Dominus oftendet usque iavitinhoneftre, quam donis & blanditiis non in diem judicii, feu in judicio oftendet jufti- tiam bonis & malis. 1 : praevalens decipere, quadam no&te in coemi- buit w)iruin valdeibid. ex- terio Judzeorum diabolum invocavit, & eife- XIII. Mulier quzedam ha eretafuarevelavit. Cui diabolus: Si vis, ut contrarium fibi, fi veniebat deinilla, de foro, empl.a6. ] voluntatem tuam compleam : tu manu tua detaberna, femper percutiebat eam. llla vi- à mihi fcribechirographum , quo te ipfum mi- dens , fe in ar&to pofitam , contuluit unam ve- hi vovendo Chriftumabneges , & omuem fu- tulam, ut faceret, quod vir fuus diligeret eam. Illa promifit, &duxit eam ad horreum, & vo- am perfe&ionem. Quo fa&to, diabolus cor puellae amoreillius totaliter concuffit, ita ut cavitdiabolum , qui ftatim affuit. Cui vetula: pavimento proftrata clamaret dicens : Pater Ifta foemina vult vobis fervire, ita ut faciatis, quod vir ejus diligat eam. llle dixit, feliben- miferere mei , quia nimis crucior amore tui fcutiferi. Sed pater evigilans, clamavit dicens: terfacturum, fedoportere, quod puerum uni- 218 208—.8 —— 71 ——5 ! Heu, heu! quid contigii filia meze, quam cum, quem haberet. occideret prius; quod $— cum feciffet, rediitadeum. Atile: unum ad- Chrifto vero Sponfo copulare conabar, & fic falvare? Sed iulto plus illa infaniebat dicens: huc facietis , fcilicec abnegabitis fidem, & om- Pater, nifi, quod peto, compleveris, citius mo- nium Sanctorum auxilium. Quse dixit: & riavY. Super quo habito confilio cum amicis , ego abnego, & committo me vobis cum ani- copülavit filiam fcutifero. Etquiaiftefe &fua ma &corpore. Cuiille: Modo fecura ito do- dedicaverat diabolo, ideo nec Miffam , neccze- mumi Quod dum illa rediens l2eta fecit, vir tera Deibeneficia advertit, nec curavit, ne- veniens de tabersa coepit eam percutere; & i que figno fanctze Crucis muniri poterst ,-nec aliquando fuit mmalus , poftea peffimus.: Quare videre. Quod illa advertens, fuit perterrita: vidensfe confufam, fugaminiit: dumautem ad unum milliare áe domo fua abeffet: occur- licet ile negaret, fed utrumita effet, illa femel —— — S"-—! P Q -- P 4 p " traxitillum ad Ecclefiam , ut omnia probaret. fitei diabolusinfpecie viri fui, & (imili habitu, & equo, & dixit: Etquo tu vadis mifera? illa "Unde ille videns fe deprehenfum, eo quod la- terenon poffet, caufam totam narravit uxori refpondit: ante vosfugio. Cuidiabolus: Re- fuze. 'Tunc illi inzemifcens refpondit; confi- deas cito domium, promitto tibi, quodtenolo amplius moleftare, & fic afcendit ad eum fuüper de, nec de mifericordia Dei defperes , quia ipfe poteft teadhuc facere deivjuftojuftam. E* fic equum, & putabat eum virum fuum effe. Qui traxitilluamad B. Bafilium. Cui devote omnia cum- veniffetante domum, evanuit. Statim vir "eonfeffus eft, & abeo abfolutus: Unde diabo- veniens, ceepitpercutere illam. .Cuiilla: Ho- Dv Mi a o ii EM a — a lus agitatus, nitebatur etiam vifibiliter illum die Titulus XL, .Dei. Mifericordia. 547 die cum aufugiffem a vobis, & vos me de cam- quafi quandam farcinam, flens continue lar- po reduxiflis; hoc non promififtis mihi. Hle giter fuper ea. Ettunc didicerunt fantti Pa« audiens, quod fugiffetabeo, dixit: hocnon tres, quod non propter poenitentiam, quam erittibi gratis, & ceepiteam percutere, quod fuftinuerat, fed propter peccatorum memo- fere exhalaverat fpiritum. . Quze cum jaceret riam , & verecundiam ei peccata fuerunt di- femiviva vulneribus , dixit: adducite mihi miffa. Et transactis quind ecim diebus requi- Confeffogem. Cuivir: nunc vult me confun- evit in pace. ^ dere, ut dicatur, ego occidi eam, & prohi- XV. Cumquidamin fi idelis hominem Chri. S . Dyom., buit, quod nullusiret ad Sacerdotem pro con- ftianum ab Ecclefize gremio abduxiffet , & Areepag. n epift. fefhione. llla nori ceffabat clamare: adducite propterea S. Carpus Epifcopus graviter indi-] Demo- mibi Confefforem. Tandem unus de familia gnatus, petiiffet a Deo, ut amborum vitamophiturm, Jl eg. cauteivit, & vocavit Sacerdotem cum corpo- repente extingueret , fubito ei aperto coelo: ol n reChrilti, & erat in no&e: qui cum veniífet Chriftus innumeris Angelis ftipatus apparuit, - ante domum, vir obfervavit omnia , & non infra vero profundilimam voraginem vidit permifit Sacerdotem ingredi. Qui dum ftaret ferpentibusplenam, ad cujus eos duo illi viri ante domum, clamavit ad eum illa dicens: trementes , jam.jamque dejiciendi ftabant, Domine, faltem per parietem auditeme: & fimulque Chriftum dicentem audiebat: Car- copit clamare dicens: Domine, fateor, quia pe, paratus fum iterum pro alvandis homini- puerum meum occidi, & diabolomecommi- bus pati, &itud mihi gratum efi, modo non fi cum anima &corpore, & fidem Chrifti ab- alii homines peccent. Tuauteminfpice, an negavi, &cum magna contritione emifit fpi- utile fit, illam cum ferpentibus manfionem ritum. Etftatimi(te pius Pater pepercit omni- praeferre Dei acbonorum clementiumque An- bus peccatis fuis, &gratiam fuam ei reddidit: gelorum confortio. A animam ejus per fanctos Àngelosin eoeium XV!. S. Gertrudis aliq uando divinitus edo- Blo'üus im deportari fecit. Hoc vidit vir, & Sacerdos, &afuit, quodhomo afpiciens imaginem Cru- onil, 'C, I. Tbidem omnes, qui aderant. cifixi imaginari fibi debeat Chriftum fequen- XIV. Fuit quzedarameretrix incivitate "'qua-F tia blanda vocedicentem: En vides, qu^mo- exempl, dam, propter quam multi erant depauperati. do tui amoris cauía pepeuderim in cruce nu- 28 Audiensautem Abbas Paphnucius mala,quze dus, defpeCtus, totoque corpore vulneratüs, peream fiebant, affumpto fibi habitu fzecuia- ac per fingula membra diftentus. KEt adhuc ti ad eam eft profe&tus , & dato ei folido pro tanto charitatis dulcore cor meum erga te affi- Ícorti pretio, petiitlocum fecretum , & ob- citur, utfi falutituse expediret, aliterque fe- Ícurum, nevideriab aliquo poffet, & pecca- licitatem tuam confequi poffes, vellem pro tum fuum fine verecundia perpetraret. Etcum te folo tolerare omnia j E * » quae toleravi pro to-f duxiffet eum ad plura loca, & ipfe femper di- to mundo. ceret, quodvideritimeret, duxit eumr in ob- XVII. S. Mechtildi de quadam pia perfona. Tbid. Dominus dixit: Quando ex humana infirmi- fcuriffimum locum dicens , 'quod nullus poffet eum videre, nifi Deus, & diabolos. De qui- tate culpamaliquam admifit, fi mox per poe- Jd, àX« bus verbis eifacto fermone, qualiter deberet nitentiam redierit ad me, confidens in mea. la afpectum Dei formidare, convertit eam , & mifericordia, paratusfümad unicum ejus ge- ad poenitentiam moxinduxit. Quae convocans mitum omnem culpam ei remittere. mox omnes focios fuos amatores, fecit omnia, . XViil. Eidem Dominus dixit: Nullus eft ïIbiä. | quaelucratafüerat, comburi coram eis in me- adeo magnus peccator, quin, fi vere poeni- dio utbis, quz valebant binas quadraginta tuerit, mox illi omnia fua peccata plene di- Marchas auri : dixitque , quod magis vole- mittam, &cor meum tanta clementia atque bat hzec comburi, quam quod in futuro judi- dulcedine fupra ipfum reclinem , ac fi nun- cioipfamet combureretur ab eisdem. Quo fa- quam peccaffet. s &o, fecuta eft Abbatemin defertum , quieam XIX.. Rurfüm eidem dixit : Quamvis ftel- lbid. in parvam cellulam inclufit, in quam perfene- l, ideft, Ele&torum meorum anime nube ftram parvam dabat ei fingulis diebus parum peccatorum, & caligine ignorantize nonnun- panis & aqu:x. Ineadem autem cella juxta fe quam valdeobtenebrentur, infirmamento ta- omnia neceffariafaciebat: quze prae peccato- meníuo, hoceft, in divina lucemea, obfcu- rum ejus pudore non audebat nomen Dei no- rari non poffunt. Licet, inquam , Electi mei minare, nec manus vel oculos ad coelum le- magnis plerumque peccatis involvantur, fem- vare; fed verfa ad Orientem dicebat: Qui pertamenillosea charitate refpicio, qua eos glotmafli me , süiferere mei , ficut eam Abbas elegi, &ipfosineaclaritateattendo, ad quam julferat. Poft annos autem tres compaffus ei perventuri funt. Bonum igitur eft homini, ut dictus Abbas , -quaefivita B. Antonio , 'fi effet Ízeperecogitet , quam gratuita pietate ipfum, tempus emittendi eam, &idem peccatum di- elegerim, & quam bene de ipfo cogitaverim, miffum ; qui fecit pro ea fratres orare. Tunc quamque amanter eum refpexerim , etiam Paulus major difcipulus B. Antonii pofitus in cum in peccatis jaceret; item quam benigne extafi vidit le£um pretiofiffimum in coelo a tri- mala ejus in bonum ei commutaverim. Ibid; ; bus fpeciofiffimis puellis przeparatum. Et cum XX. Cum S. Gertrudis quondam audivif- quzereret, fi effet B. Antonii, refponfum eft fetin concione, neminem poffe falutem con- ei, quod non: fed Thaydis Sponfze Chrifti. fequi, mnifi faltem tantillum charitatis ha- Et cum effet exclufa, ait, quodin toto trién- beat, utex amore Dei poeniteat, abftineat- nio habuit femper peccata fua ante oculos, que a peccato, ipfaque apud fe cogitaret, hac Z£z2 K, P. Loln. Bibl. Man, Toi. I xatigne 548 Bibliothece Manw;lis Concionatorim Zbu[us: cavenius. fatione multos damnätum iri, utpotequi ma- gistimoregehennze ; quam amore Dei poeni- VII. Sicut foletthefaurus recondi, aurumSa!mero. teantinfinevitze, Dominus fic eilocutus eft: auro, & argentum argento cumulando , & X9: 13- di(c. 16. Quando video peccatores agonizantes, qui magna ac follicita diligentia fervando , ne $ Ladf mei unquam dulciter recordati fuerunt ,. vel quisquam illum deprazedetur , ut tandem ali- att. 14 aliquid meritorii operis peregerunt, in ipfo quando fua die detegatur, & illum poffidens ie p mortis confinio exhibeo eis metam pium, a- gnim J dives & beatus habeatur: lta per centrarium terii imabilem & benigaum, ut ipfi exintirnis cor- thefaurizamusiram, ideft, divinze vindictae dis medullis doleant, quod unquam me offen- ieritum , peccata peccatis coacervando, & derint: ac per talem poenitentiam apti red- diligenter illud perimp oenitentiam affervan- duntur ad falutem con i'ei;uendam ,& pe'rire do,ita ut Deus omnium delictoram memoriam non poffunt. exacam cuftodiat, quotandemaliquando die noviffima detegatur thefaurus malefactorum , : $. V. Cornel. a SIMILLITUDINE S. ut cum ipfo graviffimo puniaris fupplicio. Lapide in VIII. Sicut mifericordia Dei cito adeft , c. 5. Eccl. Qualitas. fübvenit poenitentibus; ita & ira Dei cito in- $, Virc Mani& cutccelum quandoque nigraf 'confpicitur gruet peccatoribusimpoenitentibus ex impro- [ S.Hier. in ferapke -diíc. 10 1i51 coopertum caligine , horrendis refo- vifo. Wi dl n' 2- IX. Sicut qui paulatim arcumintendit, tem- C.2. Romf l nans, ftrepitansque tonitribus, fulgurans, fulminans, grandinesjaciens, impetuofis ex- pusdatalteri, utfuügiat, qui, fifugerenolit, undanspluviis, gelidisque debacchans aqui- tantofortius fagitta emiffa configitur, quanto lonibus; aítfubito variis pulcherrimisque ad- majori tempore arcus intenfio fuit fa&a ; fic ornata coloribus apparet lris , ferenitatem no- Deus, quilaneos habet pedes, fed ferreas ma- bis promittens & tranquillitatem; ita & nos .gus ; t'axditatem' fuppliciigravitate compenfat. z (zepe fupplicia & flagella timemus , & expa- $. ET veícimus iree divinze , quafi jamjam a terra abforbendi, ultimamquam mundi experturi MOTIV A. ruinam: Deusrepulifti, & deftruxiftinos, & De. mifericordia. Dei. [perandi. iratuses. Ecce tempeftates, turbines & ful- mina; aftindilate poftea ferenitas fuccedit : uia mi[ericordia eft gloria Dei ; ut Manfi Man& l C. nogl M Et.mifertus es nobis. e his verbis indicavit: In libro Nume- petí, udicesladeo pii, qui; rorum Deus inquit : J/ivoe to.c. fet Did.Stel-" ]I. Sicutfunt aliqui j go, €9 fnqalebitur " 39 at laincap. - etiamfi contra aliquem crucis fententiam pro- gloria Domini wniver[a terra. S. Thom. d 61 31.V1^ ferant, prius lacrymantur;; fic Deus, quan- .1L. Quia mors Chrifti eam exigit , €9 commen- do deftruxit mundum tempore Noe, prius plo- Villan. tr. dat; uti S. Thomas Villan. indicavit dicens: deAdven. ravit. Ta&us dolore cordis intrinfecus: Dele- Quomodo te damnabit poenitentem, qui pro- bo , inquit, fiominem , quem formavi : Super pter hoc moritur, nedamneris ? Quomodo te abjicietredeuntem, qui de ccelo veritqueerere ferufalem etiam prius flevit, antequam eam : - deftrueret. te: Unde Apoftolus: Quis accufabit adver[us | Wt S.Chry. — IIl Sicut in zegrotis, & periculofiffimo ele&os Dei ?. Deus , qui juflificat , quis efl , qui ede(rir, hom.2.iD morbo corréptis, ingentisque pretii pharma- condemnet ?. Dices forfan ; agnofco Dei vifce- vertfer, Plalm.59- c:s opus habentibus,fiingrediatur medicus,at- ra , inzeftimabilem dignationemintelligo; fed 145 64, quezegrum ad moneat, permultis ipfi medica- magna funt peccata mea nimis, & inveterata mentorum generi bus ad conficiendum phar- flagitia mea, poenitentia vero modica, aut macum opus effe, isque przebere fe poffe ne- nulla, quomodo poffum falvus fieri ? O ftul- get, q uod inopia laboret, dicatque medicus: te, non attendis, qualem pro tuis peccatis Hoc & illud mihi da , & ego reliqua omnia fatisfaCtionem in crucePatrireddiderit ? ex- de meo fübminiftrabo. Eodem modo Deus aggera crimina, accumu!a peccata , aggrava quoque facit , confeffionem , inquit, & la- quantum potes; potior eft illa hoftia. Et con- S; Bern, crymas & poenitentiam mihi praebe, & ego firmans S. Bernardinus, quidmagis, inquit, enenf. ad fpem venize mentes erigere potuit, & ve-, otn. I. alia pro mea benignitate tibi largiar. Utilitas. rifimilius oftendere valuit, Deum velle mife- Quing, reri hominibus , quam quod Pater mifericor-ferm. r. Manfi dif. .W. Sicut pecunia omnibus rebus compa- diarum proprio Filio fuo,. uteisparceret, non art. 2 30 n. IO randis defervit , omniaque fupplet: ita divina MP pietas omnibus neceffitatibus noftris fubvenit, pepercit? Et ipfe Filius, utimmunes & illzefi ]ü&.deö ipfi abire nt, latrociniorum ipforum dignatus ïed. A l àd quzevis fe impendit, & ubique refplendet. eft perferre fufpendium. : Tbid.n.2. , V. Sicut thefaurus temporalis in benefici- um innumerabilium hominum diffunditur; ME. Quia femper €7 ubique parata efl ; uti G. S.Bafil. in - om.exh, . eodem modo divitize divinze bonitatis in o» Bafiliusindicavitdicens: Clama, dic, mife- reremei! nonlabiamovendo, fed mente vo- ad bapt. mnes res diffunduntur. jbid.n.7. VI. Sicut quilibet lucis fadius innumeras cem emittens ; nam & filentesaudit Deus. ]e- remias in luto erat, & Deumattraxit: Daniel diffipattenebrass eodem modo quilibet mini- inleonumlacu Deum placavit. Verum,inqui- maus fan&ificantis gratize gradus , qui eftqui- dam divinze infinitze mifericordize partus , dif- es; hi Deograti & accepti erant, ego autemin- Ves fipat tenebras iniquitatis. numeris fum fceleribus contaminatus ; ruim Titulas XL. — .Doi Mijäricordiä. 519 rum & latro m crucetalis erat, & tamen, li- M f cóhibet, ne pluant fuperl te? Nunquild folis, T0 ] . cetin profunditate putei hujus conftitutus ef- lunze, ftellarumque fplendorum abfcendit, ut M | .. fet, inquit magnus Bafilius , non tamen in cru- Fdi ce prohibitus eft, quin paradifum atfecutus non fuper teluceant, atque radios diffundant? " Porro terra germinat fru&um fuum, arbores 3 S.Laur, fuerit. Id ipfum etiam S. Laurentius Juftinia- diverfarum fpecierum poma producunt , ,vir- uft. 1. a. nus confirmans, anignoras, ait, quamdiu 3 de fpirit. corporaliter vivis, etfi omnium criminum te gulta quaeque ad tuum fcecunda funt ufum , ác anim. in- ( pro dolor ) intelligere diffimulas, a quoifta teritu. fecerisreum, refurgendi tamen i n fpiritu tibi percipias. Tibi cunéta famulantur elementa , aDeo eít indictafiducia. Hinc idem S. excla- mat: O divinze miferationis ineffabiles divi- nubes de ccelo imbrem oportunum fpargunt, dies diei, & nox fucceditnotti , ut tibi cunctis- tize! Non przefixit compundionis tempus, non que viventibus praebeant exemplum ; & fine ä indixit menfuram, neque confequendze gra- lenfu , & absque guítutorpeícis , & jaces. Po- t,C(Jmel. 1 tize terminavit ocum , fed fimpliciter dixit: ftremo illo ordinante, jubente , atque domi- àpide in Quotiescunque ingemuerit peccator, inínu- mante , tibiferviunt Angeli, miniilrant Arch- 1 c' 5' Eæl' ans, nullum ab eadem milerendi finem effe angel q impofitum. '. ," i, univerfzque coelorum obfequuntur virtutes, tuam quzerentes falutem ,tuuim cu- S. Vine. . 1V. Quia patienter [2 x]þe&'at; uti S. Vincen- pientes profe&tum , tuam beatitudinem anhe- )-S.Hier. la Ferr.apud tius Ferrerius his verbis declaravit: Quotannis - (177 lantes, & nequeex histe convertis ad illum : Maþfi dif. creditis, quod Deus exfpectavit Angelos pec- qui fua bonitate, antequam effes , convertit þ) cantes? Revera nonperannum, nec per men- Íe adte. Nempecumnon effes, nonerat, qui fem, necperhebdomadam, necperdiem,nec refifteret s ? obaudiret , fenueret, & tamenip- perhoram, necpermomentum, fed ftatim & « fe fine tedi gnatus eftfacerete; te quoque exi- ?: * fubitoejeciteosdecoelo, & damnavit zeterna- | ftente, praevaricante, fugiente, exfpe&avit literintantum. Quod necIncarnatio F'ilii Dei, patienter, utpoenitentiam ageres. Et Petrus Petr. Col- nec Paffioejus aliquideis profuit, quiairrevo- Cellenfis, unum, inquit, pre aliis fuse boni- lenf. de biliter fünt damnatiinzeternum. Modo cogita - tatis ftricti usreligavitbeneficiorum vinculum, f?bern. hic, quanta eft mifericordia Dei ? quiatam no- quo fpretus non fperneret, eje&us non abji- " biles creaturas, & fpiritualesnonexípeGavit ceret, offenfus non lzedere t, fed fatisfaceret ad poenitentiam, & modo exfpectat te fuper- fibi pronobis denoftrainjuria, non requireret, Y [ Manà bum, vanum, pompofum per multos annos, .(dis nj S.Bermn. Cuiconfentiens S. Bernardus, Deus, inquit, fed reduceret. Quishoc cacumine pietatis e- oenpent, - levatus eft, nili Jefus? Quis hunc verticem f to. 2. fer. nonadexecutionem fententize currit, non fe- gratiarum fubiit nifi Filius Dei? planefiin Jefa 19. art, x. fünat iraíci, fuftinet, diffimulat, exfpecat. aliquideftmelius ip C, l. Non quidem piusDeus iraícitur per fingulos di- fo Jefu ; id mihi eft propi- ,9. T. tiatorium, ideít reconcili atorium. . Villan,tt, es? Unde Sapient. 11. 24. Mifereris ommium 'deAdvel. 5 . JDomine , quoniam ommia potes , €9 dilfimulas péc- .. VII. Quia celeriter exaudit; tefte S. Berhär S.Bernar- - cata hominum propter pomnitentiam. E:i revera il- do dicente: Ma gnam prorfus miferiam magna us in fe- mifericordia dil uit, & abíter oS.Mag- lud dicere poffümus Thren. 3. Mifzricordig dem feftinanter, git, & hoc qui- dalen. omümi, quia non [umus con[urpti. quia fine ullo intervallo con- g 1dem to. ^V. Quia ultro invitat, uti idem San&us in-- junguntur, .& lacry ricordigx Salvatoris. mæ;pecc-aþtvricis , & mife- e.deOrig, dicavit, dum de Redemptore in cruce crucifi- verit.fer. xo. itafcribit: Clamatdicens: O anima mea: .. VIIL.. Quia jugiter: fuävenit»; nam uti re&e S. Chry- 123 9. lile&a, brachiisin cruce expanfis benignifti- . Chryfologus indicavit, dum verba illa Pf felegusia meteexfpecto, ulcifcidiffimulo, amultispe- 135 ( Confitemini Domino , quoniam bonus, quo- 7113* riculis libero ; revertere, cum gaudenter te Pjam m Jaculum miforicordia ejus ) explicansita fufcipio, omnem offenfam remitto , gratiam- cribit : Quid eft feculum ?. Non aliquando liberalitertibi dono, & datam multiplico, mul- quidem, inquit, beneficio afficit, aliquando tiplicatam confervabo, confervatamqueinse- Vero recedit. Neque aliquando quidem mife- :ïä ternunm remuneràbo; ideo, utdicitur Jerem. fetur, aliquando vero definit, quodevenitin ,' $, Bo 31. In charitate gerpetua dilexi te ,. ideo attraxi iominibus, quos & prohibetanimi perturba- ^ Cenetl ze miforans tui ; Exgo , ut dicitürlíaio g. Dy- tio, &diftrahitfra&us & abje&us animus, im- m T relinquat ixapius viam fuam , '€2 vir iniquur cogi- . Peditfavor, & obfequium, at Deus non eft e- * Quinf» ialiomer fuas , €9 revertatur ad Dominum ,. €g Jusmodi, fed perpetuo miferetur. '.ferm. n miferebitur cjur, quia emultus eft ad ignofcendum. IX. Q uia etiam indi 8 1 ar t: 2.' S. Laur. 510* non re[guit ; uti S S. Befn. Hinc & S. Laurentius Juft. ait: O quam fre- . Bernardinus teftatur , dicens: Admiranda Sen. to. 3. | bed. c. 4. " quenter ad cordis pulfat oftium, utingredia- eft benignitas Salvatoris, quod talibus vitam er.de So- z turadte, tecum maneat, in te conquiefcat, Ciet..a. 20 &largitur, & confervat, aliaque muitiplicia C,E fuarumque te participem faciat effe delicia- dona perfeciffima largitate preftare non cef- Spil.it « rum. Infequitur quippete, quafi tuoip feDo- fat, quinonfolum vita ipfa indigniffimi funt, 4 hom'ex U minus indigeatfamulatu , nequeat effe beatus. & tanguam ;fmg te fed etiam omni alio bono, przefertim cum ipfis :adban' bonis, quze a Creatore accepiffe illos manife- ït VI. Quia beneficiir provocat ; utiiterum S. r ftum eft , non folum execrabiliter abutuntur, Laurentius Juft. infinuavit dicens: Quamvis' fed etia m Creatore m benigniffimum nequiffi- delinquas graviter, quamvis in multis offen- me impugnant. das frequenter, tametfi te voluntarieavertas X. Quia terminum non habet : hinc S. Bafi- S.Bafil. iu reg. brey, ab Qlo, nunquid fuarum ftillicidia gratiarum — lius, fifieripoteft, inquit, ut multitudo mi- interp. 1, PA f " Bibliothece Manualis Concionaiäriæ 559 — ferationem Dei numeretur, & magnitudo mi- . $.. VIII. — fericordiae menfuraulla comprehendatur, col- ASSLCUAR, Ro A lata cum magnitudine peccaterum, adhibea- primis noffe debet Afceta , cur Deur vosa- S. Bern. I I r.5. ia turíane, filibet, defperatio. Si autem hzec ri voluerit smi[ericordiarum Pater ; id quod v; irgil. & magnitudine non poffunt & numero definiri S.Bernardus declaravit dicens: ReCte,non Pa- N [ C mifericordia autem Dei & miferationes , ne- ter judiciorum & ultionis Deus dicitur, fed Pa- fttiviþ. quemagnitudine ulla poffunt, neque numero ter mifericordiarum , non modo quod Pater circum(cribi ) fine dubio non eft ,' cur defpera- videatur mifereri potius, quamindignari, fed tio adhibenda fit , fed agnofcenda mifericor- eomagis, quod miferandi caufam & originem fumat ex dia Dei, & commiffa peccata deteftanda , quo- proprio: judicandi , vel ulcifcendi, rum condonatio pofita eft in fanguinþ Chrifti, ex noftro. II. Noffe debet, inquomi[ericordia Dei pra- Hugo ard. in c, $.. VIl. cipue eluceat, quod Hugo Cardinalis oftendit, 2. Rom. dum füperverba S. Pauli : n divitiar bonitatis E ab - — GU QO Wwm. aa x - a MEDIA. ejus €9c. ita fcribit: Notatur copiofitas, & a- m P^ — bundantia bonitatis in largitione beneficio- 4ld fiduciam erga mi/ericäidiam Di : conci- : s rum,quoefit peccatoribuslicetindignis. Haec giendam. bonitas attenditur in octo. Primoin hoc, quod sBem, Ll Exempla mifericordim ob oculos ponere , . uti dateis, licet fint ejus capitalesinimici: Secun- fer. 1. de S. Bernardus fuafit, dicens de S. Pau- do, quodinteriusincitat ad bonum: Tertio, — —— . aX n—À fione S. Conver- Jo : Propterea converlionis ejus memoria fre- quod a malis refrenat peccatores per flagella quentatur, quod & ipfa quoque memoranti- veleegritudines: Quartoinhoc, quod a cafu BN p Pauli, bus utilis inveniatur: in hac enim memoria , confervat: Quinto, in quantum peccatoribus 2 ho & peccator fpem venize concipit, & provoca- offertgratiam : Sexto, in hoc, quod exterius tur ad poenitentiam, ,& qui jam poenitet, per- vocat per praedicationem : Septimo in hoc, fe&ze converfionis accipit formam. Quis de- quod exempla benefaciendi, & fe convertendi fperet ultra pro magnitudine cujuslibet crimi- ad ipfum, | oftenditinfan&is viris, quia in o- nis, quandoquidem Saulumaudiat adhuc fpi- mnireligione funtaliqui boni. Octavo apparet tantem minarum & caedis in difcipulos Domi- bonitas Deiin hoc, quod dele&ationes tempo- 1 ni, fubito fattum vas electionis? Quis dicat ralesamaritudinibusrefpergit. - V iniquitatis pondere preffus: affurgere jam ad lII Noffe debet varios modor, quibus mif. 2ri- Bellov; ftudia meliora non valeo; quando in ipfo iti- cordia divina ad panitentiam vocat peccatores,quos ,P€C- mer. - mere, quo fanguinem fitiens Chriftianum , breviterindicavit Bellovacenfisdicens: Efte- ääp- 4.; diruin toto pe&ore virus efflabat, perfecutor &us divinae mifericordize eft, qua peccatorem. . crudeliffimüs in przedicatorem fidelitfimum re- multipliciterrevocareconatur; videlicet core: S.Greg. pente mutatus eft; fed & S. Gregorius, in- ripiendo, flagellando, blandiendo, promitten- p homil.24. quit: Perpendo Petrum, confidero latronem, do, vocando praedicationis vellocutionis ver- Pidln, in Evang. afpicio Zachzeum ; intueor Mariam, & nihil bo, incitando, reclamando, & infpirando in- m .aliud video, niíiante oculos noftros pofita terno confilio, increpando aliquo terribili fi- fpei & poenitentize exempla ; ubique exempla gno.. Fufius vero enumeravit S. Bernardus,in- S. Bern. . - fuze mifericordiaze apponit. Mala ergo difpli- quiens: Septem in me video mifericordias Do- fer- 48 in . L ceant velexperta. Libenter oblivifcitur Deus, mini, quas & vos ipfi facillimeinvenire pote- t quod nocentes fuimus , paratus eft peeniten- flis in vobismet ipfis. Prima eft, . quia non tiam noftram nobis ad innocentiam deputare. poteft explicari fermone, quam benigna fit;. Oleafter Il Pronitatem Dei ad mijericordiam confide- quamgratuita ; ego peccabam, & tu dilfimula- inc14. Fare, dequaficloquitur Oleafter: Soletapud bas ; noncontinebam aíceleribus, & abftine-: Num,, homines multiplicata injurize illatze conditio basa verberibus ; prolongabam. ego multipli-. effe caufa, de ceetero continendi veniam ; non cando iniquitatem ,. & tu Domine pietatem tuam.. Secunda eft, quod a multis peccatis Ífic autem Dominus Deus, fed veniam multi- plicaffe, caufa eft novze condonationis; unde adhucin fzeculo pofitum cuftodivit me: Quis S.Petr, ait Moyfes: Sicu£ propitius fuifli egredientibus enimnon videat, quod, ficutin multa cecidi, Dam. fer. fic &inalia poteram cecidiffe peccata, nifi me de $. Mar- de /Egypto. Et clarius S. Petrus Damianus: tino, Vides, inquit, quam longa patientia fit in omnipotens pietas confervaffet! Fateor, & .Deo, quam velox mifericordia? Longanimus, fateor, &fateor, quia nifi Dominus adjuvif- aitSanttus, & multum mifericors. Libenter fetme, Írequentius cecidiffet in omne pecca- igitur ad teconfugio, Domine Jefu, qui diu- tum anima mea: hanc mifericordiam tangit, tius pateris, & velociter mifereris, , quia tu quando dicit, quod ifte prodigus filius cupie- es Deus & nonliomo, ficut Propheta dicit : bat [aturari de filiquir porcorum, €$ nemo illi da- Qui fervetiram , abfcondat malitiam , vin- bat, id eft, Deus non dabat , cujus centrum di&am inquirat. Ad hxc & illud confide- ubique, & circumferentia nusquam , quia randum in mifericordia miferantis , quia fze- non vult dare homini opportunitatem pec- culi homines femel, aut bis, aut multum fe- candi, quam optat ; libenter tamen dzemon daret, quite pofuit ad porcos cuftodiendos. pties vel decies dimittent; hic autem millies in die, fi fieri poffet, quae committimus, di- Tertia eft, quod vifitavit cor meum , & im- qmittit; & hoc quamidiu vivimus, quamdiu mutavit, utfierent mihi amara, qua mala, peregrinamus ab ipfo. dulcia prius erant. Kanc tangit Salvator ;; quando L Tiulus XL. xDeiv Mi/z;arr*icordiaf 951 quando dicit, quodhicadolefcens eft ad fe te- plurimum polliceris , quafi ille, qui,tibi per Ider tr. S n verfus, & quod coepit intra fe dicere: Quanti &t $l poenitentiam promifit indulgentiam , promi- 33: injoa. Í Vlrgtl mercenarii in domo Patris mei abundant. panibus , ferittibi etiam prolixiorem vitam. Un de fcis, ii lYi ego autem hic farme pereo? Surgam., €9 ibo ad ga- quid pariatcraftinus dies? Recte dicis in cor- trem meum. Quarta eft, quod poenitentem mi- detuo: quandomecorrexero, Deusmihio- fericorditer fufcipit, utin eorum numero in- mnia peccata dimittet ; nerarenon poffüumus, veniretur, dequibus Pf. 31. Beati, quorum re- quod correctis atque converfis indulgentiam sniffe funt iniquitater; hanc mifericordiam tan- Deus promifit: Ànin quo Propheta mihi le- git inhoc, quod dicit patrem occurriffe filio, gis, qiua promifit corre&oindulgentiam, non cum adhuc effet procul, & eum amplexatum mihilegis, quia promifit tibi Deus, longam Hügo ad pacis ofculum fufcepiffe, Quinta, per quam vitam, Ex utroque igitur homines periclitan- Cid.inc, inihi continendi deinceps emendatius proetti- tur, &fperando & defperando, contrariis re- tit virtutem, utnonrecidivum paterer, &ef- bus, contrariis affe&tionibus. Sperando quis fet noviffimus errorpejor priore. Hanc miferi- decipitur? quidicit, bonus eft Deus, rniíeri- cordiamtangitin hoc, quod dicit, eum fuif- cors . eft Deus. .Defperando quis decipitur ? fe calceatum, id eft, mortificatum defideriis, Qui dicit : immifericors eft Deus, ne pesjam lapfus Zecibus immergatur. Sexta V. Noffe debet ; L ficut smifericordia [zmyer eít, gratia promerendi, & hzecfignificatur in cum juflitia conjunBa efl, ita metum quoque Divini annulo fidei, qui ponitur in manibus,id efbin o- oj ndicii cum [pe smifericordie obtinende junEum peribus applicatur, quod fit non propria no- eJe debere ; uti fapienter monuit Hildebertus Hildeber- ftra virtute,fed Deigratia. Septima eít manus Epifcopus, dum in epiitola quadam Ccui hic tus f;p, a- Beda in c, Donze converfationis. Quibus confentiens ve- pad Manfi preefigitur titulus : Gratulatur Reginze cuidam difc. 22. ?. Rom. "nerabilis Beda. Quid, inquit, tam longani- de bono; quod alind fuiffe non puto, quam F n. 4. mum, quidtam multum in mifericordia ? Pec- nuptias cum Rege. ) przeter alia illam horta- catur, & vivitur, accedunt peccata, augetur tur, ut Deum nonita fperet mifericordem , ut vita; blasphematur quotidie, & folem fuum nonetiam exfpectet] udicem; itaad propofitum oriri facit fuger bouos €9 malor. Vocat undique noítrum fcribit: Sed dicis mihi ; idem offen- ad corre&ctionem ; vocat impertiendo tempus fus clementiam promittit, punire praetermit- vivendi; vocat per leCorem; vocat per tra- tit;poenitentem admittit,mi nas remittit,debita Gatorem , vocatper intimam cogitationem, dimittit, ampliora committit. Ita eft, inquam, ?ellov. ! vocat per flagellum correGionis , vocat per Dec.ID0f, confiteor, mifericordia Domini plena eft terra, L pj niifericordiam confolationis , longanimis * Ceeterum plures eam fibi infru&tuofe a ücupan- multze mifericordiae Deus. tur, qui Clicet abjurato bene agend i ftudio ) . - 1V. Noffe debet /copulor , in quo impingere fo- Deumtamen, quem merentur judicem, fpe- lent homines mifericordia Dei abutentes, quos S. rant mifericordem, quafi eum invenire propi- $ Aur, i5 Auguftinus indicavit dicens : £ fp»s , &9 defpe- tium, merces fitiniquitatis , quod credimus ef- ; Pfalm. vatio timenda eff in peccatir. Videte vocem de- le Religionis. Verum non eftita: neque enim 144. fperantisadaugenda peccata, & videte vocem milericordiam Dei lucrantur mali, quam fibi fperantis ad auferenda peccata, & quomodo etiam timide pollicentur boni. Ber, Inea fperare, ':r.43.iu utrique voci occurrit providentia & mifericor- laiuberrimum eft confilium; fe d de ea totum i dia Dei. Audi vocem defperantis: Jam, inquit, pendere, periculofum eft refugium; oportet . damnandus fum, quare non facio , quidquid enim judicem mitigent aliqua bona,. fi volu- volo; audi & vocem fperantis ; mifericordia mus mifericorditerjudicari mala, Proxima eft Domini magna eft. Quando me convertero, veniae caufa, non totà rea; virtus, quze cum dimittit mihi omnia; quare non facio, quid- delitto ad judicium venit, interverit. Hi vero quid volo? defperat, ut peccet; fperat, ut judicem fentiunt mifericordize expertem , qui peccet. Utrumque metuendum eit, . utrum- le peccando faciunt expertes juftitixse, — Et in que periculofum. — Vae a defperatione! vee a eundem fenfum S. Auguftinus. Quamvis, ait, S.Aug. perverfa fpe! utrique huic periculo ,& utri- multum przefumere debeamus de mifericordia ho. 36. in que malo, quomodo occurrit mifericordia Dei? Dei, non tamen negligenter debemus timere É**6:2e Quiddicistu, qui defperando volebas pecca- juititiam ejus ; cum juttitia enim te judicabit, re? Jam damnandus fufn, quare non facio, qui cum milericordia te redemit, Nam quod quidquid volo?. AudiScripturam : JVolo mor- nos tam longotempore peccamus, & ille par- tem impii , taniums u£ revertatur , €9 vivat. Hac / cit, non eít negligentia ; fed patientia ; nonille voce Dei reducitur infpem. Sedtimendus eft potentiam perdidit, fed nosad patientiam re- aliuslaqueus, neipíafpeamplius peccet. Quid fervavit. Teneamus ergojuftitiam, cujus mife« ergo & tu dicebas, qui fpe magis peccas? ricordiam delideramus. Hinc, tefte S.Bafilio, S.Bafil.in . quandome convertero, omnia mihi Deus di- ubique Scriptura miferationibus Dei juftiti- Pf, 144. $ mittet; faciam, quidquid volo. Audi & Scri- am conjungit, nos plane erudiens, quemad- ptaram: JVon tarder converti ad. Dominum, ne- modum nec mifericordia Del fine judicio , que differas de die in diem ; — [ubito enim veniet ira nec judicium fine mifericordia fit, fed com- ejus ,. E8 in tempore vindi&le difperdet te ; noli menfuretur, etiam cum judicio miferationes ergo dicere: Cras me convertam, cras Deo luas iis, qui digni funt, admen(uret; & placebo. Verum quidemdicis, quia Deus con- cum judicat , commenfuratum .quoque no- verfioni indulgentiam promifit; fed dilationi ftrze infirmitati judicium inferat benignita- tuze diem craftinum non promifit. Et iterum: quam aeque us erga nos aü'e&g poþius., Conm»s S;,emper exfpectas, &de mifericordia. pei tibi 553 Bibliothece Mauualis. Concionatorice yit idemin compenfíatione nos ple&enä. Cujus ulterio- digeo opera. Abit Judzeus , & ad Palatium, enu f. 32. rem rationem alibi reddens : fi perfe, ait, judi- uno inde diftans milliari, conductus, inlimine (2 cium Dei fatis effet, ac fevere & przecife pro domus bajulum reperit, faccumque frumento at meritis eorum, quze geffimus , nobis repende- plenum , nec procul inde vacuam in mari t cymbam. Quando vir Dei ad Hebrzeum con- ret, quze nobis fpesreliqua effet? quiexomni- i bus íalvus:sfieret? Nunc autem diligit miferi- verfusait: Giranum hocadnavigium iftud de- gne cordiam &judicium, velut affiftrice conftitu- portari vellem, adjuvaitaque me, obfecro, ut ta fibi miforicordia, & regio judicii praelata ipfum bajuli hujus humerisimponamus. Mox que füc throno. Sic quemlibet in judicium adducit: obfequiofus Hebrzeus hinc uni facci parti , il- ag Si iniquitater ob[ervaveris Domine, Domine, quis linc vero alteri fervus Dei fuam applicavit j manum , dumque Hebrzeus faccum elevaret, fuflinsbit? Neque enim mifericordia fine judi- Frater Matthazeus fuas ex induftria fubduxit " cio, neque judicium fine mifericordia. Ante Me judicium mifericordiam diligit , & poft eam manus , ut faccus caderet ; quo facto indigna- (ei tus Hebraeus, quid, inquit, facitis? Etvos prorogatam ad judicium venit. Hzec enim veftras füftinete partes, fiquidem nimium eit par ' ánter fe conjunéta funt, mifericordia cum ju- bet dicio. Vultenim mifereri Judex, teque mife- pondus , ut illi ego folus fufiiciam , non ego Qu rationibus fuis comple&ti; modo poft admiffa tantas habeo vires, ut ego fine ope tua pon- dus hoc erigere valeam.. Tunc S. Capuccinus, a peccata humilem te fa£tum & contritum, & mD malefa&a plurimum deplorantem inveniat. facco dimiffo , fequentibus Hebraeum aggre- | $. Chryf. . Vi. Noffe debet , etíam cooperationem hominis ditur verbis: Ecce nunc ipfiffimam tuze duri- igi hom. 2. in tixe caufam; rogaftime, ut profalute tua, & dlC f. 5o. nece[Jar iam e[Je , ut mifzricordiam a Deo con[equa- tet iur; uti fapienter indicavit S. Chryfoftomus plena tuiad veram fidem illumina'ione inter- dicens: Dei mifericordia tanta eft, ut nulla cederem apud divinam mifericordiam ; ego, quod niei erat muneris , feci omni cum dili- ] Terhi.] h oratione explicari, nulla cogitatione compre- de pat l liendi poffit, mentemque omnem excedat , ac gentia, afttu defeciftiin muneretuo, nec mi- . II rationem fuperet. Verum etiamfíi ea talis fit, hi, nectibi fatisfaciens. Meamitaque oratio- gnc nem cum cordis finceritateadjuva & tua, di- Silvian W p artes tamen etiam noftras defiderat. Atten- 2 Marf : de, uid dicam; Deus mifericordiam impen- vinamqueinte experieris mifericordiam. His- ile. i dit, at non id fimpliciter, verum ait: Da tu que dictis, navigium, bajulus, & frumentum h. o difparuere. Quo miraculo mifer ille compun- ( quoque aliquid: v.g. infinitis peccatorum far- cinis premeris , delicta multa habes , ealevare &us , füisque ipfum enarrans. non modo ipfe volo; manum tu quoque porrige, non quod converfus fuit, fed etiam tota familia illius. Ti VIL. Noffe debet , nunquam de[perandum e[Je de S. Ant. It ego teopus habeam, fed quiateetiam ad tuam .in 10 falutem aliquid erogare volo. Et quonam pa- mi[ericordia Dei; utre&e S. Anton. Paduanus j 4. | &odicam? Latro illefalutem eft confecutus , indicavit dicens: Nulli diffidendum eft, ne Qusq. Q deficiantmiferationes Dei; fons mifericordize f. ac tot peccata diffolvit, nimirum non per mi- fericordiamfolam , fed etiam per fuam fidem. nonficcatur, nifi tu prius fueris exficcatus s Quid enim ait? /Memento meái, inquit, dum ve- imo, ut Author ait de fpiritu & anima, tar- J neris in regnum tuum. Quidnam Deus ad ipfius dius videtur ei veniam peecatori dare, quam li ipfum recipere, quafi plus cruciet ipfum ip- falutem contulit ? Peccatorum folutionem. Quiddabo? fidem, Qualem? magnam, fub- fius miferi compaifio, quam ipfum miíerum ! BAn(e 0C limem, ad coelum usque pertingentem. Quae patfio. Quod ipfum etiam S. Laurentius Ju- S.Laur. J deünili i ftinianus hortatur, dum ait: Noli ergo ex Juft.l.r.de ( Il Ann.Cap. veritas fequenti in Patrum Capuccinorum diffidentia tua immenfze mifericordize Dei ab- intet P.2.30D. Ckronico contenta ftabilitur hiftoria , qua anim. d 1552,.n. narratur. Fratrem Matthaeum de Baício, u- breviare manum , quee tibi ad indulgendum, K 79. quam tu ad pofcendum veniam, paratior in- tc num e primis Religionis illius Fundatoribus müraculis clarum, novumque fzeculi fui Apo- venitur. ldem quoque Sanctus fuper illa fe / ftolum , in diffeminandoDei verbo Zelofum ae- refle&ens Pfalmi verba : Mifericordiam €9 $u- t dicium cantabo tibi Domine ; quam invitus De- que ac frequentem extitide; qui cum proinde us cafliget, his verbis infinuat : Hoc ideo die quadam Judzeis przedicaret in urbe Vene- ü ta, unus eorum fe compunctum effe Cfecun3 di&um eft, utfcias , ipfum libentius ignofce- li dum externam tamen apparentiam duntaxat ) re, quam punire, nam paratiífimus femper eft ad parcendum ; ad feriendum vero (fifas ( eflendans, concionatorem , ut fuisapud De- H um precibus veram fibi notitiam , lumenque eft dicere ) tardus & piger , & peccata diffimu- lans, hinc eft, quod , antequam juftitize fuse ri- Dionvf impetraret, obteftatus eft. Annuit Fr. Mat- gorem effundat, praemonet, & zequanimiter (arth in thzeus, fequed ivinam pro eo oraturum mife- E ricordiam fpopondit. Quo vix abfente, perfi- delinquentium emendationem exfpectat. Hoc dus ille cum Sodalibus fuis Hebrzeis fidem no- quippe in veteri, hoc in novo legitur Tefta- mente; hocin nobis quotidiano claret ex- l ftram, virumque Dei illudere coepit: Neque multis exinde elapfis diebus fan&to viro obvius, perimento. VIII. No ffe debetetiam, quando Deur corrigit, S. Chryf. inquitad illum : Nefcio, quid dicam . fiquidem duriurque tra&lat homines , hwunc e[fe effeftum má[e- to- 5- 'et» ex quo metuis commendavi orationibus, tuus . ille Chriftus nullo lucisradio usque in praefens ricordig ; utrecte S. Chryfoft. advertit, dicens: tempus. meum illuftravit, ingreffus eft ani- Nunc mihi fermonem meum memoria tenete , nec nunquam elabi ex ea finite, Deum nimi- mum. Ad quem Fr.Matthzeus ; [ta quidem ; aft rum non modo , cum afficit beneficiis , fed poftbrevetempus ejus tibi defe&tus rationem ;ï ainuabe, Interim me comitare, quia tua in- etiam, cum punit, boenum effe ac benignusm ; TRaAm Tiwlus XL. .De Bifericordia, - 9293 l, Vg nam &ipfius poenze ac fupplicia beneficiorum $.. IX. v l) ejus funt pars maxima, & providentize genus MISCELLAN EA ET CONCEPT u maximum. Cumergo famem, peftes aéris,fic- Us citates, imbres continuos, & azris inzequalita- PRfEDICABILES. r ! tes, velaliud quidpiam videris, quo genus hu- Qualitas. üt manum puniatur; ne zegre feras, neque indi- XX gneris, fed adora rerum illarum Authorem, at- I. Cybfervanda eft notabilis quzedam diffe- Manfi dif; que illum curze acfollicitudinis nomine com- rentia, quze mifericordiam inter &ju-?- »3. ht menda. llle quippe eft, qui hzec omnia per- ftitiam verfatur, fecundum quod Spiritus fan- n . agit, & corpus caftigat, ut anima emendetur ; &us deutraqueloquitur; Etenim de mifericor- diadicitur: Zer vifcera mifericordie Det no- üt juxtaillud Pfalmiftse: Curm occidevet eos, tuuc d- quevebant eum, & diluculo veniebant ad eum. Jfri, in quibus vifitavit nonoviens ex alto. Non 08 Medicus non, cum zegrum in hortos & prata vero eodem modo fit (ermo de juftitia ; Etenim - dehacapudIfaiamdicitur: /ndutus 9? Juftitial. 59. 17. j deducit, laudandus eft tantum, nec, cum opi- ut lovica, iudutus efl volüimentis ultiomis 20 param menfam apponit, fed cum jejunum ju- ., æ.)q. bet manere, dum fame torquet, & fiti cruciat, pertus ef quaft pallio li. Et apud eundem " Prophetam c. r 1.dicitur: Evzz 5 cum lecto affigit, & domum convertit in car- lum lumborum ejus. juffitia cingu- cerem, cum fecat & urit , cum acerba porrigit Porro inter veftes & vi« medicamenta, exaequo medicuseft. An non fcera hzec eft differentia, quod veftes ab homi- i. nenunc portentur, mox vero deponan-tur,quod igitur abfurdumeft, illum tot malisillatis me- [* dicum vocari, Deum vero, fi quid tale przefti- de pallio fpecialiter verum eft; At vero viíce- terit, e. gr. fi famem aut mortem invexetit, ra anobis, quoadusque vivimus, funt infepa- ) rabilia: Eodem modo Deus noa femper ma- h. Tertul. k blafpherare, atque illi curam univerfi detrá- e here! Hinc & Tertullianus, o fervumbeatum, num flagello armatam habet, ut nos caftiget, l- C. 1r. fed nonnunquamapprehenditillud, mox vero (* ait, cujus emendationi Dominus inftat, cui di- Salvian. gnatur iraíci, quem admonendi diffimulatione idem deppnit: At vero ficut vifcera, quoad- non decipit. Sed & Salvianus, quid queri- usque vivimus, nunquam a nobis deponi pof- g« — ap. Manfi funt, ita mifericordia a Deo eft indivifibilis, lic. LI. mur,ait, quod dureagat nobifcum Deus? mul- n. IQ. tonos durius cum Deoagimus ; exacerbamus adeo ut, tametfi nonnunquam velut juftus Ju- : quippe Deum impuritatibus noftris, & ad pu- dex rigoris füi innos fulmina vibret, nihilomi- e nus in ipfismet, quze nobis immittit, fuppli- - . niendum nos trahimus iavitum : Cumque ejus ciis, atqueinipfametrigoris feveritate miferi- naturz fit mens Dei, atque Majeftas, ut nulla TEU iracundize paílione moveatur, tanta tamen in cors effe non definat, [.] $ P condignum punit. quippe qui»femper. circa j Dom.4 nob's peccatorum exacerbatio eft, ut per nos Quad » 'cogatar irafci. Vim, ut ita dixerim, facimus 1I. Deusele&to populo, fi quando apoftata ad Exod,c.- pietati fuze, ac manus quodammo o afferimus fallorum Numinum cultum tranfitutus effet, 429 L mifericordiz fu»e, cumque ejus beniguitatis divinze juftitize fupplicia'his legiturintentaffe fit, ut velit nobis jugiter parcere, cogitur malis verbis: Egofum Dominus Deus tuus, fortis, ze- noftris fcelera, quze admittimus, vindicare. lotes, vifitas iuiguitatem Patvum in fílios inter- äl IX. Noffe debet, juazdo smiferzcordia Dei ob tiam C? quartam generationem eorun, qui ode- B.Anfel. oculos ver/avi debeat, quod bene S. Anfelmus vunt ie, ? faciens mifericordiam in "iillia bis, '1' S.L'mtw de fimilit, zx ]BMJ.JG C. II5. declarat,dicens : Notandum ett, quod ante per- qui diltgunt tme. Ubi Cajetanus eam, quaeinter jntet petrationem culpae nunquam mifericordia Dei Deijuftitiam, & mifericordiam verfatur, notat anit. debet cogitari, (ed juftitia & judicium ejus, fu- differentiam, inquiens : Cerne differentiam , g quoniam vindi&a non extenditur ul ror & indignatio illius; hzec penfari, haecan- tra qua- teoculos merito reduci, hzec fjepenumero cum tuor filios, beneficia autem extend untur ín : magno horrore retra&tari debent. Quando quis millia; ad fignificandum , quod ad conferen- dum bona Deus eft promptiffimus, ad inferen- tentatur, non debet dicere: Mi/erzcordia LJo- tmiuimnagzaef? ; Sedpotius : borreudum eff, in- dum autem mala parcus : Ratio eft, quia bo- cideve insanus Dei viventis. Quod appetitus na fua co [ nfert fponte, mala autem infert exi- a gentibus delictis noftris. luxuriae quemcunque pulfat, non cogitettunc, T quacungue die peccatov ingemuevitommia pecca- " £a ejus oblivioni tradentur ; fed potius fzepere- . III. Quinoleum mifericordizefit (ymbolum, Ibid, n.9. nemo facile revocabit iu dubium; quia ficut cogitando tractet, quod saledz&lus omnis, qui hoc aliis omnibus eft fuperius liquoribus, ita l* Dionyf. peccata i2 /pe. Cui confentiens Dionyfius Car- r "Carth. in thufianus, fuperilla verba : /Vec dicas, zmi/eva- quoque miferationes ejus fuper omnia opera ejus: Etideo deSalvatore noftro merito dici- C P. 5:»Eccl ' £io Demizi magua eff ; ita fcribit: Dando tibi tur: O/eum eff ufum uomen tuum. Quando fum- ipfi audaciam perfeverandi in peccatis, & pec- mus Sacerdos veteris Legis confecrabatur, candi in'fpe; hoc modo, ut Climacus plenius qui typus erat Chrifti (Sacerdos in eteruum C hri- docet: feducit diabolus miferos homines: us Dominus, J/ecuudum. ordinem Melchzfe- tSChf' Quia dumfani funt, fuggerit eis, infinitam effe decb 5 ) bona olei quantitas effundebatur fu- lo $. mifericordiam Dei, & poffe faciliter veniam percaput ejus, dicente Scriptura ; O/eumun- impetrari; Dum veroin extremis fünt, propo- cHonir effundes füper caput ejus; fanguineau- nit eis divinze rigorem juftitize, & multitudi- tem folum digitus manus aüt pedis, & extremi- nem, magnitudinem q»ue culparum fuarum ,. tas auriculae tingebatur. Quodnam vero in ut defperent. hac tanta oleicopia, & tanta fanguinis par- aaa citate lä R. P. Lolm. Bibl. Man. Tom. I. [ Bïb[ibt'hecæ Manualis Conciomtoriæ. 554 p citste latet myfterium? omnia in figura con- nitam confiderare poH'umuäDei erga nos pte- tatem , & dicere: Mifericordie Domini , quia f tingebant. Sanguis enim divinze juftitize elt Enimvero innumeri cl reprfentativus. Unde Scriptura prima o- non famus confumptz. mnium vice fanguinis mentionem faciens, di- funt homines, qui ex fubtili filo, id eft, ex L unica refpiratione fuper infernum hzerent fu- vinam implorat juftitiam, dicendo: 7ox fam- Deus fpeafi, divina autem mifericordia fe interpo- guinis fratris tut clamat adie deterra. vit, ne filum illud praecidatur, & tamen nos jl autem a nobis.caftigandis abhorret; & quia nihileminus tanquam juftus ea , quae a nobis hae dilatione utimur ad continuandas bene- p fattoris noftri offenfas , imo ad easdem quoti- inique aguntur, caftigare debet, idipfum facit, [5 in quanta fieri poteft minori vinditta . Écon- die adaugendas ; & tamen Deus fuftinet, Deus nos exfpe&at, Deus has a nobis fibi il- y^ l. tra vero cum oleum fymbolum fit pietatis, & )9 mifericordise, eo vult in figura fummi Sacer- latas injurias diffimulat ; annon igituringens dotis abundanter inungi, quia mifericors Do- hic tibi videtur divinze benignitatis excelffus ? miratur fupra modum S. Bernardinus , nemi- S. Bern. ; sninus & juftus, & Deus nofter. miferetur. en. Ser. Bidnio. V, Cum divina juftitia mundum per dilu- nem effe, qui ad coufiderandam hanc infini- * 8. I. tam Dei patientiam animum applicet , licet, L- vium univerfale ftatuiffet difperdere,obfervan- . dum eít, quod przeterid, quod fupra diximus, videat, quod impii eadem patientia tam enor- ä by/fi suapme, €? catara- miter abutantur, eandem novis exceffibusir- vupti fuut oumnesfoutes a j & celi aperte funt , &V Jfacla «f pluvia fuper ritando quotidie & exafperando. í VII. Quxedam Jeremize Prophetz vifio, Manfi dif. tevram , quadraginta diebur, & quadragiuta zocibus. At Vero ex quo cataratise coeli a- quarta cum repugnantia Deus fe vindicem It« P 9. perte erant, merito quaerendum venit, cur exerat, vibretque virgam clare nobis in haec verba demonftrat: Et fa&um eff ve rbum Do- ^ non fubito in unico momento uxiverfa terra I.. ïï L inundata fuerit? cur aqua tam tarde ftillatim mini ad que dicens: Quid tu vides , Sleremia ? Jer-. x & dixi, vivgam vigilzmtem.eguvz'dea: & di- & guttatim per quadragiuta dies lapfa fuit? Prorefolutione autem obfervanduim eft, Deum xit Dominus ad me: . Beae. vidiff5 , quia vigt- cum cel-ritate magna fuam oftendere benefi- Jabo ego fuper verbo wmeo , ut ficiam dllud. Et centiam, fiquidem in fex diebus totum fabri- fa&um eft verbum Domini fecundo ad. me di- cavit univerfum, cum fumma vero lenitudine ceus: Quid tu vides ?. Et dixi: ollam fuccen- proceditad poenarum rigorem, quia quadra- Jatn ego vidéo. ' Lebes hic ardens, ut ex con- Snkr, ginta dierum fpatium adhibet ad totius mun- textu fequenti patet, infortunia & mala de- Z notabat nobis per homines illata; virga au- di exterminium, quod ne tunc quidem molire- penit, tur, ni(i abobftinata impiorum malitia ad hoc tem fupplicia immediate a Deo procedentia N violenter quafi cogeretur. - " fignificabat. ' Quaze autem virgam inter, bul- 4 Oleafter V. Oleafter fuper verba illa: Aever/z funt lientemque ollam affignari poteft differentia? inv.8- aquedeterra, euntes Gj vedeuntes, CP cayerunt Virga naturalem fuum fitum in arbore habet, Gen. . frondes, flores, fructusque proferens, ut au- suinui poff centum quiuquaginta dies ; fequen- tem inftituit'confiderstionem: Centum quin- tem ad percutiendum deferviat, violenter ex arbore detrahatur atque eradicetur oportet, quaginta dies diluvium duravit, paucioribus autem diebus aquze defecerunt; utoftenderet atque ita contra naturam fuam ad poeram Dominus, quod pronior fit ad miferendum , applicatur; Sique rationis ufu polleret, potius quam ad flagellandum, & quod vix ferre pof- arbori uniri, inque virore flores, fructusque fit' continuare pupitionem; hoc enim illi pe-. proferre eligeret, quam ad vindict:m deler- vite. lgnis e contra ex natura fua ad caie- culiare eft, ut ad mor.entum affligat, & ad multos centenarios annorum confoletur; id faciendam fuccendendamque ollam deltina- tüs eft, unde fi animatus & rationalis foret, quod de eo pulchre S. Ifaias afferit c. 41. di- cens: Pyedicate aumum placabilem. Domino, fibi potius in eo complaceret. ]ta quoque &* diem uliiouis Deo no[flro; ubi vides, diem. in praefenti de Deo noftro difcurramus opor- ultionis die.claudi; placationem vero ad an- tet; quando enim nos caftigat, involuntarie, num usque durare, quod etiam c. 54. confir- repugnanter, & contra genium fuum id facit, mavit, dicens : J2 momumento ind:guattonis de illo namque dicitur: £Jeus, cu2 proprium abfcondi faciem meain a te. €7 im iifevico efft mifevevi fempev. Secus vero homo turnc 'rdz'z'sr folimmodo acquiefcit, quando viedittam de fempiternis congvegabo te. Manfi dif. VL. Siquis a Principein cujus vitam conju- inimieo fumpfit, fuamque explevit indigna- tionem. Virga, utpote re&a, juftitiee & recti- 9.1.2. raverat,condemnatus effetad fornacem ignis, & fuper eadem ex fübtili quodam funiculo bze- tudinis eft fymbolum, dicente Pfalmifta: /r- reret fufpenfus, & tamen ex ejusdem Principis ga diveflioms , virga vegetd tei. Non enim benignitate, condemnationis executione diu Deus nos punit, nifi inviolabilis ejus ita exi- gat providentia & juftitia: ignis autem paffio- procraftinata, talis inillo deplorabili ftatu eun- nis & iracundize fymbolum eft, eodem dicente dem Principem calumniari, & vituperare non defifteret, crederesne, quod fufficientení habi- Pfalmifta : .4fcendit fumus im iva ejus , &* ippis a ficte ejur exarhit.. Iterum, virga dum turus cffet Princeps ille patientiam, fine vin- di&ta impertinentiffimàm hanc tolerandi te- percutit, vires amittit, & rampitur; ita & meritatem, nec funiculum vitve temerarii il- Deus fuam a flagello retrahit manum ; ignis lius hominis recidendi? utiqueid impoffibi- vero tanto magis crefcit, quantoamplius ejus- .ut le:effe diceres. Ex hocitgque*exemplo infi- dem accrefci;k alime'nt-'um.. V irga ad hoc pet- $55 ditulus XL...Dei Mifericordia. lumine, & agnitione bonorum, & falutis .äe-« percutiat, iécumque infligat, alienis manibus iberius agitari debet; ignis autem ex fe ipfo ardet ; ternze, deftitutos effe cupit, ut tanto l ita- & divina juftitia, nifi noftris irritata fuerit animas nofiras depraedetur. UndeB. Petrus P. tetr. b 6 Damianus hanchiftoriam ad moralitatem ap- culpis, noftrisque provocata contumaciis, & P. 3. rebellionibus, nos minime caftigat ; ita vero plicans, inquit: Quam fzepe malignus hoftis, &indignatio hominis non aliud motivum ha- confentienti fibi cuilibet reprobo homini, po- F tiorem partem fanclitatis ac lucidi operis adi- bet, quam paffionem propriam, ficuti Deus n poenis non nifi fuam refpicit juftitiam, no- mit, minorem vero quadam artificiofa fuze eal- liditatis induftria derelinquit,utin eo,quod tol- bis fsepe minitans flagella, fed & hzec ipfa fu- fpendens, & quafi e fua abolens memoria. Jitur, fitoccafio damnationis; in eo, quod re- VIII. Nunquam hominis animus fine me- manet, de fpe fiducize preefumatur, ut pecca- 4 in Eccl. c. tor ad poenitentiam non refurgat. Etquidem 9 tu Dei effe debet, 4uia ;uffus D'omizus 12 omui- bus viis, €? fantlur i omnibus operibus fuis. quot funt homines,quos:daemon per viam prae- $ Bem, CuJtodit diligeutes [e ,. €8 omues peccatores di- fumptionis de divina mifericordia fibi acqui- t0, Ser, rit? S. Gregorius füper illa verba Jobi c. 24-1 Greg. 1. & . Jperdit : unde beatus homo qui fempet pavi- 17. CL - duseft, & nunquam de mifericordia defperat, Dedit ei Deus locumpenitentia , €? zpfe abutz .. 4'.« & mifevatio- tur eo in fubevbia ; infignem hanc nobis tradit quia /uavis efl Dominus univerfis, do&rinam, dicens : Quisquis delinguit, & vi- nes ejus füper ommuia opera ejus. Hinc in lege ita praeceptum eft:. Veauferas in loco pignoris vit, idcirco hunc divina difpenfatio in aequita- Mapfidit tetolerat, ut ab iniquitate compefcat; fed dnferiorem €? fupeviovem tmolam; faperior au- ll25, tem & inferior mola eft fpes, & timor ; fpes ve- qui diutius toleratur, nec tamen ab iniquitate [ ro ad alta fabvehit, timor autem cor inferius compefcitur, munus quidem füpernze patien- tize percipit, fed reatus füi vinculis ex ipfo fe premit. Sed mola fuperior & inferior ita fibi munere ar&tius ftringit ? namquia accepta poe- t.t neceffario junguntur, ut una fine altera inuti- liter habeatur. In peccatoris utique pectore uitentize tempora divertit ad culpam,diftriceus in ultimis Judex impenfa argumenta miferi- inceffanter debet fpes & formido conjungi, quia fruftra mifericordiam fperat, finon etiam cordise convertit ad poenam. Manfi fäïïef; X1. Vulgaris eftille medicinze Aphorifmus: 80. D. 4- juftitiam timeat ; fruftra juftitiam metuit, fi non cordia confidit. Corruptio optimi peffrma, & ideo, ficut manna | etiam de miferi Utilita s. H adeo turpiter pütrefiebat, ut exinde naufea- S.Ambr. bundifcaturirent vermes, eodem modo, quan- i" 2' de IX. Adpropofitum aptiffime fervit obferva- to benignior fuique liberalior eft divina boni- tio quzedam, quam S. Ambrofius circa re ufci- Es peenit, tationem Lazari inftituit,circa quem a mortuis tas, ita, fi illa abitamur & contemnamus, in €, 7. feveriora fupplicia convertetur. Confideratio- refufcitatum Salvator nofter ordinavit, ut fu- ne digna eft illa S. Ambrofii fuper ia verba: darium, quod faciem ejus tegebat, folutum tol- ln divitias bonitatisejus C?c. adhibita gloffa. leretur; Facies illzus f dario erat[igata; dixit Hiec dicit, ut non jam aliquis fe putet eva- —— Sifusfolvite. Cujus hoc fuit myfterium, quia fiffe, fi illum bonitas Dei patitur dici peccan- lazarus peccatorem, opera mifericordize Dei tem, nec patientiam ejus putet contemnen- - juftifi catum, fignificans, tametfi ante faciein, dam; neceffe enim eft, ut poenis petennibus uae v ideri poflet, non habuerit, fubito tamen, d vitam gratize rediit, faciem fuxm torqueatur, quem poenitentize longaminitas poftquam a nonemendavit. D ivus Chryfoftomus ad idem. exporrecta fronte videndam exhibere potuit, propofitum fequens format urgens argumen- neque enim quicquam habebat quod erube- tum: Si vitium maxime regnat, nec mali ta-. fceret; Unde S. Ambrofius ait* Sed quia ve- men pcenas dedere, neceffe eft, ut aliquando nia donatus eft, revelare faciem, aperire vul- dent. Si enim hzec haud negligunt homines, tum jubetur; non habetenim, -quod erubefcat, rus eft, qui non fo- quomodo Deus neglettu - cui peccatum remiffum eft. lum eft patieus, fed etiam ju&us, juxta illud: Damnum. abufus. Deus 9fudex juffus, fovtis, & patieus. . Prima- Africanus, qui fuit ejusdem X. In Lib. z. Regum c. 1 1. legitur, quod, fius Epifcopus Chryfoftomi difcipulus, fuper prseditta verba | dum Naas Ammonites cum viris JabesGalaad commentando ita fcribit: Nunquiá propte- rzeliaretur, hi fe viribus inferiores videntes, blandiris, quia Deus cum Naas fcedus inire petierint, dicentes: Ha- rea tibi de impunitate in przefenti non reddi t, & patientiam ejus leto n65 federatos, C7 ferviemus tibi. Atvero contemnis ? non tardat, inquit Dominus, pro- arrogans hoc ab eo retulerunt refponfum : In os,nolens ali- boc feriam voliscum fedus, u eruam omuzum miífa,fed patienter agit propter v j quem perire, fedomnesad poeni tentiam con- vefivum oculos dextevos, ponaaique vos oppro- juftus efcpu- byium univerfolfracl. Nimirumfecure cum po- verti; bo nus eft enim exfpe&tando, St -.A-rrg'b , micaturum effe fibi perfuafit, fi illos niendo. - S. Auguitinusin libro de catechizan- ib. deCa« ulo illo di dis rudibus, illos, qui in mifericordiam Dei ni- techiz. ad caeco qu odam modo cum illo pugnandum inium confidentes in peccato continuant, his rud. impuliffet , fiquidem eruto oculo dextero fi- niftrum ocu lum fcuto contegere debebant; verbis perftringit: Si hoc animo venifti qua fecurus talia facias, multum erras, nec tibi omnia autem h zec in figura contingebant il- cum cceperit ille feve- lis. Naas enim typum refert inimici infernalis, proderit nomen Chrift, — riífime judicare, quidigna tus eft mifericordif- ui in hac vita, quze eft quidam continui prze- fime fubvenire. Idem quoque p upncum b lii campus (f2 tia efl vita borrinis ) nos vero ^Aaa a2 K- Tom. I. R. P. Lohn, Bibi. Man. 556 Bibliotheee Manualis . Concionatorie 6f BernardinusSenenfis in quodam fermone tan- tiplicantur, ipfo diffimulante peccata aggra- gens, hanc de divina bonitate conceptam prze- vantur, ipfo infüper expe&ante animi in- li MOf fumptionem, qua innumeri damnantur his dürantur. - Unde Ecclefiaftis 8. Quia nmon 6s verbis deteftatur: Revera illud dicere poffum cito profertur feutentia coutra sualos , absque Thren.3. Miferzcordie Domini, quia non famus ullo timore filii bownum perpetvant mala ; ju- coufumpti ; & miror certe, fi qtnhbet in fe hoc xta illud Rom. 2. fecuudum, autem duritiau non miratur, & cum 1pfo fuftmente miala mul- iuam €79c. ä&äää&äää&üäï&üïä&ää&käääüäääää&ääää*ää&ä&ä&ääää JITULUS XLI. m $ Anb pP ENTIA. ' Pm PRJES Damnum non confiderata præ]äntzæ EX SCRIPTURA . XV. Dixit infipiens in corde fuo: Non eft Pí.13.v.r. Fevitas, Deus. Corrupti funt, & abominabiles facti funt in ftudiis fuis: non eft, quifaciatbonum, Cant.c. n ipfe ftat poft parietem no&rum re- v. g. non eft usque ad unum. p cancellos. Ípiciens per feneftras, pxofgmens per XVI, Vere, quia non eft Deus mecum, (mDeut 3t. V. 17* $.O memoria mea) invenerunt me mala hzec. .. Eccl. 23 II. Quis me videt? Tenebræ circumdant Bo Ve 2) me, & parietescooperiunt me, & nemo cir- XVIL. Vides, Fili hominis, qu2e feniores Ezech. c. » V« 12* domus Ifrael faciuntintenebris, unusquisque cumípicit me; Quem vereor ? Delictorum inabfcond:tocubiculifui? Dicunt enim, non meorum non merorabitur Altiffiimus. Et«on videt Dominus nos. yAg intelligit, quoniam omnia videt oculus illius. 55 de Tbid.v.18. XVIII. A facietuaabfcondar, & ero vagus, Ge"' ii : iem III. Oculi Domini multo pluslucidioresfunt & profugus in terra. fuper folem, circumfpicientes omnes vias ho- XIX. Annon cogitas, quod Deus excelfior JOb ii minum, & profundum abyífi, & hominum Lj corda intuentes in abfconditas partes ; Do- coelo fit, & fuper ftellarum verticem fublime- tur? Ktdicis: Quidenim novit Deus? & quafi mino enim Deo, antequam crearentur, o- per caliginem judicat. Nubes latibulum ejus, mnia funt agnita, fic & poft perfe&um refpi- nec noftra conüdexat & c1rca cardines coeh c1t omnia. Ierc!y perambulat 9 1V. Parvum eft cor ommum, & infcrutabi- le: quis cognofcet illud? Ego Dominus Ícru- $ Il. nf tans cor, & probans renes. A Tob.c.34. EX SS. PATRIBUS ET DOCTO- ] Uell, V. ZI V.Oculi ejus fuper viashominum, & omnes RIBUS. greffus eorum confiderat. Non fuat tenebrze, & non eft umbra mortis, ut. abfcondantur ibi, Verzta:. ui operantur lmqultatem Jer.c.23. b -3. VI. Putasne,Deus evicino ego fum, dicitDo- uidquid femper operor, inquit S. Augu-S Aug. minus, & non Deus de longe? Nunquid non .Itinus, tu pariter femper praefens, ades, C. 14. fo« lil coelum & terram egoimpleo , dicit Dominus ? utpote perpetuus infpector omnium cogita- Audivi, quae dixerunt Prophetze. tionum, intentionum, dele&atlonum, &0pe- fob.c.13. VII. Obfervaül omnes femaitas meas, & ve- ratlonum mearum. v. 27 f gia pedum meorum confiderafti. Id, S. 4€., Pfal. 24. II. Ipfe timendus eft in pubhco, 1pfe in fe— e verb. v. I$. VIII Oculi mei femper ad Dominum, quo- creto; procedis? videris. Lucerna ardet? vi- In & Oy niamipfe evellet de laqueo pedes meos. dette. In cubile intras? videt te. 1n corde burit DT Pf.15.v.8. .IX. Providebam Dominum . in confpectu meo femper, quoniam a dextris eft mihi, ne verfaris? Vidette. Si peccaveris, quzere, ubi commovear. te non videat, & fac, quod vis. Prov.c. X. Omnes vize hominis patent oculis ejus: I[I Lux ?eterna, quaze Deus eft, qu&nto 1m-s Greg an 16- -2- fpiritaum ponderator eft Dominus. mutabiliter fulget, tanto penetrabiliter videt, ? ? te, 34 difc, Pf.31.v.8. & neque occulta nefcit, qui occulta penetrat ; $. XL. Inftruam te in vialhac, qua gradlens. 3 1. 0. 3.., orat, : firmabo füper te oculos meos. neque penetrata oblivifcitur, quia incommu- piet, tabiliter durat; proinde quoties indignumali- Utilitas confiderate Dei pre[entic. quid mente concipimus, toties in hunc pec- Vecl. c. 2. V. 20 XII. Qui timent Dominum, preeparabunt camus, quia ipfe nobis, & non fibi praefen- corda fua, & in confpettu illius fanctificabunt tibus praefto eft. animas fuas. IV. Oculos Dei fimul univerfa cernentis, S. Leo S, Pfal. 104. . de Y . AlI. Quzerite Dominum , & conürmaml- non abdita locorum, non parletum fepta fe- quadr, ni: quzerite faciem ejus femper. Quae autem cludunt, nec folum ei ada & cogitata, verum eft facies ejus, nifi praefentia Dei? inquit S. & agenda, & cogitanda fünt cognita. Ifta er- Auguftinus. go fcientia fummi Judicis eft, omne folidum Kccl. 14 XIV. Beatus vir, qui in fapientia morabi- ei liquidum , & apertum omnefecretum cui YV. I2, tur, & qui in juítitia füa meditabitur, & in fen- obícura clarent, muta refpondent, filentium MT Du, fu cogltablt circumfpecCtionem Dei. confitetur, & fine voce mens loquitur. 80- . Coe- Titulus. XLL..Dei. Prafentia. 951 S. Greg. V. Coclum palmo metieng, & terram pugil- tisoperibusintentus effe confueverat. Interea 1.2. Mor, lo concludens, oftendit, quod ipfe fit circum- €. g. adeft dives]efus in effigie pauperis,& tam pro- quaque in cunétis rebus, quas creavit.Ipfe ma- lixo jam crine deformis egebat arte tonforis. net intra omnia; ipfa extra omnia, ipíe füpra Ille protinus reverenter affurgens , inter cze- omnia, ipfe infra.omnia. Et fuperior eft per tera humanitatis im pendia coepit ipfum forci- potentiam, & inferior perfuftentationem, ex- pibus attondere: fe terior per magnitudinem, interior per fubtili- d dum tornat ac fatagit, ecce reperit duos oculos in occipitio fub cri- tatem; furfum regens, deorfum continens , nibus latitantes. Expavit homo, fupensque extra circumdans, interius penetrans. contremuit, & quid velleteffe quod cerneret, ZEguitas. pavidus inquifivit. . Cui mox ille, ego inquit, S. Ambr. Jefus vocor,,. undique cun&a contemplor, & VI. Hominuem vereris przefentem, Dei Pa- ifli funt oculi in P. I18-tris. & Filii non vererisprzefentiam ? fed non , quibus etiam fuem vidi, quam vis credere, ne poffis cavere; Non vis audi- nuper in cavea conclufifti, moxque difparuit; ille protinus ad cor rediens, divinam circa fe tsv re, cum legitur, quia Deus novit occulta ho- clementiam reco minum, ne incipi as Ícire, quod timeas, & gnovit, & quod inique prze- timere, ne pecces. fumpfergtf fatisfactione purgavit;.- L Utilitas. Jetlst ; Ms prajfeutie, (l 17l Schyt . VII. Si videmus mente femper Deu ; m,& P v hoo26- ad ad eum convertimus mentem noftram , o- II. Jofeph a Putipharis uxoread fcelus folli- ht Hebr. S. Chryf, BI V- 121 mnia nobis facilia apparebunt, omnia por- itatus dixit: Quomodo potero facere malum hIOt 6u in " tabilia, omnia fuftinebimus , omnibus fupe- boc €$ peccare coram Deo ? quid enit putas , Gen, riores efficiemur. etiamfi fecerimus, ut ves cla n ff ommibus, ocu- S. Aug.S. - VHI. Non te fic fpe&at Deüs in agone cers lum tamen illum , qui doruii. lare negu:t, latere Qel, 4 25. de tantem, ut populus aurigam: clamare enim 702 poterizmus. llum folum oport-t timere, & r. lj temp. novi:, adjuvare non novit, vires fubminittrare 10/6.22, tremere, ac pavere, ut ne in confpe Vl I:O non poteít, homo enim eft, non Deus; hic male quidpiam faciamus, &u ejus enim forte, dum fpectat, plus laborat feden- III.DeNoeé dicit S.Scriptura: /Vo ?I jæfläï Gen;ö,ö. do, quam ille lu&ando; Deus quando fpe&tat atque pevfeQus fuit in genevatio nibus fü 1f CUIR v L) 9. certatofes fuos, adjuvat eos irivocantes, nam Deo aiubulavit. Te vidijvft vox athletze iilius eft Pfal. 95. $1 dzcePam, mo- val/onge bac, uf coram eig gene- "Übi notandum,quod Déus non fine tus eff pc$. meus, mifericordia tuay . Domzue, myfterio frequenter repetat verba illa : corazz adjuvabat sne. ?e, quafi dicere vellet, quod in praefentia Dei S.Chryf. — 1X. Sive qui s corporum concupifcentia ca- A. femper ambularit: Unde Pererius verba illa : Gen. 50.68. in pjatur, five pecuniarum amore, fivealia qua- cum eo ambulavit ; hoc fenfu interpretatur: dam abfíurda voluptate, ftatim hoc verbum Deum fem cogitet, quod ille eft, qui nos condemnet, a bi, q uam ob rem cautiífimus per intuebatur quafi przefentem fi- " modeftiffimus, quo non eít poffibile nos occultare, etiam quae & devotiffimus femper ince debat. in mente noftra verfentur; & omnino effugie- Ang, mus etiam diabolicas machinationes, ma- IV. Sufanna , i . ad "äfdul(te"rium invitata dice- U lt« bat: Melius efl mibi iucideve absque opeve in sna- Datlï.-ci.;;. , MC enoque adjutorio fuperno juvabimur:. quo nobis frui contingat gratia, & b "us veftrai, quam geccare ia con[petfu. Domini. i gnignita]te»- I?'xcjminiyjnoftri Jefu Chrifti. H V. De Jofua S. Bafilius.fcribit:; Virum, qui S. Bafil, n Dignuitas. tot undique jaculis petebatur, unum contr à o«orat. de !l s' 4(' mnia telum , memoria tenuit Creatoris. .Jofeph. ver), $. Cyp. Xi Pgæfiantes nos, & fidei .,congremorie pll- ünm Ep.. adTi- .. VI. S. Franciícus Xavérius dicere folebat J 5 1 burit. gnantes fpectat Deus, fpeCtant Angeli ; fpectat Ubicunque fuero, memineto, me ;n orbis ter P 3 Manü difo & Chriftus. Quanta eft glorize dignitas, quan- re theatro, in coelefti : D, X ta felicitas, preefente Deo co ?Regis & ;Supf:rum of Qgredi, & Chri- culis verfari. b *5 7* fto Judice coronari! . (iter. Damnum neglicig yr&/&niiæ. VII. S. Antoniu $, cum in fine certamiiiis; ; , 3 Idem difc, ; MWE cum d3emone habiti, dixiffet: abi eras, 0 3. n. 8. 54.dlf ' $. Baül — XI. Tunc demum homines ad fcelera eden- D 3'-! bone Jefu? Dominum fibi ref;ondentem a u- orat. 2.de d5 defcendunt, cum aut Deum non infpicere, prec. divit: Hic eram, fedexi aut illi curzenon effe ea, quze hicgeruntur, aü- tamen tuum. PRPQéN PiHeRcere tumant. S.Augultinus in foliloquiis fuis bis VIII. Surius defcribens vitam cujusdam re- Deum verbis affatur: Ubicunque fuero non ligiofiffimi viri Rusbrochii, comm Arias de : recedis, quoniam ubique es, ut, qu : eln()r at eum pt æf» C.So. iero, inveniam te. o?unq*:gei in omnibus a&ionibus exercitii sque femper LCO s.' mentem in Deum füblatam hab uiffe: & véro (e peculiarem hanc a Deo obtin ldrc 5. III. E uiffe gratiam, ut, quoties vellet, nulla di fficultate poffet EXEMPLA.SA E mentem immergere in fuavi ffimam Divinita- Fervitair. tis contemplationem , Deoque f» ar&iffime conjungere, five folus foret cubiculo inclu- S, Peirus 1 uidam fuem furtive furripuit, & cavcæ fus, five in media fociorum turba, quibus- am. ep. t 8. c. 8. clandeüinus inclufit,vir tamen ille p?eta- cum converfabatur, & loquebatur. I ; 3 Aaaa 3 IX. B: RU' 556 Bibfiothece Manualis Concionatorie cum illa peccare vellet, domum ejus ingref- 1 IX. B. Rugerius ei* Ordine S. Francifci, ut eft in eorum Chronicis, idem beneficium divi- fus, ab ea in cameram fecretifmam , maxi- nitus erat confecutus, ut nempe przefentem fi- meque remotam , deduci petiit, cumque ad aliam fecretiorem dedu&tus fuiffet, nec haec ei bi fingeret divinam majeftatem, & cumeadem in cordis penetralibus familiariter tractaret, placuiffet, eo quod a nemine videri vellet, five in choro cantaret, fivein triclinio cibum 'Thais ei refpondit: hoc in loco certo certius | a nullo hominum videri poteris, quod fi autem fumeret, five cum aliis colloqueretur. Unde & obfervabatur ab aliis nunc oculos pie con- te ab oculis divinis fubducere velis, nullus in tota hac domo reperietur angulus, hunc in fi- jicere in ccelum, nunc fufpiria amoris plena nem fatis occultus, Deus enim ubique eft , & i ü[d.cq ad Deum em ttere. Engelgr. X. Alexander Pontifex folitus erat 'collo iü ubique videt. Hic Paphnutius : fi ubique E in Dom Deum effe , atque omnia videre , credis, qua globo aureo circumgeftare facram hoftiam, ut Peht, &2 : Deum operum fuorum infpe&orem attentius fronte coram puriffimis ejus oculis peccare contempleretur. í audebis? Pergensque ulterius, demonftran- do ei obfceenitatum fuarum coram oculisDei P.Jo.Rho,.. X]. Jofephus Corleonenfis Capuccinus cre- :1- 6 1. brocantu Dei amorem , quo ardebat, folatus, commiifarum enormitatem, tandem illam ad .ng Qi- veram, feriamque poenitentiam, omnibus die- fzepeobvios arborum truncos in filva hortoque bus vitze fuze agendam comparavit & in- amplexari folebat, acinibi haerere,quod Deum ubique przefentem, in illis tum fibi maxime vi- duxit. deretur intueri. XVII. S.E phrem Syrus in cella fua herbas TIbid. n. 2. & mundans , vidit Jafcivam. Penaq. in XII. Maria Vi&oria, Annuntiatarum , quas quasdam legens, feneftram cellam fuam lMsg. p.2. coeleftes vocant, fundatrix, ita animum habe- quandam foeminam per €, 11. introfpicientem ; quze, utillum adillicita per-. batin Dei praefentia defixum, ut vix abillo per moveret, interrogavit eum, an quippiam ei . occupationes, & colloquia abftraheretur, & fi abítrahi contingeret tantillum, his duabus deeffet: qui refponditilli, calcem fibi deelfe , vocibus: /4mor Lje; ; tanquam igne fulphuri & lapides, quibus feneftram illam obturare & admo*o continuo recalefcebat. claudere poífet; Petulaus vero mulier non lbid. XIII. Philoromus Sacerdos, S.Bafilio per- ceffabat verborum blanditiis illura ad illicita follicitare, proteftando, quod inde receffura familiaris, a [Juliano Apoftata pro fide tor- mentis exagitatus, fed a daemone atrocius non effet, nifi ejus obtinuifet coníenfum; Cui per impuras imagines & varia terriculamen- Ephrem refpondit: Agedumigitur, contentus fum, & condeícendo ad tecum peccandum , ta viginti & plurium annorum fpatio devexa- cum hac tamen conditione , ut in po teftate tus, inter has concertationes, & cogitatio- num prcelia, Deum tamen fibi praefentem ita mea fit eligere locum , ubi peffimae tuae con- cupifcentize fatisfacere poífim; locus autem femper habuit, ut quodam die per occafio- nem de hac re loquens diceret, fe non memi- hic alius non erit, praeterquam urbis Edeffze publicum forum. Cumque illa hunc locum niffe, mentem fuam a Dei unquam praefentia repudiaret, eo quod tantam nollet fubire con- diftraftam fuiífe. Ibid, XIV. P.Carolum Condren, Congregationis fufionem, in confpe&tu omnium hominum pec-. Oratorii in Gallia fecundum Praepofitum, Ge- cando; S.Ephrem confeftim fubjunxit : Tu. hominum times przefentiam, nec tamen in neralem, qui etiam ante Sacerdotium fzeculi imple&tebatur tribulis & fpinis, ita tamen in- confpe&u Angelorum, imo ipfiusmet Dei pec- terilla praefentem Deum femper habuiffe me- care verecundaris ? An ignoras Deum ubi- 2 a morant, ut plurium annorum fpatio, vix o- que locorum praefentem, cunctorumque ope- &ies aut novies, & quidem per exiguum fpa- rum tuorum fpe&atorem effe ? Quae verba, F:-- c'ls. impellente cor ejus Spiritu fancto, eam ad tium divina przefentia confpectuque caruerit, idque ex confeffione generali ejus manu defcri- compunctionem, veramque perduxerunt poe- pta compertum elít: tantis vero id temporis nitentiam , adeo ut deinceps caftam omnino, fan&tamque egerit vitam. locupletatus eft divini amoris deliciis, ut cor XVIII. Tobias f: enior filio fuo hæredixtatemeb.c.q, : ferendo impar palpitationem inreliquum vitze contraxerit; ardorisque iftius violentia duas relinquere volens, melioremilla, quam paren- tes ut plurimum filiis fuis relinquere confue- coftas extra locum connaturalem elevarit , tumore aliquo ad pe&us prominente , hujus verunt, eidem hoc u»ice inculcavit, utin ti- tei fidem faciente. more Dei viveret; adhunc vero acquirendum fubjunxit; Ovumibus diebus vita tue :m mente Neceffitas. Manfi dif. babeto Deut. Audite autem, quam ex his prae- XV. Carolus Borromzeus dicere folebat : iiífis deduxit confequentiam: E?cav^; ze ali« 9. n 7- Qui in via Dei continuos vult facere progref- Seed fus, femper debetincipere, id eft, cum illo fer- quando peccato confeutias,&? pratermittas pre- ücl, cepta Domini Dei tui ; hoc enim femper ex epift., vore Deo deb«t fervire, ac fi qualibet die pri- continuo recogitata Dei preefentia neceffario mo inciperet; debet item ambulare in a&uali rzefentia Dei, Deumque folum omnibus ope- confequitur. XIX.S.Catharina Se nenfis folitudinis & fe- Fr.Arias e Preef, ribus fuis praefigere finem. ceffus amans , cum a parentibus continuis la- Dei C. 69 Utilitas, E boribus no&u diuque occuparetur, à Deo do- lbid. $.5 XVI Cum Thais, meretrix Alexandrina, &Ga contra animi diftrattiones hoc ufa reme- dio eft, ut cor fuum loco cubiculi haberet, in plurimos laqueis fuis implicaffet, S. Paphnu- quo preefentem Deum a/lidue cerneret, & cum tius eremita 1þb fitto colore & praetextu , ac fi ee Titulus XLI. Dei Prafentia. $$9 eöx-coïfoquïä.mifcefet'; fic enim obtinuit fit- II. Marcus Tullius Cicero ita fcripfit :NQuis Cicero mam & ftabilem cum illo unionem , ut nullo enim non timeat omnia providentem & co- l- 1. de n« externo laborevel fatigatione diftrahi mente gitantem , & animadvertentem , & omnia ad f)le;m | poffet. Idem confilium poftea & verbis, & fe pertinere putantem , curiofum & plenum fcriptis communicavit aliis religiofis foeminis, negotii Deum ? affirmansin cerdis cella effevere regnum Dei lII. Thales Milefius, unus ex feptem fapi- Manfi pergratiam, ibi Chriftum cum fuis in T fpiratio- entibus Girzecize, dicere folebat ; Homines exi- dife. 6 äibüs cceleftib us fixiffe (edem. ftimare oportere, Deos omnia cernere, &"** Jucunditas. Deorum effe plena omnia ; & ita fore omnes ] dbid.c.7 .XX. Simeon Metaphra(tes memorat, S. meliores,fi, Deotefte & fpe&atore, fe agere Gregoriutn Epifcopum Agrigentinum in Sici- omnia cenferent. Omnem virtutis Philofo- phiam hoc uno verbo fapientiffimus vir com- lia , dum effet adolefcens, profectum Hiero- lexus eft. . folymam, ut veneraretur loca fan&ta , ac tem- pore Quadragefimze feceffiffe in quoddam Pa- IV. Philo de Effzeis ita fcribit: Perpettiam Philo de : habent Dei memoriam, ut ne in fomnis qui- vit. cone lzítinze monafterium, ibique vidiffe mona- templ. : chos rara in eum religione przeditos, quo- demaliud eis obverfetur, quam imagines di- rum alii in divinarum rerum commentatione vinarum pulchritudinum , & funt in his, qui aterra in altum attollerentur, alii fontes la- fomniando produntpraeclaras facrae Philofo- N crymarum inter precandum affunderent , at- phize fententias. - que in vitze puritate, morumque honeflate vi- V. Rex quidam in India orientali tam infa- 5ant. Jure no Dei fui amore rapiebatur , ut fpecialem fa- & cog». derentur AÁngeli; quibus exemplis juvenis amore permotus, coepit pudore ingenti fuffundi , ab- mulum conftituerit, qui ad latusei continuo : brifti Jicere fe, & amare fuperioris vitze fuze errata aífiftens his eum identidem verbis compella-1, 3. p- I. deplorare. Proefectus monafterio Pater , ani- ret : Majeftas fua non oblivifcatur Aranganaf-c. 7. $. 6. madvertens ex vultu ejusdem moerorem , exi- f2e, fic enim vocabatur ille Deüs.- V fimansque id eveniffe, quod longius a patria amicisque abeífet, adjuncto fibi alio mona- - SIMILITU DINES,.- cho , remotis arbitris, lic aifari coepit dictum ualztas. Gregorium: F'ili, ne animum nimio marore cut ad feneftras collocantur tranfennse , Cantie, obruas, confidein Deo, brevi patebit reditus L Gi per quas qui profpiciunt , vident, necta- - 2- 9 infolum natale. Sed refpondit adoleícens : men videntur; ita Deus a Sponfa in Canticis | Non ea caufa mei moeroris eft, quod longe dicitur profpicere per cancellos abfim a confpectu meorum. Sola enim prze- , quia ipfe Vi* LA fentis ubique Dei contemplatio ad illum re- det omnia , nec tamen ipfe videtur. . M.SicutSpiritusangelici, tamet(ihicin ter-Manf movendum mihi fatis eft: dum enim cogito , ris in noftri cuftodia plane fint occupati; ta-diíc.g.n.s. ne continuo in ejus veríari confpe&tu, fatis folatii accipio: id vero unum me contriftat, metfi illisProvinciarum &Regnorum commif- fa fit tutela; licet etiam primum mobile conti- quod ha&tenus non inftituerim vitam homi- nuo volvaat, & revolvant, non tamen ob id ne chriftiano & vere pio dignam. Hoc refpon- fo accepto, patres ab eo digreffi funt, arbitra- Deum facie ad faciem intueri definust, ubi- cunque locorum exiftant. Et hoc idem eft, ti, nonindigere eum fua confolatione, quan- quod fervi Dei pra&icant, dum in quovis loco, ä doquidem tali exercitationi deditus tam per- fe&us fit, ut poffitfolari alios. ? L tempore, & occafione di i ; 2. Mach fentiam non definunt. vingm.vxfeco;ere prae- XXI. Judas Machabzeus rei bellicze gloria Necefftas. C. 15. clarus, cum milite fuo praeliuminiturus, quo- niam Deum prafentem contemplabatur, AII. Sicut aftra coeleftia a fole præfente;iti Arias de quem obverfa funt, omnem fplendorem mu- Pref. Dei, tanto cum gaudio & alacritatein hoftem rue- bat, ut quamvis pauci quam plurimos oppri- tuantur, quo in fe fulgeant , & aliis fulgorem* * u— fübminiftrent , atque adeo in tetris fuum effe- merent. Unde S. Scriptura fic loquitur: 'blc'ö das , 7 quz cum eo eramt , invocato. Deo , per ora- &um habeant ; fic homines jufti & pii , quiin- tiones , congre/fz funt , quanu quidem pugiantes , ftar ftellarum in Ecclefia Dei collucent, ex continuo Dei, quem przefentem oculis mentis fed Dominum cordibus ovantes , proffraverunt cernunt, confpe&u, lumine divino illuftran- zon mmus triginta quin que mi(lia , prafentia Dei maguzfice deleclati. tur, omniumque virtutum verarum , folida- ue fplendorem etiam commuwuicant aliis. L] IV. i . Sicutnullum aedificium altum fine folj- Sant. Jure JEXEMPLA PROFANA. do fundamento erigi poteft; ita nec perfectio- l €- cap7. S;neöa ad . eneca Lucilium fuum his verbis inftrue- nis fabrica exftrui poteft fine füandamento prae- TE Lucil. S epi&- 41 . bat: Prope Deus eft , tecum eft, intus fentiae divinze affiduo menti obverfantis. eft; ita dico, Lucilli , facer intra nos Spiritus Utilitas. fedet, bonorum, malorumque noftrorum ob- .. V. Sicut ad afpectum ferpentis zenei in pa- Hugo hrisf fervator. Hic prout a nobis tractatür, tractat lo levati fanabantur olim percuffi a ferpenti- Card. r ipfe; bonus vero vir fine Deo nemo eft. An bus ; ita ne vincamur a tentationibus, debe- ?Pd ic. V mus Dominum providere tan poteftaliquis fuprafortunam, nifi ab eo adju- quam infpecto- di?clj 36"030 tus, exurgere? [lledatconfilia magnifica, & rem omnium, quzefacimus , & cogitamus, ut erecta, inunoquoque bono viro. erubefcamus. VI. Sie« i * j2 d Bibüotkece Manualis Concionatorie Z 560 D ueé Arias de NXI. Sicut quando navis in mari vi vento- Nec folus fufficit de Deo intelle&us ; inquit, przf. Dei eam , flu&uumque, hincindetam vehementer nifi fiat in amore ejus voluntas:. Imo neque iere C€. O. ja&atur, ut periculum fit, ne vel in fcopulum haec duo fufficiunt , aifi memoria addatur, qua imp:ngat, vel fubmergatur, preefentiffimum femper in mente intelligentis, & diligentis ï remedium eft, utfortiffime alicui anchorze al- maneat Deus; ut, ficut non poteft effe mo- ligetur, ne loco moveri amplius poffit; fic, mentum, quo homo non utatur, vel fruatur l uando mens noítra in hujus mundi oceano Dei bonitate ,& mifericordia.; ita nullum de- beat effe momentum, quo przefentem eum variis & periculofis cogitationum, cupidita- tumque procellis cum difcrimine damnatio- nonhabeatin memoria. Eandem zequitatem ois zeternze exagitatur, faluberrimum antido- Philo Judaeus ficoftendit: Res, ut mihi vide- tum eit, eam applicare, & alligare ad ancho- tur ( memoria przefentia Dei ) pluris zeftinian- ram divinze praelentize , atque ita paulatim ad da , quam ullze opes, vel privatze, vel publicae; | ftabilitatem & conftantiam cordis, tanti a nam fifeniorum » aut przeceptorum, aut magi- San&s & juftis zeftimatam , Deoque gratiffi- ftratuum, vel parentum afpeCtus movet ad re- mamafpirabit. Quamobremin verumfervum verentiam, & modeftiam , & fua praefentia vi- tam , moresque corrigit, quantum putamus ad Dei optime quadrat illud Ecclefiaftici: Homo an&us mane: in. fapientia [ua ficut fo] : Stultus. honeftatem , virtutemque przefidium contin- autem ut [una suutatur. 4 gere animae , fi emergensfüper omoes creatu- VII. Sicut honoratior aliquis Principisl fa- ras , Deumincreatum fpeCtare didicerit? !bidem. mules nulla alia re cemmodius in officio con- F Utilitas. tinetur, ut honefte, compofite , & modefte fe gerat, quam fiintelligat, fe a Domino fuo vi- II. d peccata vitanda ; nam tefte Seneca, Seneca deri,ac fedulo etiam obfervari: fic uullo alio magna peccaterum parstollitur, fi peccaturis "P- IT* 9 monito fervus Dei efficacius in confuetis pie- affian. tatis fun&ionibus retineri poterit, quam fi tefts afliftat. Hinc Caffianus vocabat przefen- * oll. 9. tiam Dei jugulum omnis peccati, & fontem memingrit, fe in,iconfpe&u Dei)verfari. c. 3. univerfze virtutis : Quis enim unquam, ait S. . S. Bafil, Iu gucunditas. Bafilius, eorum, qui credunt Deum omoi in Or. ». de 154 loco effe , & rebus, quae fiunt,intereffe, ac adel- prec. $i Idemc.7. VIII. Sicut, qui magnum aliqubd difcri- fe unicuique actioni, voluntates cordium per- men fortunarum, vitzeveadiit, vehementet fpicere, aut cogitationem pravam fufcipiet, recreatur, fi fpe&andum fe offerat illi quis- Manü piam,'a/ u o tanto difcrimine eximi poffit ; aut fcelera patrabit ? Quodipfum Jofephus d!fCU 6. [ Manfi fic confirmat: S. Gregorius de adole- fimiliter, icut qui audit & cognofcit vocem. fcente quodam refert, quod , curn in domum r magni amici, quem annis multis uon viderit, magna lztitia perfunditur, fi eum coram vi- füuam foeminam quandam admifitfet laícivam, haecin cubilis ingreffu ocules elevans, fuper dere queat: Sic anima fervi Dei, dum cogi- oftio quodam collocatam obfervavit Polenio- tat, quantis in hoc exilio circumfepta fit peri- nis viri ferii, modefti, & grsvis effigiem; culis atque zerumnis , ubi oculos ments con- unde fufpicata, adolefcentem illum diéti Po- verterit in Deum immen/a bonitate praeditum, lemonis profiteri academiam, ftatim ex re- animadverteritque eum fibi praefentem affifte- fpectu, & veneratione Philofophi illius, pe- re, paratiffimum ad porrigendum auxilium, mirificelaetatur dem retulit; nullamque corporis fui fruendi ut ex fuis zerumnis emergat, & exultat, & magna confolatione per fzn- poteftatem diffolutoil!i adolefcenti indulgens, in domum fuam fe contulit. Eheu! quot &as divinze infpiratio : nis Voces co'r*-fuum affi- Chriftianos hujus meretricis actio in diejudi- & Ber, ci fentit. $a, inP cii condemnabit ? Hominem vereris przefen- Q9 $. VI. tem, Dei Patris & Filii non vereris praefen- MOTIVA. tiam? fi porro meretrix, quae omnera ami- fit, & depofuiterubefcentiam , folum in men- Arias c. uitas; nam ut re&& Francifcus Arias te vel memoria hominem recolendo morta- L g difcurrit , zequum plane eft, meminiffe lem, & geotilem, nec tamen aCtualiter prze- 13. ENXIE amici multis modis de teoptime meriti. Vez fentem, a peccato deftitit, quam a peccato ho- oblfivifcaris amzci £uiin animo tuo,inquit Eccle- minem fidelem frzenandi efficaciam habitura 6. €$ non ztmmiemor fis Mlius in fiafticus c. 37. V. erit vera divinze & fuprem?e majefta täs menti opibus tuis. Quod fi frequens recordatio amici noftrae obfervans praefentia ? tur ,a quo beneficii aliquid quan- re&e praecipi fe&to multo ma- IIT. 744 mores corrzgeudos ; nam tefte Ca- Cajetan. doque acceperis , 2equum pro jetano, nulla efficacior eft ratio componendi in C. I7e« $Athi £ is fuerit, nunquam Dei oblivifci, cujus quo- Gen 0020 Vit vis momento beneficentia gaudemus, dum geftus , motus, verba, actionesque homi- G[Olïa 1 nis, quam ambulare ante faciem Principis, Mart ipfum e ffe, vitam, & innumera corporis ani- (& Dei ) fi enim ad S. Bernardini adhuc juve- maeque bona quovis diei, no&isque articulo 3'ni4n nis adventum focii illius mox ad modeftiam abeo percipimus. Quamjuftum eft, quam de- fefe componebant, quanto magis praefentia cens , confentaneumque eft omni legi , natura- li divinze, & humanze, vel femper, vel quam Dei ld efficiet ? IV. 4d perfelionem acguire:)dam; uti ipfe Gen, 17. fzepiftime Dei meminiffe, qui fempernos amat h'ïi! t femper bonis fuis cumulat ? Audi Ambrofium : Deus Abrahagno infinuavit dicens; 24mbula r coraim A Wa * itulus X[J De. Prajfiniia. 564 Arias de cOVÀM THe, & eflo perfetlus , id quod apertius ubi orationi fe dare vult, cor ad eam aptum , Pref.Dei Francifcus Arias in hunc fenfum declárat: compofitumque offendat, nullis exteriorum in Proge, QuemadmodumDominus aliquis,qui omnium rerum imaginibus circuma&tum ; quo quietius facultatum fuarumrationes examinat, & per- & majore fuo fru&udivina contempletur; po- quirit, ut easdem bene & fru&uofe pervidere teft hzec veriffima affertio fancti Bafilii teftimo- queat, poft diftin&te recenfita varia magni va- nio confirmari, qui rogatus : Quemadmodum loris & pretii pun&ta, quodlibet latus feorfim anima femper colle&a, nunquam inutilibus .fummatim comple&itur, in fine autem fum- cogitationibus diftraheretur, refpondit: Si ä mam quandam generalem, quam fum in Davidemimitetur, quiait: Zrovzdebam Doimiz- fummarum vocant, conficit, in quam folaàm "umecn conjpectu ineo fempyer. Itemque, Ocu/i laterales fümm2e omnes compendiofe reftrin- euei[emper ad Dominuim. — Eft haec ipfa divina guntur, ita quoque nos, poftquam in hoc li- fententiaAbbatis Ifaac ; ubide.hoc argumen- bro multa & varia ad progreffum fpiritualem to tractat, id eft , quaratione quisquam optime ordinata media defcripfimus, diftin&eque & adorationem Íe praeparet, dum ait: Quales o- copiofe expofuimus, tandem in fine libri exer- rantes volumus inveniri, tales nos ante ora« citium quoddam reponimus, quod veluti fum- tionis tempus praeparare debemus. Quo di- ina eft omnium aliorum, in quo, velut in brevi &o hoc innuit, fi quam quietem in oratione quodam epilogo omnia alia comprehendun- optamus, operam dandam, ut eandem omni tur, hocque exercitium in eo confiftit, quod temporehabeamus. Vult enim feponi omnes per illud Deum nobis femper przefentem fir- fuperfluas follicitudines de rebus terrenis, in- miter apprehendamus, oculis animaze ipfum utiles item fabulas,jocos,rifus vanas vagasque refpiciendo, & advertendo, qualiter ipfemet Setetg * cogitationes. . Caufam addit: Quidquidaote Bp i, nos quoque fibi praefentes habeat, nosque per orationis horam anima noftra conceperit, ne- Csfhan, hoc, quod omnia cordis noítri defideria & af- celfe eft, ut orantibus ::obis,per ingeítionem re- fectus ad ipfam defigamus, cuftodiat: Hinc Coll. g, cordationis occurrat, verborum, velfenfaum m S. Bernardus dicere folebat: Refpe&us ejus ante oculos imago przeludens, aut iraíci nos ie- S. B profectus tuus. cundum praecedentem qualitatem faciet, aut r.2, de Jac. Alv. !o?opo; -c. V. zdd amovem Dei accendendum ; uti Jaco- trittari, aut concupifcentias caufasve przeteri- pret, 339. n.1a. bus Alvarez his verbis indicat: Hzec tandem tasretra&tare, aut rifu fatuo, quod etiam pudet fitomnibus, quze egeris tua folicita cura, tua dicere, cujusquam fcurrilis dicti, vel facti titil- finfí jugis occupatio, Deum aut extra te ipfum, aut latione puiíari; aut ad priores faciet volitare .IX(C.GU intra te ipium przefentem intueri, & puriffi- difcurfus. Etidcirco quicquid orantibus nobis mis defideriis, fanaiflimis colloquiis, & igni- Y ..tis amoris affectibus, ad divinam, & incom- nolumus, ut irrepat, ante orationem de abdi- tis noftri peCtoris extrudere feftinemus. Haec prehenfibilem ejus bonitatem adípirare, nihil omnia fanétus Abbas, diguiffima fane, quze & enim efficacius eft ad peccata delenda, im- memoria, & reipfa obferventur.. t perfectiones extirpandas, propter viam hu- IX. Facilitus, quam egregie Arias fequenti- »A—r'ïax fc;,æ.kw . mane mnaturse molliendam, virtutes acqui- bus verbis infinuat: Maguoanimo & alacri depraf. , rendas, & noflram mentem in Deum trans- quisque debet íe huic fancto exercitio dede- formandam, quam hoc amoris exercitium, five re, ac deprehendet facile, quam Deus prom- cum voluntate, five cum mentis aviditate prae- ptus fitad fiftendum fe nobis przefentem , quo- ftitum, quo potentiffime terrena fugimus , & ties collibuerit, ut eum fpectemus, alioqua- in carne morali quodammodo impaffibiles & mur, & familiariter cam eo tractemus. Un- S, Bern. cceleftes efficimur. de & tanta offert praefidia, auxiliaque, ut, S.2. inPf;! VI. 742 fervorem augeudum ; nam, ut re&e quod naturze viribus videtur arduum, imoim- go, S.Bernardus dixit: quomodo negligens po- poffibile, reddatur cuique facillimum & fua- terit inveniti, qui intuentem fe Deum nun- viffimum. Utaliquis aditum habeat ad Regem quam definitintueri? qui fic eum fuper fe vi- terrenum, cumque eo colloquatur, & tractet, videt intentum, ut omnia interiora ejus, & admodum difficile eft, nec poteft obtineri, nifi exteriora ; omni hora confiderare non ceffet , favore & gratia multorum, imo multis opus eft omnesque non folum a&us, fed etiam ipfos multorum annorum labore & fervitute, ante- fubtilifimos animze motus perfcrutetur , at- quam ad familiarem cum Rege confuetudi- .que dijudicet? Hinc merito Boétius ; magna nobis inquit, indicta neceffitas eft recte viven- nem perveniant; at Deusinfinita licet praedi- tus majeftate & gloria,femper paratus eft, qua« di, ut qui omnia facimus ante oculos Judicis cunque hora & momento nos in conf, pec&um cuntta cernentis. jetan- 4S.Athgn. VII. 244 diabolum vincendums ut S. Anto- fuum admittere, ut oculos mentis in ipfum 6 Ib c' 20 VI . conjicere poífimus, contemplari pulchritudi- 2 Gloffa ap. nius indicavit dicens: Una eft ratio vincendi nem & magnitudinem , defiderare gloriam, Manfi dif. inimicum, animze Dominum femper cogitan- amare bonitatem, deguftare fuavitatem, fa- 3. n, 4» tis jugis recordatio : quod &Gloffa confirmans miliariter cum eodem converíando , & gta- ait: Laqueos diaboli facile evadit in terris, tiam aliquam poftulando. Neque folum pa« qui femper oculos habet in coelis. Unde Da- ratus eft Deus ad hoc, verum enim optat , vid ait: Oculi suez emiper ad. Domimum , quo- & invitat maximis gratize, glorizeque przemiis auiam ipfe evellet de lagueo pedes imeos, propofitis, ut ita faciamus : nec folum invi- .'nc 17 , Arias c.3. V.Il. 2744 vationem re&e inffitueudam , fit e przef. tat paucos, eosque fan&itafe praeftantes , ut hl. 22' enim, ut Árias beneadvertit hac exercitatio- fuerunt multi veteres San&i, qui totos fe no- ne, ut anima intra fefe collecta acquiefcat, ac &u, diuque divino cultui dediderunt, íed Bbb omnes A. P. Lobfz. Bibi. qu. Jom. 4, | 562 Bibliothece Manualis Concionatorice omnes fideles, quotquotfyncero corde Dei ho- suufica ia comvivio viui. S.Bernardus de fe confitetur, cum primum in religionem effetin- norem, fuamque falutem quaerunt. O quam P ie & fan&e fuo officio funguntur, qui tantum greffus , fe vel folo confpe&u magnorum vi- 2 t, & ftudiofequierunt, quitam rorum fpiritualium , vel etiam recordatione bonum expetun eorundem, fi fortelongius abfuiffent, vel vita honorificum exerc itium non negligunt, ut Deum femper przefentem quafigcravt, &ejus defunci effent, tantopere exultaffe, ut mens ! piiel quidem omni devotionis fuavitate complere- Manfi dif. bonfu-etudineäjugiter fruantur! Quod ipfum 80 n. je etiam Manfi confirmatdicens: Apud S.]oan- tur, oculi vero a lacrymis fe continere non nem Scribaee videntes, quod Pharifzi & S. e nt. Siigitur afpectus vel memoria homi- x ni$ jufti tanto gaudio aliquem perfundit, eo Joannis Bap . tiftae difcipuli longa & rigorofa inftituerent ] ejunia, Chriftum interrogarunt: quod videatur fibi videre virtutes, & dona coe- leftia, quibus illefuit a Deoornatus , quid non Quare d:fcipuli Sloanuis & Pharifaorum jeju- zant? C?c. Etaitillis Te fus: JVunquid poffunt faciet fpiritualis intuitus, & recordatio Dei, se/i; qua anima contemplatur in eo infinitam boni- filii muptiarum, quamdiu [poufus cum illz /[pon- tatem & pulchritudinem, aliasque perfectio- " jejunave ? vanto tempove babent fecum L] fumsnoup 0 unt 7 j ejunare. Quem textum inter- nes; Quod non gaudium, quam non confola- d propofitum noftrum fic expo- tionem, & intimam devotionis fuavitatem fer- pres quidam a nit: Plus nimirum fp onfi praefentia proficiunt, vi Dei anima plenis bucc;s hautigt? : /quam jeju niis, fupplet fponfus abunde, cum bbi rzefens e ft, quicquid confequi abftinentia $ VHL. aliquis poffet. Contingit etenim períaepe, quod anima Deo devota per macerationes corporis, M EDIA. atio ; quia, ut Ariäs bene difcurrit, do- Ariasc. cilicia videlicet, difciplinas, & jejunia non tan- ;. Or e tuminfpiritu, devotione, & unione cum Deo num divinum eft defcendens a Patre IT o f. juminum, a quo omnebonum proficifcitur ; fi- proficiat, quantum per exercitium continuum cutenim a Chrifto Deo Salvatore noftro omnia divinze praefentize viva fide recogitatae; Hoec enim utiliffima & facillima praxis hanc habet alia fubfidia adfalutem opportuna, & necefia- riaexpetimus, fic & hoc donum humiliter no- prrogativam & excellentiam | prze cunctis aliis piis exercitiis, quod in omni loco, tem- bis concedi per fuam infinitam mifericordiam, paffionisque fuze merita flagitemus, quo fem- pore, & occafione illam exercere, magnum- que inde meritum acquirere valeamus : Quod 'perejus recordemur, femper cornoftrum in i- nonnunquam non zequefaciliter fieri poteft per ipfüm erectum habeamus, femper denique -quoad Divinitatem: przefentem. contemple- eleemofynas, ob defe&um nimirum pecunize, i, vel pauperum: Nec per orationem, eo quod mur, invocemus, defideremns, & diligamus. per occupationes diftra&i mentem noftram, Hoc dónum fi obtinuerimus, cum eo facile o- mnia reliqua, pro adjume nto & profe&tu noftro ad eandem faciendam applicare nequeamus: Nec per jejunium , ob complexionis debili- fpirituali confequemur. INec dubium, iliud tatem : Nec per au fcultationem Verbi Dei, conceffum iri; fi magna cum fiducia, vivoque defiderio ad illud aipiremus ; Neque ullus, vel ob temporis penuriam, vel ob praedica- toris defe&um; & fic de omnibus aliis fimi- cujuscunque ftatus vel conditionis fit, poteft libus devotionis exercitiis difcurrere licet ; -jure fe excufare, quod hoc beneficium a beo At vero quod exercitium praefentise attinet, poftulare non poffit, quia, ut propter occupa- non eft , qui fe abfcondat a calore ejus: fiqui- -tiones & negotia aliquis eo non perveniat, ut femper Deum fi bi preefentem fiítat, tamen dem unusquisque hominum illius capax ex- . 3ftit, fanus & infirmus, dives & pauper, Do- poterit aliquoties in die ambrem fuum in : N - Deum attollere. minus & fervus, Princeps & fubditus, do- z confpääæ aut ta- Ibid, &us & ignorans, vir, & mul iexf, nec eft, qui Il. Siguovumufus , quoruti fe valeat excufare. Qu Dei recuvrat smemiovia s ut d di&um ali- Ariasl.c. iterum Arias indicat, quod muris ejus loci, in quo ordinarie vería- X. J'ucuuditas; quam his verbis: Hincetiam illud oritur, uthoc ex- mur, infcriptum fit: cujusmodi effe poflunt: Vel ilJud ercitio Dei fervus folatio, lzetitia, & gaudio af- Noli peccare, quia Deus videt. fapientis : z omzi loco, oculz Dotiimi com- fidue perfruatur. dum efiim Deum fibi adeffe Lunci videt,fimul intelligitopem,& confiliumin qua- demplontur bouos £? iuelot; vel Diud Davi- -dis Regis: Providebam Dominum in confpe- .0 vis neceffitate aut incommodo, fibi deeffe non Q poffe. Imo quidquid boni optare poffit, id to- &u meo [emper. Velz Jp omtiibus viis cogita tum abunde in eodem invenit, Recte itaque Deum. VWelilud Tobix ad filuin: Ommi- bus diehus vita tue du vieute boleto Deus. Pot- S.Dorotheus : Nihil, inquit, eft, quod animam noftram adeo roboret & reficiat, atqueaffidua fumus & figni loco filum aliigare brachio, vel idemc.6. Deimemoria. ldem fatetur Pfalmographus, digito. Nam & annulos in iis gerimus, ne temporalium quorundam negotiorum memio- ubiait: Memor fui Dei & dele&atus fum. Et iterum: Rex Jofias, quoniam populum Dei ria excidat. Sonum quoque campanze, figni vice accipere ipfi poffumus, flatuereque illum multis beneficiis affecerat, & cultum divi- num impenfe promoverat, jucundiffimam no- nobis fore loco cceleftis vocis , ut recorde- minis fui apud pofteros reliquit memoriam. mur Dei. In veteri Lege praecepit Deus filiis lífrael, ut in veftium fimbriis vittas geltarent Eccl.49. AMe ] moria Jofíe, inquitEcclefiafticus; 27 compo- f Ttionem odoris faéla opus pigmentavit. " Inotuni . hyacinthinas , quibus confpe&is recorda- effent ore qu afi s1el ándulcabitur ejus mlremarz'a,ï u rentur man4aþorum Domini , ac fancti coram —— Titulus XLL — Dei Prefmntia. 563 vinæ—gratiæ benefïcio, cjuæ nunquam deferit -c*(:s/ram"Deo, placebit ergo maxime D;eo, fiquis fimili figno memoriam excitet praefentize di- quaerentes fe, & cooperantes ordinariis me- vinz, fic enim facilius Deum invocabimus, diis, divinitus nobis datis, ad perfectionem & amore ejus inflammabimur ad perfe&am confequendam. Ítem, talis fe Dei memoria receptorum füorum obfervationem. tibi ingeret, ut non minus devotum cor tuum, II £Examen particulare , ut fcilicet, cam etiam fenfibili devotione & plane ardenti ac ï 'Ibidnca 12' valde accenfa bulliens, inde habiturus fis in circa meridiem, aut vefperi rationem expofci- us a nobis confcientize , id quoque excutia- officiis diftra&tivis, quam in ipía ardenti & de- vota oratione privata & folitaria; Qui devo- mus, an praefentem toto die Deum in acioni- tionis ardor non tantum in te memoriam Dei bus noftris habuerimus, & fi factum fit, fedu- lo gratias agamus Deo, quia fingulare Dei do- confervabit , fed fru&ctuofam reddet ; nam ex- citabit te ad illas externas actiones, etiam di- num eft; ac proponamus nos idem accuratius obfervaturos diebusinfequentibus. Si vero fe- ftra&ivas natura fua, bene & accurate facien- cus acciderit, doleamus, & emendatione pro- das, quippe tanquam fi Deo vidente fierent, inchoatas; & continuatas. Hoc eft, quod S.P. pofita, paena aliqua culpam expiemus. Hoec enim poena & memoriam illi in pofterum reno- noíter exigit a noftris, utin omnibus rebus vabit di&ti exercitii, & valebit ad impetran- quzerant Deum, & inveniant. Et de fe quon- dam dixit P. Ludovico Gonfalvo, fe Dei be- dam Dei benevolentiam, ut negligentia corri- atur, & major progreffus in hac virtutefiat. neficio magnam habere facilitatem, in omni- Tbid. IV. Jerus Dei amor ; hic enim, ubi in fer- bus rebus inveniendi Deum , quotiescunque vi Dei corde radices egerit, continenter il- vellet. Non eft exaggeratio id, quod fcripfi, — lum ürgebit, & excitabit, ut cogitationes fuas, fed res plasquam certa, & non pro uno die vel Áritq, auno, fed pro tota vita probata , abiis, qui Ir. de piaqüe defideria in Deum przefentem conji- praf, ciac; & cum illo affidue converfetur. Hec fi- funt Domino fuo fideles.: Hinc quoque orie- juidem amoris natura eft, fi ardens fit, ut ma- tur, ut tales etiam per fomaium, vel dormien- tes, vel femivigilantes, crebro prorumpant gno pondere animam transportet in rem a- matam ; quo uniatur camilla, ac unum quid- in verba pia, & colloquia brevia cum Deo & dam cum ea efficiatur; & quoniam anima fuis San&is, id non peractum reflexum procuran- eít iaftru&a facultatibus , hinc fit, ut femper do, fed plane connaturaliter, & quafi a&i ab quoque rei amat?e recordetur, femper de ea alio, vere ia a&u exercito , non cogitaudo, Cogitet, femper eam expetat & complecta- nec excitando fe ad tales orationes jaculato- tur. Qua de caufa dixit Chriftus : Ubi ef rias, quaze illisetiam vigilantibus & alia a* zbefaurus tuus, ibi efl C? cov tuutu.. gentibus, & colloquentibus, ultro fe inge- E — V. Conflantiait praxi bujus exercitii, nam, runt. Ssepe etiam prorumpunt exterius us« queadeo, utetfi velint, non poffint femper im- üt Arias prudenter advertit , hoctempore ad- modum conveniens eft fervum Dei non terre- pedire, ne erumpant, nifi facta magna vi ani- ri,aut ab hoc exercitio defiftere,fed magno ani- mo , bullorem quendam. tenerrim: erga Deum & res divinas devotionis, cum actua- mo fufcipere in fe labores, quos Deus ab ipío TR NUW poftulat ; nec dubium eft, fi perfiftat, eum be- li Dei memoria conjunQe; reprimendo. . Non neficium hoc poffeffurum cum majore perfe- erit autem hoc- creditu difficle, quandoqui- dem fere omnes, etiam imperfe&tiffimi, . & ob- &ione & conftantia , quod in priucipio nullo Jabore confecutus füerat. Nam dum cum fu- tufo ingenio przediti experiuntur, fe in fchola aliud fcribere, fine erroribus, & cogitare fi- dore perfeverat, & difficultate, radices agit humilitatis, & acceffionem facit inamore Dei. mul continuo de rebus aliis diverfis prorfus Unde fit, ut excellentiori quodam modo divi- a materia fcriptionis. Sicut ergo in imper- fe&is poffunt fimul duo actus tam difparati, nae praefentiae donum mereatur , majorique Ti fecuritate, & firmitudine poffideat, quoniam viribus folius naturze, conjungi, uno non im- didicit fübmittere fe, fibique diffidere, idem- pediente alterum, ita multo magis mens divi- nz gratiz beneficio poteft fimul attendere que majori facilitate, & voluptate exercet pro- pter gratize copiam, & amoris in Deum ma- actionibus externis, bene & non ftolide expe- diendis, & fimul ferri in Deum ardentibus gnitudinem, quo cor fuum cbürmavit, & per- affectibus variis modo lumiliationis, modo fe&e Deo conjunxit.- L Lanciz. Vl. Omnes precipuas a Giones diei, /ällem compunctionis , & doloris de peccatis, mode p-1- 05-2. jpitio fagularum , breviter, fed avdenter , of* petitionis , modo gratiarum actiouis, modo divinze laudis, modo ob/lationis fui ad Dei ob- €.8. n.24. f'eyyg ad g[oriamef gu/lum dlvlnæ sze/iatis; nam experientia certa docuit, his viis cito fequium, modo letiti2e ortae ex divinze glo- rie incremento, modo triftitize ex peccatis poffe acquiri talem preefentiam Dei, ut imme- fzeculi auditis vel cogitatis excitatoe, modo re- diate poft fomnum, poft occupationem quam- visetiam diftra&ivam prima cogitatio non alia novationis intern2e. votorum , modo cujus- de re fe menti ingerat, quam deDeo, & rebus dam fpiritualis Divinze majeftatis amplexus pure divinis. Item ut etiam in occupationibus per a&tum amoris ardentiffimum, modo fpei , diftra&ivis, uti funt fervire ad menfam, lava- & certze expeCtationis donorum gratize, & re lances, verrere domum, ambulare &c. fuo tempore glorive, modo fidei, & fimilibus, vel perpetuo, vel frequentiffime memoria Dei quas Spiritus fanctus excitat, & fovet, & au- recurrat, & quidem non accerfita a&u refle- get, in mentibus ejus ductui, & directioni ob- fecundantibus, & per plene voluntaria peccata xo, fed quafi connaturaliter, & ultro fe inge- rat, quodammodo invito & non cogitanti di- eum non iipedientibus. &. P. Lobu. Eibl. Man. Tom. 1. Bbbb $. VIII. 564 *Bibäiotlzecæ AMManiualis : Concionatoria . MIUE prafentiam divinam ; qui quidem varius affi- ASCETIC A. gnatur ab Afcetis; nam aliqui imaginantur fi- Alp.Rod. f. [n primis noffe debet Afceta: 2z que con/- bi totum univerfum plenum Deo (uti eft) fe- p 1.*f ff'at boc exevcitium pra]entia, nimirum n ipfos vero in medio immenfi hujus pelagi aDeo 6. €. 2. duobus a&£z5s5, ut Alphonfus Rodriq. advertit, circumdatos , ad eum fere modum, quo fpon- uno zztelle£fus, voluztatisaltero. Primus ne- giam poneremus in maris medio, ex omni par- ceffarius eft, utpote ad omnem voluntatis a- te aquis innatantem. Alii imaginantur fibi &um, juxta fcitum Philofophorum przerequi- praefentemChriftumDominum quafi cum ipfis fitum. Primum igitur intelle&tus munus ac euntibus euntem, cum ftantibus ftantem, ita- functio eft, confiderare Deum, & ibi, & ubi- que fe ipfi & Deo femper przefentes confti- que eíffe, & totum mundum implere, & to- tuunt. Alii eundem tanquam ecrucis flipite tum in toto effe, & totum in quavis minima pendentem, columne alligatum ; alii in horto ejus parte, & inomni creatura minima quam- fanguine madentem , aliter alii, prout fua ÁG. vv vis viliffima, negleGiffimaque. Hic articulus quemque-voluptas trahit aut voluntas. Alii 3o..Con- ad fidem catholicam pertinet : Non enim lon- eundem cum creaturis operantem confide- fefi. 27. geeftab unoquoque noftrum, 2z zpfo vivimus, rant, quem modum fic practicandum docet À- &2 movemur, €7 fumus. Extra me quaerebam, rias : fapit cibus, ardentem fit:m aqua frigida dicebat Auguftinus, quod eratintra me: magis extinguit, fol illuftrat , calefacit ignis, veftis tibi przefens,intimiorqueDeus eft,quam tuipfe tegit: fic exiftimes, Deum impertiri faporem, tibi. Ipfe vita eft, qui dat vitam rebus omni- illum fatiare, fitim tollere, illuftrare, caleface- bus, & quicquid aliquid poteft, & operatur, re, tegere. Minime enim dubium eft, etfiid ge- ab ipío, ut operetur, habet; & fi ipfe non ad- nus effecta ab ipfis creaturis funt, multotamen effet praefens omnibus, deficerent ftatim o- magis cenferi debere effe a Deo, quando hic mnia, inque merum nihilum redigerentur ; prima caufa eft, illae fecundze, & tanquam Dei cogita igitur, te Dei plenum effe, & ab eoun- inftrumenta. Si quis primarii viri hofpitio ute- dequaque circumdatum, ipfique te totum in- retur, & ejus caufa fervi domeftici certatim natare. Sedquid? p/emi funt celi ? terra glo- perfequisque operam illi darent, & heri fui res via ejus. - Alter a&us voluntatis eft; (non difpertirent : alius vefte, cibo alius, alius equis, enim folus intellectus.confideratione Dei oc- viaticoliberali alius donaret; fi deinde quae- cupandus.eft, fed & voluntas, imo hzec prze- reres, cujus beneficio hzec haberet, non uti- cipue) defiderando,; amandoque Deum, ei- que hunc, illamve fervum nominaret ; quin etiam, ne mentionem quidem cujusquam il- Arias c.3. que fe, quantum anguftize vitze hujus per- mittunt, ar&iíffime conjungendo. Quod i- lorum faceret; fed a domino illo fe veftitum, de pra. pfum etiam clarius confirmat Arias afferens, ciboque ac reliquis donatum diceret; Jam vero non fatis effe, Deum ut praefentem intelli- cum fatis conftet, creaturas omues longe alia gentia completi & infpicere, nifi item acce- ratione a Deo pendere, quam à domino fuo dant igaita voluntatis defideria, & affectio- fervi ( neque enim Dominus fervorum fuorum . DN vitam tuetur, neque manibus eos fert , quod fen, in nes, fic, ut eum toto cordis defiderio identi- Ábroh dem alloquamur , quicquid nos vel torquet, Deus creaturis fuis praeftat, fine cujus ope l166 vel deficit, demiffe ei aperiamus, fidenter nec movere fe tantillum poffent) meritiffime a nobis exigitur, ut omnes creatarum rerum proponamus, opem ab eo, & confilium pe- tamus, & filente licet lingua, corde, hac, fi- aCiones bonas, & quidquid per eas benefi- miliveratione alloquamur: ODomine, quam cii percipimus ; Deo attribuamus, profitea- | friget mihi animus in amore tui, imperti mi- murque &mente, & lingua, quicquid habe- hi tuiamorem, eo me prorfus fuccende, eo a- mus id totum ab illo habere. Si te proximus nimam meam reple, ut te, folum diligam, & fuaviter folatus eít, fi cognatus munufículum reliqua omnia tui gratia. O Domine, o Deus dedit, ad primam mox cauíam cogitatione meus, quantus animi mei ftupor eít, ubi de provola, quae & voluntatem , & linguam l- Qlea&er unico, & fummo meo bono agnofcendo agi- lorum movit, & manum ; & dicito : Deus Yannot, Ihor, jn tur! quam deficiunt vires, cum in id opere me folatus eft, Dei donatione hoc munus te- tendendum ! doce me, Domine, divinam tuam neo. Atque eundem in modum facito, quic- c'ZSo Gen voluntatem omnibus in rebus agnofcere; ro- quid a qualibet creatura acceperis. Hac ra- bora me, ut eam fequar, benefica tua manu tione excitabimur ab iis, & ad perpetaam femper me tuere, ne labar. O miDeus & Do- Dei memóriam deducemur: Neque hoc prze- ceptum gratitudinem tollit, quam iis debe- mine, quando te forti, & fuavi vinculo per- fectse charitatis circumple&ar ? His aliisve id mus, qui nos beneficiis profequuntur, quan- genus verbis pia anima Dominum fuum allo- doquidem eándem etiam Deus exigit. Ulti- qui poteft , cum eum ignitis defideriis plena, mus demum modus eít, qnem Rodriquez in- lbidem. & ex imo corde petitis fufpiriis anhelans, a- dicat, & etiam a S. Paulo przeícriptum etfe Ípexerit ; huic exercitationi fi diligenter|, fe- ait: dum dixit: /fve sanuducatzs: ffve bibitis , rio, conftanter inhzeferit, tantum inde operze Jfve aliquid aliud facitis , omuia in gloriam Dez "ag pretium referet (fi piiffimoDionyfioCarthufia- facite. q. d. in omnibus cor, animumque ad j l, no redimus) ut corde inaliud mutato; a mun- Deum in coelum fuftollite , hoc fimilive modo do vehementer abhorreat; ad Deum autem ipfum alloquendo: Hancrem, Domine Deus, & divina toto feratur defiderio. in tuam gloriam facio. Hoc opere & actutibi ipis , 1I. Noffe debet /o/idum modum imaginri?di uni placere cupio. Qufla fu;: vis & praec N - deQ-- Jitulós ALI. Dei Prajfantia. 565 defidero velle & nollemeum taum &ü'e & velle br, & lux. Quam eleganter di&tum ; neque & nolle, in hoc omnis guítus, omnis dele&ta- tenebrae habent tenebras apud te? Quando tio & vita eft; tibi uniin omnibus placere, tibi vires alicujus extenuare volumus, dicere fo- Väg uni mori, & vivere. Hzec profe&o praxis o- lemus: Petrus v.g. eít quidem robuftus , & mnium facillima , utiliffimaque eft, hoc eft e- ftrenuus , fed quodad me attinet, absque ma-. uim in perpetuo Dei amoreftare , & conquie- nibus. Tale quidaffirmat fan&tus David , cum ; fcere. Nec placet, hunc modum pluribus en- comiis a pro veneratione & commendatione perfpi- - fficere. Illud folum dico, quod vere caciffimorum oculorum Dei dicit : Nezue ze- fentio, illum effehuncipfum, quo pra&ice & nebre babent tenebrasapudte.. Nam fiquidem reapfe, plene, perfectiflimequeillud Salvato- tenebrze funt velut nubes , autvela , quae hu- ris praeceptum ( oportet femper ovare €7 uon mánorum prohibent, & ludunt, falluntque deficere) exequimur, Sententia eft graviífimi obtutus oculorum , Dei oculis nihil obfiftere, cujusdam Do&oris, eum , qui hunc orandi ex- nihil officere atror rerum, & obícuritas pos ercendique modum fibi reddiderit familiarem teft, ut, qui tam clare videant in denía cali- 1 atque domefticum , fenfurum ex eo , breviffi- gine, quam in medio fole, &innubi, niten- mo tempore miram cordis fui transmutatio- tiffimoque die. Quapropter in eodem Pfalmo nem, horrorem mundi maximum, fingula- fic Domino idem rex poenitens ajebat: Tu co- riffimamque erga Deum divinaque propexfio- gzovifh feffouem tmeam, €? ve[urvetliorem nem. Tali ,inquitille, tanquam coelo jam pro- ximo illud Apoftolicum debetur & dicitur: ttiean ; ibid. v. 2. qu:e tali paraphrafi illuftrat Flaminius : Omnia tibi nota funt, quz fe- Jam non effis bofpites €& adveue, fed cives San- dens,ftans, ambulans, cubans, cogito, at- &orurm €9 domefZici Dei. Hi funt Nobiles ifti queago. Nihileft, quod tuam effugere fapien- aulze coeleftis a S. Toanne defcripti: E? vide- tiam poffit, nihil, quodad tuam notitiam non bunt faciem ejus , 67 nomen ejus iz frontibus perveniat. Quidquid animo ineditor, quid- eorum ; quia [cilicet borum confervatio in ce- quid ore proloquor, quidquid operor, five leffibus eff. Et non contemplantur ea , que vi- cum feffum , cubitumque vado, five cum evi- dentur , fed que uou videutur ; que enim viden- gilo, & e ftrato exurgo, five cum hinc alio £tuy , tempovalia funt , que autem non viden- commigro, pervides, nec ullus eft tam re- conditus animze finus, nullus tam abftrufus fuy » eteraa. i cordis receffus, in quem tuerum acies oculo- $. IX rumnon penetret. LAN EA ET CONCE IIl. Expendamus inhujus rei confirmatio- Ibidem,- MISCEL PTUS nem quoddam fanci Ephrem di&um, qui in PREDICABILES. Parzenefi 17. (ichabet: Nihil latet Dominum, " Abelis vindicem, Sed quazenam ifta omnifci- Feritas. Did. Nyf- entize Dei commendatio ex cognitione mortis en, in i. Exodi C.35. przecipiebat Dominus Moyü Abeliillatze? Quid fecreti morsilla habuit, ut Abrah. iftud : Faczes cagdelabrum ductile de au- ad exaggerationem perfpicacitatis fapientiae l7.c.6. vO»uudi/£mo. v.31.tumv. 37. etiam hoc : Fa- Dei facere poffit , quod eam detexit,& intelle- ctes &? [ucevnas feptem , & poues eas fuper can- xit ? Certo ne argumento eft, quod Deum ni- delabrum. Philo Judzeus & Radulphus fenti- hillatet, quia Abelis vindex, & necisillius in- unt, tabernaculum illud vetus fuifle figuram , dexfuit. Expofitione illuftrabo fan&i Ephrem fivetypum mundi, qui Dei domus quoquo mo- pronunciatum. Occidit perfidiofe Abelem " do eft: ut & feptem lucernze innumeras coeli Cain, vix illi necem confciverat, quando ad- luces fignificant ; habet enim hoc feptenarius fuit Dominus fa&ti rationem ab infami fratri- numerus infacrisliteris, utpro infinito pona- cida exigens , & dicens: Fox fanguinis fvatrig Oleafter tur, ut affirmat Paulinus in libro de numero tuz clamat ad ine deterra ; Gen. 4. v. 10. Nega- feptenario. Dicitnunc Oleafter: Ad quid, Do- vit ille recens perpetratum flagitium. At in- in annot. mor. in mine, in domotua vis candelabrum cum lu- dex : Quid eft, quod inficiarisfa&um, quando c.25, Gen, Cernis feptem habere? caufam fubjicit, di- ipfe per te effufus fratris tui fanguinis contra cens : Ne putares, homo, te poffe male con- teteftimonium dicit, & immanis fceleris vindi- verfari , & occultari, five enimin die, five no- &am magnis vocibus clamat ? Notandum, &uimpie egeris , abeo videris. Quidquid per- quod in Hebraeo pro illo vocabulo 7erra , eft peram agis, cogitas, loqueris, quocunque tem- "ddatma, ut affirmat fan&us . Hieronymus , pore & loco id fiat , Deo omnia perfpectiffima Adama vero idem eft, quod terra rubra. Ita- . funt, fapientize enim illius oculi foles fun : qui que tota fententia füperior fic reddi poteft: ervident univerfa. Fox Janguiuis fvatris tui clamat ad me de ter- Ibidem. IL. Hanc cogitationem animo verfabat ra rubra. Res eft, quod Cain fratrem fuum in Propheta regius David, quando hzec pro ä campum eduxit, cujus erat rubra humus, " debita erga infinitam omnipotentis Dei fapi- ibique eum nterfecit, fperans non poffe ; Pfal. 158. entiam reverentia dicebat: Tenebre non ob- cognofci fanguinem fufüm , quem concolor V.X — feuvabuntur ate, €7 nox ficut dies illuminahi- terra bibiffet. Ita fere ajunt Hebrzei, & inter £ur ; ficut tenebra ejus, ita C? lumen ejus ; illos Rabbi Salomon. Itaque audaéter etiam . Marcus Antonius Flaminius ea fic transfert : negavit facinus, praefifus fuse induflrize & Neque tenebrze habent tenebras apud te, & impofturze, arbitratusque fieri non poffe, ut aox ficut dies illuminat. Similes fuqt tene- internecionis convinceretur, eo quod cruor bbbs Ccum - €66 Bibliothece Manualis Concionatorie $ m cum rubor terrze confufus difcerni, ut þuta- abfentem , quoad animam Veror & intelle&tum fol.f- 9. rzefentem , defixum habere debeant. bat, nequiret. Verumut intelligeret, qua vanetalem fufcepiffet cogitatum, quam ina- VII. Cicero in Epiftola quadam ad Q. Cice- nis effetomnis fua machinatio, quam nihil a- ronem fratrem faum transtniffa, eidem mo- dum tradit , quo in virtutibus egregie profice- ftus, fic fere ajebat ei Dominus : Itane vero putabas , mifer, ruübra terra rufum celari po ffe repoffit , hunc nimirum , utíefemper in oculis Tullii ftare, & operari crederet: Id facillime fanguinem? Falleris, hominum pelfime; & turpiter erras , fanguis enimipfe clamat adme facies , inquit, fi me, cui femperunice placere de terra illa rubra , ultionemque atrocis fcele- voluifti, tecüm fempereffe putabis , & omni- busrebus ,quas dices, facies , intereffe. Quod HoL ris fui magnuis vocibus expofcit , oculisque neis nihil eftoccultum; fcio enim , quze fitter- fiigitor praefentia magiftri alicujus , qui time- tur , velfuperioris cujusdam vigilantis , aut a- $, b«f ra : fcio, quis (anguis, neque ego circumveniri licujus fervi Dei magna exemplaritate confpi- queo , nec aliqua ita confundi, & permifceri poffunt, qui n ego internofcam , & fecernam cui, fzepe ftimulum in virtatibus proficiendi hominibus addit, quanto majus ad perfectio- Ánoy! alia ab aliis. Hinc ergointelligemus illud fan- &i Ephrem : Nihil latet Dominum Abelis vin- nem acquirendam fubfidium conferet praefen- tia Dei ferio recogitata? - dicem ; quia nihil illi te&um, nihil ejus ocu- VIII. Deus populo fuo Hebrzeorum Aper Idem dife, lis inacceffum, quin inter fanguinis & terrae colores difcernere , & quis terrze, quis fangui- multos annos velut dux preeivit, dum ad ter-8- n«2 videple ram promiffionis contenderent, praeivit au- nis proprius effet, cernere potuit, quamvis u- tem in figura colámnze, qus ftabilitatem de- traque rubra e ffent, & communem haberent colorem. Difcat hinc omnis peccator, nihil notat, ut exinde intelligerent, quod, fiin cul- tu, fide, obfequio, fuaquein Deum rel'gione fibi profuturos ad tegenda, inumbrandaque continuare velleot , Deumaboculis nunquam fcelera fua, dolos; res namqueilli eftcum ju- dice, cujus tam funt lyncei oculi, ut recondi- deponere, fed eum femper praefentem effe, re- colere deberent. . tiffima cordis latibula penitiffime perfpiciant D "^perque videant. y IX. Palladiusin hiftoria fua Laufiaca com- Arias de Caufinus IV. BoleslaoIV. RggifPoloniæ fanctum & memorat,fe, cum aliquando adjuncto comitepref. ]. r. aulze folenueerat, patris effigiem auro expreffam, monachum quendam religiofifhmum , rerum- San&. dee collo pendentem circumferre ; &im- que divinarum peritifimum , nomine Dio- motivo 2. 2td clem, inviferet, inter alia hoc documentum DL pret To - ofculo, quoties dicendum aliquid , fa- ciendumve occurreret tanquam viventem in ab eo accepiffe, hominem pium, quam pri- profaf, mum a contemplatione divinze przefentize cef- Lefftus ámagine, praefentemque patrem fic affari : Ab- farit, continuo fieri vel dzemonem, vel be- die Per fit, mi pater, oabfit,ut a meunquam aliquid div. l1 regio tuo nomine indignum ftatuatu r! Quin ftiam ; beltiam quidem, fi faccumbattentatio- 6l nibus carnis, & illecrebrarum carnalium; dze- - &tu;Chriftiane, tuzeterni Regis adoptate hze- monem vero , fiiracundize, arrogantize, & fi- tes , in finu femper atqueoculis geftas Chritti in cerze facrze bulla defcriptum nomen & ima- milium ; cumque Palladius eum percunca- retur, qua ratione poffet anima, nulla quiete ginem, quam in occurfantibus fubinde peri- culis intuitus, ac tanti nominis memoria vel ceffatione interpolita, defixam mentem habere in.Deo? refpondit , quotiescunque confirmatus , illo nibil -iqdignum )deceqr*na's mens noftra occupata fit in confideratione pia un quam'. Utzlitas. & falutari; quae ad Deum deducat, tua; deti- xam éeffe inconfiderationé Dei. Cuca autem Manfi "V. Bafilius Imperator in exhortatione ad fané&tusille, tantopere in rebus piis exercita- diíc. 2, Leonem filium fuum hoc ei fuggcffit. confi- &. 9. tus, dixit, hominem , fimulatque Dei obltus lium: Nullius uaquam peccati reprehenfio- fuerit, fieri daemonem vel be/tiam , nonintelle- - ném füftinebis, fi Deum in omni actione in- xit , id fieri fololapfu in noxamlethalem cum fpectorem, & cognitorem, ficutieft, efle tibi non facile id contingst fervis Dei , fed et am perfuaferis, nunquam neque palam, neque lapfuleviori immoderatze cupiditatis, qua ali- clam peccabis; nam etfi alios latere videbe- quo modo fiteilis vel daemoni, vel beftize red- ris, quze fecreto facies , confcientiam certe datur.. Quo circa nullo modo convenit fervo tuam. & Deur ipfum, qui usquein abditos a- nimi finus , acreceffus intuetur , revereberis. Dei; ut aliquando negligat przefentem con- tueri Deum, :mpendente tentatione, & dum A&.cs3. Vi.Quando illead portam fpeciofam templi fe occaliones offerunt irze , impatientize, fu» Hierofolimytani continuo cubans claudus a perbize , vel triftiti»e mundane , alieequeindo- S. Petro & Joanneeleemofynam poftulabat , mitze perturbationes , divinze, oblivifci prae- . fibi dici audiebat: Refpice in nos; At ille in- fentize: tuncenim celerrime, magnaque cum tendebat in eos, fperans, fe aliquid acceptu- vigilantia cor elevandum eft ad Deum; ejus- * rum ab eis, quod &revera acciglit, dum mira- culofe reftitutam fibi fanitatem recepit ; at ve- que apxilium implorandum. 10 Elifzeo contrarium accidit, fiquidem Elias -Sucundita s. Spiritum fuum duplicem difcipulo füo infundi - X S. Ambrofius fuper illa Pfalmi&æ.värba :'s, Ambr., voluit, fiipfum primo prazefentem & pottea ab- Qui timent te , videbunt aue , €* letabuntur , itain Pf. 11. fentem videret , ut pef hoc oranes doceret fi- ícribit: Plerisque enim jufti afpe&tus admo- deles ( fiquidem omnia in figura contingebant nitio corre&tionis eft, perfeétioribus vero 'læ-. p hdxþp] illis) quod qui abundantiam Spiritus concipe- titia eft, W 'Ye volunt, ocülumfideiin Deumquoad corpus ln P Darmnun, Aitulus XLI. Dei Proæ)z'dentiæ. 567 Es Chry- . Damuum : negletio. Profentio, — JIV. Non in peccatüm cortuit," Amon, Abb. ( foft. 26, -- XI. Omnia nobis videntur difficilia, quoïi Qui Deum feinper meminit. Dei nullam habemus memoriam , uti habere — Nicbt leicht legebt ein bef That , M emEE oportet ; quod non eum in cogitatione perpe- .» ag-wr allseit GOtt vor 74ugen bat. tuo circumferimus: Merito enim nobis dixe- $. Xl rit, oblituses mei, ego quoque oblivifcar tui. X AUTHORES. X AXIO M A T A. Anonym. I 1. Francifcus Arias de praefentia Dei. culus Domini faginat equum. lI. Alphonfus Rodriquez p. 1. tr. 6. SfG ad tbater Jerr, madit Heiäige.?tned)tk. i. Philippu S, Bern; "PQI. C.8. -2- s D'Outreman in Pæfiagog. i . II Dei refpe&us, hominis profe&us. IV. Henr FR , dafs div dein Sachb mobl eling , icus E,nvgelgrav. in Domin. Pen- UET UIREAIN A. R tecoft. &. 2. T G Ot* bab vor "dupen in allem Jing. V.. Didacus Nyffe Anonym.-; IIIl. Qui Deum videt, femper ridet;- c. 6. ; nusin vita Abrah am.1.7. JVer an GOtt deuckt , : ' t di(e, VI. Petrus Penne ll 2. Um nicbis ficb krænckt. | & differt. 6. $. 15. quiqi;i Ifagcg. P. 2. c.22. desmereres m V N CY E Si— Ea UGITURUS Xf PROVIDENTI AC DEI $. l. na'tiog gubemätib rerum mere natoraliu (sf de nhdäog. te[, omnisque moralitatiz, adeoque & meriti in- tO. 20 pc ID rdpo s EE Dd r :QUXOAD,* ESSENTIAM. capacium , ut funt cccli , ftellae, elementa, bru- €-3-i vt x : Definitio. taque animantia. 7Mora/;s ea eft, quze in ho- W»-.tg: ORE I. mines & Angelos, a&uum moralium, hoc eft, Boet. l. 4. ,- meriti & demeri:i, virtutis & virii, przemii, t ofa 6, fovidentz'a' ; juxta Botétium , 'ï efg äz'vz;)m poenzeque capaces, exercetur. ^ Naturalem L Leffius p ratio in fummo otmium Princzpe conflitu- Deoineffe, ex eo con(tat, quod, cum res mere die Perf..- . ta, que cuntia fapzeuter difponit, mimi- naturales & ratione carentes , nonnifi ex natu- div. l. 11. yum in/uos fizes , ut S. Thomas explicat r. p. €. 1. rv fuze principio, absque rationis cognitionis- . 22. a. I. quo loco eam fimili modo defícri- veductuagant , & tamen a praeftituto fibi fine bit, Providentza, inquit, e/? ratio ordinis €$ aberrent nunquam, neceffe fit , dirigi eas , im- verum in finem , in Deo ex:ffeus. In rebus duo pellique ad fines fuos vi quadam & potentia fpe&ari poffunt. Primum, res ipfze in fe fe- altiori, quze utique aliud nihileft, quam Dei cundumífuameffentiam. Alterum , ordo & Providentia. Si enim, ut docet S. Thomas, habitudo, quam habent fingulze ad finem tum res quzecungue, que ad finem tendit , illius proprium, tum communem totius univerfi, maxime voluntati , directionique fubordinata qui eft manifeftatio perfectionum divinarum. effe debet, ad quem fiuis ille po*iffimum per- Utriusque ratio, ideft, notio feu conceptio , tinet ; creata auten: omnia Deiinprim's boni- (ut Grzeci dicunt) A2?«; eft in Deo. Notio re- tatem & gloriam, tanquam finem fuum ulti- rum infe fpe&tatarum, nempe quatenus funt mum fpecent; quis dubitab:t inde fequi,Deum talis formze & fpeciei, vocatur idea; notio adquem fuamet gloria & bonitas omzium ma- vero illarum, quatenus ordinantur in finem, xime pertinet, communiproviden:ia invigila- vocatur providentia. Verum cum providen- re creatis omnibus, quibus non aliter, quam tia divina fit perfectiffima , & univerfaliffima ; ad divinam fuam gloriam utatur? Siquidem, nec folum extrinfeco modo, fed etiam intrin- omnia propter femetipfum operatus eft Domi- feca ordinationeres omnes in fuos fines defti- nus, ut teftaturScriptura: & alibi eadem di- net, creando & formando rerum nmaturas, cat, creaffe Deüm homines in laudem & no- conferendo proprietates nativas, &vires, & men, & gloriam fuam. jJam vero providen- figuras congruentiffimas, & partes mirifica tiam quoque moralem Deoineffe , quis neget ? proportione conformatas, & omnia, quae ad nemofane, nifi forte credat, haud aliter Deum Ó rerum pulchritudinem, ufüm, fun&iones » cum Angelis, hominibusque, atque cum bru- & confervationes fünt opportuna , neceffe eft , tis agere, itaque regere, ut nihil fe ad arbi- ut contineat etiam ideas feu notiones effentia- trii eorum libertatem accommodet , uod rum, quarum creatio & formatio intrinfece |] ordinem ad finem includit: praefertim cum quam abfqrdum fit, quis npn videþ 9 Deusnihil, nifi ob aliquem finem, velle aut äflus; L facere poffit. Amit Wtb Divij/fe; I1I. Duo funt precipue a&ug, feu functio- IJeH: qlo l. nes providentize divinze , Circa res crcat2S. ; 2, Philippus IL. Dividitur providentia in zaturalem & creatio & guberuatio, Quod creatio fit opus * D'Outre- man, Pae« mam[em. ANaturalis eft dire&io , feu ordi- diviné providentiee, patetprimo, quia mun- dus gó8 Bibhiothece Mänualz's Comz'onatorz'æ. dus non eftcafu fa&us, fed certiffimo confilio , menti fit hic concurfus , cum inde pendeat to- jl t & fpecialiffimo decreto : atqui nihileft, quod ta beatitudo, & omnebonum naturale & fu- [ potius fit dicendum opus providentize , quam pernaturale , & fine i quodabfoluto , & peculiari decreto ad omnes pfo fimus perinde ac Ii bt non ümus. f rei circumftantias pertingente praefinitum eft. Jf Deinde, quiares omnes fecundum fuam ef- EM Tertiusä&usþpe—fti'nenls ad gubernati9; Idem c. 5 fentiam conditze fünt propter fiaem , tum nem,e/? Predefinitio ,feu decretum. Eftautem (t be! proprium cuique, qui eft cujusque operatio: predefinitio Dei, ( Gixaeci voopiuóv. vocant ) tum éóommunem omnium, qui eft gloria Dei ; etevuut Dei decvetum , quo ffatuit ,ut aliquid te f2 itaque infua effentia habentordinem & habi- fíat iu tempore , ffve afe , ffve a creatuva. Ita- ve tudinem ad finem, qui ordo eftimpreffio divi- queeft a&tus internus, & liber divinze volun- nze providentize. Tertio, quia per creationem tatis , refpiciens objecta,quze extra Deum funt. ff Ü acceperunt vires, quálitates, temperamentum Verum utrefpicit primam rerum originem, & il locum,ordinem, & figuram, prout cuique con- conditionem, non pertinet ad gubernationem, gruebat ad füum ftatum,functionem, finemque neque inter actus gubernationis cenferi debet, fl a proprium ; atqui hoc nihil eft aliud,quam con- fed ad primam inftitutionem , qua ea, quse . venienter ordinari & inflrui ad fuum finem; gubernanda funt, inftituuntur : ejusque opus (uf ergo eft opus providentize. Denique, omnis extremum eft creatio, fed ad gubernationem fe M operatio tendens ad aliquemfinem , eft opus pertinet, quatenus extendit fe ad ea , quze providentize ; atqui creatio eft operatio primi pnftea circa creaturam , vel a creatura agenda j ld & fupremi operantis, quiomnia propter ulti- funt. Notándum autem eft, longe aliter eífe i mum finem,qui eftipfe operans,ejusque gloria, praedefinita, quae initio mundi a Deo funt operatur. Itaque quod ifte mundus iftis corpo- creata & inftituta; aliter, quae fucceffü tem- tt [Ai ribus conftans, ea magnitudine, multitudine, poris in mundoerant fuütura. Quze eniminitio Tiencó. fitu, qualitate, viribus, figuris, tempore,loco, funt inftituta , praedefinita fuere abfoluta & ef- ordine, fympathia , antipathia, praeditus, non ficaci voluntate, ante omnem przevifionem M alius, nec exaliis autaliter factus fit, eft opus determinátionis caufarum fecundarüm cum divinze providentize, omnía certo confilio fa- omnibus fuis circumftantiis & conditionibus ; cientis, & ad certos fines ordinantis. Quod nimirum , utfierentifta , nonalia , tali momen- 7 u etiam gubernatio fit opus providentive, per to, in tali fpatio, tali menfura & forma, tali fitu fe netum eft: fed multi a&tus hoc nomine con- & ordine, talibus víribus & qualitatibus. Haec fe tinentur: nimirum confervatio, cooperatio, omnia diftinGiffime ab zeterna mente conce- V proedefinitio, permiffio, impeditio multorum pta, & ficabfolute decreta; & ex vizeterni de- Ie malorum , motio coelorum , illuminatio natu- creti initio mundi fic condita & formata funt. f raerationalis , redemptio hominum, juftifica- Hoctamen intelligede conditionibus rerum, H tio, remuneratio , punitio, de quibus fingulis quae perfectionem infinuant, non quze defe- ef aliquid dicendum eft. &um; ut effe corruptibile, poffepeccare, pof- [ Iä. G. 3. 1V. Confervatio primum locum obtinet in 10 n' e fe annihilari. Hzec enim non funt per fe inten- gubernatione; nam primum munus Guber- taa Deoinrebus, fed permiffa tantum , & qua- fu natoris eft, confervare ea, quae gubernanda fi neceffitate materize obvenientia. Ideo enim ál fufcepit , ne pereant ; fic enim plane ab ordine res poteft diffolvi , quia ex elementis compofi- di & directione, qua in finem diriguntur, lexci- ta eft, ideo annih lari, quia ex nihilo; ideo u derent. peccare, quia non eft fua regula , nec fuze regu- P2 N | Idem. V. Secundumlocum tenet Cooperatio , nam lve neceffario conjun&a : vel fi ulteriorem cau« M fine divina cooperatione nulla res creata po- fam requiris , quia ex nihilo , itaque exvi in- fe teft operari, ac proinde nec affequi finem aut tentionis divinzeres non funthujusmodi.Quze (ü inillum tendere , fedinftar inanis idoli , fenfu , vero poftea fiunt inrebus , ferealiter praefini- Ve motu, & omnibus viribus defe&ti, ftabit. Si ta funt. Primo, quiafere przefinita funt fuppo- 0 Deus concurfum fuum fubduceret rebus , cef- fita przevifione alicujus conditionis in caufa H faretmotus coelorum, & illuminatio orbis ; cef- fecundaa libertate ejus dependentis. Hoc e- faret elementorum & omnium contrariorum nim bona gubernatio poftulabat, ut nihil in li pugna, ceffaret ortus & interitus rerum , vicif- curfu primze inftitutionismutaretur, nihilque V fitudines temporum,incrementa & decremen- novi adderetur, nifi ex aliqua caufa denoyo ta viventium, omnis alteratio, & motusloca- exorta: quze caufa non poterat effe , nifi ex il lisomnis. Ceffarentin beatis vifio beatifica , a- libero arbitrio ; reliqua enim omnia fequeren- ( mor & gaudium omne; in damnatisomnis do tur neceffario , ex prima inftitutione. Deinde, lor & triftitia, in omnibus viventibus omnis non ita abfolute, fed multa fub conditione, & intelligentia , omnis memoria , omnis volitio, cum affidua dependentia a determivatione vo- omnis affectio , omnis imaginatio, omnis fen- luntatis creatae. 'ertio, in plurimis adia- fus , & motus vitalisomnis, neque ullum effet phorum eft Deo, fic an fic res fiant. Praeci- p inter animata & inanimata , inter fentientia & H pue autem difficultas eft de operibus bonis, pw fenfus expertia , inter rationalia & irrationa- quomodo a Deofint praedefinitaà: ex modo e- lia,inter beatos & damnatos difcrimen , quod nim praefinitionis illorum , facile intelligi po- ad fenfum boni & mali, commodi vel incom- il terit, quomodoindifferentia , & plerique effe- ü modi attinet; fed omnia eodem modo fe habe- &us rerum naturalium przefinitifint. Duobus rent, tanquam ratione, fenfu, motu, vi:a , & autem modis poffunt opera bona dici przede- f l vigore oinni deflituta. Hinc patet, quanti mo- one flinata, & praïedefmita. Primo, praefiniti non Tüuhs XLIL De Prajfentia. 560 non 'abfoluta, fed conditionata : idüue ante fires eveniat. Quia vero h»ec permiffio in S-Auguit. C.Ir, En« previfionem determinationis noftrz volun- peccatis przecipue locum habet, ideo, üt me- chir. tatis. . Defiderat euim vehementer, ut opera: lius percipiatur, confiderandum eft, duplici- | bona faciamus, & in hunc finem nos excitat ter poffe aliquid malum permitti. "Primo;' ' Idem 65 variis modis internis & externis. Secundo, ex defiderio, ut eveniat, nimirum ut inde ha- praefinitione abíoluta fuppofita prdevifione d- beas occafionem alicujus boni eliciendi; ut ftrae determinationis, vel ea comitanter feha- fi medicus permittat morbum ingraveftere,ut bente. Cum enim ante przevifam noltram de- ex curatione plus lucretur, vel artém fuam ; terminationem przedefiniat noftra bona ope- magis oftentet, & tum ipfum malum dire&e ta ex hypothelfi, fi noftra voluntas fe ad illa eft volitam, ut fit o:cafio illius boni. Secun- velit determinare; pofita illa hypothefi, illa do, non ex defiderio, ut éveniat (imo difpli- praedefinitio conditionata tranfitin abfolutam, cét, fi evenerit ) fed ob aliam caufam, ver- & fitefficax, ita ut fimul cum noftra voluntate bi gratia, ne vidcaris importunus (quo modo; influat in opus. Mala tamen non fic vult, ne qui aliorum curam gerunt, nonnulla inter- fub conditione quidem : quia nou defiderat dum permittunt; ) vel ut cognofcas condi- ea fieri, neque ut illa tiant, vires & concur- tionem hominis; ut cum pater permittit fi- füm praebet, nec ullo modo approbare poteft; lium furari, ut ejus indolem exploret, &, fi fed tantum permittit, juxta illud Habacuc. r. furetur, corrigat. .Hoc modo Deus permit- Mundi fant oculi tui, ue videas malum, € ve- 2 tit peccatum, etfi fumn*.qþäre illud difpliceat ; fpiceread inquitatem zon potevis. Ne videas, habet enim juftiffimam caufam permittendi, id eft, ne approbes, ne velis aliquid , quod fit ut ante dictum eft; vimirum, ut res finantur iniquum, & legi divinzecontrarium. Hoc au- agi fuüis mot;/bus; & vires, quas ab ipfo acce- tem pofteriori modo praedefiniri opera bona, perunt, fponte in opus exerant. Ob hanc ta- Tdem c.6. communis eít Theologorum fententia. men cauíam ( quz eft ejus bonitas) tantum VilI.Quartus actus ad gubernationem perti- malum non permitteret, nifi fciret ex illo aliud nens eftPermi/fjo. Eftautem permiffio proprie bonum elicere: &ita hoc bonum eft caufa non non actusinternus in Deo, ficat decretum, fed finalis , fed fine qua non, iftius permiffionis, externus, accepto nomine a&tuslate, ut com- quod aperte indicat S. Auguftinus. - prehendit etiam liberum non agere. Aliud VIIT. Qintus a&tus gubernationis eft : Mz/-Leffius c. 7* enim eít, permittere; aliud, vellenonimpedi- Zovum tiolorum itmpeditio. Tot enim & tanta re. Alioquin, fi permittere effet formaliter mala, pofitofemel peccato, a caufis creatisir- velle, cum dicimus: Volo permittere, effet ruerunt, ut, nifi per divinam providentiam reflexio voluntatis fuper fuum actum, & figni- impedirentur, brevi mundum perderent. Ac ficaremus nos habere volitionem volitionis primum infinita mala impedit, quae quisque nonimpediendi, quod noneft verum: tantum in fe ipfo effet fa&urus, & quibus fuam ani- enim fignificamus nos habere volitionem non mam graviífime damnaturus effet. Nam utin impediendi. Eftigitur permittere idem, quod quit S. Auguftinus, nullum malum facithomo, nonimpedire, cumtamen facultas impediendi quod non faceret alius homo, nifi eum cufto- fuppetat. Pertinet proprie ad ea, quxe vel diretgratiaillius, qui pro nobis fa&us eft ho- difplicent (in quibus fubeft aliqua impedien- mo. Quisque idin fe ipfo facileadvertit, cum di ratio ) vel fuut adiaphora, ita ut noa cu- variorum péccatorum occafiones proinquas remus, fiant, necne; fic fiant, an aliter, &c. vel remotas, in quibus aliquando füit, con-- : Nemo enim dicitur proprie pecmittere fieri, fiderat. Itaque grative divinze imputare de- quze fieri capit. Itaque, ut proprie & in actu bet noa folum bona, qu2e fecit, fed etiamma- fecundo aliquid dicatur permitti, requirun- la, quxe vitavit; ut, quod in hzerefes noninci- turquinque. Primo ut difpliceat permittenti, derit; quod libidinis barathrum vitaverit; quod' vel illi fit adiaphorum, ut dictum eft. Secun- hommicidia, furta, facrilegia, &c. non com- do, ut fit eventarum, xíifi caufa impediatur; miferit. Ni(i enim Deus hominem a pueritia: quod enim non eft eventurum, proprie non eft protegat, occafiones malorum avertat, falu- permiffum, nifi in aCu primo, quatenus caufa taria infpiret, & curfum vitee dirigat, facile in non fuit impedita, quo minus poffet illud, fic- quzvis peccata incidit. Secundo impedit in- ut alia, facere, vel producere ; quo modo finita mala, quze diabolus effetillaturus. Unde Deus dicitar fiaere res agifuis motibus, dum Dominus Luc. 22.ait: SZmom, Simon, expeti- ilias non impedit, quin fecundum naturze fuze vit vos Satanas, ut cribvaret tanquam tviticums conditionem quidlibet operentur: quo etiam ego autem vogavipro te, ut zon deficzat fides tua. modo ex confequenti, & fecundario funt per- anta enim eft diaboli potentia, ut facile o- miffa multa mala, quae homo poteft facere, mnes mortales poffet pervertere, omnem reli- & non facit. Tertio, ut fciat eventurum nifi gionem extinguere, omnia facra & cultuidivi- ipfe impediat ; fi enim nefciat eventurum , no dicata vaftare, & omnia hzecinferiora tur- non poteít dici voluntarie, & in particulari bare, miícere, perdere; nec deeítei ad hocin- permiffum. |Quarto, ut adfit facultas impe- tenfa voluntas: fed per divinam providentiam diendi; improprie enim dicimur permittere furor illius tanquam vinculis quibusdam cohi- folem moveri, coelum pluere, &c. Quinto, betur, & potentia comprimitur, ut ne hilum ut nolis, vel voluntarie omittas impedire; quidem amplius valeat quam Deo manum five ut te non opponas, fed finas rem fluere fuam laxare placuerit, ut perfpicuum eft ex hi- fuüis motibus ; qui enim fe opponit, & co- ftoria S.Job, cui absque peculiari Dei concef- natur impedire,non dicitur, permitt ere,etiam- füne minimum quidem nocere poterat, non fo- - R. P. Lohn. Bibl, Man. Tom. 4. Céc e lum 570 Bübliothece Mauualis . Concionatorie inftar viventis affidue fe totum nunc in hane, jbl - jumin corpore, fed neque in rebus externis & poffeffionibus ; & ex hiftoria legionis Daemo- nunc in illam partem, in immenfo alveo füo num, quae expulía ab homine rogavit Domi- commovet; przeter infinitas tempeftates, qui- bus usque ad imum barathri dehifcere, & mox num, ütpermitteretinvadere porcos: Matth. 0b .T2 $. & Luce 8. l1ta enim a Deo continentut, ad nubium celíitudinem affurgere videtur. In ficut furiofi canes, vel leones, quos mode- terra tot exuftiones & fubterranei ignes, tot rator fic conftri&os tenet, ut nihil poffint, ni- tremores, tot conclufi fpiritus, mugitus, & Matá fi quantum ipfe permittit, vinculum laxando, erumpentes horrendi fragores; tot fontes & iC ve contrahendo. Simili modo continet vim flumina ( hzec enim duo, nifi aqua pluvia vel L [ impiorum , ne Ecclefiam evertant, & omnia nivali per altiora loca collata, non perpetuan- fua impietate inficiant. tur;) tot filvae & loca deferta, ltem omnia - (;,n A Ibido €. 80 IX. Sextus a&us gubernationis eft. Ca/o- quae in terrze vifceribus gignuntur; tot ni- j & , yut)fuotio ; per hanc enim totam naturam ' mirumabfítrufee opes, tanta vis auri & argenti, tanta ftanni, zeris, ferri ac plumbi, & gemma- corporalem maxima ex parte gubernat; in g qua motione quatuor potiffimum funt conufi- rum omnegenus. Etquamvis omnino credi- deranda : velocitas, varietas, zequalitas, effe- bile fit ; hzecabinitio fuiffe aDeo fuis locis con- dita, tamen non videtur dubitandum, quin vi Matihuo &us. elocitas eft pene incomprehenfibilis: V' 29' nam fol, juxta Aftronomos, fingulis horis, coeleftium corporum ibidem poffint fuccreíce- t! re, & augeri; materia vicina & intermixta fen- plus quam undecies centena millia millia- fim inillam naturam excocta; Experientia e- $qp. 14 rium peragit. Una vero ftella Sphzerze octavae "j circa /Equino&tialem, eorundem Aftronomo- nim conftat, latomias longi temporis progref- . fum judicio, una hora percurrit fupra 42.mil- fu a natura reftitui , & vicina lapideícere. liones milliarium , quantutm videlicet eques , * $ II. quotidie 4o. milliaria percurrens, annis bis iille nonagentis vix conficeret; quanta igi- 'EX"S,. S CRIPTURA. ualitai. tur fupremae Sphzerze mobilis erit pernicitas? Nam hzc incomparabiliter eftaltior, cum A- 'Io xtendeus coclum ficut pellem, qui tepis Pfal.101. S.Chnyf ftronomi demonftrent, duos coelos inter illam —^ aquisfuperiora ejus. Qui facis Angelos tuosSpiritus. Quifundafti terram fuper ftabi- log.$.5). & o&avam intercedere. Jrietas quoque eft mira: finguli enim planetarum orbes fuos ha- litatem fuam, non inclinabitur in fzeculum f2e- bent peculiares motus, tardiores vel celeriores, culi.Qui emittis fontes in convallibusinter me- dium montium pertranfibunt aquae. Rigans ; fuisque temporibus & momentis conftitutis $ Grer, ambitus füos peragunt: &, cum finguli fuo montes de fuperioribus fuis.Producens fzenum Nazordt,, inotu ab Occidente tendant in Orientem, ni- jumentis,& herbam fervituti hominum,ut edu- cas panem de terra. Quam magnificata funt o- 1. hilominus a primo Mobili rapiuntur omnes quafi in contrarium, nimirum abOrientein Oc- pera tua, Domine ! omnia in fapientia, fecifti, $ , cidentem. Hictamen raptus propriosillorum omnia ate exfpeCtant, utdesillis efcam. mctus non impedit, nec perturbat ; fed opti- II. Attingit a fine usque ad finem fortitet, Sap. c.8. in'£ ? | Y. 4 me cum illis ita contemperatur, ut uno tan- & difponit omnia fuaviter. tum rmotu cieri videantur. —ZEguabil;tas eft III. Conftituifti eum füper opera manuum Pfal. 8. tuarum, omnia fübjecifti fub pedibus ejus. proríus admiranda ; nulla enim tot fzeculis a- ]V. Confiderate corvos, quia non feminant, Luc. €.12, Anthoto nomalia eft notata, fed femper eodem tenore, peris in & pari celeritatis menfura, procedunt. Et neque metunt, quibus non eft cellarium, ne- peri quamvis planetze videantur habere interdum que horreum, & Deus pafcit illos. inotus inzequabiles ratione epicyclorum, & V. Ne folliciti fitis animae veftrze , quid Matth. c. majoris vel minoris elationis fupra terram; manducetis, neque corpori veftro, quid indua- tamen hzec non eft vera inzequabilitas, fed fo- mini; Nonne anima plus eft, quam efca; Et Ccorpus plus, quam veftimentum ? Jum refpe&u centri terrze. Nam & ipfi epicy- cli femper eadem velocitate circa centrum VI. Junior fui, etenim fenui, & non vidi Pfal. 26, : lus fuum, & órbes differens circa fuum zequabi- Bigerf juftum derelictum , Rec femen ejus quzerens anem. Inc $ liter gyrantut, nullo umquam tempore vel Math, ad momentum quiefcunt, nullo velocius aut VII. Omnem folicitudinem veftram proji- 1.Pet. c,5. tardius procedunt ; fed eodem tenore, eadem cientes in eum, quia ipfi eft cura de vobis. VIII. Jatta fuper Dominum curam tuam , Pfal. 54 Stg femper pernicitate circumvolant. Effecus coe- $.5 de leftium motuum funt omnes pene corporales & ipfe te enutriet: non dabit in zeternum flu- Verb motus, & mutationes rerum, quzein hoc mun- &uationem jufto. Don IX. Super vias pa Ícentur, & in omnibüs Iíai, c.49. do elementati fiunt. Excipio illos rmotus, qui a libero arbitrio, & aliquos, quiab imaginatio- planis pafcua eorum. Non efurient, neque fi- ne animantium pendent; quamvis & horum tient, quia miferator eorum re maulti etiam in illos motus, veluti in caufas, fontes aquarurn potabit eos. geteos, & gd .0 4 etíi non cogentes, tamen inclinantes, referri mnes vitze tuze paratze funt, & tua j vb poffint. Abillis igitur proveniunt venti & tur- dicia in tua providentia pofuifti. XI. Preevenit me in die aflliionis meze , 2-Reg. c- bines,tonitrua & flumina, nives & grandines, L] nubes & pluvize, zeftus & frigora; ficcitates & fa&us eft Dominus firmamgentum meum: Li- inundationes, falubres aurae & peftilentes, tot beravit me, quia complacuit ei. - XII. Quoniam Angelis fuis mandavit de te, Pfal. 9o, incendia & phafmatain fublimi , tot colores & pi&urzeinnubibus. lamariagitatio illa, qua - ut cuftodiant te in omnibus viis tuis. X In- Titulus .XLIL D Praefentia. 571 " lQ Job.c.1a XIIT. Intevroga jume nta & docebunt te & VII. ConftanterDeo crede, eique te totum Idem c. Y volatilia ccell, & indicabunt tibi, & narra- committe, quantum potes ; 1pfe enim te adfe 1999* ll« )1 bunt pifces maris; Quis ignorat quod omnia fublevare non definet, nihilque tibi evenire n hzec manus Domini fecemt v permittet, nifi quod tibi profit, etiamfi ne- Ícias. 0 Job.c.13. XIV. Quis przeparat corvo efcam, quando pulli ejus clamantad Deum, eo quod non ha- XIII. Mundi unus eft ReGor, inquit D. Cy- S.Cypr. quod ' beant cibos ? . prianus, qui univería, quze funt, verbo jubet, Matth.6. ratione difpeníat, virtute confummat IdoR anoau rel XV. Confiderate lilia agri, quomodo cre- funt Dii. ll fcunt neque nent,neque laborant. Dico au- IX. Voluntas Dei eft prima, & fumma cau- S.Aug.in tem vobis, quoniam nec Salomon in omnai fa omnium corporalium motionum; nihil enim fentent, là fitvifibiliter, & fenfibiliter, quod non de invifi- ll Sap. 12 v. loria füa coopertus eft, ficut unum ex iftis. ti 13.& xg XVI. Non eftalius Deus, quam tu, cui cu- bili & intelligibili fumtni Imperator:s aula, aut ra eft de omnibus. Tu autem Dominator vit- precipiatur, aut permittatur, fecundum in- d* effabilern juftitiam praemiorum, atque poena- , tutis cum tranquillitate judicas, & cum ma- gna reverentia difponisnos: fubeft enim tlb!, rum, gratiarum & retributionum, in ifta to- cum volueris , poffe. tius creaturze ampliffima quadam, immenfa- " Matth. 10.. y. 29 VXIL. Nonne duo paffeies aífe vzeneunt, & que republica. . unus ex illis non cadet fuper terram fine Pa- X. Sic Deus intendit fingulis, ac fi vacet a $- Gfegï I.fnor. tre veftro. cunctis, & fic omnibus iimul intendit, ac fi va- E* Sap. x4. €. 19. : 9 XVIII.Tua autem Pater providentia ab ini- cet a fingulis. tio cuncta opera gubernat. . XI. Quam ob caufam mala in hoc mundo Salvian.. contra Deusfieri permittat, nolo a merequiras ; ho- T. mo fum, & non intelligo; fecreta Dei inve- gentes, EX SS PATRIBUS ET DOCTO- ftigare non valeo, & ideo etiam tentare for- RIBUS. mido: quia & boc ipfum genus facrilegze te- meritatis eft, fi plus fcire cupias, quam finaris. $ Pfal I0j, Exflentia Providentia. Sufficit tibi, quod Deus cun&a a fe agi atque $ S. Chryf ï idquid cceli micat, radiat, & fplendet difpenfari teftetur. Et ficut plus eftDeus, quam |e log $.69. Qu omnis humana ratio, fic mihi plus videri de- ornatus ; quicquid terra fragrat in flo- ribus, fapit in fructibus, ia animantibus gau- bet, quod a Deo cuntta agi cognofco. . det, noftri amore fa&um, noftrze addictum eft "XIl. Non folum homines, fed etiam apes at- Ibidem, - fervituti. que formicae quascunque res faciunt, & ante, ä S. Greg. 1I. Omnia facit Deus , atque 1mmutat & quam faciant, meditantur, & poftquam fece- ] Naz.orat. veluti per circulum unlveriu:n hunc mundura rint, non negligunt, fed diligentiffime curant 1. apol. tractantque.. Quis ergo tam furiofus, ut, cum gubernat, ita ut ex aére aqua, ex aqua, terra, l ex terra ignis producatur Dominurm creatorem. ommum non neget, gu- S. Aug. IIT. Pafcet te, qui fecit te: qui pafcit latro- bernatorem neget? & cum Authorem elfe $ip.cd in fateatur, dicat negligere, quze fecit? )d F nem, non pafcet innocentem ? Pafcet te, qui folem fuum oriri facit (uper malos & bonos, Utilitas. Pgl & & pluitfaper 1u&os. & injuftos: Sipafcit da- mnandos, XIII. Quod Deus odit, exiftere non vult Cï'emem'- lus 615 Author o- non pafcet liberandos? lex.P2es peris im- IV. Deus eft, qui per fingulos dies incre- Ea ergo, que funt, diligit. Diligit igitur ho- dag.l. x. 3nenta corporis tui facit, tenon intelligente; minem. Quod autem amataliquis, ei vult pro- c.8 per£. deffe. Deusigitur prodeft: imo quia bonus fiergoin te ipfo quotidieDei prov1dentm ope- lMatth D ratur, quomodo in neceffariis tuis ceffabit? (i eft, ideo prodeft. Bonum enim nihil aliud fa- autem vos cogitando, modicam partem cor- cit, nifiid, quod prodeft: non eftautem aliud fua fponte prodeífe, quam effe de hominefol- . pori veftro addere non poteftis, quomodo co- gitando falvandi eftis in toto? licitum. Deus autem hominis curam gemt, & Pfal 360 Lucas V. Si rem tantillam veftra follicitudo non de eo follicitus eft. ] Bnrqenf XIV. Tufti viri fecuritas re&e leoni compa-; S. Greg. I.mor. in c. Ó poteft, fcilicet augere nonnihil ftaturam cor- Matth poris, quomodo poterit corpus in vita fervare, ratur, quia contra fe cum quoslibet mfurge—c 63. vbe.65 quantavis annonze , opumque congefta copia, re confplmt, ad mentis fuze confidentiam nifi adfpiret providentia Dei? redit, & fcit, quia cun&os adverfantes fu- Ug Df i S.6. de VI. Omnem curam veftram fuper Domi- perat. Verb, num mittite; prorfus vos ipfos totos projicite Dom. inillum. Deipfis capillis noftris fecuritatem $ IV EXEMPLA SACRA Imo 0'49' pobis dedit. 74men dicovo/5, inquit, C? copilli capitis vefiri osimes uumerati funtt : Capllh noftri numeratl funtDeo, quanto magis mores no- celeftis fponfus S.Catharinze Senenfi di- Manf s C. firi, cüi fic noti funt capüh noftri ? 3 videte, quia xiffe legitur: Cogitatu deme, quia ego? di 8 Illdlthl nec minima zoftra contemnit Deus ; nam fi cogitabo, & follicitus ero prote. L contemneret, non crearet. . Nam & capillos II. In vita S. Felicis Nolani fcnbltur, quod Idem difc, noftros ipfe utiquecreavit, & numeratos ha- dum perfecutores ipfum ad poenas & tormen- 12- n.8. 2 bet, (ed. modo cum funt, mquls, forte peri- ta quaererent, hiipfumin foro obvium baben- bum' & hinc audi vocem ejus: . D2co vo&zs, tes, nec tamen cownoicentes, mterrooarunt Dfal 90- mþgllus capit/s veflri non per ibi*, an Felicem Piesbytemm cognofcerer? qui R. P. Lohn.. Bih. Man. Tom. I. OGcc.si8 feipfum 512 XBibliothece IMannalfis : Concionatorig ret, contigit, quod uxor ejus, nec non filii feipfum ex facienon cognofcere, veraciter re- fpondit, quia nallus hominum femetip'um in ipfius eodem tempore redierint ; hi quidem facie afpicere poteft: Abillisitaque recedens fani, falvi, & incolumes, illa vero ab omni inlocum quendam abditum vetuftorum & rui- pudicitize fuse periculoillefa & immunis con- noforum murorum fefe abícondit. Quia vero fervata; qui omnestandem cum S. Euftachio miniítri fathanze tandem intellexerant, illum martyrio coronati füerunt. ionis Mätrisïbid.n..g. ipfum Felicem effe, quem in foro allocuti fue- V. P. Cafar Franciotti relig rant, eundem quaqua verfum ftudiofe requi- Dei Lucenfis facerdos in libro, quem de cor- rentes, tandem macer/am illam, inqua S. Fe- poribus. Sanctis, quae in civitate Lucenfi re- lix abfconditus latebat, ingreffi funt, Deus au- quiefcunt, in Annotationibus de.B.5ita vi- tem,ut,quam in defendendo fervo fuo providus dua fequens narrat fa&um, quod fuo tempore anno 1605. Neapoli accidiife fcribit. , Erat effet, perfpicue oftenderet, fubitofecitab ara- neis telam quandam contexi adeo denfam, ut enim mater quaedam, quae filiam habebatnu- ipfum locum illum ingreffum fuiffe, minime bilem, fed ad extremam usque paupertatem redactam; cumque nihil ad laborandum ha- Ests fufpicari potuerint; Ac proinde ipfis retrogre- « l' LC:S* dientibus S.Felix falvus evafit. bentes, per proprios fudores vitam fuften- y. h Surius III. In vita S. Gregorii Epifcopi Agrig en- tare non poffent, prae fame fere mori coge- $3. Nov« tini fcribitSurius, quod ejus aemuli, quiin Cle- bantur; jam enim omnia usque ad telam, roipfiusprimariam obtinebant dignitatem, ut qua culcitra ftraminea, in qua per noctem de- cumbere folebant , obtegebatur, divendita praedi&o Epifcopo- calumniam ftruerent, im- pudicam quandam foeminam fübornarint, ut erant. Unde tam mater, quam filia ad di- Epiícopo no&urno tempore ad Ecclefiam pro vendendam quoque honeftatem & pudicitiam Matutino cum aliis cantando difcedente, ipía fuam vehementer inftigabantur; fed obftitit $. Deirus Dwui, L6 in Epifcopi leétum fe reciperet; demum vero timor Dei ; itaut mori potius, quam propriam 945 officio divinoabfoluto, cum aemuliipfius una confcientiam quovis etiam impudicitize, vel cum aliis Epifcopum ad cubile fuum redeun- cujusvis alterius culpse naevo maculari finere tem aífociarent, mulierh2ec conformiter pacto decreverint. Porro filia aliqua a matre diffi- ftatim ele&o exiliens, Epifcopam tanquam vi- dentiz, verba pronunciari audiens, graviter affligebatur, adeo ut animam ipfius penetra- rum earnalem, facrilegum. & fcandalofum ac- cufavit; qua fama non folum impleta eft tota te viderentur; feque per orationem fervent«m civitas agrigentina, verum etiam accufatio Deo unice recommendans , fzpius vocem ipfius huc Romam ad Papam pro tempore fe- quandam cordi fuo acclamantem, & hzec ver- dentem delatafuit, a quo proinde velutreusin ba fuggerentem audivit: Praefcinde capillos vincula & catenas conjiciebatur; fed ecce Dei tuos, eosque vzenum expone; hi enim ad mi- provideatia ejus manifeftavit innocentiami ; fi- nus per aliquot dies viétum tibi fubminiftra- quidem fan&ti Apoftoli Petrus, & Paulus ei- bunt: Erant enim capilli ejus coloris aurei , dem S.Gregorio no&turio tempore in carce- & rarsze pulchritudinis. ( Atvero, Incarnata Ye apparentes, ejus ruperunt vincula, & ca- Sapientia per capillos providentiam füam de- tenzs, ibidemque frequentibus vifionibus coe- notavit, inquiens : /"effri capilli capitis oinnes Teftibus confolatus plurima patravit miracula. numerati funt ; sauliis poffevibus pafceudis cu- Dzmon vero impudicam illam foeminam in- vayi babet, suuíto magis pvo illis follicitus erits greffus eft, eamque tenaciter poffedit, quaein quiin ipfum confidunt 5 Capillus de copite veffvo . Conciliocentum & quinquagintaEpifcoporum z0n peribit. In pacientia veflra poffidebitis ani- calumniam fantto Epiícopo fa&am, falfam mas ve[f?ras.) Eiuic autem voci & impulfibus eífe confeffa, tandem per orationem S. Gre- internis paupercula virgo prompte obtempe- - $ori liberata fuit; Impoftores autem, juxta rans , omnes fibi capillos praefcidit , tametíi a vaticinium Jeremize dicentis : ZDezigrata ef matre füa cb id acerbe repréhenderetur, quze fuper carbones facies eorum ; acerbis poenis eos przecifos ad forum tulit vendendos : Cum- que in foro capillaturam filize in manibus te- fuere plexi , & S.Gregorius cum fumma glo- ria füa a Summo Pontifice fuit abfolutus, e nens flaret, non cafualiter, fed ex divinse pro- ejusq ue fumma virtus & fanctitas toti mun videntize difpofitione fervus cujusdam magni do fuit manifeftata. 2 viri nobilis pertranfiit, qui ejusmodi capillos Manfi.c. ^ IV, In vita S. Euftachii potius, quam in qua- quarebat, hosque hujus mulieris manu vi- tum. 7- . cunque alterius Sancti vita admiranda cer- dens, pariterque admirans, eandem ad domum "nuntur divinze providentize fpecimina; fiqui- praedi&i nobilis fecum conduxit, qui ex curio- dem cum conjux ipfius per illatam a nautis fitate, cujusnam hi capilli effent, requifivit, violentiam eierepta, & peregre abdu&ta fuif- quae refpondit: Filiae mese capillatura eft ; - fet, filii quoque ejus a duarum ferarum den- Cui fuübintulit Nobilis: ergone fatta eft Monia- tibus apprehenfi, feparatim abdu&i fuerunt; lis? Nequaquam , refpoicit mater, fed ex eo Manfi cumque ipfe proríus ignotus apud rufticum ego &ipfa panem habcbimus, quo vefceremur. difc.g.m quendam, latitaret, ut ejus avros excoleret, Dedit igitur Nobilis pa&um pro capillis matri , Deus ipfum denuo Imperatori Romanorum pretium , fimulque cum illa fervum fuum manifeftavit, a quo anx:e quafitus, ac tan- mifit, ut is videret, fi revera tali mendici- dem inventus in priftinam Ducis generalis tate gravarentur, cumque fervus ad domi- qTiltiae fuze fublimem dignitatem reftitutus num reverfüs, miferum domus illius ftatum retuliffet, fimulque dixiffet, filiam illam !pfif- fuit ; cumque Euftachius Imperatorem per fimam effe modeftize, honeftatis, & pudicitiae gloriofas victorias & triumphos condecqra- effigiem - Titulus XL1I. Dei Praoyfaitia. 573 effigiem. Nobilis quoque ad eandem paupe- eo quod illos e civitatibüs edu&os,in vaftam rumdomum fe contulit, divinzequeproviden- illam fecum conduxiffet folitudinem , quia, ut tiv periodos ftupefa&us intueris, filize con- Pfalmifta ait: 5j zoz fuevint faturati , murinu- :;' gruam confignavit dotem, ut honeftum inire rabunt : Undejam omnino ad redeundum in matrimonium poffet: Cumque fzepe dictus No- civitatem fefe refolverant : San&tus quidem bilis reverfus, cafum hunc multis Nobilibus a- Praelatus fzepius eos ad fperandum in divinam. ïlbïd.n.q, liis retuliffet, hi fimul congregati , fraternita- providentiam animare contendit , fed quia je- tem quandam, quae a pietate nomen habet, junus venter non audit verba libenter ,in pro- inftituerunt, cujuspraecipuum inftitutum hoc pofito deferendi locum perfitebant. Deus igi- eft , quodfcilicet puellis infimili neceffitate de tur,utillis , quam fit liberalis & provida ma- pudicitia fua periclitantibus, honeftze dotis nus ejus erga illos, qui fideliter ipfi ferviunt, fubminiftratione fubveniant, & fpatio duo- oftenderet, Angelum quendam ad virum divi- rum dierum hunc in finem duo millia fcuto- tem expedivit, qui ei in fomno conftituto di- rum congregarunt. ceret: Tu epularis in divitiis fplendide, & fer- Esdras VI. In libro primo Esdrze obfervandum, l. r.c. 8 vimei in eremo indigent pane ? Hic igitur di- V. 22. quod Esdras in patrocinium & tutelam Dei vitem hunc a fomno excitatum monuit, ut di- confifus dixerit : Erubuz petere a Rege auxilium vitiarum fuarum partem fervis Dei impertire- & equites ; qui defenderent nos ab imzmico imvia, tur; qui expergefactus vifionem habitam cum qui dixevamus fegi : amanus Dei nuoftvi eff fuper nonnullis amicorum fuorum communicavit , 0'Imes , qui quevuuzt eum in bonitate, €? impe- abiisque ,de eo quod factu fibiopus effet, con- u vius) ejus, €v fortitudo ejus ,. €? furor i E Peï filium expetiit, quale tamen nullus illorum omnes, qui develinquunt eum. fuggerere ei potuit. No&te autem confequen- S. Petrug - VII. BeatusPetrusDamianus narrat, virum te Angelus reverfus propter moram exequen- epn 25- Dam. l. 6 quendam e Lombardia oriundum, una cum di illud, quod ei impofitum fuerat, illum re- conjuge fua ex devotionis inftin&tu Romam prehendit, pariterque percuffit; unde amicis adloca fantta veneranda proficifcentem, cum fuis de novo confultis, fuafum ei fuit, ut, fi adlacum perveniffet, ingreffum fuiffe in na- hsec ab Angelo ei infinuata commiffo a Deo vim, pro comparando fibi pifce, ferotino tem- procederet , hunc in modum eandem exeque- . " pore manducando; pifce autem comparato e retur; nimirum feptuaginta camelos fuos, navi egreffüs, marfupium fibi cecidiffe depre- quos ad manum habebat, annona fufficienti 4 hendit, unde conjux ejus graviter aíHlicta onuftos ,fine ullo hominum duce in defertum fuit, ipfe vero divinzefe voluntati conformans ageret, füturum enim fore, ut ipfemet Deus nondolebat. Porro remanferant ei in facculo dux eorum effet. Di&um fattum, nam fexa- fex librze monetze Luceníis : Unde omnem ginta quinque camelos variis rebus comeftili- fuam confidentiam in Deum reponens, lar- busonuftos, & quinquealios foeno & ftramen- giflue abeodem fuit remuneratus , juxta illud tis pro eorundem jumentorum pabulo bene Apoftoli: /Vo/ite amitterve confdentiam ve- provifos deftinavit , & in defertum agi curavit, fivam , que aaguam babet vemumerationem. qui intra fpatium quatridui füb horam nonam Etenim cum circa vefperam hofpitium fuum ad monalterium fancti illius Abbatis feliciter non procul a lacu illo accepiffet, itineris fui pervenerunt. Übi , ut quilibet fibi facile ima- comitesaffatus dixit: quia hic lacus tam no- ginari poteft, maximus fuit Religioforam illo- tabile damnum nobis intulit, convenit omni- rum jubilus, adeo liberàlem in fe divinam pro- no, ut pro noftro folatio coena folito lautiori videntiam videntium, quae pufillanimitatem potiamur: & converfus ad accolas, quis, ait, illorum condemnavit. inihi diftratturus eft duodecim numifmatum IX. San&ülus ,cum non haberet, ünde mul-S. Greg. pifcem ? cui pifcatoraffiftens praefto, refpon- dit: venalem profe&o pifcem optimum ha- tos operarios, Ecclefiam quandam fanGoc.3. Dial,. beo, fed quindecim procul dubio mihi dena- Laurentio facram reftaurantes , fuüftentaret, ad & 37 furnos quosdam acceffit, in quorum uno pa- rios numerabis, fi eum tibi vendicare volue- ris. Quamillefummam non cun&atus exfol- neminvenit, cumque omnein adhibuiffet dili- vit; emptumque pifcem uxori, ut efculentius gentiam fciendi, cujus panis ille effet, nec il- Jiasinveniffet Dominum , eundem inter labo- pararet, injunxit, quem mulier, ut exentera- vit, in inteftino ejus folliculum cum viginti rantes divifit; fedin ejus manibus adeo crevit, quatuor Papienfis monetz folidis reperit. ut, tefte magno Gregorio, per decem dierum fpatium omnibus fatiandis fuffecerit. Tunc omnes, qui'aderant, in commune gra- tias conferunt, & in fuccedentibus fibi jaCtu- X. In vita fervi Dei Cantilli de Cellis, quiVital. a, f ris femper in Deo pem effe ponendam, indu- eodem fzeculo vivens religionem Clericoruml. 11. bitauter agnofcunt. miniftrantium infirmis fundavit , legitur,quod, f Manfi " VIIL In vitis Patrum Eremi de Abbaté cum die quadam fratres ejus ingenti preme- || diíc.9.2.2. Frontonelegitur, quod, cum fe una cum fe- rentur, penuria, jamque ex laboribus fatiga- ptuaginta aliis monachisin fter'liffimam quan* ti» & famelici, non haberent, quod mandu- dam recepiffet fslitudinem, ibidermque omnes carent, ipfe ad Crucifixum quendam fe con- contemplationi dediti, ingentes in Spiritu fa- vertens eidem dixerit: juva me , quia po- cerent progreffus; Deus fiduciam illorum ex- tens es hocfacere; füccurre pauperi huic fa- periri volens,difpofüit, ut panis, & quzevis alia milize. Vix hsec dixerat, cum fubito audie- fuftentatio iisdem deficeret. Monachi igitur runtfonantem campanellam portz, ubi vir ad imitationempopuli Hebraei , Abbati detra- juidam omnibus ignotus comparuit, qui tra- here ceeperunt, & COntfa illum murmurare ,. hens ad partgm- B. Camillam ,,ab eo petiit, Cceca E fiübfiotienar Mantíalis :Coucionniom. 574 LV an pecunia indigeret ? Qui, cum ei, quam Quid igitur meis querelis Deum inceffo,qni tii- f paterentur, expofuiífet neceffitatem, vir ille hil poteft mali velle? quin ftultam hauc ;a- rurfum interrogavit, quaotum pecuniz vel- imentationem finio, &in divinse voluntatis ac let2 cui cum Camillus dixiffet, trecenta fcu- providentize finu me totam compono? ita di- £a , abiit ille vir, moxque rediens petitam ei xit,ita & fecit ; mundum res fuas habere ju'- pecuniam numeravit, neque deinceps un- fit, Deo deinceps omni constu fervituta. quam fciri potuit, quisnam virillefuiffet , vel Hanc vitze mutationem fuperis placuiffe,. mi- unde veniffet , aut a quo miffus fuiffet. racula timanifeftum fecerunt : Monegundis ' Manfi ä; XI. P. Marcellinus, qui fonora Evangelio- namque plurimos zegrotorum , fine pharmacis difc. 8. rum tuba exiftens, Rom?ein Ecclefia Aracoe- confanavit, Gregorio Turonenfi tefte. D. 5. litana cum fpiritu apoftolico praedicabat, Dtexel. XV. Robertus, primus Molismenfis Ab- f..C. 8.' tempore extrem?e annonecharitatis, quae an- bas, divinze providentiae ftudiofiffimus cul-s'- * pariht no 1590. Italiam affligebat, publice in pulpi- vit. l^ tor, quicquid potuit, in pauperes erogavit. Lt to confeffus fuerat, quod conventus ille , in Fuit, utduobus mendicisaste fores expectan- feq. m f quo aliquot centeni religiofi Deo ferviebant, tibus duos panes juberet dari: at oeconomus illotempore plus, quam aliis fertiliori:bus an- meny ( feopponere, & necin prandium quidem fuffe- [ nis pane candidiffimo abundarit, cujus tunc éuram annonam, dicere. Quid ergo, inquit penuriam patiebantur fam lize illius civitatis Robertus , prandebimus? Nefcio, ait oecono- praecipuze. Nimirum verificabatur tunc Pró- mus. Suboluit hic virofancto, al:quid tenaci- pheticum illud oraculum: /Vog vidi juffum de- tate male provida recondi. lgitur re divina veliclum , nec [emen ejus quavens pauem. peracta, cum fignum daretur ad meníam, fci- Ibid. n.3. XII. Betrus Confalvus Dominicanus, cum Ícitatus eft Abbas, unde panes allati effent? ä loca inculta, & fterilia inhabitaret , quoties- paucos , inquit obfonator , pro nobis refervavi. cunqueeilibebat, ad ripasfluminis Mignuli in Robertus religiofe excandeícens, panes o- Gallicia accedens advocabat pifces,qui prom- mnes in caniftrum juffit collig! , & mox ad pte comparentesin przedam fe ei obtulerunt, mendicos foras efferri, & ad fuos verfus: Ne exquibus quantum fatis erat, capiebat; caete- inquit parendicontumacia, & diffidentia domi ris in eodemloco remanentibus , nec recedere noftre latiusgraffentur, jejunium & fames do- volentibus, donec ab ipfo ben di&tionem & cebunt nos Deo fidere. Volebat Robertus , ut abeundi licentiam obtinuiffent : Idem fervus füi omnes a liberaliffima Dei providentia toti . Deicumdiequadam per praeruptos & arduos penderent, velut infansa matris uberibus. montes ad vifitandum infirmum quemdam Presbyterum abiiffet, duobus aliis fociis fti- - XVI. llluftriffmum & hoc divinze providen-Toid. c. g, patus, hofce defatigatos, & famelicos effe tize argumentum fuit, quod plures commemo- $. . animadvertens, imo & deíe conquerentes au- rant. Cyrus Panoplites, Poéta nobiliffimus, princeps archite&torum , pace & bello infi- diens , quod de vicu illis providendo non cogitaret, fan&us vir Dei eisdem dixit: Re- gnis; quam enim fapiens, tam etiam fuit in- fpicite poftlapidem illum:qui fecus viam jacet. duítrius, fed. quod unumilli deerat, nondum Quod cum feciffent, duos invenerunt candi- Chriftianus. Hicin Eudoxize ImperatricisAu- diffimos panes mundze cuidam mappulz ex guftze familiaritatem fefe infinuans , tactam fibi gratiam fua poéfi conciliavit, ut ab Impe- . fubtili lino contextze , involutos, nec non va- m fculum vino delicatiffimo refertum. ratore Theodofio juniore proximus, urb. & Drexel. XIlI. Maximilianus ll. quando res adver ; pratorio praefectus , Patricius, Confularis, H;:.iotr. fv animum folicitabànt, conceptum a fe fym- fummis denique dignitatibus fulgeret. Simul bolum proferebat: JDomzzus pyovidebit. tameo variis & acerbis cafibus vir iftejaCtatus C. T. Drexel f $. Greg. XIV. S: Monegundis ad illam vitze fan&i- eft, & demum periiffet, nifi naufragium fccif- DIUYI "Tuton. de moniam nunquam perveniffet, nifi eam divi- fet, quo alii folent perire. Nam magna Dei glor.conf.na providentia per varias ambages illuc du- providentia efummis, alea vertente , ad ima €. 24. -xiflet. Duas habuit filias Monegundis excel- deje&tus eft. Siquidem ea re, quaapudcives lentis form2e virgines, quibus omunem curam magnam gratiam collegit , apud imperatorem non mediocriter offendit. Verum faluti fuit, & amorem impendit mater , tunc temporis parum pia. Hanc peccandiillecebram amoliri quod effe credebaturexitio. Cum enim Cyrus Conflantinopolis veteres muros demolitus, placuit divinze providentize. lta ambze filize preematura morte füblatos funt. Mater fuo duobus intervallis additis, alios intra fexa- ipfa funeri velut fuperftes , ómnem oditfe vi- gefimum diem extruxiffet, populus inauditi tam, capillos vellere, lacerare genas, omne operis feftinatam pulchritudinem obítupe- doloris folat'um fpernere, nec aliud velle, Ícens, in circo, praefente Imperatore exclama- vit: Conftantinus condidit , Cyrusinftauravit. quam filias celerrime 'equi moriendo. Poft- quam lacrymis nonnihil egeftus dolor eft, lu- Vulneratus his vocibus Imperator , Cyrum fub &u jam remittente, compos fui facta Mone- eo praetextu,quod Graecze fuperftition.s cultor gundis: Àn non, inquit, infigniter fatua fum; efet, Praefe&ti dignitate privari, & bona illius qu:e divinse providentize tam contumaciter publicari ju(fit. Accefferunt & alize queque calamitates ; uxorem Cyri filiamque cacodae- reclamo ? quid ago? an neíciebam me genuilffe filias mortales? an ad hoc natze funt, ut mori mon, invifus hofpes, infedit. Hzec quidem Cy- non poflest? Dei Mater, Dei Filius, homines ro,invidia Priocipis, (ut videbatur) benignif- Deo chariffimi moriuntur, & ego indignor fi- fima tamen providentia Dei fic evenerunt, lias meas defiüf» vivere? quae forfan ideo ut vim medicamenti obtinuerit tam mulsi- morte occubaerunt, ne fuccumberent vitiis. plex c'alamitas'.l , Qui enim inter tot fignar atque d Titulus XLIL Dei Providentia. A l'l ] A atqüe prodigia , etiamnum Deorum cultor per- Orientis Regionem Japoniam , lembo vectus feverabat, violento remedio curandus erat , & piratico ire fuftinuit, fecurus periculorum , la ET reddendus fanze menti. Iraque Cyrus tot 2e- quie ab amiciífimis, peritiffimisque hominibus rumnis preffus , ad Chriftianorum Deum con- & plurima denuntiabantur,& maxima. Hos il- fugere inttituit , facris Chriftianis imbutus, & le miratus, quod tamexiguam haberent fidu- in Clericum attonfus , quoad vivit, Smyrnse ciam Dei , in cujusilla [omnia effent poteftate. S Pontificem egit. Gratias agat Cyrus divinae Equidem , ajebat, cum Dei nutu atque impe- S providentize maximas: fane perierat, ni(i fic rio omnia gubernari certo fciam , nihil omni- periiffet. no metuo przeteripfum Deum, cutn res caete- Vi Dteysl f»e ,quamvis noxisze, non nifi quatenus ille fi- I. g,clsi '^EXEMPLA; DOMESTICA. nit, nocere hominibus queant. Itaque Dei u« S"u nius przefidio per tottmaris terrzeque difcrimis Barthol. l. [nvita S.Ignatii deLojola admirabile quod- vit. l.2. dam noftroque propofito conveniens fa- na, per tot gentes fermone moribusque diífo« ï f. 170. & &tu m legitur. Hic enim vir fanctus Rome nas, Indize vaftitatenon contentus, Malacam, feq. maxi- apud gubernatorem delatus fuit , tanquam fi Molucás Infulas, Mauricam, Japoniam, Sinas me .1,75' compluti, Parifiis & Venetiis manifeftze hae- omnem dertique Orientem animo atque indu- refeos, aliorumque atrocium fcelerum caufa ftria complexus, ad ultima Orientis penetra« ad mortem condemnatus, per fugam fea debi- vit, Oceanoque toties remenfio chriftianis to fibi fupplicio exemiffet, tametíi etiamnum myfteriis feras barbarasque gentes inflituit,ac in praedictorum criminum contumacia conti- mitigavit. Nec vero unquamillum Dei fiducia nuaret. Utautem Deus per aitiffimam fuam fefellit. Ill2efus venena bibit, fagittas tranfiit, providentiam fanctilgnatii innocentiam omni- ter naufragrum fecit: ac femel tabulze incu- bus faceret fequentibus fzeculis manifeftam, bans, biduum triduumve fluCibus impune jà- audite, quid fecerit. Attigit a fine usquead fi- &atus evafit, aliaque innumera pericula effu- verfavit: Sz nem , & difpofüit omnia : Quia enim hse ca- -git: Illud autem affidue anim jumnize Venetiis, compluto, & Parifiis Ro- - Deus pro uobis, quis contva ros ? turpiffimum ä mam ad fanctum hunc virum accufandum ve- ratus, & omnium periculorum maximum , di« nerant, voluit Deus, ut ab iisdem locis veni- vinse providentize atque poteftatis fpem fidu- retfacti veritas,ad abfolvendum innocentem : ciamque abjicere. Ita unicum in orbe hoftem qua autem rationeid fa&um fuerit, nemo non timuit diffidentiam ; przefertim (fic ipfeloques« batur)cuim neque daemones ipfi, nequeeorum cenfebit effe miraculum; fiquidem eodem tem- pore, quo vir Deiaccufabatur, fitnul concur- fatellites ac miniftri, quicquam nos lzedere i.5 runt in.urbeRomanatres [udices , qui in illis queant, nifi Dei permiffü ac voluntate, Vr IIL Laborabatur Neapoli ar&tiffima anno-Jo, Rho. tribus civitatibus, in quibus accufator fub3u- ramentolgnatium t:nquam reum convictum , na, cfefcebatque petentium ad januam, atquel.2. c. 3. : & condemnatum fuiffe afferuerat , abfolve- emendicantiutn numerus , q uibus P. Joannes Baptifta Pifcatot, Collegio noftro tunc impo- g pïär.ieï: rant tanquam vere inpocentem. Unde Deus privatismotivis , obquze tres illi viri Romam fitus, dari omnibus panem jufferat,folito etiam venerant, ad majorem fanctilgnatii gloriam, liberalius. Defecit aliquando janitori panis, fed Joannem Baptiffam nunquam fpes, qua àti voluit, fiquidem illos fimul congregavit, & qui antea fuerant Judices, tunc fecit effe providente , quum maxime nihil fupereffe vi« teftes, ut in primo mundi tribunali innocen- debaturin arca,illo certiffime affirmante mul» tum adhuc abundare, potiorhujus fpei, quam tize fan&i Ignatii concors , indubitata, & pu- blica perhiberetur fides. - * L] oculorum alterius fides fuit? l'alliquidem o- - Drexel.6. li. S. Francifcus Xaxeri us , qui primus e culos difficile eft, praefertim incitatos , & cu- rioflus advertentes; verum fpem non confun- C.11. $. 3. Societate Jefu in Indiam & Japoniam Chrifti Evangelium invexit, ita alteimbiberat animo dere , oraculutn eft. 6 divinam providentiam , ut plurima incredibi- IV. Carolum Scribani um excelfiffimi ani-Ibid. a.:4; tni virum , cüm fzepealias, tumin magna rei lisin eam fiducize fpecimina ediderit; ex hac porro fiducia tantum divinze fe voluntati con- pecuniarize anguftia fpes fua egregie nobilita- formandi ftudium nafcebatur, ut Xaverius ad vit. Heribertus quidam amicus noftrorum, rem domüusfrumentariam fideli opera procu- Ignatium ex India literas fcripferitin hzec o« mnino verba: Gratia & charitas Chrifti Do- raverat; quumque venditor pretium aliquan- mini noftri.. Mi Pater, in Chrifti vifceribus to violentius reptsefentari fibi vellet, interpres te Heriberto, Scribanius ne obulum quidem unice. Teego Pateranimze meae, fummeque mihi venerande, pofitus humi genibus fup- domi effe, veriffime opponebat. "um Heri- pliciter oro, ut mihia Deo impetres , ut, dum bertus , quid igitur faciendum , fi folutio dif- feratur? actum denoftra fide in pofterum eft, vivam, fan&iffimae voluntatis fuze mihi det & plane cognofcendae, & omnino exequen- Sub(titit paululum Scribanius, tum ad ami- dae , facultatem. Vale. Hane illi tantam cum cum: Tu vero abi, & Deum ora; ego itidem E divina voluntate confenfionem perfuafit füum- hincadpreces abeo ; Deum exorabimus. Fal- ma in divinam providentiam fiducia. Hac ar- fus fpefua non eft, Paulopoft oblatum ab ami- 1natus alta fpeCtabat, ingentiaque conabatur: co argentum , quantum creditori compefcen- do fatis erat, foluta penfione dimidia. Quod ubicunque enim divinus honor ageretur , nul- li cedebat dilficultati,periculove , ita nthil mo- uno exemplo firmavimus , innumerabilibus liebatur, quod non efficeret; nihil inchoabat, etiam potuimus; fed non eft pluribus opus, quod non abfolveret, Deo nixus, Inultimam ubi uno res;tota trgnügitur. VD An" $76 Bübliothece Mamualis Concionatorie 1 lbid.n.:s. V, Ántonium Poffevinum diu jam deineun- . la damna dixeris: D äliz*er vifum ef : 2ia da focietate cogitantem, filiorum, quos frater melius. Sic compofito nihil accidet. reliquerat, cura & educatio retardabat: ita- Plutarch. III. Cum aquila olim in excelfa quercufe- de viris que cum incaleícente religionis zeftu facrum ptem pullos educaffet, huunc ridum C. Ma " illuftr. faciente Benedi&o Palinio , Patavii voto fe rius etiamnum puer confpicatus, fecum pul- $.. religionis obligaret ,| eam temporis addidit gorat. los in urbem afportavit: qui non finenumine |5N )ó exceptionem , utdiceret, fimulac fratris filiis divum, fed infallibili Dei providentia , fepti- confuluiffet , fefaGurum. Vix ille ifta conce- perat, quumincrepantis Dei vocem audire fi- mum illum aliquando confulem fore , praefa- 1 girent. D j bi vifus: Quafi vero adolefcentibus iftis ego Roderie. fatis confulere non poffim? pudo e fuffufus , IV. San&ii Garfize, Aragonize Ducis 1na- 'l'oletan. D Deum reji- ter, Uracanomine,illogravida, cum in belio .de & melioris fpei fecurus, quam in ceret , abfoluto voto fe mancipavit, preefen- contra Mauros fortis & animi plena muller ; reb, Hifp ti fuperfundentis fegaudii mercede. * focia marito effet, lanceain latere grandi vul- ta. de Dei" bd- nere percuffa concidit, proleintatta, quze pet lb?d. n.16. VI. S. Bernardinus Realinus i nitate fecurus acquiefcebat, ut, quum Lu- vulnus manum exerens, viva extracta eft. geret, monente non fe- pienfe collegium re i V. Naufragium paffus pater cum filio, u- Engelgr. mel minifiro, vihile edomi, quod fociis coe- terque undis involvitur, fubmergitur pater, of E- naturis apponeretur ,fubridens ille, hominis- filius pro tabula parentis cadavere ufüs adpiph. S. r 7 que trepidationem blande caftigans , confue- littus enavigavit. ta nihilominus hora dato figno omnes evocari Ibid. juberetin coenationem , nunquam falfus, nam VL Anno 1627.in urbe S. Severini; de- cem millia hominum terrze motu perierunt: in ipforei articulo, quod fatis effet ad religio- fam refectionem , ex infperato fübmittebatur. cum ipfis zedibus & turribus vafta campana Sed beatitatis tam certailli fiducia, ut fe ami- deciderat, quae czeteris omnibus ruina op- preffis, puerum intet r cis inde adfuturum, liberaliter polliceretur. : udefa [ ixnco?ume:nv,- te- Verumdilata inannum quartum fupra octua- ;cit , ac prcte';;it. Íbid. gefimum abitione fua, ipfam fenectutem fibi NALA Nf;c., minus &upendfuhfny, qudci rebuþi- folatio effe dicebat , Apoftolicum illud ad le- tus ex Dione refert: ingenti terrz? motu, An- vandam dilatze miffionis affliGionem crebrius tiochize fub 'Trajano exorto, neminem inter ufurpans : Quod fenefcit, prope interitum eft. r í uinas vivum repertum, przeter puerum 1a- Ita demum exceffit , ut ibi jam effe fibi aliisve tris mortuze ubera fugentem. Ibid. videretur. Ut enim flumina, quum vicinum « .VHI. Anno 1570. noécte: ante lucem : o- in mare advettas per longinqua terrarum ex- mnium San&Gorum, Oceani exundatio hau- onerant aquas , confufis limitibus vix abipfo , fitaliquot ZelandizeInfulas,magnam Hollan- Mawit quod intrant, mari fecernas; ita fpes beatita- dize partem , totam fere Prifiam, firage non dilc, L ti propius admota magnds etiam animas ita modo fortunarum : plane incomparabili ,* fed implet, ut vix capiant; nam illa tum demum nl ?O hominum quoque, vel in fola Frifia viginti perfxcitur , quam definit. millium; |Submiffi cum cymbis per dies infe- i p d quentes , ut naufragii reliquias colligerent; nonnullos fuperftites in collibus & arboribus, EXEMPLA PROFANA.. . extremum Spiritum trahentes excepere: in- Epi&et.inl. E? i&tetus dicere folebat: Religionis erga terque eos Senecenfíi in colle repertum infan- Enchirid. Deos immortales praecipuum illud effe tem , illuc cumfele cunis advectum, placidif- Ícito te&tas de eis habere opiniones: ut fen- fime dormientem, dilu c. fg. & j s vji & naufragii'qnice tias , 4 & effe eos, & benejufteque adminiftra- fecurum. reunivería, parendum efle eis, & omnibusiis, Ibid; IX. Appius in exilium ablegatus, omnes quz fiant, acquiefcendum, & fequenda ultro, fortunas füas , ,quze opulentiffimae erant, ut quze a mente przeftantiffima regantur : fic convafavit, ac una cum illis ac famulorum enim nec incufabis eos unquam , nec ab eis comitatu , Myoparone trajicere tentavit; fed negligi te conquereris. Et iterum : Ne poftu- famulze praedae inhiantes , dominum omnibus les, ea, qu2e fiunt, arbitratutuo fieri. Sed, fi fa- exutum, Lembo imponunt, ipfi interim di- lbil.nj, pis, ita fieri quzecunque velis, ut fiunt. Mor- reptas opes inter fe partiti mifero naufragio buseft corporis impedimentum, inftituti non perierunt, domino faivo. item, nifiipfe velis. Claudicatio pedis eft im- — X. Ariftomenes in mangus hoftium dela- Tbid. pedimentum, inftituti non item. Quod fi fin- pfus, in fpecum fübterraneam detruditur, ut gulis in rebus, quae incidunt, confideraris, invenies eas alterius cujuspiam rei,.non t fame ac fiti extingueretur. Jam omnem vitae " i. fpem amiferat, cum ecce arcana via exitum effe impedimentum. . &enec. Il- Seneca Lucilium / fi unm, divinæ ptovi-l invenit: vulpes enim infperato fub terram in ep. 98. dentize confideratione , contra cafus rerum antrum penetravit; quam Ariítomenes cau- da deprehenfam infequitur; & manu altera humanarum inopinatos fic praemunit: Sen- ties & confiteberis, nihilex his optabilius & terram egerendo, aditum fedulolaxabat, qua magis utile effe, nifi te contra levitatem cafus, intrarat : donec in apertum prorupit, qui vi- rerumque cafum fequentium inftruxeris: nifi vus fepqltus 'c;edeba'tur. illud frequenter , & fine qugre-.la igter- üngu— $ Vl ditulus XLIL .. D . Providentzaz-. 577 & XVIL, tempore opportuno'operari nequeunt, ideo fua ha x premus rerum omnium artifex coelis de intel- ? viris MOT lv As ligentia quadam Angelica profpexit, quse pri- :illuftr. mum mobile indefelfe agitat, & volvit, quod fuo motu omnes alias fphaeras, dependen- S.Greg. f, 0£ exemplis 67 argu'mentä tet a primo mobili influentes, intra viginti Naz.orat. 16. grobata, 1.ex mundt cveatioze, de qua quatuor horarum fpatium quotidie fecum ra- fic loquitur S. Nazianzenus: Unde tibi hzec o- pit: Educens nübes ab extremo terrze, fol- Ibidi :nügu mnia, &aquo? autparvahac oculisque fub- gura in pluviam fecit. 5. /2 ezimalibus ad zo- Woderle je&ia dicam, cujus münere ac beneficio coeli Jirum fervitium deputatis: quibusdam enim Tolet AT pulchritudinem cernis, folis curfum, lunze TT illorum in proprium fitum tetram affignavit, orbem, fiderum multitudinem, eamque, quae alis aquam, aérem aliis, nonnullis etiam jreb. Tif in his omnibus velutin lyra elucet, concinni- pro alimento affignavit carnes, àliis vermes, 3 tatem atque ordinem femper eodem modo fe multis hetbas: Homini verotanquam omni- habentem; partium anni viciffitudines, tem- bus creaturis fuperiori fru&um nobiliffimum, porum mutationes, anporum converfiones , Eopebr, | id eft, frumentum indulfit, praeter tot alios om. 6, diei, noctisque zequas portiones, terree produ- cibos fapidos, & delicatos. Omnis quoque Wi Giones, aéris diffüfionem, matis fluxi fimul ac viventibus de inftin&ibus profpexit, ad vi- piph j 1. tabilisimmenfam latitudinem, fluminum pro- Gum neceffárium conquirendum proportio- funditatem,ventorum profluvia. 2./n commer- natis. Quibusdam arma defenfiva, & offen- Vid, €2$, nam quia non omnia mundi climata, nec fiva impertitus eft, hifce videlicet cornua, il« omnis terra ad illa producenda apta eft, & i- lis ungues,'aliis dentes; Animalia vero in- donea, quibus indigemus, ideo homiuisinge- ermia & timida fapgacitate & aftutia commue niumerudivit, ad commercium ex uno polo ad nivit, ut ferocium animaslium fylveftrium vio- alterum|tranfigendum, idque per hoc, quod lentiam evadere polífint, ut patet in vulpe, marenavigabilereddiderit, unde pretiofitfimoe & lepore; Imbellibus damis magnam indi- anerces ab Índis ad nos, & vice veríaa nobis ad dit ad currendum agilitatem, & velocitatem, li Indos, nec non varia pro variisinfirmitatibus ut fuga fibi confulere poffint. Infuper fcien- noítris transportantur ab ipfis Antipodibus dum eft, quod unumquoque animalium natu- potentiffima remedia : Navigationi. quoque raliter agnofcat cibum íibi falutiferum, nec de magnete profpexit, quo mediante, Nau- non & illum , qui illis nocivus eft; hancque cleri ex uno regno ad aliud, imo ex uno mun- notitiam habent ab herbarum odoratu, qui Yoid do ad. alium fecure difcurrunt, adeo ut per- in ipfis vivacior effe folet, quam in nobis. mutando merces noftras cum alterius mundi Obfervandum quoque, quod, quia animali- mercibus nobis incognitis, optime verificari bus ad noftrum fervitium deputatis ratio Manf difc. 1. poífit illud Pfalmiftze : Omzza fubjeciffi fub deeft,. feu difcurfus rationalis, ad profpicien- gedibusejus. 3./n ventis, quos producit dethe- dum fibi de veftimentis, prout nos per inge- n. nium noftrum nobis confulere confuevimus, fauris fuis; per hos enim acr purificatur, per quem vivimus,& ex quo refpiramus;Solis tem- ideo Deus aliqua animalia pellibus, alia fetis, peranturardores, agitationes navium in ma- alialanis, alia plumis, alia fpinis, alia fquam- ri promoventur ; aquze fimiliter agitantur, quae mis induta, alia conchis inclufa nafci voluit, íi ftagnarent, marcefcerent utique, locaque juxta propriam uniuscujusque naturam. vicina peítifera contagione inficerent. Ejus- ltem inveniemus cornicis pedes, velut qui- - Ambr. u^ e 9- dem quoque providentize effe&us funtfalinae, busdam digitis diftantibus feparatos, atque di- xam. & qux: modo quodam admirabili naturaliter, fi- vifos: Corvorum quoque atque pullorum ali- 22 inulqüe per artem produ&tze, tantze funt ne- ter etiam formatos a natura pedes. Avium, ceífitatis ad vitam humanam tranfigendam, quixe carne vefcuntur, quafi incurvos, atque fi- lm ut fine ipfo fale homo fubfiftere non poffit; nuatos, velut ad predam paratos. Ea vero, Ab hac quoque providentia tot aquae mine- quze natandi habeut ufum & confuetudinem, Yales, variis infirmitatibus pellendis profi- latos pedes, & membrana quadamillos digi- cuze, tot plantze medicinales, lapides & gem- tos pedum fibi copulatos, atque conjunétos, 1m2e, non folum pretiofze, fed & falutares pro-. in quo admirabilis patet ratio naturze, üt & - lbid. nfs. ficifcuntur. 4. /nvove, pluviis, £ nivibus,qui- illa ad volandum, vel rapienduin cibos ufü busterra indiget, ut fuos polffit nutrire, & ad accommodato fulciantur, & ifta ad natan- dum adjumenta habeant competentia, quo augmentum perducere fructus; ideo huncro- fj rem ex vaporibus generari facit, quos fol ex melius poffint aquis fupernatare, & quati eadem terra, & aquis elicit, & attrahit: Quia remis quibusdam, ita pedibus fuis rnem- vero hi vapores ventis indigent, quibus ex branse ilius extenfione latioribus aquarum z mari in a£&ra deportentur,ibidemque fimul con- fluenta propulfent. Cygnus quoque cur pro- denfentur, ideoab exhalationibus terreftribus ceriori collo utatur, in promptu caufa eft, ut, m generari facit ventos: Etut hee exhalatio- quia eft paululum fegnior corpore, nec facile poteft aquarum inferiora penetrare, cervicem nes generentur, difponit, ut ftellarum, pla- 2 netarum, & praecipue folis influxus coeleftes extendat ad praedam. — Deciconiis & gruibus ad hunc finem opportunum terrze conferant pariter fcriptum reperio, quod quia longas fubfidium ad effc&usillos producendos: Quia habenttibias, ideo increat.one fua collum vero cceli nequaquam funt animati, & confe- quoque longum acceperint, ut tanto facilius quenter ex fe ipfis per rationem & difcurfum roftro in terram pertingere pollint : Cati's ; feu &. P. Lobu. Bibl. Man. Tous. I D dd d 578 Bibitheeg Hasialis Concionatorie feufelibus, qu»ein obfcuritate no&is muribus lebrofa? Quam iþfam faþ-ienï:iam etiam in of- Ibid. c. 6. fibus hominis oftendit, uti Drexelius fequen- , capiendis invigilant, utpote quae hominibus damnum ingens & moleftiam conciliant, natu- tibus verbis declarat : Cuftodit Dominus o* | ra oculos dedit particulari quadam luce prae- mnaia oífa eorum, umnum ex his non conteret, Tot in humano corpore officula funt & ofía; ut ditos, quze multis aliis animalibus nequaquam eft communis, ut hac ratione inter tenebras hominem dixeris offuariam. Offium quzedam | no&is inftinctum illum propter quem fpecia- clavorum vice funt, ut dentes, aliafunt ut py- liter generati fuere, adimplere valeant. |.6./7 xides; ubi medulla,preefertim in coxis & tibiis; bominum fufleztatione ; de qua Chriftus dixit: aliqua quafi confuta funt, ut cranium: aliaaliis Scit enim Pater veffev, quia bis ommibus ndige- infixa funt,ficut januze uncus cardiui. Galenus COUCH-M tis. Circa quze verba Euthymius ita fcribit: medicorum princeps in humano corpore offa "rb Won dicitautem: Sczt Deus, fed Pater vefler, ducenta numerat. Viringus inter medicos ce- A2 lebris, ducenta viginti quatuor affignat. Ho- quo maximam habeant fiduciam; Ex quo enim Pater eft, & talis Pater, filios defpicerenon pö- rum quodlibet. uti Galenus docet, quadrsgin- terit,& patiut rerum neceffariarum indigentia ta fines feu fcoposin ufum córporis habet, ad- éo artificiofe inter fe omaia collocata funit. Er- deficiant, cum neque terreni patres id fufti- neant; & quia omnibus his fcit vos indigere, go ut offa folum hurani corporis in ordimem. dabit utique. Cornelius Janfenius circa eadem reponantur, plusquam octies mille fcoporum feu finiumn obfervandi. Unicum ex his non con- $. Ày. verbaita Ícribit: Quze certe fententia magriam j decir habet energiam, nam ad hoc, utquisque pofi- * teretur, Deononannuente; Cuffodit D'omamus 619 ta folicitudine totum fe alicujus providentize onmnia offaeorum, Neque vero Deus, ut archi- te&useft, qui, cum ftruxit domum, deferit ; committat, nihilaliud requiritur, quam ut cer- tus fit deillius providentia, & poteltate, & Íci- Deus operi füo momentis omnibus non adeft reillumfuas neceffitates. Deusautem egefta- tl'an.tum,—" fed affidue in e'q' habitat. tem noftram novit,quia ipfefcit fgmentum no- Seua ftrum, cum nos creaverit ad fuftentandam vi- lI thor Dei erga bomines, qui Väfiis exin- Janfen. tam alimenti omniao indigos ; fcit, quia his o- diciis colligitur. r. i Quia Patev no[lev eit ; hiüi?fäl[::'th.. l. ov muibus indigemus ; Deejus itaque providen- Janfenius ait: Nondicit: EtDeus Pater pafcit tia & omnipotentia plane certi fiiaus, (ciamus- ea, fed Patervefter, & coeleftis ; cum dicit: Et Pater vefter, fignificat Deum, qui volatilia pa- que, quodab eo veluti a patre tenerrime ame- mur, ideo namque Patris nomine a nobis ap- fcit, cam illorum tantum fit Dominus, non Pa- pellari voluit, dum noftrum abeo panem de- ter: Multo magisnos, quorum etiam Pater $g. eft, pafturus eft, cum proprium Patris officium Nvf ot, S.Chryf. pofcimus: Nam ut D.Chryfoftomus, parum ab faias c. 1. inDom hom.23. Euthymio differens inquit: Nondixit: Novit fit, filiis alimenta profpicere. 2. Quia tazer 46. 1. Grit, in Ma"h* Deus, fed Pater veter, ut eos profecto ad pem noffva efl, uti per Ifaiam oftendit, dicens: 7u certiorem vocaret; fiergo eft Pater vefter, & diteme, domus Z'acob, qui portamtni atueo ute- 49- 150 : Pater talis, nequaquam profeéto patietur de« ro, qui geflaminiainta vuloa, Etiterum : JVuz- fpiciafefilios. Imo urget, utpoftulemus, tefte quidoblwi[ci poteff snulier infantis f/us, ut non mifeveatur fifii utevi fui ?. €7 fi, dlla obhita fue- S.Chryfologo dicente: Qui Patrem fe nobis dedit, qui fibinosadoptavit in filios, qui rerum vit, ego tamen non oblicifcartui. 3. Quia Crea- nosfecithaeredes, quinosin nomine hoc fub- tor zoffer eff, quia animalia omnia fecit propter hominem, hominem autem propter feipfum. limavit, qui nos fuo & honore donavit, & re- . S. Chryf. gno, ipfe nos, ut panem quotidianum poftu- Si ergo animalibus miniftrat propter homi- . 6 lemus, urget. Idem fan&tus Doétor faper il- nem, quando hominibus non mi niftrabit pro--yd h- d N la vetba: Confiderate corvos , Deus p«fcit il- pter feipfum ? Hinc S. Cyprianus infert. S. Cyp. 'ap. Matt» Toinfa Jos , tale format argumentum: Exemplo tali Quod fi Deus providet pafferibus, fi tot pa- inum, exaggerat dubitantis infaniam, qui putat, fcit aves, qua ftritam adeo cum Deo con- n 7. Deum hoc piis filiis denegaturum, quod im- s jon&tionem non habent, ficut habet homo; piis avibus fubminiftrat. quanto magis manus ipfius erga nos provi- Drex.l.5. ]I. Sepieztia Dei, ut re&e Drexelius o- da erit, & follicita? Tu Chrittiano, tu Dei Dtexel] c:9. inHe- liotrop. ftendit, dicens, fi quis cum Tabellario viarum fervo, tu operibus bonis dedito, tu Domino $66 I peritiffimo iter ingrediatur, & ubi falebrofee, tuo adeo charo aliquid exiftimas defutu- Heliotr. difficiles,'ac flexuofze fe vive obtulerint, inci- rum? Maxime, quia humana creatura eft 'X) piat queri, dicatque: Per quae me avia du- illud opus, quod eadem Beata Trinitas tna- cis, vir bone? nifi me valde fallo; jam dudum gna fibi dignatione divifit, ut Pater conde- itineredece(fimus. FHuic visve auctor protnpte ret, Filius redimeret, Spiritus S. igniret ; tes efi ; Rupert. refpondebit: Ne follicitus fis, mi Domine, & fte Ruperto Abbate. 4. uia Confervatov Abbo l- f'. hanc mihi curam relinque: per aliquas, fa- noffer. de cujus follicitudine fic difcutrit S. in c. I. Auguftinus: Sic certe inihi videtur, dum Gen. ]01), &l .teor, ambages te duxi: quod fi limite.re&o ap' ul iviffemus, in paludes illas inelu&abiles inci- ejus miferationes circa me attendo, quod, fi . Aug. Àl, diffemus : fide te mihi; fic ducam, ut te hu- fas eft dicere, nihil aliud agit Deus, nifi u t €. !9- de dil.Deo. jus comitis non poeniteat. Semita trita & tu- meze faluti provideat, & ita totum ad culto- tà, nemini nimium longa fit aut afpera. lta diam meam occupatum video, quafi omnium nos divina ducit providentia : per crebros oblitus fit, & mihi foli vacare velit. Unde. & Tertullianus ait: Erat una Paítoris ovicula, ertull. quidem anfra&us, perque varios vize flexus de poen. incedendum eft; fed quid indignamur optimo fed grex una carior non eft, una illa requiri- 6 8 duci? modo via fit fecura, quid refert, fi fit fa- tur, prae omnibus defideratur. $. VIII. Zs XLIL ^ Dei Providentia. 579 j de( AW w Quzecunque fiunt, aut ad Dei beneplacitum, s' 4- ? ASCETICA. autex permiffione Dei fieri : & omnia quidem, qu:e cum virtute conjuncta effent, fécundum n pfimis noffe debet Afceta, quod bac itm Dei beneplacitum; czetera vero, quae cum vi- [. l suatevia ante omuiaFatum C€7 Fortunaue- tiis haberent affiaitatem , damna & injuraas ari debeant ; E? autem Fatwum, quod veteres in orbem inveherent, Dei permiffu fieri. Cur hilofophi admittebant, occu/ta quedam za- autem Deus tamque frequentia mala permit- ture vis, ? neceffttas,quauna €? fola difpeufan- tit? Hic jubet Plato quiefcere: Jud cia Dei te, quavis, /ive bona, fruesnala, evenzunt : For- abyffus multa. Hoc optime cepit, qui dixit: J|' Concil. tuna autem eff ccfualis contingentia, qua abs- Sine confilio & providentia tua, & fine caufa "Trid.(eff; que ulla eleitione res queque contzngit. Ütrum- nihil fit in terta, didici etiam ex hoc infcru-, | que damnatur a Conciliis & SS. Patribus. Et 6.c.6. , tabile judicium tuum expave'cere, qui affli- Fatum quidem a Concilio Tridentino dicente: gis juítum cum im - Si quis dixerit, zoneffe in poteftlate bomzazs vias te & 1uftitia. pio, fed non fine 2equita- . Man& Juas mialas facere, fed mala opera itay ut Loua, IV. Noffe debet d;fferentiam, qua intev gu- JDeum opevavi, non permiffrve [olum, fed etiam lernationem Dei, 6 Principusm tevrenovum £n« 9 fc. c, - proprie, €? per fe, adzo ut fft proprium ejus o- 4« tercedit ; nimirum , quod hi, dum numerofze I pus, nom minur proditio Jude, quam vocatio aulicorum fuorum familize volunt profpicere, * S.Aug. JPauli; azatbemafft.. Fortuna autem a S. Au- multos miniftros fub promillis ftipendiis co- i : 1.4.deciv. €. 19. guftino afferente, ddemonem, ut miferos gen- gantur conducere, inter quo unus fit promus- tiles deluderet, eosque efficeret divini cultus condus, aiter cellarius,tertius veftimenterum contemptores, eis perfüuadereconatum. Nu- cuftos, quartus Triclinii poefe&us, & fic dein- men qvoddam effeFortunam,quamfi colerent, ceps de aliisofficiis: At vero ccelefti Patri pro d abje&a etiam omni pie vivendi follicitudine, bono totiusgeneris humani regimine,& faüiten- . illa dante felicia omnia affequerentur. Unde [anfeu« tatione abunde fufficit, quod manum faam a- 1c . Seneca recte de hac ridiculaDea Seneca dixit: Nihil periat, feu, quodidem eft dicere, velit; volen- latth, 17.€:79. peque boni, neque mali dare poteftFortuna: do enim fufcitat ventum. qui coturuices in ab- Valentiorenim omui fortuna eft animus, qui in undantia fübminiftret; przecipit, & per fpa- utramque partem res fuas ducit, beataeque ac tium quadraginta annorum cocli Angelica re- miferze vitae fibi caufa eft. plenturannona : ordinstnubibus, ut agros fze- | . II.Noffe debet, quofiue 0 mes creni "Y5 COvI- cundent; ventis, ut favorabiles Zephyros e- j I . S.Greg. dant; plantis, ut fructibus fefe onerent; de- [ . Of diderit Providentia Dei ? idquod S. Gregorius as C | 1. inDom. Nyffenus fequentibus verbis oftendit: Quis nique terrae, ut partus fuos progerminet: 24- m Grat. mihi terram fubftravit? quis perviam folertia pevit manura fuam, €7 implet ommne atiirzal beue- di&liome; Aperiente te manum tua )5 B atqueinduftria naturam aquae humidam fecit? m omnia . Quis fixit mihi coelum tanquam cameram? implebuntur bonitate. ! Quis praeftat mihi facem folis? Quis emittit V.Noffe debet, 7: /offzcitus a a Deo fft probi- S.Thom. fontem in convallibus ? Quis mihi brutorum bita, vel pevmiffa; idquod S. Thomas explicat, 22. q 55» animalium mynifterium fubjecit ? Quoniam fi- dum quzerens, utrum licitum fitfollicitudinem " 9- habere de rebus temporalibus? talem ftatuit ne Deus homini luminaria majus & minus creavit, nifi ad utilitatem ejus? Cui putas ? conclufionem : Temporalium follicitudo illici- Chty nulli nifi tibi, inquit S. Bernardus. Ceeterae ta eft, fi ea ut ultimus finis quzerantur, & fi ad TA fiquidem omnes creaturae aut in nullo egent ea inquirenda faperfluum ftudium adhibeatur, lit - S. Bafil. his omnibus, aut non intelligunt eas. Unde vel nimium timeamus, ne nobisinneceffitate [5 ,hOx inJu— deficiant: Cujus conclufionis hanc fübne&it ) Mau- lianum. S. Bafilius ait: Unde visaffluit amoenitas ex- d & überans deliciarum, omni nosobvallante crea- declarationem : Sollicitudo importat ftudium ^ tura, perluculentam ac przedivitem erga nos quoddam adhibitum ad aliquid confequen- beneficentiffimam Dei gratiam. dum. Manifeftum eft autem, quod majus ftu- dium adhibetur, ubi eft timor deficiendi: & Drexell — III. Noffe debetfundamentum, cui bec d*oä?ri— 'ideo , ubi eft fecuritas confequendi, minor in- . gï.:üo tr, ua iumitiituv, [cilicet nibiluspiam in bocinun- tervenit follicitudo. "Tres autem obfervat vi- I» do fortuito aut ex neceffrtatefievi : Divina nam- tiofos defe&tus: Quorum primus eft ex parte que intelligentiainfinita eft, extenditque fe fi- ejus, de quo follicitamur, fi cilicet tempora- ne ullo labore ad omne, quod intelligi poteft. lia, tanquam finem, quzeramus : fecundus,pro- Deus pun&o temporis, uno eodemque, fic di- pter füperfluum ftudium, quod apponitur ad . j eff. .cam, i&u oculi finus omnes & abylfos coeli, temporalia procuranda , propter quod homoa j terrze, maris, inferorum penetrat ac pervidet. fpiritualibus, quibus principalius infervire de- GL | Job.s.6. Re&iffime Jobus: JVibil: inquit, ze terva fine bet, retrahitur. Tertius eft ex parte timoris n p9ap.r cau/afit. Osguiaiz menfuva, £? mumero.C7 pon- 2L. fuperflui, quando aliquis timet, ne faciendo Af dere difpofuit Deus ab eteruo. Ita in rebus o- quod debet; neceffaria fibi deficiaut. Quod Do- o 0 mnibus divinse gubernationis admirabiliffima Deo minus tripliciter excludit. Prin;o propterma- elucet providentia, quze non praeeft folum re- jera beneficia homini przeftita divinitris.przeter bus omnibus, fed intereft, imo ineft.' Hinc Pa- fuam follicitudinem,fcilicet corpus & animam., ji tall phnutiug interrogatus, quid caufze foret, quod Secundo propter fubventionem, qua Deus illi proficerent, deficerent ifti, füb eodem ma- animalibus & plantis fubvenit, absque opere pæn' gilterio; hi caderent, illi ftarent? Refpondit: undum proportionem fuze naturze - b * hqmano, fec A. P. Loón. Bibl. Man. Tom. £. - Ddd d25 Tlere Bibliothuca. Mannalis. Coucionatoriee j5e Tertio ex divina providentia, propter cujus nempe ob caufam ab Authore operis imperfe- "mperf. ignorantiam gentiles circa temporalia bona &iindicatam, dum verborum illorum : Sufficii ho. 19. diei malitia fua: hunc fenfum effe alferit, ac quzerenda principalius follicitantur. Ex qua do&rina deducitur, quod follicitudo, qu2e in» fi dicat: fufficittibilabor, & miferia, quam pa- terdicitur,non excluditlaborem & diligentiam teris in vita propter ufüs quotidianos, quos ne- ceffarioshabes. Noli fuperflue pro fuperfluis .moftram ; hocenim effettentare Deum. Porro LucasBurgenfis fenfum verborum Chrifti lite- laborare, nelaborquidem fiat tuus, fruitio au- ralem hoc modo declarat: follicitudinem ve- tem alterius. Hinc etiam in oratione Domiui- ca' nos voluit ofare: Zaueim: quotidiauum da tat,immodicam illam, & anxiam, qua totus in hoc efthomo, ut de rebus vitze neceffariis fibi nobis bodies quia , utOleafter rectedixit, vult Oleaft. in C. IO, nos femper ab ejus providentia pendere, quo- Exod. profpiciat, nihilque Deo commendat, nihil di- niam novit nos non audituros eum, nifiindige- vinxe providentize relin it; tanquam id folus ipfe curare & pofhit, & i beat. Et iterum fu- remus ; qua in re melior eft pauperum, quam divitum, conditio; funt enim fingulis diebus idem'in perillaverba S.Pauli ad Philippenfes : /Vzb/ e. 4. Phil, /o]ficiti fitiss fcribit: follicitudo quandoque paupe rum oculi ad Deum, ut eorum miferea- necefíaria faltem ad illum tribuat diem. importat diligentiam quzerendi, quod deelt, & VIII. Noffe debet, cur A&e ligiofi pracipue alii- Clemens hoc eftcommendabile, & opponitur negligen- 4 tize: quandoque aoxietatem anin;i cum defe- que fpirituales viriin grovidentia Dei Jpiritua- Alex. liter coufidere debeant; nimirum ob caufam a irem. ?. &u fpei, & timoremde non obtinendo id, circa uod follicitatur, & hanc prohibet. Clemente Alexandrinoindicatam, dum dixit : fManfi VI. Noffe debet , cur i2 bosminibus nonfit [pe- Deus quidem ut Paftor finguiarum ovium cu- ram gerit, eos vero maxime providendi, ac D. $. diít.1:. »45,445 ; nimirum quia fulcimenta humana vacuse appellantur arundines. Baculus enim vifendi tenet ftudium, qui populo multum pro- " arundineus extrinfecus pulcher videtur effe, deffe poffunt ; hiautem funt, qui ad re gendum & docendum fuatapti. Et confirmansidipfüm mgpert, & fortis, quod fi tamen illi innixius fueris, rumpetur, quando minns putabis, & penetra- Rupertus ; fi totus fere mundus, inqüit, ali-1.8.Matth, 3À bit manum tuam ; unde in libris Regum dici- quando efuriat, & pane indigeat. juftum il- c. 1o. deferm, vur: z4n /geras duj baculo avvndineo, atquecoti- Íum, ejus in corde domefticum ( cujus in ore Jon, fra&o, [uper quem fi iucubuevit bomo comma- familiare eft verbum Dei) non videbis dereli- &um: Etverum eft, quod Scriptura dicit : 202 uutus ingredietur fuanum ejus, &* perfovalit eam. Vatablus legit: Homines, quibus fidi- intevficiet. Douinus animam 7uffi. B. Alferius mus, funt fimiles fragili arundini, cujus, cum in vitis Patrum occidentalium quondam fuo monafterio hanc legem prasefcripferat, fcilicet, frangitur, fragmenta acutafolent lzedere inni- tentem ipfi; fic homines plus nobis tandem in- quod numerus Rel:gioforum illius loci duo- commodi afferunt, quam commodi. Hugo denarium nequaquam tranfcendere poffet , hujusque legis hanc reddidit rationem: Ne, Cardinalis rationem affignat, quare David di- Íi numerum excederent, fuftentari de rebus xerit: JVolite confidere ia principibus , in filris bominuum: hienim folent effe fallaces, & cum monafterii non poffent. At vero vicinu$mor- verborum fuorum fidem non fervaverint, nul- ti fa&us, dictam legem retractavit, inquiens: lus fuper eft modus, quo ad illam fervandam Ego, quod de numero conftitui, fecundum cogi poffint. Preeterea quia prae cuncis aliis hominem dixi: nam quod mihi Dominus re- velare dignatus eft, in hoc monafterio innu- Eccl.:o. vitze brevitati funt fubjeéti, juxta illud Eccle- Yy. XI. fiaftici: Omnis Potentatus vita brevis; dein- merabilis multitudo ad ejus fervitium colli- genda eft, nam qui eos ad regnum fuum de quia in neceffitatibus urgentioribus clien- congregat, temporales et'am fumptus mini- Deut.31. tes fuos derelinquunt, unde in Deuteronomio V. 38« dicitur; Surgant, & opitulentur vobis, & in firabit. Hinc merito Hugo Cardinalis verba Hug.Car,' n c. O6. illa : Aefpicite volatilia celi : Àcterpretansait: ; j h. ueceffitate vos protegazt, Denique quia facile mutant affe&um & irafcuntur, cum alta fem- verifimiliter poffunt hzec exponi de Religio- Num.23. per przetendant: Deus vero non item: /Von fis, qui nec ferunt, nequemetunt, & nihil in V. I9. terra quzerunt, & ab omni mundana follici- efd Deus quafí bomo , ut suentiatur , nec ut fi-: tudine femoti,. fola contemplatione in coelo Job. 6. 15. /;us bominis, ut smutetur. S. Job lamentabatur dicens: Fratres m preterzerunt sme, ficut tor- degunt. De his igitur potius, quam de aliis, Chriftus dicit: Ez pater veffer caieffis pafcit rens. Pro cujus dicti intelligentia notandum, quod tempore hyberno, quando viatoresaqua illa: lpfi eft cura de vobis. M anfi IX. Noffe debet, quod ta Providentie divi- : Tinire indigent, torrentes adeo aquis abun- ut tamen etiam coopevatio pro- difc. 1r. dent, ut omnes agti in aquis ftagnent, evel- me fideudum fit, * . L lant arbores, domus diruant, aliaque irrepa- priaguugatur,u tiin JacoboPatriarcha cernere "" ?eftate vero, quan- eft, qui, licet pecubaris divinze providentiae gabilia damna caufent. In do terra arida eft & ficca, & prae nimiis folis Ícopus fuerit, non tamen induftriam & fudores ardoribus mundus quafi ardet, iidem torren- fuosad resa Deo provifasadhibere intermifit: Nodle, €7 die urebar effu , €P gelu , fugiebatque tes ficci funt, & exhaufti. Tales ob fuos ex- pertum fuiffe amicos lamentatur; in quibus fomuus ab oculis zmeis. Eidem, in fuo ad domum antea habuerat fiduciam; fiquidem profpe- paternam reditu trementi,(eo quod obviaturus erat fratri füuoEfau, quiindignans & vindicati- ritatis tempore magna fe in ipfius favorem facere velle promiferant, & tamen in majori vus illum adoriri parabat) fuerunt obviamAn- necelfitate illum deferuerant. geli Dei; quos cum viditfet, ait: Caffra Dez V.Author. VJI. Noffe debet, cur /uperfzua vitau dafü Juutkac. At vero dices forte : exquo coejum in ipfius Titulus XLII. Daà Prafentia. 581 "t A0, IQ, ïpüus favorem pugnabat, quo fine omnes ,ad xime Deus pro nobis eft follicitus, quando fe- numerofiífimam familiam fuam pertinentes , in certas turmas, ordines & phalanges diítri- cundum noftram opinionem nos derelinquit ; hoc enim fa it, ut bo.is coveftibus abunde- buit? David olim dicebat: Dorminus mibi adju- mus; quia incraffatus , imp'nguatus , dilata- Tor ; nonimebo , quid faciat mibi bomo. Dosni- tus, degeliqquit Pcum fattorem fuum. ens suibi adjutov , ? ego de[piciam inimicos $ IX. ' l $2£05 ; Ettamen Jacob divifitpopulum, qui fe- | cum erat, in duasturmas &c. Munera quoque MIS*CELLAN EA ET CONC EPTUS Efau fratrifuo mifit , utillum placaret; ficut & PRZZDICABILES. - lt 6 10, adillum mitigandum, fibique reconciliandum, I De us in Deuteronomio gloriatur dicens : Olesfter Exoi, fagaces mifit nuncios; quzenam hze induftrize hominis, qui omnem fiduciam fuam in Deum En, Domiui Dei tu: celuimneff , €y cg. in c. 4. Jum celi, terva, & omnia, que i ea fun;, [g Deut- €ollocaverat, & cujus Deus defenfor erat ? Ni- quod eruditiffimus & acutiffimus Oleafter mirum prudens Jacob per hoc nobis indicare fummopereadmiratur , dicens: Ad quid, bone voluit, quod providentia Dei media humana Deus, tedivitem ja&tas? Adquid, Dominum Clemeny non excludat: Dummodo hzec dependenter a cceli & terrze te effe dicis? Tu unico verbo am- Alex Deoadhibeantur: 4uza, nif£ Domtzus cuffodie- plifimas ccelorum fphzeras extendifti: ZzrZo ! Ptroml. 5, vitcivitatem ,fruffva vigilat ,qui cuffodit eam: Domini celi fivima?1 funt : 'Tu per anicum ver- vultenim,ut,poftquamex parte noftraomnem bum, Zxzt, vaftiffimam hanc univerfi machi- adhibueritus induftriam & diligentiam, in nam fabricafti : Dzxzt, &" fadla fazt : Quo igi- ipfum praecipue, tanquam in primam caufam , tur fine, o increata fapientia , hanc gloriatio- confidamus : Unde Bafilius inquit: Ad perfe- nem : EnDomini Deitui coclum eft &c. acter- &um virtutis cumulum conjuncta fimul effe utraque hzec oportet, & humanum ftudium, nitatis annalibus ad perpetuam memoriam infcribi voluifti ? Et confeftim dub ium refolvit Tupett, & auxilium coelefte fidei opera adícitum, & fequentibus verbis :. Ut oftenda S, te omnia 1. Msttb, comparatum. EU &. Aug. hec fervis tuis przeftare poffe, ut revera prae- de ferm, X. Noffe debet, cur .Deus nonmunquasm ali- ftas. Enim vero coelum & terra omnipotentiae quos fazme C7' inopia afffigi permnittat ; nimirum & fapientize Altiffimi funt opera; at vero in 'Dom. ob caufama S. Augu(tino affignatam, dum ait: quorum beneficium hzec funt fabricata , prze- Cumlegamus,infame, & fiti Apoftoloslabo- terquam in commodum & utilitatem homi- raffe, non exiftimemus, hic Domini promiffa nis? Conffituifl eum fuper opera IhaMum iud« titubare, quandoquidem ifta funt adjutoria ; medicusifte, cui nos totos commifimus , novit vut $ omuza fubjecifit fub pedibus ejtus. . II. Seneca magnitudinem divinze provi- Seneca quando apponat, & quando detrahat , ficut dentize defcribens , unde, ait , hdec innumera-!. 4. debe- nobis judicat expedire; fi enim nobis aliquan- bilia,oculos, aures, animum mulcentia 2 unde hef. c. 25. do defuerint, (quod plerumque propter no- illam luxuriam, quoque inftruens copia ? Ne- ftram exercitationem Deus finit) non debilitat que enim neceffitatibus tantummodo noftris propofitum noftrum , fed examinatum confir- provifum eft, usque in delicias amamur; tot mat. Poffumus idipfum magis declarare per arbufta non uno modo frugifera , tot herbae fa- fequentem aptiffimam fimilitudinem. Stat fi- lutares, tot varietates ciborum per totum an- lius quidam,& ex fruftro panis manäucat,quod num digeftae,ut inerti quoque fortuita terrae a- ipfi per totum diem fufficere poffet; fi hic talis limenta praeberent. Animalia omnis generis , majorem a patre fuo quantitatem peteret, fe alia in ficco, folidoque; alia in humido inna- utique voracem nimis effe oftenderet, eique fcentia; alia per fublime dimiffa, ut omnis re- rum naturse Yefponderi poffet, fufficere illi datam quanti- qüg.CIfc tatem pro teto die, prodie vero fequenti dan- ferret. pars aliquod tributum nobis con- 47 dam effe aliam 2eque magnam. Kftigitur pro- [stid, III. Scala Jacob, quze a SS. Patribus dici- Mang videntia paterna , quod pater filio fuoplus pa- tur providentie divinse fymbolum , una extre- difc. 3. nis non tribuat, quam qui ejus fuftentationi mitate coelum, altera vero terram tangebsat, " fufficit, quafi plus manducaret, quam necef- ad denotandum, füpremam illam providen- fitas ejus exigit , caufa futurus effet indigeftio- tiam ad omnes creaturas intelleétuales , five nis , cum notabili fanitatis detrimento: Nam cceleftes, fivehumanas, fg extend ere; atque ut habet medicorum aphorifmus , Osnzis rep/e- infuper ad omnia creata , omniaqu e viventia. 220 11ala, pauis antem pe[/eia : Proeterea , fi fi- Deus in vertice fcalze confiftebat [ , dum mini- fuvfi lius ille majorem haberet panisquantitatem, ftri Angelici per illam afcendeban t, utper hoc f I quam confumere poffet, illum forfitan proji- J mendaces efficiantur perverfi ill i, qui Deum ceret canibus , vel male difpenderet; hoc igi- blafphemabant dicertes: Circa cardines coe- tur difpendium przevidens pater, parce illi li perambulat, & noftra non confiderat. Con- panem difpenfat, non ex providentize defe&tu, tra quos S. M. Ecclefia in collecta quadam fed ex motivo paterni affeCtus, & curze, quam hunc in modum orat: Orz ipoteus Jempiterne de bono filiifui habet, & quia fubftantias fuas Deus , qui celeffia fimul & £evrena siodevaris. prudenter confervare fatagit. Hzec eadem eft iuic quoque fcalze accommodari poffünt ver- fupremze providentize coeleftis Patris noftri in- ba illa: Attingit a fine usque ad finem , & di- tentio, quando bona hujus vitze nobis parce fponit omnia. Hoc enim ineffabili huic pro- difpenfat, & penuriam pati facit. Videri qui- prium eft providentize. In authore quodam dem poffet , quod Deus nos defolatos relin- moderno füper illa verba : 4 fige wsgue ad ff quat, vel quodde nobis non cogitet ; at vero z/eim €c. citatam invenio fequente m S. Augu- revera res ita fenon habet, quiatunc vel ma- füni doCtrinam: Attingit a fine usque ad fi- Ddd d 3 nem, ( 4 — Bübliothece Mauualis Concionatoriz $5 nem, ideft , acoelo usque ad inferiores partes liam fuam fine ullis mediis humanis fuftentare terrze, a maximo angelo usque ad minimum poterat; & tamen conftat,quod in manibus Ju- — Ó vermiculum. Obfervandum quoque eft , quod dze depofitam habuerit pecuniam , qua medi- -heec.ícala videbatur a coelo defcendere , ac ante urgentibus collegii apoftolici neceffitati- bus füubveniretur, ac proinde ex eo , quod divi- tum demum poftea terra inniti; nos vero per fcalas omninooppofitum facimus, prius enim nus hic provifor fecit, fatis colligitur, quod fcalam fuper terram collocamus , eandemque diligentiam & provifionem circa fuftentatio- poftea in altum erigimus, actunc per fcalam nem noftram , juxta humanam prudentiam re- adilam partem acceditur, quam volumus : gulatam, prorfusexcludere non voluerit. 'VI. Quadruplex inordinatio follicitudinis Cujus differentize myfterium hoc effe exifti- mo: Cum enim hzec fcala Dei providentiam vitanda circa temporalia. Primo , ut in eis fi- fignificet, conveniens eft, ut primo a coelo nem non conftituamus, neque Deo ferviamus eandem promanare agnofcamus, quze de fur- propter necefíaria vi&us & veftitus; fecuado fum eft fapientia. Unde Clemens Alexandri- ut non ficfollicitemur,ut de temporalibus cum g defperatione divini auxilii anxii fimus ; unde nus fuper illa Pfalmiftze verba: Sicut uzgueu- w in capite, quod defceudit in bavbam , bar- Dominus dixit: Sczt pater vejfer , Cr'c. Tertio, Apud Manfi bam Jdaron, inquit, quia divina providentia ne fit follicitudo praefumptuofa, ut fcilicet ho- difc. 6, mo confidat, fe neceffaria vitze per fuam folli- defuper ex iis, quae funt principaliter, tan- tr, 6. n.58. quam ex capite, pervaditad omnia ; prius e- citudinem poffe procurare absque divino au- " . nim altiffima illa fapientia in' coclo difponit, xilio, quod Dominus removet per hoc, quod proevidet, & profpicit omueillud, quod in be- homo non poteft adjicere aliquid ad ftaturam neficium noftruminterra futurum eft. Przeter- fuam. Quarto per hoc, quod follicitudinis tempus przeoccupat , quia fcilicet de hoc fol- ea confiderandum eft, quod ficuti fcala duo habet latera, quibus gradus fcalz :nfigun- licitus eftnunc, quodnon pertinet ad curam r tur ; ita providentia Dei ftipata eft fortitudine praefentistemporis , fed ad curam futuri ; un- .& 'fuavitate, propter quod dicitur: Attingit dedicit: JVo/ite fotlicit: effo in cvaflinum. Ex a fine usque ad finetn fortiter; ecce fortitudi- his igitur, & omnibusaliis ha&tenus addudis do&rinis, evidenter deducitur, quod labor, nem; & poftea fubditur: Et difponit omnia fuaviter; eccefuavitatem , per quam Deus o- diligentia, & induftria nequaquam fit prohi- .peratur, dum fines a fe intentos absque ulla bita, fed folum diffidentia tirnida , qua time- / voluntati nofirze illàta violentia affequitur. mus,ne Deus nos ininopia noftrze deferat, ta- Gradus verohujus fcalze, five providentize di- metfi officium noftrum integre praeftaremus. - -B Midem, vinze, funt varii modi , quibus Deusin muadi VIL. Quazerunt nonnulli, cur Deus Jacobo Richard. e & Patriarchze fcalam in fomno, & non potius vi- de exec. hujus difpofitione & regimine utitur. De ejus providentia dicere poffumus : /2/2;£zt vegtna a gilanti oftenderit, cum hac ratione diftin&tiu sma.l.an dextvis tuis civcumdata vavietate , fcilicet mo- hanc ipfi delineare potuiffet. Richardus de S. p. 1. €. 16. dorum, feu mediorum, quibus utitur. Vi&oreinea eftopinione, quod Jacob oculis S. Greg. ]V. Interrogare nonnemo paoffet, quonam fomnolentis & dormitantibus fcalamillam a- . 24. mor. myfterio Chriítus nos jufferit dicere : Pazem fpiciens, illos praefign:ficarit, qui Deo fideli- eap. 5. zoftvum , & non potius:; Fazem tuum? Dubium ter ferviunt, & claufisquafi oculis in divinze providentize ulnas fefe conjicientes, in ipíum hoc movet pariter & folvit S. Gregorius ma- gnus, dicens: Ecce & noftrum dicimus, &ta- confidunt, erga omnia terrena bona czecos fe men , ut detur, oramus. Obfervandum elt igi- exhibentes; hi enim funt, quorum Deus fpe- cialem prze reliquis curam babet. tur, quod ,licet resaliqua, quae noftra eft, in manu fit alterius , jure tamena nobis tanquam VIII. Deus providentiam fuam oftenfurus, Oleaftee nofítra poftuletur. Panistamen, cum in pote- apud lfaiam dixit: Super vias pa/ceutar , €$ u in c. 49» 2 5'C^-;- He' ftatenoftra non fit pofitus , fed eum nobis dare oznibus plauis pafcua eovum,mou efuvieutaeque M« ad Deurm pertineat, (juxta illud: 7Zperzs tu fitient, quia smiferator eorum vege eos, C? ad fon- 4| liot, tes aguavumpotabiteos. (X vero dicet fortaffe 2nanuim tuam , €7 imples omue anizhal beuediclio- 2e) quomodo igitur illum noftrum vocare po- aliquis, qua ratione fieri poterit, ut quisin viis terimus, priusquam illum babeamus ? fubdit publicis, ubi non feminatur ( & fi feminare- S. Gregorius : Nofter quippe fit , cum accipi- tur, granum feminatum a transeuntibus con- tur, qui tamen Dei eft, quia ab illo datur : Et culcaretur) fuum inveniat alimentum ? Du- bium hoc Oleafter in fenfu myftico folvit, in- Dei ergoeít ex munere, & nofter fit veraciter peracceptionem. Poflumus tamen hujus aliam quiens: ubicunque fuittfervi Dei; ibi, quae fibi aífignare rationem , cur fcilicet panem no- funt neceffaria, habent. Ne ergotimeas,in via ftram dicamus: nimirum quia ad przetenden- Dei aliquid tibi deficere, quoniam vise, & dum hunc panem jus habemus, quando ipfe montes alimenta tibi miniftrabunt. L voluit, ut patremillum vocaremus ; hocenim IX.Evangelicum eft oraculum,quod dicitur: Manfi titulo ad paternam erga nos filios fuos obliga- "dsien dico'vobis,fi babuerztis fidem ficut gvamum difc. 1t. tur providentiam. fnapis , €c. In Girzeco habetur: f1 habeatis fi- D, 3« Manfi duciam. At vero quodnam in eo eft myfte- V. Certum eít, quod omnis Chrifti actioad difc.6.n.4- noftram dirigatur inftructionem ; quis autem rium , quod fiducia grano finapis affimiletur? eft, qui nefciat, quod , cum Apoftoli illum for- ro refponfione notanda eft iazec finapis pro- titi fuiffent magiftrum, de quo fcriptum eft: prietas , quodfcilicet, quanto magis contundi- Zdpevis tu manum tuam , €? imples omne animal tur, & in pulverem redigitur, tanto fuam acri- H m modo benedi&lione ; fine dubio modicam illam fami- 120niam vgh ementius exha;let. Eode animee as EX -^ &83 "Titulus XLII "Dei Promdentm vá t anitnze electze contingit, quze fuam in Deum. - XIef,ä"'Quærilitii;hnlähïiäïfcüïüeü'äfSaulem in habet confidentiam. Quanto enim magis de- regem ungi voluerit; quem praefciebat multa folatam, omnique auxilii humanifpe deftitu-: impie:fa&utum ? ad quam quaeftionem fic re- tamlfefe deprehendit, tanto magis fuam in fpondet Drexelius : Idem quaeram & ego: Cur Idem cap. Deum exercet fiduciam. . Mulier Chananzea: Deus Angelós creavitih eratia, quos fcivitae-9. $. 2- filiam habens a daemone poffeffam , Salvato- ternum torquendos in gehenna? CurAdamum rem adiit, ut ejüsope liberaretur; quia tametíi in amceniffimo horto collocavit, quo eum bre- eidiceret: /Voz/um miffus uifiadoves, que pe- vi fciveratexturbandum ? Cur Chriftus Judam veuzt; domus Jfvael ; ipfa tamen animum non I(cariotemin Apoftolum elegit, quem praefci- defpondit, fed majori. cum fervore fupplica- vit fore proditorem? . Cur Apoftolos fuos in tionem füam replicavit: Etlicet Chriftus ei. civitatem Samaritanorum mifit, quos przevi- - diceret: JVoz efl donum, fumere panem filiorum; dit'non recipiendos ?' Quid hoc lufus eft? 'Et €2? dare cauibus ; ipfa tamen repulfam hanc tamen ejusgenerisinfinità fünt. Hieronymus denuo retudit dicendo: Etams, Domine, ram ad rem refpondens: Vis , inquit, fcire ratio- - €8 eatelli eduut de auicis ; que cadunt. de. menfa nem? Deus przefentia jüdicat, non fütura; Áptd ' Doinorum fuorum : Sed quisnam fuit hujus; nec condemnat.ex praefentia, quem noverit Ianf TA tam vivse, tamque conftantis fiducize exitus ?. talem fore, qui fibi poftea difpliceat: fed tan- Nimirumconfeítim Dominum dicentem audi- tze bonitatis eft, &ineffabilis clementi:e, uteli- t ag ; Ms sc AL dsa odl d as N C vit: O sulier , magua eff fides: tua!. fiat db , gat eum, quem interim bonum cernit, & fcit m : alum futur u -0 1 feut vis i€s famata eft filia ejus ex illa bora, Ubi " um, dan$ ei poteftatem conver- "^ "obfervaàndum, quodlicet hzec mulier in hac fionis & poenitentiae. : 1 " : H XHLE 1 J usdem divin: ? Drovidentize &ft, & Ibid. S. 4« oécafióne pofita, multarum ediderit fpecimi- na virtatum, humilitatis fcilicet, patientize, facere bona, & permittere mala. Certe Deus — charitatis, prüdentize, perfeverantize, oratio- nil unquam mali permittetet, nifi adeo potens nis &c. Chriftas.tamen fpecialiffime ejus fi- & bonus effet, ut e quovis etiam malo bonum gj duciam deprzedicavit, idque eo fine, ut exi- eliceret. ,. Dic, obfecro, quae unquam majora . € H * 1j x x " M & . flümo, ut per. hoc nobis infinuaret, quod, li- 1n or e » 1 * ]a fü erunt, quam facinus f'Adäïn"i ; céet omhes virtutes in ordine ad noftras ora- & occifio Chrifti ? Kt tamen noxa primigenia ' tiones- exaudiendas ei fint grati(fimze, primo Deum in humana membra e coelo detraxit: tamen loto'vivam a nobis fidem & co Mors Chrifti coelum nobis, & bona omnia re- E tiam depofcat. i " ftituit. Is artifex eft Deus, ut e malis omni- Ybidem, bus, velut e nummis plumbeis eliquare pof- o d ä u ...X. S. Bafilius obfervat, quod eo tempore; fit probatiffimum aurum: Diligentibus Deum je exet, . quo aves Alcyones apellatze, nidos fuos in Jittore maris.zedificant, pelagus tempeltati- omnia cooperantur in bonum. Magdalenze nl5 g vittófitas multos correxit,. Lapfu sPetriquam P.[ngul! bus conturbatum, ad tranquillitatem fuam plurimos erexit, dübitatio Thomee innume- efficiant, unde ad. noftrum intentum fequens' elicit documentum, quod, fi Deus Author, & ros confirmavit. ' Deo'iftad laudi eft: Aetis, u/i non feminaffi. Cum enim peccata non fe- Dominus omnium creaturarum, in harum a- minet, ex eis tanien colligit meífem complu- vium obfequium',fut fcilicet ova fua quiete -excludere poffint , maria tranquillat, homo rium bonorum. . Vere Deus mel de petra, oleumque de faxo duriffimo fugit, cum egran- utique qui ad Dei imaginem & fimilitudinem creatus eít, de auxilio divino, a tam benefi- diþus malis bona non minora elicit. co Deo fibi fubminiftrando, diffidere nequa* XIV. Objicias hic forfan, inquit Drexelius, Ibid. c.rr. quam poterit. i Jlesfat fi velit Deus parentes meos mori, qua ratio-3' 5 6 Drexe... — X, Omnia qü»idem in mä nu -Dei fünt; non ne poffim ego parentum meorum obitum vel- f:ïa- 5.c.7. He- male tamen quispiam dixit, tres claves Deum le? Quod fi Deus meaut illos damnari velit, liotr. penes fe habere, quas nemini committat: u- an hoc ipfum velim & ego! Mi bone homo, nam quidem clavem ad promendas pluvias, patrem tuum, matremque vult Deus mori, non eo folum, quo illis eripiatur ufüra vitae, ventos, nives, & alios ejusmodi partus aeris ; - clavem alteram ad referanda fepulchra, & fed ut fatisfiat debito Juftitize, vel, ut ferve- revocandos in vitam mortuos ; tertiam ad tur ordo naturze, quod & te velle convenien- tiffmum eft. Tta prorfus fi damuari te velit penu & omne genus alimonize. Quod fi Deus has promptuarias cellas occludat, quis ape- Deus, non hoc ideo vult, ut tibi malum in- xiet? Ergo Deus rerum omnium promuscon- ferat, fed ut malum puniat, & Juftitiam de- fendat, qua ratione par eft, & te velle, pu- dus: ab ipfo impetrandum , quicquid ducen- dae vitze necefíarium elt. niri noxas? etiam in teipfo. / fonf if ID u m À s 5 * N í v -- TITU- 554 Biblioihace . Manuahs: Concionatorim ,(9 3j äääü*ää*ääü&äää&ääää&ää&äää&*ä&*äääää&ä&ä MTITULUS. XLÀI. | ffidotus DILECTIO lNIMlCORUM pelus ep al 5 L forte v1deat Dommus & dlfphceat ei, ut au-. ferat ab eo iram fuam um D —— MR — - QUOAD ESSENTIAM Eccl. 8. : X. Noli de inimico tuo mortuo. gaudere, v. 8 al v Definztzo. fc1ens, quoniam omnes rorimur , &m gau— E-] d dlum volumus vemre. y—4 7 (t a&us chamtatm, quo melcus propter — p« Deum dlhgltur. V Bernt!- Nece]'trls. as fert g A&eu s. XI Gi offers munus tuum ad altare, &ibi Matth. "E V. 24. n inCan- P recordatus fueris, quod frater tuus habet ali- i Matth. 5. Sex funt præmpum&us hujus dile&wms : V. 44 Primus eft, pro eis orar?, ut Chriftus indica- quid adverfus te, relinqueibi munus tuum ad. Luc vit.. altare & prius reconciliare fratri tuo, & tunc Ó V. 20e Orate pro perfequentlbus & calumnian- vemens offeres munus tuum. I tibus. Secundus aétus eft, Jene /ogui de ills, juxta illud Chrifü : Benedlc!te moledicenti- ' XII. Efto:confentiens adverfario tuo c1to Matth. 5. . 25 dum es in via cumipfo, ne forte tradat te Ad- " bus vobis..- "Tertius eft /a/utare, etíi ipfi non verfarius judici, & ]udex tradat te mmifcto, falutent, hinc & Chriftus Apoftolis przecepit.. ütin quamcunque domum, etiam inimici, in-- & in carcerem mittaris. XI!I Qui non dgncrxt manet inmorte: omnis, I Joa"-B- troirent, dicerentilli: Paxhuic domui. Quar- tus elt, üenefacere, taminanima, quamin cor- qui odit Íratrem fuum homicida eít; & fcitis, - p Ea rP T. Rom. 12. pore; uti Apoftolus Romanos monuit dicens: quoniam omn:s homicida non habet vitam ae- V. 21. ternam in femetipfo manentem. Noli vinci a malo; fed vincein bono malum. XIV. Qui dicit fe in luce effe, & fratrem I-Joan.r. Quintus eft, mutuum dare petentzbus, quem- 9. (it.in Luc.6. ádmodum 1terumChnftus monuit dicens : Di-; fuum odit, in tenebris eft usque adhuc. Qui * 61 Le, diligit fratrem fuum, in lumine manet, & (can- yit Ve/ 15 Ibid ligiteinimicos veftros, & mutuum date nihil dalumin eo non eft. Qui autem odit fratrem ER inde fperantes. Sextus eft, gratis dave; fic fuum , in tenebris eft, & in tenebris ambulat, enim, inquit Chriftus, eritis fllu Altiffimi, quia. & nefcxt quo eat, quia tenebræ excaecave- ipfe bemgnus eit füper ingratos & malos. i runt oculos ejus.. m XV. Qui vindicare vult, a Domino inve-Eccl. o3. $. I niet vindiam, & peccata 1lhus fervans fer- V: * GT. EX SCRIPTURA vabit. ,Qualitas. äquztas o dico vobis, dlhgtte inimicos veftros, ä Vs 44 Matth. 5. T. Eg XVI Homo hom1n1refervat1ram & a Deo, Eccï 18. benefacite his, qui oderunt vos, & o- quaerit medelam? In hominem fi ilem fibi v. rate pro perfequentibus & calummantibus non habet miíericordiam, & de peccatis fuis - V6S, ut fitis filii Patris veftri, qui in. coelis eft, D. Chryf, äeprecatur9 Ipfe cum caro fit, refervat iram, qui 1 folem füum oriri facit fuper bonos & ma- & propitiationem petita Deo? quis exorabit Matth. 6. dongt, los, & pluit fuper juftos & injuftos. pro delictis: eJus? V.. 14. i, Rotm. 12. I1. Benedicite perfequentibus Vos: benedl- V. I4 cite, & nolite. maïedxcere Utzlztrzs. Rom. t^. HI S1 efurierit inimicus tuus, ciba lllum fi XVII Si dimiferitis homlmbus peccata eo- v. 2o. 21 fitit, potum da 11l5 hoc enim faciens carbo- s Qtep, hes iznis congeres fuper caput ejus. Noli vin- rum, dimittet & vobis Pater vefter coeleftis 0m 57 cia malo, fed vince in bono maluri. ; peccata veftra.' Si autem non dimiferitis ho- Exod.352. 1V.Sioccurreris bovi in'mici tui, aut afino tninibus, nec Pater vefter vobis dirmittet pec- mEHFS V. 45* erranti, reduc.ad eum. . Si videris afinum o- cata veflra. dientis te jacentem füb onere, non pertranü- XVIII. Relinque proximotuo nocentite, &Ecc' 28. * . bis, fed füblevabis cum ipfo. tunc deprecanti tibi peccata folventur. Eph. 4 V Eftote invicem benigni, mifericordes, N 35. donantes 1 1nv1cem ficut & Deus in Chrifto do- Meclza. navit vobis. Levit. 19. VL Non quzeras ultionem, nec memor eris XIX.Memorare timorem Dei, & nonirafíca- v. I9 injurive civium tuorum. Tis proximo,memorare tePramentumAltIHïml, E ccl. 10. v VIL Omnisinjarize proximi ne memineris, defpice ignorantiam prox'mi (id eft, ne aefti- & nihil agas in operibus injurize. mes, quze per ignorantiam in te peccat.) Prov. 12. VIII Fatuus itatim indicat iram fuam; qui V XX. Memento noviffimorum, & define ini- Eecl, sg, autem diffimulat i 1n1ur1a n. callidus eft. micari; tabitado enim & mors imminent in v. 6. Prov.24. IX. Cum ceciderit inimicus tuus, ne gau- mandatis ejus (id eft, corruptio & morsimmi- hia deas. & in ruina ejus ne exultet cor tuum. Ne nent homlm ob negle&a mandata.) $. IH Titulus XLIIL — Dil£o laimicorum. 585 $. I VI. Nulli vel inimiciffime hiomini negari S. Bern; BUS ET DOCTORIBUS. quantulumcunque affe&tum , charitas, fane fe:m. 5o. EX SS. PATRI inhac parte ambitiofa Qualita . , permittit. Tibinoces, " Cant. fi non diligis inimicum. Tfidorus I. Inimicitiam in aqua fcribere oportet, ut VII. Neque Chriftus hoc juffit, nos non vha- D. thrg,;li elus. 1.3. quam primum obliteretur; amicitiam berereinimicos, fed non odiffe, hoc enim eft i2 F£ 7. ep.gi. auteminzsincidere, utperpetuo firma & im- in noftra poteftate; illud vero omnino non mota confervetur. Neque enim ne ódio fimus, eft. Ne autem fine caufa odio habeamur, non ( ioc quippenoftri arbitrii haud eft, ac fortaf- | ,ECCI. Ó eft innoftra poteftate; fedineorum, qui ode- l VCS fe ne fieri quidem poteft, omni enim modo runt; improbi enim bonos nulla omnino de proeftantiffimi quippe viri improbisinvifi funt , caufa odiffe confueverunt, etenim Chriftum 2c propterea fancti viri hujusmodi odium fub- quoque fine caufa odio habucrunt, quemad- lerunt ) fed nehomines, fed improbitatem, qua modum dicit: oderunt me gra:is. S.Bernar- laborant,odio habeamus, nobisim peratum eft, VIII. Jubemur diligereinimicos quoque, ut Tertul. Il. Suntplerique, qui fe dicunt parcere ini- ] at s | dus ferm. hzec fit perfe&a , & propria bonitas noftra , nom ad fcapal, L. Vc 24. 24.inCan- micis fuis, nec velle iis nocere , tamen non communis. Amicos enim diligere omnium * * ic. poffe eos videre, neque infuüper volunt cum ] eisloqui; contra quos Chryfoftomus de com- eft, inimicos autem, folorum Chriftianorum. punctione cordis tra&ans, inillud : Dimitte Neceffitas. 4 nobis debita nofira, ait: Si tantummodo non Matth s. ledaseum, quitelzfit, avertas te tamen ab IX. Non poteít concordiam habere cum S . Aug. 1 .vt li. Chrifto, qui diícors voluerit effe cum Chri- ; eo, neclibenter videas, inanetfine dubio vul- fiiano. ) nusinpettore & dolor augeícitin corde, quod fieft, nondum utique, quod Chriftus manda- . X. Dumvindictam adomäs ; primum-ïä;iþ--s.. Chryf. 1Jona, fum tormento afficis , veluti fi carnificem iram to-1.hom. vit, expletur. Nunquid tu ita vis propitium tibi appofuiffes, dilanians tua ipfius vifcera, ^* H tibi Deum fieri, ut non quidem lzedat, avertat . St tameníeate, & peccatorum tuorum veniam Quid enim miferius homine perpetuo ira:o? Quemadmodum furiofi nunquam fruuntur poícdis, talem exhibere te debes his, qui de- tranquillitate, ita qui fimultatem gerit, & |1fonn . linquunt in te. ! 15 ) Cajet. in 1li. Non vult fimulatam remiffionem, fed inimicum habet, nunquam fruitur pace, per- €.19. petuo zítuars, tempeftatemque cogitatio- vit. * exintimo corde, qui cordium fcrutator & Ju- num indies aggravat, verba faCctaque fecum dex eft Deus: Adeoque non fufficit inimico reputat, ipfius quoque -n-omini.infeüu;s , qui reconciliari fecundum oculos mundi, fiqui- injuriam dedit. dem Deus, qui cor noftrum penetrat, quze dileGionis noftrze fitratio, anícilicet vere au- XI. Quomodo poteris manus in coclum ex- Iägm. tendere, autlinguam movere, aut veniam po- Eed g. rumfit, optimedignofcit, quapropter S. Au- ftulare; fienim voluerit tibi Deus peccata con- D guftinus hoc falutare nobis tradit dogma di- cens: Meliuseft, ut clames ore, & dimittas donare, tu id non permittis, cum adverfus - confervum offenfum animum retineas. incorde, quam fis blandus ore, & crudelis in XlM. Homo fine peccato effenonpotes, & S. Chryf, corde. Neque minus efficaciter & apte eadem vis fempertibi dimitti : totum dimitte femper. in ferm. Chrift'verba explicat DionyfiusCarth.dicens: Quantumvis dimitti tibi, & tantum dimitte. Ed Cordialiter diligendo injuriantem, & culpam Imo homo intellige, quod remittendo aliis, n$. penitus dimittendo ,. ita utnihil amaritudinis, veniam tibi tu ipfe dedifti.' irze vel impatientize inhzereat animae veftrae. XIII. Si non dimittis injuriam, quze tibi fa- S.Anafta- D. Chryf. IV. Vis acceptae injurize effememor, & &a eft; non orationem pro te facis, fed maltedi- fius. » Makth & om. AT. inimicus ? fisinimicus, fed diaboli, non y. 1j an ACta, &ionem fuper te inducis, cum dicis: dimitte membritui. Propterea nos animo & ira arma- vit Deus, nonut enfem in noftra corpora ad- zeobis debita noftra, ficut & nos dimittimus. J jiciamus, feduttotum gladium in 4Equitas. / diaboli pe- &toreimmergamus. . XIV. Si in domibus veftris fcorpiones ef- S. Aug. S. Greg. V. llle veraciter, hoc eft, perfe&e chari- fent, autafpides, quantum laboraretis, ut do- hom. 42. hom.27. tatem habet, qui, & amicurm diligit in Deo, mos vefítras purgaretis , ut fecuri habitare pof- 7 inEvarg. & inimicum diligit propter Deum. Ratio amo- fetis? irafcimini ; inveterantur irae in cordibus ris hujus, ea videlicet, quae hominem ad a- mandum Deum movere debet ; Deus eft, in- veftris, fiunttotodia, totfcorpi, ferpentes, & - o domum Dei, cor veftrum purgare non vultis? L quit S. Bernardus , quod copiofius explicat XV. Multa deliquimus , in magnis offendi- S.Chryf. Caffianus: Non aliter, ait, ad illam veram mus, & Dominum fioftrum irritavimus , dedit hemil.cit. perfe&ionem aícendere potuerimus , nifi ex fua humanitate hanc viam reconciliationis; quemadmodum nullius alterius rei, nifi no- ne igitur deferamus hunc pulchrum Thefau- firze falutis gratia prior nos ille dilexit, ita rum; nünquid non inillius poteffate fuit praeci- eum nos quoque nullius alterius rei, nififui pere reconciliationem fine ulla propofita mer- tantum amoris dilexerimus obtentu. Quam- cede ; non enim habet, quia fua praecepta cor- obrem ftudendum nobis eft, ut de timore ad rigat,sttamenex fua multa benignitate mercee fpem, defpe ad charitatem Dei, velipfarum demífpopondit nobis, & magnam, & ineffabi- d virtutum amorem perfe&to mentis conícen- lem , & quam maxime defideramus, nimirum FC ( damus ardore. s vegiam noftrorum eni- » Ru P- LOhnn Biblo MGH. Toml L ^ KEReee peccatorum. Quam M 2In 586 | Bibfiothece Manualis Concionatoriz - & convertetur ad poenitenfiam , ficque lucra- am habebimus , cüm &tantum proemium ac- g* $s "— — m accepturi , nec fic quidema ob'equimur legis- beris eum Chrifto. XXII. Fitodium maximz»e utilitatis occa fio: S. Chryf. latori, fed perduramusin ejuscontemptu? L] Om. Pauusde XVlI. Tantopereinfelix eft cafüs inimici tui frequenter, qua? laudando, & gratificando ib ion effecerünt amici noftri, hzec praeftiterunt Palat.inc. jn peccato, tam eft mifera conditio, ut velhoc inimici laceffendo maledictis , etfi vera obji- 4. Matt. ünum debeat tibi lacrymas mifericordize ex- cutere, &ftimulosaddere, ut quacunque po- ciant. Illi enim gratificantes , five affentantes, ] s Ts fuperbiee malum in nobis augent ; hi vero o- & Vil tuerisarte, velope, erigas fratrem in coeno iacentem, liberesquea morteeum, quiinin- dio perciti , crimina exprobrant, & nos ad Nou fff. fernifaucibuseft. Siafinum inimici fub onere vitiorum correCctionem compellunt. nf ae jacentemlex antiqua fublevare jubet, quanto — XXIil. Accepifti injuriam, & eum, quiintu- Idem to. lit, ulcifci cupis ? Beneficiis eum affice, & ultus 3. hom. 3« fnagis animam. es. Sienim ulcifcaris , fimiliter &te, &illum .*5 Bern.. XVII.. Saepe fuggerit adverfarius nofter, to.2. fer.' quod nifi vindicemus nos de noftrorum & no- vituperabuntomnes: Siverotoleres, tequi- p. gt dem fufcipient, deillo autem maleloquentur; IOJ lh'n' $0. 4.2, € (trisillatisinjuriis, veluti viles & vecordesre- putabimur a plerisque. : Audi quid Prov. 13. quod vero majus malum & acerbius continge- reinimico poffit, quam videreinimicum omni- dicitur : Deteflantur fluli eos , qui fugiunt mala. bus effe admirationi, plaufumque excipi, feve- Nonne infaniífimus effes, fidomo fuperte ru- ente propter aliorum derifionem, a ruina & Yoinoculis inimici ab omnibus vituperari ? XXIV. Difce diligere inimicum, fi vis cave- S. Aug. mortis periculo auffügere nolles? longe qui- dem majori laboras iníania , fi ex vecordia de- reinimicum, ideo amplius monet: Exercere iu Pf 102. z mifericordiam. Noneftaliud vinculum chari- tineris parcere inimicis, cum evadas nontan- tatis, non eft aliud vebiculum, quo perduca- tum füpplicia zeterna, verum etiam multa Ídem, murin hac vita ad illam patriam: extendite temporalia damna; infuper confequaris divi- dile&ionem usque àd inimicos , fecuri eftote. namgratiam, & gloriam finefine manfuram. Benefaciendo adverfariis, honorem defers Idem. XVIII. Quod fi necgehenna immineret odio Chrifto. Vide, qua»tze virtutis , & zeftimatio- - Jaborantibus , faltem ob ipfjus odii cruciatum, nis fit haec beneficentia, hsec vi&toria. " peccata proximorum condonanda effent ; cum XXV. Deipfa perfectionediligendorum H ini- Idenyxf'tr. r.ll autem zeterna füpplicia nos maneant , quid micorum, Dominus admonens; ait; Eflote er- in 1.Joan. || ftultius, quam hic & illic femet ipfum mul&a- co 2b go €? vor perfeüli, ficut €$. Pater vefler corleffis per- re, dum dealtero fe credit ultionem fumere. felusefl. Qui crgo dicit fe in ipfo :auere, id ! -f. Dern, $et51, Utilitar. eft, in Chrifto, debet, ficutipfe ambulavit, & ipfe ainbulare. Forte hoc nos monet, ut am- S-. Aug. XIX. Quitedocuitorare, ipfe prote Ual'le- bulemus in mari ? Abfit. Hocergo, utambule- ferm.170. gat preces, quiatureuseras. Gaude, quia ille mus in via juftitize,in qua via? jam commemo- detemp» erittunc Judextuus, qui modo Advocatus tu- ravi: Fixus in cruceerat, & in ipfa viaambu- us eft. ldeo ergo qui oraturus es, acturus es. Jabat: ipfaeft viacharitatis. Paterigno[ceillir, caufamtuam, paucis verbis venturus ad illa- quia ne[ciunt , quid faciunt, (i ergo didiceris ora- verba : Dimite nobis debita noftra, ficut. €9 mos dimittimus debitovibur noflrir. . Dicit enim tibi reproinimicotuo, ambulas viam Domini, 4 Facilitas. Deus: Quid mihi das ; ut ego dimittam tibi de- XXVI. Illze (ferae) quamquam naturali- S. Chryf. bitatua? qualemunusoffers? quale facrifici- ter fzeviant, fi humana tamennatura palpen- hom. 4. in à L um conícientize tuze imponis altaribus meis ? tur, plerumque manfuefcunt, tuautem, qui ' Continuo docui te, quid petas , & quid offeras. illarum profecto naturalemferitatem, in eam, Petis, dimitte nobis debita noftra ; & tu offers quae contra naturam eft, manfuetudinem Ize- 'quid? ficut €9 no dimittimus debitoribus noftris. Debitores ejus, qui falli non poteft ; habes & pecommutas, quam habebis excufationem ? llen, tüam manfüetudinem naturalem in verita- tudebitorem. Dicittibi Deus: Tu debitor me- tem, qu3e naturze toze inimica, convertens; uses, illedebitortuus, hocfacio ergo tibide- cumque naturaliter feram ad manfuetudinem bitori meo, quodtu feceris debitori tuo: ro- trahis, te manfuetum naturaliter, infera- gasme pro mifericordiatua, noli effepiger in inifericordia , attende, quod Scriptura dicit: rum rabiem natura repugnante perducis, & Jeonem quidem mi:igas, reddisque tra&tabi- S. C AVlifericordiam volo magis , quam Sacrificium ; No- lem, furorem vero animi tui omni proríus hon li afferre Sacrificium fine mifericordia, quia efficis leone fzeviorem ; . & certe cum ibi fint nonremittunturtibi peccata tua, nifi offeras duo impedimenta , vel maxima, quodfera cum mifericordia. ipfa & rátione privata, & longe omnium al- S. Chryf. XX. Tulegem fcribis de venia & poena, tu terius generis animalium excedit furorem ; Hom. 18. in tui cau fa fers fententiam : dimitte nobis, tu autem de copia donatze tibi a Deo Sapien- $ Bd injoan. fcutdimittimus; vide, quid dicis, necontra tix, ipfam fuperas arte naturam. Qui igitur naturam vincisin beftiis, cur intemetipfo una epit; teenfem , utinfanus & furens ftringas. S. Aug. XXI. Carbones ignis congeres fuper caput cum natura etiam voluntatis bonum prodidi- fti? Itaquefi te, ut alium hominem manfue- ferm.168- ejus, accumulabis fuper mentem ejus carbo- nesignis ,id eft, ferventes & urentes poeniten- faceres, juberem , nihil hic quidem impof- tize dolores, beneficiisenim tuis vi&ctus, dole- fibile viderer imponere ; quanquam excufa- Juln alar bit fe injurias feciffe tibi, a quo bona recipit, re poffes, non te effe Dominum voluntatis «N aliense, Titulus XL1ll. Dilefo Mimicorum. 587 alienze, neque cun&ain tua völuntate.conü (te- micis, orat, quiqueinimicos diïigit, & fovet, re. Nuncverotua hazec proprie fera eft, & cui ): S. Chryn : ] fpectaculum eít mundo, & Angelis, & homini- ) G on certiffimojuredomineris. Quam igitur habes bus; Ípectat Deus, fpe&tant Angeli, ftupet R ;, Apologiam, quemvereperies honeftum excu- inundus, attoniti redduntur liomines , cum fationis colorem, qui, cum folerti ftudio homi- vident Chritianum reddentem non malum pro ) nem quodammodo facias de leone, tu tamen malo, fed pro malo bonum. negligens leo efficiaris ex homine? .XXXV. Mori a perfequente, Martyrium in S. Greg. [l So Thomo XXVIIL. Deus ita vult, & praecipit, &hoc aperto eftopere; ferre vero contumelias , odi- inho. de | de Villa Nova fer. gratum eftillis quanta quotidiefacimus pro a- entem diligere, Martyrium in occulta cogita- Martyt. H in Fer. 6. micis, quot a nobisalienatos, &inviíos , oran- tione; diíce dili gere inimicum, fi vis cavere "litn ü, 4 ciner. tibus amicis in noftram gratiam recipimus, inimicum. 33 0n, " ut illis placeamus ? O Chriftiane! facis hoc l XXXVL . Nihil mirabilius in.rell)us huma— $. Aug. l. ] proamico, & nonfacis pro Deo: maxime nis, quam diligere inimicos. . Conf. cum hoc non folum confulat, fed praecipiat ? . AXXVII. Multa funt genera Eleemofyna- * 1 D.Chyyf. . XXVIIL Sidixero, jejuna; corporis ibecil- S.-Augz ia rum, quascumfacimus, adjuvamur, ut di- Enchir. J to.x.h.22. litatem mihiexcufas. Sidixero: desoperam mittanturpeccata noftra, fed ea nihileft ma- facrae Synaxi, feculares curas. Sidixero: at- jus , qua ex corde dirnittimus N tende concionibus, imperitiam. 5i dixero: uisque peccavit. j * qgod in.nos iram dimitte, quid iftorum allegare poteris? XXXVLII. Nihil poteft effe fortius, nihil Cafiod. Vdy d noncorporis imbecillitatem , non imperitiam, magis egregium , quam audire noxia, & non fuper Pf TU AC nonpaupertatem, nonoccupationes, quapro- refpondere contraria. pter minime omnium hoc peccatum veniale XXXIX. Virtus eft coram homini bu-stole— S.Grep.in eft. rareinimicos, fed virtuscoram Deo, diligere, Pattor. Ydem. ' XXIX. Quidfacilius, dic quzefo, quam ho- rini, qui te lzeferit, iram remittere? non enim anteoculos quia hoc folum facrificium Deus accipit, quod €j jus in altari þoni operis unitatis longis ad id peregrinationibus opus eft;non pe- flamma incepdit. cuniarum infumptu, non aliorum exhortatio- nibus. Sufficit, ut tantum velis: ac jam virtus $. IV. ; EXEMPLA CATHOLICA EXTERNA. Idemït.f.r. illa fuum opus explevit. i LJot. l ( ^hriftus in cruce fuffixus dixit : Pater , Luc. 43. c. 2. Dignitas. dimitteillis; nonenim fciunt So Bern. quidfa- v.34. ï . XXX. Triplex offenfze genus poteff homini ciunt. Sed & S. Gertrudiquondam r evelavit, . Sef. 5I, irrogari, cordis, oris & operis; corde odiendo, feideo prze czeteris creaturis, quaein humani- imala defiderando, Ore detrahendo, infaman- tate ipfi defervierunt ad commoda corpora(ia do. Opere offendendo animam, períonam, Cqualia funt vafa, quibusininfantia balneatus fubfitantiam. Vis de omnibus his honeftilli- eft) multo majorem honorem fpineae coronze, L.4.in fin, mam fumere vindictam? Vis, quod nihil re- & lanceze contuliffe , ut & ipfi dile&i adverfa- c. 54. linquatur inultum ? igaofce liberaliter corde, riis majorem honorem & amorem 5:;; , quam be- ore & opere. Siodittecorde, diligeeum amo- nefactoribus impenderent. B. tofocorde. Sinocuittibiore, in his, in quibus II. S. Stephanus, cum lapidibus obruere- A&. 7. licitum eft, lauda illum, ore devotam oratio- tur, clamavit voce magna dicens: Domine, V. 6e . nem ad Deum pro eo funde; fi vero opere te ne ftatuas illis hoc peccatum. Quam efficax hom 4f aut tuos plurimum lzefit, aliquod fervitium , autem h2ec fuerit oratio, S. Auguftinus indi- Matth, velbeneficium illiimpende. O vindicatio be- cavit, dum dixit: Si Ste Ecclefia Paulum non hab phanus non oraffet, eret. 1 nedicta, & omni pietate & honeftate przecipua, & fibi bene conícia, proximo pacifica, atque III. S. Jacobus Apoftolus a Judzeis de pin- urius in Deofümme grata. na templi przecipitatus ac morti proximus di- vit. Idem. XXXI. Nulla honeftior vindi&a de hofte fu- cebat: Domine, daillis veniam : quia ne- mi poteft, quamindulgentia liberalis; proinde Íciunt, quid faciunt. etiam paganus Seneca de quatuor virtutibus IV. S. Paulus de fe & aliis Apoftolis confef- 1. Cor. " ait: Sciomagnum vindi& eífe genus, poffe fus eft; maledicimur, & benedicimus : perfe- v.12. ignofcere. cutionem patimur, & benedicim j us: blasphe- S. 'Cïhr f. XXXII. Tunc temporis magis 6xultans , mamur, & obfecramus. hom,2. (David )quam cum Goliath dejeciffet; fiqui- dem hzec illa magnificentior erat victoria, haec V. Jofeph Patriarcha petentibus veniam Gen. o. fratribus dixit:. Nolite timere: num Dei pof- Y.21. magnificentiora fpolia, haec praeda illuftrior, hoc gloriofius trophzeum. — Siquidem illic & fumus refiftere voluntati ? vos cogitaftis de me funda, & lapidibus, & acie habebat opus , hic malum , fed Deus vertit illud in bonum. No- lite timere: ego p verocuncta prudentia rationeque pera&a funt. leniter eft locutus. afcam vos, & blan:ie, ac S.Bafil. XXXIII. lllud tibi animadvertendum fue- epift. 164- vit, quod deiis, qui deliquerunt, multi quidem .. VI. Davidcum a Semeimalediceretur, co- 2.Reg.16, n t ii d. hibens Abifai a vindi&ta dixit: Dimitte eum, v.1e. eorum, qui ante nos vixerunt , fupplicia fum- pferunt, quorum immortalis memorid' per utmaledicat; Dominus enim przecepit ei, ut omnia fsecula durat. malediceret David ; & quis eft, qui audeat Paulus de XXAXIV. Accendamur ad benefaciendum dicere, quare fic fecerit? Palat. in inimicis. ubi adverterimus, quod, VII. Cum Abbati Stephano nuntiaretür, qui proini- Reeea ipfius v.5, Matt. | R. P. Lohn. Bibl. Man. Tom. I. : Bibliothece AManualis. Concionatori 588 idemibid. petros — ipfius triticum a quopiam exuftum effe, re- tusGualbertus eum e terra füblevatum ample« ex^ xatus eft,eumque fecurut effejuffit,utpote qui Sanch. in fponditipfe: Veeilli, qui hocfecit, quoniam bono ufus fuiffet advocato. Suumitaque pro- Regu.De! Deum offendit. y, ^. C. lTs VIIL Maria de Afcenfione, fi ab aliqua foro- fequensiter Joannes Ecclefiam iutravitin via, Barri in . ibique orare czepit coram quodam Crucifixo, folit.die7, T€1 njuriam accepit, ftatim ad Euchariftiam in temp lum fe conterebat, cordeque finceriffimo quiilli caput inclinavit, quaíi propter ferviti- dicebat: En, Domine mi, munus, quodadte um, quod fibi inimico propteramorem Dei par- cendo, praeftiterat,gratias a&urus. Qua mira- defero, utacceptum fit, precor, & ignofe foro- ri meze, cui non cogitanti talia exciderunt. culofa Domini correfpondentia tunc confufus Sor. to. I. IX. S. Nicephorus M. cum fzepius a Sapri- adolefcens,interius fe illuminatum fenfit,mox- que mundo renuntiare, fubqu e Chrifti labaro o.Febr. - tioveniam, & reconciliationem petiiífet, eam- que Sapritius, dum ad martyrium educeretur, impofterum militare ftatuit, quod & fecit, quando religionem ingreffus , alterius ipfe re- dare nollet, ifte quidem mutato propofito Diis tus obtulit, |S. Nicephorus autem pro eo coi- ligionis fundator evafit. Hif. fe- lum gladio feriendum obtulit. XV. Philippus Altieri Baro Aquilanus ali- lefr. Aug. Pratum X. Alexander Patriarcha Hierofolymitanus quando vulnus ex bombarda moitale accepit 1iü L] Mannies fpirit.cap. fugientema fe, ac multa furantem, Notarium in genu,& latere, unde menfibus multis de vita fuum, pofteaque vitumaccaptivum 85. num- periclitatus fuit, ad ignofcendumigitur exhor- tatus, refiftebat, & quantuinvis feid facturum - misredemit. Undein ea civitate dicituac fole- bat, nihileffe utilius, quam Alexandro male- fzepius promitteret, in propofito tamen con- facere. ftans non perfeverabat , femur magis magis- Cho- queintumuit,morbusqueita auéctus eft,ut pene Vit.PP. p. XI. S. Apollonius, cum a Philemone 2. c. 1410 raula multis injuriis laceffitus nihil aliud re- moreretur. Poft varios itaque gravesque afful- tus, ex corde toto injuriam remittere ftatuit, fponderet; quam : Mifereatur tibi Deus, fili mi ideoqueinimicum vocatum amplexatus eft,.ei- Toidem & nihil horum, quz locutus es, in peccatum exetyy.! reputet: effecit, ut Philemon converfus mar- quereconciliatus. Statim non folum mortem tvrium cum ipfo obierit. imminentem evafit, fed a morboillo convaluit, ut fanus fa&tus fit, plusque virium habebat in Faberin XIl. Elifabetha Ungarize Regis filia, cum feto $. rogaffetaliquaido Deum , ut omnes, qui eam femore olim vulnerato , quamin altero. XVI. Memorabilis quoque eft hiftoriai nAn- Baron. ad Stephan. iuiurja affeciffent, fingulari vicifim beneficio CO, 3. D. P * nalibus Ecclefiafticis memora:a de Leonelil. 'afficeret, audivita Deo, nunquam ipfam in ann L] 799. L* oratione fic placuiffe, obtinuiffeque remiflio- SummoPontifice. Nepotes enim AdrianiPapze invidia propterLeonis electionem exczecati,o- nem omnium peccatorum. -Raynäld. XIII. In Annalibus Ecclefiafticis de Nobili culos illieruentes , ad radices usque linguam 2ad ann. quodam refertu r, quod die quadam egreflus, ei abfciderunt, Deus autem innocentium de- fenfor, intercedente S. Petro , cuiíe recom- 123. 1.1. utíe deeo, qui pa trem fuum occiderat, ulcifce- mendarat, noctefequenti vitam , linguam, to- 32. retur, tandem i ]lum obviumhabens, dumin tferroillum transfigeret, hic talemque falutem illi reftituit miraculofe, ita procin&u effet, u amore Crucifixi eum, ut fibi ut merito gloriari poífet: JDosuinus ilumtnatto ei fupplex factus, . dimitteret, rogav! t; qui Crucifixi nomine au- mea , €$ [niur mea , quem timebo 2 Dowinus de- ditocompun&us, & placatus ferrumin vagi- fenfor vite mei , a quo treyidabo ?. Sed quam putatis tam prodigiofi miraculi fuiffe origi- pam recondidit, cumque poftmodum idemNo- bilis, tanquam legum ftatus Equeftris trans- nem ? Cum Carolus Magnus facrilezos illos a Richardo Anglize Rege, exilio omni- Adriani nepotes poena capitali mul&tare de- greffor, umque bo norum fuorum confilcatione mulcta- creviffet, Leo omni cum zelo & fpiritu fe ei pyetur, tan dem poft longum exilii tempus Ec- opponens, id effecit, ut loco mortis in exi- Tbidem ingreffus, Deum orare coepit, lium tantum ablegarentur. exemp. 1 clefiam aliquam XVIL. Joanneim Riberam À r-':.hiepifcopuni Jo.Rho.l - ut cor Regisemo lliretin veniam, & poenze fuze remiffionem ; fattumqueeft, ut, quoties hunc Valentinum ab hom:ne, ia quem alilidue nec I €.5. ex- vulgaria contulerat beneticia. apud Regem *'?P. - in inem coram Crucifixi imagine genua flecte- ac Pontificem M. impudentilfime accu'atum, bat, toties Chrifti ecruce pendentisimago, in ara expofita caput infle&eret: quo confpecto domeílici quondam urgebant, ut dignitati tuend»e caufam ageretiuam, hominisque in- ingen ti miraculo, Richardus Rex evocavit E- quitem fqualore oblitum . percun &atur, quod vidi, ac perfidi coníilia detegeret; fed verita- tis unius ftantem judicio nunquam pertule« Deogratiffimum opus aliquando edidiffe puta- runt, ut aliud vellet experiri. Prodiditíeipíam ret, eoque fubjiciente, parentis interfectori ve- niam per Crucifixi vulnera exoranti ignovifle, paulo poít impudentia , & graviflimi Princi- auditareiferie, & caufa exilii, in patriam, pri- pes ingenti calumniators probro julferunt eum a Joanne veniam deprecari. Verum Jo- ftinos honotes , fortunasque reftituit. XiV. Nequeminusmemorabile eft illud S. annes, quieas inter offeufiones patrem non oannis Gualberti exemplum , qui dum juve- exuerat, aifeadeunti obviam ad fcalas fa&tus, nis effet paternis obfecundaturus placitis , ini- atque perhumaniter amplexus, fecretum in snicoin(idiabatur usque ad mortem,quem cum conclave deduxit, neque páffus illatze injurize doinermem inftri&a femita, ubi effu- mentionem inferri, amicillima in confabu- aliquan latione diu fecum habuit, nec minori cha- gerenon poterat, o ffendiffet,mifer illead hujus 1e pedes provolvit, vitamque donari petiit a- ritatis fignificatione dimifit. Injuriam ergo, eperat. siore Chrifti crucifixi. Quibus verbis. emolli— unus quidàm fecerat, fed alter non acc XVIIL - Ailulus XLIZZQ DileBlio. Inimicorum. 589 . SXdemibid, XVIIT. Detnlerunt]oaunis Avilae nomenad totam per urbem pþari fecuta equitantem gra« , €Xemp. 2. Quzefitores fidei, quorum in Hifpaniis Tribu- du circumduxit, ac fermones mifcuit amicilfi- t nal praecipua judiciorum feveritate celeberri- ^ * . L * mos. Dixiffes, de victis injuriis triumphura Li ium eft, homines, non minus libidinis. quam. longe ampliffimum agi. irze atrocis, atque nequiter ingeniofi; itaenim 'XXI. Inaliquibus Simonis Berti manufcri- Manfi tr. calumniam adornaverant, ut, quia fraus depre- ptis fermonibus, qui Florentizein Bibliotheca 55.difc. 8 heudinon poterat, loannes, poftannua vincula magis inter damuatos, quam inter reos, ab ip- 5. Martiniaffervantur, fequens pariter refer-!* 15 turfactum, de quodam privatze conditionis vi- fisjudicibus haberetur, tanta füinominis cum ro, qui cum fratrem cujusdam nobilis, occidif- - infamia, quanta paulo ante fuerat fama fanGi- tatis. Verum, ut manifefta tandem fraude fug- fet, neque hujusindignationem aliter declina- re poffet, Ecclefiam ingreffus , ibihomicidium T FOT EUR z geftui redditus, frequenti(fimam ad concionem confeffus eft, illius poenituit. feque Deo ex cor- primum dicere aggreffus eft, nihil de fe prze- de recommendans, fe refolvit fufpenfo ad col- Ht (e. fandum fibi effe duxit, fed pro aceufatoribus lum capiftro di&o Nobili fe fiftere, ab eoque ve- left Mg, — preces a circumfufa concione, ferena fronte, niam petere; quod & in die Veneris , intercef- jnManpit, leetis oculis, ac piaquadam vocis fuavitate de- fionem Jefu Chrifti in die illo implorans, ag- poícens, omnes in tantze virtutis egit admira- greffus eft.Hoc igitur fpectaculo permotus fuit tionem; quamquam enim hzec virtus teffera fit nominis Chriftiani, noftroque in agro prove- Nobilis, ut venia indultareum amplexatus fue- —— rit, dicens: Vade in pace, frater, Deus remit- niat, nefcio qua tamen efflante aura , adeo fre- tat tibiin coelis, ficut remittotibiin terra. No- quens enecatut,ut veluti aliunde advectam, at- que ideo rariorem admiremur. Equidem vera &eautem fequenti eidem Nobili Chriftus appa- ruit, dicens: Quoniamheri amore mei condo- fatentibus ardua res eft , ex odio amorem nafti inimicotuo, noveris, me animam fratris lecere. / XI1X. Affueta folitudini Joangis a S. Guliel- tuioccifi hac hora e purgatorio liberaffe: in- Tbidem fuperanimam patris tui prius mortui ex eadem | exemp.5.mo Éremitae Auguftinianifapientia, hominum etiam confaetudiaem tulit, & quidem graviífi- poena exemiffe,& ambos mecum duxiífe in glo- riam cceleftem. .Deinde idem fuperaddit Au- mis injuriis laceffita. Oppidum eft in Iztruria, thor, quod Chriftus ei dixerit, ut infra dies octo cui Battiniano nomen , quo ex vicinoS. Guili- Baron.sd 7 elmi faltu, egenorum, animorumque magno fe ad vitam zeternam abeundam difponeret , 12.79) unde paulo poft infirmatus , omnibus Ecclefize bono divertebat Joannes ; eoinoppidoagebat Sacramentis munitus, aeimam fu villicus nobilis Florentini, fcortator idem im- Creatori Paradifo inferendam. O tradidit pudenti(fimus, & irze impotensin paucis, ergo XXII. Vidua quzedam unicum habebat fili- Ibidem a Joanne pudicitize admonitus , excandefcens homoimpurus,leni(fimo monitori faciem cola- um, nobi'em juvenem, multarumque opum if* 15 pho publice verberavit, prodidere fediu medi-- hzeredem, quem dum quidam ejus occidiffec "" !^ - inimicus, atque in fuga conftitutus miniftros tata przecepta patientize. Advolviturillico im- potentiífimi ruftici gentibus Joaunes, manum- juftitize fibi imminere adverteret, mater occifi queinjurize adminiftram blande ofculatur; & eum jamjàm capiendum videns,atque interius ne Dominus indicio audito eum procuratione Deipraecepto, quoinimicos amare, iisque be- amoveret, Florentiam usque iter ingredi non nefacere jubemur, exftimulata, homicidam pe« riculo eripuit, equum, pecunias,omniaque alia dubitat, ratus, minorem eam effe patientiam, neceffaria (ubminiftrando , ut fecurius omne e- quam charitatis decora non augerent ; praefti- tit plurimos annos in fylvis latuiífe virtutem, vaderet periculum: Quod cum feciffet, ingref- fa eft oratorium fuum, & pro filii anima oravit: | ut tanto inde cum fplendore prodiret. Cui oranti adftititfiliusluce ornatus, matrem- di Ibidem XX. Necfolisin fylvis crefcit patientia ini- * ( micorum amans ; nihil minus illuftre nobis ex- que fic affatuseft: Cum inimico perpecifti, & exemp. 6. promeorafti, mater mea vere eft, plusquam emplum reliquit Thomas Villanova, qui homi- c,EX " nem de Clero, quod corruptiífimis moribus Or- cum me genuifti; infigni enimtua charitate & dini decori effet, quum paulo acrius objurgaf- oratione aDeo obtinuifti veniam omnium meo- 04 ï rum peccatorum, &indulgentiam confecutus fet, illecontumacia elatus in Thomaminvehi, eiqueinfe, qui facrorumQuzefitorum in famili- fum multorum annorum,qui mihi remanebant aritatem adícitus effet, nihil Archiepiícopoju- in purgatorio exfolvendi: ficque in matris ocu- tis effe, vociferari ccepit, adeo inverecunde, lis coelum afcendit. ( Addit Faber: Ipfam quo- Faber in . GitO , utnifi Thomas feipfum incufans , fuorum iras quematrem per filium de beatitudine obtinen- Steph. da aífecuratam effe.) Dehaccerte matreillud repreffiffet, nonnifi male mul&atus inde abitu- conc.3. n rus fuiffe videatur. Verum peracto Quaefitori- aftrui poteft, quod de S. Monica in ejus leCtioni- 3. exOfo- bus indicio, jubentilli hominem corripi, atque bus in hzec verba legitur: Dupliciter ma. [ tgr , rio. quia eum mundo & cclo peperit. invinculaduci. Ejus rei nuncium Thomzeac- cumbenti quum effet allatum , exilivit, atque XXIII. Tempore S. Philippi Nerii, proutin L.8.c.9.8. impranfus confcenfa mula ad Quzefitores ac- vita ejus legitur, quidam erat juvenis, qui ad 4. vitee S. currit, & quum multis fruítra egifTet, ne mife- omnes rationes penitus furdafter, injuriam ca- Phil, Ner, roillilinguze impotentia, ultra quam non pec- pitalem fovebatin corde fuo , hujus itaque ali- caverat, fraudi effet, adextremum fan&e con- quando praefentiam naCtus S. Vir,maximo cumi firmans, non abiturum fe, nifi voti compotem,. fpiritu Crucifixumarripuit, atque ita juvenem fibi ut incolumem redderent, perficit. Tum :allocutus eft: Ecce hic, cogita, quantum pro a- peramanter amplexum impofitumque mulae moretuoDominusifte fanguinem profuderit, & uls Eee 03 990 Bibliotheca . Mammlig Concionatorig ; Á fuis noh modo ignoyerit inimicis, fed & intu- carne & fanguine, fed a fpiritu & virtute deri- varetur. Unde cum fumma omnium admira- per pro eorum venia Patrem zeternum rogave- rit; annon vides mifer, qualiter quotidie reci- tione, & cum incredibili fua gloria, hoc deillo tans. Pater nofter, loco veniae peccatorum tuo- ftatuit vindi&tee genus , quod fcil'cet illum a quodam tributo annuo , quo ei obligabatur , rum vindi&am petas?quibus dictis praecipit,ut fecum genua fle&eret, & aliqua verba per mo- in perpetuum liberaret. dum orationis coram eodem Crucifixo fecum . AXVH. S.Francifcus Salefius femelin ia In vita obiam fa&us illi, qui famamillius muitis male- part. . €. pronunciaret, quibus fan&tus duritiem & obfti- nationem cordis exaggerans , infüper gravita- di&is, falfisque criminationibus praefciderat , 5* &** 2* ultro accurrens, & manum illius dextram pre- tem peccati juvenis iftius demonftrare coepit. hendens, vultu hilari; ferenoque: odifti, inquit, Paruitille, genu fle&tit, cumque orationem in- cipere vellet, ne verbulum quidem pronuncia- me, fat fcio: fictamen habeto , fioculorum al- terum mihi effoderis , fore, ut altero tebenigne re potuit, quin potius totuscontremiícere coe- intuear. Nectamen fic ferreum pectus emolliit; pit, in eoque fi tu per longum remanens tem- in pedeserexit, cum dicto: Ec- at fceleftus ille brevi poft exitiali exitu vitam pus, tandem fe tum ad obedientiam prae- flagitiofiffimam claufit. Szeviebatalias calum- Tbid. p. 5. ce me, Pater; para l ftandam: Ego omnem ignofco injuriam : niainfané&tum Épifcopum, & aliunde in eum c. s. fe£t. l. evomebat virus atrocitatisfuze. Apud Ducem quamlibet fatisfattionem praeftare paratus Nemorofium, Principemfacilem alioqui & be- fum; ita dixit, & fecit promptiffime. S. Chryf. XXIV. Refert D. Chryfoftomus, quod, cum nignum, deblateraverunt quidam adverfus E- Pentet, hom. 20. Conftantini magni ftatua ingenti injuria affecta piicopuminiquiores, tum inipfum, tumin íra- o Lagog tres ejus germanos. Bernardum Baronem Sa- P. 11016' ; ad popul. fuiffet, isque ad eam vindicandam irritaretur ; ï vultu , manu fuatacto, refponderit: Ego nus- lefienfem, & Joannem Kquitem Militenfem, a- um video, fed fanum liquid, undein Ducis mente orta de eorum fide quam vulnus in fronte fact fufpicio, & ex fufpicione diffidentia. Ubi id per- quidem caput, ía na vero, & faciestota. Quem heroicum actum po ftquam S. Do&or recenfuit- fenfit vir pacificus,cedendum ratus iracundize, cum utroque fratrum Anecio Salefium feceífit: fet, tandem exclamat dicens: Hoc verbum ha- quoniam tamen e divina gloria effe exiftima- &enus canunt omnes, nectantum temporisla- befecit, aut hujus memoriam extinxit. Quot bat, feibidem Anecii adeffe perinftantem Qua- dragetimam , fcripfit.ad Ducem ea conftantia, nonfit hoc trophaeis fplendidius. Batonius XXV. DeCarolomanno potenti(fimo & in- qu2e ineífein fervis bene fibi confciis folet, in ann. 747* vi&itfimo Francize Rege fcribitur.a Baronio , hancomnino fententiam : /nfida imprimis efl no- n. 12. &is teflificatio, Princeps cel[iffime : ac qui per tenebras quod , cum incognitusab Abbate Montis Caí- finenfis, habitu religiofo indutus fuiffet, isque dter habent, iis occurrunt pleraque periculo[a,€ quo- in viliffimis culinze fervitiis conftitutus, ob fu- rum eventum praflarenemo queat,. Quod vefira cel- fitudo exyoflulationes d« me, deque fratribus meis, aminillis obfequiis inexperientiam quendam commififfet errorem, coquus calore vini füc- excepit, fecit jufte, fi admifit tantum aurium tenus : in e& ad cor usque vefire cel[itudinir penetrarunt , cenfusinfignem ei impegerit alapam, cui ille arefpon- ignofcat mihi, [i ajo, fervus utique fideliffimus , €$ fine ulla mentis turbatione facie feren dit,condonetid tibi,o frater, Dominus,& Caro- indignus licet , Pajlor tamen V.. celfitudinis , fa&ium ab a pergeram , atque adeo dolere eam debere, qucd lomannus.-Et etiamfiidem coquus huncictum accujationer ear, etiam[i cum vero con[entirent, ad- aliis temporib us non femel , fed tricies repeti- viffet, ipfe tamen femper conftans, fibiquefi- mifit prepropere.. Etenim antequam delationes ullee in proximum admittantur, disquirendu rite, &$ or- milis nullum oftenditindignationis veftigium, dine, vera an fal[c [unt ; non pote[l autem dirquifi- tametfi ejus in fervitio collega, has injurias di- tio illa legitime fieri , nifi auditis parti&ur : quisquis utius tolerare nequiens, easdem in coquf) ul- fecus tradit, prodit utique animam I/. Celfitudinis : tus fuerit. Surius XXVI.Invita ]äannis Eleemofynarii Patri- Nam quantumcunque fide digni cenfrantur accufato- in vit. arclize Alexandrini legitur, quod, dum quidam res, audiendi tamen [unt , quiaccu[antur , €? expen- denda diligenter ea, que ad. fefe purgandos aff-runt. ejusnep os dolens domum rediiffet , fanCctum a- diens Epifcopum, fingultibus, & voce fufpiriis Quae cum fcripfiffet jufütioe potius Ítuaio , tam fibi a quodam taberna- quam declinandze vexationis, acquievit poft- interrupta, irroga Sanctus vero Patriar- modum , eosque, a quibus laceílitus tam indi- rio fignificarit injuriam. cha, utillum confolaretur, dixit ei: Quo modo gnum in modum erat, arctafemper benevolen- offibile eft, aliquem adeo fuiffe temerarium, tia complexus eít, cumiisita verfans, ut fignifi- DO cationem nullam unquam dederit zegritudinis, 0m, 2, ut hac te injuria afficere przefumeret? talem poltDar utique de il loftatuam vindicam , ut tota Ale- aut recordationis accepte ivjurize. Quctidie $& xandria in de rapienda fit in admirationem. cum iis agebat, at ea lenitudine, quae tantze L Quibus verbis auditis, i ra nepotis non nihil morum fan&timonizeaptoe refponderet,, & cze- conquievit, exi ftimans,Epifcopum feverum de teroqui eo magis fufpiciendze, quod deinjurio- fis illis optime jamdiu meritus erat. Ac ut be- inju riantefumpturum effe fupplicium; at vero uid accidit ? epotem fuum amplexatus ei- ficia quidem, quibus eos ornaverat, alia pror- dem dixit, quodfi fe agnofcere co gnatum, füusomnia flagitare videbantur abingratis ic, fi hominum conditionem fpectes , incendere de- viciffim, uttalisab eoagnofci vellet, fe ad re- jnittendam injuriam, eamque patienter feren- bere videbanturindignationem exulcerati ani- mi : fed nihil talein Fr. mente unquam extititz dam difponeret, eoquodvera parentelanona femper — 4ütuls XLII. . Dile&fio Inimicorum, 591 P. femper non modo fincere, fed etiam comiter rorremifit, actandemin lacrymas defiit, Pa- cumiis egi*, ex affatis Evangelicis, mifera illa treminfequitur, & apud eum fe expiat, perftat fimulatione prorfus ablegata, qua nihil inter in prepofito, nil cibi capere, donecineum inci- m eos, qui injurias autacceperunt, autaccepiffe diffet, quein occifum volebat. ut eum fibi con- fefe putant, frequentius. Eodem modo ultus ciliaret, quem ubi audivit, obgravia debita car- N eítinjuriam ab Sacerdote in fe profe&am, illit- * Ditt s c terato2zeque & audaci. Is cum beneficium Cu- cere teneri, eum adit, & ad pedes proftratus veniam petit, 2equum & arma vendit, pretio ï, 5' fe&«æu ratum ab Epifcopo impetrare minime potuiffet 200. librarum & ejus debita expunvit. ob imperitiam ; repulfam illam, quamvis ju- . XXX. Quidamin Italia cohortis ductor hie- N'c. E- ftam, tulittamimpotenter, utfamofum libel- mabatin Dominicanorum monafterio , cui Fr, Pith- x lum & fcripferitin virumDei.& fcriptum eidem e: obtulerit, in templo verfanti. Nam cum Cano- Michael Gislerius praeerat; is rogabatducto- d rem, utíüorum militum licentiam compefce- nici communi Capituli decreto fa&tum tam in- ret; fed alter iratus, minatus elt P. Priori, f hi- dignum, tamqueimpium ulcifci plane vellent, Ícere auderet, velle feipfum in proximum pu- "]. p5 "Interceffit Paftorbonus, & tantum non in ge- teum przecipitare. Poftannosaliquot Prior fa- :1 C' Sc fe&, nua fefe demifit;poenam reo deprecaturus: ne- | E que modo eos flexit ad veniam, fed etiam inju- &us Pontifex Pius V. di&useft. Adeum prze- fectusille militum a civitate fua miffus legatus La riofo illi honeftiffimam apud Pedemontanum fuitnegotiorum caufa: Quem ubiPius V. vidit Principem conditionem curavit. Penneq. abje&um ad pedes fuos, rogavit; num illius XXVIII. Hifpanusquidam in Regno Mexi- fratris meminiffet,quem volebatin puteum de- in Ifagog. cano ab altero laceffitus injuria, tanto in il- P. 1. c. lumodioexarfit, utjuraret, febarbse & capi- Jicere? ajenti, recordari feminarumillarum, Pontifex ait: Ego fum ille; ad quam vocem tis pilos nonrafurum, neque ungues, neque confternatus alter a Pio Pontifice animantur, expiaturum exomolozefi animum, prius quam & humaniffimis verbis compellatus, etiam be- adverfarium emediotolleret. Audit ergo, il- neficiis ornatus dimittitur; nec tamen divina lum vifüm in civitatea loco, inquo erat, vi- ultio defuit, ejusenim filius ade " gintileucas diftante, iterum diris fe devovet, um interfectus eft. undem pute- ' fi cibum prius fumat, quam hofti vitam eri- XXXI. Joannes Àvilaad dandam hofti veni- Paul Bar. piat. &eveftigio equum conífcendit, iter je- am quendam obflinatam cum multis frufirary in Cen, junus emetitur , &intelligens, adver(arium * or- monuiffet, juffit tandem coram Cr ücifixo, qui mus Dei inforo effe, eofeconfert, fclopeto ad necem eratin Joannis conclavi, flexis genibus femel inferendam expedito inftru&us, & dum illum C f.- B. I. dominicam orationem dicere. Quod alter,ubi oculos circumferens, inveftigat, nec reperit; fecit, üta fenefecitius ex pediret , vix abfoluta cafufortaito Patrem Societatis in foro ad tur- orationetremens ac verfu bamconfertam Catechismum habentem vidit, tum fead omnem sad Joannem, para- ejus nutumait, & veniam fe & ratus , hoftem forte in illa multitudine effe, hofti dare. accedit, & Patrem tum de Dei mifericordia in peccantes differentem audit: compungitur , XXXII. S. Petrus Fourier, quo& 3b amori- Vit.l. 2 bus feedis puellam avocaffet, a procofuitine- * 6 Tuaminodio proximi pertinaciam incufat, di- greffu templi ad vdes usque curiales feu Paro- vinaminfe clementiam demiratur, plorat, & chiales aliquando pugnis male mul&atus. Id concione abfoiuta Patrem infecutus , ad pedes ubi vifum efta Matincuriae pagi,ubi parochiam ejus provolvitur, & lacrymis perfufus culpas curabat, incolis, homine confeffione eluit, iterumque vovet, fe cibum m fceleftu m, infeque- bantur, injuriam fan&i viriulturi., Petrus foli- nonguftaturum, etfi jam triduo non fumpfiffet, citus, nequid ei finiftri accideret, i'lico ad tem- nifi cum inimico rediiffetin gratiam , votumil- plum accurrit, zere campano fonitum edit, ceu lud fruftra diffuadente Sacerdote ; tandem ho- ad incendium reftinguendum, vel ad arma ob ftem, obnefcio quoddebitum, in carcerem con- je&um reperit, ac denique(quod perfe&tze cha- irruptionem militum capeffenda vocarentur, vel alius cafus inopinatus accidiffet : quo figno ritatiseft) &quum & arma divendit, & ducen- non tantum ii, quiquzerebant in campo fancti tarum librarum argenti pretio inde conflato, zere alieno, & carcere hominem liberat, hoc viri hoftem invadere,fed etiam populus univer- fus confluxit,vi(urus quid contigiffet. Pater ubi I folumefilagitans, ut deinceps amici, & E fratri.s illos vidit; eosanxie loco fe habere velit. ? fle&erent , rogavit, ut fecum genua hominemque Deo precibus com- . Engeler. XXIX. Cui hiftoriæampliïus fidem facit En- mendarent. Hoc fitu per femihoram durarunt, om.2. selsgrav.quandoeamita narrat:In Mexico Hi- p of Fent. f»onus iuravit, fe, priusquam füum hoftem e felici eventu. Poftridie enim miferille ad Pe- $ LJ L tri pedes proftratus veniam petiit erroris illius, medio tolleret,nec barbam radere, nec ungues & totius vitze fuze emendationem refcindere, nec confiteri velle ; idque jam duos pbllici;us : ac deinde aliis exemplo fuit. anno$. Audierat, inimicum applicuitfe ad ut- . XXXIIL. Éud.XIT.GalliarumRex,ubi defcri- Nc2^ n bem quandam 22.leucis indediífitam,ergo ite- ann. Crü- L rum fe obítrinxit, nec cibum, nec potum fead- pta eorum, a quibus graves injurias paffus fue- cig. heb- rat,nomina legit,non ad vindictam,fed ad igno- dor. 47. miffurum, priusquam eum peremiffet. Quare Icendumanimum applicuit, & du&a faper char- no I. citato equo illuc feftinat; ibi intelligit hoítem inforo deambulare, eo fe armatus confert. tam cruce,omnia fepelivit. AliusPrinceps nun- quam fequieti dabat, nifi dato devoto ofculo Sedopportunetunc quidam e noftris in trunco pedibus crucifixi ; quam Herois devotionem in catechefin tradebat, . Acceditillic, numin tur- invidize inftrumentum vertit 2emulorum ne- 3nahoftem videret. Interim Patremauditfer- quitia.Ergo fübornatus ab illis fupremus cubi- vide de Dei mifericordialoquentem: Undefu- culi praefectus , illum ipfum in Crucifixi pedi- ] bus 592 - Bibliothece IManualis Concionatorie buslocum veneno unxit, ut mortem ofculare- Tseduchi ex oculis Patris , curiofe qua redi- tur Princeps. Ipfa majoris hebdomadxe feria rent obfervantis, fubito evanuerunt. Quod fexta ignarus defignati fceleris Princeps, ad nonvanum eft indicium, fuiffe illas ex beatis folitum pedum ofculum acceffit , fed crucifixus incodlo mentibus miffas, ut SS. Hoftiam ex m & pedem retraxit. Cohorruit, in fe fceleris la- facrilegis iftis faucibus juberenteduci, fimul- badeal-S' tere aliquidinterpretatus Princeps : At Chri- queomnibus patefacerent, fatis minime effe, CA a isc ftointerpretealienum agnovit effe crimen; & fitede peccatis folum oretenus apud Sacerdo- ignovit libenter ,. quando accidenti ad pedes tem accufes , fed vel maxime opus effe, utini- cubiculi Przefe&to , & id 3micitize , odiaque, & quidquidintus peccatum veniam dulciffimam dedit. quod erat narxfanti, F fovet, ferio abjiciatur. XXXV. S. Bernardinus ad hoc propofitu 1 S.Bernaz- in. to. 2. Panug negleim dileflionis inimicorum. terribilem quendam refert cafum , quiin mon- Paedag. erm. 5O. XXXIV. Graves Cordubze in Hifpania ini- te Calvarize juxta Chrifti fepulchrum,videlicet 8.3. C. 4* 9000 I " b Chrift.p. m icitize inter duos praecipua Nobilitate viros, annoi41g.contigit. Cum enimibidem in tri- 2.hif,;. non exigua urbis offenfione intercedebant , r remi quadam diverfi viatores ad vifitandam cum illorum alter in morbum lapfus, Sacer- terram fanétam ex Hifpania appuliffent, acci- dotem eSocietate noftra evocat peccata con- dit, quod vetula quzedam eos circumiens. ad (]: feffurus: Nofter, publicae memor offenfionis, adolefcentis cujusdam pedes offendens inter- negat polffe fefe, nifi palam adverfario conci- ram corrueret, levi equidem cafu, corporeque lietur, poenitentize Sacramentum impertiri : illaefo. Exindetantaindignatione & odio con- 2eger paratum fe aitad omnia. Convenitur ad- traillum adolefcentem repleta eft, quod cum verfarius, qui & ipfefead ponendas inimici- perveniffet cum ceeteris peregrinis adlocum tias promptum exhibet. Ergo convocatis te- noftree Redemptionis; id eft, ad Calvariee montem , adolefcente ab ea liumiliter veniam fübus odia ponuntur , amicitia utrinque firma- tur, segerabfolvitur, SS. Chriftiepulo adhi- poftulante, illa tam levem offenfam parcere betur, & paulo poft vivere definit. Quis hic noluit, ac, ut moris eft, conyenientibus aliis non credidiífet, virum felici vitam fine claufif- peregrinis ad humilem. & devotam confeílio- fe, & inter beatos affumptum effe? Verum neim , atquead facram Communionem , ante- eheu! alia funt Dei judicia, alia hominum! quam vifitentilla loca facra, inter alios accef- Nocte, quae proxima fuit ab elato funere, ad- fitad confeffionem adolefcentulus ille, qui in- funtfüb ipfius no&tis medium cum facibus a- advertenter lzeferat fnulierem ; - hic natrravit dolefcentesduo, 'Collegii noftri fores pulfant, Confeffori fcandalum , quod de illo fumpferat Patrem. qui defun&o fuiffeta confeffionibus, vetulaillainnocenter. Statim mittitur ad ve- evocant, efferem magnimomenti, quàm com- tulamillam poftulaturüsveniam, &innocen- municatam illi velint. Sine mora prazefto fuit tiam nihilominus oftenfürus , quod quidem eo Pater, &aduobus illis recte ad templum , ubi humiliter in przefentia peregrinorum implen- viri corpus conditum erat, ducitur, datisque te, & iliam exhortantibus ad hoc etiam aliis, Vi abalterotempli clavibus, bono ánimo effe ju- illa vero remittere denegante, ad Confefforem betur, aperireoftium, ad aram principem ac- revertitur adolefcens, indicans duritiem mu- cedere , & ex tabernaculo pyxidem,in qua SS. lieris; remittiturbis, &tertioad eandem ge- nibusflexis, & brachiis cancellat's, cunctis Chrifti corpus alfervaretur,educere, & cum py- xidefequi. Fecitomnia, ut jubebatur, Pater, peregrinis ad indulgendum adolefcenti inno- pendens animi, quem tandem res effet finem centi exhortantibus. llla indignsta, & a dia- habitura. llli igitur per omnia facem prelu- bolo jam obfeffa , oblitaanimaefuse, oblita la- centes, Patrem ad defun&i nobilis fepulch- borum atque difcriminum:- praeteriti itineris, rum deducunt, itaque tandem affantur: Eft oblita facri loci, fanguinis Salvatoris, oblita hic, mi Pater, Nobilis iftius N. fepulchrum, illius, qui in craceibidem pendens, nontan- quidudum vifus eft cum adverfario , pofitisini- tam large pepercit, verum etiam ardenti cha- micitiis, in gratiam redire , fed fecitille fi&te ritate Patrem pro fuis crucifixoribus exoravit, omnia , mortaleintus odium fovens : Hoc fta- oblita divinze mifericordize atque juttitize , tan- tuinfelicem animam ex mortali vita ad zeter- tum memor injurize, ad indulgendum adole- nis fuppliciis immortalem transmifit : Sacra Ícentulo nullo modo potuit inclinari. Nimi- Hoftianihil dum Izefa hzeret in cadaveris fauci- rum ad litteram in ea adimpletum fuit : Cor bus, eam indeablatam in theca repones, & al- durum male habebit in novifimo. O judicium fum- mi Dei! exclamat S. Bernardinus. Otremen- tari re(titues. 1ta fati, fepulchrum pedepulfa- tum momento aperiunt, erecto cadaveri os a- da juftitia divinae feveritatis! dum juvenis il- periunt, Sacerdos inde facram Hoftiam, ut le cum c?eteris peregrinis fufcepit Dominicum juffus erat, integram educit, & thecs»e imponit. Sacramentum, vetula illa a daemone jamart- Sub Iizec deturbatum magna vi in foffam cada- repta,in cifternam, quae quafi per viginti paffus ver videri defiit, eo abreptum, ut eft credibile, diftabat, abiens, veloci fe impetu przecipita- a deemonibus, ubi jam anima torquebatur, quo vit, & quod mirabileeft, multis circa cifternam ante SS. Chrifli Corporis przefentia auferri exiftentibus, ut haurirent aquam, fatis de par- prohibuerat. Igitur compofitio iterum fepul- vo cifternze ore nullus de ejus przecipitio per- Mu chro, cum Pater recondidiffet facram pyxi- cepit. Unde dictus San&us concludit, di- dem, ad Collegium reducitur, iisdem conti- cens: Difcanthic omnes anim»e duri cordis,ac nuo przeeuntibus ad Collegii usque fores , quae nolentes parcereinimicis, quod, ficut Jacobi z. apertze, ut primum Patrem receperuat, duo illi Ícriptum eft: judicium f qui non fecit mi[ericordiam. ine mifericordia fit gf', . e 'Tiulus XLIHIL — dDilefhüo Íimicorum. 593 E2 capitisaut manus certe amittend:e in dies ex« fpe&taret. P. Scarga pro eo tamdiu rogavit , L W EXEMPLA DOMESTICA. donec fine omni peena dimiffus eft. Pe ;l'i'f. Ri' L uterize contubernalis quidam IgnatiiLo- IV. Leo Henricus Novitius z:edem facram Hift. Soc. badea.l.5. L.I de vitae e- iolzefuit, qui commiffa fibi pecunia Ig- aliquando ingreffus cum plenam tumultu & - 6. n.96. juscap. , natium defraudavit, &in eas anguftias homi- immodeftia repetiffet, cathedram afcendit , & nem conjecit, ut magno ftudiorum fuorum in- fuperhis verbis: Domusmeadomus orazionis efl : acriter intonuit: Movit ea res populum, & commodo, quotidie mendicare cogeretur. Huic igitur pecunize fraudatori gratiam hunc unum praecipue, qui cum fruftra Leoni filen- S.Bemg. in modum lgnatius retulit. In Hifpaniam ille tium mandaífet , tandem colaphum concio- iD. lo, , nanti impegit , quo accepto Leo continuo ferm. $ Lutetia decedens, dum opportunam Rhoto- a'g' c' 40 magi navigationem exfpectat, in morbum pe- Deo gratias agens ad pedes percufforis advol- riculofumincidit. Qui usque adeo mitem Ig- vitur; illamquedextram, qua colaphum ac- natium, ac fingulari przeditum charitate efe ceperat, ad ofculum petit. intelligebat, utad illum defua advería valetu- . V. Joannes Fernandius cum. Amanguzii Hi ün Soci dineamice fcriberet: & , quafi effet beneficioa p. 1. l xi1- verba ad populum faciens , falivam a Japone n, 194 fe aliquo affettus , opemabillo fibi, auxilium- in os conjectam excepiffet, nihil commotus, que poítularet. Oblatam occafionem Ignatii Strophiolum extraxit, falivam abfterfit; & charitas avide arripuit, ut libenter fe impen- dicere perrexit. .Quo vifo aliquis admiratus deret, ac fuperimpenderetur ipfe, pro anima charitatem & patientiam viri ad fidem no- 3 illius, & carbones ignis non quidem vindicd?, ftram tranfiüt, fed divinse charitatis, in caput ejus congere- fitahia con- Hift. Soc, . VI. P. Jacobus Mirocum inLu p. 1. 112. ret. Rhotomagum quzerendi , juvandique ho- cioni intereffet, in qua tota focietas mire co- n. 65. minis caufa confeftim ireftatuit, & magna fpi- agitabatur, caeteris multis indignatione rei zitus alacritate, ac robore animi, tridui iter, permotis abeuntibus ad finem usque pertti- nudis pedibus, atqueita jeJunus percurrit, ut tit: atqueubi przedicatorille de cathedra de- neaquam quidem guflaret. Rothomagi debi- fcendit, manumipfiusaccipiens demiífe oícu- litatum hominem offendit; jacentem erigit; latus eft. i confirmatumque jam , ad primos fuos illos fo- Vil. Joannes Nunnius cum focio in Africa Hift* Soc, cios in Hifpaniam cum litteris commendati- a Saracenis fputis, lapidibus ,. verberibus, P- 1- l- zo. tiis mittit, infidelitatem fuam deteftantem: crebro petebatur , nihil tamen per hoc com- ": 9 admirantem Ignatii charitatem: gratias Deo motus majori femper charitate eosdem com- agentem, quod in terris vir is effet, fibique eum ple&ebatur, ita utipfi etiam Barbari in ad- oftendiffet, qui beneficiis maleficia ulcifcere- N ; tur, officio cum offenía certaret. mirationem raperentur. VIiI. P.Ferdinandus Crendelius verus þler In vita Tbid. Il. Sed & Romzeanno 1 546. Religiofus QUi— omnia focietatis filius , fi quando quis verbo ?* dam eruditus, examico inimicus factus , invi- eumlzfiffet, altero diefacrum proil 10 offeræ diaexftimulante, graviter in Ignatium exar- bat; fic fe ulcifcebatur. fit, qui etiam ja&are coepit, omnes noftrae 5o- IX. P. Pafchalius Broetus Lutetize cum fo- Hift. Soc, cietatis homines, qui in Hifpania effent, a Per- cio Meffores tranfiens, cum ab iis fimulator P- 2- l. 6. piniano Hifpalim usque, igni fe traditurum: nominaretur, aliisque convitiis & fanis appe- "" Idque Ignatio, qui fuis verbis renunciaret, mi- teretur; baculoinnitenstzm diu'perftitit, do- fit. Cuilgnatius fcripto per eundem ita refpon- nec pudorefatiati ceffarent, tum ille erigens dit: Tu quidem, quotquot noftri in Hifpania feíe fuavitfimeque illos intuitus , Deus, ait, funt, cremandos te curaturum dicis: ego ve- benigne vobis faciat filii, ac benedi." t, fimul- roid dico, & opto, ut & tu charitate flagres, que figno crucis fa&toillis benedixit. Permoti & amici tui, ac neceffarii, non folum qui in illi hac viri fan&itatead genua accidentes, fe Hiípania, fed qui in univerfo orbe terrarum convitiatores,illum verofancCtum praedicabant. funt, Spiritusfan&i igne inflammentur, & ar- X. Gemellain Emmanuele Fernandio,& Pe- Jo.Rho. I. deant: ut perfectionis culmen adepti, divinam tro Venufto virtus emicuit, qui florentiffimis in 1. €.5. fol, gloriamaugeant magis, & illuftrent. Quod fi Regionibus barbaram immanitatem experti , 83. exetn, quid contra me, bone Pater, habes, Judices chriftiànve difciplinze retinentiffimi obiere. ftris, Rom:e funt. Gubernator & Vicarius, qui nunc, Emmanuel Tranftaganum agrum colere pri- fürami Pontificis imperio, res noftras cogno- mus de focietateaggreffus, dum Scortatorum fcunt, ut fententiam deillis ferant: ad illos re- impuras libidines altius refecat, quam impro- feras, quaefo, antequam fententiam pronun- borum quorundam ferret inolita confuetudo, cient, utegofi quid debeo, folus exíolvam, & ab iisdem (utfzepein rabiem migratlibido) E- corpore mieo, potius fatisfaciam ( quod mihi boram revertens obtruncatur, & femimortuus quidem erit jucundiffimum ) quam alii, qui in publica abjiciturin via.Inventus femimortuus, Hifpania funt, nulla fua culpa & de percufforibus interrogatus;indicium con- Mpoenas indebi— . tas pendant. ftanter abnuens, Jefumque ciens conquievit. Manuícr. III. Vilnze P. Petrus Scarga cum in platea Hujusdeinde Reliquice poftplures annos effof- f» , fuaviffimum odorem fpiraffe dicuntur ; iret, famulus quidam Calvinifta equo ineum jnve&us ingentem ei alapam inflixit, cum- quod deillo mihi minime mirum videtur, qui que obhanc culpam in jus vocatus fententiam rofam, in qua cubuerat, balíamo afperfit chari- L Ffff. tatis | R.-P.KLohn." Bibl. Man. T'om. I. Bibliotheee Manualis Concionatoriz 594 uh tatis. At Venuftus Bibonsein Sicilia, perdito . compofito in £pe.ciem doloris vultu, ac fecre- a a Clerico, quem fruftra emendare tentaverat, tum, quafi animi arcana expofiturus , ex- pii laboris , amorisque pretium mortem inve- pofcit.. Ubi foli fuere, illico abje&ta fimulatio- ju) ul nit. Delituitíceleftus prope viam , qua Venu- ne, in fauces involat, atque, ut erat viribus fto e villa domum itereratfuturum; nec mora, pravalens, ar&tecomprimit, utípiritum ex- PET infecurum, &tuncmaxime e Breviario pre- primat. Audito collu&antium ftrepitu, advo- r qdä cantem, aufunefario involat, alteque in ca- lantibus fociis, quamvis hominem jam ha- 0 pite convulnerat: ftetitilli tantifper vita, ne beret in poteftate Cottonus , juffis omnibus, charitatis eximize memoria interiret. Elatus [ quiaderant, rem occultam habere, libere ig- [2 enimdomuma praetereuntibus , quum de par- novit, ac dimifit; cuem violentior non flexe- rYicida fedulo quaererent, gemina cum Chriíto ratoratio, charitas vicit; errores enim pau- ftar tati Domino non minus charitate, quam voce: Si- lopoft exuens , illi fe falutem debere profité- d nite illum, inquit, ignoícat illi Deus, itaque batur , cui vitam eripuiffe voluerat. ( ultima homini vox fuit, quae fumma eft chari- tatis. 1 lt Ébidem $. VL hi XI. Nonfola Martyrum certamina fuo illo EXEMPLA PROFANA. . exemp. 5*fanguine, ipfaque morte formidolofa cenfen- : te Jud tur; Nam etiam in paceagentibus, fzeviífimae L De x gentili quodam Philofopho recenfe- Manfi ti. ( aliquando pugnze , & acerrima przelia funt tur, quod, dum ei ab impio quodam35.diíc.» - n,4. [ru( commitrenda. Equidem morte ipfa ego gra- homine colaphus in faciem impa&us fuiffet , " pis vius exiftimem, hominem longa virtutum fa- ipfe aliud non dixerit, praeterquam, quod ma inclytum, populisque ac principibus ve- " magnopere conveniat homini fcire, quando bil fü nerabilem , invidia inimicorum agitante per galea armatus in publicum prodire debeat , calumniam traduci,ac de violata perlibidinem hoc enim armatur genus genas & faciem facrorum Majeftate accufari, e patria fedeab- tuetur, & defendit, . ä p j eu ripi, in urbem abduci, a fidei Quzefitoribus in II. Photio, dum innocensinjufte ab 2emu-Ibidem carcerem dari, interrogari,actantum non tor- lisadmortem condemnatus, calicemquo ve- " 5: y queri. Facilius fanguinem fündas, quam fa- nenatum fibi oblatum accipiens, a miniftro ju- W hi mam, ac nomen neglipas. His experimentis ftitieinterrogaretur, fiquid filiofuo , prius- probata eft Hieronymi Bondinarii virtus, fed quam moreretur , commendatum vellet, ge- nl | emerfit illuftrior, fubvehente charitate. Re- nerofiffime refpondit: Mando ei; ut oblivi- 7 ].3. hi(t. tlm i duci ab urbe, quxe, hominis innocentia per- Ícatur potus hujus. n fpe&ta, eumin fuüam fedem Mutinenfem per- IIl De Marco Catone, pariter ab impio Ibidem. | u honorifice remiferat , non modo Sereniílimi homine nequiter percuffo, tractans Seneca, Cafaris filiiextra urbem occurrerunt, felicem fequens perhibet teftimonium: Marcum Ca- | Lv reditum fuo & parentis nomine gratulantes, tonem in balneo quidam percuffitimprudens, Toidem verum ad fe ítatim adeuntem, ad Palatii ofti- quis enim illi Íciens faceret injuriam ? poltea [j um obviam cucurritipfe Caefar Dux, tota aula, fatisfacientiCato, nonmemini, inquit, per- & nobilitate comitatus. lbiantequam verbum cuffum me; melius putavit, non agnofcete, MPl illum hincindefieret, ad Ducis pedes provol- quam vindicare. Í d vitur Hieronymus, atque, utunainpetitione . IV. Lycurgum pariter, tefte Plutarcho , fo- Plutarch. $Bomy, " gratificari fibi vellet, obmxe orat; tergiver- buftus quidam percutiens juvenis, cui nomen in Lycur. P r de S.' ' g Alexander, oculum ei excuffit; cumque reus fantem (quod facile conje&aret, quid petere : Aeuete, 3 vellet ) tandem, ut fatturum fe data fide ob- juvenisin percuffi Lycurgi manus, utíeverum Lt ftringeret, perpulit. Tumille: Ego veroteper de eofupplicium fameret, a populo configaa- It hanctua.*. fidem exoratum velim, ne cuiquam | tus fuiffet, hic nequaquam indignatus, imo j mea catïfa irafcaris, nec calumniatoribus frau- . eum benigze receptum, per tempus aliquod pe diapud teerror fit. Floc primum, hocidem inbonorum morum diícipiina erudivit, ac poft- a ultimum Hieronymo detota illa calumnia, at- modum ad theatrum revertens, reum populo do que judicio exinde verbum fuit, adeoque fuil, reconfignavit, dicens: En juvenem , quem fü atqueirze. potens egit, ut coitionis principes, a vobis injurium, & violentum accepi, jam quosunus omnium optime noverat, fe per fi- frugi & popularem vobis reftituo. Cujus ejus- de mulationem invifentes, quod apud Ducem dem Origenes quoque in3. contra Celíum lib, ü terminis tamen nonnihilvariatis, in hzec me- flagrantiori, quam unquamantea , gratia ute- xetur, arcanzeque, ut olim, confeffionis arbi- minitverba: Lycurgus, cum inditionem ac- (l ter effet, perhumaniter exciperet, atque diu- cepiffet, quioculumfibiexculíferat, non mo- ti do illatam injuriam nil vindicavit, fed illum tiffime cum illis fabularetur, officiisque apud f j Principem juvaret. tamdiu enixe commonefecit, quoad tandem, i Sbidem XIL Gratianopoli celeberrima Chriftianze feutad Philofophiam conferret, fuafit. exemp. 9. eloquentize fama concionantem Petrum Cot- V.CumDiogenesRomanus Imperator acer- Baronius ( tonum, atque haérefim acerrime profligantem, rimoquodam cum Turcis inito praelio , in Sul- ann rozrz. ü frementibus reliquis omnibus, fed nihil in vi- tani fuiffet poteftatem redactus , hic ipfum fuze ?- I2 rum jam tum clariffimum audentibus, inven- proprize menfze accumbere juffum , & benevo- : tus eft fellularius unus, qui fe interfe&urum . Je tractatum interrogavit: quidnam obfecro fta« q pollitcgetur. Adit ad illum poft qonciongm fa&qxus elles, fimeintua quitum pote ) 'te fe E Titulus XLIIL — Dil&lio Inimicorum. 595 tehaberes? cui Diogenes refþondit: Multis Nos incaufa propria competentes judices effe ) utique te vulneribus conficerem ; ego vero, non poffumus, non folum quia caufa propria S fubjunxit turca, crudelitatem tuam non imi- eft, verum etiam quia judicium , & mens | tabor, veítrum namque Chriftum vobis im- noftraabira & apetitu vindicativo conturbata peraffe fcio , ut pacem habeatis, & injuria- re&te judicare nefcit. rum omnem prorfus deponatis memoriam; IX. Carolus V. Rom. Imperatorhoininem , /Eneas * quapropter eum amplexatus eft, fa&taque cum qui necem fibi pararat, ad fe vocari juffit, ei- Sylvius j eo pace, ipfum una cum omnibus militibus. e rebus captivis libertati, fub conditione turcas dein- que poft varias inillum affectus fui fignificatio- Alphonf, nes mille - areos donodedit, quibus nobilem ceps amplius non moleftandi, reftituit, & Con- filiam nuptui collocaret, illius fe mifereri di- ,;; ftantinopolim remifit. Quia vero in hac civi- tate infelicis przelii, captique Diogenis fama cens , cujus filia natu grahidior domi claufa effet; Imperatoriinfidiator gratias egit, & ad pervulgata fuerat, Deus (ut eft verifimile) cru- confpirationem regreffüs , nefciebam , inquit, delem illius animum caftigare volens, Michae- qualis Carolus effet , nunc liberalem & cle- lem VII. inImperatoremeligi permifit ; unde mentem Principemferire nullo modo poffum. Andronicus exercitum Diogeni obviam míit- tens, illum accepit captivum, & cum magno .X. Periclesconvitiatorem fuum toto die fu- Pelec de ofhic. Re- * Manfti ludibrio mulae impofitum per civitatem cir- ftinens, noctu difcedentem cum lumine do- as dica, mum comitatus eft. s liq. 1.3. AT, cumduxit, ac tandem Imperator noviter ele- e. 3. 4. Ctus oculosei erui, & communibüstotius ple- Xl. Pythagoras dicebat, ollze ab igne re- Apoph- bisiufultibusexponifecit, fub quibus mifera- motze veftigiumin ciuere non relinquendum , * biliter occubuit. Quisquis igitur Chriftiano- neque injuriarum in memoria. rum vindi&tze deditus eft, fequens aufcultet a D. Chryfoftomo vindicativis obje&um impro- Xil. Socrates calce a quopiam appetitus Polyarith, in publico cum moneretur , ut hominem re- V. injuria. perium; dicitenim: Philofophos confiderate percuteret, an, inquit, fi afinus mihicalcem unu) 1.Ibï(3€n gentibum, & diícetis, quanto fimus dignifup- impegiffet, in eum recalcitrarem? aliasab A- plicio, qui divinze legis preecepta contetnni- riftophane publica convitia paffus, cum poftea mus, quandoquidem inveniuntur illi propter obviamhabuiffet, quaefivit, numferurfusad humanam hanc honeftatem innumera feciffe. fimilemrem aliam opus haberet. Patetcul. l.2. hift. VI. . Pompejo Magno non magis laudi da- XIII. Puniunt turcae diífimulatores fuze Cordier, tum legitur, quod tribus ampliffimis trium- phis tres orbis terrarum partes complexus fit, religionis, & eosprzecipue, qui nolunt igno-' 8 c.2- bidam, fcereinimicisfuis; cum enim Pafchate fuo ad quam quod effet, ut fcribit Pater c. l. 2. hift. templum veniunt oratum , nemo aufit negli- amicitiarum tenax, in offenfis exorabilis, in gere veniam petere ab altero, fub poena Ha- accipienda fatisfactionefacillimus. Tbidem. ram dicta, fcilicet gravis peccati, & excom- VII. Auguftus Imperator Cinnze , :necem municatione. Viditque exemplum hujus pu- fibi machinanti, & vitam & confulatum do- nitionis Trapezuntii Tenetus, ubivetus man- nans, O Cinna, inquiebat, iterum tibi vitam cipium, dum morbo caduco laborat, in eo do, priushofti, nunc infidiatoriac patricidae. morbi impetu unum aut alterum ic(tum fufte S. Bonav. dedit cuidam Caffnegirbaffi , quod eft munus Diotareh, VIII. Marcus Bibulus, vir ampliffimee di- fer. de S. gnitatis, & fummishonoribus functus, dum in praefecti alicujus. Is ubi ad fe rediit, mox a ï,in Lyat, Agnete. Syria moraretur, duos nobiliffimos fuos filios viroillo veniam petiit: qui tamen iratus ala- pamei deditnegata venia. Przetor, quem A- amilitibus /Egypti occifos cognovit, quorum interfe&tores ad eum vinctos Cleopatra /Egy- ga vocant, ejusloci intelle&a hominis obfti- pti Regina mifit, utexeis. quamvellet, ap- natione, eum captivum abduci jubet, ac poft triduum quadraginta ié&tus fuftuarios in dorfo peteret ultionem ; at ille hoc accepto benefi- cio, quo nullum majus lugenti dari poterat, ei dari, munerefimulacfalario privari. dolorem cedere virtati coegit, carnifices filio- $. VIL. N rum inta&tos ad Reginam remifit, dicens: Hancvindictam non fuam, fed Senatus, eífe SIMILITUDINES. debere. Idem veroSeraphicus Do&tor poft re- Necefftas. cenfitam hanc hiftoriam hzec verba fübjungit: Utinam nos fic cum offendimur, divino judi- L. Sicut olla fervens i aquani ebullientem ex Staplet.in cio vindictas relinqueremus , quia dicitur: Mi- fe emittens, & circumje&ta comburit , Dom. 2x.: poft Pent, hivindicta, & egoretribuam; nullam enimin- & ignem extinguit, & omnem pinguedinem th' 8- - juriam inultam relinqueret, fi fehomines vin- afeexpellit, tandemque, nifi refrigeretur, dicarenollent. D. Chryfoítomus in eadem ho- totaejecta , ipfa confringitur; ita corira & o- milia de fimultate fiveira inquit: injurias ali- dio fervens proximos fuos verbis contumelio- quis tibi fecit? lfit ? infinita mala inflixit ? fisirffat, lumen rationis extinguit, omnem di- Bamnïü! cave poenam tuam profequare , ne Do- vinze gratize pinguedinem abjicit, tandemque, n DOb [. I minum tuum contumeliofetracCtes ; cede Deo, nifi tempeftive temperetur, Deoque ac pro- ipfe negotium multo melius adminiftrabit , ximo reconcilietur, omni virtute vacuum , quam tucupis; tibi folummodo juffum eft, ut Íua fe malevolentia perdit, & quafi olla con- pro eo, quitelzfit, preces fundas ; quid au- fracta diffolvitur. Unde Scriptura : Cor fatui tem de eo ftatuendum fit, fibi refervari juffit. quafi vas confra&um. R. P. Lohn, Bibl. Man, Torn. L. AEqui- F ff f2 Bibliothece BMianualis Conciouatoruz 596 Z quitas. cenditur ; fic véra dilectio chriftianà, etíi quandoquefrigida fit, fitamen fübito ab inimi- 11. Sicutfi quis in os fuum dulce quid cum amaro permixtum accipiet, dulcedo faporem co aqua tribulationis vel perfecutionis fuper- fundatur, accenditur, &fervere incipit. nonretinet: itacum amaro animo erga prox1— mum nulla virtus teneri poteft. XIV. Sicut Athletze , ut omnem occáfio- Idemin fom.9 d liid IiI.. Sicutapesleve vulnus aculeo fuo infi- nem vincendi hoftibus przeripiant , corpora Dom. 1. 222 j po ent, gunt, fed vitam fimul cum aculeo amittunt; fuaoleo inungunt, itaqui Deum quodammo- them. 3. Y ficinimicus in modico lzedens, vxtam gratzæ dovincere, atquead parcendum adigere vo- Lib! C laedendo amittit. lunt , oleomifericordize in condonand*s inju- Did. 104 Ibid, IV. Sicut ignis exurens fpinas, terram pur- riis exercitze fei inungere folent. ( gat; ficinimicusfüa perfecutione fpinas pec- XV. SLcut folis radius, qui per vitrumtran- Sfaplet.m f catorum noftrorum , fi-patienter feramus, om. 2Ie fit, non tam fortiter caleíacit, quam fi re&ta D oft Pent. adurit , ammamque noftram Deo cariorent üne obítaculo in parietem tenderet, quia fci- them. $. i reddit. licctin vitro retardatur & hebetatur; ita cha- li Ibid. V. Sicut qui ab'equite lancea percutitur, ritas , qua amicus propter Deum diligitur, r nonequo, fed equiti irafci debet, ideoque in non tam vehementer afficit , quam ea, qua a haftiludiis, quiexadverfooccurrit, fiequum f& feriat, magnevitiodatur; ita qui ab homine inimicusamatur, quia in amico plures ratio- nesamandi inveniuntur, per quas illa chari- (; malo 1æd1tur , feffori diabolo, quiin corde tas quodammodo minuitur. tr ejus dominatur, nonipfi homini ira'ci debet. Polyant. "VI. Sicut quzedam remedia triftiora funtip- XVI. Sicut in mufica, Íi plures canant, Tbid &h non tam facile dignofcitur fuavitas unius vo- Íe v.injw- (5 morbo, utíatius fitoppetere mortem, quam j hisaucupari falutem, velut fugerefanguinem cis, quia fcilicet ab aliis vocibus abforbetur $ e vulnere recenti oladlatorum morientium ; ita duicedo & fuavitas amoris Dei difficulter fü percipitur, fitantumeos, qui bene nobis fa- T1U ita quandoquef. auus eftferreiniuriam, quam Clllnt majore incommodo ulcifci , ferre pacem etfi atque adeo multzphcem amand1 cau- f fam ofTerunt dxhgamus ü parumcommodam autaequam, quam bellum TIbid. cumimmenfis malis fufcipere. .XVII. Sicut magnes, qui ferrum attrahit, Ib v- IDI- VII. Sicutinedicus, utmorbohberetægro— perfe&ior eft , quam lapis, qui tanttmm fefta- en1iciiula. tum, nonutrum merito autimmerito contra- lt cam attrahere poteít; ita perfectior quoque eft l& - &erit morbum, fpe&at ; ita qui vere falutem. dile&io, qua inimicum amamus, quam qua inimici quaerit , non quo pacto odium conce- amicum diligimus. l perit, curat, fed, ut curetur, laborat. XVIII. Sicut, quimane exiensetiam cam- Sum.prz- Ibid. IHl Slcut, quiinflat in fcintillam, exci- punilongea flavioremotum madidum reperit , di ic.tit.ca- tat incendium; contra, fiinfpuat, extiuguit, tnlö ü mox colligit pluvzam de coelo lapfam effe; fe-' m v &utrumque in manu no&ra eft: fic qui infla- cus vero , fi ripam duntaxat madefattam inve- tos mgerltfermanes excitatignem, accen- niat; ita qui tam inimicum, quam amicum dit carbones ; fin mites adhibeat fermones, Ul diligit, recte colligit, fe dile&tionem a Deoinfu- Hs extinguit, juxta illud Salomonis : verbum fam habere, quod tamennon tam certo fcitis, dulce multiplicat amlcos fermo durus fufci- qui amicos duntaxat , .& propinquos diligit. ]s tat Y lX&S Ébid IX. Sicut agrlcolæ Juxta alha, & cepas fe- $. VIII. tel runt rofas, quod ,. quidquid in illis eft mole- & ih odoris, in haec tranfeat : fic inimicus, fi MOTIVA quxd eftin nobis mali animi, idtotum infe re- l uia f ic Sanfli plurimi exemp/o fuo docuerunt f cipiens , ac confumens reddlt nos amicis Ju- le cundlore de quo exemplo fic S. Bafilius loqux- d tur: Quorumergo, dicmihi. tucupis effe di- Ut:lzta:. fcipulus?. Beatorumne hominum ac Deo gra- fo ub fbid X. Sicuthoftis femper imminens muris in torum, an eorum, qui fpiritu maligno Íunt caufa eft , ut vigilet & fobria fit civitas ; ita referti ?. approbasillorum facta , confiterisque illa ipfis fuiffehonorifica, & tibi credis in de- . lii mxmlcusfemperobfervans quid agas, facit, P fal o ut nihil agatur, dicaturque temere. decus cedere , inimico parcere? Tbid |AXL Sicutvenenaquedam, licetin fe noxia, l- Quia' fic conducit ad diabolum vincendum ; Enarr. in t 54- amorbrshberant, ita inimici, licetinfemali de quo motivo fic loquitur S. Auguftinus : lo fint ,. multorum tamen cotmumodorum caufa Duos inimicos coaftitue tibi ob oculos , "de exiftunt adeoque patienter fupportandi. nüm apertum, & alterum occultum , homl- [ lt Staplet.in - Xil, Sicut majoris meritieft, credere my- nem & diabolüm , unum vide , alterum in- Dom 21. fteria , in quibus rationis lumen minus fuffra- tellige; unümdil'ge, alterum cave. Homo pO en. gatur, magisque cóntradicit, ita quo agis them hominem vircit humana aliqua felicitate , Manü lr . odium amori proprio contrarium eft , tanto diabolum autem vincit inimici dile&ione. 3 majoris eft meriti , illud fuperare, & mmn— Sicut homo inimicus auferre tibi cupit, aut dxfc; " fic & i cum obedientem diligere. avertere felictatem , qua vincitur ; ta Tbid AXIIL. Sicut calx viva, etfi acu frigrda fit, diabolus vult hommem vincere, auferendo, occuitum tamen in ie ignem continet, atque unde vincitür. Sed cura in corde fervare at fü adeo, fiaqua perfundatur, inox ignefcit, &ac- inimici dile&tiónem , qua diabolum vincis. * Sszeviat Ti ? Titulus XLITL ..Dileffio. Iniuicorum. 597 1 h Szviathomo, quantum poteft, auterat, quid- to fertilius finum noftrum fuis implent fru&i» lr. quidpoteft. Sidiligiturapertefzeviens , virtus bus, imo arbores aliquze, quanto magis pone eft occulte fzeviens. deribus gravantur, obftinatiusque terram ver» IHl. Quia fumme conducit ad propriam famam * ln N fus iuclinantur, tanto magis fru&iferze evae €$ gloriam augendam , — Deumque nobis concilian- dunt; quid niigitur & nos, quanto majores !d Utm, r Rom.g. dum; namimprimis Deusipfe, S. Paulo tefte, ab inimicis perfecutiones perpeffi fuerimus, DoltPent v.22' ,. 3 volensnotam facere petentiam fuam, futtinuit, tanto graviores effe debemus? vafairae apta adinteritum in multa patientia. VIL.. Quia irrationabilia quoque animalia ta- l Lib. t. Certe , ut beneadvertit Petrarcha , 1nulto lbïäu nt Sï Dial. 10r. lesn dileBionem docent , equi, jumenta, multaque formofius eft oblivifci injuriatum , quam ul- animalia alia, quamvis percutiantur, & cze» D« Shplet i cifci. Generofior nulla eft oblivio, quam offen- dantur, non tamen ferociunt adverfum nos , Q "0m, »r, fz7e: hanc fummus Orator fummo Duci fum- neca fuo defiftunt fervitio , imo canes percuffi, P Pent m laudi tribuit, quod fcilicet nihil foleret, cauda potius abblandirifolent, hinc Cardina- &m, d. mifiinjurias, eblivifci. Nihil autermn prohibet lis Bellarminus in quadam concione fua ait: unius laudem illi non ereptam ad plurimos Nonne canes aliquando vehementiffime ver« -pervenire. Quodautem conducat ad gloriam beramas, &ipfi ftatim omnium injuriarum ob« augendam , breviterindicavit, qui dixit, per- liti motu caudze blandiuntuür. 1 fecutores effe aurifabros, qui nobis & praeten- Vil Quia qui vindiflam [pirant, Deo €2 ho- S. Chryf. tis, & veterni regni coronas fabricant, utin fra- minibus excjifunt ; unde certe D. Chryfoftomus, to. 4. in Ata., ,x tribus Jofephiapparet, uti in Efau, de quo di- quantum , inquit,putas tormentum effe homi- &um: Major ferviet minori, non obfequendo, nis afflictze animae , quotidie cogitare , utulci- fed perfequendo, & ad virtutem exercendo; t fcaturinimicum ?. neceffarium femper apud fe q Yi l; nempe tunfionibus , prefluris expoliti lapides flagrare ignem. Ipieteipfum mordes, femper fuis coaptanturlocis per manus artificis, difpo- flammam vigefcentem ferens, & animam in d« nuntur permanfturi facris zedificiis, ut Eccle- "- fe quielcere non finens, fed femper in exafpe- . fia canit. Quod denique ad Deum concilian- ratione,& intempe(tate mentem habens. Quid duinjuvet, patet ex eo: Dimittite, & dimit- hac infania moleftius? femper contriftari & Dd temini; qua menfura meníi fueritis , eadem re- » ardere; talesenim (ünt animze eorum , qui ul- ! metientur vobis. Qua dere pulchreiterum Pe- tionem meditantur , nam ubi viderint.eum, À trarcha: Nihil tam neceffarium inter morta- quem volunt ulcifci , ftatim perculfi funt , fi vo- : Jes, nihiltam commune, quam venia: nemo cem audiant, concidunt, tremunt; fi inlecto -eft enim , quinon peccet: nemo, cui mifericor- fuerint, inrumeras poenas apud fe fcribunt , .*diaopusnon fit, qua negata quis tam multos - Runyree delacerantes, torquentes inimicum. Adhzc v d- ) eriminum & culparum extricabit nodos, aut fiillum clarefcere viderint, Papze! O poenas! '- fit. nulö' diffutum diruptumque focietatis humanse foe- Remitteilli, & liberateipfum a tormento. Cur dusrefarciet? Semper inter fehomines, & ira perfeveras , ut te punias, utillum femel flagel- Dei decertabit inter illos: nullus erit aut liti- les, &in eum animadvertas? quid paras tibi u um, aut poenarum finis, nec ceffabunt arma, iplimorbum? Quare beftiamin vifcera tua in- j necíulmina, Parceigitur, miferere, & com- cludis? Meliuseffet viperam velferpentem in peíceanimum: factu homini, quod tibi ab ho corde pofitum effe, quam iram , nam ille qui- mine fieri velles; quod a Deo vis. Impüden- dem ftàtim nos liberaret, hzec autem manet tera Domino veniam petit, qui confervo illam i femper, dentes fortiter infigens, immiffoque fuo negat. veneno peífimarum cogitationum exercitus ducit ad iiz*i;micum conciliandum; ! 1V. Quia fic con producit. Quid? quod. . . " fic enim Jacob fratrem Efau, fic David Sau- IX. Deusinimicitiam plerumque legetalio- li lem, fic Pilatus Herodem conciliavit. Uti pul- nis punirefolet. Sic Adonibefech. &c. n .::a; chre nonnemo per fabulam contentionis inter X.. Quia licet inimicus non mereatur. veniam , S.Aug. l folem & aquilonem ventum exortze oftendit, Deus tamen dsgnus efl; ut propter illum condoner ; ferm. 25. 4 t ubi citius fol radiis fuis, quam aquilo fuo flatu utirecte monet S. Auguftinusdicens: Occur. 4€fe"P. L —." pallium viatori abftulit. - rit tibi, qui te Izefit: occurrit tibi, qui te fpo- iE S. Aug.in V. Quia ipfi coli nor incitant ; 'de quibus S. liavit: occurrit tibi, qui te in carcerem mifit. p Pfal. 1?2. Aucuftinus in illius Pfalmi 102. Commenta- Ejáattende cor taum,refpice Dominum tuum. rio ( quouiam fecundum altitudinem cceli a Ecce malusinimicus tuus, eccebonus Domi- terra ) fic difcurrit: Peccanthomines fuüb coe- nus tuus. Tuus equidem inimicus venia in- ; UT lo,tamen proteguntur coedlo. Indelux ad ocu- dignus eft; fed Deusilla digniffimus, & tuamo- ll* los , inde aer, inde fpiritus, inde pluvia ad tet- re ejusilliignofcas, ram propterfructus,'inde omnis mifericordia ipfe meret;qr': TefpiceDo- 1 minum tuum.: . j acoclo. Tolleaux kikliqm cceli gterga; &atim.de;f s. IX. ficiet. " & 10 Manfitr. ED.LA. T ^V. Quia etiam alia in[enfat ä -n&: ad id / ipfum Y£ 5. difc.3 excitant ; Terra quo magis fodiendo percuti- LC hrifli exempluin €2 imperium a 1du*a'.»v ob ocu- Tra&; de n. 4. tur, quoque abundantiori gravatur fimo, tan- . los habere. Ita S.Bernardu uüt N siuafitdicens; P2 * ^*P- to copiofiorem reddit fru&um, vites alizeque Fecit borius Doétor, quod jufferat: orat non arbores quantumvis putatze, ferroque incifae folum pro perfequentibus , ed etiam pro occi- '09 (2 fuerint, abundantioribusreplentur uvis & po-: dentibusfe, dicens: Pater, ignofceillis. Re- conde inthefauro cordis tui hoc verbum, ut, $. nhïis' ; nuces, quanto 1nagis percutiuntur , tan- at Fíffg QUO- 598 Bibliotiz&cæ Iauualis Concionatoriz [ À Exfpe&a paululum, fubfifte, fiet, quod fieri [ quotiescunque faeviunt inimici, memoriam " abundantiz fuavitatis Jefu valeas erucare, optas, &, quot metuis, fiet; mors quam hofti huncclypeum contrainimicorum infultus op- paras , finetuo fcelereilli parata eft.. Quid ju- Et S. Auguflinus : Attende igitur vat, fati cürfum properantisimpellere: & mo- í F. 17o. deponens. (nExp* temp. Magiftrum tuum ac Dominum Deum, non in -yituri fanguine morituras manus inficere ? T cathedra fedentem, fed in ligno pendentem, quanto tranquillius atque honeftius ille inte- pom J/ & circumfpe&is undique turbis inimicorum , ger &illzefus, tuficcus & innocens, quam u- 4 dicentem: Pater, ignofeillis, quia nefciunt, terquecruentus, & tu noxius hinc abibis? S. Chryf. k quidfaciunt. Attende, ubihocfecit; in cru- VII. Zmantium graviora libenter tolerantium to.x.hotn. gm,l.inm" ce, nonincoelo: fempernamquein ccelo cum exemplum proponere ; quod medium S. Chryfo- ,. Epf[f, 2d t" Patre,incruceautem prote homo, ubi fe imi- ftomus fequentibus verbis fua(it: Morbus ifte j Päiem' pt( tandurn preebuit omnibus, pro te emifit ipfam aut ex inflammatione fit, aut ex frigiditate, vocem, ut ab omnibus audiretur. Nam po- verum utrique dileGtionis virtusfuo caloreme- li tuit orare pro illisinfilentio , fed tunon habe- deri confüevit. Non vides turpes illos amato- Mi tes exemplum. res alapàs; fputa, opprobria, innumeraque "i Tra&.o6. []. S. Eucharifliam frequenter futuere ad dile- alia incommoda, quze fornicarize illze mulie- n inJoan. gionem fanc obtinenduta: nam , ut S. Augufti- resinfligunt, patienter ferre? quidigituramo- hn nusait, Dominus nofter]efus Chriftus corpus rem hunc exiftimet? illata convitia? nequa- & fanguinem füum iniis rebus commendavit, quam; imo magis inde accenditur. Quam- quam ifta facientes mulierculze, practerquam quz ad unum aliquid redigantur e multis. Namque aliud in unum ex multis granis con- quod fornicantur , obícuroetiam ac vili genere fiftit, aliudin unum ex multis acinis conftat. fint; qui vero talia ab ipfis patiuntur, illu- Yer.v l ftres fzepe numero progenitores numerare, ne- Hinc olim folemne convivium inftituebatur, An non UP quod Chariftia vocabatur, quia preeter ami- que tamen hoc ab amata cohibent. a cos & cognatos nemo admittebatur, ut, fiqua erübefcimus , quod tamen erga Deum dilectio- ) eífet inter illos orta querela voluntatumque nem, quantam habet potentiam diabolicus ille disjun&tio, apud facra menfze, & in commu- ac dzemoniacus amor, oftendere nequimus ? nihilaritate, authoribus concordize adhibitis, VIII. . Dei. igsofcentis exemplum confiderare; Ydem : tolleretur. Taleconvivium Euchariftia, quam quodidemS. Chryfoftomus fuggeffit, dicens:hem. 42. a. [4 S.deccen. S, Thomas Sacramentum unitatis appellat; Mifer homo, 2erumnofe, non vis a confervo Domin. nam, utpulchreS. Cyprianus advertit ,. quze tuo derideri, fed odio haberi a Domino tuo? : uniuntur uni tertio, uniuntur & inter fe, qui- nonvis contemni a confervo tuo, & contem- [— 3 m bus unus eftpanis, unum eft corpus, ! & omni- nis Dominum ? non putas indignari Domi- umunumcor, &animauna. num, quodillum contemnis , & quod illum De verb. IIL. Confiderare Proxiziumut Chrifli fanguine Dom. deri'dens ; non vis illi obtemperare? sedemptum ; ità docuitS. Auguftinus, dum di- ( m —^ puy^ CT xit: Quem viscontemnere , pretium ejus at- $ tende, & cum morte Chrifli totum mundum ASCETICA. L d . — appen li Faber 7o. IV. ;,erpmdere » quod nabilij]ïm/um vindi&le ge- l d ria praecipue circa hanc materiam bene v. in feíto sus fit parcere ; id B./Egidius S. Francifci fo- L. addiícere debet Afceta. Primum eft , $, Steph. cius docuit: Quando quis contendit tecum, . utbene difcatinjuriam , ut oportet, aípicere & fi vis vincere, parce; fi vincis teipfum, vin- accipere, videlicet non ut ab homine, feda ä cisomnes inimicostuos. Cujusrei pulchrum Deo permittente, profectam, juxta exemplum Davidis dicentis: .Dimitte eum, u£ zaaledicat : ?' Reg;xöa Ín prato exemplum Jo. Mofchus afferthis verbis: Duo fpir. c. Epifcopi erant in fimultate, unus ex eis, ut Dominus enim preceyit, wtenalediceret David, €9 ^* &10. illam difcuteret, cum Clero proceffit ad alte- - quis eflh , qui audtat dicere, quare [ic fecerit? lI. Secundum eft, ut difcat modum perfe&ae lt rum, atqueadejus pedes procidit dicens: Ig- g'mlo nofce, Domine, fervi tui fumus. Ille victus remiífionis, qui quidem in tribus confiftit. 1. Matth.1& hac humilitaté, tu meus, ait, Dominus ac Utex corde dimittatur;ita Chriftus docuit,dum V: 35* Pater es. Unde concludit Mofchus : Et vos, dixit: Sic £9 Pater meus coleflit faciet vobis , fi cumhabetisinimicum, itafacite, & vincetis. non retaiferitis wnurquirque fratri fuo de cordibus Lib. r. V. Suflum Dei perpendere,. ideoque illi totam veflrir. 2. Utcitoremittatur, nam ficut vulne- €. IOI. vindi&lam committere; nam, utbene Petrarcha ra recentia facilius curantur, quam invetera- ait, mea eft ultio, &ego retribuam eisin tem- ta ;- ita & injurize, dum recentes funt, fi non ore, dixit Dominus. Illud ergo tempus ex- condonentur, difficilius femper remittentur, ubi inveteratum fuerit odium. 3. Ut plene di- E Ípe&a; fine, ille te vindicet, qui & offenden- tis eft Dominus, & offenfi. mittatur ; utomnes fex gradus fuüpra $. 1. affig- Eecl. 28. VI. ANoviffimorum, €9pracipue mortis a[fiduo nati, quantum fieri poteft, obferventur. v. 6. memini[Je ; Sic Salomon fuafit, dum dixit: Me- III. Tertium eft, ut debita zeftimatio de prze- nihil ftantia hujus dileCtionis concipiatur ; quem Loc. cit. mento noviffimorum, define inimicari ; enim, tefte Petrarcha , magis alit inimicitias, in finem proderit fequentes SS. Patrum fen- quam conditionis oblivio. Siquidem ifte, cu- tentias ponderare. 1. S. Chryfoftomi, dum ait: Hom. 2s, ius mortem fitis , ne dubita, moriturus haud Fotuit . [ane Deus abrque. hac mutua £ recipro- i. Matth, dubie eft, & idipfum cito,fortaífe hodie, tuque. ca proxiti tui condonatione tibi omnia peccata dimittere ; — vult tamen beneficium etiam per ifla illum fortaffe, quod non cogitas, praecurfurus, media r d Titulus XLIIL Dileflio Inimicorum. 599 3 Yi ä, .gaedïvamnferrt.ï Quare?. milletibi videlicet óccafío- le&eris.. Nulla vero major',/ ! nulla frmior de- mes prabenr manfuetudinis ac pietatis , 8 hoc , quod lectatio eft , quam quze de puritate confcien- l in te belluinum efl , depellens , €9 iram, qua flagras, " ti;& , & rerum bene geftarum recordatione 20 expellens , €$ undique quafitibi teip[um reconcilians, oritur. j Yn Expo- €9 conjungens. 2. 8. Cypriani: ANam quanta [pes ]I. Ex occafione thematis: Iratus Dominus Matth.r9. l fit.orat.. yemigefl , cumip[e judex non tamex[peBlat , quara- m om,. irad'dit eum tortoribus: oftendatur, quam mul- V: 24- tione a fupplicio Aberemur, quam ipfe nos viamac tos offendat, atque adeo quot hoftes contra fe snodum docet, wnde id efficiamus? | Quafi diceret : armet, qui vindictam de proximocapit, nem- iij i fic facite, €$ egoparcam : Dimittite, €9 dimitte- p ^rim pe, 1. Zuimicum, quem plerumque in bonis ex- le Hom. r inrini. 3. Iterum S.Chryfoftomi : Quis unquasa in- ternis, corpore & animalzedit. 2. Rempublicam epift. ad ter homines remittens.confervo [uo modicum, pro- Chriflianam , íeu homines pios tam in terris , " Philem. gterea a Domino fuo tottus debiti remi[fionem obti- g quamin ccelis exiftentes ; fi enim fervi, viden- muit? /thic quotidietibihoc datur. Deus enimno- tes confervum vindictam de confervo fümen- fler diverefl in mifericordia €$ miferationibus. . De- tem, contriftati venerunt, & narraverunt Do- lg inde fi nifil a Deo huic indulgentice pramii propone- mino fuo omnia, quze faCta erant; quanto ma- retur , at, quia otmes benevolo €$ beneficio favent , gis homines pii & coelites ob fimilem vindi- omnes illumadmirantur , €$ laudant , etiam non ju- &am indignabuntur? | 3. Chriflum, qui verbo l bente Deo remitiere debemus inimicis nofiris. & exemplo docuit inimicos dilipere. 4. /Jeugs €$ Magiftratun vices Dei tenentem , quorum u M officium inyadit, & eripit.' 5. Sripfum, dum fe g CONCEPTUS PRJEDICABILES. vindicta, qu»in corde pofita nocent or eíi vi- pera, tefteS. Chryíoftomo, coníuinit, & ani- Heb;-. to [. E x occafioné thematis illius: JMihi vindi- mam propriam occidit, jianuamque ccli oc- j v. 30. £a €$ ege retribuam : — dicere poteft con- cludit; unde contingit tali, quod Urío, qui, cionator, fe audax facinus commiffurum, & quia abuna ape i&us eft, de omnuipus apibus fe le omnesad ultionem deinimicis fuümendam hor- vindicare volens, alveare evertit, fed ab oinni- taturum ; fedtalem, quae honeftate, efficacia, bus miíerelaceratusdicebat : Quanto melius ^: lm & diuturnitate alias omnes ultiones, quas ul- erat, uniusapis aculeum tolerare, qua« tot g m 4 lus hoftis de inimico fuo fümpfit, longe ante- in me hoftes mea iracundia concitare! Vide l Ab cedat, eam autem non aliam effe, quam dile- Fabrum conc. 3. in Dom. 21. poi! Pentec. ? €tioneminimici, quae ignofcendo , oblivifcen- IH Ex occafionethematis: Diligite iniricos Matth. s. do, orando, benefaciendo percipitur. Probe- vflror : dici poteft, contingere illis , qui vindi- V-4- — Ó turitaque 1. quod hzec ultio fit fion ilhima: ni- : &am cohibere, & odium fuperare voluntquod - hilenimhoneftius,quam ut fiamus imiles Deo, Davidiolim contigit, quipugnaturus cum Go- . cujus proprium eft mifereri & parcere: hinc liatho dicebat: Quid dabitur viro, qui percuf- . Reg. Saul Davidi vaticinatus, fcio, inquit, quod ferit Philiftzieum hunc? quare dicat conciona- 7- V- 26- certitfimeregnaturus fis, & habiturusin manu torferefponfurum , ut Ifraelitze David refpon- tualírael; nempecollegeratex inufitatamanu derunt, Et r. quidem, virum, qui percufferit fuetudine. Quse omnia confirmat D. Grego- eum, ditabit Kex divitirmegnir: explicetur rius Nyffenusinillaverba: Zimitte nobis debita proinde, qualia bona in corpore, anima, fama, *iofira , ficut €€ nos dimittimur debitoribus noftris : fortunis procuret haec victoria , fed przecipuein ficloquens: Progrediens fermo venit ad ip- gratia& gloria. Qua dere videri poteft Dre- füm pun&um virtutis, quod propemoduminon xelius in Chrifto refurg ente p. 3. c. r. $. 6.2. — "Q VnM amplius intraterminos humanze naturze con- Et filiam fuam datit dabit i ei uwxoreni " expliicetur h Iegifs fpiciatur, ut alius illeipfe Deus effe videatur, V 10, hocloco, quomodo Deusipfam quoque felici- ! dum faciat, quze folius Dei eft facere. Vide tatem defponfet tali homini, ita ut non fere fufius hoc probantem Didacum Nf'ffenum in fit certiusfignum przedeítinationis, quami di- | Lib. r. Fer. 3. poft Quadrag. perioch. 1. 2. Quod fit lectioinimicorum, uti fafeoftendit P. Drex. in €. IO1. ;Matth.x&' efficaciffima ultio : idà quod pulchre Petrarcha in- Zodiacoíigno 9.3. Ef domum ejus faciet absque dicavit, dum dixit: Aptilfimum tollendis ho- tributo : potefthoc applicari ad tributum in al- jV- ) ftibus inftrumentum eít lenitas, in quo fi cre- tera vita perfolvendum, fcilicet poenas purga- ditum effet Herennio feni fapientiflimo, nec torii; quas vel maxime evitari facit haec dile- Samnitum exercitus modo viétor collojugum &io, uti expertus Religiofus alioqui tepidus, Romanum, nec jugum primo cum reliquis, fedinimicis facile veniam dare folitas . & pro- mox fecurim folus imperator Pontius pertulif- pterea non fine admiratione 2liorum a purga- fet. Hinc S. Paulus: Si efurierit inimicus tu- torioliberatus. Nimirum fi quzevis Eleemoty- us, cibaillum ; fifitit, potum dailli ; hocenim naa peccato liberat , & non finitanimam irein faciens carbones ignis congeres fuper caput tenebras, uti Tobias dixit, quantomagis hanc ejus. Videde hocargumento Fabrum conc.2. vim perfectiffima Eleemofyna, qua venia da- in fefto S. Steph.n. 5. & conc. 3. n.2. 3. Quod turinimicis, habebit? Excitentur proinde Au- | fit maxime diuturna quoad delectationem, ex ditores ad fortiter aggrediendum hunc Go- eocolligitur, quod, ut bene iterum Petrarcha Jiathum. advertit, ultionis momentanea eft delectatio, IOM: 1d ; IV. Ex occafionethematis: Nonne 7 teopor- Ma*.«th. v Mattis mifericordize fempiterna. Duorum autem de- tuit mifereri confervi tui , ficut ego tui mifertus [usi2 18. . 33« leétabilium illud przeferendum eft, quod diu- dicere poteft Concionator, fe non dubitare, tius dele&tat. Factuhodie, quo perpetuo df. guin multi foveantinimicitias, fed eas de- POIIGI e 600 Bibfiothecae. Maüualz's Concionatorig - 4j i ponere impoffibilejudicent; quare ufurum fe San&osque fculpit, 5. Eft, '-cjuod nifni's vi'liäav t fit, qui injariam fecit. Refutetur ex Thoma: 9 medio, quod Deus S. Auguftino impoffibilita- tem continentize objicienti oftendit , 'eam adeo Kempenfi ficloquente: Ne dicas: non valee DJ difficilem non effe, dum continentia ei pueris hzec ab homine tali pati, fed ab alio libentet- $ patiar, &ficut patienda videro. Infipiens eft & puellis cin&ta apparuit, & quafi fubridens l dixit: Potueruntifti, & iftae, & tu nonpoteris? talis cogitatio, quae virtutem patientiee non / Producantur ergo varia exempla, femperque confiderat, nec a quo coronanda erit, fed ma- [ gis perfonas & offenfas fibiillatas. Vide plura "i poftquodvisrepetatur: & tunon poteris? 1. ln Pf. xo. Itaque proponatur exemplum coelorum , de loc.cit.6. Quod nimis grave odium exarferit Ál quo S. Auguftinusait: Peccant homines fub. in corde , nec poffibile fit illud vincere. Refu- (0 coelo, faciunt omnia mala fub coclo, coelo ta- tetur, quod nihil impoffibile fit Deo nos juvan- u) men proteguntur. Inde ]lux ad oculos, inde ti; nequeimpoffibile cenferi debeat Chriftia- i&5 $. aer, indefpiritus, indepluvia ad terram pro- no, quod tottantiquealii, etiam Ethnici , fu- L.LAL g j perarunt. Vide Drex. has & plures obje&io- Jà pterífructus, inde omnis mifericordia a coelo. [o 2. Exemplum plantarum, precipue vitium ges refutantem in Zodiaco, figno 9. $. 5. EU & arborum , quas fingulis annis fpoliamus , tel & tondemus, &tamen ipfze uvas & poma r XIE If liberaliffime nobis proferunt. 3. Exemplum üt beftiarum , praecipue canum, qui licet acer- ALII CONCEPTUS PR/EDICABILES. biffime verberentur, ipfi tamen ftatim omni- Didac. Q L. Dji dacus NyITemi:s de hac virtute fic di- Nyffenus] - tic uminjuriarum obliti, motu caudze blandiun- fcurrit: Utíemel totum eloquar, ajo, fer. 6. tur. 4. Exemplum Ethnicorum, de quo S. eam furumam effe hominis fortitudinem qua poft, cin, t Chryfoftomus fic loquitur: Philofophos con- mafculi pe&oris robur, & generofitatem ani- $. r ( fbulenfis fiderategentilium, &difcetis , quanto digni ini unice demonftret. Abbas lífaac dixit, hoc no25 T fimus fupplicio, qui divinalegis praecepta con- ita effe, & hacunare poffe hominem eo pertin- temnius ; quando quidem inveniuntur illi pro- gere, ut apud Angelos admirationem fui ex- ü pterhumanam hanc honeftatem innumera fe- citet: Qui cum humilitate fuftinet accufatio- ciffe. Videantur fupra exempla profana. 5. nes objectas, hic ad perfectionem pervenit, & Exemplum Angelorum Cuftodum , qui licet S. Angelis admirationi eft, nulla enimita ma- toties peccatis noftris offenfi, non deferunt gna , & difficilis ad obtinendum virtus exiftit. nos. 6. Exemplum Chrifti orantis pro tan- Sicille de contemptu mundi c. 13. 3 5. Ange- tisinimicis, & excufantis. 7. Exemplum Pa« h lis admiraturiuquit. Nulla enim virtus tam p triscoeleftis tam graviter atam multis offenfi ; difficilisacquifitu eft, quam ifta. & tamen folem fuum fuper illos oriri facien- .]l. S. Thomas ulteriusoftendit, multo Iïiaf S. Thom. k tis? Excitentur proinde Auditores, ut judi- Y gis meritorium elfe, diligere inimicum , quam - 2- d- 27* : aEt. 7« cent fibi poffibile, quod tot tantique potuerunt; amicum, fic enim di(currit: Dupliciter iítze afpiciant proinde, & faciantfecundum exem- dileCtiones comparari poffunt, uno modo ex plar, quod eis monftratum eit. VideFabmm f conc. 2.inDom. 2. poft. Pentec. parte proximi, quidiligitur, alio modo ex' & D parte rationis, propter quam diligitur: Primo 6 Nuci 14. V. Ex occafione thematis : Et cæpeiunt fe quidem modo dilectio amici praeeminet dile- YV. I8. omnes excu[are : afferri poffunt excufationes fri- &ioniinimici, quia amicus & melior eft, & volz ; quas aliqui przetendunt, ne ignofcere magis cunjun&us ; unde elt materia magis Eeclefaft t: cogantur, & una poftalteram refutetur. 1. Eft, conveniens dileCtioni , & propter hoc aCtus di- qua dicunt fe condonare quideminjuriam , ob- fivifci tamen non poffe. Refutetur quaerendo , Jectionis fuper hanc materiam tranfiens me- | lior eft, unde & ejusoppofitum eftdeterius,pe- nur & ipfi fic velint Deum fecum agere? an jus enim eft odiffe amicum, quam inimicum. r hocfitdicere: Dimitte nobis debita, ficut & nos dimittimus debitoribus noftris? — 2. Eft, Secundo autem modo dilectio inimici praee- minet propter duo: Primo quidem, quia di- qua dicunt , fe quidem non difficiles foreigno- le&tionis amici potefteffealia ratio, quam De- Íícendo , fed publicum, quod gerunt, officium honoris defenfionem exigere. Refutetur,often- us, fed dileCtionis inimici folus Deus eftratio: Secundo, quia przefüppofito, quod uterque dendo, etiam Chriftum, S. Stephanum, & alios ropter Deum diligatur, fortior oftenditur ef- munera publica hábuiffe, nec tamen fe vindi- caífe ; fuminum officium, & quidem publicum fe Dei dile&io, quze animum hominis ad remo- tiora extendit, fcilicet usque ad dilectionem €ffe, oflicium beni Chriftiani bene obire. 3. inimicorum, ficut virtus ignis tanto oftendi- Eft, qua dicunt, nullam offenfionis caufam fe dediífe: Refutetur, etiam Chriftum & alios tur effe fortior, quanto ad remotiora diffun- ditfuum calorem. Tanto ergooftenditur divi- non dedilfe caufam: przeterea faltem Deo ip- na dile&io fortior effe, quanto propter ipfam fos caufam dediífe , ipforum peccata per ini- L.3. «. 9. micos puniendi. 4. Eft, quod injuria nimis gra- difficiliora implemus; ficut & virtus ignis tan- toeftfortior, quanto comburere 4 visfit. Refutetur, & dicatur, etiam praemium riam minus combuftibilerm. pote& mate- nonlevefore, fi dimiífio offenfzé nonlevis fue- rit. Nunquam virtute magnum quem fore , ni- IIT. S.Bernardus geminam caufam aHïgnwat;, S. Berfi, cur Deustantopere eos, qui vindictam fpirant, to. 1. fer, fi magnis injuriis exerceatur ; nam tefte S. Hieronymo , Deus faber eft, inimici lima -deteftetur, dicens: graviterinjuriatur Deum, 5?* funt, & mallei, quibus nos ille expurgat, & turpiter inhonorat illum , fihomo aufert fibi aliquid: Titulus XLIH. Dilefo Inimicorum. 6o£ "W 1 ahqu&d, quod fibi foli refervat Deus. Tria au- pidem, quem non moveat, ut te dejlcmt &- tem funt, quze fibi folirefervat, gloriam, judi- in ruinam impellat. cium, vindictam. Gloria, ficut Lfaize 42. ipfe Adeo vero nihil credendum inimicis, ut Dommus ait: Gloriam meam alteri non dabo. Profper Farinacius infignis Juris Confultus in g Secundo refervat fibi judicium, hoc eft, fina- celebri quodam íauo tra&tatu de oppofitione liter judicare; unde Joannis 5. dicitur: Dedit contra períonas teftium, q. 53. n. 1 1. talem fta- £ater omne judicium Filio, quia Filiur hominis efl , tueritconclufionem : Initnico non credatur.e- ideft, quia Deus &homo eft. Tertiofibi refer- tiam conftituto in articulo mortis, ac etiam, vat vindictam, ideo ad Romanos r2. ait Ai- quod plus eft, quando fumpferit facratiffimam hi vindi&a , €9 ego retribuam; quiergodeinimi- Eucharifham ficuti poftalios, quos allegant, | co fe vindicare contendit, rapinam perpetrat affirmarunt Marühus, Gigas &c quod omnes praefati Do&teres, & alii plerumque commu- S. Chr contra Deum, Quod ipfüm etiam confirmans S. Chryíoftomus fic loquitur: Quod fiinhomi- giter fequuntur. to. I. fer nibus id fit, ut vulnerato a nobis alieno fervo, V. S.Paulus Apoftolus,dum commemora- Did. Nyiïn 22. retgratias & favores (quod cultus Dei , & glo- fen. fer.G. Dominus illiusindiguetur, ac pro contumelia poftcin. accipiat, ipfi quoque fi injuriis afficiamur, fen- ria poftulabat)quibus illum fuperi dlcmati fue- $. E tentia Judicum &Dominorum exfpectanda eit. rant,fic ajebat; Signa Zpoflolatus mei fa!;ïa funt Idem quoqne San&us idipfum perfuadere ni- fupervo:in omnz patientia , 1n fignis €9 prodigiis ; titur fequentimotivo: Siinrebus humanis, in- 2. Cor. r2. v. 11. velut dixiffet: Satis probavi Didse. quit, nemo fibi tuto jus dicit, & proarbitrio ul- me Apoftolum , hincadverfis , quae fortiter to- Nyffenad| fer, 6 tionem difpenfat, quanto magis obfervandum leravi, inde muacuhs quae feci. Lof, d in rebus illis, ub1 Deus 1pie vindex conflitu- Theodoretus hoc bene adnotavit, primas m | tus eít ? dari patientize, & ante figna, prodlglaque il- Aäulenüs IV. Specialiter quoque notandum in hac lum merito conftitui: Reffe, inquit, fignis tole- inc.24. materia, inimicis veniam petentibus parcen- rantiam praepofuit, tanquam juftitize ratio id LRef&. dum quidem, nontamen perinde etiam cre- exegemt .ut fuperiorem faceret zequanimem dendum effe, u'ifapienter Abulenfis advertit, injuriarum tolerantiam, & noxarum condona- dum in locum illum Scripturze : Afcenderunt tionem operationefignorum, & prodigiorum: ipfe (David) & viri, qui cum eo erant, adloca Mentis enim recte facta (unt multo praeftantio- tutiora, fic dlfcumt Egit hoc David: quia ra; & majus miraculum eft, ignominiam ae- n p cred1d1t quod nunquam Saul reverteretur ad quo animo accipere, nec offendi injuriis , fanam mentem erga eum firmiter , fed ad tem- quain facere prodigia. Et notate pro eo , quod pus, &hoc credidit, po&quam fcivitmalitiam Apoftolus ait : Signa Apoftolatus mei, effe S Tlmnh ejus effe confammatam. Necin hocagebat Da- apud Syrum , figna Apoftolorum , quafi fit vid contra conífcientiam , quia, quamquam te- character Apoüoh, fi quis injurias patienter 1241 nemux , inimicis veniam petentrbus parcere, ferat, incommoda leniter, autleviter toleret; " tamen non tememur illis credere. Prudentif- haecenim virtus tam eft fublimis, & excelfa, fimeergo fecit David, quodfe cum fuis ad loca ut non minor Apoftolo haberi debeat qms- tutiora recepit etiam poftquam amicitiam quis illam habet. "ï cum Saulerefarcivit, nam, ut Poeta quidam VI. San&us Gregorlus Nyffenus rationem S. Greg. lenu$ Graecus ajebat: Inimicis non credens, nun- inquitit, ob quam przecipua Deum inter & ho- de Orat, quam utiquedamno afficieris. Quod ipfum e- minem fimilitudo. in remiífione injuriarum Domin. Eccleüan tiam confirmans Ecclefiafticus : Non eredas , X2, Io. conftituatur; &refpondet, inde fieri, quia ad inquit,inimico tuo in eternuma rauonemque mox Deum folum, nonvero adalios fpe&at remit- fübducens: Sicut eramentum eruginat nequitiail- tere & condonare offenfas: quis poteft dimit- tere peccata, nifi folus Deus? Praefcribit Do- liu.. Notandumin his, quod nonjubemur non amare inimicos noftros, fed non illis fidere, minus, qualem velit effeeum , qui ad eum eft quia & paulo ante dicebamus ex Abulenfi, acce[ï'ua us, ad hoc utipfi Deo per virtutem ita aífimiletur, ut Deus efTe videatur, dum fcilicet quamquam teneamur inimicis veniam peten- tibus parcere, tamen non tenemur illis crede- faciat ea, quzefolius Dei eftfacere, debitorum re. Dile&ionem itaque femper illis debemus, enim remilffio, proprium eft Dei munus. Manü tr. dare fidem non tenemur. Quid caufze ? id fub- VH. Qumtus Curtius de quibusdam extra- difc. junxit Ecclefiafticus inquiens: Sicut eramen- neorumpopulorum legatis refert , quod, poü— IL.B. » iumzruginat nequitia illiur. Obfcura fimilitudo, quam multa ad. Alexandri laudem dixitfent, quam fufius hoc commentariolo illuftrat: Zs tandem omnia ejus praeconia breviepilogo his licet terfum , perlucidumquefit, ita utaurum verbisanuunciarint: TuPhilippiesfilius. Po- effe v1deatur absquealia re ex fe ipfo rubigi- terat utique, probeque noverat incamata Sa- pientia plurima excellentiffima in eorum, qui nem agit. Tale quid inimicus agit, inquit Si- racides, cave illi unquam credas, seri, nam- injuriasinimicis remittunt, honorem ac lau- que fimilis eft; velutenim hoc ex fe 1pfo geru- dem accumulare praeconia, at vero hoc uni- cum ei fufficere videbatur, ut fitis filii Patris ginat, fic i mmncus quamquam tu lii nullam fubminiftres, fibi 1pf1 cupit, & parat perdendi veftri, qui in coelis eft hicenim altiffimus eft tuioccafionem. Quod inimicus eft, id fatis eff, honoris vertex, ad quem homo poteft pertin- Bem. gere, plus enimintelleGus creatus prsetende- to fi efr ut nullam preetereat viam , quze in tuum exi- p tium ducat, nullum intermittat ftudium, quo renequit, multo minus comprehendere. idem tibiincommodare poffit: nullum relinquat la- V1lI.Egena vidua quzedamElifzeo quondam difc.x6, | R. P. Lohn. Bibl, Man. Tosm. I. GgEgg extre- B. 49 :;. o a. ? JBibhothece Mamnuahis "C'oncionatori& tut, marmori infcribunt; Chriftiani eft, be- Theol. M extremam füam paupertatem, feque debitis g iulupergravatam in hzec legiturinfinuaffe ver- neficia marmori infculpere. - pract. 1.3. ( ba : Ecce creditor venit, ut tollat duos fitos meos XIIL Jeremias Drexelius quzeftionem mo- c. 19 . rexel. tf ad [zrviendum fibi. Sed quid Prophetam ei re- vet, uterex duobus progenitoribus magis ar- qeChrifto | n fpondiffeautumaris? Dicmifii , quidhaberin do- duum opus praeftiterit, & fe ipfum generofis refurg. c. vicerit? Abraham, qui non pepercit filio, an r- 3- 2- JS sl moiíus? Atillarefpoudit: VVon Aabeo ancilla tua om] €I quidquam in domo mea , uifi parum olei, quo angar. vero David;qui pepercit Sauli capitali inimico; Cuiait: //ade, pete mutuo ab omnibus vicinis tuis In eam rem Rupertus: Docet ratio, inquit, QORFFBL Pü t j m va[avacua , nonpauca; €9 ingredere, €5* claude o- nonmulto minoris fuiffe meriti propter Deum füimsn iuum , €9 suitte inde in omnia va[atuc, €$ , peperciffeinimico, quem non peperciffe uni- cum plena fuerint, tolles. Crevit itaque oleum genitofilio. Certum videtur, minuseffe mira- qu uU in omnibus vafis adeo, ut deficientibus vafis culi, Abrahamum Dei juffu voluiffe fzevire in il exundaret, de quo certior factus Elifzeus foe- filium, .quam Davidem fan&to affe&u fzevire minze praecepitdicens: J/ade, vende oleuin, €9 noluiífe in Saulem hoftem. Uterque hoc tali Qs (u redde creditorituo ; tu autem €$ filii tui vivite de fatto promerituseft Chrifto jungi cognatione, fet reliquo. Quis hzec in figura contigiffe negaves & David quidem propinquiore. Drexelit rit? fiquidemimmenfum eft, quod homo cum phae Jé juftitia divina contraxit, debitum, utpotequi $ . XIIL thonte. n multis offendimus omnes, quemadmodum M MISCELLANE A. lo: in oratione dominica profitemur quotidie. & Quemautem fatisfa&tionis modum nobisa cre- IH 2c inimimmm dileGio pulchre fuit pr2e- Zach. 12 ditorenoftro infinuatum effe putatis? dimitti- dictaa Propheta Zacharia: In die illa V- & ls proteget Dominus habitores Jerufalem (id eft, Q ^te, & dimitemini. S. Auguftinus per oleum le mifericordiam intelligit, dum ait: In oleo Eccletize Catholicze ) & erit, qui oftenderit ex mifericordia intelligitur ; ac proinde, fi ole- eis in dieilla quafi David : & ficut Angelus Do- Senec.l 3. deitát, n umcharitatis & amoris erga Deum & proxi- miniin confpectu ejus ( ideft, fic diligere ini- 0 0 1rios noftros habeamus , optime facturierimus, micos, ficut David, qui Saulem hoftem fuum fi illud proaliqua faltem partein vafa vacua in- infenfiffimum bis occidere poterat, nectamen f fundamus , id eft, nofítris perfecutoribus & occidit; nec de morte ejus poftea lota- ánimicis, qui timoris Dei, charitatis, virtu- tus eft, fed potiusdixit: Nunquidfupereft ali- [ tum, aliorumque bonorum fpiritualium inà- q quis de domo Saul, ut.fac;iam in illo miferi- d nia vafa funt, impendamus; hanc enim dile- cordiam Dei ). -&ionemexercendo, perredditionem boni pro II. Idem przedixit fequentibus verb is: In die Zach. x4 v. 20. d illa erantlebetesin domo Domini (id eft;corda ef] maloiis, qui injuriis nos affecerunt, charitas erga Deum & proximos in cordibus noftris odio accenfa convertentur, ut non nifi puriffi- d augebitur; hzecque ea, quibus coram Deo ob- muscharitatis ac benevolentize liquor, ac mife- Drexelin noxiifumus, debitadiluet, & abolebit, fiqui- ricordize oleum illa repleat, fintque velutilam- tolis p. 8 " dem charitas operit multitudinem peccato- pades olei femper lucentisin confpe&u Dei )). 0151 5- 7:n'1; rum; preeter hanc vero fatisfactionem aliis Ill. Etiam lfaiasid praedixit: Habitabit lu- Tfaize 1x, bu pus cum agno, pardus cum hzedo accubabit: V:9» Plotrch. quoqueinfuperlucrisaugebimur, quein illis verbis infinuantur: Ut fitir filii Patr'i: vefdris , Vitulus &1eo, & ovis fimul morabuntur, & pu- l- d'S UtlL ml i qui in calis eft. er parvulus conducet eos vitulus & urfus pa- €). EX tü Seneca !. fcentur: fimulrequiefcent catuli eorum, & leo ]im, IX. Sapienter Seneca, irafcitur, inquit, H L. de'rà 4liguis? Tu contra beneficiis provoca, cadit quafi bos comedet paleas. Et delectabitur in- €, 24. fans ( id eft, homines fimplices) ab uberefuper ) ftatim fimultas ab altera parte deferta: nifi par, non pugnat. foramine afpidis, & in caverna Reguli , quiab- lm.T E Plut.]l.de. X. Re&edictum e ft ab Antifthene Philofo- lactatus fuerit, manum fuam mittet. ltonf. h util. cap. IV. Abinimicitia merito abfterreat, quod 6l ex inimi- pho, adtuendam falutem opus effe aut inge- €is, nuis amicis, aut acribus inimicis, propterea Deus plerumquelege talionis etiam in hac vi- u quodilli, dura admonent peccantes, hi, dum ta permittat fieri nobis, quod aliisfecimus. Sic Ulyts maledicunt, revocantavitiis; fed quia adli- Adonibefech,dum fummitates manuum ac pe- Judic. r. dum ei ab Ifraelitis abfcinderentur, dixit: Se- V-:7: Álity| b bere admonendum pene vocem amifit arnici- Q1 9 Ut té tia, fuperefít, ut ab inimicis veritatem audia- ptuaginta reges amputatis manuum ac pedum mus. * fummitatibus fub menfa mea ciborum reliqui- Soneca l. XI. Iracund iffimze , ac pro cbrpo,ris captu as colligebant; ficutfeci, ita reddiditmihi De- I. de cle- pugnaciffimze funtapes , & aculeos in vulnere us.Herodias,quxS. JoantisBaptiftze caput pe- Niceph. l, I- C. 270. snent. c. tiitab Herode, in poenam, dum fluvium glacie ä 19. relinquant :: Rex vero fine aculeo eft, noluit Pbaret illum natura, nec fas faevum effe, nec ultio- conftri&um tranfit, glacierupta ita fubfidit, ut üp, nem magno conftituram petere , telumque de- caput a corpore refecaretur. Pemenes fenexPatrum Solitariusa beftiis devoratus eft , quia, dum in?Pir. c. traxit, & iramejusinermemreliquit, exem- H e plarlhioc magis Rezibus ingens eft: Pudet ab fzeculo oves pafceret,tranfeuntem peregrinum exiguis animalibus non trahere mores , cum acanibus diícerpi paffus eft.. Latro, qui mona- Ibid. c. fticam vitamoccifo pueroamplexus fuerat, u- !99. tanto hominum moderatior effe animus de- ïä beáàt, quanto t'ehementius nocet. biquefibivifuseft puerum illum videre, & di- Ludovic. XII. Tbomas Morus dicebat : Et hnici,&in- centem audire: Cur me occidifti? quare ultro fe Niceph. & capite plexus eft. Eutropius * !3 * 4 e?"bo:ï" grati beneficia pulveri; fi quid mali patiun- , judieibusvüitivt, . Axcadii ]I itulas XLIIL — DileBlio Inimicorumf 605 be*Theol, Wüiæ Arcaää Imperatoriscubicularius, Authorle- effe, utfionificaret Deus, quantum bönum ef- 9. 5 19, gis fuit, ne quis ad Ecclefiatn confugeret ali- Dreyg fet inimicos fuos beniguis oculis afpicere. al dæm& !d cujus criminis convi&tus, fed ut inde etiam ex- Ali. Idem qu:erit , cur S. Stephanus fta- Ibid, f traheretur. Verumipfe paulo poftoffenío Im- $ rerlll'g, [ peratore , ad Ecclefiam con(ugiens, extra&us tim, poltquam inimicis füis ignovit , & pro anlä 8'2. 5 Staplet.in & occi(us eft. illis oravit, abdormiveritin Domino? refpon- (0, Dom. i. Thrafylus Bufyridityranno fua- det, hocfattum, quiatunc ad fummum vir- " dens, ut ad pluviam a coeloimpetrandam, ho- tutis apicem pertigerat. . ] ïoll'c Pent. fpite immolato Deos placaret, ftatim primus immolatus eft. Thomas Cronwellus Henrico XIIL. Tanti facienda eft hzec virtus, ut hanc S. Greg, Il .Iþid. folam Pater aeternus in homine fibi imitan- Nytfén. 12 Octavo Author fuit, ut legem ferret, ne quis- danmi fumat. Ttaindicat S.Gregorius Nyffenus, 9rat- . in lt quam regize Majeftatis lzef2e reus ad colloqui- dumait: Quze de hoc animum meum fubit co- orat. ite um Regisadmitteretur, nifi caufa illius prius gitare, temerarium quidem eft vel mente con- li in Senatu regio cognita ; prius autem hujus le- cipere; temerarium item veloratione mentis gisrigorem fenfit , omnique aditu ad Regem, le, conceptum patefacere, &aperire. Quemad- cui chariffimus erat, interdi&to , capitalem modum Deus bene agentibus ad imitationem fententiam accepit. eft propofitus; ita vice vería tuam affe&ió- Drexel.in V. Auguíte dum duo Religiofi oftiatim Phae- nem ad bonum exemplo fibi effe vult , atque thonte, mendicabant , homo improbus pro eleemo- ordo quodammodo invertitur, ut audeamus Ífynareftim porrexit, quemilli reverenti ofcu- dicere ad Deum: quodego feci, fac; imita- loacceperunt, &gratias egerunt, afferentes, refervum tuum , tuDomine. - -a v ] illa * $ eum pro aedificio fuo fibicommodum fore. Ta- . XIV. S. AgnesquondamS. Brigittae dixit: L. 4. tev. lis reftis funt omnium inimicorum machinz, Nihileft pulchrius, autacceptius Deo, quam ^ 124 dl quidniergo dicamus, lzedentem fe dil : ( I lefti commodas fore? pro æglificio noftro coe- « orare. ? igere, & pro perfequentibus J0 Il Senec. l. VI. PulchreSeneca: Quid juvat tanquam XV. S. Chryfo&dmus dicereaufus eft: Ea S. Chryt; | 9. deirac. in zetetnum genitas iras indicere, & breviffi- uf C, uit, res tibi pro martyrio computabitur, fi infidias he«3. de avid, Q] mametatem diffipare? Quidjuvat, dies, quos molientem, &adtantam provectum malevo- Saule, la honettiffimis ftudiisimpendere licet, in dolo- lentiam inter bene meritos nimeraris, non remalicujustormentumque transferre ? Mors jl definensorare proillo, Deum obfecrando ,ut ?h propius accedit, ac propius. Iftud tempus, fiat illi propitius. quod alienzedeftinas morti, fortaffe circa tuam XVI. B. Baptiftze Veranze Chriftus dixit: Chronie, eft. Quin potius vitam brevem colligis, placi- ig Zath. Y Rogame ex corde, ut ego ei, qui te afflixit , 8. Franc. M VW2 damquetibi, & caeteris przeftas? quin potius parcam, & , uteumliberema poena, quam me- 4 P- "-7 amabilemte, dum vivis, omnibus exhibes : retur; ficut vellesliberari oculum tuum, vela- ^ ?* Y defiderabilem, cum excefferis , reddis ? . Drexel.in liud membrum ab aliqua poena crudeli, quia Ts VII. Princeps quidam pro Symbolo habuit proximus tuus eft oculus tuus, & membra tua. rofis. p. 2. Struthio-camelum cum hac infcriptione: Du- .XVIL. In Olympico certamine, inquit S. S.Ifid. Pe- | c. 5. * 7: riffima coquit Spiritus. Hoc fymbolum omni- ! L. ]füe tr, bus Chriftianis affigi deberet. Ifidorus Pelufiota, qui czedit, acfuperat, coro- luf.l.».ep. (['n 7060 nam obtinet; hicautem , qui czeditur, ac per- ^ !9 Plutarch. VIII. Lacudus Árgivorüm Rex, cüm Pro- fert, celebratur przeconis voce. Illic, qui vicif- | l- deutiL. metheum Theffalum cogitaffet occidere, cafü cap. ex fim fecit, hic qui alteram quoque maxillam e0 inim. tuber ejus percu(fit, ac diffecuit, atque adeo praebet, in Angelorum theatro proedicatur. rupto ulcere przeter voluntatem fervavit ini- Non enim ultione, fed patientia , victoria pon- ] micum. Simili modofit non raro , ut conviti- er um alicui impactum medeatur animze morbo. deratur. Nova haec coronarumlexeft, quoni- am nova quoque certaminum ratio. ) S. Aug.1. Experta id eft, S. Monica, quze, quia, meribibu- X. conr. XVlil. Pulchramrationem diligendi inimi- S. Aug. c* laper convitium ab ancilla appellata eft, hoc cos fugge(fit . Auguftinus dicens : Inimici 3.inPf.3o. 1 i ftimulo percuífa refpexit fzeditatem füam , homines, qualescunque fuerint, non fünt odio eamque confeftim damnavit, & exuit. habendi, ne, cum odit malus , cum patitur ma- Ji^ Ulyffes . IX. Cuidam monacho moribundo, cui Ple- ] udic, f Aldrov. l. botomus tribus vicibus venam aperire non po- lum, fintduomali. Diligatbonus, &, quem patitur malum, ut velunus fit malus. UP EO terat. noctu vefpertilio pedem e le&o proten- XIX. Pufilli hominis eft, inquit Seneca , Senec. 1. fam mordens venam rupit , fanguinem exu- & miferi, repetere mordentem, ut mures & 28.deira l gens, qui, cumpoftea diutius manaret, mo- formice , adquas fi manum admoveris , ora ** 54 nachofanitatem reddidit. Talis vefpertilio fze- convertunt imbecilla , fe lzedi putant, fitan- Z:Niceph. l ; pe eft injuria illata. untur. . p60 i "Plutarch. X. Antifthenes Philofophus dixit , ad tuen- : 1 XX. Illudanteomnia cogita, inquit idem Sen.1. a. ;llïbift, f pispr. dam falutem opus effe aut ingenuis amicis , Seneca , foedam effe & execrabilem vim no- deira c. x Patrnm aut acribus inimicis, propterea quod illi, dum céndi, & alieniffimam homini, cujusbenefi- 3* , Spif, 0. admonent peccantes, hi, dum maledicunt, re- Jj tf. cio etiam Sazevamanfuefcunt..A fpice elephan- vocent a vitiis ; fed quia ad liberemonendum torum jugo colla fübmiffa, taurorum, pueris " pio e pene vocem amifit amicitia, fupereft , ut ab pariter ac feeminis perfultantibus, terga impu- inimicis veritatem audiamus. , 100 ne calcata, & repentesinter pocula (inusque | Xl. Quzerit nonnemo, cur Deus ferpentem innoxio lapfu dracones, &intra domum urfo- zeneum affigi voluerit in deferto, ut ex ejus a- rum, leonumque ora placida tra&tantibus , fpe&u fanarentur Ifraelite a ferpentibus i&i ? adulantesque Domino feras. Pudebit cum ls" j* J & refpondet Didacus Nyffenus, hoc fattum animalibus permutaffe mores. R. P. Lohn. Bibl. Man. T'om. 1. AXL Ggg 82 Bibliothece Manualis Concionatori$ 604 Ibid XXI. Et paulo poft:. Quid fi nocere velint quam maxime demonftravit, de quo proindé manus pedibus ,, manibus oculi ? ut omnia dicitur: CzJar Pompeji jiatua: evertivetuit , [uas membra interfeconfentiunt, quia fingula fer- flabilixit. De Tito in Annalibus Ecclefiafticis varitotius intereft ; ita homines iïngulls par- fcribitur, quod , cum duo Patritii imperium cent , quia ad coelum geniti fumus : Salva affe&taffe. convi&i tuiffent, ipfe hoc rejiciens, autem focietas mü amore & cuüodla partium aliud non fecit, quam quod eos monuerit di- eífenonpoteft. ' cendo ,; quod Principatus per deftinationem S.Chryf. XXII. Sapienter S. Chryfoüomus dixit: darifoleant, czeterum ipfis promittebat, quod ho.35. ad Cumnos ipfos ulcifcimur, Deus nos non de- fialiud quidpiam defideraffent, eorum volun- poP. fendit : cum autem ipfi concedimus , plus, tati libenter obfecundatux us fulfTet. L quam exfpe&amus efhc1mus. $. XV. $. XIV. AUTHORES AXIOMATA l. Hieremias Drexelius in Zodiaco fymb. 9. Floril. p. p Rach bleibt nicht. ungerochen. II. Robertus Bellarminus de feptem verbis I lL. Gerecht und fromm [u, ifl die grüfte Dominui. c. 4. & . Rarh , die man dem Neyd und. Fetnd. thut. Ill. Ludovicus de Ponte to. 3 de perfe& IIL. Rach thus. fanfft, gibt aber. bojen Lohm. Tra&. 1. cap. 6. ]V. Ingeniofe quis dixit : ]V. Claudius Viexmontius de Poemt P.3- Nobile vmcendl ftudium pauentla vmc1t, €. 1. 2.3. . 4. Cypraeus 2.2 Qui patitur: fi vis vincere, difce pati. s Dldacus Stellal.3.de vanit. mundl AC.9. Livius poph. z. V. Romanisufitatum erat proverbium, ut . VI. Cornelius de Lapide in cap. 12. epift. Dec. 4 - Titus Liviusin hiftoriis eorundem refert: ZImi- ad Rom lib 40. citiar immortales, inimicitiar mortales debere rjfe i. Joannes Caffianus collat. 16. c.24. - Aftvero, inquies, ex quo inimicitize morta- VIII Panarium IoanmsBufæl V. vmdlca- Ya v les ab omnibus legibus naturalibus, divinis, tio injurize. Yl politicis & KEecclefiafticis damnatze fuerint , -1X. Francifcus Arrias to. 2. tr. 4 de nmt. atl 7 quomodo fubfiftet proverbium afferens : Im- Chrifli c. 44. & feq. V.2 sicirias mortales debere e[fe ? Nimirum per hoc X. Henricus Engelorave in luce evangeh- T innuitur, inimicitias lubito mori debere , & : ca to. 2. ÉEmbl. 49. t.]6 de(icere, absque eo, quod repetantur, autre- XI. Matthias Faber p. 3. conc. 2. in Dom. füícitentur. Caefar cápitaliorem non habebat 21. poft Pent. inimicum ipfo Pompejo, & tamen ad impe- - AII. ThomasStapletonustezt 3. in Dom. riu affumptus füum erga ipfum affectum 1. poft Pent. & text. 5. ac. 7. in Dom.21. »"a lIs äïfää o Goo EOE ER OEU E eq d äää Plilina va TITULUS XLIF. DILLCTIO PROXIMI Jown V €$ I telpfum ; quam Chuftus clarius ewcphcav1t 'vlatth J. dicens: Omnia, quaecunque vultis, ut fa-v. 12. QUO AD ESSENTIAM ciant vobis homines. & vosfaciteillis: Alte- Deþnztzo ram tradidit idem Chriftus apud S. Joannem Joan. rs.. S.Dion 4 I. t virtus , qua proximus dlhgltur pro- dicens : Mandatum novum do vobDis, ut di- V. 12.. de div ligatis invicem , ficut dilexi vos. 4 Qann 15 nomin. 4 pter Deum, feu utclariusS. Dionyfius UM ait, qua corda amantium inter feinvi- A u s. cemuniuntur, &quafi bitumine quodam ani- m2 eorum 1ta cong lutlnantur ut, cum fint In genere duo funt. Doit Qu Primus a Chnüo Matth. 7, V1 multz, in vo!untatmus tamen una eiTe videan- fupra indicatus : omnia quzecunque vultis, v.2. tur, Si forte quis quaerat , quis fit proximus ut faciant vobis homines, « vos facite il- ( ait5 ».Auguftiuus.) proximuseft omnis homo. lis : Secundus a S. Tobia infinuatus : Y S. Aug qUOd Tob. 4« Ya C ao to. 5. de Oines proximus fumus conditione terrenze ab alio oderis fieri tibi, vide, ne tu alteri r6. femp. nativitatis & mortalitatis, & etiam fpe haere- feceris. De his S. Profper fic loquitur: Haec ? rofp l ditatis, quia nefcimus, quid quis futurus fit 3. de vit. aut eft proximi tota dile&tio, ut bonum, quod Contemp. quoniam aut judeus , aut Haereticus , tibi conferri vis, velis & proximo; & ma- CIS Whef l Paganus : forte snim per mlfeucordlam Dei lum , quod tibi nolis accidere, nolis & pro- V1 converteturad Deum,&inter Sanctos primum ximo. locum habere mexebltur In fpec1e vero fequentes numerati pof-Lud de funt. Ponte t, 3. KRegula. trxcs. Deum l. Affici erga omnes homines propter $. 1. Levit, 19. Dupha regula nititur haec.diledio. Prïma v. 18. data eft a Deo: Diliges proxiinum tuum ficut li. Velle ommbus vere bona aseterna , & ï-!O&Bn j L] tempo- Y 16, f Titulus XL IV. DileBio proximi, 605 lé r temporalia , quatenus conducunt ad confecu- Y E N . tionem zeternam. quoniam ille promobis animam' fuam/ po- Tuit, & nos debemus pro fratribus animas HI. Haecomnia procurare per media pro- ponere. : portionata ; e contrario vero damna ftudiofe ll CHEHMESE: avertere, autubi proximus jam incurrit, ite XllL. Alter alterius onera portate, ; & üC (;al 65 1 adimplebitis legem Chrilti. V.2, s2 rum reparare. XIII. Decharitate (raternitatis non necelfe 1. Thefl.4, d ÀV. Jucundam & gratam cum proximo converíationem inftituere, atque adeo fedulo habemus vobis fcribere, ipfi eni in vos. a Deo V 9 l« didiciftis, ut diligatisinvicem.. cavere, quae hanc impedire poffunt, qualia : KiV. Siquis dixerit, quoniam diligo Deum, I. Jo. 4. Tunt contemptus, fufpiciones, temeraria ju- V. 2Q. dicia , oblocutiones , & fratrem füum odit ; mendax eft. Qui enim citates &c. detra&iones, mordg— non diligit fratrem faum, quem videt Deum, quem non videt, quomodo diligere poteft? & .-V. Perfectam cum eodem concordiam te- hoc mandatum habemus a Deo , ut nere,idem volendo & nolendo, gaudendo qui dili- git Deum, diligat & fratrem fuum. S cum gaudente , flendo cum flente. XV. Nemini quidquam debeatis , nifi, ut Rom, '34 VI. Multas pro ipfo difficultates aut labo- res fufcipere , imoipfam etiam,fi charitas exi- invicem diligatis , qui enim diligit proximum, "* $ legemim plevit. Plex;itudo ergo legis eft di- git, vitam pro eo ponere. lectio. — XVI. Omnis enimlek in uno fermone im- Gal. S» | $. 1 pletur : diliges proximum ficut te ipfum, Vo 11;.0 ) . XVII. Nosfcimus, quod translati fumus de JOIBIVO 146 EX S. SCRIPTURA morte ad vitam,quoniam diligimus fratres. XVII. Clariffimi, fific Deus dilexit nos , 1 Joann.4 Natuxra.' & nos debemus alteralterum diligere. VU IIU» : XIX. Hoc eft preeceptum meum, ut dili- Joann. r5. Marc. 12. Í. jiliges proximum tuum tàn quam te- gatis invicem , ficut dilexi vos. V.I2. . l V.3I. ipíum. -XX. Si praeoccupatus fuerit homo Matth. 7, quo delicto, vos , qui fpirituales eftis , inftruite - / W. I2. II. Omnia quzecunque vultis, ut faciant vobis homines , & vos facite illis. hujusmodi in fp iritu lenitatis, conüderans te« Tob. 4. IIl "Quod ab alio oderis fieri tibi, vide he metipfum, ne & tu tenteris. "ü V.'l e tu aliquando alteri facias. Ü IV. Mandatum novum do vobis, ut dili- gatis invicem, ficutdilexivos , ut & vos dili- gatis invicem. n hoc cogaofcent omnes, XAXI:Ant-e omnia-mütuam in vobis metipfis ,, Pet;'. " quia difcipuli mei eftis , fi dile&ionem habue- charitatem continuam habentes , quia chari- v. g. ritis ad invicem. . tasoperit multitudinem peccatorum. CA 9 Philip. 2.. XXII. Qui diligit fratrem fuum, inlumine I v.2. V. Nihil per contentionem, neque perina- manet. i nem gloriam, fed humilitate fuperiores (ibi V. IO. invicem arbitrantes, non quze fua funt, fin- . AXIIL In tribus placitum eft fpiritu meo, guli confiderantes, fed ea , quze aliorum. ccl.as. que fünt probata coram Deo , & hominibus: , a Joann.13. VI. Charitas patiens eft, benigna eft, non concordia fratrum , & amor proximorum , & V. 34- zemulatur , nonagit perperam, non inflatur, vir & mulier fibi bene confentientes. noneft ambitiofa, non querit, quze fua funt, XXIV. Iterum dico vobis, jMatthy, vobis confenferint fuper terr quod fi duo de Matth. 8 -V. I2 non irritatur, non cogitat malum, non gau- am de omni re, V. 19. det fuper iniquitate ; congaudet autem veri- quam petierint, fietillis a Patre meo. ^ XXV. In qua menfura menífi fueritis , re- Marc. 4. 1Joun, fs. tati, omnia fuffert, omnia credit , omnia fpe- metietur vobis. d V. IZ' rat, omnia fuftinet. V.24.. Joann. 15. VII. Majorem hac dilectionem nemo ha- XXVI. Nonte pigeat viüt/are infirmum V.13. , E&cl. . j àmicis fuis. bet, quam ut animam fuam ponat quis pro ex hisenim in d'ile&ione firmabeüs. V. 39. Deut. 22. VIII. Non videbis ovem fratris tui , aut | Dign*?tai:. Matih.n V. l. b O YÀ fratri tuo.- vein errantem , & pgæteribi's , fed reduces - XXVII. Dili gefe proximum tanqliam fe- Marc, 15, Malac. IX. Nunquid. non Pater unus omnium ipfam , majus eft omnibus holocaufto mati- v.33. lTOb 44'4 c.2. v.a0. noftrum ? nunquid non Deus unus creavit bus & facrificiis. lI - XXVIII.- Dilig Prof nos ? quare ergo de [picit unq'squisque no- ritas ex Deo eft. amus nosinvicem ,qüia cha—' I.Joann.4 de vit ftrum fratrem fuum ? v. I7. Contemp, .XXIX. Si diligamus nos invicem , Deus V. E. Ephef,4. . X. Obfecro vosego vin&us in Dxdmino, ut in nobis mane -Joanri.4! 6I5 digne ambuletis in vocatione, quavocati eftis, : . 12 cum omni humilitate & manfuetudine, cum fecta e[?. ; 313 t":,- & charitag ejus in nobis per- * [nd, de patientia, fupportantes invicem in charitate. 'quiccvmditar.' E fonte t tï.l-c- 5. Necera:. l XXX Ecceq uam 3 bodum, & quam jucun- pf m S in unum. j dum, habitare ffgtþe 1.]oann.3, XI. Iu hoc cognovimus charitatem Dei Vi 16- $. III. Ggggä l 606 Bibliothece manualis concionatoriz $. III. amittitur, fed potius teüdeudo multiplicatut, uoniam habendo redditar, non carendo. EX SS. PATRIBUS ET XII. Charitasnonfolum apud eum ctelcit, DOCTORIBUS. quihanc ab eo , quem diligit, exigit, etiamfi non recipit, fed etiam ille, a quo eam recipit , f(ïï; I Qualitas. tuncincipit habere, cum reddit, & ideo czete- raficfolvite, ut nondebeatis, charitatem ve- j/ s-'.AIJ&- I- n charitáte pauper eft dive s; fine charitate ro ita folvite, utnon femper habeatis, & de- li de laude I ch 2haritas in ad- beatis. [ omnis dives eft pauper. charitatis. verfitatibus tolerat, in profperitatibus tempe- XIII. Eft charitas vinculum pärfe&ioni s , Richard. rat, in duris paffionibus fortis eft. in bonis quo membra fidelium arctiffimo complexu ad S/Vie- torep. t. operibus hilaris eít, in tentationibus tutiffi- fibi invicem hzerent , & fuo capiti per om-c 4.degr. ma, in hofpitalitate latiffima,inter bonos fra- nes juncturas connectuntur in unum corpus char. $, A. tres lzetiffima, inter falfos patientiffima. in mutuo principio bonorum omnium, ut fec. t $. Chryf. mit 3 Homil.19. ]L. Charitas omnia facit communia : Ta- fidenter quilibet poffit dicere : particeps ego ad popul. metfi vobis hodie non interfuimus , vobiscum fum omnium timentiumte, & cuftodientium ! Antioch. tamen communem lzetitiam habuimus. Talis mandate tua. S. Greg. eft enim vis charitatis, non fruentes pariter XIV. Tantum quilibet 'portat Mpro.ximum üper E- cum fruentibus gaudere facit, communia pro- quantum amat. Sienim amas, portas : fi de- zech. $ hr * ximorum bona putare perfuadens. fiifti amare, defiifti & tolerare. h171 c S. Laut. IIll. Onimiam Deiclementiam! Oine H?avbï- XV. Nondiligis proximum, ficut teipfum, S, Aug, ' J QH [ Juftinian. lem Dei benignitatem ! praemium nobis pol- finonadid bonum,ad quod ipfe tendis,adducis de morib. licetur, fi nos mutuo diligamus, & ea nobis XVI. Circavitam tuam efto aufterus, circa . l. S. Chryf. przeftemus , quibus nos invicem indigemus , aliorum benignus. Audiantte homines parva in illum & nos fuperbo & ingrato animo ei renit mandantem , & grandia facientem. Matth. 19. cujus imperium beneficium eft. ïmur, XVIIL. Charitas vultabundare fibi, ut pof- digitoa s- ThO' uo gï mas;C. 5. 1V. Sic diligendi funt homines , ut eorum fitomnibus fervire, quantum fufficit, ut nulli f . Bern, non diligantur errores. 4 deficiat, alioquin fi plena non eft, perfecta 18.in . I S. Greg. V. Diligemus in prox imis, qubd funt, & non eft.. Cant, odio habeamus , quod in itinere Dei nobis XVIII. Nihil aequeamicum probat, quam $. Aug in obfiftunt. oneris portatio. Tantum quisque- portat , Apoc. 23. $ ng. S. Tho- VI. Nonne, quioderunt te Domine, (x).de- quantum amat. t Ü IN mwmu snasin F. XIX. Mandatu m charitatis eft mandatum S. Chryf.' 138- am ? Cum in eodem fubje&to fit natura & byarg " culpa, opus Dei, &opus hominis, cavendum fimile proximo ( id eft mandato charitatis di- he-inMát. eft difcrete, ne propter malum bonum odias, vin2e ) quoniam hoc illud inducit, ab illo rur- fus munitur. vel propter bonum fubftantize malum natu- re, & odium culpze. XX. Ut fciat homo dilige re prokimum ,S.Aug.. enarratin s. Aug. tr. VII. Unde fcimus, quia diligimus fratres ; tanquam feipfum , prius debet diligendo Pf. 118. I.inc.3. nemo interroget hominem , redeat unus- Deum diligere feipfum. ; Joann. mll —.——lád quisque ad cor faum, fi ibi invenerit charita- XXI. Ut perfetia fiat juflitia iu dilectione S. Greg. tem fraternam, fecurus fit , quia tranfiitamor- proximi, Deumin caufa babere neceffe cft. in homil. tead vitam. Alioquin proximum diligere pure non po- —— CH S. Chryf. homil- 6 l. . VIII. Alius amat, quia redamatur, alius , teft, qui Deum non diligit, oportet ergo di- quia honore afficitur , alius , quia utilitati fibi ligi Deum prius , ut 2 in Qeo diligatur & pro- in Matth. eífe autfore hominem putat: Chrifti vero cau- ximus. fa difficillime quemquam invenies , qui ami- " XXII. Míinus proximum àmare convinci- S. Aug cum, ut oportet, diligat, omnes fere fzecula- tur,quinon cum eo in neceffitate illius , etiam de doctr. I rium vinculorum nexu inter fe vinciuntur. art * c. ge— g£€d' . . - ——« "v ea, quae fibi funtneceifaria? partitux*t 28. V, S. Aug. IX. Qui diligit Deum , non eum contem- . Ordo. à ]' ?'1 Oæc, c€9-—— tr. 65.in nere poteft praecipientem , ut diligat proxi- Joann. mum , & qui fan&te ac fpiritualiter diligit pro- xXXIII Cumo mnibus prodeffe non poffis, ximum , quid in eo diligit nifi Deum ? ipfa hoc potiffimum confulendum eft, qui pro loco- eft dile&io ab omni mundana dileCtione di- rum & temporum vel quarumlibet rerum op- fcreta, quam diftinguendo addidit Dominus: portunitatibus , conftri&tius fibi quafi quadam a —"—-—-———— ficut dilexit vos ; quid enim nifi Deum di- forte junguntur ; ficut enim, fi tibi abundaret lexit in nobis, non quod habeamus , fed ut aliquid, quod dari oporteat ei, qui nonhabeat, haberemus. necduobus dari poffit ; fitibi occurrerent duo, o 5 r idem tr.7. . X. Nemo dicat, inhominem pecco, quan- quorum neuter alium , vel indigentia, vel in inc.3.Jo.x do non diligo fratrem meum ; intendite, & fealiqua neceffitudine füperaret, nihil juftius facile eft peccatum in hominem ; inDeum fo- faceret, quam ut forteeligeres, cui dandum $ Chfvr DA lum non peccem ; quomodo non peccas in effet, quod dariutriquenon poteft ; ficin ho- Deum, quando in dile&iionem peccas? minibus , quibus omnibus confulere nequeas, S:Anfel. XI. Ceetera cam reddita fuerint, non deben- pro forte habendum eft, prout quisque fibi ad Rom. colligatus temporaliter adhzerere potuerit. 13. . tur,dileCioautem tanto magis debetur, quan- to amplius impenditur; ipfaeft, quze femper XXIV. Ille igitur dilectionis ordo nobis fer- S. Prc;fp. vandus eft;juxta illud quod dixit Spiritus fan-vit; copo, ï redditur,& femper debetur, necf cum vredditur, u$ ;C.I4. 607 Titalus XLIV. DifStio Proximi. dius;ordinavit in mea charitatem : utficut or- tantam enim curam*quis&;ue gerit de altero, dinata charitas pofcitut Deum principaliter quantam de fe ipfo. Ideoque oculi, manus , pe- diligamus, & propteripfum, inipfo ea, quz des omnium decemferviunt unicuique;nullus diligenda funt, tantum, quantum ipfe pixecis enim contentus eft cura fui ipfius , fed etiam pit, diligamus. Ipfeenim przecipit, ut corpo- geritcuram reliquorum. ranoftra propter nos , proximos ficut nos, & ipíum plus diligere , quam nos, debeamus:ita Bs fane uteis, quosnobis conjun&iores familia- | jucundita& ritas facit, fi eosfamanonreprobat , fed vita , Near] XXXI. Quialios diligit, ficutdebet, ita vi- S. Chry- commendat, nos ampliusimpendamus; om- vit in terra, quafi effet in coelo , femper gau- feft. hors, lid ie. nium profectus noftros eífe credamus, & de dens fumma tranquillitate ; in hoc enim bo- 32.in epift D tote p' [- aliorum peccatis, tan 2. ad Qs CA degr, quam deæn-oüris, miferi- no charitatis omnia bona habet, & pereamin- ripth, VCar, corditerlugeamus, numeras obtinet victorias , & coronas , & inze- Sv."Aup;.' in XXV. Dilectio unguendum eft,quod primo ^ * fpec. Ere- fümabiles tiiefauros pacis. Amit. effunditurin ipfum caput(id eft, Chriftum )& AXXII. Nihil auditur dulcius, nih il opta- S. Aug. In ab hoc defcendit in barbam(id eft.adMajcres) tur delectabilius ,nec utilius poffidetur; quam Pf. 132. & deinde in oram Veftimenti ( i.elt.adMinores. ) I2.ad FF, obrem dixit David: Oquambonum , & quam inerem, 15- Greg. jucundum, habitarefratres in unum. — Hzec Tiperl Zeth, | N"e.rejïta:r. , verba Pfalterii , ifte dulcis fonus , ifta ä 8 . Aug. ? ?mellodia ho. 17 in" j XXVI. Dile&io Dei prior eft ordine prlzä::-*; etiam monafteria peperit. ! s- Aug, loc. |^ piendi , fed proximidile&io prior eft ordine XXXIII. Ubi ett meum ac tuum . iwrio: defoorib, N faciendi; nequeenim, qui preeciperet tibi di- mnium litium genus, & contentionis occafío, S. Chryf. lectionem illam duobus preeceptis , prius tibi & inter cognatos & íratres : ubi autem hxec tS.IChryf. taillum commendaret proximum , & poftea Deum,fed nonfunt , ibi fecura verfatur pax & concordia. primo Deum, & poítea proximum. Tuau- m XXXIV. Vere bonum , vere jucundum: S, Hier, digitoa tem quia nondum vides Deum , diligendo unum fratrem dimifimus , & ecce quantos in- iiuo, proximum promereris , quem videas; diligen- ducimus? Frater fzecularis non tantum me 8 Bert, : do proximum, purgas oculum ad videndum amat, fed fubftantiam meam ; czeterum fratres lkf.läi.in Cant, : Deum evidenter, Joanne dicente: Qui non fpirituales, qui fua utique negligunt , alia non $, Aug n diligit fratrem fuum , quem videt, Deur, quzerunt, nec aliud przeter me. Apoc 5j uem non videt, quomodo poteft diligere ? SS. Greg. XXXV. Tale eftbonum pacis ,quodex fra- S. Lan- ho, 28. in XXVII.Dico hzec,necelfe eft;charitatis prze- ternaoriturcharitate, utin rebus creatis nihi] 'ent. Iu- S. Qul Ev.ang. cepta cuftodiat, quisquis haberein nuptiis ve- gratiofius foleat audiri , nihil delectabilius ; Inian, ítr hoinllst, - ftemnuptialem cupit. Hinc eft, quod corti- Y . Vit-c. I s. concupiíci, & nihilutilius poffideri. nis Tabernaculi intexi coccus bis tin&us ju- XXXVI. Multz resfüntpulchro, & hone- S. Chryf. betur. Vos eftis . fratres, cortinze Tabernaculi, ftze , quze carent deleCtatione, quemadmodum hom.z. de qui per fidem in cordibus veltris fecreta coe- $ag alize iunt jucundze , fed deeft eis honeftum : Job. enatrat.t leftia velatis ; fed cordinis Tabernaculi bistin- Non facileautem contingit, üt utraque con- P g. &us coccus debet ineffe, coccusquippeignis venuiant, fed in hoc utraque con fpeciem habet ; quid vero eft charitas, nifi i- currunt , & $. Greg. voluptas, & honeftas maxima. i homil, gnis ? fedifia charitas bis tin&ta effe debet, ut XXXVII. Bonum & jucundum eftfola ch a- S..Tb;l;l. tingatur & per amorem Dei, & per amorem ritas ; hoc privilegium foli charitati fervatum Villan. onc, de v proximi; qui enim fic amat Deum, ut per eft, utcum fit non folum bonum, fed maxi- foed contemplationem illius negligat proximum, mum omnium bonorum » fit. quoque jucun- , €occus quidem efít , fed; bis tin&us non eft. diffuiunum , omnis quippe alia virtus poenam Sc Aug. -' Rurfum qui fic amat proximum , ut tamen habet annexam. Noftra humilitas, patientia, ledodts [3 contemplationem Dei per ejus amorem re- abftinentia , caftitas , paupertas , fortitudo la- Chrid, & linquat, coccus eft, fed bis tinctus non eft. S.'Amb. borem habent, neque enim fine labore homo ^ R ] 1. 3. omCJ . AXVIII. Confidera,o homo, :unde nomen fubmittitur, patiturinjurias, abftineta cibis & fümpferis; ab homo fcilicet,quze nihil a te acci- voluptatibus carnis, caret bonis temporali- pit/fed omnia largituromnibus ,& diverforum bus ; in amore autem quaenam diHicultas; omnium animalium ufum fru&tum admini- quis lahor eft, amare? à ftrat:undeappellata humanitas,fpecialis &do- XXXVIIL Si hzec omnia non te möyent, Ibidem.. ineftica virtus hominis , quae adjuvet confor- i moveat tefaltemipfa, quam diximus, jucun- tem. ditas charitatis; quisenim non vult jucunde dAtilitasr. vivere, & cum lzetitia vitam agere ? Hoc fine L] reg »1m * XXIX. Tunc plenius in Dei dile&ione fraternitate habere non poteris ; quid namque ^ ?* proficimus , cum in ejusdem dile&ionis gre- jucundius , quam concordia H mio prius proximi charitate laCtamur, quam difcordia ? . ? quid mole&ius, S. Chryf. XXX. Quemadmodum multi religiofi pex XXXIX. Hoc imp rimis habe*t Chax'ita's, s. ChtyR; hom.77. charitatem funtunus,ita pereandem caritatis quod cum utilitate fit inJoann. unionem finguli funt multi: Unio decem reli- diffim». facillima , atque jucun- homil; cit. / k gioforum facit,ut unus fit decem : nam unus eft inomnibus decem , & omnes decem in uno. A quitar. I Quareunusquisquehabet viginti oculos, vi- V Profp - XL. Cum videris aliquem'egentem cura- 9 Chryf; de tione velcorporis, velanimi, ne dicito apud orat. s. i qonhy ginlt,i?manus, & itarefpirat per decem animos; Ij teipfum : sd v. Jud. 608 Bibliothecte lManualis Concionatorie Beths etiamipfis non nobis, fed ut D'eo'ferviatur , lib. 2. de te ipfum : quare ille & ille non curaverunt ? erm. p Cant« & fed a mortelibera : fi inveneris aurum jacens, inftemus. s. Auguft, non dicis apud te ipfum, quare ille & ille non XLVIII. Moleftus eft medicus fuürenti phre- ad Bonif. Jj gelom h fuftulerunt? fed feftinas ante alios rapere; iti- netico, & pater indiíciplinato filio: ille ligan- de corre&t b 460 dem & defratribus collapfis.cogita , putaque do, hic caedendo, fed ambo diligendo, fi au- domeft. thefaurum inveniffe. tem iftos negligant & perire permittant, iíta PC S. Lauf, XLL. Docemur proximum ficut nos ipfos, potius falfa manfuetudo crudelis eft. ]oió. j Juftinia- diligere exemplo amoris membrorum cor- XLIX. Quae peccantur coram omnibus, S.Augufi'.— ( nus de le- corripienda funt , ut omnes timeant, qui fe- fup. illud. ge v. c.17. .poris humani; Primo in hoc, quod unum r Matth.z7. C membrum non invidet alii membro , licet creto peccavit inte, fecreto corripe: nam fr fi p: cca- b non habeatidem officium, non omnia nam- folusnofti, & eum vis coram aliis arguere, verit&c. non es corrector, fed proditor. J fChryf que eundem habent atctum membra , necta- S.Aug.l.z jfüo d qà men fibi invicem invident ; fic nec debet ali- L.Sipropterea objurgandis & corripiendis e civit. | gt i quis invidere proximo fuo , habenti maleagentibus quis parcit, quia opportunum .gratia-m ) fibi tempusinquirit, vel eisdem ipfis metuit, i V quam ip'fe non habet. nedeteriores ex hoc efficiantur ; vel ad bonam Digaitas. vitam, & piam erudiendos impediant, alios- )! in S.D(;rdth. XLII. Quo magis a Dei dile&ione recedi- D que infirmos premant, atque avertant a fide; $. Prefs. €. 3. bibli. mus, eo magi s a proximi amore diftamus; non videtur effe cupiditatis occaíio , fed con- l,ä.dEVï[. n; filium charitatis. 9€.6. quantum vero Deicharitatiadhzeremus,, tan- Ll. Accufare vitia, offici eontenp. ; tum & proximo , quantumque proximo , tan- üm e& bOnum . S.Allguü.. A n tum & D*o conjungimur. quod tamen mali faciunt, alienas partes fa- i;ferm. , S. Bern. XLIil. Memento , réligio fe, quod veneris ciunt. Cogitemus ergo, cum alienum repre Dominiin f.2 monte. ad religionem, ut effes negotiator. & pretio- hendere nos neceffitas co&gerit utrum tale fit fas margaritas , virtutes fcilicet, & bona fpi- vitium , quod nunquam habuimus, & jam non habemus:& tunc tangat memoriam commu- ritualia qusereres. Nec contentus efto, fi bona ub.ïn &' Xu inferiorainveneris, fed fumma quzeque & ex- nis fragilitas, ut illam correctionem non o- cellentia perquire. Nil autem pretiofius inve- dium , fed mifericordia praecedat. Si autem invenerimus nosin eodem vitio effe, non ob- lirc nies unitate ; non igitur parcas omnibus cae- 15 $ Y - teris propter eam obtinendam , fed jejuniis, jurgemus, fed ingemifcamus, & ad zequaliter vigiliis , & orationibus, audaéter przefer uni- deponendum invitemus. tü tatem. Volo autem, ut in eaquoque fic ma- LII. Qui cordis fui domum excolere non S. Ambr.: neas, non quafi unus ex omnibus, fed quafi valet, quomodo plurimorum adjuvabit dili- iv lib. de cum omnibusunus : lgete expande finum, & gentiam ? & quipeccati trabem ex fuo non po- ign. Sa- ü cerd. Lbat: ex omni genere piarum affeCtionum claude tefteruere oculo, quomodo ex alterius oculo ? $a - jnter vifcera tua , ut omnibus omnia fias: & poteritamputare feftucam? LIII. Quid neceffe eft, bi spungere nor; re- $, Hie.in. congaudere paratus , & compati ; gaudere li, cum gaudentibus, flere cum flentibus,ut amo- calcitraatem, per fe fatis erubefcentem con- Ep.adOc- rem & unionem cum omnibus habeas. fundereamplius ? cui fua ratio magifter eft , ^*?"m. fü XLIV. Omnes fpecies juítiti:e , quas ha- cui propria confcientia virga, & ingeminata $1 i S. Chryf. hom. 4. . bent fervi Dei in veritate, poffunt haberefer- verecundia lex difciplinze eít? l füp.Mat. vi diaboliin fimulatione ; habet enim fi&os; LIV. Regat difciplinze vigor marfuetudi- S. Gveg. Q maníuetos,caftos, eleemofynarios, jejunos, & nem, & manfuetudo ornet vigorem, & fic al- ?* !9». li d omnem Ípeciem boni, quam creavit Deus terum commendetur ex altero, ut nec vigor- * ad hominum falutem, introduxit diabolus fit rigidus, nec manfuetudo diffoluta. liba.c ad hominum perditionem , utinter verum, & LV. Incorreptione vitiorum fubeffe debet S.Greg. g i fimulatum confufio fiat: folam autem charita- iracundia, non przeeffe, ut executione Jufti- 26.mor. p temfpiritus fan&i, non poteft immundus fpi- tize nondominando praeveniat , fed fimulan- f do fubfequatur : & notum ritus imitari. I[deo autem hanc privatam fpe- x judicium poffetfa 2 Q ciem fibi folus Spiritus fanctus refervavit, ut impleat & procuret. * per unius juftitiam & teftimonium fic cogno- LVI. Tunc protervos melius corrigimus, S.Greg.in lezcg Ícatur, ubi Spiritus fan&tus eft , quemadmo- cum ea, quaze bene egiíffe credunt, male acta paft. f dum per gratiam cbaritatis. monftramus, & unde adeptagloria creditur , ^ l S.Greg.in XLV.Tunc&a Ita charitas mirabiliter für- indeutilis confe(Tio fubfequatur. - 'pattor. git, cum adimma proximorum fe imifericordi- LVII. Major culpa, quo citius , quia culpa Ibid, ter demittit ; & quze benigne defcendit ad eft, agnofcitur, eo etiam celerius emendatur. ib L. infima, valenter recurrit ad fumma. Minor vero , dum quafi nulla creditur, eo ïu& l A&us Corre&lionis. pejüs, quo & fecurius , in ufü tenetur. LVIII. Mundus effea vitiis debet , qui alie- S.Greg.in i E nacorrigere curat; quatenus tanto perfpica P9'* S.Áugu XLVI. Nunquam alieni peccati objurgan- fup. Epi ft. di füfcipiendum eft negotium, nifi cum inter- cius aliis fugienda videt: quanto hoc ipfe per ad Gal, nis interrogationibus examinantes conícien- Ícientiam & vitam verius declinat. Quia ne- tiam noftram liquido nobis coram Deo re- quaquam pure in membro maculam confi- iX fponderimus , dilectione nos facere. derat oculus, quem pulvis obtenebrat , & fu- d XLVII. Raro & magna neceffitate objurga- perje&as fordes tergere non valent manus, S.Auguft. g ü tiones adhibendze funt , ita tamen , utin his quze lutum tenent. N LIX. — Titulus XLIP. Dilfho Proximi. 609 ha ;S. Betn. SUBBE: Magnä crimina & tarde credenda fünt; Deus penfat, ex quanto quis agit, quam quan- Satgu flb Cant ..æ * cumaudiuntur; & citius punienda, cum ve- l ouit d raciter agnofcuntur. ! tum facit. Multum facit, qui multum di?igait. d etorre& ll d Omef* i de füm. b, LX. Quiblando verbo caftigatus non corri- $. V. pitur, acrius neceffeeft, arguatur; cum do- i.c:.46. lore funt abícindenda, T EXEMPLA CATHOLICA EXTERNA. offünt. quae levite;' fanari non l. Q Moyfesita proximum e diligebat, ut -dä——xEx&ä. 32. . lllid beä 19. LXI. Qui admonitus de p&ccato fecreto, ceret ad Dominum: Aut dimitte illis Atl r corrigi negligit, publicearguenduseft, ut ul- hanc noxam, autdele me de libro vitze. cus, quod occulte fanari nefcit Veritie 3$ , manifefte def Il. S. Joannes Apoftolus id unum inculca- Surius in bet emendari ? bat: Filiolidiligitealterutrum; caufam vero vite. S. Chryf. LXII. Non uniformiter fecundum mehfu- ; Mul in fuo dia- hujus do&rinee toties repetitze interrogatus , o ,ittiri gï lo 2« ram deliftorumincrepationes quoque oportat refp £ ndit: Mandatum Domin.i eft, fi hoc fiat, inferri, fed diligenterafpicere eorum, qui de- fufficit. liquerunt, vires atque propofitum ; ne forte .lli. S. Paulusita proximmh'diügebat,' ut 2. Cor, 4, volens ruptafarcire, majorem operetur diru- anathema pro eo fieri cuperet, fi neceffe foret. ptionem ; & cupiens eli gere—collapfaf, cafum IV. S.Paulinus non fua tantum, fed deni- inferat graviorem. que feipfum etiam in c 1 Vita ap, $. [Profp. apþivorugn redemptio- i Surium, 1.2. de vit. LXIII. Leniter ca&igatus& exhibet reveren- nem impendit. contemp. tiam caftiganti, afperitate autem nimiize incre- V. S. Antonius Florent ; Ep:lfcopu's fuam Platus l'.'ä, t pationis offenfus , nec increpationem recipit, m Dicecefim perfefemperluftravit, & ingruen- Cap. 29. - Doninijn 1netc falutem. tequondam peftilentia , infe&tos ultro invifit, Donte, $. IV. * folataseft, recreavit: addutto fecum jumen- to medicamentis onufto. "EX LIBELLO DE IMITAT!ONE CHRäSTL - VI.-S. Wenceslaus potiffimam dfvitiarum Petrus partem impendebat in liberos Ethnicorum e- Sanch. :n Lib. z. g. l. haritas habenda eft ad omn&s , fed fa*- 1»endos, quos deinde catholiceinftrui curavit. reg * p 9. C. IIs. ; no Dei ï Lib. I.C. miliaritas non expedit. Vii. S. Apollonius tratres in cellam f iam [b idem, Il. Stude patiens effe in tolerando aliorum venientes excipiebat velut tem [ I15. $.2. defe&us , qualescunque infirrnitates, quia & & vaía Dei; dicebatque:hacr pla S. Spiritus , fol. 795. atione Abraham tu multa habes, quze ab aliis oporte: tolerari: excipiebat Angelosadfevenientes, & Deum '$ Ámbr, Sinon potes te talem facere, qualem vis, quo- in illisadorabat; nam cumtres venientescer- ib li. de modo poteris alium ad tuum habere be du $i citum ?2 nepla- neret, unuminillisadorabat, quze proin eti- Cetd Lib.2.c.3 amanimis chriftianis caufa effe debet , proxi- $.2 lll. Siportari vis , porta & alium. Vide mum amandi. quam longe es a vera charitate & bumilitate, VIIL. Amonfenex fan&iffimus, cum fratres Spec.Exe« $, Hle* t quae nulli novitirafci, vel indignari.ifi fibi. Tbid, ei nuntiarent, mulierem in cella cujusdam fra- €mp. ex. : EP adOC* IV. Non eft magnum, cum bonis & man- tris effe, ivit quidem , fed fu pra doliolum, infra 7.. (Catt, fuetis converfari, hoc enim omnibus natura- quod mulierlatebat, fedit, & poftea fratres ^ liter placet, " & unusquisque libenter pacem querere mulierem juílit , ut hac ratione fra- habet, & fecumfentientes magisdiligit. Sed trem accufatum a confufione liberaret; quem S Cmg. cum duris & perverfis, aut indifciplinatis, & tamen privatim pofítea correxit. lib.19, nobis contrariantibus pacifice poffe vivere , mof, IX. Cum S. Macario quondam uva oblata Tb. dift, r, magna gratia eft : ; & laudabile nimis yirilef effet, ipfe eam ad proximum fratrem ferebat, ex. 48. que factum. hiciterumadalium, itautuva pertotam ere- Lib.3 - V. In me debet amici dile &io ftare , & pro? L $r 42. $ t mum circumlata, denique ad S. Macarium re- ) f0f pter me diligendus eft, quisquis tibi bonus vi- diret: qui videnstantam in fratribus charita- fus eft, & multum charusin hacvita. Sineme tem , & continentiam , ad acriora femetig- nonvalet, necdurabit amicitia, nec eít vera fum fpiritualis vitze extendit exercit i a. & munda dilectio, quam o non copulo.. Dd Quidarn frater S. Francifci vide Lib.z.c.S. VI. Diligantur omnes p topter Jefum , Je- ns foci- Tbid, 7; s S gt fus autem propter feipfum. Propter ipfum, & um lapidibusa fatuo peti, mox fe profratre ob- ex. 2 jecit, &lapidumi&us ex charitate excepit, - þa-pafï. ! inipfotam amici, quam inimici tibi fint chari , & pro omnibus his exorándus eft, ut omnes XI. Cafilda Almenonis Regis Toletani filia, ipfum cognoícant, & diligant. cum captivos clam patre cibo & rebus omni- 2 Dbid Lib. r.c. , - VIE: Pronullaremundi, & pro nullius ho- bus recreafIet, quondam deprehenfa a patre, ;1?5-5- l. minis dilectione aliquod malumfaciendum eft; & quzefita, quid ferret, finu &perto, cibos in ro- J fed pro utilitate tamen indigentis, opus bo- fas commutatos invenit. Quo illa miraculo l,/ S,Gæg.ïü ; num libere aliquandointermittendum eft, aut percita, monitaque, fiafluxu fanguinis curari etiam pro meliori mutandum ; hoc enim (acto vellet, in lacu D. Vincentii fe ablueret, cum P.foan, ; polï. opus bonum non deftruitur, fedin mel patre agit, utad Ferdinandum Regem morbi Mariana f mutatur. P jus cgm— curandi caufa mitteretur. Miffa eft, & a mor- l.9.dereb, p* 3« All;id. VIIL Sinecharitate opusexternum nihil'pro? bo liberata baptismum fufcepit, & vitam in tol deft,quidquid autem ex charitate agitur,quan- rupis faftigio fanctiffime exegit. tumcunque etiam parvum fit, & defpectum, to- XII.S.Sanétulus charitate aCcenfus,feiþfum Lib.3.dia- tum fructuofum efficitur ; ma gis üquidem pro Diaconodedit in mortem, fed a S. Joanne log. $. H E 1regor, ' 1?. P. Lohn. Bibl. ÁMMan. Tom. I. Bapt. & 37 610 Bibliothece Manuahis | Concionatori& n al Bapt. liberatus, cum manum carnificis in aere eum, & duxitin domum fuam , & adhibebat el immobiliter fufpenfam, fanaffet, non fibi modo curam diligenter. Itaque perannos quindecim V gubernabatur; accipiebat curam de manibus a Longobardis, fed omnibus etiam Chriftianis Qe libertatem impetravit. Kulogii, & condigne nutriebatur. Poft quind Sípec. XJII. Ouidam audito hoc præcepfo: diliges cim autem annos infidiatus eft ei diabolus, & Exempl proximum tuum, ficut teipfum: cum fedulo clamare ccepitleprofus, inftigatus ab eo, con- ? in appen. e€x I2. impleviffet id, denique obcharitatem proximi tra Eulogium , inultisque injufiis & detra&tio- qU inventus eftin puteo fübmerfus, cum annulo, nibus afficere virum ; dicebat enim ei: Multa inala commififti fugitive, forfitan Domini tui , cuiinfcriptum erat, prius animam ejus in cce- Jumreceptam efte, quam corpus infrigidatum alienas pecunias furatus es, & per mevis pec- fuerit. : catis tuis liberari, & clamabat: ja&ta miein pla- Vita PDP. ii' XIV. Senex quidam, cum aliquoties ab Ab- team, ubi ante jacebam , carnesdefidero man- 1 bate Joanne audiviffet aliquas doctrinas, & fta- ducare. Hoc cum audiffet Eulogius, obtulit j timoblitus iterum effet. & tandem reverti non eiéarnesin cibum. Iterum ille clamabat: Non p! auderet, Joannes lucernam accendere eum acquiefco, fed ut dixi, jacta me in plateam, a juffit, & incendereex ea; tum quaefivit, an lu- populos volo videre, jacta me , ubi meinveni- f cerna ex hoclaefa effet? & cum fenex refpon- fti; forfitan , fi manus habuiffet, exfüffocare fe f diffet non, dixit Joannes: 1ta nec Joannes potuiffet , in tantum eum daemon excitabat. b ]zeditur, fitota Scythia veniatad me, necimpe- Ideoque valde follicitus Eulogius pervenit ad l dit mea charitate Dei: quando iterum ruis, ve- monaíteria virorum Dei, &dixiteis: Quidfa- V ni,nihil hzefitans. Et ita per patientiam utro- ciam , Domini mei Patres, quia in defperatio- rumque abftulit Deus oblivionem afene; hoc nem me adducit leprofus ifte? Projicere eum timeo, quia Deodextram dedi, & promifi us- enim eratopus habitantium in Scythia, utani- marent eos, quiimpugnabanturaquacunque quead mortem continere & fovere eum. Sier- go non projecero eum, fed per violentiam te- pallione, & extorquebant fibi laborem, unde nere voluero peffimos dies, & amariífimas no- invicem lucrarentur. ä - fhid. XV. Abbas Apollo, fi quis defratribus eum &esfacietmihi, Adhzcillidixeruntei: Dum in fuo opererequifiiffet, & labore, mox perge- adhucin c.* pore eft magnusac beatiffimus fa- mulus Dei Pater Antonius, afcende in navim batcum omni lzetitia , dicens: Ego cum Rege meo Chrifto vado hodie operari pro anima pariter cum illo leprofo, & vadein monafteri- um, ubi monachi ejus funt, & exfpe&a ibi; us- mea. Hsec eft enim merces, quae animze re- 1 utatur. que quo egrediatur defpelunca fua, & veniat Pennequ. XVI. Klogii charitatem à dmirandäm Ele- ad monafterium, & quidquid dixerit tibi, obfer- p. i. C.!5. va, & acquiefce ejus fententize. Deusenim per S.2.in Lía- phantiaco per quindecim annos przeftitam & a - — —— — ul goga ad eo przemiatam, vide fufius defcriptam loc.cit. ipfum tibi dicet. Mifit ergo leprofum illum in amorem. XVII. S. Francifcus B. Petro Cathanii Ge- navim , illeque pariter afcendit, & navigantes nerali dicebat: in hoc volo cognofcere, fi tu di- venerunt ad monafterium difcipulorum beati Antonii. Evenitautem illa die, ut veniret Pa- - ^JigasDominum, & mefervum tuum ac fuum, fifecerisiftud, videlicet quod non fit frater in ter Ántonius jam vefpera peraéta. Quandoau- tem adveniebatin monafterium, hanchabebat mundo, qui, quantumcunque peccaverit, quod confuetudinem : vocabat Macharium, & inter- poftquam videritoculus tuus , nunquam rece- p.2. 25. dat fine mifericordia tua etfi non quzereret,tu togabat eumdicens: Frater Machari,venerunt . L4 aliqui fratres huc? Refpondebat, etiam vene- qu2eras ab eo, ii vult mifericordiam, & fi mil- lies poflea appareat eoram oculis tuis, dilige runt.Iterum interrogabat: /Egyptiifunt,anHi- illum plus quam me, & ad hoc, ut trahas eum erofoly mitze? Dederat enim eis fignum dicens: quando videritis inquietiores, dicite. quia /É- ad bonum, & femper miferearis talibus. - Paladius , XVIII. Eulogius quidam Scholafticus erat, gyptii funt: Quando autem reiigiofiores, dici- vitac. 26- & eruditus vir, quia more divino compunctus te, quia Hierofolymitee funt. interrogavitau- tem fecundum confuetudinem: F'ratres /Egy- abrenunciavit turbis hominum , omnemque - fubítantiam fuam diftraxit , & erogavit paupe- ptii funt,an Hierofolymitae? Refpondit Macha- rius, & dixit: quia mixti funt ; quando autem C . fibus. Itaque paucos denarios in ufus proprios Xetyl, refervavit, cogitans apud femetipfum, quia o- dicebat, quia /Egyptii funt, jubebat B. Anto- tit C perari propriis manibus non valeo, necin mo- nius , utpulmentum lenticulz apponerent eis | tas. ex- cibum, & quando refecerant, faciebat eis ora- Cmpl, $ nafterii congregationem ingredi poffum. In- venit ergoquendamin platea jacentem lepro- tionem, & dimittebat eos: quando autem di- fum, quinec manus habebat, nec pedes, cujus cebat,quia Hierofolymitee funt, fedebat per to- tam no(tem difputans cum eis de verbis Dei, tantummodolingua vigebat. Stansautem Eu- logius prope eum. oravit Dominum, & pofuit quae ad falutem animae pertinent. Inilla ergo vefpera fedebat, & vocabat omnes fratres , qui quafi pa&um cun Domino dicens: Domine in cum adveniffent, fübito vocavit: Eulogi, Eulo- norine tuo levabo hunc leprofüm in domum meam , & miniftrabo ei, & fovebo eum usque gi, cum tamen nullus indicaffet nomen ejus: tertio etiam vocatus Eulogius non refpondit admortem, & propter hunc egoinveniam mi- ei, arbitrabaturenim, quod alium Eulogium fericordiam tuam. Dona ergo mihi, Cbrifte Do- mine, patientiam adhujusobfequium: & ac- ex monalterio vocaret. unc dicitei, tibi dico Eulogi, qui:3b Alexandria venifti. Refpon- cedens adleprofum, dixit ei : fidigneris facere, mine ? gratiasago. Adduxit ergo afjnq'm, &levavit dit'l'ïulogius?,/ &d1x1t, quid jubes Do Inter- Titulus. XLÍV. | Dileffio . Proximi. ÓiI d m Interrogaviteum Antonius: Quidhuc venifti? fui? Etillidixeruntei: Orationibus tuis con- ait Eulogius, & quisrevelavittibi nomen me- s fummata eft meílis, veniergo, accipe merce- le« um, caufamque manifeftavit? Dixit ei Antoni- dem tuam. Faéta eft ergo plurima contentio us: Scio propter quid venifti, fed coram omni- inter eos de hac re, illo fcilicet dicente: non ac- l busedicito, ut &ipfiaudiant. Eulogius dixit: cipio, quia nonlaboravi: illis vero non adquie- lt Hunc leprofum inveni jacentemin platea, & Ícentibus, nifi & ipfe acciperet partem fuam. l levavieum, & promifi Deo, ut eum foverem; Abierunt ergo ad judicium magni fenis cujus- tl quatenus utíalvusefficiar, & ipfe per meum dam;& dicitei frater ille. Perreximus nos tres, obfequium repaufationem habeat. Et quia poft ut meteremusin agro cujusdam ad mercedes , (a )la- totannos recedere vult a me, & nimis exacer- cum autem veniffemus adlocum, quem mef- bat me, dum feftinat recedere, & cogitavi pro- furi effemus , ipfa prima dieinzegritudinem ce- ll cidi, & reveríus fum in cellam, necuna die me- Jicere eum, ideoad fanGitatem tuam veni, ut glit mihi des confilium, quid agere debeam,& ores tere praevalui cum iis, & nunc cogunt me fra- ün pro me. Nimis enim follicitus füm , & tribulor tresiíti dicentes : Veni, accipe mercedem, ubi i pro ifta caufa. Tunc auftero vultu refpiciens nonlaboravi. Dixerunt autem & illi fratres: n. eum Antonius dixit: Tuprojicis eum, & qui Revera tres fuimus, & perreximusmetere, & fe dt fecit eum, non projicit eum. ]Ja&tas eum tu, fufcepimus fpatium fexaginta modiorum,quod fed fuícitabit Deus meliorem, & confola- meteremus, & fi fuiffemustoti tres cum gran- al di labore; vix potuiffemus explicareillud. O- d* bitureum. Et filens Eulogius pavefa&us elt. Itemque beatus Antonius ccepit afperioribus rationibusautem fratris hujus nos duo veloci- i* verbis increpare leprofum illum, & clamans us, quam tres potuimus, & demeffuimus a- m dicebatei: Leprofe inveterate dierum. malo- grum.Et dicimus ei: Veni, & accipe mercedes U« rum, indigne cceli & terrze, non quiefces blas- tuas & nonvult. Haecaudiens fenex miratus u phemare Deum? Ignoras, quia Chriftus eft, eft, & dixitunide monachisfuis, percute fi- te- qui mini(ítrat tibi? quomodo audes adverfus gnumin cella fratrum, ut congregentur hic o- 10 Chriftum talia proloqui? Nunquid non pro- mnes. Quicum veniffent, dixiteis: Venite fra- pter Chriftum femetipfum fervum fe exbibuit tres, & audite hoc juftum judicium, & indica- h Kulogius ad tuum minifterium. Increpans ergo viteisomnia fenex, &adjudicavitillum, ut ac- m ciperet mercedes fuas, & faceret ex eis merce- & hunc reliquit. Pofthaec coram omnibus di- Ij« xiteis, quze expediebant faluti animze eorum, dibus, quod ipíe vellet. Et difceffit frater ille us admonens Eulogium & Leprofum, ut non fe- contriítatas & plerans, & fibi praejudicatum fuifle dicebat. ; pararentur ab alterutro, fed in cellam veftram, r inquit, pergite. In przefentiarum enim vos vi- XX. Eratin monafterio Cruciferorum, dice . Ibidem rcmsepper fitatDeus. Tentatio enim hzec evenit, quiau- )N cefis Monafterienfis , laicus quidam frater ad exempl, LJ i .terquecirca finem eftis, & coronse vobis prze- recipiendum hofpites deputatus. Etis, nete- (S parantur, ne veniens Ávngelus noninveniatvos mere fibijudicium Domini ufurparet, & alie- ati in eodem loco, & propofito, & perdatis tanti num fervum contra przeceptum Apoftoli, qui m temporis mercedem boni operis. His auditis fuo Dominoautftat , aut cadit, videreturjudi- iU cum feftinatione reverfi funt ad propriam cel- care, fine omni perfonarum acceptione bonos at lam. Et poft quadraginta dies defunétus eft & malos, probos &improbos, difciplinatos &z Eulogius,& poft tres dies fimiliter requievitle- infolentes,cum tanta humilitatetantaque cha- )r. c profus. Poftaliquotvero dies quidam nomine ritate recepit, pavit, miniftravit, quafi omnium Cronius de Thebayda defcendit in monafteri- unica mater effet, & fibi foli eorum videretur ^g ] um Alexandrix, & invenit quosdam fratres curaiucumbere. Cumigiturinextremis labo- 13 diem tertium leprofi celebrare quosdam , au- raret, & tempus effet, przemia laborum reci- . tem quadragefimum Eulogii. Agnovit ergo- pere, contigit, quendam laicum fratrem inte- j u Cronius ,. & obftupuit, & accipiens Evange- rim ad infirmatorium, inquo infirmus decu- lium propofuit fraternitati , & juravit referens buit, quandam dulciffimam melodiam , quafi H eis quomodo omnia, quze evenerunt Eulogio concinentium in choro puerorum, ceualonge & leprofo, praedixit B. Antonius. refonantem, audire Quapropter ftupens , & d* Specul, - XIX. Perrexeruntaliquando tres fratres ad vix feipfum comprehendens, infirmatorium m Exempl. . tit. Chari- meffem , & füfceperunt certum fpatium fexa- * ingreditur,& moriturum,utrumne& ipfe cano- ( tas.ex- 8l nta modiorum, quod meterent. Unusautem ras juvenum voces percepiffet, fcifcitatur. At (l$ emplg, exeis primaipfa dieinfirmari coepit, & rever- gegrotus: paululum, inquit, anteingreffum tu- " fus eftad cellam fuam. Duoautem qui reman- um ad me introierunt huc quidam formofi fa- j - ferunt, unus alteri dixit: Ecce, frater, vides, tis, fed mihiiucogniti juvenes , qui cum dulci- Íl -quia incurrit in zegritudinem frater nofter: ex- bus cantilenis aliquamdiuinvalidi atque infit- 2n | torque ergotuanimo tuoparum, & ego fimili- mi corporis mei mitigaffent dolores, fufpica- gO termeo paululum, & credamusin Deo noftro; tus ego, fiforte pauperes effent, & cantibus e- [ul quia per orationes ejus implebimus nos duo o- leemofynas poftularent, ajo ad eos: Dulces f Cum filioli mei, quamdiu potui, cum omni chari- ..pera ejus, & metemus partem ipfius. $ .ergo expleviffent meffem totius loci illius, tate omnibus pauperibus, quantum permifit fit quem fuüfceperant, venerunt accipere merce- paupertas noftra, libenter miniftravi: nunc, des fuas, & vocaverunt fratrem dicentes : l'ra- quia , ut viderepoteftis , ad hzec facienda vires /0 ter veni, & accipelaborem tuum. . Et illedixit non fuppetunt, ad coquum pergite, &is, quia eis: Qualemlaborem accipiam , qui non mef- pius eft, larga vobis manu eleemofynam à iX* RO Pv LOhn. Biblc Mano Toma l. Iihh ha minj- [- 613 Biblfiothéce Manualis Concionatorie r miniftrabit. Et in hzec verba dimifi eos, fed redirent, viditin via molendinum cujusdart |i quouam abierunt, velqui fuerint, omninonon pauperis a torrente di(lpari, & everti, homi- f fcio. Quodaudiens frater cum hujusmodi ju- nemque , cujus fuerat , infufficien:em effe, ad venesinterclau(tra monafterii penitus vifi non eum reparandum,aitfuis: Hoceít, quod ego eífent, vel Angelos fuiffe, vel alios Sanctos fu- promififervaturum; fi enim effem talis pauper, fpi-atus, dignam laudem Deo de exhib:ta pie- optarem, ut potentior me adjuvaret. Unde taterefudit. Hofpitalarius vero poft haec citif- refilientes milites de fuis equis , trabes, & ro- fime,fed & devotilfime moriens ( ut pie credi- taminlocum priftinum, ju(fu iftius divitis re- NOMT CUU EEE U EE — 0 tur ) una cum concinentibus Angelis ad coele- pofüerunt. Rurfus progredientes ulterius , re« pererunt quendam peregrinum pauperem, fsutol ftem patriam commeavit, dignam mercedem c- 3'tit' 3': pro exhibita charitate capturus, dequo fit De- quem dum vidiffet, Dominus ait fuis militibusz exempl«S'q us benedittus in fzecula , Amen. Hoc etiam eftdeillis, quod egofacerepromifi; Ibidem .. XXI Legitur exemplum, quod quidam ple- fi enim effem adeo pauper, optarem, ut aliquis , [ «xem. 13- banus ficut temporalibus divitiis, ita & vitiis mihi auxiliaretur, &humanereficeret. Dixit d deditus erat,habuit tamen valde devotam con- itaque pauperi : fequere me, & benetibi provi- [ jugem, ad cujus fuggeftionem religiofos habe- debo dehofpitio & victu. Cui pauper; Domi- a! batinhonore. Contigitautem, ut ad iliius do- ne(ait) a praedicatoribus audivi, quod Chri- Ya mum diverterentquidam fratres. Itaque tem- ftustalequid mifericordize fibi deputat exhibi- —^ endd pore brandii dixit domina fratribus: Rogo vos, tum, &ideoitaremunerat. Venientes pariter boni Patres, ut dicatis aliqua verba falutis,quia ad domum, & accepta manu pauperis Domi- illa valdefunt nobis neceffaria, fi Dominus non nus conforti fa2eait: Enego hofpitemtibi ad- zegreferret. Et Dominus ait: ego fimiliter pe- duxi, curam ergoiftius babeto. At 'lla: In ve- to,ut dicatis, fed brevia verba, quia etiam prae- ritate,inquit, utlis eft talis hofpes, pro quo dicationem tzediofum mihi eft, audire propter Chriftus fe obligavit debitorem ; cumquelaute prolixitatem. Tuncunusíratrumait: Ego vo- pauperem hofpit:o excepiffet, fero propecubi- ", dcA n a€—— — C Y5 bis dicam brevia verba tam fructuofa , quod fi calum fuum, ;lli pauperi lectum füumptuofum ea fervaveritis, in judiciogenerali animam me- difpofuit; media autem nocte coepit pauper fi- i $— am, qua a juventute Deo fervivi, obligo pro a- tire & dicere: En fiti morior. Quod cum Do«- nima veftra. At ille: Dicite ( ait ) & egojure minus audiiffet, acceptogladioait: Domina quid eft hoc? At illa: Aufcultemus, Domine, jurando proteftor fervare. Cuiille: DixitSal- vator in Evangelio: Quodeunque vultir, ut fa- attente, & videamus, quid fit, quo faé£to adver- eiant volis hominess €$ vor facite illis, Et rurfus tuntpauperem dicentem: Enmorior, moriot per Tobiam Spiritus fan&us ait: Quod tibi non fiti. Tunc ait Dominus. Hoc etiameft, quod. vis fieri, alterine feceris. Si h2ec fervaveris pro: promififervare, quod fi ipfe effem pauper, & cul dubio falvuseris. Cui dives: repete ( ait ) neícireim, inter totgradus quotranfirem, vehe- du SMEL m MÉ cdins. Pater: quod cum frater feciffer, & ille didicif- tenter defiderarem, quod aliquis mihi potum fet, rogatipfum fratrem, utipfa breviter decla- praeftaret, potum igitur porrigam, quiaccepta raret, Etillerefpondit: Hic eft intellectus ver- camifia ivitad c'fternam pro accipienda aqua, & inillamruit praeceps: mane auteim fa&o , & borum iftorum. Quodtu, ex quo es magnus Dominus, velis, ut tui tibi effentfideles,te ho- recedente paupere, interrogare coepit domina norarent, tibique decenter fervirent: fic, cum famulos fuos de Domino & marivo fuo, de Deusfit Dominustuus, fis fidelis ipfum folum quo unanimiter nihil fcire refponderunt. At adorando, nomenillius honorando, ac illi fal- illa: Ite (inquit) ad omnes Ecclefias & mo- tem diebus feftivisferviendo. item;:fi effes pa- nafteriainquirentes deillo; quia poft beatum ter, defiderares, quod filii tui honorarentte, tu fratrum adventum totaliter in alium virum, quoque fimiliter facito erga Deum. 1tem nol- Cutícitis) mutatuseft. Quibus redeuntibus, les, quod quiste occideret, aut adulterium in nec eum invenientibus ait domina: Mittite domo tua committeret, aut bona tua furaretur, anchoram in ci(ternam , ne forte lapfus fit n velfalfum contra te ferretaliquis teftimonium, iliam, quia potum ferre pauperi iverat. Quo autconcupifceret bona tua , vel uxorem ; fictu fa&o extraxerunt illum mortuum , & plan- debes facere, & fi horum contrarium quando- gentibus omnibus, confpiciunt in collo illius que quis feciffet, velles, uttehoc tibi fatisface- circulum aureum, angelicis manibus fic prae- ret. Aicdives: In veritate pauca ifta verba pro- paratum , quod nec extrahi poffet, nec jun- fenj I fundam continent fcientiam : Verumtamen &ura llius ulla appareret: fed Ícriptaram hanc E Deo favente ea adimplere curabo. Interim ve- continebat. Nos Angeli prius animam iftius duximusincoelum, quamcorpus fuitfet infri- fo coepithzec verba follicite ruminare, &inve- nit, feinmultisillis contraria egiffe, nam qui- gidatum in cifterna , quia in mifericordize busdam domos quibusdam molendina quibus- operibus vitam finivit. Quibus auditis & vi- dam poffeffionesin pignus diu tenuiffe, pleris- fis, uxor cum familia gaudio magno vocant queinjuriam .. & verbera intuliffe recogitabat. Epifcopum civitatis, & ille manibus circu- Proclamare igiturfecit, feomnibus, quibus de- lum contre&ans mirabatur, & protinus hoc iniraculum infinuavit füummo Pontifici , & bitorerat, fatsfacturum. Denique cum trifta- retur propter magnam :emporalium bonorum diverfis mundi potentibus. Tunc uxor fle- diminutionem, ait fuis militibus: Kamus re- xis genibus : O mifericors Domine Deus, creationis ergoad venandum, unde orta tem- gratias tibi ago, quod me tali viro fociafli, qui jam certitudinaliter in tua tecum l- pg&ate & pluviarum abundantia,'wcum vacui tatur Titulus XLIV. Dile&'ib proximi. 613 ll tatur ploria, adjuva & me Domine Rex zeter- veroaccufari, quod meum munus non imple- A n2 glorize , ut coníors illius elorize effici me- verim. Nonenim curo.ut per me falvi fitis,fed " : AU ü year, Quze venditis omnibus Chrifto fervivit - ut falvi (itis quacunqueratione. devote. O igitur divina lex, quam brevis & XXIV.Charitate inter fe contenderuntapud S.Ambro« d quam utilis : O lex Deiimmaculata! O lex AntiochiamTheodora virgo, & quidam miles. fiuslib a, ( Chriftiana falutifera; tu continerisin lege na- Illa ob Chrifti confeffionem ab infidelibus in e virgin. turze, tuesplenacharitate, tuesdonum Dei fub finem i 'J. proftibulum truditur ; miles vero eam pr:mus to, 4, Q« gratoitum, tu fola rectificas animas, & eas adiens,perfuadet, ut mutatis fecum veltimen- ducis ad gloriofam vitam zeternam. tis virili habitu evadens, virginitatem inta- l, Daurolt. IS; €. 3. tit. 3. XXli. Serapion fyndonites, qui preeter &am confervet. Cumque ipfe cum muliebri [ exempl.s. W Syndonem nihil unquam induebat , cum vefte deprehenfus pro virgine ad fupplicium quendam accepiffet exercitatorem , qui cum traheretur, non fuftinuit illa, ut, cujus ope liS eo luderet , feinquadam urbe gentilibus ven-. pudicitia tutata fuerat , einecis caufa fieret: i kjt didit hiftrionibus, viginti nummis. Tamdiu palam proclamat, fe effe ei poenze addictam, autem permanfit , & fervivit Mimis, quieum. non ipfum: e contra ille, fe judicis fententia ]* Il* emerant, donec eosfecit Chriftianos, & eos damnatum, non illam.Diu certarunt, uterque avulüit a theatro , przeter panem & aquam alterum fua morte redimere cupientes. At ]« nihilfumens , neque prze meditatione fcriptu- vero, quoniam Chriftum confitentibus, mori, f l* rarum ore filens. Longo autem tempore pri- vivere erat, Deo difponente , ambo fimul ca- mus compunctus eft Mimus ; deinde Mima: pitis obtruncatione gloriofum martyrium pe- l. deinde univería eorum familia.Dictum eft au- regerunt,ne eos Tyrannis fepararet, quos jun- tem, quod , quo tempore eum ignorabant , xerat amor Chrifti, o lavabat pedes amborum. Ambo ergo bapti- XXV. San&tum Pachomium adhuc & mi- Baronius t zati a theatro recefferunt ; & cum ad vitam J litem & nullis dum fidei myfteriis imbutum , 3d2nn. honeftam & piam procefliffent, virum valde nihil potius ad Chriftum adduxit, quam Chri-2'9* reverebantur. Eiitaque dicunt: adesdum ftianorum charitas. Cum enim militibus Con- ül (w frater; nos te liberabimus , quandoquidem ftantini Magni ftipem, & annonam, quze eos ipfenosliberafti a turpi fervitute. Dicit ergo defecerat, quaerentibus, videret quosdam in- ld eis ; quandoquidem Deus eft operatus , & fal- ter alios Pachomius,qui fingulari bene volen- Z va fatta eft veftraanima, vobis dicam myfte- tiae fignificatione milites in domos fuas ultro )r. rium actus : ego animze veftrae mifertus, cum invitarent, tamque liberaliter offerrent necef- effem liber exercitator,genere/Egyptius,ea de faria. & miratusrogaret.Ecquodnam id genus caufa meipfum vendidi, ut vos fervarem. hominum , tam preter confuetum benefi- Quoniam autem hocfecit Deus, & permeam cum ? cumque Chriftianos effe intelligeret, humilitatem falva evafitanima veftra, accipi- Pape. inquit;non poteft non optima effe illa teaurum veftrum, ut etiam aliis opem feram. religio, quzeitaad charitatem inftruit homi- illiautem cum multum rogaffent, & affirmaf- nes:eam ergo complecti . quid vetabit? fent, dicendo: tetanquam patrem, & domi- . XXVI. Senes duo multis annis fimul con- L Vita PP, I; —— PT g b "DoX^t oU num habebimus, folum mane nobifcum , non verfati , nunquam inter fe litem habuerunt ? 3. . 96. potueruntei perfuadere. Tuncdicunt ei: da dixitautem unus alteri, faciamus & noslite In, — — -2 aurum pauperibus , nam id nobis fuiecaufa ficuthofpitesfaciunt. Cui alter: nefcio, qua- Y falutis. Sed faltem poft annum nosinvifas, & literfiatlis. Tum ille prior dixit: Ecce pono ) fic ab iis abiit in Groeciam, & cum veniffetin inmedio laterculum, & ego dico: meum eft loca Lacedzemonis , audivit quendam ex pri- hoc. Tu autem dic:non, fed meum eft; inde mis civitatis effe Manichaeum fimul cum to- litis initium.Pofueruntergo teftam in medio. ) tadomo , alioqui virum bonum. Ei rurfus fe fui, & dicit unus eorum : meum eft hoc. Etal- ipfum vendidit in primo a&u. Et cum intra ( ter dixit non , fed meum eft. Et illerefpondit duosannosipfum abduxiífet ab heerefi , & e- ei, & meum tuum eft,tolle ergo & vade.Et dif- jus uxorem , abduxit eos ad Ecclefiam. Tunc cefferunt, neccontendere inter fe potuerunt. ll eum amantes non amplius habebant tan- Dile&io conjugalir. quam fervum, fed tanquam germanum fra- XXVII. Conradus Ill. Imperator Guel-Pzdagog, ja trem , & patrem , & Deum laudabant. phum Bavarize Ducem in aliqua urbium illius Chrift.p.2 BHomil, in 1- acta. XXIILS. Chryfoftomus fic de feipfo fcribit: ita obfidione prefferat,ut, cum diutius fuftine- c-22- 8- 5 ( vellem fi fieri poffet, veftris oculis oftendere, re Imperatoris impetum fe poffe diffideret, de- 39* quam in voshabeo charitatem. Nihil eft enim ditionem offerret,fi modo in conditiones para- $ ll mihi vobis jucundius, & defiderabilius,ne hzec tus effetCaefar;verum irato vehementerlmpe- ipfa quidem lux : millies enim optarem ipfe ratorinonalias concedi conditiones placuit, eífe czecus, fi per hoc liceret veftras animas quam,ut nobilioribus Matronis urbe liceretli- ln J convertere adeoipfa luce mihieft veftra falus beris,fed peditibus excedere, & tantum, quan- qucundior. Quid enim mejuvant folares radii , tum humeris ac toto corpore pollerent. fecum ln quando quze propter vos accipitur animi zegri- afportare.Accepta eftab obfeffis conditio. Mu- tudo , oculis meis magnas offundit tenebras ? lieres ergo maritos humeris aptare , illistan- L] lux enim tunc bona eft, quando apparet in quam pretiofiffimis thefauris onuftze, ad urbis lzetitia.Et paulo poft:immplete gaudium meum, portasaccurrere. Imperator ad tanti amoris liceat vobisfalutem affequi,me autem propter fpectaculum obftupefa&us lacrymas non te- nere,omnibus veniam,& libertatem donate ac vos reddere ratioyem: vobis darifalutem, me ä Hhhh 3 Deum 614 Bibliothetee Manualis Concionatorig pe Deum ipfum deinceps inter amici[ïïmos hà- correptam, acnon ita multö poft morituram 3 t bere. fentiret Elifabetha foemiva zetatis integrae , aC di 1 Rho var XXVHI. Elifabetha Bobadilla Petri Arize virtatis fuprá natalium fortunam; verita, ne Hit.i4 uxor diuprecata virum, ut fecum novas ilias tabidum cadaver maritum ac parvulos filios J €.4: : 16- jonoti orbisin oras duceret, quam non impe- inficeret , veftes induit, fupremoque conatu J traret, certa virum in tanta pericula hinc fe greffum zegre moliens , maritum admonet, jl non dimittere , aut tecum, inquit, vehe, aut infantibus profpiceret , ne cafu ad cubile, in jli quo ipfajacuerat,incautiadreperent; fe qui- jugulumferi, quam thori confortem habes, n habeas & periculorum. Liberos ego,fortunas, dem ad medicamin viciniam abire mulierem: fí domum , cognatos , affinesque, & quaecunque necplura. Egreditur caía, in qua animi par- tem meliorem non reditura relinquebat ; vix Jidem amare autadmirari mos es, viro pofthabeo , D nü illi me, non domui nuptam credidi. Pervicit paffusaliquot explicaverat. quum infantum conítantia & prima.opinor, Matronarumin A- minimus e eneftella profpe&ans, ad fratres verfus , matrem abire nuntiat; fimulqueillam fat mericam pietatis maritalis coloniam deduxit. Engelgt. : XXJIX. Bertulfus Germanus magn? nobi- compellauns, AManna, inquit, vale. Perfodit ptf tenerum cor notainfantisvox. ac matrem ad- nü Dom.4. litatisin Palzeftinam peregre abiit, ubi captus q poft.Paíc; eft. & fervituti addi&us. Nunciat id uxori [] L) vertit, fed illeintro fereceperat, ne quid mi- fü Ansbertze ,inea unafpem libertatis fuze fitam, ferae moeroris deeffet. Ergo vix fe moliens, V( fiipfa veniret Tyranno fupplex. Obfequitur ad vefpillonum zedes adit, pulfatisque foribus Ti illa, fed utnovitasin exfpectati adventus plus. evocatum , rogat peromnia divina & humana, gratize haberet, literas praemittit, quibus ad- ut fibi , quam pofceret,. operam navare vel- ttà ff ventum fuum defperare maritum jubet. At lent, veniffe fe mortis certam, rogare opere ipfa peregrini juvenis habitu Palzeftinam in- quam maximo , ut , quoniam vix aliquid hali- hi tus füpereffet , vivam in:oderent, ne cui tabi- fe greífa, in veftibulo Regio, ceu fidicen pere- grinus confpicitur, & auditur. Adduciturad fico noceret cadavere, ideo enim domofe abi- fur Regem ífeu Principem, quem fuo cantu ita de- iffe, ne filiisacviro peftem afflaret. Attoniti £0 homiazes ad eam vocem , bene fperare jubent, p multit, utin cceenam adícita, jutfaque ludere, ;jubereturdeinlautehaberi. Poft decem dies fiquid hutnanitus accidiffet, feitatim mortuse poteftas eifit, petendi, quod vellet. Illa cap- humum inje&uros, interim fuccederet tecto. It li tivum dari fibiliberum cupit. Accitus Ber- Paruit monentibus Elifabetha ; & illi paulo tulphus, dum mortem timet, liberatur. Ju- poft demortuz datam fervarunt fidem , ac p unt, humumque compofuere. tat venemque , ut putabat, complexus , mille gra- foffze intul,fr .* Dileflio Filialis. tias illi egit. Tum patriam repetunt, & jam to jam patrize vicinierant, cum fidicen fimulat , - XXXII. Sinenfem quendam adolefcentem Jo. Rhio, ]l nobilinatum]loco , nec tenui re fami! iari in-Y? ift, fein pago aliquid negotii habere, propediem l. 4. C. 4« qu adfore. Interim Bertulphus maxinio civium ftru&um , nünquam adducere potuerunt ami- t plaufu excipitur , qui convivio inftru&o ratio- ci, ut uxorem acciperet, veritum , neortis, ut I fieri amat, diffidiis. mater minus quiete age- nem fui itineris reddit : at hoc maxime que- bu / Yiturab uxore fe deftitutum. Cum fuit, qui ret. Nequehic pietatis finis fuit. Idem bonis Drexe, eam aufus eft criminari , maritoabfente vitam exutus, quum ultima laboraret inopia, goffi- in Noemota voluptuariam egilfe , plus fex , feptem ve men- pium nere fuftinuit, ut matremaleret; idem, C f "tili fes domo abfuifle. Jamqueiratus dirasin eam neanus grand»eva forte offenfaret, perdiu do- taufs ]. iactabat; cum nuntiatur fidicinem adetfe[ cui mopedem non extulit. Idem , cum extruen- K ille affurgere. gratias agere. genus fcire velle, do foco vires non fuppeterent , frigentis anus W 'ac nomen. Tum iila reípondet, fe fatturam, pedes proprio excipiens finu tamdiu calefa- ciebat, donec, illa jam fomno correpta , ipfe d ficonjugem totiesinfidam coram fifteret : fed — Tà nusquam reperitur : & ecce galero rejecto & etiam fead quietem componeret. Hac tanta t2 colore, quofeir pietate diuexercitum ad aeterni Patris agni- ?'fepit, ab&erfq, Ansberta appa- fei - ret. tionem fidei lumenevexit; quod utvidit, do- ) Rho Cordier XXX. Ferdinandus Gonzalez Comes .de lerecoepit,fe, qui miaoris pietatis numeros vat. H omnes expleviíffe fibi videbatur, eam, quze pa p. 1 c. 3. Caftillo tenebatur captivus a Rege Legionenfi t $.2. in Hifpania, & de capite periclitabatur ; uxor erga Deum eft, tamdiuignorare. n19 ejus San&tia fub proetexu peregrinationis ad XXXI!IL Eje&o fatales inter bellorum tu-Tbidem; - É Yo ! n S. Jacobum in Calzecia tranfiens, cum effet multus, quibus proxime elapfo fzeculo l: alia te! Regi cognata, impetravit, utad maritum in quaffata eft , avitis ditionibus Sabaudive Duci carcerem admitteretur. Admiffa, cum marito Car. Philipertus filius erat. qui Caroli quinti il l veftes mutat , ipfe in uxoris habitu evadit. illa 'partesac fignafecutus,in fpes omnino magnas incarcerein vefte mariti manet. Detecta fa- armisinfuefcebat,ac recuperaturus paternam ge 'ditionem haud dubie videbatur. Senfit hoc d ." bula, laudataqueconiugis in maritum chari— .tate, maritusliber dimitt tur. ; FrancifcusGallorum Rex, atque regnandi fef- n Diletlio Materna. fus,utbellorum incerta przeíenti redimeret li- f N o. Rho. — XXXI. Latera pagus eftinMugello Etrurize beralitate, optionemPhiliberto defert , inter- var.Hift, valle, ex quo maternz in filios pietatis clarif- preteComite Brifachio.fe,quze armis occupa- ln l.4.€ 4./ fimum ab hincdecennio lamen effulfit. Pefti- verat, fpontetraditurum, modoleviífima qua- ]i n. I2. fereratannus, & funeribus contagione vulga- piam (ignificatione Gallicum imperium vellet Q tis exhauriebantur domus, atque oppida; nec agnofcereIn eareram defperatione haud afper W tim im- l .vicis parcebat dira peftilitas, qua quam fe nandaPtincïpi videbatur c?nditio , fta L] peratus M « Titulus XLIV. f Dil£hio Proximi. 615 Ü ak s peraturo ; cul velin paceagendi lenta paren- eorum, quz ipfe cumque apud Deum meruif- i tis fata elfent exfpe&tanda. llle tamen refpon- fet (an&e precatus , ut earata effet voluntas ) U M dit, fupereffe patrem, & Carolum Quintum; - hzeredem inftituit, fimulque obfecrat, nihil ul- d & quorum altero hujus lucis ufuram, ab alte- trarogaturus, ut, quod reliquum effet vitze, ad l ro fortunze;principalis ornamenta accepilfet. chriftianze fan&itatis amuflim exigat , nihil fe Itaqueillis inconfultis Regis liberalitatem ad- u patri amplius praeftare poffe. Perculit filii mo- l mittere, fui non effepudorisac pietatis. Hoc rientis pietas hominisanimum, eamque poft illeanimo viam aperuiffe videtur vi&torize, qua non ita multo illius exceffum vitam inftituit , cujus filium, wr' poft ditiovnrem omnem glorio- fi viveret, non poeniteret. IX fiffime recepit. XXXVII. Garzize Gonfalvi patrem coepe-Ibidem n. Ibidem XXXIV. Adolefcens quidam Paraquaria- no 7. rant Mauri, duraque, ut illis barbaris moris eft,5-6* 16 s nus matrem adhuc in fylvis veteri more agi- fervitutefatigabant: angiad hzec Garzias, ut- tantem mori quum videret, dolebat maxime que parentem illazerumna liberaret, multa fe- facris undis inexpiatam, ?eternisque ea pro- cumcommihifci ; expeditiffima demum via illi t l. pter mactandam incendiis obire. Quid ageret ? yifa commutatio, fi fe validiorem utique viri- lls nullus in ea folitudine vicinus pagus ex iis, busac diutius ferviturum barbaro loco patris quos noftri ibiPatres tradendis humanis,Chri- I addiceret ; ingentem pietatis cogitationem $ ftianisquelegibus moliuntur, unde (acerdos impetu valido executus, patrem liberat, ipfe evocatus in tempore adeffe poffet. Non tulit verofervit, redditque propemodum,quod acce- à moras pietàs; matrem exilem jam animam ] perat; nam vitze ac libertatis modicum admo- I trahenteni arundinea in corbe, quam molliffi- dum difcrimen eft. Cogitaffe atque etiam pa- me poteft, componit, eamquein humeros fub- traífe tam arduze pietatis opusíatisDeo vifum; l« J* latam per aliquot leucasad facerdotem defer- nam haud ita multo poft ipf&ekfuga evafit, non J2 re incipit, haud fatis validusipfe, fra&is in- fine praefenti Dei numine , ac ma fuper valetudine viribus. Ergo haud multum ro? ope. p gnae ,Deipa- d b confecerat vize, quum pio fub onere deficiens XXXVIII. Rex ciuidam Indus, cum videret, Cordier matrem deponit, ac moeftiffime affidet. Verum fe filiis natu majoribus jam rerum potitis, gra- P 3 - $: E hanctantam pietatemille quidem , qui indide- vem effe, cum conjuge;& filio natu minimo a-? * i EO. rat Deus, haud irritam fpei effe paffus eft. pud exteros auxilium & quietem reperturus Idem enim iter ingreffus facerdos alterius ex- alio migrat,invia ambo conjuges moriuntur ; t piandi caufa, cumaliquotindigenarum comi- filius cum fepelire non poffet, nec tamen vellet tatu, eos offendit humi abjectos, ac defpera- vel mortuos deferere,mortuos cremat, & cine- tionetorpentes. Illico benefperare jubet ado- res capiti fuoincludit, frontique cultro apertze h&o Rho, lefcentein, atque annum, quam filius utcun- va*. hif cineres inferens, capite fuo pro fepulchro eft lCb que chriftianis rudimentis inftituerat, quan- ufus. Placuit foli pietas, qui eam videbat, & tum temporis anguftize ferebant , interroga- hominem in alaudam feu galeritam mutavit, üt tam, annuentemque abluit, atque a comiti- . quze adhucia capitecriftam ere&am gerit, ceu bus in pagum deferri jubet. vulneris infrontefacti veftigium. 1l Drexel. XXXV. Puella quzedam fedecim annos na- Dile&io fraterna. " in Noemota per medias hoftium Hugonottarum acies vi- C. 12. * .XXXIX. Annus faüperioris fzeculi quintus Jo. Rho 10 h caufa I. "rilianimotranfiens, cum patrem occifum pu- fupra octogefimum primus opinor vidit eo fe l. 4. €. 4. g taret, fola eam arcem petiit, in qua aliis fu- fraternam pietatem attollere, ut altiori eam variarum ln- per alia ja&is cadaveribus multis auda&ter e- ftetiffe fattigio nulla retrozetas memoret , nul- Hiü:.n.rs. us volutis, zegrepatreminvenit, confoffum qui- la forte vifura fit. Navigantes inIndiam Xime- d dem multis vulneribus , fed tum leniter fpi- jle nios fratres Gafparem, & Ferdinandum imma- rantem adhuc; humeris ergoimpofitum , fpe- nibus quaffata fluCibus & lacera navis, cui a jl &ante hofte domum tulit: neque folum vitze, S. Paulo nomen , medio in Oceano deftituit, 1l fed etiam fanitati reftituit. cum reliquis ve&oribus. Defiliere plerique in ( jo. Rho. XXXVI. Hieronymus Tarellus cum invito lembum, qui onerariis femperadeít, ut quafi 08 var. Hift. parente Capuccinuminduilffet, & depofito ex- humilius navigantes, minores iras moverent 2 l. 4. €. 4. n. I9 tra patriam tyrocinio conftantiam folemnibus Oceano; fedtanta vis mortalium jam erat, ut votis firmaífet, juffus forum ]ulii reverti, ut lempushaud dubie, vel placido mari effet ab- atrem irarum adhuc plenum placaret, fe ve- forbendus , nifi jactu corporum exonerare- :l;-lbïdemL jj teranis parem probavit. Ut primum horrida tur. In hac tanta defperatione fortes jaci pla- Jet illa in vefte patrem convenit, tantum illi ipfo cuit, & quos perire Deo vifum effet , illi vel i invifi habitus afpectu ftomachi movit, ut in- Íponte defilirent in flu&us , vel ab aliis jaceren- JS genti colapho ab homine irze impotentiífimo tur; attonitis omnibus, capitique fuo timen- u adterram aflligeretur, fed egregius adolefcens tibus, feralis defignatio Gafparem Ximenium 0C patris pedes incredibili modeftia ofculatus, ita | morti deftinat: necille abnuebat; fed objecit e flexit, utillico mutatus in amplexus rueret , fe Ferdinandus natu minor, vociferans enim ]i atque amantiffime illum ofcularetur. Novum vero, non paffurum fe, ut Gafpar fpargeretur indelitisgenus, parente domum invitante, fi- 2 in flu&us , fi exonerato navigio fit opus, Vi- Jà lio pauperum Xenodochium praehabente, ex carium fe caput fuum offerre. Contra Gafpar l quo paupertatis amans extrahi, ac paternas fibi perire forte datum, viveret ipfe diutius , 1 Jet insedes migrare nunquam paffus eft. Móx va- qui tardius incepiffet , fed fruftra: felicior elo- et letudine occupatus, conclamatusque a medi- quentia Ferdinandus fuit, perfuafitque reli- m- cis teftamenti tabulas novi generis , folidzeque quis omnibus, ut fortis errorem corrigerens,fe- i que, gdverfus parentem pietatis conficit illumque 616 Biblioihece Manuahs - Concionatorie fj que Oceano dederent vi&timam publicze cala- hoftili manu occideretur, idque non Athenis Ür tantum, fed etiam hoftium caftris effet vulga- tü iitatis Itaque magna omnium comploratio- ne, qui neceffitatis crudelitatem lacrymis ex- tum , inquibus ideo edi&um fuit. nequis Co- yi 0C cufabant, in undas abjicitur 360. a terra paffu- drum vulneraret: Ipfe depofitisinfignibus Im- Hon f perii, familiarem cultum induit, & hoftium pa« u ü um millibus. Haud paftus eft Deus tantam vir- tutem Oceano hauriri, fuffecitque valido ado- bulantium globo feobjecit, uüumque ex his fal- Hir leícenti vires, ut diem penetotum natatu fe fu- ce percuffum in cedem fuam compulit. Cujus If ftentaret,aclembum nonlonge confequeretur. interitg Athense fervatae funt. Tj 'Tunc vero pudor navigantibus obortus, & uni- fe us corpufculi pondus levioris momenti vifum, 5. Vïn f quam ut naufragium eo additotimerent. lta- EXEMPLA DOMESTICA. queinhibito curfa adnatantem lceti excipiunt, Yits b fecuraque exinde ufi navigatione, quafi virtu- Ignatius religiofe morem illum retinuit, Vita l. s. hu 1&( L S. Soc. tem Oeanoipío ac morte majorem veherent. ut nullimalum pro malo redderet, fedc.2. & 6. Jo. Rho. XL. Margaritam Anna mater elegerat, ut vinceretin borio malum , & maleíaécta benefa- li var. Hift. uxorem Philippo!II.daret; namid Philippus &is non tantum exzequaret, fed etiam obrue- 1.4.c 4. n ; u. 14. 1l. illius permiferat arbitrio. Quantares age- ret. Dealiisnunquam detraxit: detrahentibus U ( batur totgentibus, populisque Reginam dare? aures nunquam patefecit. Alienorum vitia, Bruris ] non modo ipfe in colloquiis non protraxit, fed : Admonita fuze fortunze Margarita major fuit, [r 112 n quam uteam pietati praeliaberet. Itaquemul- me ab aliis protraherentur, fedulo cavit. Pex tü tis cum lacrymis ad matrem adit, obnixeque triginta & amplius annos neminem unquam verbocontumeliofo, aut merdaci lzefit. Erra- j AnfPhn, rogat, ut regias ad Philippi nuptias, ac magnze oll,lun. t orbis partis imperium fororem natu majorem ta domefticorum miro filentio tegebat, & fi 161 f eligat, id jura naturze ferre, ut quze prior lucem forteaperire neceffe effet, non pluribus quam jl viderat,imperaret. Sed vicitmatris voluntas, opus erat , aperiebat. ficque forori przelata Philippo ceffit. . 1. S. Francifícus Xaverius famme charita-L.a Epift, tem proximi verbo & exemplo commendabat ; H An.ïwïex. : Dileilio: fervilis. f $5 T hiuc dicere folebat ; quid aliud eft focietas Je " U» [ Cordier | XLI. MauritiusSaxonizeDux in quadam ho- uam focietas amoris & concordisze. P- 4 €- G. ii velitatione ab hofte ex equo deje&tus eft, IIH. P. Jacobus Laynes in caftris nofocomioHift. Socq [ quem utfervaret quidam ejus fervus , eum cor- praefe&tus fua ipfe manu pbharmaca praepara-P-*- ^ 10« , IK pore fuo protexit, acomnia vulnerain fe & cal- bat, porrigebatque, unguenta oblinebat, ci- ' ^ bosinoszegris inferebat, lintea purgabat, no- fo ces hominum & equorum excepit, neque fe &tu excubabat. |A movit. Mauritius fervi fanguine perfufus, nul- t ]um vulnus accepit ; at fervus relatus ad ter- - ]V. P.Petrus Faber ajebat experientia, '&Vit.1. a. ! fcriptura conftare, quo quisiri proximos beni-c. 15. torium paulo poft exfpiravit.- f Cotdier p. XLII. Cum Remoaldus filius Longäbardo- gniorfuerit, eolargioremei occurrerefolitam 4.c.7.$-1. rum Regis Beneventi obfidereturab Imperato- mifericordiam Dei. etiam ultrofine precibus ; £ : Pf 0v & hujus charitatis defe&tu evenire, curnullam £nic q re Conftantio 1. impio haeretico , qui volebat 1699 . omnes Principes fuos errores fe&ari: videns in precibus delectationem fentiamus. Ejusque q Remoaldus fepremi fine fpe pacis conciliandze opera mifericordize fpiritualia praepatare ad Q fpirituales confolationes. ipfe omni ftudio ex- Provin, per honeftas conditiones, fervum ad patrem Grimoaldum ablegat, qui nuntiet, fe , nifi füc- cludebat,quidquid minuere opinionem de aliis Phil.coll currat, tueri urbem non poffe. Servus reverfus poffet vel conjunctionem dirimere, in quam 16o4, à rem crebras preces & facrificia offerebàt, vo- À Yórr, cum litteris, quibus auxilium propegiem pro- mittebatur, in manus hoftiumincidit: ubiim- cabat autem illas cogitationes, frigora quee- Mopunt. r perator intelligit, folvendam fibi obfidionem dam malevolorum dzemonum, valdeque adni- lbid; : 'tov u- tendum ceníebat , ne nos a charitate aliorum fit Eraeo- eífe. Jubet, fi mori nolit, fervum ad urbis ob- 1,1.14, fef;e foffam accedere. ac hero fuo nuntiare, ni- perfpecta eorum vitia avocent; unde & fpes eo- H-S-P-I. hila patreopisexfpe&anduni; dederet fe, qui- rum falutisinfringifolet: neque vero has co- 'g'n'u6o C'. bus conditionibus poffet. Servus evocato he- gitationes cenfebat fuga vinci, fed acceffu po- It rofuoapertedixit: Auxilia in vicino effe, tan- tius ad eos, erga quos quocunque modo ad- verfionem fentimus ; fic enim Chriftum Domi- tifper obfidionem ferret. Pluradicerem, in- ) quit, fed cingor ab hoftibus, qui jam nunc me num poft füam etiam mortem hafta transfixum am veratibi elocutum in frufta concident. Com- in eum, qui transfixerat, cruorem effudiffe , TM utad illum vel hoc modo accederet, mendotibiconjugem ac liberos meos. Quo di- 12, Y2 b &oillicofuit omni ex parte confoffus. V. Primi Patres ipfi in magna egeftate Ro- Afp r.c, t Va! Max. XLllIi.Cumin Reatinam Villam milites ad- m2ze 1538. in fumma annonz charitate, pau-2?. n. 23. lls peres e plateisinfuam domum deportant, ci- l l2j, 1.6.c. 8- ventarefervus UrbiniPanopionis profcripti vi- diffet, ut herum occiderent; ipfe ftatim muta- bo, igne, vefte, le&to, juvant, fic 400. meudicis i tacum hero vefte,acannulo.illum poftico clam fubvenerunt. V. P. Simeon S. P. N. Ignatii confeffariusEx Lib, emifit; fe autem in cubiculum aclectulum heri lxl recepit, & ut Panopionem occidi paffus eft. jam fenex,ita diligebat fratres, ut vel ignotos fi-!ngolft. hl " Val .Max. XLIV. Codrus Rex Athenienfis, vaftata ab bi vel primum focietatem ingreffos accederet ,""-'** I* '*.ï, 946] | L] 1.5. c.6. hoftibus Attica, ubiab OraculoDelphico intel- &abeis, qüi vocarentur, peteret, quorum Ws omnium nonïina 'memoxia notans , que mlibet »lexit per legatos, tum finem bello foref fiipfe fingil- W IQ .] är? Titulus. XLIV. Dileftio Pwoxïn?ï. llj longz & periculofe ! navigationis viaticüni d fingillatim in memento Deo commendabat. Unde longiffimus erat in inemento, toleraba- datum fuerat, id illi totum cum egenis com- tur tamen, quia privatim celebrabat. municarunt. Et compenfavit Deus hanc libe- [l -. V'VHï'fï. foc. talitatem aliorum in ipfos liberalitate. ! . ro. n. 'VIL P. Joannes Nunnius cumfocio medici- An.Lüg. il nae artem addifcebat, tantum ideo ut zegrctis XX. /Egrotabat Avenionecoadjutor, cum- 1594* z1$. captivis mederi poffet, quod & fecit: & fiquos que de ejus falutemedici plane defperaffent ; monuerunt ReCorem, ne fruftra fumptus in magis zegrotos invenit, in fuam demum tulit. Idem, fi qui ex captivis ob morbos fuis domi- ?egrotum faceret; at P.Re&or neutiquam ac- nis laborare non poterant, ipforum vices per quiefcens, juffit medicos, quidquid ad fanan- dum zegrotüm opus foret, proefcribere, itain- fe perfolvebat. Saepe noGu colle&tas in erga- ftulis captivorum fordes exportabat. gentisfumptus media adhibita funt, zegerque VIIL P. Joannes Pifcator Re&or Novitiatus fanatus , obítupefcentibus medicis infignem Vita B. fuperiorum erga fuos charitatem. 2 À Vs Aug.Hi g, Romaui, cum nihil in promptu haberet, quod »0€, mendicantibus daret, fuas fzepe veftes detra- XXI Cselitii refcivit nofter, antrum quod- An. Belg, u xit & donavit. Idem Nuhnius Ribertus fecit ; dam effe, fcetore teterrimo plenum , ubi ho- 3597 Qa x üg An. Li- ita ut ipfe pene nudus effet. mines aliquot pefte affecti, fine auxilio jace- IX. P. Nicolaus Stafeldius Brunsbergenfis rent; nemoillucingredi aufus erat: fed nofter l, Xhuan. Collegii Reétor, cum febris totum pzene col- ardens charitate,folus illud intrat, reperit ma- d Brunsb. gnam fexus utriusque vim, alios fuper alios 1612. legium invafiffet, pro omnibus fe Deo vi&i- a mam obtulit, ratumque habuit Deus, mo ' : T animam agentes, omnes confeífione expiat, l tuus eft illefebrifolus, loco omnium. itaque moriuntur. ul XXII. Cum Augu üægravit&r ?äegfct'aret P LJ An. la« An.Flan-; *coll. lun. X. Jo. Antonius Hock abje&tiffimse condi- gol.1669. [ tionis homines maxime curabat, dicens fe cu- Paulus Hoffeus, P.joannes Kaftellus Anglus x614. rare ipía Dei membra, ei quam conjunGiffi- ad zedem Salvatoris ad octo millia paffuum L ma, & chariffima, ideoque fe eorum confue- 2 1 profectus, pro tam caro capite ipfe fuum de- «La i tudine mirifice dele&ari. vovit, fedulo Deum precatus, votum ut hoé 5 An.Mex. . XI. Angelopoli Indus puer tabifico viperae fuum ratum haberet, & habuit Deus: fimul 409. morfu fecundum crus ita intumuerat, ut fce- enitn domum venit, decubuit & occubuit; u de purulenta fanies utrinque difflueret, tan- furrexit alter jam conclamátus, pro quo ho- 0Ef $oq tumque foetorem diffünderet, ut etiam maxi- füa piacularis erat ille; ovis pro paftore. 3 TARNT me exercitati in hac re ptae foetore accedere XXIII. Joannes Berckman magna unum p- 2, Viæïn M nonpotuerint. Sed Franc. a villa regali non quernque affabilitatis dulcediue gratiaque al- P^£: 9? folum accedebat. fed & forbitiunculas ori in- loquebatur; nunquam auditus per jocum il- ludere ulli, autirridere, nunquam effervefcere gerebat , le&um fternebat, cicatricem foeten- ATR tem obligabat, purulentas fafciaslavabat,imo contra aliquem. Obvics in plateis licet igro* jl putridam cicatricem fingulis diebus egregius tos affabiliffime falutabat: caufam hujus rei fui victor lambebat. interrogatus, quia, ioquit, fratres mei funt. I T Prov, Xlk P.Ludovicus Riverius nullum un- Quotidiezegros vifitabat promifcue,eos tamen rtance quam vel leviffime offendit, nulli ne nutu folabatur diutius, qui rarius ab aliis viferentur. 1608. Quoties obfequium ab alio pofceretur, vix pro- PAE- Ff2» quidem repugnavit, Annis feptendecim Elo- à ä uentize Profeffor. nurciatis verbis, promptus hac fimiliveforma pag. 15 Provin. Xll!. P. Didacus Garzia Vice-Provincialis refpondit: Effe&um dabo, mi pater, & lubens ; Phil.coll. volebat fe captivum dare Barbaris; pro capto unde perfüugium erat omnium, quoties quis S 1604. t ab illis P. Melchiore Hurtado. in aliquo officio impeditus erat, vicem eifuam. A. 161 r. XIV. Joannes Bufgeus Provincialis Rheni, demandaret. : Mogunt. neminem unquam acerbius ap lavit, aut XXIV. Jul janus Sena ädolefc.ens vel uin- Ann.Safte ? Prov.Lu- [ oníftantinus bram detra&tionis horrebat; unde fi quando din.coll. ET fit. Eraca- perftrinxit. Idem obfervavit P. Collarita, Da. icl4, Pulcharelius P. Odoardus Carveria; in circulo loquentium ftaret, & aliquid contra r615, H.S.P.x. XV. Antonius Criminalis in itineribus fo» fociorum exiftimationem quan.vis modicum dici audiret illico rubore fuffufus ex circum- lg. n.116. cios ferendis farcinulis fublevabat, in occur- rentibus fluviis primus vadum tentabat, co- ftantium corona fe fuübduxit. Vita l'. s XXV. P. Vincentius Caraffa in Adverfariis C ï mitesque imbecilliores humeris impofitos tra- 7 jiciebat, in hofpitiis viisque & fegvi & patris fuis hoc Syndagraphum reliquit: Deuni ama- obibat partes. bo propter fe, & propteripfum vivis ejusima- ! H.4S.P. I. XVI. Alvarus Mendius, Mago&ani in Ára- ginibus inferviam:Cor tradam ipfi,manumque 12. V.123* bia 1 5o. ex iis, quiab Armuzia Turcarum me- proximo, ut divino pettori eum admoveam, tu profugerant, conquifita ftipe fuftentabat, Idem crebro noftris inculcabat, duas elfe cha- - A 16 XVIL Andreas Coníalvus, Pafchalis Cata- ritatis orores, manfuetudinem & patientiam, Tbid. l. 15. .l.av li 25. n. 124» launus, & Alphonfus Lopius 1555. facto nau« quas ejus laterà femper claudere oporteret. fragio fame pereunt, ne deferant turbam nau- Loc. cit. XXVL. P. Petrus Cotto nus Gallus adeo ple- Nadafi ta fragorum. nus erat fuaviffimae charitatis,utHenricusMa- an. me- XVIiL. P.Dominicus dicebat, reinedium morab. SEX Libl - golít. c contra averfionem effe, ofculari veftigia il« gnus Galliarum Rex dictitaret: Cottonus de 19 Marti, E-Ingoflt- 130 9- 16' nemine male cenfet,& nemini unquam füccen- | m.fei b lius, erga quem fentis averfionem. fet. Mirificediffimulabat, excufabat, tegebat, h H.S.p.r. XIX. An. 1548. Patres & totidem Fratres :5..102. in Indiam navigantes , quidquid ipfis ad | tam fi quid perperam ab aliquo fattum audiret. . iüii VIL — ä R. P. Loln. Bibl. Man. T. 0?1. [. 618 Bzf"iiotlzecæ Mänüufis -Concionatbriæ I Idem rr. XXVII. Simon de Eífpalza Coadjutor Hi- tamen rident,non tamen perinde etiam nos ri« unit, fpanus petiit per Beatam Virginem aDeo fi- demus, fed commiferatione potius erga illos Scheg' biimpetrari, ut in morientis locum fubflitue- moyemur; ita peccatores, hzeret ci & cmi:es paüc3 5 retur, illo in vita rezento, fe enim Collegio hoftes, dum quafi infaniunt, & fic avin;:am vix aliquid, illur autem longe plus poffepro- fuam graviter lzedunt; licet ipfi rideant, nos | deíffe. Et vero zeger ille confeftim refpiravit, tamen potius iisdem compati debemus. ? ac fen(im convaluit; Simoneim vero intra tri- ]I. Sicut Margaritzee manibus cuià incuria Lud. de .. duum idem morbus, quialterum deferebat; tra&atze fplendorum amittunt & flaveícunt ; Ponte p.- ', 7 ?,, j corripuit, & extinxit, feufuccedaneam victi- atque fi in aceto ponantur, omnino diflolvun- ? 7- 'r(ï;:i: mam humiltatis & charitatis. tur; ira unio fraternze charitatis fuam piae- Tbid. r. XXVIII. P. Joaanes Collignon Gallus fub G. Auguft, ftantiam amittit, fi negligenter traétetur, & Du.I» j mortem fe increpitans, latronem fe divinze exerceatur. ^ pat glorize vocitabat, querebaturque, quod in le- IIl. Sicut vitze a nimalis R.argumen'tum eft S;äpïet. tiend Dom. 25, &ulo domi, non foris inter peítiferorum tur- motus membrorum: fic vitve fpiritualis cer- poft Pent, - ä bam defungeretur charitate, fimul & vitas tum indicium,eft amor erga proximum, & text., A. f quod illi decus adeo in defiderio fuit, ut ea opera charitatis in illum. EHinc D.]oannes z. fdem tabe laborantibus undecies ipfe caput addi- €.3. ait: Translati fumus de morte ad vitam, Donà xerit, feryieritque aífiduitate plane heroicze quia diligimus fratres. Contra ficut mortis Dat A themn 3- charitatis. Obiit Mufliponti r. Augufti anno aut valetudinis defperat» argumentum eft 1633. ftapor membrorum, & ceffatio motus ; fic ex- ] Pluva in boc geueve exempla nmoffrorum vz- tin&ze gratize clarum indicium eft, non aífi- deri polfant ia Tomis integvis, quibus Titulus: ci erga proximum, & ab ejus dileCtione cef- Mortes 2luf? fare. Undeiterum D. Joannes. Qui habuerit $.Ang. ? ves, €" F. it?z'wæ. Charitatz'sl,» pr?- de com- 4 ]ïgitm*. fübítantiam hujus mundi, & viderit fratrem 3mun,vita. fuum neceffe habere, & clauferit viícera ab €o, $.^ Y ; EXEMPLA PROFANA. quomodo char'tas Dei manet ia ilo ? z idem, -- IV. Sieut fi meldiligis, diligis & receptacu- . þlntarch. em. 4. -^ — l. ]Xe-xahd.er Magnus urge»te matre Olym- lum mellis ; ita qui di'git Deum, debet &' piade, ut infontemi cccideret, aliam, proximum, velut receptaculum divinaze boni- inquit, a me mercedem poftula, hominis vita tatis, diligere. S g I à [] hon.;, ; nullo beneficio compen(atur. V.Sicutig isin fua fphzera ligni $ opus non Rodriq.i l2ib Stapl, ll. Marcus Antonius parcens rebellibus habet adfui confervationem, at ifte fublunaris P-J- t4 zetl them. 3. in Dom. in Senatu dixit: Utinam poffem mu E l]tos eþiam ignis fine pabulo mox deficit; itain hac vita^ 7 poftPent, & b inferis excitare. z fineoperibus charitatis non vivitur, & ubi ipía bid. IiI. Cum Orettes & Pilades in fe*gïoneTau— non funt, ibi nec charitas eit. Itiori deloco de- Sumtma juleus rica a Rege comprehenfi fuiffent , quod fimu- VI. Sicuti aqua, quanto a praed:c. d loc f lacrum Palladis auferre voluiffent, (ed poftea fcendit, tanto ad plura rrganda trahi p.teft; ml y. d- ita fi dilectio inDeo fundetur,ad proxiinum co- V. d—i,le-&. letio, 1 re melius examinata Oreftes folus furti reus compertus, ideoque damnatus ad mortem fuif- piofilfime irrizandum inclinari faci e poteft fet, Pilades feOreftem efle dixit, ut pro focio -, VÀL. Sicut cibus pofitus ante inferioris con- NIbidF v interficeretur, Oreftes vero fe effe Oreftem fa- ditionis homines cito aufertur, ita, ut d!gn:o- tebatur, ne focius periret. ribus vix quidquam obveniat; i veroante Re- fi Ibid. Toitit, | IV. Damon & Pythias Pythagorzei condi- gem ponatur, omnibus convivis pro menfura P. fcipuli, ar&:ffima inter feamicitia usque adeo dignitat's ordinate diftribuitur; ita dilectlo , c' 2' coaluerurt,ut cum Damon ad mortem damna- quze cibus anim»e delicatus eft, fi inter vanos tus fuiffet a Dionyfio Rege, fed prius.ut res do- & vanitates ponatur digaioribus, id eft, Deo mefticas componere liceret, rogaffet, Pythias & San&üis nihil refervatur; Si vero pofitus an- fe interea vadem offerre non dubitaret. Cum ; te Deum, ordinate & fecundum d:gzitatem vero hora morti deftinata adveniente, ftulti- diftribuetur. . VH Sicut fol pri us montes, deinde pri- lbid. tize ipfum ob temerariam fponfionem damna- Mnt ret, refpondet Pythias , non dubitare fe, quin mum valles irradiat, ita dilectio primum in I03,in amicus ad defti Deum, deinde in alios fibi magis propinquos, T Cgr. uti & factum. inatum tempus adfutqrusy effet, L— - BÉ u ] &tunc primum in remotiífima fubjetta tertur. Virgil, V.Nifus & Euryalus/Ene»e focii adeo fe dili- IX. Sicutlumen caudelze a parvo vento ex- LJ 90 ,' Ibid».— i gebant, ut, cum Euryalum Rututi peremiffent, tinguitur, magnus vero ignis plus inflamma- Nifus prius focii mortem ulturus ad pericu- tur, & creícit ; ita exigua charitas modica ad- lum, quod jam!evaferat, redierit, fumptaque verfitate corrumpitur, magnoa vero majus ex Beió (Goué . Kandes, Bedh g vindicta feipfum confoderit, & fuper mortui Kuryali corpus exanimem fe projecerit. tribqlationibus iucrementum capit. Á gJr Utilitas, $.. VIIL. X. Sicut plures fagittze in unum fafciculum Scilurus, SIMILITUDINES. colligatze frargi non poffunt, feorfim vero fit ;eRex. 4Natura. difficultate franguntur;ita & communitas ali- [ A ü l. Qicutii, qui infaniunt, ac Phrenefin pa- qua tamdiu adverfus hoftes fuos invicta mane- i "] ' — tiuntur, etiam quando fibi ipfis injurias bit, quamdiu illius membra intra fe unita funt grandes inferunt, corpus lacerant, &c. adhuc per vinculum charitatis;facileo autem diffolve- p - tur, 619 Titulus XLI V .Dz'le&'io Proximi. L« 05 tur, fiquivis fecandum propriam voluntatem propriüm.erga nosipfos amorem non amitti- 1 : vivat, & proprium commodum quzerat. muüs : eodem quoque modo juftum eft, ut pro- Y d | 4 Ssteg. : Xl. Sicut quandoquezegros , quos fortis pi- Ximos noftros cum omnibus defectibus eo- | paft.c.38- ementorum potio carare non valuit, ad falu- rum diligamus, folam in illis naturze fimilitu- tem priftinam tepens aqua revocavit; ita non- dinem & relationem, nec non divini przecepti nunquam, quiiater flagellorum duritiam ma- rfeverentiam & obfervantiam confiderantes. m L nent incorrec&i, dulci funtadmonitioneadmo- ;* ] II Sicut in uno corpore multa membra ha- !dem difc, nendi; nam plerumque, quos cruciamenta bemus, omnia autem membra non éundem ? !* TA 1 E js non corrigunt, ab iniquis actibus lenia blan- actum habent; ita multi unum corpus fumus dimenta compefcunt. inChrifto,finguli autem alter alterius membra. Staplet. XlI. Sicut calor naturalis veftimenta illi Hinc, ficut r. unum membrum timet feparari te » om. I2. impofita calefacit, & veftimenta viciffim calo- ab alio, fic nihil debet tam formidare Chriftia- el S;ap[et. Es e rem naturalem fovent, & perficiunt; fic ignis nus, quam feparari a Chrifli corpore. 2.Sicut, - "o , d ïhem. 4. rPOQPem:* j amoris divini ad proximum amandum cor ac- fi quid patitur unum membrum, compatiuns cendit,& ipfe amor proximi hunc poftea ignem ÓH tur, omnia membra, ita quivis homo proxi- ïix fovet, atque adauget. [ Tidem mo fuo compati debet. 3. Sicut membra in- 1 Dom. " XIIL Sicut quide fonte bibit, autex fole vi- firmiora abundantius honorantur; fic & nos IS 17 det, non fonti aut foli quidquam, fed fibi ipfi non debemus eos defpicere, qui infirmi vi- A Pent. them, 3. multum contulit; ità amor proximi non tam dentur. Inítruimur quoque in hoc , quod , fi X ipfi proximo, quam nobis eft utilis. quid patitur unum membrum, compatiuntur ll äi omnia mebra ; five, fi glorietur unum mem- ef Necefftas. brum , congaudent czetera ; fic fideles debent Pt SS. Aug, [ XIV. Sicut, fifrater nofter vulnus habet in gaudere cum gaudentibus, flere cum flenti- [ mun.vita de com- corpore, quod occultum velit, eo quod fecari bus. 4.Sicut membra ad invicem ferviunt ; 0 'timeat, crudeles ceaferemurt, fifileremus, mi- nam oculus non videt pro fe folo, fed pro fericordes vero, fi indicaremus ; ita multo toto corpore; auris non fibi foli audit, nec "ll* ïdem inagis mifericordes cenferi debemus, fi vul- pes fibi foli ambulat, fed toti corpori ;; eodem &them. M nus mentis, ne in corde deterius putrefcat, modo, ut debito reciprocse dile&tionis, quo Di« aperiamus. obfítringuimur, perfe&e fatisfaciamus, bona [/ S. Greg. XV. Sicut in zedificio lapis lapidem por- noftra tam fpiritualia, quam temporalia in on Rodti L2.inE- hom.23. tat, &, fi onus detractaret, omnia corruerent; beneficium commune totius communitatis, ita in fpirituali zedificio Ecclefize aut commu- in qua vivimus, communicare debemns. Ad iL s 1 L zech. 4 nionis damnum non leve timendum erit, fi quod efficacius perfuadendum idem B. Laus Y rentius per eandem corporis fimilitudinem tare renuant. ilius membra fe mutuo pet charitatem por- aliud quoddam motivum his verbis adducit ; la. um R' judeus XVI. Sicut qui palatium vult conftruere, Eodem modo provocamur, cum videmus, àn'loc, fi- j v.died prædïc. ! inul.v. di- primo ftudet fapra petram vel ftabile folum quod cibum, quem os recepit, aliis membris J -; lectio. fundamentalocare, & poftea demum reliquas communicat, ita & fideles facere debent. s. partes fuperíftruit;ita qui in quacunque con- Sicut, quando pars una corporis offenderetur gregatione absque detrimento & fcandalo vi- ab alia, nequaquam de parte offendente vin- - D vere cupit, prius verze charitatis fundamen- dictam fumeret, id quod B. Laurentius [ufti- Y tum jJac.at oportet. nianus optime hisce verbis notat: Similiter , i Rodriq. : XVlILSicutcaufaaquas influentisin navem cum unuimm membrum ab alio laeditur, non fe I[À L. * P. 1. tr. 4. vindicat, fic debet eífe inter fideles. INullz 0 H c. . eft vel tabularum hiatus, aut non fatis arcta compactio ? ita & caufa interitus communita- malo pro inalo veddentes ; Sic enim Apoftolus 05 nos monet. Etiterum: Charztate fratergitatit [3! tum pleramque eft non fatis ftri&ta fubditorum cum fuo capite & inter femet per vinculum inviceim diligentes & paulo poft : Benedicite pev- i charitatis connexio. " fequentibus vos, €» nolite maledicere. 6. Sicut ) m Diguitas. unum membrum lzfioni fe exponit pro alio, Ti fic nos agere debemus, imitantes Dominum lï: S. Chryf. XVIIIL Sicut,licet aureze (unt veftes, & cal- st in32.in Jefum Chriftum, qui paffioni fe expofuit, i- x. Cor. ceamenta aurea, aliud tamen requirimus, ut &um, quem genus humanum mnieruerat, fu- $, Regem agnofcamus; purpuram autem & dia- " perfeexcipiens. 7. Sicut unum membrurm ]i dema ubi primum intuemur, jam regize maje- reputat fibi tieri, quod fit alteri, five bonum, X ftatis nullum aliud fignum exfpe&amus ; ita five malum ; fic nos, quodaliis irrogatur, no- )d fane, cui diadema charitatis incumbit, jam bis fieri exiftimare debemus; Unde ipfe Do- d anihil obftat, quo minus verus Chrifti difcipu- minus Jefus Ecclefiae Caput dicit : Quod unz D lus exiftimari poífit; in hocenim cognoícent, ex qseinius Teis fecoflis , andbi feciflis.. 8. Sic- ;;: quod difcipuli mei eftis, fi dilexeritis invicem, ut unum membrum non invidet alio membro, inquit Chriftus. licet non habeat idem officium ; non omnia namque eundem actum habent membra, nec "at tamen fibi invicem invident; fic nec debet ALUE SIMILITUDINES. - i CrlorüP aliquis invidere proximo fuo habenti gra n o Manfi tr. T. cut nos ipfos una cum omnibus defe&i- z 5. difc. 9. Si þiam, quam ipfe non habet. ] bus noftris amare confuevimus, quia, e HA. tametfi iracundi, ignorantes, deformes , pau- n : peres, & infirmi fimus, propter hoc tamen IIÍ. Sicut Spiritus humanus ad hoc, ut.vi- V. Vin« 9 "— R.P. Lobu, Bibl. Man. 1om. f. liii2a tam centius Jf —X Q— E 630 Jibliothece Manuafis Concionatorie Fert. fer. 'tam det corpori, requirit conjun&ioriem menme-. X. Utiliias ; tam quia Chriftus omnia, qüæ de Pent. brorum, quia fi membra funt divifa, fcilicet proximo exhibemus obfequia , non alitef, caput feoríum, & manus & pedes, & fic de quam fibi fa&ta effest, remuneratur ; tumi aliis, Spiritas recedit, nec remanet cum ali- quià ipfe promifit, fi duo confenferint fuper » unum, éos, quodcunque petierint, impetra- quo membro divifo, ita etiam eft de Spiritu fancto. Unde legimus in Pfalmo 132. Ecce turos; Propter quam utilitatem charitatis, quam bouum, €7 qxam jucumdum babitave fva-. re&e commune pftoverbium' ait; Concordia ives du unum : uogiam aillac snaudavit Domz- res parvze crefcunt, diícordia etiam maxim»e Tettul.t.' ; uus benedicionem, &v vitam usque iu faculum. dilabuntur. Hinc Tertullianus Martyres me- a Mafc.fo IV. Sicut avis duabus alis potelt volare in diante impenetrabili hac unionis & concor- dize lorica adverfus infernum fortes, imo in- coelum, quare? quia nec fola dile&io Dei fine dile&ione proximi, nec fola dile&io proximi fuperabiles fuiffe notat: Inveniat vos unitos fine dile&ione Dei valet ad szeternam beatitu- & concordia armatos, quia pax veftra bellum ili eft, Similiter S. Gregorius fcribit: Ele- Sl Greg. dinem. om.s. i $. X. &orüm multitudinem eo magis maligni fpi- ritus pertimefcunt, quo eos per charitatis Ezech. | MOTIV A. Concordiam munitos contra & conglobatos S. Lau*t, vemplum Chrsfia ; qui fic dilexit quemvis afpiciunt, juft. de Ó E hominem, ut pro eo fanguineim & ani- - lig. vit. $& X vä e. 15. mam poneret, MEDIA l. Exemylu t Angelorum; de quo S. Laue n or Dei $ qusecunque enim funt eadem rentius Jufüinianus ait: Sollicitudo quoque L 4 Angelicze cuftodize nos provocatad amandum uni tertio, funt eadem inter fe; unde proximum : Non eft ab homine deípiciendus cum nos pef amorem conjunéti cum uno ter- tio, fcil:cet Deo, fueritus, facile etiam inuter S. Thüm*. homo; qui adeo Angelis charus eft, — AC Ibido Cb 70 MT Exesplum Sagclorum; de quibus idem nos per charitatem conjungemur. Hinc S doin, San&usait: Tanta vis in illa coelefti pace illos Gregorius, per amorem Dei, inquit, amor S.Greg.l. proximigignitur, & per amorem proxirni a- 10. mor. fatiat, ut quod in fe quisque nonaccipit, hoc fe accep iffe in altero exultet. - mor Dei nutritur; nam qui Deum amare ne- .1V. Maudatum Chezffi ; & qui dem, eüm và« glig't, pfofe&o proximutn diligere nefcit, Quod ipfum pulchra fimilitudine declaravit lediceret, datum.]o 15. Maundatum novum i do vobis &c. in hoc coznofcent omnes, quod S.Dorotheus. Quemadmodum, inquies, li- $. Dor; neze duce a circumferentia ad centrum due d:(c.6.de difcipuli mei eftis, fi dile&ionem habuetitis Ge, quo centro viciniores, eo etiam fibi in- non judica ad invicem. - V. Pyatevüita$; nam fratres fumus non vicem funt viciniores: Ita quo magis Deuim tantum natura, fed etiam gratia, tete Chrifto appetimus ( qui noftrum eft centrum ) eo etiam nobis invicem amoris affectu íumus Matth.23. & patrem nolite vocare fuper ter- ram; unus eft euim Pater veftef , qui in coé« propiores. S.Ambt. [;s eft, atqui tefte S.Ambrofio, major eft fra- lL. /m omiibus bominibus Chrifbum intueri ; quam ob cau(am Dominus, forte dixit: i temp. f.20.d€ tcroitas Chrilti, quam fanguinis ; fanguinis L] * enim fraternitas fimilitudinem corporis refert, z )uidquid feciítis uni ex minimi S mels, ini 3 lhi 601-6.60 & b Chrifti autem fraternitas unanimitatem cór- feciftis, Quod ipfüm medium etiam fuafit 5. dis animzeque demonftrat, ficut fcriptum eft, Cyprianus : Quid potuit nobis majus Chri- s, cys, - inultitudinis credentium erat cof unum , & ftus edicere? Quomodo potuit magis juftitive tr. de E« anima una. ac mifericordize opetam provocare, quam léetof, . La&Gant. $ VI. Humanitas ; nam uti La&antäus adver- quod praeffari id. dixit fibi, quidquid egenti lib.6.div. tit, confervanda eft humanitas, fi homines praeftatur &c.. Ut, qui refpe£tu fratris in Ec« iDRQCO 10' dici velimus ; id autem ipfum, confervare hu- clefia non movetur, vel Chrifti contempla« tioné moveatur. 1 tnanitatem , quid eft aliud , quam diligere ho- minem, quia homo fit, & idem, quod nos Ill Cupzdetotem omuzum tevvenavum verum fumus. deponere ; quod Abbas Jofeph füafit;. & S. VIIL AVeceffitas $. nàm ficut anima n&n vi- Jacobus dicens : unde bella & lites in vobis ? vificat membra, nifi fibi invicem copulata; nonne hinc? ex.concupifcentiis veftris. ita cuom nos omnes unum corpus fumus in IV.- Obedientie füudius $ iaxn quaecunqtie Rodriq. Chrifto, tefte Apoft. r. Corinth. 1o. Spiritus funt eadem cum uno tertio, etiam funt eadem P* - t fan&us non vivificabit nos, nifi per charita- interíe; &, ut Rodriquez ait, obedientia eít ia tem unum fimus. . 5 velut quoddatn hoftorium complanans omnia VIIL. Sucunditas ; jucundum enim eft, fra- & szequans, magnamque introducens in res tres habitare in unum. mnes unionem & sequalitatem. ; 2 V. Confiderave freguenter damna ex c liarita- S. Bera. So Befno 1X. Securitas; quid enim a foris conturba- , 29. in f.^9. in Cant.— te aut contriftare poterit, fi intus bene eft, & tis violatione provenientia, quze S. Bernard. Cant. - fraternapace gaudetis ? inquit recte S, Bernar- eleganter more fuo inhunc modum delíctibit: Prov.1o. Eccl. 4. dus; nempefrater, qui juvatur a fratre, quaft Longe,qu3efo,a vobis facite lemper hoc abomi- civitas firma, & funiculus triplex difficulter nabile malum: vos, qui experti eftis, & quoti« rumbpitur, tefte Salomóne, e contrario vero die experiatnini, quam bonum & quam jucun» E dum fit, habitare fratres inunum,fi tamen in mulititudoinordinata, viCtima potius eft, quam pugna, tefte Vegetio de re militari. unum, & non in fÍcandalum, alioqui nec jucune dutà Titulus XLIV. Dileffio Proxim. 6 Ed t h dutm plaie , necbonum, fedpeffimumacmos — , ? /aturamimi , ton dederitisatitem ea, gue 3 leftiffimum. V2e autem homini illi, perquem Weceffaria /uut corpori , quid proderiz 2 et unitatis vinculum jucundum turbatur; judi- . Il. Noffe pariter debet, proximus amandás tiuso dà Cium profecto portabit , quicunque eft ille. An- J/t ; id quod Hugo Cardinal s indicat, dum fu« Cardin. in te mihi contingat mori , quam audire in vo- per illa verba : Qui &on di/rgzt fvatvem fuui , 4 9 40 à bis quempiam jufte calamitatem : Filii ma- quem videt , doz2odo €'c. ita fcribit: Frater e« x tfis meze pugnaverunt contra mé. Nonne nim fuus imago Dei eft. Si ergo non diligisi- e Tenip praeferitis congregationis filii omnes vos eftis ? maginem Dei , nec eum, cujus eft imazo , di- t. lls finguli alterutrum fratres? quid ergo a foris ligis; ergo tnendax es, (i te Deum diligere di- [ Vos conturbare aut conttiftare poffit, fi intus cis, & tratrem odis ; qui non diligit fratrem , BN bene eftis , & fraternà pace gaudetis ? quam quem videt , non diligit imaginem Dei ; & qui n ob rem zemulamini charifmata meliora, ut non diligit imaginem Dei, Deum non cogno« Le— $ tog, bones vos przebeatis zemulatofes , charifma fcit, & qui Deum non cognofcit, ipfum non j 10m.g i peroptimum charitas eft. Hoc igitut' e&; diligit. Indubitata propofitio eft, quod. Deum quod dico. Pax vobis, a vobis fit, & omne; nemo vidit unquam, &ideo nos eum in pros $ quod extrinfecus minui videtur, non terret, ximo, velut in ejus effigie, & imaginefpecus quia non nocet. Nam e contrario, quidquid lari & contemplati voluit, difpofuitque , utiü foris blanditur, nulla eft profe&o confolatio; probationem & conteftationem amoris noftri fi intus (quodabfit) feminarium difcordize erga ipfum fratrem , qui oboculosnoftros ver- . germinayverit, fatur, diligamus. Sicut enim, licet ligno pro t ignis alimento utaris, lapidem quoque in do b [] Í $. Xil mus fundamenta conjicias, attamen poft- u$ ASCETICA. quam per adhibitam artificis induftriam ex u« f troque facta eftimago & effigies crucifixi Sal- S.'Thom. ]. Ante omnia connitendüm eft Afcetae *u£ $ C. 13. ad N vatoris , e veftigioilladadoras; ita quoque li« O $Gnel, A«om, cognuefcat tnodum diligendi proximuma cet homo e luto formatus, defectibus multis ffcut faipfum s quorum quidem tres S. Thomas obnoxius, tibique ingratus exiflat, ate ta. 2« 10, Iof, lp affignat. Primus off , quantum ad fruem dilect io- men ipfe diligendus eft, vel quia Deus id i- ïito 7i$ ,ut nos proximum dilzgamus proptev Deum s pfum preecepit, vel quia Deo charus & acce« Primarius enim finis propter quem proximum ptus, ideoque ab eodem ad *eternam gloriam rt lj Dit amare debémus, elt acquifitio zeternae falu« deftinàtus,velquiainfe defertimaginem come tis, & hanceandem confiderationem etiam D. munis Creatoris. Unde S. Ambrofius ait: Nos ls df 6de Laurentius Juftinianus adducit, nam verba , lat dl unum effe przecepit, & fuze naturze unitatis- Wi affumpti thematis, fcilicet : Di/zges proxzmuti que fimilitudinem in nos grátizx adoptione zuutn ficut teipfum , confiderans dicit: Id fieri transfudit, dicens: Pater, ficut ego & tu unum 60 fumus, ita & iftiin nobis unum fint. offe, utillum diligasad gratiam, & gloriam infuturo, vel in quemteipfum dilivis,id eft, in 1II. Noffe debet, cur Chri/fus tmaaudatum de Origenes Deum illum diligas, quisquis enim diligit h dileltione novura dixerit ; quà de re Origenes hom. 9. in n proximum, hoc cumillo debetagere, utetiam quierit, qua ratione Dominus nofter prace- ^* toto corde & tota anima diligat Deum. ptem iftud novum appellare potuerit, cum TTATÀ Secuudus fe tenet quoad modum dile&ionis: ] ( utpote ipfimet naturze hominis impreffum ) q fcilicet , ficut aliquis fé ipfum diligit , quafí adeo fuerit antiquum , imo cum idem divinus fj $ ('yp» : Jibi volens bonus , ita aliquis proximum dilhigat , magilfter dixerit: FHoce/? maxtimum €2? primum i tt, defa quafi i £ona voleass qui autem diligit proxi- mandatvg; diliges: Dominum Deum ex. totó n letnol inum ad hoe folum, ut ejus utilitate & dele- corde tfuo C?t. Secuudum ffarile buic ? diliges jtl &atione potiatur, non vult bonum proximo, proxiuum tuum ; & ideoinquit Origenes, quos j* fed ex proximo vult fibi bonum, quo quidem modo mandatum hoc novnm dici potuit; j modo hormo amare diciturres irrationales, pu* cum utique fciret, olim eff2e mandatum in le« ta vinum & aquam, uteis utatur. Quando e- ge? Mox veto refpondet dicens : fed quoniam [/] nim nosimetipfos amamus , bonum quod nobis charitasnunquam cadit, nec tnàndatum chas $, defideramus , eft propter noftram utilitatem ritatis veterafcit; hoc autem quod nunquam & profe&um, ita quoque fi cum eadem pro- ^ veteraícit, femper novutm effe praenuntiat , portione proximum nofttum amare veliimus, femper eniin confervantes & cuftodientes in hudtie b onum quoque illi defiderare vel procurare fe charitatis mandatum novos reddit fpiritu. p[tf* 6 debemus, idque in benéficiam ipforum, non S. Thomas tres adducit rationes, ob quas 2! Vvero noftrum. priéceptum iftud maadatum novum gloriofo n Tertius eff quoad affe uza dilettionis,ut Jcili- titulo appellat, tametfi etiam dudum antea cet aliquis neceffitati proximi [uboemiant , ficut in veteri teftamento flatutum fuerit. Primo fibi, & quod nibil illicitum propter amovem pro- propter effe&tum innovationis quem efficit; &b xtmi commitat , ficut uec pyoptev fuum atnovesa. ad Coloffenfes 3. Ex/polfentes vos veterem (5 S. Jacobusnos in hujus preecepti obfervatione bonminemy É9 induentes uovums h»ec novitas Canta mendacii redarguit, & convincit, dum ad füb- eft per charitatem, ad quam exhortàtur Chris t l veniendum proximnorum neceflfitatibus vifce- ftus. Secundo novum propter càufam , quae i ta , feu potius manus noftras non aperimus & hoc effecit, quia eft a novo Spiritu; eft enim nl extendimus , dumait: $z frater C? fovor zudi duplex fpiritus, vetus & novus? vetus fpiri- !l Jfnt , & indigeant viffuguotidiano , dicat autem tus fervitutis, novus fpiritus amoris ; ille ge« nerat fervos, hic filios adoptionis. Rorm. 8. nl gliguis veiäfüüt ü.l,islz Iïg in gare , €" mqudcz'fyzi- INost liiiá4 622 Bibliothecee: Manualis Concionatoria t Non accepiflis fpivitum feroitutis €c. hic Spi- cundum hancregulam tefte S. Profpero, tunc . Profp. e JO F SIV'W. Cl ritas inflammat ad charitatem , quia charitas . diligituus proximum, quaudo ad moves bonos $^. i S. t. cont, ! Dei diffufa eft in cordibus noftris per Spiritum €? ad vitaim etevnam fequend an , frcuti mobis ( » 15. fan&um. Tertio effe&tum, quem conftituit, faluti eorum cor[ulimus: quaudo nos in eorum * peccatis , C7 periculis cogitamus , &v /fcut no- Ícilicet novum teftamentum , nam brevis dif- ! ferentia veteris & noviteftamenti eft timor & dis Jubveniri optamuüs , zta eis pro viribusfub- amor. veniamus. Addit Ludovicus de Ponte, quan- Lud. de FE Manf tr. IX. Noffe debet, guemodo Cbrzffus boc pra- do jucundam & gratam cum eo converíatio- Font. to» X . 5. difc. 2. ceptem fusn , /ibige proprium dixerits quo de nem inítituimus , D. 17. fervamus. '& ,pe.rfe&am concordiam C€. So S: I. dubio fic Jofephus Manfi difcurrit: Experien- Joan. 13. 7) tia quotidiana in curia Romana vel maxime Pofterior regula a Chrifto data eft his ver- V. 34 bis: Mazdatum novuiu do vobis, ut diligatis Ü demonfítrat, quod is, qui magna a Principe q) beneficia quotidie accipit, in fignum zeftima- 2nvicet , ficut dilexi vos.. Secundum quamlbid. $. 2« proinde proximum diligimus , fi eos non ob f tionis veraeque grat.tudinis erga illum, ejus- e& dem Principis effigiem in nobilioribus concla- eorum merita , fed fola charitate impellente vibus publice expofitam habeat, aulicosquo- diligamus; fi bona grative, ipfamque perfe- qi ]!( que ejusdem. honoret, illum veneratione & &ionem, ipfis optemus, & pro viribus procu- obedientia debita profequatur, imo genium remns: Sed non tantum bona, delicias & ho- fl Q & nutusejus obfervet. Eodem quoque modo nores , fed iplam etiam vitam propterípiritua- Colof $. manifeftum in nobis indicium erit, quanti le illius bonum am ttere parati fingus : fi one- ra ;pfius portemus, & in nos fufcipiamus, fi- vl !5' li Deum nof(trum zeftimemus & diligamus , fi ex ü ipfius amore permagni zeftimemus & honore- cut Chriitus languores noftros tulit, & dolo- mus proximum, qui velut imago & finilitudo res noítros portavit in corpore fuo fuper li- Roirit, ' ejus eft. fiquehoc praeceptum , quod ipfe pro- goum :fiin finemusque hanc dile&tionem cum * . prium fuum przeceptum appellat : Hoc ? pr- Cüríto continuemus. Ita S. Paulus dilexit Rom. 9. pu L fT. 4' V. 3. €.1) cep tum meum y ut diligatis z'm:z'cem » inviolabi- proximum , quemadmodum ipfemet teftatus 2. COT.IIQ liter obfervemus. eít: 4 ruittiamabi wagnaeft, €7 continuus do- v. 29. g Ídiota c. lor. cordi 1meo: optabam enim anatbema effe a t V. Noffe debet , guorodo amor Dei €$ proxi- 29. : mài unus dicatur; id quod idem author fic o- Córiffo pro [ratribus meis: Et quisinfiimatur , ftendit: Quando coeleftis Paftor nofter Jefus €$ ego non iufivthor ?. quis fcaudalizatur , €? Chriftus nos velutdile&um gregem fuum Pe- &go &on uror tro pafcendum confignavit, eundem prius de VII. Noffe debet jimzmtim pevfe&ionem bujus p a. de .gï Báfi, " .;.dein. charitate & amoreerga fe examinavit dicens: dileclionis ; quze quidem in perfe&iffima unio- Ponte to. ftit.Yon, Simon ;Joannis amas wue ? Ettamen videri haud ne confiftit. Pro quo intelligenda notandum3-: tr. 7 it eit ex Lud. de Ponte, quinque unition:s gra- c. 100 . IO $mmerito poffet, potius a Petro quzerendum el fuiffe, an gregem fuum, quem pafcere de- dus pofle affignari , 1. Eft intelle&us & judi- l — beat, diligeret, ideoque dicere debuiffe: Di- cii , utícilicet iniisdem veritatibus credenais, ligisagnos, oves ? veruntamen optime dixit, & preceptis admittendis conveniamus, t quia eodem amore, quo fe vult diligi, vult quemadmodum 5. Paul. hortatus eft Corin- 1. Cor.3. n etiam . proximum, amari. Unde ldiota ad thios dicens: O/ecro vos , fratres , per tiomen. v. 10 l Deum converfusait: Duo fünt praecepta a te Dom:ni noffvi Sjefü Chvifli , ut idipjum dicatis ottes , C? non fint i vobis f bifzita , fitis au- nobis data, dile&io Dei, & proximi; & licet duo fint praecepta , tamen unus eft amor, quia tem pevfecti in eodem fenfu , Gv in eadem fen eu- alius amor non eft, quo quis diligit proxi- :1v. Secundus gradus eft voluntatum & cor- mum, & quo diligitte, alioqui non effet pro- dium, ficut olim multitudinis credentium cor pterte; nec po'eft te quisquam diligere, qui unum erat & anima una,ad quem gradum hor- VR du Ü E ( i proximi dilectione nofcitur aberrare. An- tatus eft S. Paul. ad Philippenfes dicens : Sz c, z. v. 1o; felmus pariter ita fcribit: Nec proxmum vere que conf.Jatio 12 Chriffo, fü quod fola:ium cba- M M rE fine Deo, nec Deum vere fine proximo, poffu- vitatis , ff que focietas [ivitus , fíque vifcera - be. mus diligere. . suifevations , itplete gaudrum aneum , ut idem Lev. 9. VI. Noffe debe fapiatis , eandem cbavitatem babentes, unanimes, res tduþläcem rägulam, þczmdizm —— Lom.4 v.1&. — quan formanda & vegulanda eff bac proximi zdifutn fentientes , ndlilper contentionem , ne«c dile&itos quarum prior in Levitico indicatur pev auauerm gíoviatn facientes , non que fua fuut — his verbis: Diliges proximum tuum , ficut te . feugsli confidevantes | fedque aliorum. "Tertius Apfüm. Pro qua regula re&te applicanda fapi- gradus eft unitionis cum ipfo Deo , ut unio no- ^* D 'Thom.22, $3ter notat S. Thomas, amorem íui effe du- ftra fit divina, & nonhumana, quem gradum q.25.ar. plicem. Primo inordinatum & malum, quo petebat Chriftus illis verbis: $2cuz, / atev : se, Joan. 17. T* € egozn te , C? 1pfi in nobis unum fint , id eft, ut » V. 12« quis exteriorem duntaxat hominem, & car- nemquam cum beftiis communem habet, di- ficutego & tu eandem effenti»m habemus,fum- ligit. Secundo ordinarium & bonum, quo quis mam unionem in ienfu, voluntate, & executio- diligit excellentiam interioris hominis, & vi- ne, ta &ipfiin nobis eandem habeant per vo- Lon ii — M. p I — taim fecundum rationis przefcriptum inftituit. lunt:tis fuze cum noftra concordiam. Quartus Et (ecundvm iftum regulanda eft noftra dile- .gradus eft unitionis ; ratione carnis ejusdem —— —— Ó &io, uti pulehre notat S. Auguft. dum ait: cum divinitate unitze ?n SS. Sacramento alta- Frius vide ,fé uofli diligere teipfum , 7 tunc ti- ris, de qua locutus eft S. Paul. dicens : Uzus x. Cor. ro. Ài commendato proximum , quem diliges , fícut panis , onum covpus viulti fumus , omnes quide. V. AT. zeipfum ; [f autem noudum nofli diligerete , ti- wuo pane participatnus. Quintus tandem gra- d P UM n dus eft unitionis, propter eundem fta- ?71e0 && decipias proxz'ilzw/z /icut te, Unde fe- tum LO 0E .—1 Titulus XLIF. .Dz'le&'iav Proximi. 6253 i ] s pf'ofp. T p tum perfe&ionis,de qua przecipue Chrituslo- £? Ducibus tuis fulditus effo,at nimiata illovum VIt, cont. Jo.5.v. ?9: cutus eft, dicens : Ego, Fater , fum im eis, ficut c. 15. . . confuetudipem devitas ol eniun lagueus quidam fuinme:utfiztconjunimnati ig usum , idefl , ut |qui defides €9 vecordes à2 perditiouem €7 zuteri- omuesbos quinquegradus conjungantcum ma- tum adducit. 'Tertia fpecieseft, quando certze gna conftantia & perpetuitate, & ad finilitu- perfonze uniunt fefe, coéuntque ad inducen- Lud, t dinem. perfectiffim:e zzz£zozis, quam diviue dasin communitatem inauditas novitates, or- Ont, to gerfoua inter fe babeu. dinationesque fapienter a majoribus inütitu-. ]Sth Et hzec perfe&tio praecipue in rel : giofis fta- tas, convellendas , quam amicitiam prcinde, Gb 77 ]Oan D tibus reperitur,inhac enim majori cum folli- ut 5. Bernardus in limili loquitur , couzz a i44i-S. Bern. citudine procuratur fubjeCtio proprii judicii, tar exprefius plangit , ]2;&*532 differeutzus, €7 vj t 29. tu- R abnegatio propriee vcluntatis, iamiliaritas giautius caveudam e: vi/lisuat , efpote in*zfejlz'— per Cant. cum Deo per orationem, frequeutia magis uum . domefiicum umalum, A MOA $4 quieta & pia S. Communuionis , & renunciatio IX. Noffe debet potzova officia cbavztotis; quae rerum omnium, i inordinatiad eas aflectus, quidem apte per fimilitudinem corporis & ex quibus omnes diflenfiones oriuntur, ex membrorum explicantur, juxta illud Apofto- l— quo rectecolligunt Afcetze, amicitiam nullibi li: Foseffis corpus Córiffa C umembra de suem- t.Cor.1a. - perfectiorem, quam in reliciofis veris reperi- àro. Unde ficut tunc corpus beneconfttutum ri, utpote de quib&e potiílimum dici poffit , cenfetur , fi caput erga membra, & haecerga quod amicorum emnia fint communia. Utad- Coloff. 3. caput, aliaque. commembra officum fuum eo meritodixerit Apotolus: Super omuia au- praeftant, ita tunc quoque charitascenfebitur v:is'. . ven chavitatem babete , quodefl vinculum perfe- PO F periecta in communitate , fi fuperior refpe&tu &ionis , £? pax Cór e f& £ exaltet àu cordibus ve- inferiorum , & hierga fuperiorem & zequales " & ! Jivis, im quo C? vocati effis im umo corpore. membrorum & capit: Dy : officia imifantur. 1. I- Rodriq. VIH. Noffe debet azzones smalas , ffve amici- tfor, g, p.r. tr.4 tique ficut caput fuavem intperandi modum $* Sc' 180 Has pavticularess quarum tres fpeciesrecte a habet preeeundo plerumqué, aut comitando .L Crar, P. Rodriquez affignantur. Prima eft, quando ad labores: & ficut neceffarium alimentüm sequales fe majori quadam propenfione ob ti- fpirituum & fanguinis liberaliter reliquis P Á ) tulum , non infpiritu, fed in carne & fangui- membris dividit; dolentibus vero & affl.&tis El ne, füundatum, amant, quam quidem amici- / valde compatitur , & efficaciter , quantum eft tiam 5. Dorotheus, ut amicitiam diaboli fu- ex le, morbos depellere nititur; ita fim'li mo- - giendam , docet, utpote quae fpiritum cor- "[ud de g. Bafil. do Superior erga fubditos fe gerat. 2.S/cuti f. 2. deip- -yumpit, & profe&us fui zelum extinguit. Imo * membra inferiora capiti aliquid imperanti ce- Ponte to. xta Bahiliumin religionibus mille odiorum, a 9. ftit, Mon, 29 lerrimeobediunt: mire amapt, & defendunt, invidiarum , fufpicionum , inimicitiarumque & fe proilloicbusexponunt: fingulariter de- U 1.jb l eftfeminarium, caufaitem divifionum, circu- nique reverentur; ubi-maculatum eft, ablu- lorum, clanculariorum congreffuum, confpi- 7 unt: fierübefcit , tegunt: fiinfigne aliquod fa- rationum, & peftisordinum deterrima, utpo- cinus ab iis eft fa(tum, illi honorem relin- 4 te przvaricatrix omnium regularum, & bo- quunt, & coronari finuut: itafimilia quoque 1' I. COI': 30 ' norum omnium expultrix. Unde fequendum officia fubditi erga fuperiores exerceant. 3. / V, 1o , prudens S. Dorotliei confilium : 57 proficere Sicut membra zequalia fummam conjun&io- cupias , wmicut abe foctum , unicum asmicutm , nem retinent, ominemque etiam minimam di- " JDeum , € guz Deum izmeat , C? cum co [oqua- vifionem fugiuat : fe mutuofupportanpt , itaut j« vis , 67 touvevferis : Et is du domo Dei inops nunc pes, nunctergumaut latus, nunc alia Jfit in myfleriis auteza divinis dives & plenus. pàrs totum pondus fuftineat, & fumme fe de- f Qued ff dixeriut tales , fe logui de bonis vebus , fendat, ita ut fi flamma pedem aut manum u- fn €$ fibi mutuo prebere £oua. confilia , vnemine- nam corripit, moxalterum depellere nitatur, inut , 102 placere Deo facrificium, quod alieno fi occulta parsrevelatur, mox alterum mem- ! brum tegat; ita hzecip/a ejusdem communita- igue offeretuvs & fCMentium obligave , ut cevtis detpovibus etiam a bonis abflaueamus , ne, ut tis Religiofi erga fe obfervare ftudeant, fibi- S. Auguft. advertit, prolabamur in mala, que illud Apoftoli dictumapplicent: Ante o- ) transeuntes a verbis bonis, fed tempore pro- mhnia, mutuam in vobismet i pfis c'-:hlaritatem hibito, di&tis, ad otiofa, & inania, & ex his continuam habentes. H etiam ad noxia. Secunda fpecies eft, quando X. Nolfe debet circumffantias ad primavium $ aliquis ex defiderio afcendendi ad fplendida & actum dilcilivnis , [oil:cet corretlionem fvater- ]a zam vequifitos ; quze funt quinque potiffimum. fpeciofa in religione oflicia, iis fe plus aequo ] - adjungit, & velut affigit, qui muniis illis & Quarum prima pertinetad ipfum morbum, ut e, Joan- l 7' honoribus confequendis. aut procuraudis ma- fcilicet non fufcipiatur curatio morbiad fenon [ vl gis videntur idonei, quz fpecies merito lues pertinentis, aut incoguiti , aut jam ex integro n- peftilentiffima cenfetur ; nam domus , quae ex- emendati. 2. Ad tempus pertinet, ut fcilicet )u terius pontibus & fuftentaculis nititur, ruinze non fufcipiatur correctio, cum vel corrigens )- "proxima eft : & arbor palo alligata, fatis o- ipfe iratum feadvertit , autcerte peccantemi- ftendit, firmasradices iu terris fe nec dum e- ratum effe videt: ut non afiidue aut ftatim fem- $ giffe. Certe Parafitorum , & adulatorum percorrigat, fed paulatm emendare ftudeat , [ l- propria funt talia officia , non religioforum, & nifi forte periculum in mora fit. 3. Ad locum argumentum minime fallax praebent , füb re- pertinet, utfcilicet, qusxe coram omnibus pec- '6 qIT ligiofo pallio fuperbum, faecularem, & va- cantur, coram omnibus corripiantuür, ut o- num aninium Jatere. Unde prudenter iterum mnues timeant: quz autem fecreto patrata ln l- funt, fecretocorripiantur. 4. Ad modum per- S. Dorotheus monet : Superzoribus P;fæjkf?is ! tinet, Bibltothece Manm;;is Concionatorig. Af 624 n tinet , ut fcilicet priucipiis obfiftatur: ut ad ra- gnofcatur, & probetur charitas erga Deum,; dicem exfcindendam tendatur : ut non acetum uz fola verum imitatorem & difcipulum ?tum Chrifti facit: 2. quam pretiofa fit haec veftis , plen( fempen feverze increpationis adhibeatur , fed oleum etiam manfuetudinis & lenitatis mi- nempe aurea ; quantopere exornet, & quomo- f do calefaciatanimam : quomodo tegat in ho- Jac. 8. coté fcestut , ficqueregat vigor dilciplinze manfue- Vu2 i ye i tudinem , & manfuetudo ornet vigorem, & fic neftas noftras actiones ( juxta illud, qui con- alterum commendetur exaltero , ut nec vigot verti fecerit peccatorem ab errore viae tuze , gilig falvabit animam ejus a morte, & operiet mul- die fit rigidus, nec manfuetudo diffolvatur. 5. Ad finem pertinet, ut fcilicet cum intentione fo- titudinem peccatorum) & ab aliis extrinfecis utra moleftiis defendat ; quanto proinde ftudio ca- cio, Jius glorize Dei, & falutis proximiea corre&tio fufcipiatur; & effe&tus quicunque a divina rna- vendum , ne veítis hzec deturpetur per varios i aCtuscontra charitatem exercitos , ut otnnino Dor nucum magna tranquillitatefufcipiatur. Huc etiam pertinet, ut bene apprehendantur cau- laceretur per odia, inimi-citi-as ) contentiones ^ f2e obligantes tum ad correctionem faciendam, rixas, homicidia. X V. Defumi poteft occafio officia dile&ionis dile quales funt , v. g. honor Dei , bonum fpirituale fratris peccantis, & bonum communitatis , hujus explicandi ex more nunc recepto, quO , paCf patfim nunc folent varia ligamina ferica ( fei« cn quod extali correctione dependet, imo & bo- dene Bándlein o der Favirtein ) portari , & di- num ipíius corripientis, quod ex correctione [ ci , quod , ut laudabiliorhzec confuetudo red- àn legitime fufcepta merito fperare poteft; tum datur, ut fuadeas, ut certos colores eligant, ad eandem zequo animio ferendam, quales funt M praeter pauloante allatas , incrementum infi- & per hos fibi dileCionis officia erga proxi- ho mum exercenda in memoriam revocent ; t ] ^ gne humilitatis, patientiae, & gharitatis.x oportet, per 1 primum quidem caeruleum fit, 1 i t D $. XUL- quod fignificatur, proximum prec bus effe ju- lo vandum , juxta illud S. Jacobi: Orate pro in-5. V: 165 muitum enim valet de- p GONCEPTUS PRJEDICABILES. vicem , utfaivemini, [io precatio jufti aífidua. Hinc & Chriftus in orá- L. ftendi poteft fraternwe charitatis offi- urali numes cium ex fimilitudine membrorum ejus- tione Dominica femper u'us eft pl bv5 d«m corporis , eo feremodo, qui przececente ro. 2. (Liechtfarb ) per quod fi;nificatur, ! a il- $. num. 9. oftenfus eft , dividendo concionem proximuin exemplo eífe juvandum, juxt in tria membra , & oftendendo, quomodo fu- jud Chrifti : Sic luceat lux veftra coram hon:i- Matth. 5. nibus, ut videant opera veftra bosa, & glori- v 16. periores fe erga inferiores , hi erga fuperiores, ci- nf & zequales erga æquales-gergresdebgant, ficent Patrem, qui in coeliseft. Uti S. Fra ícus fecit. dicens: Se con:ionari velle: & II. Oftendi poteft ars omnes lücrandi, juxta turi modefte per urbem ambulans. 3. Aureum H illud Senecze; monftrabo tibi amatorium fiie (Goldfarb) vel verficolor , ad' fignificandum, * herba , fine medicamento, fine ullius Venefi- quod etiam operi bus variis proximum juvare 'ï cae carmine: Si visamari, ama. Oftendi ergo debeamus , juxta illud S. Joannis : Filicli mei, poterit, quomodo per amorem conciiiemus 5on diligamus verbo aut lig ua, fed opere & lïüf. 0 ; Y 1 nobis amorem Dei , cujusimaginem tantope- virtute. Dicatur proinde ho s effe funiculos, r.c.s.v.lïaï' | re diligimus : Córifli, cujus diícipuli per hanc quibt is proximum trahamus & lucremur, dilectionem agnofcemur ; Seg&orum, qui nihil jüxta illu QÓ ( magis defiderant, quam utconcordiam illam d Ofeze: In funiculis Adoe trahäm AT. V. 4 Ó Y.0 €os , ii funiculis charitatis. lic16 perfe&iffimam , quam illi in. coelis tenent, nos VI. Doceri poteft, quomodo fïrrhari debeat in terris inchoemus: Proxzmz , qui non potelt dile&io, contra omnes occafiones ejusdem ferio amantem non diligere: /Vo/?r?, quialios ET V ] violandze , ex occafioneillius fententi 2eab Ec- vere amando difcimus & nos fincere diligere, clefiafte prolatee: Funiculus triplex difficul-c. 4. v. 12* D. g, veraque nobis bona procurare. Y.0 ter rumpitur ; atqueadeoin prima parte often- III. Demonftrari poteft , quomodo verum fit datur , quam efficacia motiva diligendi Deum proverbium illud : Cozcordia ves porve cre- habeamus ex parte Dei , fcilicet ejus manda- feunt , difcordia maxime dilabuntur : atque ad- tum, beneplacitum , & promiffionem, de qui- eo dividi concio in duas partes,in quarum pri- bus Faber Dom. 16. poft Pent. co, 6. n.2. & 4- ma oftendatur , quid fit concordia, nempe In fecunda , qualia motiva habeamus ex parte conformitas in judicio, voluntate, & executio- proximi , fcilicet titulum fimilitudinis quoad neexterna ; feu quod idem eft, utidem fapia- naturam. Fraternitatis propter gratiam, & mus , appetamus & quseramus. In fecunda jus hzeredita risseternze. Exemplo, praecipue autem oftendatur, quomodo talis concordia a primis Chriftianis dato, de quibus Faber fit augmentum r. intemporalibus, 2. in fpiri- loc.cit.n.:. & s. In tertia, qualiamotiva ha- tualibus bonisgratize, & virtutibus. 3. in me- beamus ex parte 40//r? propter neceffitatem, ritis feu bonis zeternis glorize. 4. in amicitia utilitatem, & jucunditatem dilecionis, de noa cum Deo duntaxat , fed etiam cum homi- uibus Faber l. c. n. 3. & 6. nibus. Idea proxi- Luc, 109 VII. Oftendi poteft auditoribus y. 29. joan. 16. 1V. Oftendi potelt , qüod dile&tio proiimi fit fii , quià multi reperiuntur , cum Legis perito Y.25. quaereates ; quis eft meus proximus? ad quam veftis ( die Liberey ) Chrifti Salvatorisnoftri, juxta illad S. Joannis: In hoc cognofcent o- refponfionem proinde refolvendam, variae I- mnes, quod difcipuli mei eftis, fi dilectionem deze feu defcriptiones variis pertonis afferri habueritis ad invicem. Atque adeo r. oftendi poffunt ; uti videre eft apud Fabrum Dom. 12. poteft, quomodo ex dilecüone proximi co- EHGGEEGS 025 i, Tüsus. XLIF. « Dibilio Proximi, m d : VlEDici poteft; non dubitari quidem, quod. o ene XIV. s : li, AA. parati lint ad dileCtionis proximi praece- EPTUS PRJE Qo- ptumimplendum; verum quomodo id adim- joaur CoNc DICÁ« - plendum fit,fortenon perinde omnibusconftàá- BïLE& Do-Ju . MM V P re: quare duas regulas fe oblaturum dicat , concionator, fecundum quas deinceps regula- | Qualitas. . Ye fuum amorem poffint. Quarum prima eft: L. ( ^haritas proximi ut Iïf't-g.vete. perfetta, & S. Frane. n s dilige proximum, ficut teipfum.- Altéra : ficut meritoria , fundata.effe debet in vera Salefius in collo- ( dilexit Chriftus &c. utraque proinde, velaler- charitate, quze eft Deus. Quae ex aliquo foe- cut, fpirit, utra certe, f: longius videtur excurfura con- dere, & inclinatione tantum naturali proce- 8. deex.« log |llg cio, fufius explicetur. Secundum -ea, quse fu- dit; centies millies inferior eft, quia non teu- propria- , pra $. 12. n. 6. funtdicta; & quaeapud Fabrum dit pure ad Deum, tantoque plus de merjto tione fai. — Dom.. 12. poft Pen:t.c?ngf «z;-. habentur T deperditur, quanto plus adeit.de complacen- lig tia, & fatisfactione, quam habemus in exhi- U IX- Explist pilüntooninioda AA bitione fimilis obfequii & beneficii. Et vero charitas, quze ex inclinatioae naturali tantum a dile&ionis proximi, 'per comparationem cum pace civili, atque-adeo in tres partes dividi procedit, non diu durat; quia cum caufa fit d. concio; inquarum prima oftendatur jucundi- íragilis, & caduca, quamprimum aliquid ad- tas pacis & dileCionis, ad quam fignifican- verlum fe objicit, defervefcit, & alteratur, b 3 dam in libris Regum dicitur: Habitabatque quod non evenit illi, quze in Deo fundata eft, ]udà &Ifrael absqueullo timore, unusquisque uia in hac caufa ftabilis eft, & folida fubmi- fub vite fua & fub ficu fua. [n fecunda, utili- niftrat ad doCtrinam hanc pulcherrimam com* ïf tas pacis ad divitias augendas, fruétusque col-. parationem S.CauharinaSenenfis : Si accipias, ligendos, qui applicariad bona opera virtus inquitilla, vitrum, & impleas quopiam in fon- -5 . Tf tes ac merita poffunt.. Iu tertia, neceífitas te, bibasque ex di&to vitro non extra&o ex pacis, ut fine qua femperin periculo manife- fonte, eíto bibas, quantumque velis , vitrum 5 fto verfamur vitze, & omnium bonorum ad-« non evacuabitur; verum Ííi eximas e fonte , mittendorum. — Concludaturf concio 'illis S. poftquam ebiberis vitrum, penitus evacuabi- r « $ a hillp. a. Pauli verbis:- Pax Dei, quae exfuperat o- tur. Sic fe habentamicitize, quando non extra, innem fenfum &c. huntur ex fua origine, nunquam decrefcun.t. h -uf . : lG ä -.X. Oftendi þofei?:-,äi(iüiï:ïus | modi;sa 'þax:' obti- -AI. Blanditio iptie, & figna amicitiz, quas Henle. neri pofit ; videlicet z.Expugnando hoftes; id. contra propriam noftram inclinationem exhi- eft, proprias paífiones, & vitia; fine his enim bemus aliquibus. hominibus, .a quibus. avert- nunquam vera pax obtinebitur, cum non fit fionemaliquam habemus, meliores & gratio- paximplis. 2. Per juítitize confervationem re- res funt Deo, quam fint illze, quas exhibemus linquendo cuilibet, quod füum eft; quia per attra&i, & alle&i ab affe&u fenfitivo. Et hoc mneuim C tuum potiffimze lites & jurgia oriun- nullo pa&o vocari debet duplicitas, aut fimu- Pfal. $4, tur, hinc S.David ait: Juftitia & pax ofcu-: latio: Nam efto habeafa fenfum contrarium, 'I ICDSOVIIB V. I latze funt. 3.Per confcederationem mutuam; is folummodo eft in parte inferiori, aCtus, au- id eft, propofitum mutui defe&tus fupportan- tem, quos elicio, vi & fortitudine rationis , 1M Gal. 6. di, jüxta illud Apoftoli: Alter alterius onera quae eft pars praecipua animse meze elicio. 2 portate: & Thom;Kemp. Stude patiens effe: Atque adeo fi illi ipi, quibus fan&te blandiri, L I. C. I6. & fimul gratificari intendo, jurent, quod id in tolerando aliorum defe&us, quia & tu mul- Pfal, 35 tà hiabes, quze oportetabaliis tolerari. Clau» illis non facerem, quin aliquam ab iis habeam W 15 datur illis verbis:; Quis eft homo, qui vult vi- aver(ionem, haud jure offendi poffent, fed ma- Tc.4.vi12. gis zeftimare, & infüper chariores habere de- V- gb Pfa.4. tam?inquire pacem; ut poílis olim dicerecum eodem: In pace dqrmiam, & requiefcar. berent meos hujusmodi actus , quam fi prove- nirent ex partis inferioris affeCctione. Quia a- verfiones. funt naturales, &.ex fe ipfis non XI. Doceri *pofäft ars corripiendi pfoxiQ mum, oftendendo primum, quanti-referat ,. malze,quando eas non fequimur. Contra mo- corre&tionem bene facere: quod finiilitudi- dus eft, & ratio exercendi quamplurimas vir- ne medicorum facile demonftrari poteít ; dein tutes: quia & ipli Doinino gratius eít, . quan- afferendo aphorifmos in correctione obfer- do fumma cum .repugnantia ejus. ofculamug vandos: quales fuünt fequentes potiffimum ; pedes, quam fi muita cuta fuavitate id ipfum. 1. Non fufcipienda curatio morbi incogniti; faceremus. Hincii, qui nihil preefeferunt a- 2.iNon danda medicina, dum patitur infirmus mabile,neque forte habent, unde magnopere- paroxifmum. 3.Non nimis coacerventur me- amentur, magna gaudent felicitate : Certi. dicinze ; nec correctio fit affidua. 4. Secretis enim funt,quodamor, qui illis defertur, fit per- motbis fecreta remedia adhibenda. 5.Prin- quam excellens; totus. i fiquidem giï in & ex cipiis obítandum, ne fero medicina paretur. Deo. " 6.Radix morbi quaerenda, & tollenda, puta :llc- læ -Manfi t y.1 occafiones, focietates, confuetudines malze. r,'.-'III. 5. Paulus Apofioiu*s, qui in.coclo Eïü s. difCuIb 7. Non acetum folum, fed etiam oleum vul« pyreo edo&us fuit, & audivit arcana verba LA I neribus applicandum. Vide fupra $. 3. n. 46. Magnus, inquam, ille gentium Do&or ad Ro- usque 62. ltem Fabrum p. 3. Dom. 16. poft. manos liberrime & imperterrite fcribit, quod. Pent. conc. 17. nullo prorfus.debito ulli five in ceelo, five in R. P. Lohn. Bibl, IMan. Tom, L. Kkk k ! 't*err;äj,ï 626 Blibfiothecee Manualis bonäonator;æ jf ;erra, five Deo, five hominibus obftringantur, creaturas difpergatur: Di/zges DominumDeum r uam folo debito dile&ionis reciprocse, quia 2uum ex toto corde tuo, g^ ex tota anima tua, £? p 'hoc debito femel perfecte expedito omnis lex ex omnibus viribus tuis, €?? ex omni mente tuas d dÜi perfe&e impleta & obfervata effe cenfetur; qua igitur ratione amoris noftri partem pro- INemini quicquat debeatis &'c.. Unde Toletus ximo impertiri poterimus, cum ille totum fibi : ait: Charitas eft brevis fumma, & mandato- vendicet? Et ideo adverteadum eft, quod fi- Magos ! jor imul & indivifim conne&at: Et proximumt | þwJþgc . gum Dei epilogus. Idemque Apoftolus eo- rum , qu:e differuit, optimam redditrationem, tuut2 ; id quod per fequentem fimilitudinem fiift nam ad magis praecipua Decalogi praecepta fe declarare haud difficile erit; Si enim alicui ho fe refle&endo dicit: /Vam mom adulterabis ; mille fcutorum debitor effes, is autem te illa g INon occides, n fuvabevis, non falfum teffimo- Petro folvere juberet, utique poftquam fum- [j niium dices, non coticupifces, €? ff quod eff aliud mam praedi&tam Petro expediviffes, Creditor 0 tuus fibi fatisfattum plene effe , negare non te anaudatum , in boc verbo inflauratur ; Diliges proximum tuurm. Porro idem citatus Tole- poífet, tametfi nummos ipfe debitor alteri j tus verbi hujus, zz/Pauratur, fenfum nobis folviffes, quia juffu & ordinatione creditoris D declarat dicens: Inftaurari non aliud fignifi- tui id feciffes;:. Idern ergo in przefenti noftro cafu pariter militat. Nos etenim Deo ma- j cat, quam fuminatim comprehendi S. Augu- fj ftinus legit: recapitulatur. S. Ambrofius vero gno amoris debito obítringimur, adeo ut b vertit: confmmatur. Tertullianus dicit, meri- ipfum ex toto corde noftro diligere teneamur, üs idem vero Deus hoc amoris debitum proxi- tototam Creatoris difciplinam principali prae- cepto ejus conclu(it: JD/rges proxiruuen tuuti: mo noftro quem tenerrime diligit, adeo ut ie- d Zcut te. metipfum in pretium , litrum, & redemptio- ]V. Quid eft, quod fcribitur: Qui proximum nem illius tradiderit, impendi & expediri ju- ?1 'ldiota. diligit, legem implet ; nifi quod, qui diligit pro- bet, dum ergo proximum diligis, nihil Deo ximum, diligit & te Deum; quia eadem eft de debito ipfius amore diminuis, aut fubtra- virtus & dile&io, qua quis utrumque diligit,. his, quia amore illius & juffu ejus prox'imum diligis. $4 Vanf t ut idem eft radius , quo quis folem & tegram jntuetur. 'VII. S. Auguftinus vero optime notat, a h. 7 Cajeta- . " V. Quamvis | pluraliter dixerit przecepta morem noftrum erga proximum minime aff -tr.65.in pnus in &um effe debereea qualitate, qua imbutus e ü Onan. Toan, mea, omnia tamen fumendo ad unum redu- L. xit, dicens: J7oc e? preceptum tueum.; quo- amor, quo amamus amicos, parentes, filios, riam inhoc unoimpletoomnia implentur, & uxorem; & multo minus ea qualitate, cum fine hoc fervatio caeterorum nihil prodeft. qua fimul etiam amamus adulteros, fed ordi- nandum effe ad finem, ad quem illum Deus -9 C5 £. m Hinc & Salmeron dicit: quod fuprain plurali dixerat praecepta; nunc preeceptum in fingu- ordinavit, nimirum ad falutem zeternam: Ipfa lari declarat : quia charitas unum przeceptum eft diletio, inquit, abomni mundana dilectio* ne difcreta, quam diftinguendo addidit Do- ? eft, & multa, unuminradice, multum in ope- re.S.Thomas ad eandem difficultatem refpon- minus, ficutdilexi vos; quid enim nifi Deum dendo, expofitionem adducit S. Gregorii di- dilexit innobis, non quod habeamus, fed quod haberemus ; Adducitque medici alicujus centis: Dicendum, quod charitas eft radix, & Tyr. finisomnium virtutum ; radixquidem, quia ex' exemplum, qui infirmum diligere dicitur, quia chatitate confirmata in cordehominis , move- ei defiderat & procurat falutem, non vero tur homo ad implenda omnia praecepta, quae morbum diligit, fed potius illum extinguere fatagit: Sic ergo & nos invicem diligamus, m — - — £ ". quafi ad hoc ordinantur, ut homo benefaciat roximo; finis eft, quia omnia praecepta ad ut quantum poffumus, invicem ad habendum ipfam ordinantur, & in fola charitatefolidan- Deum cura dilectionis attrabamus. » ^. VHI. Spiritus S. bina vice in forma vi fibili Aathor tur. Albertus Magnus affignat magnam quan- op. ime» dam,quze inter hoc & alia praecepta verfatur, de coelo defcendit, & prima quidem vice ufus f differentiam , dicens: Difcretum eft ab aliis- eft elemento ignis, de quo Ecclefia canit:^ " in tribus, fcilicet, quia unit omnia ut radix; Jgnis, Charitas , quiaigris eftfymbolum amo- quia implet alia, ut forma, & motor; & quia ris: Altera autem vicein fimilitudine colum- erficit alia, ut finis. bae apparuit : In columbze fpecie Spiritus "Manü tt. VI. Enimvero dubium quoddam hic fubnae. San&us vifuseft. Porro myfterium i(tud Au- thor Imperfe&i hifce verbis nobis declarat : 5. difc. 3. (citur, quonam modo videlicet Deus nos a- Ld e mare potuerit, vermes adeo viles, adeoqueMa- Ideo Spiritus fan&us fpeciem columbze fu- jeftati & Divinitati fuze diffimiles, ficut exal- fcepit, quoniam prz omnibus animalibus tantur cceli a terra, cum tamen trita omnibus- haec cultrix eft charitatis; Qui idem Author Ti Qife que vulgata regula fit. quod fimilitudo eft cau- demum docet , hypocritas omnes quidem vir- n5. fa amoris. Refponfio veroin promptu eft, & fa- tutes; quibus veri ferviDei praediti effecon- fpiciuntur, fimulare valere;fed non charitatem cilis, quia creavit Deus bominem ad imaginem & fimilitudinem [uam ; Ytem verbum caro fa- aut proximorum dilectionem!: Habet enim um efé ; Ecce /4dam quaff unus ex nobis factus diabolus & manfuetos, & humiles, habet ca- ftos, eleemefynarios, & jejunos; ltem, in- 4f]; Atveroinftarequis poterit, ex quo homo, ut S. Auguftinus ait, ad fimilitudinem Dei quit idem Author, per experientiam videtur, ereatus fuit, ut fa&orem fuum pro fimilitu- quod, quidquid boni fit a bonis , aftutifimus dine diligat ; fimulque nobis conftet, quod. inferni coluber per fuos imitari contendat, ut bonos feducat: Ut inter bonum verum & Deus a nobis totum affe&um noftrum fibi- expofeat absque eo quod ille in alias fimul fimulatum falfum confufio fiat, ut fimplices . homi- ditalus XLIV, .. Dibirio. Prouimi 627 M homines boni veri, & boni fimulati intellige- vaíta arcze mole omnes totius inundi hati& re differentiam caute non poffint. Tandem ad nes & populos virtualiter reclufos fuiífe dicit, ZTW t« propofitum noftrum concludit: Solam autem quia ab o&o illis hominibus tota humana pro- charitatem fan&i Spiritus non poteftimmun- genies fuper terram propagari debebat: . Co- fl | | f dus fpiritus imitari. lumbam autem dicit figuraffe Spiritum fan- um IX. S. Albert.Magn. ver ba illa exponens: J &um, qui hoc fuze olivae ramo, quem ore de- Maen, in boc cognofcent omaes , quod difcipuli mei effis ferebat, quaíi tacitus omnes totius univerfi oàn. 13, Cui £?c. hunc in modum fcribit: Omnes Chrifti Provincias & regna monere voluiífe videba- difcipuli hoc fignaculo cognofcuntur; Et in tur, ut pacem & concordiam interfe mutuam ila Is hoc fignatum eft fofuze 3. ubi dicitur, quod fi- omni ftudio confervarent, quibus tunc in illa gnavit Raab domum & familiam fuam omnui- columba Spiritus fan&tus quodammodo 1o- IN bus Dei inimicis, ut cognofceretur per vittam quebatur, & dicere videbatur, pacem tene- ln tl coccineam, perfeneftram domus fuaze penden- te, pacem diligite, fine qua nemo Deum vide- tem; Vitta enim eft charitas, quae ligat, coc- bit, & Deus pacis & dilecCtionis erit vobis- ii tto cinea autem efít per ruborem charitatis; De cum; pauci quidem eftis, fed res parvae con- certitudine autem eft; quod fola charitas eft cordia crefcunt, magnae vero difícordia dila- d* fignum certum falutis. Apoftoli autem proe- buntur. Oliva fymbolum eft pacis, & ideo üt figurati fuerant in exploratoribus, inquit Ka- hanc Deus tantopere amavit, ut inter omnes ut, banus; Exploratores Apoftoli; At vero íci- alias arbores folam olivam in fuo virore & vi- tisne caufam, curduotantum, & non plures gore confervarit; Corvus quidem ante colum- f« fuerint emiffi ? Idem Rabanus hanc pandit, bam ex arca dimiífus fuerat, & tamen hic ra- UL dum ait; Duo viri exploratores in duobus mum hunc minime fecum attulit, quia avis l Unde Al- preeceptis charitatis ambulantes. hzec rapax & fanguinolenta eft, & cadaveri- [ bertus Magnus (ubi fupra) concludit: Tan- bus paícitur, & ideo homines fignificat con- t u tus quilibet in äïfcipulatu Chriiti eft, quanta tentiofos & difcordes, cum e contra columba eft charitas fua. " avis pacifica & manfueta fit, quze proinde a- Manfi tr.- X. Moyfes in Genefi, ho'c efï:,) in Hi&oria morem & dileCtionem fraternam mutuam re- d5 Anp, - 5. difc,6, Creationis Mun4i, refert, Creatorem de rebus prafentat, & hzec quidem olivam noa intra n. 7. fe. ts a fe creatis dixilfe: 4it Deus cuntla, que pedum unguss, fed in ore fuo attuliífe dicitur: eü 0aD, jecerat, & evant valde bona, cum tamen pau- In ore fuo virentibus foliis: Idque non fine 5, lo ante in aliarum fubítantiarum productione peculiari myfterio fattum eft, quia, ut S. Ambr. dixiffet: J;dit Deus, quod effit bonum ; cux notat: In ore non fruftra ramus videtur effe obfecro in approbatione cunctarum creatura- delatus, eo quod Juftus in fermone fuo habet rum fimul fumptarum dixit: £? erazt valde charitatem, maxime cum pacifica loquitur, 'ïä $ona? S.Hieronymus apte ad hocrefpondet: Quod (i enim pacis amicum ab homine con- Omne fecundum Philofophos tantum habet tentiofo dignofcere cupitis, advertere debet's, bonitatis, quantum habet unitatis, propterea quonam modo quis loquatur de proximo fuog Bu x in exordio mundi vidit Deus cuutia , que fe- cevat, €7 evant valde bona. fienim in refpondendo afper, amarus, pungi- P -4 £f— tivus, & elatus fuerit, non columba, fed cor- XI. Si homines, ficut Angeli, omnes hmul vus erit, Oliva quoque in ore deferenda eft, Tbid.n, 11. & femel creati fuiffent, vel unus independen- quia tunc nos proximos noftros diligere pro- ter ab alio, dile&io, quamgeneratio & cogna- babimus, fi illos pro majori ipforum utilitate p w o— tio ejusdem fanguinis infinuare folet, ipfis a- verbis charitativis, beniguis & manfuetis cor- 2 deo firmiter minime imprelfa fuiffet ; nunc rexerimus, fi confilia ipfis falutaria faggeffe- autem homo alium hominem generando, ei- rimus, fi eos in afllictionibus confolati fueri- dem pariter amorem infundit per viam fimi- mus, & ubi opus fuerit, ea, quzxe ad falutem j Anthot litudinis, & propagationis naturalis. Simi- neffario fcire debent, edocuerimus, beneque ,a* ifte liter Theodoretus ait: Voluit Deus ex uno vi- femper & honorificelocuti fuerimus, denique ro, & exuna muliere fubfiftere univerfalitatem fi illis non folum lingua & verbo W:Pe[o ; fed etiam hominum, utin concordiam convenuirent, tan- opere ipfo benefecerimus. quam ex una radice florentes. B. Laur. Juft. XIII. In Syon aSalomone templum, quod Ibid-.iu.»y.e Ecclefize figura extitit, aedificatum fuit. Ín quoque hanc eandem rationem notavit, dum ait: Propterea Deus voluit unicum hominem cujus typo advertendum eft, quod Deus ad primo formare ex, quo omnes procederent, ut illius fabricam erigendam Re£gem illum vo- ut tanquam fratres fe amarent: non fic legi- luerit adhiberi, qui Salomonis, id eft Pacifici tur factum effein Angelis, & brutis. nomen fotiebatur; Praeterea, quod in machi- Tbid. XII. Quando altiffimae diluvii aquse defi- na quadam adeo vafta valde ftupendum fuit, difc. 7. m ^ b —— * -- * w n. 5, cere coeperunt, prohibitze fun' pluvize de cce- Spiritus fan&us fignanter notavit, quod mal- lo, No8 columbam de focis extra arcam e- leus & fecuris & omneferramentum non funt mifit; Circa quod fa&tum duo mihi quzerenda audita in domo, cutn ?edificaretur; hsec au- occurrunt; Primo cur No&, qui tot alias vo- tem ormnia in figura contingebant; fiquidem lucres intra arcam reclufas habebat, poft per hoc edocemur; quod fideles, qui funt la- - "La BR - ib emiffum corvum, hac colurmba, tantopere a pides vivi, e quibus Jerofolyma coeleftis,-id corvi deformitate & rapacitate aliena, uti vo- eft, Ecclefia, zedificatur, quaze conftruitur vi- luerit? Secundo, cur columba iíthzec, inter vis ex lapidibus, nuaquam ferrum, feu enfes tot arborum genera, fo'ius olivze ramufculum & gladios tractare debeant, fed potius fata- in in ore fuo reportarit ? Portans ramum oli- gere,.ut charitatem, pacem & unionem mu- yae virentibus foliis in ore fuo. S.Brunoinhac - tuam fideliter diligant. K. P. Lohn. Bibl. Man. Tom. I. kkh k2 ^ 6 t ^ Bilfoteca. Mimtüatis Concionatoria 8 etg Ibd.difc, : XIV. Seetit 9efus iu snedio difcipulorum fuo- &ione conditz, & per charitatis legem bene il u regulatze fint, nulla in iis offenfa Dei fubefíe 8.n.I5. yym, C^ dixitezs: Paxvobis. 1n quibus verbis catti fingalariter ly 2 »zedio, ponderandum nobis poterit;. Quia qui diligit proximum; legem is- qid venit, ex illis namque Didacus Stella egre- levits Et dileffio proximi,malum uonopevatur. pj giam, fuoqueingenio dignam educit moralita- XVIL S. Auguft.illa verba S.Pauli confide- S. Aug; puid tem. Poftquam enim per S. Apoftoli autho- rans: Qui diligit prowimam;,legem implevit,ea- € pift. a a- -6. jlod rtatem Chriltum mediatorem noftrum de- demque cum aliis conferens, quae idem Apo- j d monftravit, pergit ulterius dicens: quocirca ftolus fcripfitad Galatas,nimirum: Qrnis /ex e debes animadvertere, quod, fi proxiino inju- &c. fequens movetdubium, dicens: cum in trarit riam intuleris, aut manu eum percutis, prius duobus praeceptis dilectionis Dei & proximi p maxillam Chrifti i&us ferit; quam maxillam perfe&a fit charitas, cur Apoftolus &in hac & cona proximi, ideoque nemo proximum offendit , in illa epiftola folam proximi dile&tionem com- epn & leedit, quin prius Chriftum offendat. Paulo memorat, nifi quia in dilectione Dei poffunt poft vero idem Author efficax quoddam fub- mentiri homines, quia rariores tentationes jiand fcm 1.52 um jnngit motivum, per quodinducamur, utvin- eam probant; in dile&ione autem proximi fa- t0ie dicativos in nobis fpiritus reprimamus, Chri. cilius convincustur, eam non habere, dum ftumque defenforem noftrum effe finamus: iniqua cum hominibus agunt. Ergo is, qui il roit Iram comprime, inquit, nec proximum offen- non diligit proximum, omnium legum prze- das, quandoquidem Deum prius offendis: fi ve varicator effe convincitur, & idem evidens yq rotu injuria fueris affe&us. tace, Deus enim, quoque argumentum eft, quod neque diligat Áili j à qui prius injuriam accepit, ipfe vindicabit, Deur. nes cum dicat : Mihi vindi&ta, & ego retribuam. XVIII. Cherubini templi Salomonis ad u- Abbas veri 'Toletus ell.1. 23 net XV. Cardinalis Toletus ulterius progre- trumque propitiatorii latus conttituti, expan- de tabet« ad Rom, diens, confiderat, quod univerfze leges, quae fis alis füis, & converfis ad feinvicem vultibus nac,. ]ud hacenus a bene ordinatis rebuspublicis e- fefe mutuo afpiciebant: Duos Cherub:m au- b G manarunt, ad hunc quoque amorem recipro- reos, & produ&iles facies ex utraque parte. 0 cumtendunt, omnes enim,ficut lineze ad fuuni oraculi, Cherub unus fitin latereuno, & alter od centrum, ita ad hoc dilectionis praeceptum in altero, uttumque latus propitiatorii tegant Ya reducuatur: Revera enim omvis lex etiam expandentes alas & opetientes oraculum; re- sii civilis comprehenditur, quze maxime in jufti- fpiciantque fe mutuo verfis vultibus in propi- C0 tiatorium. Advertendum enim eft, quod uno tia cum proximo fervanda confiftit. Et vero )f per hanc occafionem Principibus infinuat, eodemque tempore feíe invicem viciffim re- il 0( fpexerint, concuffisque aliis reciproci in fe a- Qu quanto ipfis pro quiete, & pace publica con- fervanda auxilio fit lex Evangelica, utpote inoris ignem accenderint,ita tamen, quod t quze in fübítantia fua profefforibus fuis aliud oculos habere debuerint in propitiatorium di- w re&os, ad deno:andum, quod mediante igne nihil seque inculcat, firmiterque perfuadet ]u quamreciprocam charitatem & dileCionem. amoris divini, alius quoque in nobis fraternae Tü Cum Principatus verfentur in confervanda dile&tionis ignis accendatur. UndeAbbasCel- lenfis ait: Non vertunt vultus in propitiato- jultitia, & pace inter homines , malum omne prohibendo, quo fe mutuo afficere folent, E- rium, qui fe mutuo non refpiciant, 2uze 2uz vangelium perfe&iooem maximam adfert proximum, quem vide, uou diligit, Desm, quem Nflenus * þ.hïem- ;'E Principibus, quia przecipit & inducit charita- gon videt , quomodo yotef? diligere? In mutuo p fi, tem proximorum mut j refpeCtu fraterna dile&tio, inverfo vultuin pro- Don, omnium legum. uam, quae p!enitudo eft pitiatorium, humilis reverentia ad creatorem Quadtag, ! IN S.Chryf, XVL. S.Job maxima cura angebatur, ut fa- noftrum intelligitur. Aliam ejusdem rei ra- hom. de inilize fuze innocentiam fartam tettam confer- tionem B. Laur.[uft. adfer*, nimirum co::ne- al Job, xionem neceffariam, quam dile&io proximi h varet:. Cum in ovbem tvaufitffont dies convivii, mittebat ad eosSfob,&7? fantlificabat illos,dicebat- habet cum dile&tione Dei: Notandum aurem que : INe fortepeccavevint filiimei. . Verum di- eft, inquit, quod nequaquam, proximum re- ld cataliquis, quaratione S.Job de puritate con- &e pote(t diligere, qui prius Deum veraciter Ícientize ipforum beue fperare poterat quando non diligit, amore Dei firmata elfe debet di- f le&io proximi, nec hominem re&e diligerte n illi continuo epulabantur, & in conviviis e« rant? potius quoad apparentiam externam, novit quisquis eum recte mala quzevis fuípicari de illis potuiffet ; fiqui- minem fecit. non diligit, qui ho- M dem conviviorum hilaria ut plurimum folent XIX. D.Laur. Juft. dicit , quod juxta menfu. B. Laue, i üu n 't liden, ad malum effe valde proclivia, & tamen , fi ram charitatis, qua proximum dil gimus, a- afcic. a« Chryf.credimus, inimicus infernalis, qui unio- motis, quo Deum profequimur inteníio agno- mor. C.£e ] . nem & dileCtionem fraternam & reciprocám fcatur: Stateram quanda: fpiritualem divini ferre nequit, eisdem convivantibus iratus, mu- amoris, proximi voluiteffedilectionem. Scri- pturam facram quaqua verfum. obfecro, per- ros domus fubverfos fuperillos corruere fecit: Obfervavit, tali eos tempore necare (quo nul- volvatis, (ic enim utique invenietis, quodDeus latenus peccaverunt) quo, cum omnes fimul majorem curam habeat , ut proximos noftros lzeti erant, cum ad pacem conjungebantur. diligamus, quam ut amemus Deum ipíum; Inftituantur licet convivia, fint homines ju- Non quod & ipfe cor noftrum poffideret, fed cundi, hilares, & faceta converfatione, cun- quod ex proximorum dile&ione, ea, qua ipfum &isque aliis recreatioribns animum ferenent, amamus, menfurari & agnoíci foleat. XX. Deus olim cun&ta Sacrificia fale con- Manfi dummodo convivig illa & recreationes dile- : fpergi df 7« Titulus . XLIV. .Dileä?i(; Proxunt. 629 Xte f ie fpergi praecipit : Quidguid oJtuleris, Sacrïjïcii pofuitos füuum füper os ejus , & oculos ejus fü- n ä Jale condies , iádque mandavit non pro meliori per oculos ejus, & manus fuas fuper manus e- Ity. carnium illarum fapore & condimento ( /Vuz- jus , & incutvavitfefuüper eum , & calefa&ta eft ä quid mauducabo cavnes taurorut) fed propter caro pueri.Percontatur nunc S.PetrusDamia- [ide $ n h epit i myfterium , ad denotandum videlicet , quod nus, quarenon zeque Giezi , acElifzeus reda- nullum opus noftrum illi acceptüm fit, nifi nimavit puerum ? Refpondet. Vide, quid quis- x illud a corde & voluntate, dilettione & atnore que egit , ut refufcitaret, atqueinde accipies , ln erga Deüm & proximum accenfa procefferit ; quare unus prae alio mortem depulerit. Giezi Utn] fal etenim ex duobus elementis inter fe con- pofuitbaculum füperfaciem pueri , baculo ve- TU trariis, aqua nimirum & igue , in noftrum ta- lut dure illum excepit: At Elifzeus pofuit os Olll« men commodum & obfequium fimul unitis & fuum fuper os ejus, ac blandiufculeillum ha- lunt concordibus componitur. Ha£eéte in volis fal , buit, & quid inde? calefatta eft caro pueri , & €? pacem Dalete izter vos. revixit. Quare fignificatumfuit, ut, fi abani« Deg fà |Jdemdie, XXI. DeS. Jofepho, qui Dei honotem, f'rä— me morte revocare proximos, fi correptione m Xo.n.2r. trumque füorum falutem magno cum zelo reddere iis vitam,fi Deo lucrari,fi a malo fta- tu reducere volumus , blànda manu eos con- Qui profecutus fuit,facer textus ait: 7fccu/avit ts fratresfuos apud patrem cvimine peffmo. Por- tingamus , cum fuavitate & charitate, non a- t ro interfacros expofitores non fatis convenit, cerbe, nonmorofe objurgemus: Quem terro- ris virga fulcitare non potuit, per amoris Spi- 53.t in quonam hzec accufatio praecipue fteterit ? Aliqui enim per crimen peffimum , crimen ritum puer ad vitam rediit, inquit an&iHimus A Abbs nefandum ; alii beftialitatem, alii prolatam ad- Cardinalis opufc. 12. cap. 28. An- ell- I. PA verfus proprium fuum genitorem detra&tio- XXIV. Tanta autem adhiberi debet lenitas Ibidem, JUS , ,üetilene. | nem intelligunt; Pererius vero per crimen il- & fuavitas, tatumque pize correptionis artifi- i TldC, lud peffimum, fzepius inter ipfos obortas ri- cium, quoilla optatum fru&tum referat , ut, fi, u xas & diffenfiones intelligit; cui confonat capere, & conftringere, Deoque venari fra- tet €iloffa interlinearis dicens, quod eft fraternum trem tuum velis , induftrios venatores imitari, odium. Hebraeus locoillius, crimine peffimo, & pro more illorum, animalis, quod captum int cupis, colorem induere debeas, hoc eft, cum t« ita legit: €9 retulit patri vixam eorum pe[ft- s1am. Undefübjungit Pererius , id ipfum bene peccatore peccatorem, imbecillem cum imbe- ]i confonare cum illo, quod facer Chronifta fuü- cilli, cum triíti triftem praeferre, fic nimirum, 10 quze voles, feliciter fub manus ibunt. ( prà retulerat, fcilicet filios Lize contempf(iffe |e illos , qui ex ancilla nati fuerant, unde difcor- Indumenta,quibus Jo3ctnes utebatur, cum in diee & diffenfiones inter ipfos procedebant: eremo praedicans animarum lucris inhiabat, ]fud in translatione noítra vocatür crimen fic Matthzeus delineatc.3. 7'oaznes babebat ve- E peffimum , quia ficut fraterna chariras quid o- flimentum depilis camelorum , €? sonatm pelli- ptimum dicitur, ita e contrario odium frater- ceam civca lumbos fuos. Atque ita veftitus cla- & mabatindeferto, magnisque vocibus ad agen- d-l num cximen peíffimum nominatur. dam ponitentiam omnes cohortabatur. "us correä?ionäs. Queri poteft, cur Joannes utpoenitentiam ; j | Nyffenus XXII. Mactobius Aurelius 1. 6. Saturnal. e. praedicaret , & peccatores attraheret , tàam in- Q p.i. Fer-2- 2, ait: Aqua dulcis magisidonea eft, quam fal- formis animalis pellem, tam diftorti fimul ac poft 3. fa, eluendis maculis. Rationem di&i ex Ari« turpis bruti exuviis veftiri voluerit, quem ma- om,. gis albus ecandidiore muftela amictus decuif- Quadra g. ftotele fufam ibiaffignat Difarius. Tantun- $.3 dem ego de maculis, & culpis proximorum le videtur. Sacer Ravennatum Archiepifco- affirmo , ut aquam dulcem fuavioris repre- pus D. Petr. Chryfol. ferm. 170. refpondet a- ;ïl pte dicens: Accepit tortuoliílimi pilos ani- )l henfionis adhibeamus , fiemendare eos volu- mus , non afpera verba falfae , &mordacioris mantis , nihil habentis re&ti , nihil grati»e, nihil increpationis. Argue man(uete, & affabiliter , decoris. Tali poenitentiee magifter indui de- bet veftimento, ut peccatores a vitiis abftra- [ & videbis, quantum fru&um facies. Remif- fiusjiimperanti, facilius paretur. Natura contu- &os Deo attrahat , nec enim aliud eft artifi- max efthumanus animus,& in contrarium, at- cium , quo capere, ac venari faciliusillos pof- fis , quam fi miferias illorum induas , imbecil- que atrduum nitens,fequitur facilius, quam du- citur , ajebat bonus Seneca de clement. c. 24. litatesque eorum ipfe praeferas. XXV. Conftituebat Chriftus Petrum , & Idem " * B, La!m ' Ibidem. XXIII. S. Petrus Damianus quzerit, quid Jut. i myfterii habeat, quod Elifzeus, quando cum Andream przedicatores inundi, fimul autem Dom. $. "fafcic.i virga, aut baculo mifit difcipulum fuum Gie- & illos & omnes, quotquot idem facrum mu- PoftPaích. : mot, nus exercituri erant, pifcatores hominum fu- 9* Zi,nonrevocavitin vitam piae hofpitis fuze fi Jium : Gzez: pofuitbaculum [uper faciem puevi , turos dicebat, inquiens: Jezite pof? me, fa- €? non evat voxneque fenfus ; 4.Reg.4.31. Prae- ciam vos pi/catoves bominum Matth. 4. 10. Hinc fcrupulus enafcitur, quare Chriftus il- currit Giezi, ut refuícitaret puerum , cumque omuia fruftra a fe tentata cerneret , reverfus in los titulo doctorum, & miniftrorum infignire occurfaum Magiftri fui, inquit: Non furrexit voluerit potius fub metaphora pifcatorum , quam fub aliorum puer. Baculum illi , fed nullo commodo impo- fimilitudine ? quorumcunque artiücum ui, mors enim illum hactenus pertinax atti- ä net.Ingreffus itaqueEl:faeus cubile,in quo exa- S. Dorotheus do&t. 6. in pifcatoria arte ali- ffaof nimis puer jacebat,claudensque poft fe oftium, quid obfervavit, quod movere potuit, ut pi- difc. f k & 3 Ícatores p, Ie 630 Bibliothecm idanuahs Conuctonatorica catores hominüm facere velle diceret , quos gnos mifericordia , inquirens tempus, in quo F SiMl do£tores illorum conftituere certum habebat 1 mifereatur fecundum 1llud líaize 30. 18. E£x- f. 10 'Cum pifcem ullum immenfum hamo jacto ce- fpe&at Dominus, ut mifereatur vefdvz. . Cum Davide fane ficegit, ex:peCtans tempusoppor- perint, inquit ille, ubi illum fluéctus mifcere, & magna vi concuti fentiunt, non eum fubi- tunum curationi, quo providebat falutarem to ad btus trahunt cum moleftia , fed callide fore medicinam, quam paratam habebat, Y p funem .lli remittunt, finuntque molliter ena- tempus , inquam , quo illum correptioni a« l; MM' tare, quo valuerit, at, ubi cognoverint remif- tuin, & ad eam recipiendam commode di- Áamiram , fenfim illum incipiunt trahere, fic- Ípofitum profpiciebat Docuit eo exemplo :que capto potiuntur. Hoceft, quod a pifcato- omnes, qui aliorum emendationi dare ope- .xibus difcere praedicatores debent ut magna ram volunt, quo artificio, & aftu ad hanc rem 3.lib.g utantur cautione, & induftria, cum educere uti debeant , utprofit repreheofio, & non ma- "d- ab aquis. peccatorum . quempiam volunt, gis exafperet vulnus mediciza. quando is hamum correptionis haufit, ne il- XXVIL, Quzerit beatiffümus P. Gregorius , Iidem. -]um perterrefaciant , ne minaciis percellant 1 cur Nathan tam derfis obícurze pambu!æ in- fed blandefuaviterque adducant, temporisque volucris contegere voluerit, quae Davidi, ut omnes articulos obfervent, ut , quem deftina- fceleris fui illum admoner:t, dicturus er;t, ne- - tooperi opportun:flimum fore putarint, eo il- que apertis verbis in os illam objurgarit de .]um ex undis vitiorum ad emendationis litus peccato , qnod jam ante nim:s quam pervul- ä attrahant.. Viri fancti, inquit iterum Doro- gatum erat. Refpondetautem hs tam difertis theus , cum patientia & charitate fratrem tra- verbis: Vir fagctus, & peccatorem confide- hunt, nequeipfum calcibus appetunt , fed ve- rans, & rezem, m:ro ordine audacem reum A luti mater ,quax deformem filium peperit, non prius per copfeífionem ligare ftuduit, & poft- euta fpermt quia deformis eft , fed materno a- modum per inve&ionem fecare celavit pau- more.& confuetudine ornatum reddit, & quic- lulum, quodquazefivit, fed percutfit repente, quid gratum noverit, facit; itailli peccatorem quem tenuit , pigrius enim fortaffe incideret Áemper füfcipiunt , ornant, tuentür, prote- fi ab ipfo fermonis exordio aperte culpa ferire gunt ,'uttandem eum revocent, & erigant. voluiffet, fed praemiffa fimilitudine eam oc- Ibidem. XXVI Commifit David duo illa tam gravia, cultabat , exacuit increpationem. Ad zegrum quam notoria flagitia, & quia Deusrebus il- medicus venerat, fecandum vulnus videbat, lum magnis. fervabat ejusque exemplo fpem fed de patientia zegri dubitabat. Abfcondit aliorum , qui fimilia if'rpetraturi erant , erige- ergo ferrum medicinale fub vefte, quod edu- re volebat mifit Dominus Nathan ad Dav1d &um fubito fixit in vulnere, ut fecantem gla- Vi P 2. Reg. 12. 1. qui illum de malefaétis objurga- dium fentiret zeger, antequam cerneret, ne , fi ret. Dubitarust nonnulli, quantum temporis ante cerneret, fentlre recufaret. Hoec 1119 in lib. curze paüoral p. 3. admon. 4. Nonue vide- intercefferitinter horam , qui peccavit David, & eam , quade fceleribusfüis commonefa&tus tis, quafolertia hicopus, & quantam feduli- a Nathan fuit, quod facer Scriptor diffimulaf- datem res ifta poftulet, & quam attentum, fe videtur. Eufebius Caefarienfis apud Danie- circumfpectumque effe oporteat, ut bonze oc- lem Barbarum in Catena fuper Pf. 50. ait, to- cafionis optlmam rationem habr*at qui alios ,tum annum effluxiffe, antequam venerit mo- redarguturus eft, ne, fi forte m*empeüwuc ad- nitor. Sedcur Deus tamdiu cunctatus fuit, ut veniat, corrumpat eum, quem corripere & e- g Davidi reprehenforem : vatem. fübm:tteret ? mendarecupzebat O quantum artis, & indu- "Nonne fatius factum, fi recenti adhuc vulneri ftrize, recte corripiendorum aliorum offic: ium Vi Pp. cataplafma lmpofitum & quam primum na- expofcit! Ut enim crudum ad^uc vulnus me- to infirmitati meZicina adhibita fuiffet? IZu- dentium manus reformidat, deinde patitur, febius, quem dixi, aliter fentit. ob eam cau- atque ultro requirit, fi recens avimi dolor J fam, quod primi a commiffo peccato dies non- confolationes rejicit, mox defiderat, & cle- | dum effent opportuni, adhibendae medicinze , menter admotis adquiefcit, inquiebat Plinius aut curando ?egro , cujus in corde peccatum l.5. epift. 16. fic vere nova anim2e plaga cu- Peuer, per idtempus, non fecus ac in dolio muftum ram omnem 1e;pu t, fed poftquaminde fubfe- effervefcebat, adeo non hzefiffet vulneri em- cuta perturbatio f ubfi: 4t, non adinittitíolum, inl & D. plaftrum. 3. hs W I veroumexpetit etiam mediciram. Quare pru- Huc facit illud Dionis Caffii de agricultura dentiilime facit, quitemporisopportunitatem Ludov qek Ollng[ 1. 7.c. 13. Illud inomnibus vinis peculiariter caute, diligenterque obfervat, per quam fze- ; c' 9- obfervandum eft, ut jam fedatis ipfis condi- pe fit, ut antidotum ab exoccupato jam 2egro turam faciamus, quaefi tum curare velis, cum non zegre füícipiatur, neque admodum vel 2eftuant , furfumque ac deorfum convolvun- fentiatur , vel curetur, tametíi forte acer- tur, fruftra condimentum adhibueris. Ea bius afperiusque exfpe&atlone illius , mala- propter providentiffime Dominus exfpeGtavit gma fuerit.. E "donec animus Davidis difcuffo nubilofenera- u W. 'tus, fibiqueredditusfuiffet, ut optatum forti- É xv - Y, 1 ri medicina effe&tum , atque in vulneris inti- MISCELLANEA ln 4na penetrare efficacitas emplaftri polfet. Deus nimirum, ut fcribebat Abulenfis q. 5. I aguel dilexit Tobiam juniorem, vel hac ä án C. 9 Judicum, pro fua benignitate non fo- una de caufa, quod boni & optimi viri Ecclg i Y, luni m1feretur nobis, fed etiam fecit nos di- filius effet, & illius ümlhtudmem haberet ; etfi D nefc1e- 111 Jüuhus XLIV. JDilecfioó Proximi. 63t neíciebat, an junior Tobias pius effet ; pari XI. Cervi cum Infülas tranant , ita fibi mu- S. Aug. ff.Sales. modo, & anima quzxvis, etfi nefciamus, an . 23. de äl 1o. tuecapitainclinant, ut primus, quando fatiga- poít. odio vel amore digna fit, amanda tamen eft, tus eft, poft omnes recedat, & ipfe pariter al- quia optimi Dei fimilitudine teri caput inclinet,onus portandi proxime fuc- ' filia eft. & m refert, ej usque cedenti elinquens: fi hoc cervi, quid Chriftia- ni ? nihil fic . Vits PP. - iI. Abbas Pze tien interrogatus , quomodo probat a-micumþ, quam oneris a- 1.3. .20;. intelligendum effet illud Chrifli : majorem mici portatio. : : charitatem &c.? Refp.fi quis malum verbum Xll. Czefar cum exteros quosdam. vi&bt&t Staplet. om. 17. audit a proximo füo, & tolerat patienter, ifte catus in finu ferentes , iaterrogabat, an apud poft Pent animam ponit pro amico fuo. illos populos liberi non reperirentur? indi- hom.3. Tb. lib. 9. IlI. Dixit Abbas Paftor, qua 'cunciue hora gnatus videlicet, amorem, qui liberis debe- n. 6. tegimus peccatum fratris noltri, teget etiam tur, in catulos transferri. HUR Deus noftrun; & quacunque hora prodide- XIII. Sponfa in Canticis. poftquam dixiffet: Cant.z. - rimus culpas fratrum, & Deus fimiliter no- Pofüerunt me cuftodem in vineis: mox ad- V. $. Didacus, ftras prodet. dit: Vineam meam non cuftodivi; quia quo- IV. Quidam frater rogavit Abbatem Pe- Nytf.pe- cunque die aliis quis vigilare incipit, eodem rioch. 4., minem: quid faciendum, quia turbor a tri- rerum füarum memoriam deponere, & fuis in Dom, . ftitia? Refpondit fenex: neminem pro nihi- commodis dormire inci lo defpicias, nullum coundemnes, nulli detrae tisfaciat. pit, ut .OHic*ï,o,ü;o fa- 9« Adv. Ibid, has, & dabit tibi Dominus requiem. XVI. Chriftus poft mortem in latere, quod . V. Interrogatus quidam fenex a fratre; verfus Aquilonem; erat fitam, vulnerari vo- quomodo inveniret Deum, utrum in jejuniis, luit, quia cum omne malum adverfus Eccle- .veliu laboribus, vel vigiliis, vel mifericor- fiam ab Aquilone venturum przevideret, juxta dia? refpondit: in his, quae enumerafti, & illud Jeremize: (ab Aquilone pandetur omne Jerem.s. in difcretione: dico enim tibi, quod multi malum ) primum i&um in te fufci pere voluit, V* 14- affixerunt carnem fuam, & quia hoc fine di- ut minus lzederetur Ecclefia. fcretione faciebant, abierunt vacui, nihil ha- XV. Carolus Fridericus Dux Juliacenfis Mich Ra- aw in bentes. Os noftrum prze jejunio foetet: fcri- pro fymbolo habuit parmam five fcutum , orat. ex pturas omnes didicimus, ex corde pfalmos humanis cordibus plenum, cum infcriptione: temp. David confummavimus , & quod Deus requi- Hic murus aheneus eito. i 3 ritin nobis, non habemus, fcilicetcharitatem, 2 XVI. Parthenica Sodalitas in collegio Ræääf jl 9 & humilitatem. mano habuitin fymbolo catenam ex annulis, Vita PP. VI. Quidam monachus lenex magna chäri-' non nexis fibi invicem, fed a fuper ftante ma- tate fratres fufcipiens cum interrogaretur ; gnete compofitis, cum inícriptione, ercazis cur ante canonicam refeGionis horam pran- zodis: Sodalitas vero Mariana habuit colum- dere eos cogeret? refpondit, jejunium, fra- bam odore perfafam, quam gregatim alize fe- tres, femper eft meum, vos vero non femper quebantur, cum lemmate: 27 udm/'em. smecum tenere potero. ItaqueChriftumin vo- XVI. bus fufcipiens, reficere eum debeo, & cum vos ZAXIO deduxero, diftri&ione jejunii in memetipfo ïï potero compenfare. Non enim poffunt filii I. EB: amor ingratus, ïü non üf: amator a« l Buchler.. matus. v. eod. Sponfi jejunare, donec cumillis ett Sponfus; Wer liebt und wird nicht geliebt. / cum autem difcefferit, tunc cito jejunabunt. Sich felbít bifs in den Tod betrübt. Vita PP. VIL. Cum quidam frater diceret ad fenem: Duo fratres funt in cella; Unus fex diebus II. Sorte patetmifera, quze fitdile&io vero. Ibid. Durch Feuer wird Gold und Lieb be- jejunat, aiter infirmandi facit obfequium; cu- wehrt. jus opus melius eft apud Deum ? Refpondit lenex: etfi ille jejunus per nares fe fufpen- III.Verusamator erit, qui me plus, quam mea; vfbid. uaerit. derit, non erit fimilis alteri in confpe&u Dei. Für keinen Liebhaber halt ich dich, Penneq. VIII. Senex folitario mortuum portanti di- Wann du das mein mehrliebft als mich. inlfag. p. xit: mortuos portas? ad vivos porta. 3. c]25. IX. Animalia portantia currum Dei, habe- IV. Lieb und Geld hetrfchen über die ganze Welt. 'fjuä;,v,ae bant quatuor facies, indicantes appetitum V. Concordia res parv2e crefcunt, .difcordia Pont.F.3. concupilcibilem , & irafcibilem , intelle- maximae dilabuntur. t3.c.9. (tum , & voluntatem ; aut etiam quatuor Die Einigkeit kleins Guth vermehrt, Virtutes Cardinales, & habebant tantam in- Uneinigkeit grofs Guth verzehrt. ter fe concordiam, ut Propheta nunc de iis 5. , XVII. quafi de multis, nunc quafi de uno loquat Y Uf? dicens ipíum eft animal. AUTHORES. X. Regina dicitur adftitiffe in veftitu deau- LAlphonfus Rodriquez.p.1.tr.4.n.3. NB. Pfal, 44. rato circumdata varietate, ad fignificandum, TI.Ludovicus de Ponte.to.2.tr.3.& to. 3.tr.I. v. 1O. quod, licet in aliqua communitate funt ho- C.5. & tr.7. C.3.9. 10. 1 1. 12 1.3. NB. ]bidem. mines diverfarumnationüm &linguarum, de- III. Francifcus Labata in apparatu, verbo: beant tamen femper convenire in vefteaurea Amor proximi, & correctio fraterna. Eccl 3. dile&ionis portanda. Unde Ecclefiafticus ait: ]V. Petrus Sanchezin regno Dei. p.6. - v. 3. Filii fapientize , Ecclefia Juftorum: & natio . V. Petrus Canifius to.1.c.3. l illorum ebedientia & dilectio. VI.Bernard.Rofignol. de difc.perf.1.3.c.7. VII. Hie- Bibliotheca Mammhs Concionatorie 632 .Gr Vit.Hieremias DrexeliusinRofis p. r. c. r. pofc Pent.& tex. 3. in Dom. 17. Ttemtex. 1. in 2 A VIIL JoannesBufzeus medarw v. Chan— Dom.1. & tex. 8.in Dom:.21. poft Pent. tas Dei & Proximi. - XII. Matth. Faber c. r.in Feíto SS. Simonis IX. Ludovicus Granatenfis in Sylva 1oco- &]udæ & conc.2.de inimicis diligendis.Quam l ram communium. f. 329. materiam etiam tra&at conc. 3. in fefto S.Ste- X. Laur. Beyrlink tex. 5. mFeü S. Marize phani. Item conc. 2.'in Dom. 12. poft Pent. concs inDom.17. conc.2.in Dom.2 1. st Ma d. & tex.1.in Fefto SS. Simonis & Judze. 9 & XI Thom. Stapletonus tex.4. inDom. 12. XII[ JofephusManü to.1. tr.s. Dibl. Mor. GraLi Dom, ä&ää&**äääääüä&äüäääääääää&ääääää&ää&ääää&ä*ä TITULUS -- XLF. DIS "ORDIA VII. Noli contendere Verbls, ad mhllz.Txm 6. 1 ij Sio I $. Bafi enim utile'eft, nifi ad fubverüonem audien- V: 14 (rat. 10 QUOAD ESSENTIAM tium. $. Greg Qnt.Ào Def'izztzo. IX. Vir faplens, fi cum ftulto contende— Prov.9. . 9 nt non inveuiet requiem. l. X. Omne regnum divifum contra fe defola« Maftb 12 bitur; & omnis civitas vel domus d1v1fa con- V. I^. b $.'Thom Ft: quaedam voluntatum disgregatm in d1— 32(137 j vería, juxta S.Thomam ; aut juxta Ci- tra fe non ftabit. . t -xXI. Vzemihi Mater mea, quare genul(h me . Jet. 13* V. IO. ceronem, eft ira acerbior intimo odio & vxrum rix2e, & difcordiae in univerfa terra! . Ifidor.l. corde con(.epta Unde lfidorus dixit: Difcor- Ethymol. d5 eft 3liquorum diverfio, quos prius amo- 5;XIL Quze viderunt oculi tui, ne proferas in PFOV 25- (,oncordla vero eft jurgio cito: ne poftea emendare non pollis, "* S Be:n ris vinculum. colhgavxt cum dehoneftaveris amicum tuum. d modo Convenientium in reCitudine- ammorum in- bene dirupta quaedam G unita complexxo Sedi- . XIII. Fortis impegit in fortem, & amboäf 46- Íy panter conciderunt. $. Bol tiofus eft, qui diffenfionem anlmorum famt , . XIV. Ubi zelus &contentto, ibi 1ncon&an-Jac 3. Ont,g * & difcordias gignit. tla.& omne opus pravum. Ve I9, M $. Bern A&us. Igi XV. Manifefta funt opera carnis, quae funt Gal. 5. a. Tim.2. fornicatio, contentiones , aemulationes, irze, V* !9 li ao mi AL erbisalterius opinioni fe plus equo oppo- rixze, diffenfiones, fectze, &c Quitaliaagunt, V. 14 gere; id quod S.Paulus prohibuit dicens: " oli contendere verbis; ad nihil enim utile. eiï nlfl regnum Dei non poffidebunt. ad fubverfionem audlentmm III. Eccl.8 Ill 244 verbera usque coutentzones BP vixas $ V.I exteudere ; de quo illud Salomonis intelligi EX SS. PATRIBUS - poteft: Non litiges cum homine potente, ne G ? forte incidas in manus illius. Qualzta:. Y Tbid. 28. 1V. Eeiam [anguinem effundere vixando ; id v' I;. quod Siracides indicavit, dum dixit: Certa- I. eptlmum locum inter. cárnis opera €on- S. Hier, men feftinatum incendit ignem , hs fe[hnans tentio poffidet, quodam quafi facrato in cap. 5. alát, effundxt fanguinem. & eminenti inter vitia numero cóllocata ; Ser-* vum enim Domini non oportet rixari, fed effe $ Ó manfüetum ad omnes, Doctorem longani- EX S. SCRIPTURA inem, cum manfuetudine audientem etiam eos, qui e contra difputant. Cet j II. In difcordia nemobenedicit Dominum. S.Aug. . Y 7 Qualitas. n Pfalm. - ]II. Decet regalis ap:cis curam, generalita- ! 'affiod. x.Cor.z4. T. Non eft diffenfionis Deus, fed pa— tis cuftodire concordiam, quae ad laudem re- Yv. 233. gnantis trahitur, fi ab hominibus pax ame- p. 22. Prov. 6. II. Sex funt, quze odit Deus, &feptlmum v. 16 deteftatur anima ejus, qui femmat inter fra- tur.. Quid enim eft, quod Principem melius Gen N tres difcordias. praedicet , quam quietus populus, concors V22 Senatus, & tota respublica morum honefta- 1.Cor.3 IIl Cum fit inter vos zelus & contentio, te ve(hta 2 v.3 nonne carnales iftis? * V. Summopere jurgia fuge; nam contra ldem. Prov. 13 IV. Inter fuperbos femper jurgia funt. parem contendere anceps elt, cum fuperiore V. IO V. Abftine alite & minues peccata. furiofum, cum inferiore fordidum, maxime au- l'.ccl ag. VI.Qui tecum vult judicio contendere, & XO, tem contra fatuum contentioneminire ; nam Mtth 5. tunicam tollere,: dimitte ei & pallium. abfentem lzedit, qui cum ebrio litigat. V. .40. Damnt u Datmnn. Gen, M Ptov. 6, *v X VII. Sex funt, quze odit Deus, & fepti- V Qui incepto verbo rixam & difcordiam S.Hier. ia mum detefítatur anima ejus , qui femmat in- ex fraterno corde provocat, quafi neceffaria P cap. 30. Vs .ter fratres diícordias. ultra modum emungens fanguinem elicit. V]. Per- 4 : itului EL EOs DiUordini 633 S.Greg. Vl.Perverífze mentes, fi femel ad ftudium ris, ego dexteram tenebo: (; tu dexteram ele- - 90 mOf. contrarietatis eruperint, five pravum, five re- geris, ego ad finiftram pergam. &um quid a contradicentibus audiant, ad- .N. S.Pauluslicet oraculo Spiritus S. abini- A& 15 verfus hoc refponfionibus impugnant; quia tio cum S. Barnaba conjun&us fuerit, tamen "* ? cum perfona per contrarietatem difp quia poftea diverfitas opinionum inter eos ex- licet,; nec ,A" ) re&a, quze protulerint, placent. : .. orta fuerat, fe ab] eo fegregavit, ne contentio -S.Cy VII. Difcordans & diflidens, & pacem c um inter eos exurgeret, uti S.Chryfoftomus tefta- f. g. de fratribus non habens, fecundum quod B.A- tus eft dicens: Mihi diferte videtur feparatio Grat. j LDom. poftolus & Scriptura teftatur, nec fi pro no- Pauli a Barnaba facta, quod inter fe dixe- mine Chrifti occifus fuerit,crimen diffenfionis rint; Quoniam ego non volo, nec tu vis, ne r.Cor. 1x. poterit evadere, quia, ficut fcriptum eft: Qui pugnemus, difiribuamus provincias, & ita fi- V. 19. odit fratrem fuum, homicida eft. Quale de- bi invicem multum cedentes hoc fecerunt, lictum eft, Unde idem S.Paulus Corinthiis poftea fcri- 2 Timó, ablui. quod necmartyrio fanguini.s poteft pfit: Si quis autem videtur contentiofus effe, S. Bafil. L Orat. 10 VIIL. Nulla re amicitias faeilius-difuuntar, : nos talem confuetudinem non habemus, nec , - quam divería animorum fententia. Ecclefia Dei. T Pt S.Greg. IX. Quid is noftra doCtrina przeftantiffimum VI. S. Gregorius fententiam quandam de S. Gre " V9 Orat.4o. eft? Pax, addam etiam utiliffimum. Contra 0.58. in certo Evangelii argumento explicans in con- Mä[fb.l!x 1 quid turpiffimum & cione fubjecit, fi quis contrarium fentiat, mal- x- 15! tatum disjunctio. peraiciofitimum ? volux?- le fe alienze fententive falva fidei veritate fub- / Ibid, X. Audiant jurgiorum Seminatores, quod fcribere, quam cum aliquo contendere. ht.t 3 fcriptum eft : Beati pacifici, quoniam filii Dei VII. S. Ephrem teftamentum con fcripfit, Drex. in' LR vocabantur: atque e diverfo colligant, quia fi non nummis, fed meritis opulentum, in quo * ^aet.c;" Provag filii Dei vocantur, qui pacem faciunt, procul gratias agit Deo; uT dubio funt fatanze filii, qui confundunt. ullo homine. * S.X'BEU']'. : XI. Lingua rixofa veneno eít plena; quze VilI. In Galliarum Finibus cum A bbas qui- Spec. ex. da modo » LAf- Jet. beneviy fi non fuerit caftigat : a, omnes fuos focios per- dam grayes cum Domino quodam przepoten- cord.ex, Y n ducet ad fcandala. telites haberet, jamque eo deveniífet con- S.I'Bïm. XII. Contentionesa principio exiles quidem tentio, ut fzecularis Dominus integras cohor- h4 Orat. g. U effe folent, & facile curantur; at procedente tes in aciem educeret, ipfe Abbas cum folis (l 5 tempore au-tze, infanabiles omnino evadunt. monachis ego impofitis crucisqne vexillo ei- TRUS ä S. Bern. XIII. Infelix vi&toria eft, qua fuperans ho- dem obviam progreffus eft, quo viífo tantus f. ad mi- lit. minem fulcgumbis vitio. hoftes divini timoris horror invafit, ut proti- nus de equis defilientes arma projicerent, & $ IV. . in genua provoluti veniam peterent. A CATHO LICA " 1X. S. Macarius audiens ceelitus fe nondum Ibid. ex.. EXEMPL perveniffead menfuram meritiduarum mulie- 9* . rum in civitate Alexandria exiftentium, cum Qualitasi. easdem indagal(fet, & interrogaffet, quibus po- &en. ä7. ofephi ZEgyptii Proregis fratiäs vam po;- tilfimum virtutibus ftuderent ? refponderunt Y. 4. s ] terant ei quidquam pacifice loqui; ideo illae, fe nihil aliud feire, nifi quod quindecim M - $ Hiet ille pofteajam Prorex ab eis agnitus redituris annis in eadem domohabitantes nunquam li« yincip . d in patriam dixit: Neirafcimini in via: quafi diceret: Novicontentiofum veftrum genium ; t»iga;i—ï"ent, fed femper pacer coluiffent. - .zd sls | moueo proinde, ut caveatis a litibus, ne unio Damssutn. * ; a fraterna violetur; & gravia vobis per difcor- X.Duoadolefcentes, quia deagro ex p;!tef- Eafeb.Lo, ] diam mala creentur. na heereditate relicto foede contendebant , nec ** ?5* Gen. 13, V. 7. II. De Abrahami & Loth paftoribus tefta- etiam S. Gregorio Thaumat. quem arbitrum $. hg tur S. Scriptura: Faéta eft rixainter paftores litis conftituerant, cedere volebant, effecerunt, ; in Pfalm. gregum Abraham & Loth; erat quippe fub- ut ad ejusdem Sancti preces lacus totus ex- Calliod, ftantia eorum multa, ne poterant habitare ficcaretur. 4 S.Petrug :EP' 22- communiter. XlI.Quidam facerdos, capitalem cum alio $ L GEn. '25. III. Efau & Jacob in utero matris collide- l.4. V. 22 bantur, quod explicans Dominus confulenti facerdote diícordiam fovens ad eundem af- ep*f 17. fümpta fecum lancea perrexit; verum ingruen- Rebeccze dixit: Duze gentes funt in utero tuo, tibus tenebris quinque nigros equites obvios & duo populi ex ventre tuo dividentur, po- habuit, quorum duci cum manum offerret pulusque po aldem' ; pulum fuperabit, & major fer-. (putans eum effealium, a quo jam fzepe follici- ( viet minori. tatus erat, ut ejus fubditus fieret) & fidelita- tem promitteret, dux dicens diabolum fe effe, .Fugä. & ad fervanda promiffa hortatus, cum fociis difparuit. Undeipfe territus Epifcopum adiit, Gen. 13. IV. Abraham advertens rixas inter fuos & factum narravit,& feriam poenitentiam egit. Yvs 80 fratris paftores exortas eíffe, dixit ad Loth: XII.Vetula quaedam, quiaa diabolo loculum Spec. ex, Ne, quzefo, fit jurgium inter me & te, & inter nummis plenum acceperat,ut difcordiam inter "« €- o paftores meos, & paftores tuos. Fratres e- maritum quendam & uxorem feminaret, ea ap P nim fumus. Écce univería terra coram te feminata audivit a dzemone: Quod triginta À of die- eít: recede a me, obfecro: fi ad finiftram ie- ! rl A. P. Lohu. Bibl. Man. Tom. L. annis ego perficere non potui: tu tribus bus Biübliothece AManualis Concionatorie 634 — bus effecifti : digna proinde es competente So UVE praemio : fecumque vivam in infernum ab- ipuit. ,sæMILLïunïNEsï — s Ibid $ 63.7. - XIlI. Frater quidam converfus in monafte- Qualitas. rio Schónaug, quia ob certum calceamento- rum genus fingulis annis dari folitum, & ab ,Lg cut vultures ad extin&ta corpora odore Plin.l, ro. Abbate ob graves caufas abrogatum, reliquos. : feruntur, fana non fentiunt; ita mali -deli&a ftatim olfaciunt, & ob ealitigant, & adverfíus diétum Abbatem concitavit, poft ali-- : - quot monitiones & caftigationes fruftra fattas, contendunt, ad recte fa&ta ftupidi. |-— R —— À ——* — AE 1 denique utidem Abbas preedixerat, pridieNa- 'ILSicut mala ftatim eluenda eft, ne inhzere- Plutarch. [ - fcat, & difficilius eximatur; ita diffenfio fra- in mor. talis Domini, quo confilium ab eo fuggeftum de calceamentis minutim fcindendis executio- trum illico tollenda eft, ne odium gignat. Z ni mandari debebat,fubito vocem cum gemi- . HHI. Sicutunicogallo cantante, aut canela- Drex. in a aE . wf haet, c, Eu r -^ us tu extollens, & palefcente facie, naribus con- trante, mox alii etiam galli canunt, vel canes - As D 2 s. tra&tis, oculisque everfis, inter brachia fopii latrant; itafatuus, fiincidatin hominem con- 10.5. I. ; tentiofum, ambo clamare, & extra fe ire in- t Epo 109' confpirantis expirgvit. ? cipiunt. * - IV.Sicut qui apprehenderit auribus canem, P—f&?- 26. t u d fic qui tranfit impatiens , , commifcetur rixoe V* ?7- ä — EXEMPLA DOMESTICA, alterius. MU V. Sicut Kcho filvarum tamdiu clamorib Vital s. poliadn, .' 2. J. Q Ignatius fumme deteftabatur lites & refpondet, quamdiu clamatur; ita inter liti- *". ^* * contentiones; hinc etiam in graviffimi gantes non ceffat contentio , quamdiu neu- momenti controverfiis cedere malebat , quam ter a clamore deüfïit. litigare,etiamfi cum fat magno incommodo fuo id fieret, uti factum eft cum in refectorium do- D. a mÁó9. s g/. mus Profeffze perobícarum vetuit feneftram in VL Sicut acetum corrumpit vas , fi diutius $. Aug. : -STHier.'m' communi muro effingi, eo quod vicinus, licet Phl. a. contra Jus, concedere id nollet. Addebat au- ibi fuerit; ficira corrumpit cor, fi in alium epeon tem ejusmodi ftudium concordize non modo diem duraverit. S VlL Sicut ventis certantibus univerfum: Chryf. perhoneftum & liberale, fed etiam valde pro- Matth. in cap. f» ficuum effe ad benediCtionem a Deo, propter mare concutitur, & conturbatur; fic Regibus quem & ex amore Juftitize ac charitatis fra- aut Principibus fibi adveríantibus populus : $ reg, vexatur. . NïZ.Ufl : ternze damnum in temporalibus patimur, ob- * VIII. Sicut in mufica, fi vel unica chorda Idem LPiu' tinendam. hom 16. * TE durch. ] Vital. 4. Il. S. Francifcus Xaverius femper quidem, diffentiat, ingratilfimus fonus efficitur; itain in Num. 4| de educ. €, 22* communitate, fi vel anicum membrum di;- fed maxime pro fuggeftu contentiones & cer- fcordet, dulcedo pacis & charitatis corrum- liber, 4 tamina vitari jubebat, quamvis juftee certami- num, multzeque ac magn:e caufze incidiffent ; pitur, & turpatur. ; AX. Sicut fingu la haftilia aut tela facilvc Pintarch. ex talibus enim concionibus non folum Dei, in moral. populique offenfionem oriri, fcd etiam certan- ranguntuf ; non item fi plura uoo vinculo Lib. 4. tium, cultusque divini perturbationem. Coci- fint colligata; fic vires per concordiam u- Cc. 13. nitz difiiculter fuperantur; facile autem fi ni cum Sodales quosdam, qui Societati Jefu templum concefferant, Patribus infeftiores effe per difcordiam funt feparatze. j SAngil X. Sicut periculum, quod navi in unum ldem. gpl 46. cognoviffet, ipfemet magna honeftitfimorum latus inclinatze, & ad fubmerfionem tenden- j hominum freqnentia proftratus claves templi ante eorum pofuit pedes, eaque demilífione tiimpendet, avertitur, fi omues in alterum N b latus fe inclinent ; ita exitium, quod inter- f *S.Chryf. Vita l.2. offenfos animos penitus placavit. dum reipublicee imminet, per civium con- 2] hosiin I1I. P. Petrus Faber Alphonfo Alvaro inter cordiam evitatur. - 4 e. 13. alia hoc etiam praeceptum dabat : Offenfiun- Vatt t9. 22 Xl. Sicut aqua, fi in locos hiantes ac di- Idem. culas ftatim elide, exilloque Apoftolico moni- du&os influit, magis eos divellit; ita qui di- Valer, to: Solnon occidatfuperiracundiam veftram : T do us ne quieti te des ante, quam fratri reconcilie- fcordias importune componere fatagit, foepe magis illas adauget. / ris, eique ipfi fimpliciter animi tui commotio- nem aperias. Id eft colaphum daemoni im- pingere, cuireconciliatio & demiffioilla acer- $. VIL rimum dolorem ac probrum inurit. MOTIV A. Vita pag. IV. Joannes Berchman in lufu nunquam 122 P vocem clamofiorem edebat, aut cum altero I uia diabolicum eft vitium: uti S. Gre- S.Greg. $ Anbe 260. contendebat. Imo inter alia fibi hoc etiam Admo- 3-P-par. lä.Ofäc' *w. gorius indicavit, dum dixit; admon,. &2 praeceptum fecerat: In rebus agendis cavea nendi fünt, qui jurgia feminant, ut, cujus 5,, fpiritu contentionis & contradidionis : & fint fequaces, agnoícant. quando aliquid faciendum eft, aut laborandum lL. Quia ftuit:ffmmum eff vitium: juxta Sa- Prov. 18, . , in culina, libenter fequaris judicium alterius, lomonem enim labia ftulti mifcent fe rixis, & idem fentias in rebus levioribus. & os ejus jurgia provocat. S, 5. Greg. IlI.. Quza nocentiffemum efl vitium: uti oc. cit. Viler dmoao- lixla Gregorius itefrum teitatus eítdicens: À nendi Zïïtulusv; XLV. ! Difcordia. — 635 vendi funt di(identes, ut noverint, quod tam- quod Chariftiam vocaverunt, cui pïræter co- diu nullum boni operis SacrificiumDeoimmo- | gnatos & affines nemo aderat , utfi quseinter 1 lant, quamdiu a proximorum charitate di- eos querelze efleut exortze, apud facra meníze, fcordant. Scriptum namque eft: Si offeres mu- & inter hilaritatem animarum, fautoribus nus tuum ad altare, & ibi recordatus fueris, concordisxe adhibitis, tolleretur. re. Plin.!,m quiafrater tuus habet aliquid adverfuste, re- ö , Caffiod.r, H V. Caflipatio ferta; nam , tefte Caffiodor u linque munus tuum ante altare, & vade prius cogi debet effe quietus, qui fuo vitio renuit €P- 1 reconciliare fratri tuo. Ex qua praeceptione effe pgciücus. * penfandum eft,quorum hoftia repellitur, quam * Dl intolerabilis culpa monftratur. Nam cum ma- $. .IX. . a« ln mor' la cuncis bonis operibus fequentibus diluan- ASCETIC A. ^ tur, penfemus, quanta fint mala diícordize, d Drex, n ig Pltel c quae, nifi extincta penitus fuerint, bonum fub- l. ] ria przcipue funt, quae circa hoc vitium S Aug. fequi non permittit..- ". bene advertere debet Afceta. Primum 9P €.52«. . A S Aurp. l. IV. Quza fummurm impedimentum Orationi eft, ut íciat, quando permittere poffit diffen- Ep. 199- gf2yt: hinc S. Auguftinus fratres fuos mo- fiones; nam, ut fapienter dixit S. Auguftinus, nuit dicens: Si invicem fe lzferint, invicem diffenfiones nunquam debent amari; fed ali- D Proyag, fibi debita relaxare debebunt propter oratio- quando tamen aut ex charitate nafcuntur, aut æ V' 170 nes veftras, quas utique, quanto celebriores charitatem probant. Quis enim facile inve- habetis, tanto faniores habere debetis. - nietur, qui velit reprehendi? &;ubi eft ille s Drez l S.Greg.3.. j . Quia plurimorum vitiorum efl vadix : in fapiens, de quo fcriptum eft: Corripe fapien- poftadm. nnoenim maloinnumera peragunt , qui femi- 23» tem, & amabitte? Nunquid tamen ideo non l- nando difcordiam , charitatem, qui virtutum debemus reprehendere , & corripeie fratrerm, om»ium IMater eft, extinguunt. Quia autem ne fecurus tendat in mortem? Aliam caufam nihil pretiofius eft Deo virtute dileGionis, permiflionis affert S. Gregorius, dum ait: Si- S. Greg, nibil eft delectabilius diabolo extinctione y cut noxium effe folet, fi unitas defit bonis,ita !33- Mo- charitatis. 55 Àng, S:Hier.in VI. perniciofum eft, fi (itin malis; perverfos quip- " Píal. 82, uia mali bomines ad patrandum sualuea pe unitas corroborat, dum concordant, & j 940 :am funt concordes; hinc lamentans S.Hiero- tanto magisincorrigibiles, quanto magis una- nymus ait: Infelix populus Dei non poteít in nimes fecit, Id quod appofite per fabulam ACf bono tantam habere concordiam, quantam confirmavit nonnemo, dum fioxit: Accipitres Maith, Ab etp. mali habent in malo. quondam acerrime inter febelligeratos fuffe. S.Greg. VlI. Quia preffat boneffe viuci, quam pe- Quos proin columbae pacificare conatze effe- Langius NaZ. Orc ^ ei- ! Qa ;Idem x. Piu- viculofe ac tiefarie viricere: tefte S. Gregorio cerunt, ut ipfi quidem inter fe concordes lyanth, tarch, l. Nazianzeno. Non enim tantum eft egregium fent, fed odium in columbas converterent ? V! edäu hom 16 C iinNum. de educ. fcire vincere, fed etiam poffe vinci pulchrum easque ad necem usque perfequerentur. Hin liber. eft, ubi vi&toria damnofa eft, inquit re&ctePlu- Melanthius dicere folebat, rempublicam A- 5 þarchus. thenieníium diffidiis Oratorum fervari, quod, cum non incumbant univerfi in unum latus Platarch, $. Vl navigii, fiat, ut ab altera parte veluti pondere 'iumoral. : oppofito adiminiftratio libretur. MEDIA. II. Alterum eft, ut fciat folidum modum vi- tandi di(cordias, quem quidem pulchre S.Gre- S. Greg; S.Augu&. I. rtuti charitatis ffPudeve; Xnam, tefte S. gorius indicavit, dum dixit:. Boni viri freno L5. mor, y l detm, epo 11-61 Augufüno, contentioni non refiftitur, confilii retinent praecipitationem Verbi, &C9 !7 nifi crebro divinorum librorum teftimoniis in- caute confiderant, ne relaxantes linquae lafci- 4 cutiatur timor & charitas Dei. viam Auditorum conícientiam incauta locu- 'S. Chryf. I.Sdenizum [ervare, dum alter conteudit : ifa tione transfigant. Unde bene per Salomonem ho.8.in S Chryfoftomus fuafit dicens: Malum homi- cap. 22. dicitur: Qui dimittit aquam, caput elt jurgio- nem tacendo & locum dando melius vincis, rum. Aquaquippe dimittitur, cumlingus flu- Tdet, Matth. quam refpondendo, quia malitia noninftrui- xus effrenatur. Sed dimiffor aqu:e caput jur- Valer. tur fermonibus, fed excitatur. Et tefte S. Va- giorum cíiicitur, quia perlinguaze continentiam x JJ -ho. 12. leriano, plene victoria eft, ad clamantem ta- difcordiz» origo propinatur. cere, & nonrefpondere provocanti ; idquod S. IH. Tertium eft, ut folidum quo que me- S. Ambr, ' Chryf. fimilitudine venti per duas Januasflan- dium fciát fedandi difcordias exortas; quale x.Offic. tis declarat, quarum fiutraque aperta fit, ven- quidem. 5.Ambrofius allignat dicens : lilog 27 * tusvehenientius furere pergit; omnes autem commotiones in pueris innoxiz funt, quae mox vires.amittit, fi alterutra claudatur. plus babent gratize quam amaritudinis. Etfi S. Ambr. Iil. CeZere Zoco; ut S. Ambrofius fuafit di- cito pueri inter fe moveiitur, facile fedantur, 5 Grep ,p,pa [ l2.ofhc. cens: Refifteirze, fi potes: cede, fi non potes. & majori fuavitate in fe recurrunt, Nefciunt €., 2I. Quia fcriptum eft: Date locum irae. . Jacobus fe fubdole, artificiofeque tractare., Nolite con- D fratri indignanti pie ceffit & ideo tantam apud temnere hos pueros, de quibus Doininus Deuminvenitgratiam. Certe Ifocrati videtur ait: Nifi conver(i fueritis, & efficiamini o J RU humanitatis officium deferere eum, qui rixo- ficut parvuli, non intrabitis in regnum coe- fus eít, & contra omnia contendit. lorum. ^ Aliud medium fuggeffit alius, qui Drexel.in. ; G Valer. - IV. Cito co«wposere: Id quod majores noftri dixit: Sicut tormenta bellica majora , fi mu- Fiaet. c, M*ax.l.z./ d ocuerunt, convivium folemne inílituentes. ro allidantur, períringunt, i in-faccum Ja- *? 322 j;, dl nceunm, $ L1l l-. a «- R P. Lobu. Dibl. Mau. d om. 4 i | Bibhoihece JMManuahis Concionatorie 656 Mp ndicn x neum deferantur, non penetrant, & finénoxa fcilicet a diabolo, cujus funt fninifiri & Flii: 2. Quia fenmiinantur, cum dormiuat homines: — - funt; ita litigantes ac contentionum amato- r as n res fiin mitem incurrant, vim amittunt nocen- maximePrzelati, quorum officium eft, ejusmo- di; fi autem in fui fimilem offendant, utrin- di feminationem przecavere. 3. Quia ut zizania infefuntinfru&uofi : nonenim quidquam pof- que detrimentum coitrahitur. - Plinitt X funtgratum praeftare Deo, quamdiu difcordias l'36, [ 17 / fovent. 4.Quia utzizania impediunta profe- CONCEPTUS [ RJEDICABILES. &u bonum femen Juftorum, & fzepe omnino x pE pI E. x occafione thematis. Und? Z:elldäf lites fuffocant. 5. Quia olim feparabuntur a tritice, Plolrc M r -in volis? poteft oftendi, t.Quam grave id eft, juftis hominibus, & colligatiin2eternum bellum fit difcordia, quia videlicet aufert opes ignem conjicientur. Vide Fabrum conc. 8. in sls ao ERE fpirituales & temporales, famam, focietatis Dom. 5. poft Epiph. n. 3. human:e jucunditatem , & ipfam denique vi- $. XL ^ tam temporalem & zeternam. 2. Demonftrari MISCELANE 4A. Arift. s. poteft, quam vere dixerit S. Jacobus, has di- clit. fcordias ex nimio amore erga res terrenas o- ; ualitas. lotareh riri; id quod etiam Ariftoteles agnovit, dum in mordi LC um mulier quzedam crebro a marito ver- Drexel.in | dixit: Nobilitas generis, & divitize funt fon- ' berata confilium abamico peteret, & Phaet. c. (alo, tes & principia feditionum. qua ratione fe a tot verberibus liberare poffet, 10. . 4« PProv. 17. 1I. Ex occafione themati s: Melior eft öucQ Y^ L. quaereret, ille vafculum communi aqua ple- Plsto, eella ficca cum gaudio, quam domus plena vitti- num obtulit, & hac, quoties iratus maritus li- J fi.g mis cum juvgio : oftendi poteft, quomodo talis tigaret, os implere juífit, nec deglutire, donec J i, buccella ficca cum gaudio feu pace melior fit j ] mariti ira deferbuiffet. Quo faéto fignificare 1. /Jeo, cui nullum opus placere poteft ab ho- voluit, filentium effe optimum remedium ad mine contentiofo oblatum. 2.Aezpub/ice;cujus aliorum contentiones fedandas, incolumitas a concordia membrorum pendet. 1I. Petronius difcordiam re&te fic defcripfit : Petron. . Rei familiari domeflice, quia concordiares Intremuere tubze,ac fciffo difcordia crine ap. Langs parvee crefcunt, difcordia maxim»e dilabun- tur. 4. Corpori, quia ficutfpiritus triftis exfic- Extulit ad 'fupcms ftygium caput: hujus in V* *99*. ore cat offa, ita jucunditas mentis etiam in cor- Concretus fanguis, contufaque flumina fle- . pus redundat, bonumque fanguinem efficit. bant, j 5.7dni"ie, quia praefervat a multis peccatis , Stabantirati fcabrarubigine dentes, & veram ei quietem conciliat. ; L] Tabo lingua fluens, obfeffa draconibus. 1Il. Ex occafione thematis: Omne vegnuri ora; : : - divifum contva fe defolabitur: oftendi poteft v 15. Atque inter toto laceratam pe&ore veftem per indu&ionem variorum regnorum, quomo- Sanguineam tremula quatiebat lampada . do per difcordiam defolata fint. 1. Aegnum ce- . dextra. lefie per difcordiam Angelorum, ubi ruina eo- III.Omnebellum, inquitrecte Saluftius, fa-Tn Jute rum fufius explicari poteft. 2. Regzue terrve- cile fumitur, caeterum zegerrime finitur; non &urt» fíve : ubi perindu&ionem regaorumHifpanize; enim in ejusdem poteftate initium & finis eft. Gallize, Ànglize, & maxime Romani, fufe de- 1V. Scilurus Rex Scytharum moriturus fa-ldem. monftrari poteft, quantam cladem his regnis fciculum 8o. fagittarum colligatum fibi affer- crearit difcordia. 3. Regnum fpirituale au:me, ri, & fingulos filios, quorum o&oginta erant, quod intra nos eft, & gravillimam defolatio- vocari juffit; quibus cum fafciculum inprimis nem patitur per difcordiam, quia interna ra- ligatum obtuliffet, & nullus ex eisfrangere il- . dice gaudii & meritorum coeleftium privatur jum potuiffet;folvi eundem,& fingulas fagittas per eam, &, uno verbo , omnes güb&us belli fingulis filiis offerri praecepit, atque, ut fran- fpiritualiter experitur. gerent, hortatus eft, quod cum illi facile prae- A&. 4. IV. Ex occafione thematis : Jlfu/zitudinis ftitiffent, hanc memorabilem illis doctrinam v. 32. autem credentium evat cov uzum €9 anzmma uza : dedit: Sic vobiscum fe res habebit, o filii; dici poteft, ficutolim Babylonii turrim felici- quamdiu per vinculum charitatis & concor- ter zedificarunt, quamdiu fuerunt unius la- dize conjuncti maneb'tis, invi&i eritis ; imbe- bii & linguze; ita Chriftum, quia volebat o- cilles vero, fi per difcordiam diffoluti fua quis- l, 2 ftendere, quomodo Chriftiani turrim Evange- Y que commoda duntaxat quzefiveritis. licze perfectionis zedificare deberent, exem- Damaoum. plum in primis Chriftianis relinquere voluiffe, ut qui fummam inter fecordis & oris concor- V. Difcordi» damna breviter, fed nervofe Virgiliua MY n * diam fervarunt. Deinoftendatur, quó medio defcripfit Virgilius, dum cecinit : ufi fint ad hanc concordiam fervandam, fci- Tu potes unanimes armare in prze - lia frg- licet quia nemo eorum, quz poffidebat, ali- tres, quid fuum effe dicebat, fed erant ililis omnia Atque odiis verfare domos: tu verbera communia ; id quod & nunc fieri poteft, fi, ut te&is , Bd " Apoftolus monet, qui utuntur hoc mundo; tan- Funereasque inferre faces , tibi nomina mille, quam non utentes: & qui poffident , tanquam ] non poffidentes fiut. Mille nocendi artes. Mi ü Matth.13. V. Ex occafione thematis: Zizanza autem VI. Alphonfus faepenumero dicere folitus Panorm. P Y. 38 eft,fe.fi Romanorum tempore vixiffet, conftru- l. 3. de filii fust nequam: comparari poflunt conten- reb. geft, tiofi zizaniis. 1. Quia feminantur ab ini.micq, &urum fuiffe templum ]ovi Pofitorio, ut dere- us Alph. — Aitulus XLV1. Divitig. 637 l; « busa&uri prius in eo convenirent, & omnem - V. Gefpalten. Hols piebt das leffe Feuer. 10 contentionem, deponerent. Quo diécto in- VI. Maz acbt die. Haar micbt, die vom n nuere voluit, nihil reipublicae seque pernicio- Aopf abgefchui:ten fínd. of fum effe , quamfi plebs cum magiftratu non VIL.. Uneiuzg Leut und Laud Tbid. igs V concordaret. - Haben sie lang Befltand. le« 1 Plinius VI. Tytheus lapis, . q uamvis .gr.a*ndisy fit, :36. €.17.innatat tamen undis , comminutus vero moX VIIL. Zuezetracht dasjenige Laffev ife, lQ Das.ganse Stedt uud Leuder fvifl. fubfidit ; fi concordia fuftinemur, difcordia UM IX.. Erue unpeftimmte Pfeifen in- d It effum imus. verderbt das ganse Gefang. Joy Orgæl Idem.. Plutarch. VIII. Inter Agathallos & ! Acanthyïideä- X. Uneiuigkeit im Wath, 3u moral. t4ng4 eft difcetdia & odium , u t,fi fanguiseo- folgt felteu gute That. rum vi mifceatur , continuo fe rurfus feparet, & $. X ac diíTiliat. AUTHORES. $. XIL l. Joannes Bufzeusin Panario. V.eodem. AXIOMA T A. 1II. Hieremias Drexeliusin Pha&tonte c. 1o. T-Dregelin - in moral. Plutarch. i. "ncordiares parvze crefcunt : difcordia Ill. Jofephus Lan Qet, C, imaximese dilabuntur. eodem. gius in Polyanthæa-. V. tede Cato IV. Joatnes Major in fpe ï .Il. Contra verbofos noli contendere ver- emplorum. V. eodem, i c-ulo magno exe * l Plato. sin. Ubi multze rixze, ibi multze i:ijur'iæ. . V. Antonius Daurol:ius in floribus exem- v ïloril. PO — I1V. Getbeilt Feuer brennet. nicht laug. plorum cap. 5. tit. 20. te LJ d i : Sroes Oi Sueso i m s ææaæ«æ TITULUS XLFI. UPeton, 1. Llug, in 1e00 DIVITIJE.. * $. L V. Argentum eorum &aurum eorum non gopbbn.*- X. V. 13. .QUOAD ESSENTIAN. poterit liberare eos in die irze Domini. VI. Quicenfiduntin virtute fua , & in mul- Pfal. 4. Iï*/'ïniiio. titudinedivitiarum fuarum gloriantur, frater Y* 7: l. non redemit, nec redimet homo, non dabit - Deo placationem füuam, & pretium redem- CYunt bona externa , ad ufum hominum a A ptionis animze fuze. X Domino conceffa. Unde etiam opes .VIL. Telas aranez texuerunt: telz» eo-lfaiz 59. vocantur, quiahomini tüm ad proprias , rumnon erunt veftimentum , neque operien- V:5 [- In J m. tumad alienas neceffitates fublevandas, opem tur operibus fuis. Opera eorum inutilia, !gürlh. & auxilium przeftant. opus ini-quitatis in tganäbus eorum. V Divifi, Fup a. 1l. Dividuntur in sobes C szmmoliess VITI. Noli labor are, ut quarum iftze in agris , fundis, zdificiis, & fi- diteris, fed. prg-P;fZ: a5. milibus bonis confiftunt ; illze vero pecuniam , dentiae tuze pone modum. gemmas, uniones, vafa aurea, & argentea, IX. Ne erigas oculos tuos ad Opeä, quas Ibid. v. $. non potes habere, quia facient fibi penvas aliamque fuppelleGilem ; uti & pecora conti- i quafi aquile, & volabunt in coelum. aent. as $. L X. Divitice fi affluant , nolite cor'äpponere. Püs. 6r. I XI. Mendicitatem & divitias ne dederis m- p, »v. EX S. SCRIPTURA. hi: tribue tantum victui meo neceffaria, ne v.g. 230. LESpae t Qualitas. forte fatiatus illiciarad negandum , & dicam: quis eft Dominus ? aut egeftate compulfus fu- Job. 27 .. I Dx ves, cum dormierit, nilfecum auferef, rer , & perjurem nomen Dei mei? v. 19 apetiet oculos fuos , & nihil inveniet. XI. Nolite thefaurizare vobis thefauros Matth. 6. Apprehendeteum, quafi aqua, inopia, & no- &e eum opprimet termpeftas. interra, ubi fures effodiunt & fürantur, ubi V:19- Pfal. 48. zerugo & tinea demolitur. Y. 17. IL. Ne timueris, cum dives factus fuerit XIII. Divitbus hujus fzeculi prä&cipe, non I. Tím. 6. 98?" homo, & cum multiplicata fuerit gloria domus ejus. Quoniam cum interierit, non fublime fapere, neque fapere in incerto divi- V:17: fumet omnia, neque defcendet cum eo glo- tiarum , fed in Deo vivo. ria ejus. D-amnum./ Ill. Dormierunt fomnum fuum, & nihil P£al .75. invenerunt omnes XIV. Nihil eft iniquius, quam amare pe- Eccl. ro.. bus fuis. yi.ri divitiarum- in mani- cuniam; hic enim & animam fuam venalem V: 1e 'divitia's fuas, & hebet. "Pfal. 48. IV. Et relinquent alienis Panortt p. Ia. fepulchra eorum domus illorum in | 3eter- XV. Ubi funt, qui thefaurizant argentum Barnci.e, num. &aurum, in quo confidunt homines? ad infe- v 18. » reo l' ? de g&f?r L11153 ros A!ph. u Bib&ioilece Mannalis - Concionatoriae ] 638 fi. L tos defcenderunt , & aliiloco eorum furreng' aliud peccatorum. Primum in morte deponi-, yunt. * tut , aliud ( vélit, nolit ) moriens retinet,, nifi / em " Eccl. xr. XVI. : Si-dives fueris, non eris immuqis a. ante mortem deponat. Yv. 1Q. delicto. o XIll. Omnis dives aut e ftiniquus, aut ini- S. Hier. .tot XVIT. Mult ui hzeres. jn ep. a Ibo 80 V- 3' os perdidit aurum: & argen- Heltd, , inDolh c tum, & usque ad cor ."XHL Undequaque , ubi ipfeattigeris , inna- 'Theo- convertit, í Regum .;elxtendilt, & ? tisaculeis manus cruentant. - phyl. ia q5o9 ( m c. 6. ep. . z.Tim.6. . XVIII. Qui volunt divit es fieri ,xa incidunt — XIV. Dives nihil aliud effe videtur, qua &ad 1m V-9-- intentationes & laqueum diaboli, & defide- civitas quzedam absque muris in agro fita , S. Chryf. | .13.1n- ria multainutilia & nociva, quce mergunt j " i. ündique infidiantibus expofita: paupertas vero , / i minesin interitum & perditionem. - , e contrario fecurum praefidium eft, & expu- act.," Matth.r9. . dilfici- gnatu difficile. Plotarch. Y. 23- XIX. Amen dico vobis, quia dives XV. Si 1 intueri voïueris animam hpmini'siïderp ho, ; inLaCOB. 4 le intrabat regnum coelorum.. Et iterum dico 27. n ( vobis : facilius eft camelum perforamen acus aurum amantis, invenies eam, ut veftimen- Matthe 4 F tüm a decem millibus vermium corrofum, ita A ( tranfire, qu Tien i lorum. am divitem inþrare m reggum €c- eam perforatam undique a follicitudinibus, | popll, . $ I & a peccatis putrefattam , & æru,gine.m gleæ .EX SS. PATRIBUS. yosm $ lV. l i "Qualitas. : XEMPLA. REOX S N D $. Greg.- .-."ï, olze divitize verze funt , quze nos d ivifeg ']dbf, iquomodo erg a divitias affetus Job: 3t- « o in Evang. .. LG * faerit, teftatur ipfe, dum ait, fi laetatus virtutibus efficiunt. Si ergo, fratres di- vites effe cupitis, veras divitias amate. 'fuüm fuper multis divitiis meis, & quia pluri- S, Chryf. . 1l Divitiae maximse ma repetit manus mea &c. profrumento oriá- in hom. u funt, non egere divïlï tüs. ^ tur mihi tribulus , & pro hordeo fpina. um ZEÉneas S. Bern. lil Aurum & a H 'gentum ,& c?etera hu- I]L Fridericus hnperator, cum Ladisla $lts yiV. . 30 f. 4. jusmodi quantum ad auimi bonum fpecat, * Ungarize Regem adhuc puerum educaret . & di curaret e geftis J ] jnlacam necbonafunt, nec mala ; ufustamen horum proceres clam fuaderent, ut occi Alph. * | Ladislaum, quo eju$ opibus &regno potire- bonus, abufiomala, follicitudo pejor , qüze- : ftus turpior. D tur, refpondit : Ego fane non ita amo divi- S;Baül;' ^ ^1V.- Ad fubfidium vitze, no n ad malorum apudMar- tias, ut propter eas targ | ix:ïgpiam"facinus at- tentem. ? m deteir- chant. in incitamentum, opes date fuünt: pecunize ani- L horto Iil. Sigismun Kdü»skCæfaAr ,cum q uadraginta ZEneas p. aft. füb mää':redemptio eít, non exitiifoccaüo. | Y x millia aureorum ex Ungaris allata e ffent, & in dU Zlv. l.4. Fuga. A Setet, d fac. tf. 2. thalamo regio recondita , dum cogitat, quem lgh. : Yit,beit, leét. 1. V. Quidprodeft arca plena pecuntis , fi gl in ufum hanc pecuniam expendere velit, fo- . S. Hier. nis fit confcientia? bona vishabere, &tu bo- mnusillum deftituit. Quare excitatis cubicu- f. 12. de nus elfe non vis? erubefcere debes de bonis Lurix verb. lariis, juffit, proceres, & Duces militum con- infoy- tuis , fidomus plena boniste malum habet Do- vocari, quibus cum totam eam fümmam di- anth, V Dom. [ minum. Quid prodeft diviti, quod habet, fi ftribuilfet , ite, inquit , nam nunc nobis, tran- Deum. qui omvia dedit, non babet? quilleac fecure dormire licebit, poftquam id, S. Bafil. - VL Habes terrze partim arboribus confitee, T'ab,tont l. quod fomnum ademit, procul a »cubicullo aþe- D éinDon partim aratro utilis tot jugera: przeterea vi- rit. j 4 polt neas, montes , campos , faltus , flumina , loca iV. M AMEYSERTEGEO Cafar , eth nón rati du L angius Pay, erretur, fem- in Poly- amoena. Quid ergo pofthzec? nonne telluris gens pondus pecupize ad eum def ant L) tres tantum cubiti te exfpeciant? nonne par- per tamen ad quzeftores portari juffit, dicens , eo ïm. : lii . vus lapis ad tui miferi corporis cuftodiam fa- z fe regendis hominibus conftitutum, nec auri " $010,7, tis erit? cuftodiam fibi demandatam, quo fi quis femel Bbidem. VIiI. Quidattonitu saurum miraris ? Lapis capiatur , tnox e Rege fervum futurum. * & inittenti fEn.Sylv; eftaurum,lapis eftargentum, lapis margarita, . M. Euphrafia Antigoni filia pro e g6eite lapides funt chryfolitus, berbyllus, achates, Theodofio Imperatori opulentam d lotem , fi ! -ph. hyacinthus , amethiftus , jafpis. Haec fum i mg? adolefcenti cüipiam Patritio, cui a parentibus hi flores opum magnarurm. promifía füerat, nuberet, refpondit: opes meae Bbidem. VIIL. Cui mors ob divitias parcit? a quo Chriftus eft, tutuasaliis dato. Sicque mona- Bolen fnDom morbus ob pecuniam abftinet? quousque Igi- fterium ingreffa , Chriftofe defponfavit. pot T tur opes erunt animarum laqueus , mortis .. Eucritusintertogatus, uter eífe mallet , Stobzeus . efca? lbij, þamus , peccati Craefüs, an Socrates? refpondit, vivens mal- apud ang. Damnu. lem effe Crzefus, fed moriens Socrates. - WHl Lycurgus quaefitus, cur hoftium inter- Plutarcb. S. Greg. IX. Qui male utitur divitiis, miferabilis eft, Nazianz. ut ille, qui fponte fe vulueraverit eo gladio , fe&orum corpora fpoliare prohibuiffet ? re- in Lacen. & hn 0.6.1 uem ad vindi&am hoftium fumpfit. fpondit: Nemilites diteícant , &, dum prædæ S; Chryf. X. Divitiatum fequela eftInxuria , ira, in- incumbunt, pugnam negligant. 85.ad' ]. nemo . VIII. Crates Thebanus vir ditiffimus proje-Fab. conc. » leditur temperantia , furor injuftus, arrogantia fuper- cit divitias in mare, dicens: Ite pelfimze diyi- 6. inDom. ba, omnisque irrationalis motus. [*] S. Bärn' XI. Camelus üunum folum pondus habet, tize , praeftat, ut vos mergam , quam ut a vo- pi,t [ jn fetmm. dives, duo, unum terrgaarum— poffeffionum ; bis mergar. "w L fitulus XLIV. Divitia. - le 629 l Pit&. l. G. €. 27. »IX.. Babytacäs in Septentri onali tygris al- X. Sicut n u / veo fitiincolae, aurumin odio usque adeo ha- Ibes 'prætervolä-ntes afpe&um Fab.Cona, olis nobis eribiunt ; ita divitiarum amor co- 5. inDom. i. S' Hieles E bent, ut coémant illud, ac defodiant, ne cui , gitationem Dei turbat.- 4. po had mortalium fit in ufu. - XL. Sicut veftes to eli Fab.eonc. tiz» animas im talares corpora, ita diyi--Dae. mnocft. Q 2.inDom, X. Ánacreon Philofophus, cum .a Poly- pediumt in via mandatorumapud UER ïSexag. crate Samize Rege decem millia ducatorum currenda, tob.f.gr, lC ( $.T, dono accepiffet , ideoque ob phantafias & LA Ti curas animi inde exortas triduo infomuis fu- . «XIl. Sicut Hoskfoenüi a fole arefactus deci-J 36. I. V. dit , & decor vultus ejus deperit; ita & dives !r. OS Chryf iffet: remifit donum, jubens retinere res in itineribus fuis marcefcet, Mgm fuas, quando przeter curas & inquietudinem XII. , * foramen Sicut camelus non poteft tranfire per Luc, sg, aliud nihil donare poffet. X acus, nifi in minima fila dividatur; 5 |dem lo Plutarch. — XI . Telecrus percontanti, quantum p ofí- in dives non poteftintrare tegnum colerum, - .2 n in Laconj. deret auri? non plus, refpondit, quam fat nififuas divitias etiam aliis diftribuat. : Matth, eft; quo di&to clare oftendit , fe divitias non - X1V. Sicut fpinze fteriles fünt, quse tan- cupiditate, fed ufu metiti. ho. in Jo- Idem in XII. Themiftocles cum inter deambulan- gunt, lacerant, ignem facile concipiunt, & apopht, viperis, fcorpiisque füb fe delitefcentibus ?2 dum torquem aureum humi jacentem vidif- Ícatent; ita divitize, earumque immoderata 1l let, vocans ad fe ex pueris quendam dixiffe fertur : Quin hoc tollis, o cupiditas haec omnia fuo modo tanto. pejus puer: non enim participant, quanto dignioresfunt , quos la tu es Themiftocles. - cerant, & quanto acerbior eft ignis, cui pa- Jobar i 5 bulum fuübminiftrant, & quanto noce ; gtiora ? funt peccata, quae fovent. V. Sicut. Abfalonem crines fai valde or- Beff. in SIMILITUDINES;*- nabant, amabilemque efficiebant ; fimul ta- Dom.ao. Qüal ztas. men etiam valde gravabant; unde ferneliüPoR Pent, Entti anno tondebatur: ita divitize poffeffori fuo Syv la, d S. Bafilius . legiit. | in Lucam. Sicut 'putei , qui exhaufiuntur, m&-lius magnam quidem apud homines gratiam & Álph fluunt, quibus fi fuas aquasintactas re- amorem conciliant, fed fimul tamen ani- linquas, fzctorem contrahunt; ita etiam di- mam & conícientiam valde N clant. gravant, & c;'u-- vitiarum quiesinutilis, motus & transgreffus publice utilis eft & fru&tuofus. Stob. f.5. II. Sicut equus, fi freno careat, ufui non ! $. Vl : R nent deteim- per. eft hominibus; fic nec divitize, nifi re&g fa- MOTIVA. ylr. l tione gubernentur. ' degeli Senec, de IIl. Sicut non me lior eft gubematbr, cui B 2 divitias fpevnendas. : vit.beat. pulchrius aut majus eft navigium ; . ita nec melior eít vir, cui fortuna fplendidior. 1a imþedz'uni*a fervitio Dei : uti ipfeFab.cone, Lanpius IV. Sicut plante', quze citiffime oriune Chriftus dixit: Non poteftis Deo fetvi- 5.inDom, in Poly- anth. V. tur, breviflime durant; ita raro folent mul- re & Mammonse. Hinc S. Lucius Rex An- 14 p o tos fucceffores ditare X glix , cum audiviffet de coelo vocem dicen- eod. tur divitize. , quae celeriter obtinen- tem fibi: Luci, non potes duobus Dominis Fab. éonc. V. Sicut mufcze, fi modice delibent mel , fervire: mox regno reli&to vocantem Deum fe- 6.inDom.incolumes evadunt; fecus fi toto corpore cutus, Suevizeque Apoftolus eft fa&tus. 4. po fe immergant; ita qui moderate utitur divi- ngiu - Penr. . AL Quia impediunt ab ovatione : ubi enim Matth, z. j Poly- tiis, innoxius maneb * it; non iteml . qui cor thefaurus tuus, ibi eft cor tuum, inquit V.25 U'h- V' onit. Chriftus; hinc pi&tor quidàm divitem oran- k: ap V oäem. Tbid. i. Sicut in fymphonia is tantum vituüpe- tem pingens, varias lineas abore ejus ad a- €onc, 7 ratur, qui male & diífonanter canit; ita gros, vineas, cellam, thefaurum , familiam Deus non nifi illos divites odit, qui abutun- tur divitis. D direxit, ut fignificaret, a quam multis obje- av 1 &is animus ejusaboratione abftraheretur. de geh IIl Quiaabanimi lbertate impediunt : fant Damuu m; 1ph. quippe aurei compedes, quibus homo con- ftringitur, ut non , quod ratio dictat, faciat; Boffzus .,V II. Sicutluna tunc folum þatiturE-ccly- fed quod divitiarum error & cupiditas imp in Dom.:. pfin, cum plena eft; ita turgidi divitiis funt rat, exequatur. l e;-" pott Trin. jnanes gratiis, & obfcurati peccatis. ohaté —— IV. Quia iiupediunt quietem & jucundita- lbid, VHI. Sicut aranea fuccum floris optimurt: lem animi : uti teftatus eft faberille, quicum üi in venenuim peflimum convertit; ita quidam hg, divitias, aliaque dona Dei ac beneficia in femper antea fub labore ceciniffet, conjecto a quopiam in officinam marfupio pecuniis ytarto fcandalum & offenfam ejus vertunt. pleno mox canere defiit, quia mentem in- S. Chryf. IX. Sicut eos, qui nudi fugiunt adverfa- Oo 6ö in : ventze pecunize, & timor, ne repeterentur, / ? ep.ad Tit. riuin, nemo facile tenere poteft : qui vero occupabant. €. 3. veftimentum polt fe trahit, eum quis facile V. Quiaa vegnocelorum iimpediunt : utipfe Mare. to, ) conó, apprehendit; ita pauper, fi capiatur, facil- n[Jots iterum Chriftus teftatus eft dicens : Filioli, v.2. lime fugere poteft, dives vero, etiamfi non quam difficile eft, confidentes in pecuniis in ( pO capiatur, füis tamen compedibus irretitur, regnum Dei.introire! . Curis innumeris & cogitationibus adftrictus. :; Sc VIIB Biäliätiæcæ Manwalis: Concionatoriz.- 640 Damumum. , $o MIéS . NII. Breviter, fedbene hoc expreffit , qui ASCETICA. cecinit : Ovidius ï f. Tlr ia fant preecipue, quze Afceta ;c'it?'-ca' Quid non mortalia pe&ora cogis, in Metam. divitias bene obfervare, aliisque in- Auri facra fames? culcare debet. Primur eft, ut earum fallaciam Effodiuntur opes, irritamenta malorum. viCic. à. AEEUM benecognofcat, atque adeo eas mature abji- . VIII. Nihileft tam augufti, tamque par ciat & perdat, ne ab iis perdatur. animi, tefte Cicerone, quamamare divitia S:O Cs Ifl. Secundum est, ut cum fzepe non pof- nibil honeítius, magnificentiusque, quam — o senec AU fint omnibus bonis fe privare, doceat folidum ecunias contemnere. . & fecurum modum iisdem utendi , ut fcili- IX. Chilon percontatus , .quid effent divi- Lang. in Mirden quafi P()lyanthu cet cor.non apponat, ficque utantur, tiv ? refpondit , thefaurus malorum, cala- .eo. non utentes. ; mitatis viaticum, improbitatis fuppeditatio. III. Tertium eft, utadveras & fpirituales - X. Diogenes dicere folebat, neque in ci-Scob. f. g. od E. divitias potiífimam fuam curam & convertat 'vitate, neque in domo opulenta , habitandi ipfe, & 3lios convertere perfuadeat, eas nem- locum efífe virtuti. S. Bern. pe, de quib us S. Bernardus dixit: Verze di- XI. Plato rogatus ab Erinenfibus civibus Fab. cone, n erm, fed virtutes, quas fe- Otns LO RD MUMU Matth. 6. vitize non opes funt, ut leges eis daret, renuit, eo quod divitesS ^ ^ ft V. 20. cum confcientia portat, ut in perpetuum di- effent, qui o H Em m ves fiat. Ad has enim ip fe etiam Chriftus lunt. rdänaräe'regere, quam regi ma- . Thefaurizate autem 4 J hórtatus eít , dicens : i . vobis thefauros ii coel .ubi neque aerugo » Fuga. neque tinea demolitur, ubi fures non eiïo- XII. Cum olim Philofophi coram Philip-Ibid.conc. 1l diunt, nec furantur. poMacedon um regedifputaffent, quse res in8- n.4- mundo maxima effe t2 & alii montem Olym- $. VH um dice- pum; alii folem, alii mare maxim rent, poftremus ac fapientiffimus , animum MISCELLANEA. terrena omnia ( atque adeo & divitias ) defpi- cientem, & illis omnibus fuperítantem, ma- : Qualitas. à ximum eífe cum veritate dixit. XIII. Epicurus fcribens ad Pytocle am, fiSeneca a-.- &e de pecuniarum efficacia pecinit ; te divitem facere, non pecuniaePu dLang. : 1. Re Ovidius : vis, inquit, adjiciendum ,. fed cupiditatibus detrahendum | Ovid. l. In pretio pretium nunc 6&,: vdatcenfgs ho- / eft. 4 Faft. nores, — XIV. Quod Lydius lap's auro eft, dicebatiaert. in) : t Senec. " ep. I4. Cenfus amicitias, pauper ubique jacet. Chilon, hoc aurumeft homini. Lapis enimejusvita. . .. . 31. Ismaxime divitiis fruitur ( ut fapientet index affri&u prodit, qualefit aurum, ipfum autem aurum arguit, quale fit hominis inge- advert it Seneca ) qui minime divitiis indiget. 1 Nemo autem follic ito bono fruitur ; ille ftudet ET nium. dum de in;remento cogi- XV. Divitem illum putas , inquit Seneca,Senec, —— —— —— — . - aliquid adjicere: quem aurca fuppellex in via fequitur, qui inepift. tat, oblitus eft boni. Idem e- IlI. Quid refert, quantum illi in arca , omnibus proviaciis erat , qui multum fubur- rreis jaceat, fi alieno inhiet; bani agripoffidet? cum omnia dixeris, pau- ift. 16.3d qunantum in ho pereft; quare? quia debet. Quantum ? in- ucil. fi non qu2efita , fed quzerenda computet. Non enim pauper e ft, qui minus habet, fed qui quis, omnia , nifi forte tudicas, utrum ab Nec quiplus habet, fed qui mi- homine, an a fortuna fumpferit mutuum. t plus cupit. nus cupit, dives. Si ad opinionem, nun- IX. uam eris dives. Exiguumnatura defiderat, N AUTHORES. opinio immeníum. Idem ep. IV. Nemo alius eft Deo dignior , quam [. Laurentius Beyrlinck in theatro vitze : 18-, tempfit, quarum poffeffionem humans.. V.eodem. z | ui opes con tibinon inter dico, fed efficere volo, ut illas II. Jofephus Langius in P olyanthea. V. intrepide poffideas. eodem, III. Matthias Faber conc. 4. 5. & 6. in Stob.f, s. V. Socrates interroganti, quis ipfi ditiífi- mus videretur? refpondit: qui pauciífimis Dom. 14. poft Pent. contentus eft. IV. Thomas Stapletonus in Dom. Sexag. text. 2. Tdem f.92* " . Vi. Plato quzefitus, quanto opes habere h. tr. 2. in tuba Paftorali. t:ä conveniret? dixit : quantze poffidenti neque V. [acobus Marc VI. Antonius Balinghem in loc. comm. infidias pariupt, neque rerum neceffariarum V. eodei. j *nopiam. p JO"TITULUS * XX * 641 3 i H qut m n nE KH MTH G OHUHGESHUMEN ENS HHH QH MUOH UMdE ä;gg VA MEAHOE Üridits IITULUS XFAL. itlMetam, YiCie a DUBIA ASCETICA. . N ;OTHC. Procemium. Q 'uoxd- de fcientuüs prbfimis dici plerumque. folet , -w'deiz'ckt ilos, qui multum dubs- Jï-Lang. j Q A-lyund, tant , magnum in tisdem profettum feciffe cenferi ; in Afcetica JGientia vel maxune ) eu, locum habere , quotidiana experientia teffatur , per quam habetur, quo magis quisque ia d-X Ü di gerfeftionis fludio proficit, tanto plura circa eandem materism dubia coucipere ; qua ,Fb cong, cum mon parum interdum animas perfe&lionis ffudiofas crucient, € iuguietas efficiant, 655' in Qtn, vifum eff opere pretium futurum, £ hujusmodi dubia cum fua folutioue breviter /iac?lch 1 NI enf, groponautur ; quod quidem ut facilius a ine prafletur , €9 ab aliis etiam capiatur , eum ordinem in illis propouendis fervabo , qui plerumque ab Afcetis de perfe£iioue traffanti- bus fofet obforvari ; fcilicet ut prümo. de perfeffione in commugi ; dein ID-Dileon, Je —w'q purgatwa, ' 1n$.14. Pom de illuminativa; €9 tandgmr de w'ii;t?w jagqïf?- : 4 * &e In I. (e- $ --*fä&ionein ln x;olüntäte- divina adi mpl-ehää im- Dübia Circa pleviffe, dum & quoad fubftantiam id femper Jm pörfe&i*onem in^- *legit, quod Deo fumme placere intellexerat; ji genere. --2 ld- & quoad modum quoque illum élegit, quem Deo gratiorem effe cognoverat; & quoad fi- Dubiusm. nem denique folum Dei ben Á feneca a epla:citgï?uïifïi— xl lang 'n'-)e fintgndif: , àc quaefivit. J An omne s homines ad perfedio: Dubiamu m lL nem fint vocati. t Laert, i f diens Philothea, omnes hïo'iilin'esh illis In qu 0 con hift L] | | Ma;th C. Au Chrifti verbis: E/foze perfecti , ficut- Pa- minis. at '..P'crfe&if)'*.;,h" ?imejusvitæ , 4 i ter. veffer celeffis pevfettus eff : dubitat, quo- | IIl. Cum ;pe'rfe&ioxais naturamAuthores d $ * j modo Chriftus hoc exigere ab hominibus po- diverfimode explicent, & alii quidem dicánt; ) tuerit, cum perfe&tio Patris coeleftis infinita eum in perfeCta confermitate voluntatis hu- A Senets fit, atque adeo nullus hominum illam affe- manse cum divina, alii in perfe&a quotidia- m narum actionum transactione; aliiinillis Da- li . qui qqeat. : vidicis verbis:. Dec/zna a tnalo, ? Fac Bonugs : ,Solutim alii denique in hoc, uthomo Dominum Deum Pfal, 34. )ü li i ]L. Refpondet Afceta, Chriftum iis verbis laudet, revereatur, & amet, eiqne ferviens ab b À non voluiffe exigere, ut quoad fubftantiam falvus fiat, confiftere; dubitat Philothea quze- l nam ex his opihbionibus tam perfe&i fimus,. ac Pater coeleftis, fed praeferenda, & in P.r:a" & | quoad qualitatem duntaxat, & fimilitudinem xi ftenenda fito illo verbo, /Zcut, indicatam, id eft, ut ficut Sol uþt z'qn. Pater zeternus femper facit, gue vult, (ju- ;; IV.. Refpondet Afceta; Etfi Authores hi xta illud Pfalmi 114. Ouaia, quecunque vo- luit , fecit.) €7 quomodo vu/t (juxta illud Ge- verbis difcrepent, omnes tamen in fübftantia nef. c.1.. Fiditque Deus cunfla, que fecerat , convenire, Íraterique debere, perfectionem in. V €3 evant valde bona, €? quia vult. Prov. 16. charitate confiftere; fed quianon omnes fatis coguofcere videbantur, in quo confiftat cha- Univería propter femetipfum opevatus e? Do- in fhizus) ita & homo quoad ad hunc operan- ritas, ideo conati funt clarius eandem per di modum illi affimilari ftudeat, uti appofite modos paulo ante indicatos explicare; ex quibus tamen omnibus modis ifte, quo di- P quidam fequerti diftycho expreffit : -Omne tulit pun&um, patitur qui femper, citur, charitatem in eo prazecipue confiftere, Jl agitque, ut quis femper id faciat, quod Deus vult, quove ino do vult Deusd, & quomodo vult, & quia vult ( quem P. Rodri- Quæ vult, quez, & P.Vincentius Carafífa infinuant ) quia vult. pro cveteris aptus & facilis videtur ad na- | Ut adeo 1herit'o Deus deDavide velut viro turam perfecionis, & charitatis explican- perfe&o dixerit: Jmves David virum fecun- dam; & quidem ob tres caufas, 1. Quia diftin&tius charitatis officia explicat, quam dwm cor suewim, qui faciet ormmes voluntates 3 sueas , indicare fcilicet volens , eum omnem æïlii ; nam licet dicas, charitatem in per- Mmm m fetta A. P. Loba, Bill. Man. Tom. 1. ï 642 Bibiothece : Mlannalis. Concz'onatoriæ fe&a confirmitate VOluntatis humanze cum di- id quod per viam purgativam obtinetur: Vir- vina confiftere, aut in perfeGia transactione tutes per quas tranfire & pervenire ad uiti- mum finem neceffe eft, uti per viam illumina- quotidianarum aCtionum, adhuc tamen expli- candum reftat, quando vel voluntas perfecte tivam contingit: Et tandem Deus, ad quem —l conformata, vel opera quotidiana perfecte poffidendum, velut terminum tota ambulatio transacta dici debeant, quod quidem hic mo- fpiritualis inftituitur; quod per viam unitivam dus clarius explicat, dum ait, tiim perfectam impetratur. Quze fane tres vize clare jam olim Jaudem, fervitium, & amorem Deo exhiberi, a S.Davide Pf. 33. indicatze funt , dum dixit: Pfal. 33. quando actiones in fubítantia, modo, & fine Quis eff bomo quz vultvitam? diligit dies vidr- divino beneplacito conformes habentur ; quo- rebonos 2 Diverte attalo (id eft, peccato, quod modo enim aut opus fuum artificem perfe- unice disjungit, & minuit poffeffionem fümmi &ius laudares aut fervus perfe&ius fervire; boni, atqueadeoproprie malum vocari poteft) aut fponía fponfum perfeCtius amare poffunt, €7 fac bouuta ( id eft, virtutes, quze folze proprie quam fi femper agant, quze, quomodo, & quia rationem veri boni continent ) zzguzre pacem artifici, Domino, fponío maxime placent. 2. (id eft, unionem cum Deo, per quam folam Quia ex hoc ipfo modo explicandi perfectio- vera pax obtinetur ) &qper'þguere £aTls nem facile colligitur, quantum aliquis 1n per- Dubium IF. fe&ione profecerit; cum enim quilibet ex his tribus actibus alios fub fe gradus contineat, & quoad fubffantiam quidem ille cenfeatur An non perfe&io ex afpera tra&ta- tione corporis recte colliga'tur. imagis Deo placere, in quibas homo plus abítinet, aut fuftinet, aut quae non ad pro-. VII. Cum paffim ii, qui corpus crebris ca- priam dumtaxat; fed alienam etiam falutem ftigationibus affligunt, confolationibus divinis ordinantur; 4uoad tnodusm vero Deo magis pla- abundant, & virtutibus variis funt ornati, ab ceat, qui diligenter, alacriter, & conftanter o- hominibus perfe&i & fan&i habeantur, du- peratur: & quoad J/zem denique magis pla- bitat Philothea, an nonin illis potiu L. MM "—— cÀ9 s 0 w : s perf?&ïo - ceat, qui minus de folatio, przemio aut laude conftitui .dï;c atur 2 k z humana pro operibus fuis quzetit, aut admit- tit, facile patet, tanto majorem quemque in Solutzio. Caffian. perfectione progreffam feciffe, quanto perfe- VIII. Refpondet Afceta ex Caffiano: Jeja- &iusgradus hos a(fignatos impleverit. 3.Quia nia, vigilie, meditatio Scripturavum , zuditas 'colll. 8. idem percommode etiam oftendit, quomodo quivis in fuo ftatu perfe&us effe pofit, atque ac privatio omnium facultatum , uon per/eélio, £5 v5 C w fed pevfe&lionis infivumenta fant ; quta uon in adeo omnes a Chriíto per illa verba Matth. 5. ap/is confiftit difcrplime fiais, fed per illaperve- ) —— ad perfeGionem invitati fint : E/fote perfedt?, nituy ad fiuem. Unde ficut non ille dicitur bo- icut €7? P'ater vefter celeféis perfettus efd.. Exfi nus artifex, qui bona inftrumenta habet, fed enim multi excufare fe poffint, quod non pof- qui perite illiis uti novit; ita nec ille perfe- fint varias aufteritates, aliaque opera valde &us cenferi debet, qui ejusmodi afperitates ardua fuícipere, nemo tamen excufare poteft, velutinítrumenta perfe&ionis fufcepit, fed qui quod non poffit facere, quze vult Deus, & easdem ad debitum finem, fcilicetcharitatem quomodo vult, & quia vult, cum Deus nihil ab horaine ultra vires & ftatum illius exigat, perfe&am obtinendam, ordinare d:dicit. Sed lr. de nequeexvifionibus & confolationibus perfe- 'Thom. imit. &, ut bene Thomas Kempenfis advertit, ma- &ionem re&tecolligi, ut recte Thom. Kemp. L —— — . DER. M DE .E CUART M 1 D. I5 gis penfet, ex advertitdicens: /erzte (atque adeo & perte- , emp. . de quanto quis agat, quam quapf .tur*n faciat. &io velut fadix & caufa meritorum ) z0z ant fmit.c.7. ex boc effimauda, i quis plaves vi/fones €8 con- Du þz u »mr III j folationes babeat , velperitus fet in Scripturis, Cur tres vim. perfectionis affi- aut in altiori ponatur gvadus fed fivera fuerzt nentur. bumilitate fuudatus, €&? divina charitate reple- em o .UE M am L 4 tus: Si Dei honorem pure & integre /emper V. Cum perfe&io, ut di&um paulo ante, in querat ; ff feipfum nibil veputet , €3 in verita- perfe&a operum quotidianorum abfolutione te de/piciat, atque ab aliis etiam defpici & bu- confiftat, dubitat Philothea; quseritque cur miliavi magis gaudeat, quam bonorari. . Ünde Afcetve eandem iu triplicem viam, puraati- dealtiffime menti ac memorize imprimenda eft vam fcilicet , illuminativam, & unitivam di- veriffima fimul & notatu digniffima ejusdem vidant ? Afcetoe do&trina: S dedevit bomo omuem fub- Solutib. flantiam fuatay adbuc mibil eff : Etff fecer:t pa- VI. Refpondet Afceta, id fieri, quia þer nitentiammognam , adhuc exiguum eff , & fs ap- has tres vias natura & oflicium perfeCtionis pyebenderit oumem [cientiamy adbuc longe eff : percommode aífignatur: Nam ficut in omnui €7 fi Dabuevit vivtutem magnam, C? devotioutm via tres quodammodo termini reperiuntur, nimis avdentemy adbuc snultum fibi deefl fcili- cet unuin, quod fummie fibi necefJavium efl, quid nempe terminus a quo difceditur: terminus, ad quem tenditur; & terminus intermedius, illud? ut ozumibus relitlis, fe velinguat , €7 a fe per quem ambulatur ; ita & in ambulatione totalitev exeat, nihilque de privato amore ve- dineat ; cumque ommia fecevit, que facienda no- Ípirituali tres fimiles termini . reperiuntur, verit, uibil fe fe;W fentiat, -B — m — MO Gaéeos» QuE U . ] Qu5 —* o Depud FU Fa ——5 959 4 — p nempe peccatum, .a quo recederg oportet , Duþ;'um I Titulus XLV f]/ Dubiq Afcetica. 643 l Duövz'um.V. operi, ad quod 'vocmnur, 'accinga'mus ; hoc d enim eft, quod regula comm. r5. jubet, dum U Quid fit omnia relim]uerö? | ait: Signo campanze conftitutis horis audito, lQ emnes ftatim vel imperfeécta litera relicta, ad IX. Pofiquam Philothea in priori folutio- id, ad quod vocantur, fe conferant. Et haec n ne intellexit, ad perfectionem requiri, ut o- fane occafio przecipue oftendit, an omria & n mnibus relictis, fe ipfum quis etiam relinquat, praecipue voluntatem noftram reliquerimus ; 12. Pfaï. 3 dubitat, an ad hoc fufficiat, ut parentes, con- Unde merito de illa dicere poffumus, quod X fanguineos, domos, & divitias &c. relinquat, Thomas Kempenfis 1.3. c.26. dixit: Lormzze, 1l ut dicer j boc opus eff perfetli viri, numguam ab intentio- e cum Apoftolis queat: -Ecce-no: Vre- J liqm'fnus 0f/i218. ze celeffium animum velaxare, €? inter multas ]e curas , quaf? ffue cuva tvanfive, uon viove tor- ^ij . Solutio. pentis , fed prevogativa quadam libere mentis, " nulli creature inordinata affeclione adbeven- X. Refpondet Afceta, non fufficere, fed tri- tir. Et fane quantopere fibi placeat hzec re- pliciinoccafione omnia relinquenda eífe,. Pri- li£tio, quantumque conferat ad profe&um & ma eít, quando ad Religionem venimus; tunc meritum augendum, non uno argumento & enim omnia, quae paulo ante commemoravi- miraculo Chriftus oftendit; cur enim imper- d« mus, relinquenda funt juxta illud Chrifüi. $z fe&am literam ab obediente Religiofo reli- vis pevfecus effé, vade, veude omnia, que babes, &am, aureo charactere complev:t ? Cur Mo- & da pauperibus, €? veni, ? fequeve me. Matth. niali, quze ipfum in forma puerili fibi appa- eu 19. Undefequitur, quemyis Religiofum amo- rentem ad opus obedientiae vocata reliquit, l$ re Chrifti, qui, cum dives eífet, propter nos 2b poftea redeunti in forma adulti juvenis appa- egenus fa&tus eft, feper votum paupertatis vo- ruit, nifi ut oftenderet, quantoperein meri- lu luntarie mendicum pauperrimum .conítitue- tis & profe&tu crefcant 1,, qui tam celerem in u re, atque adeo, ficut mendici in omnibus re- fimilibus cafibusobedientia;: prze?ant. Sua- bus, przecipue tamen in vi&u, veftitu, habi- det ergo Philotheze Af-eta. ut quoties ab uno tatione, vili(fima ufurpare, imo nonraro etiam loco aut opere ad aliud vocatur, imaginetue necelffariis carere coguntur, ita id ipfum etiam ,. (ilan fibi fe Chrifti vocem audire illa Sponfi Cant. Oü- S' — Religiofum, paupertatis amatorem, obfervare Cc.2. vetba dicentis : Surge, progera, amica tqsc debere; nam ut re&e quidam Sanctus apud mea, columba mea, fivinofa niea, üc veuz.. Sed /, Rodriquez dixit, pauperem effe nihil habetlau- & S.Mariam Magdalenam imitetur , quae n dis, nifi cum pauperrimus fuam paupertatem ubi audivit a Martha forore fua : Magi/fer ad- » in amoribus habet, & quazecunque ipfi incom-. eff, €" vócat te: fürrexitcito, & venitad eum. j moda fe offerunt, lzetus propter Chriftum fu- Similiter ergo & ipfa Philothea, quamprimum xed füinet. Secunda occafio eft, quando ab uno vocem aut campanram alium ad locum velopus " loco aut officio ad aliud mittimur. Hic enim vocantem audiverit, furgat cito, & non COrpo- (2 vero oportet fpecialiter iterum, & magno cum ra duntaxat, fed animo etiam Chriftum vo- gui RORRT affe&u dicere: Ecce mos veliquimus omma: cantem fequatur, id eft, totis viribusillud per- Habuit forte aliquis in priore loco, & offi- ficiat, fic enim cum ver:t:te dicere poteritz d cio multos auditores, difcipulos, aut alias Ecce nos reliquimus omnia, perfonas, aut commoditates, ex quorum con- Lex"I'hom. fortio, & familiaritate, aut in(tructione non P femp. modicum fíolatium hauriebat ; verum cum Du þ'i—'um ' VI ie'l, . de Deus per Superiores alio vocat, mox relictis ! il ii omnibus fequi oportet vocantem Deum. Sic An peccata ex fragilitate admiffa RD IU REEURERIEEDERRE EEE S. Francifcus Xaveriusegit, quando ad remo- perfectioni oblitent? 'if, 1l tiffimos Indos proficifci juffus, mox folo Bre- " viario inftru&us iter arripuit; fic venerabilis XI. Cum experiretur Philothea/, quotí« Pater Petrus Faber a S. Ignatio Romam vo- die, fe in aliqua peccata venialia ex fragili- ij tate labi, nec ullam ab illis liberationem o« / catus mox paruit; licetfciret, ex fuo adlocum imperatum difceffu fpem maximi fru&us prae- mnimodam fperare queat, dubitat, & qu3e- cifum, & valetudinem primum recuperatam rit, an ejusmodi peccata perfectioni non ob- le ftent. " graviter laefum iri, ipfumque periculum mor- [f tis imminere, & quod caput erat, ipfos etiam Principes, Proceres, respublicas de eo reti- S$olutio J- nendo laborare. Sed quod illuftrius exem- p lum requirere poffumus , quam ipfius facra- XII. Refpondet Afceta, ficut nbn ftatim A tiffimzeChrifti Familize, quze, licet fciret, quam perfectus cenfendus eft, qui nullas in fe, aut duros & infeftos hofpites in ZEgypto habitu- certe non multas culpas deprehendit; ita nec j ra, & quam multa graviaque incommoda effet illum viciífim ftatim argui debere perfectio- Vll pafíura, ipfa adhuc, qua ab Angelo monita nem non affecutum, qui aliquoties fe ex fra- il fuerat, no&e furgens ad locum deftinatum gilitate in peccata ve"ialia labi advertit; ficut iter inflituit. Tertia occafio eft, ut, quando enim domus illa mundiffima dicitur, quae, : ab uno opere ad aliud vocamur, omnia alia quamprimum aliquis fordidis pedibus ingref- n fus eít, ftatim eluitur, & purgatur; & ficut megotia, & curas relinquamus, & nos totos Mmm m 2 uX K. P.Lolm. Bibl, Man. Tom. 1. | 644 Biblioibecee Manualis. Comz'onatorid Dux militaris, fi cohftanær hoftem impugnet, : pet. kltz'ma frigent. — .Der ZdInfang warm; das & vellicet, egregii Ducis nomen obtinet, li- Mittel avin , das Eud daff Gott evbarm. cet eum non omnino expugnet, & deleat ; imo interdum minus feliciter pugnet ; fic per- Dubium FII. fe&us cenferi quis poteft, etiamfi interdumin De regularum obfervatione pro- venialia aliquot peccata ex fragilitate labatur. curanda. Nam ut re&e iterum Kempenfis Afceta 1. 1. c.3. dixit: Ormnis perfe&lio u bac vita quan- XV. Propofuerat quondam Philothea. vo- 2 cationi fuze plene fatisfacere, & verum fpiri- dam mperfelionem babet aumexam; & ut S.Hieronymus in epift. ad Celantiam ait : tum íuze religionis affequi ; fed fragilitatis & äï; Hac una prefentis vite pevfed inconftantize fuze memor, dubitat, an eo per- à io«e/i, ut te 1n- . venire queat: quare dubium hoc Afcetze fol- 1 zlnff;feö?um agnofcat. vendum proponit. Duäiumï*'[rl.4 $olut£io. ï An fümmam fperfedtionem mox det Afceta, diffidere eam non : XVL Refpon abinitio fui 'ingreiï'us in religjdne,ïü debere, eo quod Deus, qui velle dedit, eam fectari liceat ? ad hanc religionem vocando, etiam perfice- g re dare foleat, id eft, gratiam efficacem ad re- - XIIL. Audiens Philc»thea,wquod de perfe- 50 &ione re&e dicatur iliud Salomonis : O- fpondendum vocationi. Quare audacter eam. Sap. c.?'. opus aggredi debere, induftriamque artificum 3hnia boua hi pariter veuertunt cum eas ve- illorum imitari, qui, ubi perfe&tam aliquam hementer afpirat ad fummam perfectionem m m --- E --- 290* ' Jl M2 "—— ww affequendam, dubitat tamen, an prudenter imaginem proponere decreverunt, de forma bona (eig Model ) fibi profpiciunt, in eamque fic 2gat; quare hoc dubium A d fc;etæ pro- aurum vel arzentum, aut aliam materiam in- pgnit. : fundunt; talis autem forma funt regulze fui Ordinis, de quibus cum veritate dici poteft ; quod quidam Pontifex de regulis Societatis XIV. Refpondet Afceta, de!ideriufn qui- dixit: Date mibi virum, qui bas vegulas ex- dem per fe laudabile effe, fed fi uno quafi im- petu & conatu perfectionem affequi velit, non a&e obfervet, 85* ego Cuu vrvuttt canoniquo. $. Bern. inodice eam errare; nam, ut S. Bern. fapien- X II' / in s. An' $- drea. ter advertit. JVeo vepente fit fummus , €7 a- S.Laur. Jceudendo, non. volando apprebenditur. fumitas . Dubia circa viam pï;rgativam. I — 1 Juft. in Jcala. Quod confirmans S. Laurentius Jufti- procem. nianus. Dubzius L p—— de grad, uisquis , ait, zz fyiritualz exercitzo it pevfetlionis culmen attingeve juxta Pro- perf. b tg admonitionem , afcenfionis fibi im corde DE PECCATIS.. componat gradus, per quos de virtute in vir- lüeost, M 1365 ( tutem proficieus, ipfum Deum ex parte compre- An omnia peccata venialia vitari bendeve valeat, a quo. pleuiffrme comprebenfus -queant ? : Ax S. Paulin. ef?. Hinc S. Paulinus Épifcopusait: Chrz/Zus in ep.3. um Philothea alicubi legiffet, omnia ad Sever. fécut in illo bomzne , quetn ge[fft, ita ia noffvis XVII, C sentibus quosdaim gradus corporee ctatis exe- . peccata venialia collecive accepta quitur , nafcitur , crefcit , voloratur, fenefcit, fine fpeciali Dei gratia vitari non poffe, dubi- tat, quomodo talia peccata adhuc malitiam fd ovandus , ne-im iobis diu aut jugiter parvu- habeant, cum ea fimul omnia vitare non fit Jus , aut infivinus, autpauper fit. Suadetproin . Afceta Philothez, ait, meminerit, tria effe o- in pote.&atex hominis. fÍcula, quibus ofculari fponfum fuum debet Solutimr fponfa fpiritualis, quorum primum eft pedum -ofculum (per quod via purgativa indicatur ) XVIII. Refpondet Afceta, etfi non omnia alterum ofculum manuum ( viam illuminati- colle&ive accepta vitare poffit, poffe tamen ea disjun&tive vitare; ficut quis non poteft vi- vam fignificans) tertium ofculum oris, & tunc per ofculum hoc,viam unitivam, ad perfectam ginti panes ante fe pofitos colle&ive acce- cumDeo unionem & familiaritatem perveniet. ptos una vice comedere, bene tamen disjun- &ive. Addit tamen, etfi non poffit homo ab- Suadet item, ut fe ad perfeCctionem velut re- gale convivium invitatam credat , adeoque Ófünere a peccato, poffe tamen fatis longo 'Luc. c.14. confilium Chrifti fequatur dicentis: Cum iz- tempore vivere absque omni peccato, uti plurimis authoritatibus SS. Patrum, alio- vitatur fueris ad mupiias, vecutube in az0vi/frtno I L M I REU i i, — EE l s C m — o ao GÀ NEÉL .— nE C TL — — L M 4QUA. GME u Joco, utcum venerit, qui te invitavit, dicat tibis rumque Do&orum, & exemplis probat Lan- "mnice, afcende fupevius , € evit tibi bonor co- Zizius, ubi de S. Francifco Xaverio, & B. A- vam di[cumbentibus. Hincre&e quidam dixit, loyfio refert, quod, licet fzepe confeffi fint, tamen per femeftre integrum nullam attule- laborandum Religiofo effe, ut de eo dici queat : Principium friget , medium tepet , ultima fer- rint materiam, qu3e pro veniali peccato a« vent. Der Jufang kalt, das Maitel mallt, gnofci poffet. Sed & ipfe Lanzizius ait, fan- Ge. teflari fe poffe, fe in varis mona- das End bist bald. Cavendum vero ne e con- trario dicatur: Prigcipium fervet, inedium te- fteriis Romanis multarum Mo nialium hebdo- Titulus XLVIL Dubia Afcetica. " 645 hebdomadarias confeffiones audiviffe pef tur, qui, etfi Viïis & foeetidus fit, tamen fi ad multos menfes & annos, & tamen vix toto arbores & parta foecundanda adhibeatur, anno aliquod peccatum veniale in iis inve- plurimam utilitatem confert; quod & ipfa , niffe , licet certo fciverit, eas nihil celaffe. faciet, li ex talibus defeCtibus occafionem fe Nec obítat, quod Prov. 24. dicatur : Sepries humiliandi, & ferventius Deo ferviendi, ac- i2 diecadit juffus. Nam imprimis illa verba : cipiat. Quem infinem proderitnarrare, quod ja 22 die : non yeperiuntur in corre&is bibliis : idem Blofius de eadem Virgine Gertrude nar- fnfinuat, 1 Deinde illud verbum: cadit: non de cafu in rathis verbis: Orante eadem Virgine pro de-c. 83. peccatum, fed varias serumnas & calamita- fectu cujusdam perfonze , quze congregationi tes , aliisque malis poense intelligunt non fo- praeerat, Dominus illi apparens dixit :, Ego ) lum catholici, fed etiam haeretici Interpre- exabundantia pietatis, dulcedinis & dilectio- tes , utapud eundem Landzizium n. 55. vide- nis mece divinze, qua congregationem hanc reeft. Ubietiam n. 42.oftendit, SS. Patres, elegi, permitto inhzerere aliquos defectus et- quando dicunt, hominem vix una hora abs- iam illis, qui preefunt: utinde meritum con- que reatu peccati venialis vivere poffe, de gregationis augeatur. Nam multo major vir- vulgo & plebe juftorum, non autem de per- tus eft, fubjici ei, cujus defectus cognoíci- fectioribus intelligendos effe, ficut & illud tur, quam alteri, cujusopera per omnia pro- Gen. 0. Ourris caro corruperat vitam fuam fu- batavidentur. Egofinofuperiores habere ali- pev tevvam: &illud Pf. 116. Omnis bomo men- quos defeGus , & ex diverfitate curarum quan- dax: cum fimili limitatione intelligenda funt; doque maculari, ut magis humilientur. Sub- cum utique No£ noncorruperit viam fuam , & ditarum meritum creícit tam ex defe&tibus, plures de fa&o tota via fua nunquam mentiti quam ex profectibus earum , quze praefunt: & fuiffe legantur. fimiliter meritum ilarum, quae bene praefunt , creícit tam ex profectibus, quam .ex defcGi- ä l Dubium I bus fübditarum. Ex quibus verbis Gertrudis intellexit. fupereflluentem divinze fapientiae An defe&us quotidiani ex fragi- pietatem , quae tam fubriliter falutem electo- - litate commiffi multum angere nos; T ET "a L " debeant? rum diíponit, permittens in eis effe defe&us, ut ipfos ad majores ducat profectus. . Videba- turitaque fibi , quod etiamfi bonitas Dei nuu- XIX. Avertens Philothea , fe frequenter quamin alia re magis claruiffet , quam inifta, ex fragilitate in defe&tus quosdam incidere, omnis tamen creatu L: vehementem inde triftitiam & anxietatem N raà Deum fatis 1audate non poffet. Concipit; dubitat tamen num bene fic agat, ideoque fo lutionem hujus dubii petit ab A- Duäium. III'.. fceta. An defe&us quotidiani divinam Solutio, munificentiam fufpendant? J Infinuat, XX. Refpondet Afceta, narrando ei, quid XXI. Dum Philothea quondam in levem 113 6.58- S. Gertrudi contigerit, qui propter munitio- -impatientize motum incidiffet, & tamen pau- rem quendam defectum fefe multum arguens lo poft non modicam in oratione confulatio- acreprehendens, defideravit, & petiita Do- nem fenfiffet, dubitavit, an non hzec confola- mino, utillum penitus in ipfaemendaret, at- tio illufio potius effet, utpote indignae colla- que ab ipfa auferret, cui benignus Dominus: tze ; ad quod dubium Afcetze propofitum fe- blanderefpondit: Enquare velles, ut &ego quens refponfum accepitf magno honore privarer, & tuingenti praemio careres? nam grande nimis praemium lucra- Solutio. ris, quotiescunqueillum vel fimilem defe&um XXII. Refpondet'Afceta , iterum närranda, recognoícens , proponis de caetero eum vita- . quodS. Gertrudi evenit, quae cum iterum in- Ye; & quandocunquequis ftudet pro amore cidiffet inimpatientiam , & tamen Deus beni- meo def&tus fuos devincere, tantum mihi ho- gniífime eam vifitaret, tandem dixit ad Domi- noris & fidelitatis exhibet, quantum miles num:.O dulciffüme Deus, quomodo potuifti exhiberet Domino fuo, fi ftrenue fe ipfum in mihi nunc tàm indignze atque imparatze tam belloinimicis opponeret, eosque viriliter ex- , confolatoria tuze dona gratize impertiri ? Re- pugnaret, atque profterneret. Undefuadet ei, fpondit Dominus: amor co&git me. Et illa: ut B. Aloyfii exemplum fequatur, qui , ubi, in- Ubinam funt macul illáe a me contra&ze per " xcidiffet in fimilem defeCtum , non inordinate impatientiam , quam incurri, & aliquantu- triftabatur, fed dolebatde eoadmiffo, & ulte- ä riorem illius difcuflionem ad examen differe- . lum verbisoítendi? Ad quod Dominus: Ignis divinitatis meze confumpfit eas. Tunc illa: o bat, dicere folitus, eum , quinimis ob fimiles clementiffime Deus , quem toties gratia tua defe&us triftatur , clarum indicium praebere, praeveniat vilitatem meam , vellem fcire, u- quod fe ipfum non'cognaícat; alioqui enim trum przedicta impatientia , & fimiles defectus certo fibi perfuafurum, mentem fuam incul- poft mortemin anima mea purgar! debebunt. to agro , qui nihil nifilolia & zizania proferat, Cui quum Dominus bénigne diffimulando non fimilem effe. Quare hortatur Philoteam A- refponderet, ipfa fubjunxit: Vere Domine, fceg , ut talibus defectibus ranquam fimo uta- : fi decor juftitize tuze exigeret, fponte & libens de- Mmm mlg 646 Bü!iothech Lïnudlis Concionatoric E defcenderem etiam in infernum , ut ego di- confidens in me Deo tuo. Certiffime enim It fcire debes , malascogitationes , quibus mens gniorem emendationem tibi pro culpis meis exhiberem;fi vero naturali bonitati, & mife- reluctatur, & quas deteftatur, effe purgatio- i ricordize tuze magis congruit , ut maculze meze nem anim2e, atque coronam. Situillas pro- y hibere non potes, fer patienter ac voluntate amore tuo prorfus confumantur ; atque ad ni- t hilum redigantur , liberrime expofcam, ut i- eis renitere. Etquamvis ipfis non confentias, l/h dem amor tuus ipfas animze meze maculas ple- time nihilominus , ne inde fuperbias , & ca- das: nam quicunque flat, folius Dei virtute : - ne expurget. Dominus igitur , folita pietate fua petitioni & defiderio ejus promptiffime ftat. Secundam indicavit eidem his verbis: fatisfecit. Quod ipfum etiam Afceta apta fi- Ut homo intelligit infirmitatem, quam habet militudine declaravit , dicens; ficut fi mater a feipfo , & fortitudinem, quam habet a me, filiolum vel ex natura , vel ex morbo debilem necelfe eft , ut quandoque permittatur pulfari cadere videat , mox accurrit, erigit, folatur, pravis cogitationibus : quibus fi non con- ; fentit, illae efficiuntur ei purgatio animae & faccharum aut pomum , aut a lacrymis abfti- il neat, aut ceffet, porrigit; fi vero petulantem cuftodia virtutum. Et licet valdeamaree fint ft filium fzepius , ne in plateis oberret, admoni- ad ferendum, fanant tamen animam , & du- de tum cecidiffe; & cum vulnere rediiffe adver- cunt eam ad zeternam vitam , quae non poteft alt tat, graviter irafcitur, & verbera infligit; ita haberi fine amaritudinibus. Diligenter vero L Deus ex fragilitate labentibus fua dona po- laborare debet anima , ne eis-confentiat , aut je in eis delecetur. Nonnulli in initio conver- tius , fi cafumdefleant, communicat, quam i- raícatur. Id quod eidem Gertrudi alias clarius fionis fuze , alii in vitze medio, atque alii in Chriftus fignificavit, dum ei dixit: Cor divi- fene&tute gravius tentari permittuntur. Hinc num inzeftimabili dulcedine affici , quoties a- Mater Dei eidem Brigittee ait: Tu miraris, Bicfos üüLïO liquis cum moerore recolit, fe per evagatio- curin fene&utetentationes tibi acrefcant, & puillie nem mentis, vel per verborum operumve in- eas modofentias , quas nec in juventute, nec xiim, utilium diffolutionem decidiffea Domino Deo in conjugio experta es. Hoc ideo fit, ut co- at ) fuo , qui ipfum fingulis horis ac momentis tam guofcas , te nihil effe, & nihil poffe fine filio ( P Ut benigne beneficiis przevenit, & fubfequitur. meo. Nifi enim ille te fervaffet, non eft ali- quod peccatum tam grave, quod non commi- qï Intellexit, quod, quando homo corde com- pun&o apud fe dicit hzec aut fimilia verba: fiffes. Tertiam S. Gertrudi aperuit, dum ei b Heu me miferum ! quomodo tempus iftud revelavit, eas permitti, ut homo poftea de triumpho felicius exultet, & majorem glo- [ confumpfi , quam parum Deo amatori meo in- riam in coelo obtineat. Cognovit plerosque |ti tendi! & cum defiderio proponit de c?etero vitare hujusmodi negligentias, atque offen- effe eximios caftitatis & puritatis feCtatores fas: efficitur revera tabernaculum Dei, in ( qualesfuerunt Apoftoli Chrifti ) qui fufpecta Q g quo tanquam in domo propria habitare digna- quidem omnia fugiunt, fed ea , quze fufpecta £ur Dominus füumm2e Majeftatis. Sicque per minime funt, rationabiliter admittunt. Et, l: fan&iffimam Filii Dei converfationem fup- nifi interea tentatione aliqua pulfentur, viri- Ti liter certando ( adjuvante Deigratia) ipfam € plentur negligentize , & fan&a vita renovatur tentationem devincunt : fi vero interdum ex in homine fideli: atque inde fit, gaudium in N coelo, eo quod infinita Dei bonitas dignatur humana fragilitate aliquantulum fuccum- ff bunt, ftudent hoc dignis poenitentize fructi- X in a.nima vere pænitente fuas habere 'de;itias. bus delere- Hujusmodi przeliatores B. Aug. ) Dubium F. exhortarur: zttendite Sanéli , quicunque pu- li gnatis , praliantibus loquor : àntelligunt, qui pu«. V Cur inutilibus malisque cogitatio- gnant,non me intelligit,gui non pugnat. F'ult bo« g nibus Deus animam vexari patia- o caffus, ut mulla omuino fuvgat in snembris Q tur £ p Juis concupifcentia adver[aría caffitati. Pacem vult, fed tondum babet; quando enim ad il- fe XXIII. Philothea cum perpetuö inutiles lum ventum fuevit, ut uulla omniuo furgat Y fibi, noxiasque cogitationes incidere adver- concupifcentia adverfaría , tullus erz* boffr , terct, admodum timet , ne per has Deo fum- p cum quo lu&emur: nec ex/pe&atur ibi vitlo- t me difpliceat , dubitatque, an noninlaqueum via, quia de bofle jam vi&lo triumpbatur. potius , quam commodum , fint permiffze. AModo autem , quando caro coucupz/cit adver[us [2 Solutzo. Jpiritum , €9 [piritus contracarnem , coztentzo ] eftl. Non quod volumus faciwmus.. Quare? Quia. t XXIV. Refpondet Afceta, ob tres caufas volumus , ut sulle ffnt coucupifcentia , fed non. Lib. 3 El c. 19. Re-ab ipfo Chrifto indicatas permitti ejusmodi polfumus : velimsus , nolimus , babemus illas; llw velat, cogitationes & lu&as. Primam indicavit , velimus, nolimus, titillant, blaudiuntur , ffimu- —————— HRÓÓÉÓBÓÓ— —— dum S. Brigittze ob eas turbatse dixit : Haec laut ,infeflant, furgere volunt, premuntur, uon- t vera eft juftitia, ut , ficut prius delectabaris dum extinguuntur. Caro enim concupifcit ad- l in vanitatibus mundi contra voluntatem verfus [piritum, & [piritus advev[us caruem, meam, ita modo tibi moleftz fint varize per- ut non ea , quecunque vultis, faciatis. . Quid verízeque cogitationes contra tuam volunta- enim vultis, o Sancli, o boni proliatoves, o tem. Veruntamen time judicium meum mo- fortes milites Chvifli , quid vultis? Ut uon fint g derate & cum difcretione : firmiter femper otitiiuo: concupi/centia mala , féd uon poteffis. Exer- l [ M NT ;j';tulus XLVIL Dubia dlfcetica. 647 Exesfþefe bel/uss , fpevate triumpbum, — Faci- ligo. Modis omnibus prorfus impoffibile eft, te, quod potefiis, quod ait ipfe ZApoffolur alio 10t0. ut incomprehenfibilis Dei benignitas fuum a- INon veguet peccatum àn veffro morta- morem deneget iis, qui eum vere diligunt. li covpore , ad obediegdum defderiis ejus: Et hzecipfa merita dile&io, qua Deusnos ob AVom ait: mom fít peccatums fed mon. vegnet; E a fibi exhibitum verum amorem complecitur, quaiidiu vivis , peccatuti teceff?eff effé in mem- taminfinita ac vehemenseít, ut non intelle- bris 1uis: faltesa zllà v &um imodo, fed & omne defiderium homi- eguut aufemtur;,l t0n ;. fíat , quod jubet. nisfuperet, nam multo amplius omnem an- gelicum & humanum vincit amorem, quam Duéiium F. ?ignis immenfus tenuiífimam fcintiilam? Àn cognofcere poffit homo, fe Dubium: 71 E effe in gratia. . XXV. Legens ï*aliq'u-.a.näo Philothea verba — De- confeffione. ila: JVefcitbomos an amore , on odio dignus XXVIE -Cum Philothex aífiduo dobitaret, ft; vehementer angitur, cum ex una parte anriteomnia peccata fit confeffa, & legitime de veritate hujus fententiae non dubitet ; ex ab iisdem abfoluta; ideoque frequenter hoc altera vero parte hoc ipfo , quod nullius gra- dubium, aut fcrupulum vis peccati fibi conícius fit, merito credat, S potius Afcetæ ape- riret. Ü fe effe in gratia Dei conftitutam. Saluxtz'o. Solutio. lofius in XXVIII. Refpondit ille, cum Taulero a-Blofius in P onfil. XXVI. Refpondet Afceta cum Blofio fic pud Blefiam : Quod ad veniales, quotidia- onfil. loquente : Si bonze voluntatis es, plurimum pulilla- | pufila- te confolari, &-exhilarare debet imimenfus nasque culpas attinet (a quibus dum hic vi- nitn. vimus , omnino liberi eife non valemus) mo- atque incomptehenfibilis amor, quem Deus nendi eftis chariffimi, ne multum follciti fi- habeterga homines. Noveris autem dupli- tis, neve perturbemioi, fi non omnes in ; cem elfe ipfam Dei ad homines dile&ionem : confeíTione exprefferitis. Illas humilitet ac quarum alteram meritam, alteram immeri- ferio Deo confitebimini, & contrito devoto- | tam dicere poffumus. Meritailla eft,. quam que corde vos reos coram eo accufabitis. Sic ä bonis operibus , virtutum exercitatione , prve- enim iis, qui confeífionibus audiendis adhi- ceptorum Dei, & Chrifti confiliorum obfetva- bentur, nimis multumtemporis non aufere- j tione, conciliare nobis & poffumus, & de- ï bemus. tur. Sane tales culpasgeneraliter expofuiffe Immeritam vero illam dicimus, fatis eft: quum mortalia duntaxat peccata , quam ab omni zeternitate ex fua natura Deus & juxta quorundam fententiam etiam ea, de : grátuitam prorfus atque immenfam ad nos quibus dubiumeft, an mortalia fint, ex Ec- habuit, quam fane meriti nonfumus. . Non- clefixe praecepto , & neceífitate confiteri ob- nullis quidem aliqua ex parte in hac vita oc- ligemur. Venialia enim peccata multis mo- cultatur merita Dei erga ipfos dilectio, ficut ;;' dis delentur, putacontritione, dominicze o- ; Scriptura ait:. /Vefcit botao, uzrum amore , ration's prolatione, genuflexione, aqu?e be- an odio dignus.fit; fed hocfit in bonum,ma- nedictze afperfione &c. Etiterum: Eorum, | ximamque falutem eorum, ut fcilicet in.bo- qui confeffiones recipiunt, poteftati & autho- nis aCtibus, virtatumque ftudiis tanto humi- xitati fides adhibenda eft, ficut & verbis do- liores & conítantiores ad finem usque perfe- minicis, quibusait? Qnortm remiferitis pet» vérent, nec fuperbia intumefcant , vel negli- cata, vemittuutur ez$: CT quectimque folveri- gentia diffolvantur : quod accidere poffet , fi tisfuper tervam, erunt foluta €? iz celo.. 1n certo illis Dei erga ipfos dileCio conftaret. veritate dico, chariffimi, ubi quis peccata Pie tamen credimus (falvo judicio melius fuarite confeífus remorfum ex iisdem in con- fentientium ) illam fcripturee fententiam de Ícientia patitur, multo melius fecerit, fi hac ä vulgari duntaxat, & imperfe&to homine fcri- in parte Deo confitendo , & fidem virtuti con- ptam effe, non de eo, cujus fpiritui teftimo- feffionis adhibendo, eadem denuo non confi« nium perhibet Spiritus veritatis, quod filius teatüf, qnam fi iteret confeífionem. Opoff— Deifit, utdicit Paulus Apoftolus. Neque tet enim divinze pollicitationi, & ipfi Deo enim fcriptum eft: Nefcit quisquam , fed , ze- confidere. Quod dum facit homo, habet il- feit bomo: id eft, quatenus homo eft, absque lum veracem , credens haud dubie fervatu- teítimonio Spititus Dei nefcit,utrum amore, tum, qued ei iu abfolutione promifit. ;E an odio dignus fit. .Quod autem poífimus a- FII. liquo modo certi fieri de merito erganos Dei Dubiun 'amore, etiam hzec verba Chrifti aperteteftan- De loneis confeflionibus. tut : Sz quis diligit sme , [ermouem meum ferva- bit, C5 pater meus diliget eum. . Nam cum XXIX. Dum fepiusadvertit Philothea, a« lias perfonas tamdiu protrahere confeífionem, Deus diligat fervantem mandata fua, non o- innino ambigimus, nos a Deo diligi, fi prze- quam tamen ipfa breviffimotempore abfolvit, cepta illius fermonesque obfervamus. Plane dubitare incipit, & vereri, ne hoc ex defe&tu Tufficientis cognitionis peccatorum proveniat; fi de noftro erga Deum amore certi fimus, et- iamde ejuserga nos dilectione minime dubi- -quare idipfum dubium Afcetze aperit, ab eo- tamus. lpfeenim dicit: Ego d/geutes tue di- queavide refponfum exípettat. SO;H tfüe i Hibüótheiee - Manualis Concionatorie 648 k Solutzo. lationibus propemodum obruta effet Philo- [ thea, aliquoties mortem optavit; dubitatta- f0 XXX. Refpondet Afceta , varias effe ratio- nes, ob quas aliqui interdum confeffionem men poftea, an licite id fecerit? 1l ji longius protrahunt, quarum tamen; quia vix $olutzo. ulla ipfam attingit, mirari eam no n debere, fialii longiüstempus, quamipfain confeffio- Refpondet Afceta , omnino id licite ab ea fa&um effe, cum ipfe etiam Sapiens dixerit: ne facienda infumant. Ejusmodi autem ra- tiones effe poffunt, quodalii generalem con- Meliov efd mors, quam vita amara. *ioc pa- Eccl.c.3o» fefBonem faciant; alii facrilegas confeffiones &o videmus etiam mundanos homines mor- tem a Deo non raro expetere, quod & fine a multis annis repetere cogantur: alii inma- Q £ no lu&tu & tribulatione fintconflituti, quos peccato facere poffunt ,. cum enim tot fint if roin, dum cau/amfui luctus explicent, pa- hujus mundi mala, licitum erit, ad exeun- p dum exillis, mortem defiderare. Cur antem i tienter au dire, & variis rationibus folariopor- Deus mundum tot amaritudinibus implevit, teat: alii peccata fua cum multis ambagibus & hiftoriisenumerent, quas tamen confefía- caufam inter alias illam adfigoant Sandi, ne homines alias carpales, nimium amori ejus ( riusfzepe, neperturbet, aut contriftet, corri- fed corde in ccelum fixo b ere non poteft: alii, quia ob confeffionem fefe implicarent , diu dilatam multas fordes congregarunt, lon- fufpirarent ad vit am alteram : Ui zon erit Apoc- €- 2Ir. Ü examinatione opus habent: alii lutlus, neque dolor erit ultva. Docet S. Aug. S.Auguft. giori etiam voluiffe Deum, ut hzec vita cito decurreret, ob varias obli 5 gationes faciendae reftitutionis, $. 37.d€ occafionis vitandze, confuetudivis malae de- quod moleft iarum plenafit, altera vero geter- & .Et onendae, acrioribus ftimulis & inftru&ioni- num duraret, & utrequies effet veterna. S. Ambrofius; tantis malis, inquit, hzecS. Ambr. bus, quitam brevitempore adhiberi non pof- s, morstom. 2. Tucc 6 : funt, incitandi funt : alii denique variis fcru- vita repleta eft, utcomparat'one eju ! ulis & dubiis interdum graviter vexentur, remedium effe putetur, nonpoena. Hinc &f.zl; fup. I l Elias petivit animze fuze, ut moreretut , di- quos eripere, ut perquam plerumque labo- .Reg.I 9. Biron, «d riofum eft, ita longiorem etiam moram re- cens: Suffcit wudbi Domiue , tolle animam . 2. Ma- 0. 09 : Ex quibus fane rationibus fatis appa- sam. Sed& Judas Machabzeus dixit: Me Y 20 quirit. Hius eff mori in bello , quam videve mala geuti gchab. €. 3- ret, non femper inutiliter & fruftra confelfio- [ nesprotrahi , neque fuo pede quempiamalios noftra , UH Santiorum. L. IL( metiri debere, cum fzepe ratio aliqua ex prae- Dubium X. - | di&is in altero Jocum habeat. f - De mediis ad bonani mortem $A. ! Dubium FT. — 0ppetenda"m. fat, 2ro, ,? An relapfüs in imperfectiones ,a'r;-k XXXIV. Cum Philotea faepius audiiï'ät,vüa,w ; guat nullum profe&um in perfe— & legiffet, totam hominis falutem a felici ctione? morte pendere, decrevitferio efficaciffima ad hunc finem media adhihere; quia tamen val- / XXXI. Advertens Philothea, fe in anti- uas femper imperfe&iones recidere, merito de multa & difparata hujusmodi media affi- $ Ben, gnantur a fcriptoribus, dubitat, quodnam. ferm.as, dubitare incipit, an aliquem in perfectione Cat, g rofe&um faciat, maxime cum nullum fin- E ex aliis optimum eligendum it. gulare indicium ullius profec tus in fe depre- . Solutio. hendat. Solutio. XXXV. Refpondet Afceta, optime rum , fi [oannis Berchmanni Societatis Jefu XXXIL Refpondet Afceta, & inprimis fcholaftici exemplum fequatur , quiimminen- uxerit, an fialiquis ab uno locoin alium am- te mortis hora imaginem Crucifixi, Rofa- bulet, & faepius quidem cadat, fed mox ite- rium, &regularum librum in manusfumens rum refurgat , &in itinerepergat,an, inquam, dixit: Cum bir tribus libentev snoriar; nam talis nullum progreffum in itinere faciat, & fiduciam quidem ad paffionem ipfe Chriftus ä ropius femper ad locum deftinatum accedat. Quam ef- S. Edmundo adhuc puero fuafit. Similiergo modo Philotheam de fuo profe&u ficax vero fit B. Virginis patrocinium ad feli- difcurrere jubet , fi poft lapfum per poeniten- cem mortem obeundam, innumera exempla tiam cito iterum refurgat, & in ftudio perfe- &ionis alacriter pergat. Nec terrere debet, teftantur; hinc & ab Ecclefia in falutatione angelica ad hunc finem invocari jubetur. l- quod, nulla figna profecus deprehendat; pfam denique regularum vel mandatorum di- nam & in hyeme nulla indicia fru&ificantis vinorum fedulam obfervationem , efficaciffi- feminis deprehecdimus, &tamen ex illo co- mum effe medium, praeter experientiam quo- z iofam íuo tempore melífem reportamus. tidianam S. Aug.teftatus eft dicens : IVoz po- S. Aug.l. Idem ergo Philothea de fao feminefeu ftudio tef]. male mori , qui beue vixerit: hinc non de difcipl. perfe&ionis fperet. immerito mors Echo vitee vocatur.. Dubium IK. Poéta confirmat canens: De mortis defiderio. Uttibi mors felix contingat, vivere difce: Ut felix poffis vivere, difce mori. XXXIII. Cum aliquando gravibus triþu- . Addunt | Titulus XLVII Dubia Zj&etica.* 649 Addunt alii mifericordiz conftans exerciti- nas,quzetibi fabeundze effent. Et qui pro uno um , przecipue erga defunctos,eoquod S. Hie- fpopondi centuplum ,. liberalitatem meam ronymus alibi citatusteftetur , non legiífe fe, modo oftendam, tuamque gloriam cumula- aliquem fuiffe mala morte defun&um , qui bo: UndeMontfordus concludit, potius age- Montford libenter opera charitatis exercuerit. re quem contra charitatem, fi hoc medio non i? tra&. e f. À 3 Dubium XI. utatur, utpote per quod beatitudo certius, ci nim. 1 tius , ? copiofius obtineatur ; ob quam caufam praftanda Bedeao, aliqui etiam poft mortem pro ipfis offeren- De judicii extremi timore mo- 3 derando. da donant. Áddit tamen idem Afceta, fua- detque Philotheze , utfua opera cum adjecta XXXVI D iter alia Philothed iuie- conditione ( fi ad majorem Dei gloriam hzec quentia: Zier irg, legeret illa verba : Quantus oblatio conducat, eique magis placeat ) offe- iremor efl futurus , quando ;Judex efl venturus , rat ; fic enim errare eam non poffe. Modum cunca firi&le difcujurus : vehementi timore áutem hunc Montfordus fic praefcribit : Quan- corripitur; ideoque ferio decernit, omnia tum divinz voluntati confenfanein eft, ce- media adhibere,ad feveriffimum Judicem pla- ditque ad majorem Dei gloriam , offero ani- candum; dubitattamen, quodnam ex pluri- mabus in purgatorio , quidquid fatisfactori- Awt. t, bus praefcribi communiter folitis przeferre Al um a me per totam vitam fiet ; offero fuftra- debeat, idque ab Aíceta intelligere cugit. gia omnia, qu2e prome viventefient, vel un- S Augof EC Solutio. quam prome vita functo ab ullo quovis tem- 3 pore fieri contigerit, hzec,inquam, omnia ad XXXVII. Refpondet Afceta, duo fe prze- dicumfinem offero, quantum e majore Dei S: Ambr. cipue fuadere. Primum ipfe Chriftus indica- tom, 2 Luc. c. 6 gloria divinzque voluntatis beneplacito a vit dicens: AVolite judicare , €$ non jadicabimini : me fieri poteft. - [7, .fup. nolite condemnare , €9 non — condemnabimini. Dubium XIIL * j Expertus eft medii hujus efficaciam mona- SlRegllg. Qus aninre prius liberandz. Baron, ad Chüs, qui alioqui non admodum pius , hoc a M ann.599. uno tamen charitatis aCtu inftru&us , lzetus L XL. Satisfa&um quidem abunde per re- chahe « V. 20. mortem obiit, omniaque fua peccata a duo- fponfum praecedens ett Philotheze; dubitatta- bus juvenibus venufüiífimis paulo ante a fe men adhuc, quibus przecipue animabus fua x. Cor. 11. conípe&is deleta effe dixit. Alterum S. Paulus opera applicare debeat, cum varias hacin | przeícripfit dicens: Si mos ipfos dijudicaremus , controveríia opiniones effe intellexerit. : nón utique judicaremur. Peccata entm , tefte 5. Refolutio. S.Aug. Augullino, five parva, five magna , impunitac|e XLI. Refpondet Afceta, ante omnia prae- fent, 210. non. po[Junt , quia awt homine ponitente , aut in ferendam effe animam, pro qua ex przefcripto Vi : judicio Deo puniente pleZ&untur. — Ceffat autem obedientize , vel ordinatze charitatis opera vindiila divina , fi converfio pracurrat humana ; noftra offerre obligamur ; tusc enim clare amat eaim Deus confitentibus parcere,. €9 eos, qui nobis de voluntate Dei conftat. Hinc primo femetipfos judicant, non judicare. Hinc merito S. applicandze pro iis, pro quibus vel prom ffio Bernardus exclamat : Bonum judiciuw , quod noftranos obligat , vel pattum initum , vel or- S. Bern. ferm.35. me illi divino , diflri dinis noftri , vel noftrae fodalitatis regula, vel Cant, abfcondit." " &'ogue judício fu?ducit & fuperioris urgetjuffio. Przeterea fuadet pieta- Dubum lr tisvirtus, ut nominatim oretur pro parenti- bus,cognatis,amicis &c. fuadet obfervantia,ut profuperioribus, Patribusque fpiritaalibus; Vitt '-i' i De Pureatorio vitando. XXXVIII Cum audiiffet Philothea , ad fuadet gratitudo, ut pro iis, quinobis quoque modo benefecerunt,frequentius,ardentiusque purgatoridm evitandum efficax valde medium Deum precemur; fuadet zequitas, ut eorum effe, fi quis ipfe prius multas animas liberare ftudeat, eumque in finem ominia fua opera quoque animas impenfius Deo commende- mus, quibus olim peccandi occafionem quo- quoad fruétum fatisfa&orium pro ipfis offe- quo modo praebuimus: zequiffimum enim eft: rat , dubitat, an non contra ordinatam chari- tatem erga feipfam peccet, fi hoc medio uta- quos in purgatorii flammas quodammodo praecipitavimus , inde eosdem omni ftudio e- tur; cupit ergo per Afc-etam ab hoc dubio li- ripere contendamus. Cum vero hze rationes berari. defünt mihi , ait Afceta , ea prze rel'quis placet Soiutio. devotio,qusenon proprii commodi ftucio du- citur, fed qu:e primo loco divini honoris ra- XX-XIX/. Refpozidet Afceta, non deeffe tionem habetfemper, & ante omnia ad ma- quidemaliquos Authores, qui ita fentiant,fed jorem Dei gloriam intenta ed:Eftque mihi per- contrariam fententiam communiorem & ve- fuafifbmum,nihil animze etiam meze quzeftuo- í [ ie difclp Á riorem effe, utpote quam ipfe Chriftus appro- fius effe poffe,quam illud unicc fpe&are, quod r D " baffe videatur, dum S. Gertrudi morti vicine, e majore Dei gloria effeintellexero. lllam i- gitur animam mihi meis potiffimum fuffra- & quia omnia fua. opera pro animabus illis offerre folita fuerat, ne grave purgatorium fu- giis, precibus, & facrificiis juvandam feligo, ftinere deberet, follicite dixit : Ut intelligas, quam a mie potiffimum juvari ad majorem Dei gloriam facit.. Quod fi duze, vel plu- quam grata mihi fuerit charitas tua , qua erga animas ufa es, remitto jam nunc omnes poe- res apima fint, quas a me juvari perinde ad 'iÀNnnn majo- - R. P. Loim. Biöl. dMan. Tom. I. Bibliothece Manualis Concionatorim 630 W majorem Dei'gloriam facit , ego illi potius lum fixum & immobile permaneat, re&te virtu- hac mea fuffragia a.plico, quam graviora temfolidam dici, quae adeo conítaus eít, ut manent fübeunda tormenta; caeteris enim non tantum profperitatis, fed etiam adverfi- jaribus hoc magis charitati confentaneum — tatis rempore exerceatur ; hinc aliqui virtu- exiftimo. Et quamvis mihi haec anima nota tem proponunt per emblema rupis in medio ! noufit, eft tamen Deo notiffima. Sed quid, mari extantis cum hac infcriptione : Nec. fla- inquies, fi contiagat, animam, pro qua tot o- mint (id eft , favoribus ac blanditiis ) mec . flu- rationes & facrificia offero , iliis omnibus non mine(id eft adverfitatum ac perfecutionum flu- indigere, vel aliter incapacem efle. Refpon- &ibus & procellis )nec fulimine ( id eft tribulatio- deo, nehocullo unquam tempore continge- nibusa Deo immifífis ) moveri fe, & a fuo ex- Y re poffit, ftudiose elle praecavendum hac vel ercitioabfterrerife finit. Alii vero per fimili- Ü fimili claufula : Volo autem, ut, fi quid exhis tudinem faciei fucatze( angefirichen ) & natura- f fuffraziis meis fuperfit aut redundet, idomne liter pulchrze,difcrimen interfucatam & foli- cedat in bonumillius animze, quam a me ju- dam virtutem explicant; ficut enim fucata t vari ad majorem divini Nominis gloriam facies aqua calida fuperfufa. colorem, & cum l proxime facere Deus jam novit. Semper au- hoc etiam decorem arnittit ; naturaliter pul- C tem cavendum eft, ut determinata fiat appli- chra autem non modo per ta;em aquam non amittitcoloris venuftatem , fed auget; ita ve- | catio. Si tamen applicatio nullaa me fiat, ora- tiomea in finum meum convertetur. Quod ra virtus in infirmitatibus & adverfitatibus enim alteri non dedero, a meipfo transftuliffe perficitur, falfa vero deficit, & vitium fuum prodit. Hinc de jufto feuvirtuofo homine Ec- credendus non füum, fed mihi potius refer- valíe. clefia canit: Jwflus ut palma florebit , quia ficut Dubium XIV. palma , quo magis deprim'tur, tanto celerius U iterum affurgit, atque adeo premi , non op- i Sepeca i ä i Quomodo viventes in infernum primi potelft. defícendere debeamus ? Dubtum II. , XLII. Cum quondam audiviffet Philo- thea,füaderi ab Aicetis, ut viventesin ininfer- Cur omnis « Ro loria : num deícendamus, ne poft mortem deícen- ab intus ? filize Reg.is; dere inillum debeamus, dubitare coepit, quo- XLVI. Duim Philothea Pfalmum 44. in modo hoc fieri poffit. Quare d í lutionem ab Aíceta petiit..- ubii huqu Ío» Officio B. Virginis recitat, iliaque. verba: Ornir gloria fil'e Regis ab intue: confiderat : Solutio. , dubitare incipit, quomodo hoc verum fit, S. Bern.1. XLHI. Refpondet Afceta , hunc modum à cum fponfze terreftres gloriam fuam potius de v. folit. S, Berhardooftenfum effe, dicente: E cella in in externis ornamentis veftium , gemmarum, , auri & argenti, ac favore & æ&imatione ho- ! calum [mpe a[cenditur , vix autewa unquam e cella in infernum de[cenditur ; nifi ficut. Pfalmifta minum ponant. Solutio. ï dicit : Defcendant in. infernum . viventes , vide- Hoc enim moe licet me. de[cendant morienter, XLVIL Refpondet Afceta, id ideo dici, do cellarum incolze fzepe defcendunt ( confi- derando videlicet, quodibi fit omnis boni ab- quia tota gloria & perfe&tio hominis confi'it in operibus bonis & perfectis; haec autem fentia, omnis mali praefentia , omnis poenae . bonitatem fuam ab intentione preecipue de- indefisentia ) ficut enim revifere folent gau- dia coeleftia, ut eaardentiusappetant, fic & fumunt juxta vulgareaxioma: . thomines , intent io"ju'däcatx doloresinferni, üt þorreant & fugiant. qudquid agan hoc eft : . (omaes. ". T. W/as jederman hat guets gethan, —Ó Sein Meynung wah; h. fft zeiget am. Dubia circa viam illuminativam. Cum ergo intentio occulta in animo late- at. hinc merito gloria & perfectio animze ju- — Dubium I. ftze ab intus oriri dicitur. Underette S. Gre- S. Greg, gorius dixit: Sicfit opus in publico , quatenus in- hom. tr. De virtute in genere. tentio manent in occulto , ut €9 de bono opere. prag. in Evang. XLIV. Cum f*hilothea tum a regulis fuis , beamus exemplum, €$ tamen ger. intentionem , qua foli Deo. placere querimus , — [emper. optemus [;- tuma Patribus fpiritualibus frequenter exci- eretum, Hinc & Chriftus monuit : Zlttendite, Matth. c.6 tata fuiffet adfolidas virtutes fectandas , ne- ne juflitiam veflram faciatis coram hominibus ; fciat autem; quzenam folidze virtutes cenferi alioqui shercedem non habebitis: apud. Patrem ve- debeant, dubitareincipit, an ullam ejusmodi firum , qui in calis eft. virtutem poffideat, quare dubium hoc fibi Dubium I1I. folvi pgtit. m Bo * i i Cur fola virtus Mater oloriz sexag, golutio. dicatur [ XLV. Refpondet Afceta , cum folidum afo- ' XLVIII. Legeratquondam Philothea in li- S. Bern.in lo denominationem accipiat, eoquod ficut fo- vir. Cant, bro guodam S. Bernardi fententiam : Sola Íuf * Ahituus XLVTL. Duia. Afietiaa. 65t jar mdter gloric efl.. Sola " efl, cui gloria ju- ter Epi&etus: Memonto, fi va, qum natura fer- ye debetur, €9 fecure impenditur. Qua autem viunt, libera gutarir, && aliena pro tuir habueris, 3. Ench. efi. fine. virtute gloria, pro[etio indebite venit, fore, ut, impediaris, lageas, perzurberis, Deor ho« proyere affe&atur, periculofe captatur : De cujus minerqueaccufes. — Sin id [olurm tuum exiftimarir, fententize veritate valde dubitare incipit, eo quud tuumefl, aliena vero , ut funt, aliena, tene- quod paílim videat homines ob alios titulos, mo ccgei unquam , memo imipediet , neminem . ac- & quam propter veritatem, honorari. ceu[abis, neazinem crimizaberit, nihil ager invitus , GE g. TE P NRA nemo lgdet, iniszicum non. hab.bis; meque. enim Soiutio. ullasm calamitatem accipies. V erbo, beatus. E8 . XLIX. Refpondet Afceta, cum honor fit re- ftlix eris. verentia exterior, quze alicui ob excellentiam Dubiz;m F. : defertur; excellentia autem cujusque rei a pof- D "'*.»ggæ al feffione fui finis defumatur; finis autem homi- uis fit bene, & fecundum rationis & volunta- . Cur virtus fit optimus cultus A Dei? tis divinz di&amen vivere; hoc autem fo- :' la virtus praeftet, merito fola virtusmater & | LII. Cum legiffet quondam Philothea in li« caufa glorize dicitur. Quod & Romani jam o- bro quopiam-hanc Senecs fententiam: Opti- lim agnoverunt, dum duo templa zedificari ma vita pulcherrimur Numinir cultur eft: dubi- curarunt, unum Virtuti, alterum Honori, fed tavit, an veritati conformis fit hzec fententia, v cum utique plures alii. Deoque gratiores mo« p tali modo, ut nulliad templum Honoris ac- ceffus pateret, qui non per templum Virtutis di colendi Deum reperiantur. prius tranfiiffet. Quando ergo honor paífim * ob alios titulos confertur, non verus, fed fal- Sebeca in fus honor cenfendus eít; utirette Senecaindi- - LIII. Refpondet Afceta, veriífime ida Sen $ epift. cavitdicens : Nemo eorum, quos divitim, honores- cadictum effe, eoquod optima vitá, feuex j que in alto fafligio ponunt, magnusefl. Quareergo virtute transacta omnes veri cultus proprie- mognus videtur 2 cumbafi [ua illummetirir. —.IMi- tates infe contineat. Eftenim z. Zimpii[imus, 1" nimus efl pumilio, licet in monte confliterit, Colof- id eft, univerfas hominis actiones comple- fus magnitudinem [ervabit, etfi in puteo conflite- Cens, utpote quze omnes per intentionem rit. .. Hoc laboramus errore, quod neminem ajti- folius divinsze glorize procurandze ad Dei cul- smamwur ex cquo; cum vero veis e[lhmationem tum referantur. Eft2. Puriffimur, cum bonum hominis inire, €9 [cire, qualis fit, nudum infpice : nonfit nifi ex integra caufa, atque adeo opti- gonat patrimonium, honorer, C? alia fortuna men- ma & virtuofa vita nullum defe&tum aut pec- dacia, corpus [uum exuat, €9 animum intuere, catum admittat. Eft 3. Conflantiffimus feu perge- áualis fit, quantusve, alieno, an fuo magnus. . Un- ?u455; quia hocipfo, quod omnes actiones, e- de & Ariftoteles dicerefolebat; Quia in civi- tiam fomnus, ad Dei cultum, ut di&tum eft, re- ferantur, re&e diunoCtuque perfeverare dici- tatenon maximus virtuti honor tri"b.uitux;, in eaoptimus civitatis ftatus ftabilis & firmus ef- tur. Hinc merito Alphonfus Rodriquez de hoc cultufic difcurrit: Solenne atque ordinarium fe nullatenus potelft. inSocietate noftra eft; ut appetente peculiari aliquo vel tempore, vel Fefto Pentecoftes v. g. DubiuifleV.k à Paíchatis, Adventus Dominici, Quadrageti- Cur virtus o mae, & fimilibus, in collationibus fpirituali- ! nis dicatur? ptima parsj thi- bus petant fratres, & quidnam devotionis af- fumere poffint, ad diem vel tempus illud quam GE 'Cumlin Fefto Affumptionis B.Virginis fanctiffime exigendum; folent autem, ut fit, E Philothea in Evangelio hvec verba: Maria afferri plurima, & quidem bona omnia. Sed egoidunumrefpondeo: perfice te, mi frater, optimam partemelegit, qum non auferetur ab. ea: legi audiviffet, dubitare incepit, quidnam in eo, quod habes prze manibus, quodque tra- Chriftus per optimam partem intellexerit , Gas quotidie: exfcinde defeGus tuos, imper- fe&tionesque circa ifta ordinaria, & elabora. ut quareid fibi ab Afceta indicari petit. - y tf RR quze facis, facias quam optime ac perfe&iffi- 3. LL So lutio. me & quotidie melius ac melius, & przepara- veris te optime fan&iffimeque: neque aliud, LUE LI». RefpondetAfceta, idipfum indicari peirl' occafionem,. ex qua Chriftus haec verba pro- «ii;odadjicias,/ fupereft quidquam. tulit, fcilicetquando Magdalena fecus pedes Dubium VI Domini fedebat, per hoc indicare volens, fo- lamfubjectionem, qua quis Deo fe fubjecit, De fide. eique adhzeret (id quod per virtutem maxime praectatur) optimam effe partem illius; . haec ILIV. Audiens quondam Philothea, S. Te- enimfola eft, quae auferri ab eo, nifi volente, refiam dixiffe, omnes noftras imperfe&tiones, $. äern. ferm. in non poteft ; hinc S. Bernardus reGte dixit: 7/e- , & peccata ex vivze fidei defeCtu oriri, dubitat ra divitig non opes ([unt, [ed virtutes , quas. [e- de fententize hujus veritate, cum multi de Sexag. cum con[cientia portat , ut in.perpetuum dives fit ; peccatis variis fe accufent, qui tamen firmif- opera enim illorum [eguuntur eos, Sed & fapien- fimi funtin fide catholica retinenda. ; Bernit Nnnn2 Solu- ]aüf. R. P. 4L0/,m, Bib. Man. Tom, 1. 65 du Bibliothece Mxmmli s Concionatorie L Solutio. rim. Mihi igitur fidat, qui grandia a me. exfpe- LV. Refpondet Afceta, facileillam verita- &at. Aliasvero S. Gertrudidixit: Fiducia:lla, | & tem hujus fententiz intellecturam, fi bene quaza homo in me folo collocat, credendo, poffe, apprehenderit, quid 5. Terefia per fidem vi- jeire .€9 welle . me. ipfum . fiducialiter juvare inm d f vaim intellexerit, nimirum.- talem, per quam omnibus, cor mihi transfigit , tantamque pietati afliduo in mente & memoria recenti habea- mec violentiam facit, utnon wo[fim non &i grati- fe inus quosdam articulos fidei ad malum fu- g icari, €8 manus porrigere ob gujium, quemex eo, giendum, bonumque faciendum fingulari- quod totus ame pendeat, capio. Et merito, fi pf terconducentes, quales prze aliis i'equentes enim artifex, qui opus aliquod przecipaum MM quatuor cenferi poffunt: Deus ubique pra- ad artem faüam & ingenium in eo oftenden- Jens eft, & intima cordis cognofcit. (Quis enim dum fecit, cupit illi fuam perfettionem dare, Pï ob hanc praefentiam a&u ab/ oculos verfan- cavetque fedulo, ne quis dicte vel fa&to male le b tem non horreret aliquod peccatum admit- id tractet; & fiforte detrimentum paffum tere?) ANemo bonus, sifi Deus (quis enim am- eft, omni modo reftaurare fludet; quanto h plecti dignaretur bonum creatum, fi firmi- minus Deus patietur, uthomo, in quo omnem u ter crederet, fe in Deo, velut fonte, omnia füuum amorem & fapientiam oftendit, nec bona infinities perfe&tius poflidere: 3 Quid- pereat, omnem perfeCctionem acquirat? Unde quid accidit hominibus, ex voluntate D fapien- merito S. Aug. dixit: Spes noftra tam certaS. Aug.in | f Liffune omnia $n bozum illorum ordinatit prove- eít, quafiresjam perfectafit. Neque enim ti- Pfalm. sit, (quis enim hanc veritatem vivaciter cre- memus promittente veritate; veritas enim !35 dens, non perfe&iffime fe voluntati divinze nec fallere poteft.nec falli. Et S.Bern. tantum, S. Bern. erm. 9. ia conformaret?) Quod uni ex minimis meis fe- ait, per nos operabitur Deus, quantum fe Pf. Qui ciflis, mihi feiflir. (Quis enim hoc fibi firmi- noftra in eum fiducia extenderit. ter perfuadens, proximum offendere aude- habitjt. Dubium FIIL. Yet, & non potius omnia charitatis obfequia cum fumma alacritate praeftaret?) Hinc non U immerito Joannes Avila dicere folitus erat, De charitate . Dei. ] ATH2 Adteseiée hidiene Philothea; S As plerosque homines aut carcere Inquifitionis, aut cavea ftultorum dignos eífe; Si enim guftinum dixiffe: Hocer, quod diligit: capere credunt ea, que fides dealtera vita docet, & non valens hujus fententize fenfum & verita- tem, eundem fibi ab Afceta decla tamen toties peccare audeant, ftulti profetto gari petits p( funt, & ftaltorum cavea digni; fiautem non cuj petitioni fatisfacturus. credant, hoc ip fo carcere In-qgifltionis con- Soiutio. . cludi merentur. OLIX. Refpondet Afceta, cum cujusque I $ ng. Dubium V1 rei perfectio in polfeífione fui confiftat; fi hum i e nis autem hominis fit, Deum per amorem De fpei virtute. in hac vita temporaliter, & inaltera 2eternum | [ -- .LVL. Legens aliquando Philothea fenten- poffidere, facile apparare, quod veriífime di- tiam Ludovici Granatenfis dicentis : MNihzl catur de homine: Tantum es, quantum « d Omnipotentiam |.Dei. clariorem | reddit , quam diligis: uticlarius S. Bernardusindicavit, di- H quod omnipotentes faciat eos, qui in fe fperant: cens : Quantitar cujuque anima eflimatur des,nern. Non.poterat fibi imaginari, quomodo hoc charitate, quam habet. Flinc Ecclefiaftes dixit;ferm. 27. : "Q Tiomas- verum fit, cum Omnipotentia, utpote ens in Cant. E U ; Finem loquendi (ad quem omnis locutio & ad- , Eccl. cap. I infinitum nulli creaturz competere pofífit; hortatio ordinatur) pariter omnes audiamus. ult. L 4, fedíoli Deo fit propria. Deum time, €9 mandata ejus obferva ; hoc enim | ^ Solutio. h efl omnis homo.Ex quibus verbis S. Bern.infert; 'i';V.II*'. Refpo ndet Afceta, duplicem effe O- Sic hoc efi-omnis homo, ergo absque hoc nihil eflho- mo. JNonenim clare[cit anima, tefte S. Grego- S. Greg. muipotentiam, intrinfecam, quze velut proprie- tas ex ipfanatura fecundum noftrum modum rio, fulgore aterna pulchritudinir, nifi priur hicl. 13. mot. i Luc' 00220 arjeríit in officina charitatis.Hiuc re&te S. Au-*: !5* loquendi emanat, & hzec recte foli Deo con- guftinus , ad. Deum, inquit, non pedibus . licet. venire dicitur. Etextrin[ecaim, quze ratione a- lieni & extrinfeciauxilii competit, & de hac ire, fed moribus; mores autem noflri mon ex co, inteiligendus eft Granatenfis; cum enim De-. quod quisque novit , fed ex eo quod diligit, dijudi- us faum auxilium promiferit fperantibus in cari [olent ; nec faciunt bonos vel malos mores , nifi fe, hocipfo tantum quisque poteft per Deum, bpm' vel mali fint amores, quantum poteft Deus perfe. Hinc S. Paulus Dubium IX. dixit: Omnia po[Jum ín eo, quime confortat. Sed ? ipfe Chriftus quondam. S. Mechtildi dixit: —« De prudentid. SULX Perplacet mili videre homines confidenter de . Cum aliquando Philothea ob a&io- Blofius « bonitate; talis enim quicunque efl , €2 in hoc nem aliquam non prudenter fatis exercitam c. t r. Mo- ingravem miferiam incidiffet, eique caufam nil. fpir. perfeverat , fingulariter eum in hac vita remune- rabor , €$ in altera uberrimam ei mercedem . con- quzerenti hujus miferize confeffarius refpon- i o doxxc ( AA o^ la — - MU aM — d u hu .a AE QR P £TR O 2956 9. Bugn Gob feram. — :Et quonto plus de meconfidet, tanto plur diffet ex Ovidio: Crede mihi, miferor prudentia Ovid. L4, etiam a me con[equetur s. impo[fibile enim efl, ut, grima relinguit; non poterat fibi hoc Philo-de Pont. quod quis fan&le de me credidit, €$ confequi. [pe- thea perfuadere, quare clarius fibi veritatem ratit , non obtineat , cum hoc ip[um ego prouife- hujus verfus explicari petit, cui. I:Solu- Titulus XLVI. Dubia Afcetica. 653 Solutio. Dubium XL LXI. Refpondet Afceta, folutionem hujus De Humilitate, dubii ex natura & officio prudentize petendam elfe ; cum enim hujus officium fit, finem debi- LXIV. Cumlegiffet Philothea , S. Francif: tum ob oculos ponere, mediaque ad illum af- cum fe omnidm peccatorum maximum di- fequendum convenientia eligere, facile colli- xifle, vehementer dubitavit de veritate hujus gitur, eum , quiin miferiam ex culpa propria dicti, cum utique Sanctus hic moraliter cer- provenientem incidit, prudentizeleges & di- &tamina non obfervaífe, cum miferia talis ni- to Íciverit, innumeros effe homines , qui tot tantaque peccata commiferint,de quibus ipfe, hil aliud fit, quam deviatio a fcopo, & fine utloquifclemus , nefomniavit quidem. propofito , aut mediis congruentibus non e- Solutio. le&is proveniat, nam czeteroquin diligenti- bus Deum (qui eft finis unicus & poftremus LXV. .Refpondet Afceta, varie hoc expli- hominis ) omnia cooperanturin boaum. Et, ut Germanicus Poéta cecinit: cari ab Afcetis,nempe ut vel quis cogitet, pot- fe effe aliquid occultum, quo alius non füpe- ret ( quemadmodum S. Auguftinus tradit ) JPann wir fuchten , was wir [ollten. vel ut propter dona, quzealius actu poffidet, Jetten wir allzeit , was wir wollten. » . & ipfi defünt, alium anteponat , ( quomodo S. Gregorius hanc difficultatem explicat ) vel S Dern, Dubxïium » u ut perfuadeat fibi , quemvis fceleratum homi- erm i 91 in T. Qui | De Oratione. nem multo majorem gratitudinem exhibitu- tibitah rum Deo, fideliusque ferviturum fuilfe, fi tan- ta eum mifericordia fuiffet profecutus ( quem LXII. Cum aliquando Concionator qui- dam ad orationis fedulum ufum, & exerciti- modum S. Francifcus infinuavit, & P. Jaco- um adhortans, inter alia fententiam illam cu- bus Alvarez convenientiorem czeteris putat) jusdam S. Patris attuliffet: Ae&fe novit vivere, velut fua peccata conferat cum Dei donis, quze funt inaltero ( uti S. Thomas & S. An- quire&e novit ovare : dubitat Philothea de ve- ritate hujus axiomatis, cum multos quotidie felmus fecerunt ) vel ut cogitet, alia effe judi- videat orationi perquam . deditos, & tamen cia Dei,&hominum, ideoque illud S. Pauli di- cat : nihil mihi con[cius [um , fed nonin hoc jufüifi- 'ïX peffime viventes. catur fum ; quia nefcit homo,an amore, an O« Refolutio. dio dignus fit ( & hic modus S. Bernardo ln aptior eft vifus ) vel ut propter Scripturze fa- S.Aug. ' XLIIL. . Refpondet Afceta , vere id di&um hümo 40' crze authoritatem , fervum feinutilem, atque effe a S. Auguftino, eoquod duo precipue aliis longe minorem judicet, non multum media ad re&te vivendum requirantur , illuftra- difputans, quomodo . cum veritate id dicere tio intelle&us, & motio voluntatis ; utrumque -poffit, quomodo Lanzicius hanc quzftionem E Jac. c. 1. autem per orationem maxime obtineatur, diffolvi poífe exiftimavit. Addit tamen ipfe » nam te intellectu quidem teftatur S. Jacobus Afceta , optimefibi videri S. Thomam folvif- $. Thom./ k dicens: Si quis vefirumindiget fapientia , poflu- fe hoc dubium, dum dixit, hwnilitatem effe lau- ? » 2. q. O. [ Dert, dabilem [ui ad ima demiffi .I.adas "m, 2 "Thomas let a Deo,qui dat omnibus affuenter. Sed & Tho- 0nt'^, atque adeo. non Y nnt., Kemp. mas Kempenfis in perfona Chrifti id confir- requiri, utfpeculativequis minorem fe omni- d tips l. 3. c. 43. mat,dicens: £go fum , qui humilem in pun&o e- busreputet ( quze enim effet deje&tio, fi rufti- lt cus cum Aulicis convivio affidens, & fciens, leuo mentem , ut plures [apiat aterne veritatis ra- tiones , quam fi decem annis. in [cholis fluduiffet. fe omnibus. illis longe inferiorem eífe , ulti- Hinc S. Thomas. S Bonaventura, & alii faífi mum in menfa locum occupet ) fed ut pra&i- funt, fe plusinfcientiisorando, quam ftuden- €e perinde fetra&tet, & tractari petat , quem- (reg '[8.m0fo do profeciffe. De voluntatis vero motione admodum vilifimi quique & abjetti(fimi fer- .'Luc. €,22. exemplum in difcipulisin Emaus euntibus vi tractari folent, fcilicetut nec zeftimari, nec I$ & dicentibus: JVonue cor noflrum ardens. erat , laudari , nec honorari, nec amari,nec foveri ac dum loqueretur nobis in via; quid autem aliud beneficiis affici defideret, fed potius omnia eft oratio , nifi locutio cum Deo ?. Nimirum contrariafieri defideret.Hinc S. Bernardus re- S. Bern, hic locum habet folemne illud axioma: G- Ge dixit : Nonmagsum efl, e[fe humilem in abje- fet. fup flato [piritu defipit omnuis caro: Elinc & Apoftoli Bione, magna proríus €9 rara. virtus eft. [nazi[j- miltue. cum Chrifto in montem Thobor eduéti ex- fas lonorata. Et fic facile capitur, quomodo clamaverunt : Bonum efl nor hic e[fe : quia dul- Chriftus & B. Virgo fe humiliarint, formam fervi & ancillze accipiendo,. cedinem divinze preefentiee deguftaverunt. quia'" fcilicetut ta- Sed & experientia fat crebra teftatur, adeo lesfe tractarunt, & tractari defiderarunt.: quosdam hac dulcedine abreptos effe, ut ex- Dubium XII. clamare coa&ti fint : Satis,eft,Domine,quia in- De eadem humilitate, firmum hoc vafculum capere non poteft di- vinae dulcedinis tuze abundantiam : alii vero LXVI Audiens Philothea in Evange- V['d 1014' firophiala aqua frigida madefa&a adhibere lio pont, Omnis , qui [e humiliat , exaltabitur : cogerentur, ad ardorem inflammationis ex dubitat , an non potius eos , qui ex- n Ib celfi & in magna dignitate conftituti - funt divina dulcedine deguftata temperandum. nnns exaltari, Bibliothecee Mawualis Concionatorus. 654 « tur, qua habemus, opera & officio fplenäida exaltari, & hónorari oporteat, ficut in hoc " mundo fieri folet. Vehementer proin caufas- facile eligi, imagna cum alacritate perazi , fa- fcire defiderat, & quos Deus humiles prze cile ad majorem Dei gloriam (ufcipi, qui vi- / 1 res per fe excitant; Àt minima eligere, zeque aliis exaltare foleat. : l Soíutio. accurate, cum zequali amore Dei & proximi Ilj peragere, hoc opus, hic labor eft. Utadeo LXVII. Refpondet Afceta, tres ob cau- i merito S. Valerianus dixerit : /'irtur magna Et j fasid fieri. 1. Quia, cum nihil habere & pof- in minoribus [emper experimentum . capit. r fe fe putent,ad Deum fiducialiter confugiunt, hinc S. Chryfoftomus dicit: JDeus omnia fa-S, Chryf. & ardenter auxilium petunt, & ideo etiam cit, €? [atagit , ut ex minimir te coronet, — Id ho. 38. ad Ib ( juxta promiffum Servatoris accipiunt. 2 quod ipfe Chriftus confirmavit , quandoP?P. i Quia , cum fe tamlonge effe a perlectione 2e- Matth. 25. dixit : Quia fuper pauca . fuifli fide- füiment , valde efüuriunt, & fitiuat juftitniam, I lir, [uper muliate conflituam. ln atque adeo faturari merentur. 3. Quia, cum Dubium XIP. fe totos evacuent, e Deo, qui perinde ut na- ii tura vacuum non patitur, impleri merentur; De paupertatis virtute. u juxta illud Scripturee: ilata os tuwm €$ ego ( LXX. Audiens Philothea illa S. Apoftoli ámplebo illud. Quas tres caufas Chriftus indi- verba Nihil habemtes , ommia po[fidentes : (é caffe videtur, dura dixit: Petite, €4 accipietis e ecis : gulfate , €9 aperietur o« Dubitat nec immerito, quomode cum veri- quarite €9 invent tate id dicere potuerit S. Paulus, cum hoc bir: quxe omnia humilis praeftat. Nam pe- ipfo, quod pauper quis exiftat, inopia premi V titfe incurvando, quzerit, quia vacuum fe [ videt : pulfat foléat, atque adeo nihil potius, quam ozunia, &i —deüderando , quod deeiTe:, fiþi advertit. poflidere .dicatur. Solutio. l Dubium XIII. LX/XI. 1Refpondet Afceta, & dubium hoc ( De minimorum cura ; & lectione. ex SS. Patrum do&rina folvit; quorum pri- Q LXVIH. Legens quondam Philothea, de mus S. Leo ficlocutus eft: Semper diver efl Serm. 4.in chriliana paupertas , mec pavet im iflo mundo Qsár. S. Ignatio Loiola, quod ad quendam ex fuis indigentia laborare, cui donatum efl, in omnium fociis haec verba fcripferit: Libentiffime au- dimus , te inter fratres infima quserere & ulti- rerum Domino omnia po[fidere.... Alter. eft S. Bernardus, fic loquens : Non eos afliment , fo- S. Bern. er. 2x. f ma, atque confe&tari minima ; nam magni- la celefía go[fidere, quia a [ola audiunt in pro- tudo humanz mentisnon in eo fita eft, ut fup. Cant, u magna ex fuo fenfu quis amet, & ample&a- miffionz. Pojjident €9 terrena ,. €$. quidem tan- quam vihil habentes , €7 ommnia po[fidentes , to d tur, fed utad minima fe extendat. Perge igi- pro certo magis Domini , quo minus cupidi, De- L tur exerceri in minimis, ut maxima eeternze vitz confequaris: capere non poterat, quo- nique fideli homini totur mundus divitiarum .. efl , totus plane , quiatam adver[a, quam pro[pe- modo magnitudo & perfe&io hominis in cu- ra ipfiur , eque otunia [erviunt &i , €9 cooperantur ra & electione niinimorum confiftat ; quare in bonum. Érgo avarus terrena efurit ut amicus veritatem hujus do&rin « ze fibi '?xpnlicari defi- fiddlis . contemnit ut Dominus : ille po[fidendo dex*at. mendicat , ifle coutemmendo fervat. — Tertius ef[ S. Beda 1. Viac.s Solutio. S. Beda idipfum confitmanus his verbis: Pau-2. inprov. N C I5. ger imnumerabiles : pojfidet divitiar ; efl pauper LXIX. Refpondet Afceta,& p.rö füüd«amen- Evangelicus , qui , cum Deum ip[um bonorum to fupponit , qu od juxta communem fenfum oimnium fontem praflet in covde, bonis indigere Jaudabilius opus cenfeatur , hominum tanto mon potefl. Siergo hic nullo indiget , €8 multas quanto major difi cultas in eo reperitur: & divitias habet , diver efl.. P/eie dives, -qui pau- quant o major cona tus adhibetur ad eam fu- gertatem [piritus habens , virtuter veras. ani- eran M dam; hinc qui vicit hoftem aperto prze- mæ opes Gd fe'trqn;/!ulit gojfideridas. lio, multis vulneribus acceptis, longe perfe- &ior miles cenfetur , quam alius fub moeni- Dubium XV. bus fine vulnere. pugnans. . Hinc artifices : — . De caftitatis virtute. ! parva opera facientes, ut horologia minutif- fima, & fimilia; magis fufpicimus, ut.adeo 'AUXXIL^Cüfh legiffet Philothea in libello merito dixerit T heophridius de fimile artifi- deimitatione Clitrifti fententiam : Difre celeri- ce loquens : Qui licet magnus in macnir fit arti- ter fupeviori tuo te fubmittere , fi carnem propri- fex , gloriofius tamem mirabilia in minimis opera- ain optar fubjugare: capere non poteft, quod tur. ld quod etiam S. Thomas confirmat di- obedientia fit tam efficax remedium caftita- 3 Ptycor S. Thom. in proleg. cens : Scientia operativa tanto perfeBior efl, tis; quare ab Afceta hacin parte inftrui, & 2-. 2 quanto magis particularia confidevat. , n quibus ell aBur.. Hoc notato probat veritatem axio- a dubio fuo lviberari petit. Sdlutio. I matis, hoc fyllogifmo: inillis eft fümma per- fectio , in quibus maxima difficultas reperi- tur; at in minimorum ele&ione , factione , in- ',-,VLXXIlï'. 'Refp*ondet Afceta , tres- ef- fe hujus do&rinze cauías. Prima a fan-S, Aug.ig tentionemaxima difficultas reperitur, Ergo notatu digniffimis Pf. 113. N.po Maj. patet ex dictis. Min. experientia proba- Go Aqguüinö his verbis *mwz. Titulus XLVI1I. Dub;a Aj&eticä. 655 verbis affignatur : Expedit inferiur fubjici [u- quare daemones ipfum oppugnent? refpon- geriori , utille, qui fubjici vult, quod efl inferius , dit : non pugnant nobiicum doemones, fe fubjiciat faperiori [uo, Agno[ce ordinem, quere quando voluntates noítras facimus, quia vo- qacem , tu Deo , tibicaro, quid juflius? quid pul- luntates noftrae daemones faCtze funt , & hze chrius ? tu majori , tibi minor. Servi tu ei , qui funt , quzetribulant nos , utfaciamus eas. ld Ibidem], 2t fecit , ut tibi fervia$ , quod propter te fa&lum quod Abbas Achillesfequenti Apologo con- 5-libell. . efl.. Si autem. contemnistu fervire Deo, nunquam lirmavit: Ligna Libani dixerunt ; quam ä efficies , ut tibi caro obediat. Quia non obtemperas grandia nos fumus , &alta, & minimo ferro bt y 0. 36.] Dotnino, torquerisa fervo. Secundam citatus incidimur. Nihil ergo ei demus ex nobis, & p Libellus de imitat. l. c. indicat, dum ait: non poterit incidere. Venerunt ergo homi- Citius namque exterior vincitur inimicus, fi in- nes , & fecerunt in Teucri manubrium ex terior homo non fuerit devaflatus. — Non. efl mo» ipfis lignis, & ita inciderunt. |Ligna ergo | leflior €9 pejor amimahoflis , qnam tuip[ez tibi , non funt animze ; fecuris diabolus: mánubrium £ene concordans [piritui. Oportet omnino verum: voluntas noítra eft. Permalas ergo volunta- ze afjumere tuiipfius contemptum , fi vis pra- tes noftrasincidimur. Hincrecte Abbas Mo- Caffian, valere adverfus carnem. €9. [anguinem. — 'Tertia fes dixit: NVullo alio vitio tazs pracipitem dia- Coll. 2. c colligitur ex fequenti difcurfu : Ille maxime bolus. tnonachum gertrahit , €9 perducit ad mor- 12- defenfus erit contra tentationes carnis, qui iem , quam cum megleiir confilis feniorum , fuo maxime in Deo fperat; quis autem fperare judicio perfuaferit , definitionique confidere. Cum poteft magis ,, quam obediens , de hoc enim ergo hanc voluntatem propriam obedientia 1 cor no- :r verificaturillud [oan. r. ep. c. 3. potifimum expugnet, recte dicitur, obe- firum mon reprehenderit nos , fiduciaz habemus Qientem loqui & reportare vi&orias. ad Deum €$9c. De hoc etiam verificabitur il- ;h; : DubiumïXVII.' lud Davidis, Pf. go. Quoniam in me fperabit, liberabo eum. Et fane non defünt exempla tam veteris , quam novi teftamenti ; veteris De Modettiz ,Vir.tüt'ev.' xtm. 4l quidem per tres pueros ab eo, qui filio homi- ' LXXVL Interalias SS. Patrum fententias Quadt, 3 nis fimiliserat, defenfos a flammis. Dan. c. 3. illa praecipue admirabilis Philotheze eft vifa , In novo autem per eum Candidatum Ordi- qua S. Gregorius Nazianzenus dixit : (/bj nis , qui juffus eratinclibanum defcendere,& Chriflus efl , modeflia quoque efl.. Quam diffi- Bem, illaefus exivit.Quod iftis in materiali , hoc in cultatem & d m fpirituali obedientibus eveniet, ita ut vere x ubium cum mpre fuo propotuif- | À .fet. . Can, | dici poffit illis, quod Judithze c. 15. Confor- - Solutio. iatum e[l cor tuum ,. &o quod caflitatem ( dicam ego obedientiam ) amaveris, ideo eris beneditla LXXVII. Refpondet Afceta, cum ex una in aternum. "Talisdicere poterit cum. eadem: parte Chrifti delicize finteffe cum filiis homi- num ; ex altera vero parte , juxta commune F'ivit Dominus, quoniam cuftodivit me ZIngelus, €9c. Cujus iterum pulchrum exemplum ha- proverbium , fimilis fimili gaudeat : merito bemus infratre ad mandatum fenis in locum credi , quod Chriftus, cum illis libenter habi- tet, qui modeftize fpecialiter funt ftudiofi, periculofum , profe&to & mirabiliter ad mo- nafterium translato, cum a puelia tentaretur. cum ipfe Chriftus , ut B. Virgo S. Brigittze Lib.4. re- b Vitac. 5. Hinc P. Balthafar Alvarez dicerefolebat: Se- revelavit , adeo modeftus & amabilis 1 fuerit vel. c. 20, ' .m pTOVo afpecu , ut , fi Judaei ob aliquem cafüm fini- Jj curitatem in agendo cum proximis effe val- de magnam, fi ex obedientia fiat ; ita ut fi ftrumtriftitiam autdolorem gravem concepií- quis obediendi cauía infames foeminas acce- fent, femutuo alloquentes dixerint: Eamus adfilium Marize,ut hilares fiamus. Hinc & deret, puriffimas cogitationes haberet ; qui tamen fi ex voluntate propria in cubiculo ipfa B. Virgo tantopere hujus virtutisftudio- '5- Greg. maneret, fcediffimis cogitationibus uteretur. faextitit, ut Mufam duodennem virguncu- lam priusin confortium fuum non admiferit : D?a;l.c. 15, Sane nefcio, inquit idem Pater , quomodo quam leviculum aliquem immodeftize. defe- quid tutum poffit reputari, quoda Domini voluntate recedit. Quomodo, &um emendaflet. Merito ergo S. Bernardus S. Bern. quaei$, fecuri— fuos ad modeítiam adhortans dixit* Obfzcro f. f gnum. tas eft, ubi Deus non g&? vor, filioli , auulamini hauc virtutem, fi^ Ma- Dubium XVI.. riam ( €9 imulto magirejus filium Chriftlun ) . dili- gitis, fi contenditis ei placere , emulamini zaodefliam —— - ejur : mihil eniza. tam idonewm homini, nilil tam De obedientiæ virtute. congruum Chrifiiano. LXXIV. Audiens quondam Philothea fen- », Prov.c.z: tentiam Salomonis : Ob:dienr loquetur vitzo- Dubium XFTII. 7ias : imaginari fibi non poteft, unde tanta De patientie virtute. vis & robur obedienti:e proveniat, ut & dze- LXXVIII. Audiens Philothea in Concio- mones & inimicos tam potenter oppugnare, ne S. Greg. fententiam citari , qua dicebat: & vincere poífit. Cupit ergo hoc ipfum ab Exgo fidenter dico, quia minur pie vivir, // minus Afceta clarius fibi explicari. per[ecutionem pateris : difficulter affentiri po- Soíutio. terat huic di&to, cum potius pie viventes ligà Vit. PP. LXXV. Refpondet Afceta referendo,quod mereri videantur,utab aliis amentur, & ho- Iu l. 10.,62. Abbas Paftor Abbati Ab;ahamo qu2erenti , norentur, quam, ut paffionibus exerceantur. olutio. 656 Bibliothece Manualis Cohcionqtariæ u I Solutio. Kempenfis dixit : Perf-& onem confiflere. in Thom, ollerendo te ex toto corde tuo. voluniati divin g ;Kempl$. | Refpondet Afceta,tres ob caufas juftos hac non quzrendo qua iua funt ; necin parvo , nec in^ ^ ( in vita tribulationibus affligi. r. Ob fiialem »8gno , nec in tempore , mec in eterniiate: itaul Prov. c.2- ca[ligatiorem.. Hinc Salomon monebat: Dif una gquali facie , in gratiarum a&ione perma- ciplinom Domini , fili sui , ne abjicias , nec deficias, neaj , inter pro[pera & contraria omnia. zqua ( cum ab eo corriperis ; quem enim diligit Dommnus , lance pen[ando. Quod ipfum ulterius fequenti corripit , €9 quaff Pa*er im filio complacet. ibi. difcuríu probari poteft: Tota'afperitas cru- Rom.s. 2. Ob magifiralem grobationem. Hinc Apofto- cis.confiftitin eo, quod animus repugnet il- lusait: Gloriamur in fpe gloiim [iliorum Dei. lis, quee nobis afpera videntur ; atqui hanc Non [olum autem , d €$ gloriamur t tribulatio- afperitatem Chriftus fua gratia , infufa chari- 1 nibus , [cientes , quod tribulatio patientiam ope- tate , exemplo , beneficiis ; promiffis, & pro- "* ralur ; patientia autem probationem , probatio S Paul. 2; | | Seneca l.yero. fpem , fyes autem. non . conjundit. Q»od meritis fuftulit,ita ut, tefte Apoítolo , j5icuf Cor. C. 1. | abundant Pa[fiones Chrifli.in. nobig , ita €$ per deFrevic-iofnm etiam Seneca agnovit, dicens: Hawc Ch.ifum abundst confolitio mofira. Hinc S. s. Aug. F. rationem [equuntur Dii in bonis virir , quam in ; Augulttinus : quam fuave. m:hi. fubito facum ! 9. Cont. difcipulis fuis praceptores , qui plus laboris exi- & ; man[uefecifii jugo tuo cervicem meam , €9 c. 1. &l. gunt ab iis, im quibus certior [pes efl. — Dicant nunc gorto illud, €$ leve efl mihi , quoniam fic 19« - 36« j ergo ipfi : digni vifi Jumus Deo, in quibus expe- riretur , quantum matura humana pati po[Jet ; promififli , €9 fecifli. Etvere fic erat, €3. necie- bam, quando id fubire emetuebam. optimi milites ad duriffima mittuntur. 3. Ob Chron. S.amorofom deleGiatiozem . : Hinc Chriftus B. Dubium XX. Franc.tc. Baptiftee Vexenz dixit : Kecordare. magis al 7.c.24. S. Ger- m tibi oflend:[fe fignum amoris , dum te affixi, De eadem. trud.i.8. quam dum te tenerem ar&e in dulciffimis brachiir. infin.c.24. Nimirum , ficut amantes in fignum dilectio- | : LXXXII. Iterum audiensPhilothea,eum., nis fortiffime, nec fine dolore comprimunt quimodicas fugit adverlitates , iucidere in manus, ita Deus fuos dilectos tribulationi- majores, dubitat vehementer de di&ti hujus ECCI- C- Sl ; bus premit. Id ipfüm etiam S. Gertrudi in- veritate, cum experientize quotidianee ad- P(&Xm -50 » finuavit dicens: Sicut annulus fignum eft veríari videatur, atque adeo folutionem ab devera $. Ang. . defponfationis , & quafi defponfatio anime Afceta petit. Lib.3 Inf, cum Deo. Et alias eidem dixit: /Ve contri- fil relig.: €,63. Solutio. 6B J flare , dele&or enim. tua cohabitatione , 1deo ut LXXXIIL. Refpondet Afceta , rationem mécum maneas , mitto tibi amicos contrarios , ut dum in nullacreatura. fidelitatem. reperis, ad me hujus di&i effe, quia ejusmodi homo privat leniur. recurras. Re&e proin dixit Petrus fe virtute & gratia, quae omnem , aut certe i Berchorius : Qui bene vult probare difpofi- potiorem difficultatis laborem tollunt ; Un- tionem cordis , tangat pulfum in finiftra ; de ex defe&u illarum merito adverfa, quibus carerein hac vita non poffumus, difficiliora quia medici certius in hac , quam dextra, accident, ita ut & ipfe cum impiis fateri coga- eum explorari docent ; fimili modo, qui vult probare difpofitionem dilectionis , tangat & tur: Laffati [umus in via iniquitats , €$ virtu- probet hominem in adverfitate, quia certior tis nullum fignum valuimus oflendere, ia maligni- tate autem noflra con[umpti fumus. Sicque, dutm eft probatio; nam, tefte S. Chryfologo , verus amor non ifi pajïowzibu: probatur. timent gruinam, irruet [npereossix. Merito er- go S. Paulus precatur, w£ det vobis fecundum Dubium XIX. divitiar glorim fum , virtute corroborari per [pi- De eadem. titum in inieriori homine. Dubium XXI. LXXX. Cum audiviífet Philothea a Con- cionatore quopiam , eodem vultu tribulatio- De eadem. nes elfe accipiendas, quo gloria coeleftis olim accipietur ; imaginarifibi non poterat , quo- | LXXXIV. Alias audiens dicentem quen« dam: non quaefitas cruces effe magis exqui- modo hoc poflibile fit, quapropter explicari fitas: non poterat fenfum hujus doctrinz fibi id clarius petit. alfequi, quare eundem fibiab Aíceta explica- Solutio. ti defiderat. LXXXI. Refpondet Afceta , non folum Solutio. non impolfibile id effe, fed fieri etiam opor- tere, fi fecundum rationis di&tamen operari LXXXV. Refpondet Afceta , id triplicem ob caufam dici merito poffe. 1. Quia purius velimus ; quia eodem vultu finis & media S Tho, funt ample&tenda ; atqui finis eft gloria coe- hominem Deo fubjiciunt. 2. Quia certius vo« g leftis, medium autem a Deo ordinatum ca- luntatem divinam manifeftant, eo quod in illis M lix feu tribulationes ( oportet enim nos om- voluntas propria non inveniatur, atque adeo nes per tribulationes introire in Regnum locumnon habeat illa Dei apud Aggzeum eX- Agg. c.x, |.- Dei ) ergo ficut ingloria olim, ita nunc cum probratio? Quare jejunavisaus , €4 non afpexifli? S. Paulo fuperabundare debemus gaudio in humiliavimus ammas no//im.f í €9 nefcifii ? ld Hinc & Thomas olun?as omni tribulatione noftra. ecee. in 41': jejum'i vefiri invenitur v vefira , | Titulus XLXVH. Dubia zfz']ketim-. 657 'lom, "a, d.2 veftra. 5. Quia propter obedientiam majo- ercitus ; ficat de duobus Deeiis Livius nar- ue ) Yis funt meriti ; melior enim eft obedientia , rat. Unde devotio nihil aliud effe videtur; quam vi&ims ; €9 majoris meriti efl injuncla quam voluntas quzedam prompte fe tradendi charitatis refe&io. Qui enim jufJus carnem re- ad ea, quze pertinent ad Dei famulatum; fi- Exod. ficit, invitus jejunii pramium devotione. prome- cut dicitur, quod multitudo filiorumi lfrael €.35- x ruit, €9 ampliorem mercedem obedientim mandu- obtulit mente promptiffima, atque devota eaudo acquifivit. primitias Domino. Atqui hunc effe&uüm non producet, nifi cor, lingua & manus , Dae b-ium XXII, confpirent, ut S. Thomas loc. cit. pulchre De eadem.. his verbis oftendit : Cum devotio fit a&us voluntatis homiuis fe ipfum offerentis Deo d LXXXVI. Alio tempore intellexit a con- ad ei ferviendum, qui eft ultimus finis, con- AC l feffario fuo Philothea, crucem quidem inter- fequens eft, quod devotio imponat modum dum acorpore, nunquam vero ab animo de- humanis actibus, five fint ipfius voluntatis K Atg. T. * . Conf, ponendam effe: Sed quia difficile videbatur circa ea , quze funt ad finem; five etiam fint ^L fub perpetua cruce fine intermitfione fufpira- aliarum potentiarum. Unde ia Hymno de Ven. Sacramento compofito poftea cecinit: 0636 re, dubitat, an merito hoc ab homine exigi queat. Recedant vetera, nova fint omnia , corda Solutio. voces & opera. Confirmans id ipfum S. Bern. ait: Omnas nobir caufamus dee[Je gratiam, S.Bernar. f. de tripl. Y . LXXXVII. Refpondet Afceta, jure meri- fed. juBius for[an ip[a fibi quaratur gratia deeffe &ffimo hoc exigi, quia crux duplex eft poe- sonnullis, empe res cordis eft gratia devo- cuü:od. nitentixze , exterior dolor corporis caftigati , tionis ifta, quam quzrimus, & hoc mune- & interior dolor animi de peccato commiiífo ; re ipfefe fraudat, qui internum ei diffimu- poteft ergo contingere, ut caftigatio corpo- lat receptaculum exhibere. Caeterum unde ris omittijdebeat, ob juftum impedimentum, ili cura cordis, cui ne ipfa quidem adhuc oris circumípectio, feu manus cuftodia fub- & majus bonum ; dolor tamen de peccato Eccl.e. $. nunquam omitti debet, cum Salomon mo- eft? Non fibideeffe miretur confummationem, Pfalm.50. neat: JJe gropitiato peccato nolli e[fe fine meta. qui nec initium apprehendit, Sed ne is qui- S. Aug. dem iuitium tenere jam videtnr, fi ad medi- de vera & Et Sanét. David.. Prccatum meum contra me efl falf. relig. femper. Et S. Auguftinus : INunquam eredat um non pervenit. Implendum ergoid, quod c. 13. [ufficere ,. [emper. coram. Domino, | autequam gec- dicitur: Det volis cor omnibur , t colatis eum , 2. Mach, cavit, erube[cat : . dolorem cusm vita finiat: ubi €9 facintis ejur voluntatem corde magno €9 animo V-2- dolor fmitur, deficit parmitentia : ubi deficit pov- volenti, uti preeclare Abraham in oblatione nitentia, ibi C? venig. . l/ade, etiam noli pecca- filii fecit, & in defcenfíu in JEgyptum , de ye : hoc efl , pauitere. Hinc ergo femper doleat , quo S. Ambrofius fic loquitur: Magnum ex- & de dolore gaudeat, €9 non [emper doluiff; do- emplum devotionis Abrahze, quod cum uxo- leat. .O quaíe gaudium , dicere po[[e cum. Davi- re fpeciofa defcendit in ZEgyptum. Erat quidem jufto viro cura conjugalis pudicitize, de: Defecit in. dolore vita mea, ,€9 anni mei in— gemitibus. Y fed majus erat ftudium maturandz devotio- $ IV. nis, ne przetuliffe cuftodiam thori mandatis videretur coeleflibus. Itaque, quoniam pro- De dubiis ad viam ünitiVam Pj pter Deum contempfit omnia, recepit a Deo pertinentibus. multiplicata omnia. Et poftea : Adverte im- molantis ftudium maturum atque feftivum, Dubium ut mora exfpectationis non effet, nifi donec De Devotione. audireturoraculum. Deinde, utíterneretafi- nam füam , obfequium omne ipfe fufciperet, LXXXVIIL Cum aliquando legiffet Phi- & facrificio neceflaria obtineret. Unde meri- lothea memorabilem fententiam : Nifi cor, to notant aliqui, vix ullam effe virtutem , in Xingua, & manus ad devotionem co»fpirent, qua magis decipiantur homines, quam veram ipfa exfpirabit devotio: affequi non poterat, devotionem. Non eft, quod putant, multum quomodo non devotio etiam interior fine o- orare, muitumaffici, multa fcire de divinis, pere detur. Quare dubium fibi hoc folvi pe- vel multa dehis loqui, fed hoc unum vel ma- fit. xime, £otum e[fe Dei , totum corde, lingua €€ Solutio. | mantu ; quod quia nifire&e meditando non com- paratur, paucique furt, qui non modo vere LXXXIX. Refp,onäet Afcetäev,' propriüm fint devoti, fed quid fiteffe dovotum vix fciant. effe effectum devotionis, nostotos Deo de- Id quod S. Thomas pulchre iterum fequen- S.Tho.2. voveze; nam, utS. Thomas ait, devotio a tibus verbis confirmat : Di&um eft enim , o. S. 82. devovendo dicitur. Unde devoti dicuntur ; quod devotio eft quidam a&us voluntatis ad 9. I qui fe ipfos quodammodo devovent Deo , vel hoc, quod homo fe prompte tradat ad divi- ei totaliter fübdunt, propter quod & olim num obfequium , omnis autem aítus ex ali- .geutiles devoti dicebantur, qui fe ipfos Ido- Agg, ob ! qua confideratione procedit, eo quod bo- lis devovebant in mortem pro fui falute ex " num intelle&us , eft bonum voluntatis. .Et 00.0 * R P.Lah;n.—Bibl. Man. Zom. 1. jdeo 658 Bibliothece Manualis: Concionatorim ideo neceífe eft;. quod meditatio fit devotio- votionis caufa ; aliam vero ex parfe hominis nis caufa, in qnantum fcilicet homo per me- confiderantis fuos defe&us, ex quibus indi- ditationem concipit, quod fe tradat divino get, ut Deo innitatur. Et haec confidera- tio excludit praefümptionem, per quam quis obfequio. Ttaque fubditus eflo. Deo ,. €8 ora ewn. Sed €9 dic anime: Noune Deo [ubjetila impeditur , ne fe Deo fubjiciat: Quidergo re« erit anima mta. Et pro folatio nota illud S. tardatir adhuc 9 . Et quid dicitis in hir? .Sí mora- Auguftini faper hunc locum : | Quantumcunque tur fueris, reputabitur tibi in peccatum. — Quod- accedata , quantumcungue a[cendam , quantum- cunque potefl facere manus tua, inflanter operare. cunque £ranfiliam, [ub .Deo ero , €9 non contra In omnibus operibus tuis eflo velox. Deum. — Securus ergo tran[cendo catera, quan- Duwbium IIll. . do ílle me [ub me teuet, 'qui &f fuper omnia, . De eadem. Dubiium, II. XCII.. Cum 1dem Exhortator dixiffet præ- De eadem. - — — — beumnho — $. Ü — ER — ER Á C W p o QU - — - QO ter alia, devotionem effe invariabilem, du- XC. Dicebat quondam exhortator quidam, bitat non immerito Philothea de veritate hu- devotionem perinde ut gratiam nefcire tarda jus di&i, eo quod memiiniffet, fe in libello 'Thomas molimina; cujus dicti genuinum fenfum cum de imitatione Chrifli legiffe: Non poffunt Ketmp. l. aífequi fatis non poffet Philothea , eundem omnes habere unum exercitium , fed aliud Il. CQ 196 ifti, aliud illi magis defervit. Etiam pro fibi ab Afceta explicari cupit. ä Soíutio. ^ temporis congruentia diverfa placent exer- S, Gfegl : citia, quia alia in feftis, alia in feriatis ma- homil. $ XCI. Refpondet Afceta, caufam hujus di- gis fapiunt diebus. Alia cum triftamur, li- i Eyvang bet cogitare , Qi effe, quia gratia ideo neícit tarda moli- fuerimus. & alia cum læþi'in Domino mina, quod impellat ad divinam voluntatem 1 faciendam, quase non cuncanter, fed prom- Solutio. | S. Thom., pte adimplenda eft ; atque hic idem finis eft etiam devotionis , ut indicat S. Thomas, XCIII. Refpondet Afceta, veriHïmüm effe ll. cc. probans devotionem effe a&um religionis hoc axioma, quia vera devotio, ut fupra di- &um eft, voluntas prompta eft ad facien- ex eo , quod ad eandem virtutem pertineat velle facere aliquid, & promptam volunta- dam voluntatem divinam; atqui hzec femper tem habere ad illud faciendum, quia utrius- eadem eft, uti bene etiam Seneca oftendit, dicens: Sapiens malir non premitur , [ed utitur. que a&us eft idem obje&um. Manifeftum Novit in adverfis zeque ac fecundis fuam ex- $, Tgnat. eít autem, quod operari ea , quse pertinent jnepitt de ad divinum cultum, pertinet ad religionem, plicare virtutem. — Non ex eboretantum Phi-. paries, unde etiam ad eandem pertinet habere vo- dias faciebat fimulacra, fed etiam aere. Si | marmor illi, fi materiam viliorum quis obtu- ]untatem promptam ad hujusmodi exequen- da, quodeíteffe devotum. UndeS. Bernard. liffet, feciffet, quale ex illa fieri optimum lVeociter currit [ermo Dei , . £2 velocem defiderat poffet. Sic fapiens, fi licebit, virtutem in divitiis explicabit; fin minus, in pauperta- habers [equentem ; vides cuta quanta velocitate cur- te. Si poterit, in patria; fin minus in exilio; rit ille, qui dicit : //iam mandatoruz tuorum Pfal XI9. cucurri ; fidelir, obediens me[cit morar , fugit cra- fi poterit, imperator, fin minus, miles; íi inum, ignorat tarditatem , praripit pracipien- poterit, integer; fin minus, debilis. iem, parat oculos vifui, aures auditui, linguam voci, manur operi, itineri gedes, totum [e colli- Dub'iumk IF. git, ut imperantis colligat voluntatem. — /ide ^De eadem. JDominum velociter pracipientem , €9 hominem fe- flinanter obedientem ; Zachae , inquit , :feflinus de- XCIV. -Intexr alia motiva ad devotiohem Jcende , — quia. hiodie C?c.. €9 feflinanter. de[cendit , excitantia, etiam illud folet adhiberi, quod €$ excepit illum gaudens, — Nonne legifli, quod fi- qui cito dat, bis dat: Hoc cum capere non Q.Cor.c,gl liis Ifrael pracipitur , — ut agnum comedant fe[li- poffet Philothea, ideo santer 9 quare verbz illa , qua per. legem dedit , defideraret. que melius dgclarari que per jemetipfum pra[ens exhibuit , qu& ger Ecclefig propofitos tradenda. reliquit ,. ueloci funt Solutio.. S.Ambr. obrdientia. confummanda. — Hinc & S. Ambro- XCV. Refpondet Afceta, &imprimis fup- lib. r. de fius ait: Confideremus, cujusmodi in eo vi- ponit lioc loco, per cito dare, nihil aliud in- Abrah. ro fuerit devotio. Ea enim ufus ordine pri- telligi, quam cum magna devotione, hilari- ma eít, quae eft fundamentum c?eterorum , tate & celeritate fua munera & a&iones per- RCW, meritoque hanc ab eo primam exegit Deus agere. Hoc fuppofito, tales bis dare fic o- Dicens: AExi deterra €$9c. Porro duas cau- ftendit : 1 Propter perfectiorem intentio- fas hujus. devotionis affignat S. Thomas, u- nem; ad quam rem explicandam ferviet do- nam quidem, quse ex parte bonitatis & be- &rina quorundam 'Theologorum , docen- Pfalm, TT neficii ipfius fe tenet, fecundum Pfal. 72. tium , quod Chriftas libere omnia fecerit, Mihi autem adhzerere &c. & hazec confidera- propter intentionem , quam habebat, effi- tio excitat diletüionem, quae eft proxima de- cacem, omnia opera preecepta 2eque, ac iï non — — Tiulus XLVIL. Dulia Afetia. 659 non proecepta fuiffent: Deditergo bis, quia fe- Tunc clamabunt: Sosrtvox tua in auribus mo- cit ex praecepto & ex libertate. Simili ergo Cant. 3. Jiris, vox eniga tua dulcir, 69 facies tua. decora. 14. modo veruseligiofus, etfiimperiumSuperio- um ergo, telte Salomone, qui dulcir efl elo- prov., ris adlit, tamenita facit, ut fi non effet intima- quio, commendatiorem reddat do&rinam, &, utc. 16.— tum, tamen facere vellet, memot, quod S.Be- idem dicit, verbum dulce multiplicet amicos, nedictus nuntiari juffit. Monacho; Siverus non dubitandum eft, quod etiam ex hoc 'ca- Jervus Doi es, mon catenir alligandus es, [ed vin- pite abundantior fru&tus fit fperandus. 3. Et culis charitatis ; de quibus Deus Ofeze: n fu- poti(limum propter feliciorem exitam; cum niculis 7dda traham eor, in vinculis. charitaiir. enim talis prze aliis fuam fiduciam De his Chriftus: Ego, cum exaltatus fuero, o- Deo,& nihil aliud ponat in quaerat,quam beneplacitum mnia traham ad me ip[um. Hsec vincula S. P. Dei, vere poteft ufurpare illud Chrifti Jo. 6. E£ nofter in Reg. 17. indicat. Aliusadhuc modus non rcdliquit me [olun, quia que placita- [unt. &i, fupereít, propter quem bis darecenfendus fit facio [emper. : Si autem Chriftus fimul coope- perintentionem. Notum eft, quod, qui plu- ratur, quis non copiofum früctum fperet,fiin — - ) ra amat, hoc ipfo minus amet, adeoque mi- nomine illius. conatum füum inchoet? An r nus de corde datalteri; hinc S. Auguftinus: non dicere poterit: Quid facies magno Nomi- JMHinus te amat, qui aliquid prater te amat, quod nituo? Ánnon capiatfrutuum muititudinem yropter te non amat. lofag Cumergo, qui propter magnam? ltafaneS. Davidindicavit dicens: i. ], Deum dicto modo operatur, folum illum Beatus vir &c. [id in lege Domini voluptas: ejur, Pfalm. x. 619 qu2erat, imo paratus fit, mille mundos relin- &? erit. tanquam Jiguwm, quod glantatum efl. [z- quere, vere dici poteft, non bis, fed millies de- cus decur[us aquarum, €9 fru&um dabit in tem- diffe; hic enim habet locum, quod praeciare S. Greg. 5. Gregor. advertitdicens: Zac inre, FF. cha- gore fuo, €8 folium ejus non defluet, E$ oania, qua- homil. $. cunque faciet, -profperabuntur. — Unde merito / in Evang. riffoni , affeum debemus potiur penfare, quam hortatur Apoftolus: Üawsquisque, gprout de 2.Cor.9.7. cenfum. AMultum reliquit, qui fibi iil vetinuit ; JUnavit incorde fuo, non ex triítitia au í nece]ztatev,l zuultum reliquit, qui, quantumlibet parum , to- twn de[eruit. 2. Bis dat propterferventem o- th'vla'rem enim datorem diligit Drur. perationem ; notum enim eft, quod, quae cum Dubium E. 1 fervore & alacritare fiunt, multo perfectius fiant; hinc enim fervor di&tus, quod, ficut a- De liberalitate erga Deum; qua fervense dilatat, & majus fpatium occu- XCVL Interalia monita, quze S. Ignatiusin pat, ita & fervenshomo majus fpatium in per- fuis. conftitutionibus reliquit, non poftre- fectioneoperis. Id quodAriftoteles olim adver- mum erat, quod liis verbis expreífit: /Magno- tit, dicens, Deleationem yerficere operationem. gere conferet. devote, quo ad fieri goterit, ea mu- S.Tgnat. Etconfirmat S, Pater, dum ait: d quem vir- nera obire, in quibus snagis exercetur. humilitag. in epift. de perfect. turis gradum multis annir piger non potefl adre- €9 devotio. " Etinuniver[um loquendo , quanioa- gere, exiguatemporis intercapedime déligenr suira- liquis ar&ius fe Deo afirinxerit, €$ liberaliorem biliter volat. Cum ergo, quanto maj]or eftala- critàs & dele&atio, tanto perfectior fit opera- Je. erga . divinam IMajeflatem grafliterit , tonto in & liberaliorem etiam. experietur, . €9 ip[e indier tio; ipífa vero delectatio tanto major fit, magis idonrus erit ad gratiar €$ dona [virituclia quanto major eft caufa delectationis,, facile uberiora recipienda. Hoc monitum cum 1e- apparet, quod perfe&ta fit futura operatio re- giffet Philothea, valdeexcitabatur ad fimilem ligiofi, qui pure Deum quserit. Cum omnia liberalitatem erga Deum oftendendam. Sed illa motiva, qu?e tantam in mundanis alacri- quia non cognofícebat fatis , in quo confifteret tatem caufant, perfectiffimo modo ipfe pof- haec liberalitas, id ab A fideat. 3. Bis dat propter fru&tum, qui tripli- petiit. t : Íceta -flbi explicari ci ex capite major fperandus eít ab hilari & U o Enddb. 1 fervente operario. 1. quia Deus,qui liberalita- te vinci fenonpatitur, dat majorem gratiam ; XCVII. Refpondet Afceta, quod liberalitas ita S. Paulusindicavit, dum, poftquam dixit, hzec nihil aliud fit, quam virtus inclinans bo- -hilarem datorem diligi a Deo, mox fubjunxit : 2.Cor.c.9. Potenr efl. autem Deur. omnem gratiam. abunda- na fua alteri gratuito, & prudenter communi-- canda. Hinc quia amicorum omnia commu- .g£ facere i vobis, ut in omnibus famper. omnem nia, hzec virtus proprie amicis convenit ,«& jfufficientiam. habentes: abundetis 4n. omne — opur quo hzec amicitia majoreft, tanto major incli- . bouum. Nimirum Chriftus eft vitis, nos palmi- natioadliberalitatem. Communicatio autem :tes, qui; quo magis per puriffimam intentio- hzec non quzecunque eft,fed plena donatio, fea nem & amorem nos cum eo conjunxerimus, talis perquam plenam alteri difpofitionem re- tanto majorem gratiam participabimus; fic- linquimus, ita utnon jamin noftram, fed illius, Jo. c. 15. .que verificabitur, quod Joan.c. 15. dixit: Qui cui donavimus, utilitatem cedere velimus. -manet in me, €9' ego in eo, hic fert fru&um multum. Hinc facile patet, in quoliberalitas noftra con- 2. quia habet majorem occafiónem pluri- fiftat, fcilicet in hoc, utnos noftraqueDeo peni- bus benefaciendi; ficut enim ccelo fereno fe tus donemus; utnonjam noftram utilitatem & omnes committunt, ita & hominiferenam fa- folatium, fed Dei gloriam & beneplacitum Pfalm. 44. ciem habenti; hincde Chrifto di&um: Specie quaeramus, utdicamus cum S.Paulo: 7/ivo Galas. 2. €? gulchritudine intende, profpere procede, €9 re- autem jam mon ego , viuit vero in me Chriflus : v. 20. gua. Simili ergo modo operario dicetur. Hoceft, quodipfe Deus a nobis maxime re- R. P. Lohn. Bibl. Man. Tom. I. 000 2 : quitit, a Ea g 660 -Bib'liozhec& Manualis. Comïomztoriæ rit, ut libellus deimitàtione in perfona Dei in- res feipfam prius perficiat, quamalia; itaid 'Thomas dicavit, dicens: Quid magis ate requiro, quam vel maxime de Deo dicitur, qui ipfe dixit — - "-9 Kemp. ut te flndeas smihi ex: tntegro refignare ? Quidquid Mayfi: Zzmni, oflendam omnibonuss tibis refpe- l.4. c. $. é&u cujus creaturze funt tanquam gutta roris greter ie ipfum das, wihilcuro: quia son quero datum fuwm, [ed te. — Sicut mom [ufficere tibi antelucani, quee defcenditin terram, hincfeme omnuibus habitis, prater s0: ia mec mihi placere perclamandum amplius, Deus autem eftinare a-— — — — —— wl zoterit, quidquid dederis, te non oblato. immenfüm omnium bonorum, quod folum XCVIL Porro ad hanc liberaltatem in no- fatiare poteft cor humanum. Hinc rec£te S.An- bisexcitandam nihil magis conducet, quam felmus animam alloquens: Quid vagaris, in- ll liberalitas Dei erga nos praeterta, & futura fe- quit, per multa querens bona corporis €$ animi ? yioponderata, quam füccintte & bene propo- à: 8 unwi. bonum , in quo eflomne bonum, €9- fuf- Libozcïs' fuit Ecclefia in Hymno Feltti Corporis Chri- cit. Hinc S. Franc. Seraphicus diu noctuque fti fic canens: Se nafcens dedit. focium , conve- verba ifta: Jeus sueus, €9 omnia: ruminabat. fcens in edulium, [e morienr in pretium, [e re- Dubium F. nans datinpramium. |Quis enimadeo durus, quem tante confideratio liberalitatis non De unione cum Deo. excitet ad fe viciflim dandum? Difputant E- thici, cur amor fit potiffimum medium ad amo- CL. Legerat aliquando Philothea, B. Fra- Mu CAU us aE - d. M . d trem /Egidium verba ifta: Unus uni: femper yem? Et refpondetur, quia amor eft traditio fui; Unde cum amatus poffideat amantem, in ore & mente habuiffe, quorum fenium cum nonintelligeret ipfa, ab Afceta fibi illum $g. l injufte faciet, fi non fe quoque per-amorem indicari petiit. 50, hO. 58' I communicet. ld fi verum eft, uti dubitari non debet, quis jam non erubefcat, fe ipfum cum Solutio. omnibus fuisdare, quando cogitat, Deum to- CII. Refpondet Afceta, eorum fenfum äiï'e, ties fe dedilfe. Àn non exciamabimus cum quod ficut Deus unus eft, & omnia infe bona S. Bernardo: Zmotinmenfitar, amat charitas, €9 infinito modocontinet; ita hominem quoque nos viceui rependimus cum men[ura. Hortatur ergo unum fieri, ideft, per amorem foli Deo adhze- Philotheam Afceta, utcum S. Ignatio dicat: rere debere, jüxta S.Davidisexemplum dicen- Pfalm. z2. | Su[cipe Domine univer [am libertatem meam. . HAc- tis: Quid mihi ej,h'mæld, €9a fe, quid volui [u- cipe memoriam , intelle&ium atque voluntatem me- àm. ger terram.. Deus cordir mei, €9 pars enea inater- Quidquid habeo €9 poffideo, mihi largztus es, num: HincS.Ambrofius: Unum, inquit, vulf S. Ambr. dd totum tibi reflituo, ac zum pror[us voluntati nos effe Deus , u£ fupra mundum finus; nam qui ad Virg. irado gubernandum; amorem tui folum cum gra- gartitur fludium ,. derivataffe&um, €9 qui dividit lia tua mihi doues , €9 diverfi 'um fatis, nec .qliud curam, differt profc&lum. Quod non igno- quid ultra pofco. rans fathan, ut hominem expugnet, amorem Duhium JT. illius dividere fatagit, ficut Cyrus Rex, ut Babylonem expugnaret, Euphratem fluvium, n De Deo füper omnia diligendd. qui ipfis pro munimento erat, in multos ri- vos divifit. XCIX. Audiverat Philothea frequenter no- tumilludaxioma: Dulcius ex ipfo fonte pe- Dubium VIII. tuntur aquae: Idque fzepiusad Deum applicari De euftatione Dei. intellexerat; fed in quo illa dulcedo proprie confiftat, non fatis cognofcebat; iterum ergo CIII. Audierat frequenter Philothea notum illud axioma: Gujlato [piritu defipit omnis ca- gd Afcgtam pro hac explicatione recurtit. 70: fed rationem hujus dicti penetrare fatis Solutio. non poterat. Quare rogat Alcetam, ut ge- C. Refpondet Afceta, dulcedinemhanc in nuinum illius fenfum i rationem indicare tribus confiftere. 1. Quia ficut pariur in fonte dignetur. Soíuftio. 3 Mng.] aquae reperiuntur, eo quod non ficut rivi & l.Cvüïüä fluvii per terram & lutum currentes fordes CIV. Refpondet Afceta, cum ignoti nulla contrahant; ita bonitas purius in Deo gufta- cupido fit, hoc ipfo neceffarium effe, ut co-. tur, quianullis ibi imperfe&ctionibus permix- gnofcatur bonitas cujusque rei, antequam de- ta eft,led eftipla puritas. Hinc 5. Agnes dice- fideriumillius concipiatur: cum autem nulla la delni bat: Zhmo Chriffum , . quem cuta amavero, cafla fit cognitio perfectior & efficacior ad trahen- [ 34. jJum, cum tetigero, muda. [um. . 2. Quia ficut a- dum animum, quam quze guftu feu experien- qua recentius in fonte refumitur, eo quod tia ipfa percipitur, hinc fit, uttalis experimen- quo magisa contrario calore extrinfeco lib£- talis cognitio prze aliis fitefficax ad bonitatem ra eft, hoc magis naturale frigus retinet; ita & aliquam fe&andam. Cum ergo fpirituales de- Hebr. c.r. Deus femper recens eft, tefte S. Paulo: /pfi licizeex Dei amore (quo modo proprie gufta- Apoc. 4. pe;*/ibzmt,tu autem permanibis, idem ipfe er...1d tur) hauftze innumeris partibus fuperent car- quod Deus S. Joanni per animalia non haben- nales, hoc ipfo fi veraciter ill:e guftentur, tiarequiem,id eft. femper defiderantiaulterius omnes carnales delectationes defipient, id. S. Aug.ingüftare indicavit. HincS.Auguft. 55 queris, in- quod jam olim Apoftoli experti funt, ut qui Meditat.. quit, quere, fed nonubi queris, quere. Quare tn guftata dulcedine divinitatis exclamare coa- fonte, 1bi enim oimnia vivunt. 3. Quia ficut ple- &i fint: Domine, bonum efl nos hic e[fe; faciamus S, Aug, — tria tabernacula. . Sed & S. Auguftinus poftl. 9. conf.- niur in fonte aquz»e guftantur,eo quod quæyis ean- 6 * | 66t Ntz;lzæs AXLFII. /Dubz'a Alfcetica, eandem deguftatam exclamare coa&us eft, ad finem przefixum obtinenduïn requirit, ut, ut fapra di£tum eft: O quam fuave fubito mi- quoniam parum pro uihilo computatur , qua- hi fattura efl , carere. [uavitatibus nugarum ; €9 fi non uti-mundo cenferi valeamus , ficque 1. Cof 7. quas amittere metus fuerat ,. jam dimittere gau- confilium Apoftoli impleamus dicentis : Re-?" dium erat; ejiciebas enimi a me , tu vera €$. jum- liquum eft, ut qui utuntür hoc mundo , : ma fuavitas, £ iciebas as , C? intrabas pro tif, omni volupiate dulcior. tauquam non utant,ug'. Dubium NI Li Dubium IX. . De familiaritáte cum Deo. De compenfatione amoris divini, Lib. 2; 0.8. CV. LegeratPhilothea in libello de Imi- CIX. Cum legiffet aliquando Philothea tatione Chrifti hzec verba : Ex ommibur ergo amorem non nifi amore compenfari, dubitat charis fit JJefus folus dile&ur fuecialis , cum au- non parum de veritate hujus fententize , eo tem ex altera parte meminerit, fzepius fe dici quod pafííim aliis etiam modis amorem com- audiviffe, quod familiaritas contemptum pa- penfari advertit. Ad qüod - dubium eximen- riat;ideo timet , ne , fitalem familiaritatem dum. cum Deo ineat, etiam ipfa contemptum pa- Solutio. riat, atque adeo amorem imminuat. Solutio. CX. Refpbndet Afceta,& fic probat 4(«ii&um S. Aug. l. CVI. Refpondet Afceta, breviter fequen- Axioma: Quia juxta Jure-coníultos com- 50. ho 38. tem S. Aug. fententiam allegando: ANihil dele- peníatio nonnifi per tributionem zequalis fi- eri folet ; fed amori nihil eft par 2equale , nifi Gabilius Deo ; nam in homine funt ,. qua te of- fendunt , toleras tamen propter. amicitiam ; Dei amor; maxime apud Deum , qui amorem amicitia quibus rebur debet. cogi , ut diffoluatur fuum omnia füa dando demonftravit , & a te, nou invenier. Hinc quotidiana experien- non noíira , fed nos ipfos poífidere cupit. tia teftatur, quo magis homines familiariter Neque nos aliter vere poffidet, quam dato cum Deo per orationem converfantur, hoc corde & amore noftro: neciilli aliud quic- Pfim, ". magis illos familiaritatem talem appetere. quam aequale reddideris , nifi te totum fic plene poffideat, ut nihil cordis & affe&tus fu- Dubium X. , Ámbt, perfi;quin ad eum amandum plane profu- De Deo folo amando. deris. Quia quod zequalitatem facit ( fi quze eft i Vsg, 1 eequalitas ) non eft rei datae fubftantia , none- CVII. Cumaliquando Philothea Pfalmum 32. &in eo verbaitta : Qui finxit figillatim cor- jus qualitas, aut quantitas, fed tota & integra da eorusa legiffet , intelligere non poterat, noftri donatio ; Unde ficut zequalitas dici- tur perfici , quando totum donatur; fic nifi quid verbum /igillatim fignificaret; quod du- detur , quicquid dederis , nihilzequale datur. bium cum propofuiffet more fuo. i olutio. Totum eft dandum, in quo uno toto tota eftaequalitas, & fine quo nulla. Sic apte S.S. Bern; CVIIL. Refpondet Afceta per hoc verbum Bernardus, Jpfe , inquit , meritum , ip[e fibi pra-fer $3. indicari , quod Deus cum fpeciali confidera- tione cor creaverit, utindicaret, cur & quo- mium fl amor : prater [e non requirit caufam n Cant. non fruGum , fru&us ejur ufus ejur.. 4mo , quia modo cor noftrum ipfam folum amare de- amo; amo ut amem. IMagna res amor , fi tamen beat; nimirum l. Triangulare effe faCtum, utinnueret, quam parum vas triangulare a recurrat ad [uum principium , fi um origini red- rotundo globo repleri poteft, tam parum ditus , fi refufus [uo fonti, femper ex: uno. fumat, unde jug iter fluat. Solus efl amor. exv omnibur a- cor triangulare hominis a toto mundo ro- tundo fatiari poffe ; capacem enim Dei, quid- nime motibus , [emfibur, atque affe&ibus , in quo quid Deo minus eft, replere.non poteft. Un- potefl creatura , etfi non ex equo , re[pondere vi- ; eem, S. Aug. l. de S. Aug. dicebat: Fzctfli nos, Dosine ad. te, Dubium XII 1. Conteff. €9 inquietumefl cor zoflrum, donec. vequie[cat in ie, 2. Supra latum & apertum effe creatum, Quod omnis copia , quze Deus non ut indicetur ad coeleftia bona, & gaudia fem- eft, egeftas fit. per patulum & amplum effe debere, dicere- L^.delmit que cuin pio Afceta : Ecce Deus meus, & CXI. Audierat aliquando citari Philothea C€,34. omnia. Quid volo amplius, & quid felicius fententiam a S. Auguftino prolatam, qua di- cebat : Ommir copia , que Deus non efl , egeflar 10. Con« S. Aug. L. defiderare.poffum ? O fapidum & dulce ver- bum: fed amanti verbum , non mundum, efl wuili, quam cum fatis affequi non poffet ,feff, c. g. necea qua in mundo funt. Deus meus & eo quod plurimos etiam non amantes Deum divitiis abundare cerneret, clarius id fibi ex- omnia. Intelligenti, fatis di&tum eft, & fzepe repeterejucundum eít amanti. Te fiquidem plicari ab Afceta petiit. praefente jucunda funt omni2 ; te autem ab- Solutio. fente,faftidiunt cun&a. Tu facies cor tran- CXII. Refpondet Afceta,& veritatem di&ae quillum , & pacem magnam, lztitiamque fententize oftendit: Quzecunque tandem fitre- feftivam. 3. lnfra acuminatum , & claufum eífe, ut indicetur, terrena non nifi modice, & rum humanarum copia & abundantia,fi poffef- fori fuo nihil prodeftin fumma ipfius neceffita- Ánp s quafi in pun&to effe tangenda, & ufurpanda, te, profe&to non nifi egeftas & inopia cenfenda ). canfo id eft, folum , quantum neceffitas , aut utilitas n eft,utfi quis abundetrebus , quae nullum pror- 0o003 us 662 * | Bz'äl«iqzlzecæ Manüa!is Concioæatoriæ fus habent ufum in ea mundi parte, ubi vitam Solutio. fé agit; nonne hzec retum abundantia tunc erit CXIV. Refpondet AÁfceta , caufam effe; qt ii inatilis, & mera iuopia ? Sic alius abundet quod iis felibentius Deus communicet, qui fe g |it przediis, nec ullum inde proventum, nullam illitotos fubjiciunt ; hoc autem (aciunt fim- pecuniam, nec ullum denique reditum reci- plices , quiintelle&u & voluntatefeilli fubji« Ü piat, quofe fuftentare poffit; nonne illa prze- fe ciunt; in hoc enim proprie confi(tit fimplici- diorum copia egeftas eft? Abundet alius pecu- tas animi, ut , ficut parvulas, non reluctetur, al niis, nec panem, aut. ullum alimentum fibi nonrepugnet, fimpliciter credat , & faciat, It comparare polfit, ut accidit in obfelfa civita- quod cognoverit a Domino revelatum , & or- Deutr.rx2. 2 te;nonneillam pecuniarum copiam tunc me- dinatum. Quodgracipio tibi , hoc tantum facito fe [ ram inopiam & egeftatem dixeris? -Abundet Domino , ait Moyfes , nec addas quicquam , mec denique panibus & alimentis, morbo autemn minuas. Hoc vere eft, eífe fimplicem ; atque al vel captivitateita detineatur, ut cibo uti nul- hinc diciturin proverbiis : Z/lbominabile Do-Prov 1. ; Ti u loqueat,ficquefame intereat; nonne tunc ino- mino cor pravum , €$ voluntas ejus in dir , qui fin- ll piam reputabis quamlibet quodpiam?quid mi- je gliciter ambulant ; quia hi fcilicet fefe illi fub- hi divitize, inquid Pocta, fi non conceditur u- Jiciunt.Hoc diferte . Joannes Chryfolt. allata r Sap.c.5. fas?ficnofterfapiens : Quid. prodeft. ffulto ha- fimilitudine parvu'orum oftendit : Etiamf,, in- Hom.63. & bere divitias, cus. fapientiam esmere sion o[fit ? quit, Aegina cum diademate , atque gurpura par-in Matth. ) Quia fcilicet ad hunc affe&um nihil profunt vulis offeratur, non pragonunt eam matri, licet je divitize ; vel potius quafi diceret,nihil profunt f panno[e ; fic fe fimplices divinzefidei & pro- iL ftulto divitiae, cum iis uti non po i : 'Et üultu-s , videntize totos addicunt, ut, licet humilia & ü nec iis fe ítultitia liberare,atquetalis eft copia, abjecta proponantur ad credendum, velfaci- . quae Deus non eft, id eft, quidquidfit, quod endum, iis potius acquiefcant, quam qu habeas,nifi habeasillam divinam gratiam, per mundus ja&at & offert. Gloríanoflra harc eft , n- 2. Cot. 1 ä - quam Deus nobiscum habitat, & nos cum il- quit Apoftolus , teflimonium con[cientim mofira , Rom.8& . ]o; per quam filii Dei [umus , €9 heeredes ejus ,co- quod in fimplicitate cordis,€? finceritate Dei,e$ non haredes autem Chriflt ; nifi habeas virtutes & in fapientia. carnali, fzd in gratia Dei conver[ati opera, quae funt neceffaria ad gratiam illam umus in hoc mundo. Patet ergo,quod cum fim- 'confervandam , illamque hoereditatem ali- plicibus fit communicatio ejus,id eft, commu- quando confequendam : nihil habes , quodti- nicatio familiaris de divinis myfteriis, aut qui- bi profit in tua fumma neceffitate ; nam buscunque rebus fpe&antibus ad falutem, & hzc eft tua fumma necelffitas, falvum & perfectionem ; Deo enim fermocinari eft, inquit beatum effe , cui neceffitati nihil profunt di- S. Gregorius , per illuftrationem Jue pra[entie , l vitiz , nifi fuerint fructuose propter Deum humanis suentibus arcana. revelare ; cum fimpli- impenfz : nihil profunt dignitates, nihil do- cibur igitur fermocinari dicitur , quia de [upernis &rina , nihil artes, nihil authoritas, nihil deni- myfleris illorum menter radio fum vifitationir il- Sap. 5-V-8 que aliud,quam quod fpirituale eft & divinum. luminat , quor mulla umbra duplicitatis ób[cu- Quid nobir , inquiunt , profuit fuperbia ? aut divi- rat. Et S. Hieronymus , Serrocinatio, inquit, In Prov. tiarum jaffantia quid comitulit nobis ? tram[ie- Domini cum finplicibus eft , quia illor caleflis [a- " runt ila tanguam wmbra, €9 tanquazm muncius gientia fecretis illufirat, quos terreni faflus, acdu- - $5 (C»o.4àe tV CUP ercurrens , €9 tanquam mavir, qua periranfit r e licitatis nihil habere confiderat; binc efemim di- flu&uantem. aquam , ant tanquam avif , quoc £i tranivolat in aére , €9 tanquam [agitta emi[Ja in t: abcondifii luzc a [apieutibus, €9 revelafti ea Matth.zr, paruuli.r. locum deflinatum , divifur aér in [e conzimuo . re- Dubium XIF. clufus efl, ut ignoretur tranfitus 1llius : fic €9nos nati C? continso. definimus effe , €9. virtutis qui- . De Deo fuper orunia amando. dem nullum. fignum. voluimur. oflrudere ; in ma- !; CXV. Alias pauca hzec cujusdam Autho- lignitate autem noftra confumpti fumus.. Talía di- ri verba legerat : Sicuta D«o, fic ad Deum : Py.c3,t xerunt $n inferno li, qui peccaverunt , quoniam i quorum obfcuritatem & brevitatem non fatis fpes impii tanquam lanugo efl, qua a vento tolli- intellizeret,ideoque clariorem explicationem " Es | tur, &8 tanquam [pusia gracilir, qua a procella expeteret. * 1 DeExed difpergitur , €9 tanquam fumus, qui a vento dif- Solutio. fulus efl,. €9 tanquam memoria ko[pitis unius diei CXVI. Refpondet Aíceta , fenfüm ei'fe, irgI.CI6' f pratereuntis, Jufli autem i. gerpetuum vivent^, €$ apud Dominun eft merces eorwm.. Omnis er- quod ficut a Deo creati fumus, fic nos ad x go copià, quie Deus non elt, egeftas cenfen- eum,noítraque omnia referamus , tanta ef ; ng- ? da eit. ceffitas uniusatque alterius. Differentia qui- Dubium XIII. dem eft neceílitatis , quandoquidem illa eft Phyfica, & extra nos pofita,qua fumus a Deo; De fermocinatione Dei cum alteravero, qua nos ad eum referamus , eit fimplicibus. moralis, & a nobis cum divina dependens gra- CXIHIL Legerat aliquando Philothea ver- tia; fed tamen hzec tam una, tantaque eft fam illum Salomonis , Cum fimplicibur [ermo- neceffitas , ut vere dici poífit, quod ficut Prov.6.3 neceffario füumus a Deo , fic neceffarium cinatio ejus. Magnamque inde lztitiam cone iDtm ceperat; fed pro majori folatio fuo etiam fit, ut nos ad eum referamus. Liberum RORIY J quidem nobis eft, ut id actu fiat cum gra- caufam hujus familiarioris converfationis in- 4 M fer tia; fed ne deflmus gratiae , noftro que debito, tc-;lligere cüpiebat. . perfua- 1?524!&5 XL VIl. Dubia | Afceiica. 663 perfüaademur, óportet, id effe nobis, tam trice interponenda ad Mediatorem egit, fic Hebd. r. neceffarium , quam fi non effet liberum ; ne- pergit: /nven ifli , inquit AIngelur, gratiam apud Advent, que enim libertas talis nos a debitis noítris ma- Deum feliciter ; Jetnper hoc invenit gratiam, &?. gisexfolvit, quama ceeteris omnibus chriftia- fola «fl gratia, .qua egemus ; [ola efi gratia, qua nze juftitize tum pofitivis, tum negativis offi- folvamur. Queramus gratiam, €$ per Mariam Clis, ad quze przeftanda fimiliter liberi fumus; queramu; ; quia quod querit , invenit, &? fru- fed quo fenfuliberi? nempeut poffimus nolle, firari non potefl..—. Unde fequens formari po- E aut velle cumgratia, fiautem volumus, libe- teft difcurfus: ldcirco omris re[pe&lss ab ea noa Eu re ac voluntarie id velimus, quod debemus, perit, quia per egm obtinet gratiam finali gere- atque lioc ipfum quod debemus, ac volumus, Verantie , cum qua nemo perit. — Sed omnis ;ti- femper exequamur, non neceffario , ficut a- am de[pe&ius ab ea , privatur illa gratia , qua quis- nimantes belluze , non coatte, ficut ferviles quis privatur , perit; Ergo ficut omnis re[prGius mv. "l animz. Quoin feníu dixit etiam Apoftolus, ab ea , impo[fibile efl , u gereat ; Y- Tim. z. legem juflo non e[fe pofitam, id eft non coerceri ita omnis de[pe- äïm* ab ea, nece[Je ejl, ut intercat. juftos legibus, quia ultro illi, & fponte ob- fervant legem ; funt enim in qualibet lege Dubium II. m, a MLI tria confideranda, nempe obligare, dirigere, Matth at & coercere five punire. Duo priora lex in . De San&torum cultu optimo. juftos, exercet, tertium vero in injuftos, qui IlL "Audierat aliquando Philothea citari S. Ildeph. 1 íe duobus primis non fuübjiciunt. ^ Hoc ipfo S. Hdephonfi fententiam fic fonantem: /mi fer- At- itaque, quo agoofcis Deum effe finem tuum, taruini Matrem F'irginen , €9 Sau&lor omner ;fumpf- tanta neceífitate, tanto jure, tantaque tene- quorlaudatis; quonigm mon tantum prodeft illis ris obligationete adillum totum referre , quan- Cot.1, nofira laudatio, quam nobir eorum imitatio. Un- * ta eít ipfa quodaminodo neceffitas, qua Deus de [pon[o magis placet imitator devotus , quam eít finis tuus. laudator otio[us ;. tamen vera laudatio cordis , eft NU imitatio operis: nec poterat capere, quam ob caufam imitatio plus ipfis , — placeat, Cu1 dubio. quam laudggio De Dubiis Mifcellangis. | Dubium I. " Solutio. IV Refpond et Áfceta, aitque rationen'i D;c.' Patrocinii B. Virginis efficacia. effe, quod omnis honor & cultus proveniat ab zeftimatione, quam facimus de eo ; quem I Le gerat aliquando Philothea ex SS. Pa- tribus : Sicut a te ( O beata Dei Ma- honoramus : quanto apertius erit fignum meze de fancto zeftimationis, tanto erit ma- ter) adver[us €9 defpe&lur ,. nece|fe efl u£ pereat ; jor illius cultas: Longe autem apertius erit fic ad. te converfus €9 a te refpeliur , impojfibile efl, ut percat ; quee fententia merito illi diffi- fignum , cum ejus virtutes imitabor , quam Proy, cum laudavero; nam fa&ta przftant verbis. .cilis captu videbatur, eo quod peccatores ea Quitantumlaudat, necimitatur, dubiam fa- abuti ia fuam perniciem poffent; quare ex- plicari fibi illam cupit. - cit laudationem , cur enim non exprimit ope- re, quodfermone? Atveroquiimitatur, eti- Soíutio. amíi non laudat verbis , opere ipfo magnifi- 1l. Refpondet Afceta, eam de morali, Anon cat. Hinc S.]oan. Chryfoft. fermonem egre- i b gium fcripfit de Martyribus , ; quod vel lau- . * z Phyfica impoffibilitate intelligendam elfe , dandi non fint, vel umitandi: Quoniam, in- T BEU quo in fenfu veram eífe fententiam colligitur quit, quem dreleez San&i alicujur. meritum , de- 1. ex fententia Salomonis, que ipfi attribui- leare . debet par. circa. cultum. . Dei ob[equium ; Prov.c.8.tur: Qui me invenerit, inveniet vitam , €9 hau- quare aut imitari debet ,. fi laudat ; aut laudare riet fJalutem a. Domino. Et iterum: n me gra- non debet , .fi imitari detrelat, — . Adde , quod Ecclc. ia ommir vilg €$ veritatis : In me [pes vito €9 ia virtutis. 2. Colligitur ex SS. Patribus, ex ipfi San&ti in obfequiis noftris magis fpectent gloriam Dei , & noftram falutem , quam fui DeExcel. quibus S. Anfelmus ait: Zelocior efl nonnun- venerationem ; eft autem Deo gloriofius, & Virg. c.6. quami falus smemorato nomine ejus , quam invoca- nobis utilius, eos imitari quam laudare. Non o nomine D. Je[u: mon quod ip[a major €9 po- quod a nobis laudandi non fint, fed quod ma- tentior fi£ , nec enim ip[e magnus €9 potens efl per gis etiam imitandi. Sicapte S. Bern.: JáSerm. s. eam, [ed illa per ip[um : quare ergo ? Dicam, quod fentio. —Filius Dom. efl, €9 Judex omni- quid San&is laus noftra? .4d quid glorificatio no- de feft. omn.oans fira? . quo eir praconia noftra? pleni funt, hono- Gorum. : umn, dijceruens merita fingulorum. — Dum igitur rum uofirorum 1on eg ent, nec quicquam eirnoflra ip[e a quovis fuo nomine invocatus mon flatim ex- devotione praflatur. . Plane quod eorum memoriam audit, profeGo id jufle facit. Invocato autem no- veneramur , nofira interel, nonipforum. Quafi vuine WMatris, etfi merita invocantir non merentur, diceret, magis coluntur, magisque fibi grati- ut exaudiatur; merita tamen matris intercedunt , ficatum putant, -fi ipforum praeclare gefta fa- utexaudiatur. Brevius Idiota: Quos fmpe ju &is confe&emur, quam verbis. Quorum in- : —-.S. Bern. ia Fiii dammare potefl, Matris mi[ericordia tuentes exitum converfationis, imitamini fi- apud Hai- [iberat. Fufiffime vero S. Bernardus fermo- dem, inquit Apottolus. Hinc Auguftinus ait; Hebr. I3, neuf, fer, Ife;de aquaedu&u, ubi poftquam de NMedia- Quatie:cungue , jratres chariffimi , fanä'orum AMarty- Bibliothecee .-Manualis. Concionatoria 664. Martgrum folemnia celbramus , ita ipfis inter- oportet fapere , [ed fapere ad fobriefatem, €9 u- eedentibus exfpe&lemus a. Domino con[tqui tempo- nicuique ficut Deus divifit men[uram fidei. — Sicut enim in uno corpore multa smembra habemus ; & zalia beneficia : wt ipfos IMartyres imitando , ac- ïk cipere mereamur aterna. — Zlb eis [anttorum WMar- qua plura , pergit. Addithic vero, quod, tyrum in veritate fefliva gaudia celebrantur , qui cum officii cujuslibet plures funt partes, feu plures bene gerendi occafiones, quisquis fic ( hw ! ipforum Martyrum exempla fequuntur. — Solem- omnibus intentus eft, ut nullam omittat , ve- iu,v.?lo q nitates enim IMartyrum, exhorlationes Martyrio- sum [unt : ut imitari non p yeis dicetur totus eífe in voluntate Dei ad- dele&lat. ) igeat , quod celebrare implenda, quod non poteft dici de alio quo- libet bono opere, in quo tam frequens effe Dubium III. non poterit, ficut in officio & munere per- folvendo. Denique non una tantum volun- De officio ret&te obeundo. tas Dei in eo fit, fed triplex illa, de qua A* poftolus: U£ probetir, qua [it voluntas Dei bo- V. Dixeaillat hoflnemo in exhortatione eum wa, €9 beneplacens, €9 perfetia: Nempe cum effe vere & unice laudandum , qui ab officio id fit infubftantia, quod vult Deus; cum in laudatur; quod fibi imaginari non poterat Ts 45 modo ficut vult, & in fine, quia fic vult, O Jphilothea , eo quod multo plures titulos re- quam przeclare tum adminiftratur otficium, ä petiri exiftimet, e quibus veralaus peti queat. cum fic volüntas Dei adimpletur! & quam Itaque, vere tum voluntas divina completur, cum cum de more hoc dubium propo- Thren fic praeclare adminiftratur officium. .Quare ' fuiiïet. Soíutio. hortatur Afceta , ut audiat Philothea Chri- $ ftum Petro dicentem : Quid ad te? tu me fe- VI. Refpondef Afíceta , rationerü (ii&i hu- quere ; quafi diceret, ut interpretatur S. Chry- jus effe evidentem , quia laudari a volunta- foftomus : Opus fu[cepifli , id confidera , perfice Joan. 18 te Dei completa feu plane effe&ta , hoc eft €9 labora. Quid ad te de ;Joanme , tu officium vere laudabile. Hic eft enim finis omnis | tuum cura, 7 exequere. ä creature , ut fit ad Deum, ficut hoc eft ejus principium , utfit a Deo, qui propterea di- Dubium IV. citur primus €9 novilfimus , « €9 » , principium Effe autem creaturas ad Deum, €9 fmis. De modo officia re&te obeundi, quid eft aliud, quam idcirco effe, ut faciant verbum, feu voluntatem ejus? Eftigitur ea- V II. Audierat aliquando Philoi;hea , inre- novatione fui illud axioma : AVon aliud, fcd — rum finis voluntas Dei. ]am vero, cum res aliqua finem fuum perfecte attigit: nonne aliter : Nibhis anders, [onder anderl ; ob ocu- ä( tum laudabilis, quantum laude digna ? Sic los habendum: cujus di&ti veritas non parum ergo evidenter apparet, quod laudari a vo- ili'fufpe&a erat, cum utique renovatio re- Sic An- Ton, c.3.w luntate Dei, hoc fit vere laudabile. quirat, ut aliud etiam agamus, quam prius E geli nobiliores creaturze maxime commen- feceramus , utiin peccatoribus patet. "Pial. 102. dantur,. cum de hisdicitur: Benedicite Domi- ] Y. 20. Solutio. no omnes Zingeli ejus , potentes virtute , facien- / ter verbum illtus , ad audiendam vocem fermonum $9. v : ejus, Sic ipfe Angelorum & hominum Do- Refpondet Aíceta, hoc axioma non tam 5 de gravibus.peccatoribus, quam de juflis Jo, c,4. , minus hoc uno fe commendabat: ut faciam, gravia peccata vitantibus effe intelligendum ; inquit, voluntatem ejus , qui mifit me, ut perficiam opus ejus. Sed laudari ab officio hi enim ,. cum in modo przecipue quotidia- L s mor, titeadminiftrato, eft laudari a voluntate Dei nas fuas aCtiones obeundi plerumque detici- cl 190 ant; merito illis fuadetur, ut non aliud , fed completa feu quam bene fieri poteft, adim- aliter agant, feu, ut alius dixit. Non quid, pleta. . Nam cum femel ex ordinatione divi- na fufceptum eft officium, quoties bene illad fed quomodo agatur , Deus attendit. Id Thom, emp. [. quod pius Autbor his verbis confirmat: Si- adminiftratur, toties Dei voluntas efficitur, ne charitate opus externum nihil prodeft; I. CU ls. neque aliter certius & manifeftius divina no- bis voluntas innotefcet , quam per noftrum quidquid autem ex charitate agitur, quan- offidium. Quis enim dubitet, quin Deusab tumcunque etiam párvum fit & defpe&tum , ä totum fructuofum efficitur. Magis fiquidem unoquoque velit, utid przeftet, quod ab ip- fo praeftandum accepit? Quis fibi non dictum Deus penfat, ex quanto quis agit, quam utet ab Apoftolo, quod is dicit Archippo: quantum facit. Multum facit, qui rem be- Coloff, 4. " 7 ne facit. Bene facit, qui magis communi- idd miniflerium , quod accepifli a Domino , ut tati, quam fuze voluntati fervit. Quae omnia illud impleas! — At de quovis alio bono opere quis ita certus effe poteft? Imo quantumcun- in renovatione imaginis clarius patent; ficut enim hzec non quoad fubftantiam ipfam, fed que bonum fit quid , . fi repugnet officio rite quoad modum duntaxat, ícilicet per indu- 3 2 helg obeundo, tunc definet opus effe bonum, quia Y impedit aliud, quod eft certius bonum. Sed Cionem novorum colorum , renovatur, . ita diïix,g, fe res eodem modo in renovatione mentis - unde eft certius bonum, nifi quod eft certius Rom.12. a divina voluntate ? atque illud eft, quod «habet., v. 3. monebat Apoftqlus : ANon plur [apere,. quam Dubium Titulus XLVJI &65 xD'—ubium, g. mini, quibus quafi [ervi. corripimur, ad emen- datzonem, €$ mon ad perditionem noflram, eve- . De perp etuo gaudio. nife credamur. Obferva illud, quo utitur, « TX.; JE verbum, mon ulciframur. Eft enim quoddam Philothe que parum imaginari fibi poterat ultionis, & vindi&ze genus in Deum, cum a, quomodo verificetur illa Salomo- nimis contriftati contrariis eventibus 'fatio- gï . Prov.c. nis fententia: JVon contriflaéit juflum, quid- j nes praetendimus noftro trifttize, & a[ili- 3 32 V.?T- quid ci acciderit: Cum plures plerumque ju- &ionis, quafi vellemus illum arguere, aut nos Ítis cruces & tribulationes obve niant, quam juftificare,quafi hocimmerito pateremur, quod injufis; ad quem fcra pulum & dubium ei patimur, hoc eft, ut illa ipfa Judith admone- eximgndum fic bat; Improperium murmurationis füze con- Solutfo. tra Dominum proferre. N Refpondet Afceta, & confirmat alla- Dubium VI. tam fententiam: Nihil poteft accidere ho- De fenfibili confolatione, Ii. mini, nifi volente Deo, hinc apud lfaiam di- 4» cit: Ego Dominus, €$ noneflalter , formans lu- . XI. Subtrahebatur aliquando Philotheze cem, C9 creans tentbras, faciens pacem, €9 creant omnis fenfibilis confolatio ; ob quam fub- malum. — .Ego Dominus faciens hav omnia. Qui & traciionem, cum multum affligeretur, feque queritur, & minatur » fi quis aliter fentiat; omnino derelictam crederet, occurrit & ! Thren. 3. Quis eft ifle, qui dixit, ut fieret Domino non ju- 38. Soíutio, beute ? — Ex ore Altiffumi non egredientur mec e bona mec mala ? (Quafi diceret, quis eft ifte XII. Refpondet Afceta, & imprimis el ex ignarus, quisifte temerarius, quis iíte blafphe- Josn r 5. Bernardo oftendit, quid fit fenfibilis confo- mus in divinam providentiam, qui dubitet, latio, & fübtracio ejusdem. Sicergo illelo- non zeque eam procreare mala atque bona?) quitur: Sane ab heri €$ nudius tertius invafit Serm, s4. fed quidquid volente Deo acc . idit, non contrifla- me languor. ifle animi €9 suentiy hebetudo, bit jufiun. — Aut certejuftus nonerit, fiinor- lita quedam inertia. [viritur. Currebam bene , dinarie contriftetur; nam ficut nihil juftius, fed. ecce. lapis. offenfionis in via , impegi €9 cor- quam Deo volenti & jubenti parere, & fub- rui; [aperbia imventa efl in. me ; JDuominur .de- jici, fic nihil injuftius, quam velle fe, fuamque clinavit a [ervo [uo. — Hinc ifla flerilitar anima voluntatem) preeferri divinae. O homo, tu met , €$ devotionir inopia, quam patior. - Quo- quis es, qui refpondeas Deo? vel enim ju- modo ita exaruit cor meusmn, coagulazum efl, ficut dicas illud, quod accidit, injufteaDeo acci- lac,. €9 fa&tum fl diffe, veljufte; fi injufte, injuftus vel iniquus a5 ficut. terra. fine. aqua,. nec coripungi ad.laerym queo, tanta efl duritia ipfe es, qui injuftitian Deo imputare aufis. cordir. —.Non fapit P[a lmus, non legere libet , non Rom.c.3. Vumauid. iniquus efl Deus, qui infert iram? orare deleGlat, meditationes v. 5 inquit Apoftolus, abfit, alioquin quomodo ju- Ui illa inebriat Jolitas non invenio. lo [yiritus? ubi mentir fereni- dicabit Deus. hiunc. mundum. Quodfi id jufte tas, €8 pax, C? gaudium in Syiritu [anflo? — Idro fa&um putas, nec aliter nifi jufte & fanc&te ad opur manuum piger, ad vigilias fomnolentus, poffe Deum aliquid facere credis, ficut ait ad iram preceps , ad odiutm pertinax , lingug €9 Sap.ia. Deo Sapiens: Cum fir juflus, jufle omnia di- gulz indulgentior , Jegnior — obtufiorque — ad 15. ponir; Nonne etiam tu injuftus es, fi contri- gradicationem. Heu/! omnes monies im cir^ fteris, & doleas de eo, quod tu ipfe juftum, & cuitu meo vifitat Dominur ,^ ad me autem non jufte factum putas? Sic egregie S. Gregorius appropinquat. Quid me aliu d putem, quam L. 2. mor.in hzec verba Jobi: Sicut Domino placuit, ita unum de montibus (Gelboe , quem pralierit im €. 19. facum efl..— Cum enim in hac vita, ea que nolu- ira, €9 indignatione [ua ille ceterorum omnium mur, patiznmr , nece[fe efl, ut ad eum, qui inju- beniguiffimus - vifitator. Hoc fuppofito ge- Tthn lum velle niliil wotefl, fludia voluntatit. nofirm Imino argumento probat, eam triftari non Kempc ' inclinemus. — Iagna quipye con[olatio in eo, quod debere ob talem fubtractionem. Primum difplicet, quod illo ordinante erga nos. agitur , fic format: Tunc verze & folidae virtutis eft | I 6 150 £ui nionnifi juftum placet. — Siigitur jufla Deo pla- probatio, cum neceffitas & difficultas oc- cere [cimus: pati autem nulla, nifi qum. Domino currunt fimul in ejus exercitio, dicitur au- glacuerunt, po[jumus . - Jufta funt, qua patimur ; €$ valde injuflum efl, fi de jufla pa|fione murmu- tem nece(fitas virtutis exercendze , quando in contrarium abires vitium, oppofitum- ramwt. Hoceítitacertum, ut ab impiiffimo que peccatum, nifi virtotem exerceres. mortalium, nempe Antiocho Rege, voluerit Non eft enim major neceífitas, quam non Deus publica confeífione declaratum. ne de- illi peccare, nam ipfa vitze degendze neceffitas una inceps auderet aliquis id negare, quod tam cedit ; i inevitabilis — meceffitas , Hom, s. nefarius protuliffet, ipfa veritate convictus. Dewn |non. offendere , inquit San&. Joan- ad popul. 2.Mach.9. Z'uflun efl, inquit, fabditum e[fe.Deo. Hinc. nes Chryfoítomus , V. I2. imo hoc wnwm mece[fa- Judith,$. ortiffima Judith re&e dixit:. Non' ulcifcamur riun, de quo Chriftus Dominus , - cum 26i. 1 / nos prodis, qua patimur , [ed reputanter geccatis in uga peccati potiffimum confíiftat nofiris hec ipfa fupplicia minora ;Je, flagellq Do.-.-' noftra falus , divinusque cultus. At vero K, P. Lohn. Bibl. Man. Tom. 1. PPP cum L. 666 Biblioihecae Mahualiïs: Concionatoruz !J cum tantze neceffitati jungitur difficultas ex- teft, quod a fervo detur, fi, po&quäm Do- inino füo, quam potuit, cumulate miniftra- T d. ercendae a&tu & re ipfa virtutis, undecunque tandem difficultas proveniat, tunc maxime rit; nihil prorfus pretii, nihil mercedis, ne qui- fotell dicitur probari virtus, an fit vera & folida, dem cibumrepofcat, imo fe beatum putet, fi gratis illi ferviat, velfi etiam male tra&tetur a quia tentatur & follicitatur animusex diverfa fem.! partead virtutem & vitium. | Neceffitate vir- Domino, nihil de fervitio fuo remittat, imo tutis excitatur ad ejus exercitium, fed ejus- eo magis augeat usquead mortem, quo pe- dem difficultate inde avocatur, fed fubtracta jus tractatur. Hinc optime fan&tus Bernar- äj de ll devotionefenfibilineceffitas & difficultas verze dus: Cum id totum dedit homo, quod potefl, Serm. & folidze devotionis fimul occurrunt. Nam certe liberalior e[e non potefl,. €$ ipfius ef diving Quad. de- Sefm«4' þw cum oppofitum vitium invaferit penitus ani- maguificentim, [ua id. acceptatione magngum jace- bito, |/ mam, &ita quodammodo conitrictam teneat, re, quod fuo alioquim pretio mullum, aut valde ut vix fe contra movere poffit; quibus armis, modicum e[fet. Id quod etiam Chriftus con- ! quibus praefidiis fe fe tandem a vitio tutabi- firmavit fan &ze Gertrudidicens: 7ellem eleBlis Lib. 3. di- l vin. inii- tur, nifitam certa folidaque fit devotio, ut nul- gerfuafum efe , quod eorum boua exercitia €9 o- nuat.c.18 ä $ Grg. f lis cedat impugnationibus, & contra potius era mihi omnino placeant, quando ipfi ferviunt j m f exinfirmitate fiat robultior? Quanta fit vero exgenfis fuis. — Illi autem expenfis fuis mili fervi- l 0 difficultas fic fecum decertandi, quis non vi- tium proftant, qui, licrt faporem devotionis mini- det? quisnonfentit? cumipfiferventiores & me [entiant, fideliter tamen ( ut go[funt ) oratio- fan&tiores vix paresfintcertamini, & tantum n^5 €9 alia pià. exercitia fua geragunt ; confidentes non deficiant, tantum non cedant: Excegígan- de yietate men, quod ego illa libenter, 69 grate — job. 26. — . 8 tes gemunt fub aquis, .€9 qui habitant cum eis, [uícipiam. — Plerique funt, quibus fi [apor €$ con- inquit Beatus Job: quafi dicat, ipfi fortiores folatio interna. concederetur, non eis. prode[fet. ad tum ingemifcunt prze difficultate, quid alii falutem; €9 meritum ipforum. valde minueretur. debiliores ? Senfibilis ergo devotionis fub- Suadetergo Afceta Philotheze, utilla verba Thom. ï Dg- Kemp. tra&io verze & folidee devotionis eft proba- pii Afcetze femper in memoria habeat: l.3. c. 16. tio; quia tum duo illafimul concurrunt , ex votut homo ubique fecum fert. confolatorem [uum €9 dicit ad eum:. Adeflo mihi, Domi- quibus certa probatur virtus, nempe neceffi- Jejum, $ Pt a. tas & difficultas, qu?eficin diverfa rapiunt a- ne Je[u , in omni loco €9 tempore. Haecsnihi fit ; £11ch6' | nimum, ut fi quis tum fidelis fit, verefolideque olatio, libenter velle carere omni humano [olatio. Gen. 22. devotus cenfeatur. - .Nunc cognovi, dicit Do- Et fi tua defuerit confolatio, [it mihi tua volun- N.12» minus de Abrahamo, quod vere.colis Deum. za; €$ jufla probatio pro [ummo [olatio. — .Non 1d eft, ex illa fidelitate, quam fervafti n ta- enim. in gerpetuum t irafceri:f, neque in cternum li concurfü neceffitatis & fidelitatis cogno- qqmminaäeris. fcendum te preebuifti, qualis effes, an vere co- leres Deum. Alterum argumentum fic for- ä mat: Beatius eft magis carereomni confola- AGor. 20 .tione fenfibili, quam ea abundare; Nam, ut Dïfbiuæ VII. | Y. 35. ait Apoftolus , oportet memini[Je verbi Dotmini Jefu. quoniam ip[e dixcit : Beatius efl magis dare, De mortificatione. LR quam accipere. Quod abfolute & univerfim di- ;h?lip.fz. : &um deomni genere doni, magis adhuc vide- Y2 tur verum dedonis, quae Deofiunt, nam, ut XIII. Audierat aliquando in. concione optime & fufiffime ait fan&tus Joannes Chry- quadam Philothea, non minus perfecam foftomus: Beatiüs. eft, debitorem habere mortificationem cenferi debere, bene uti re- Deum, quam novis'nos debitis apud eum bus, quam ommino non uti; quod prorfus confítringere; cum jam enim tam multa illi imaginari non poterat, cum Heligiofi pro- debeamus, cumque ex tot capitibus feu no- pterea maxime prz fzecularibus eleemofy- ininibus mereaturanobis coli, certe nihil a- nam dantibüs laudentur, & zeftimentur, quod manti Deum accidere poteft beatius, quam omnia fimul relinquant, fzeculares autem par- fi eum qualicunque beneficio demereri, aut tem duntaxat. Adcujusdottrinze veritatem | M fi fieri poffit, debitorem habere valeat. Hoc illi pejcfdadendam. Ih de mu- beatiffimze Virgini tauquam fingulare ali- Tibus d quod privilegium a fan&o quodam Patre L vc' 2! ! Solutio. : praedicatur: Fuge, que debitorem habes eum, cui nor debemus univerfi. Sed qui caret omni fenfibili confolatione, dat Deo, quantum ho- XIV. Refpondet Afc:eta, aitque, rationevm mo dici poteft illidare. Supponi duo debent petendam elfe a perfe&ze mortificationis de- finitione, quze communi omnium, qui de ea ad declarationem hujus propofitionis: Pri- mum eft fermonem effe de homine, qui fe fcripferunt, Patrum confenfu fic effe declara- rofiteatur Dei & virtutis cultorem; Alterum tur,cum appetitus perfe&te fubjectus eft ratio- ni, &ratioDeo. . Zd quod efl in homine pracipu- quod libenter talis in obfequio Dei carere velit omni prorfus fenfibili confolatione. um, inquit fan&us Auguftinus: imperet cete- L. y, de - om. L'z' cl 26- Quibus praefuppofitis aperte patet, tantum rir, que funt nobir befliztque. commsmia : At- fer. &tnit illum hominem dare Deo, quantum illi ano- que id ipjum, quod excellit; in homine , id in monte C 2« bis daf'ipoteü; Nam quid ultra cogitari po« efl, menr €9 ratio, potiori fubjiciatur ,. qt;æ - E | fitulus XLPFIIL Dubia Afctica. 667 * efl ipía veritar , wnigenitur filius Dei. ^ Neque utenülia ad corporis füftentaculum pertinen- enim imperare inferioribus. potefl , nifi fuperiori tia ferventi fpiritui funt onerofa, tribue tali- * S.Profper - infentent. Je ig/e fubjiciat. Sic fan&us Profper : Domine- bus fomentis temperate uti , non defiderio tur vittis ratio, [ubjiciatur corgur animo, animus himio implicari. Nec obítat ratio iu contra- Dreo, &2 impleta efl tota hominis perfe&tio. San- rium adducta, quia cumraro reperiatur, qui Serm. I. in Qyadr &us quoque Leo : $i mens reifori fuo fubdita tali modo utatur rehus & bonis temporali- E ' lerrena. voluptatzs incitamenta calvaverit, ordi- bus, melius utiquefacit, qui, utfe eximattali periculo, omnino ea bona deferit; per fe au- mà ! natijomum tentbit .ratio principatum ; quia tunc efl vera pax, €$ vera libertas hominis, quando €9 tem loquendo, fi quis fecularis talibus bonis Mi d. | caro animo judice regitur, €9 animur Deo. Pra- temperate juxta vocationis fuse exigentiam l0. Serm. 4. uteretur, negarinon poteft, eum in perfectio- fide gubcrnatur. — ltemque rurfus : Emundan- r ies nos ab omni inquinamento carnir €9 fpiritus, ne2aequare poffe alios omnia relinquentes, fi- WL cafligatir collu&ationibur . qug funt inter w- cut noen raro revelavit Deus quosdam fze- 'ib. 3. di. 3 It, Ínf. tramque fubflantiam animur , quem fub .Dei gu- culares in perfectione & meritis aequalesfuif- Wtcr bernaculis conflitutum, corporis decet e[fe reio- fe Macariis , Paphnutiis, & aliis ejusmodi fan- s. Greg. rem, dominationis fum obtintat dignitatem. De- | 1. 6. mor, &?s hominibus. nique fan&us Papa Gregorius paucis hzec 0516, omnia contrahens, Cum vel mentem Deo , in- quit, vel carnem menti [ubjugamur. Huc usque Dubium VIVIA.I.- S5. Patres. Subfumebat poftea Afceta: Atqui beue rebus utendo fecundum propriam cu- | ïDe fidelitate. jusque vocationem , non minus perfecte ap- petitus fubjicitur rationi, & ratio Deo, quam : XV Dicebatur quondam ab aliquo, mà- F. non utendo. Cur enim non utendo fit iíta du- lom, jorem reperiri fidelitatem in parvis , quam Y plexfubje&tio, nifi quia, cum naturaliter ap- magnis rebus, quod iterum credere non po- enp, petitus propenderet in ufum rei, retinetur ifta terat Philothea, cum utique major difficultas, 4616 propeníio ratione , & ratiodifcit a Deo feua & attentio requiratur in magnis opibus jux- ratia , quantum retineredebeat ; unde fan- ta Domini voluntatem difpenfandis, quamin $. Petr. 2. Ctus Petrus : /n fcientia , inquit, miniflrate ab- €1.V.6. flinenfiam , ideft, difcrete & rationabiliter fe- parvis divitiis. Quare confultus fuper hoc dubiq Magilter ejus fpi/rit.ualis. cundum Deum, prout fcitis in Domino. Sic plane in bono rei ufu , qui fit tantum intuitu -- Solutio. vocationis, cum ex naturali concupifcentise motu pars illa, quze dicitur fenfualis feu appe- XVI. NRefpondhet i iRiuquue di&i verita- titus, apparetrem ufurpare alio prorfus mo- tem fic oftendit: In confeffo aft apud omnes; do & fine, quam velit Ratio: ratio, cum grà- quod ineo potiífimum confiftat fervi fideli- tia cohibet hanc concupifcentiam, & a pro- tas, fi conftanter & pure Domini fui rationes pria vocatione, tanquam ab interprete divi- refpiciat , & non fuas ; atqueadeo, quo is con- ftantius & purius fic fe gerat erga Dominum "d nze legis & voluntatis , novit, quantum cohi- £cclef41, beat. Sic monetSapiens: Utere quafi homo fuum, eo fidelior fervus & charior habebitur. v. 9. frugi his , que tibi apponuntur. Sic utebatur A - Sicfe Jacob focero fuo Labano probabat : //i- Genef, a, Philip.4. noftolus, dicens: Ego didici , inquibur fum , fuf- ginti annis fui tecum : oves tug. €9 capra fleriles V. 38. v' 12. * ficiens e[fe , fcio E$ humiliari , [cio & abundare , u- son fuerunt , arieter. gregis tul non comedi ; mec bique & in omnibur conflitutus fum, €9 fatiari , 9 captum a beflia oflendi tibi, ego. damnum omue e[arire, C abundare , €? penuriam pati : Quafi reddebam , quidquid furto peribat , a me exige- diceret, perinde me habeoin ufu rerutn , ac bas , die no&uque e[u urebar. €8 gelu , [ugiebatque nonufu ; nam dum rebus utor, fic utor ex ra- omnu; ab oculir sueir, ficque yer viginti annor in tione & gratia, ut tum non minus fim fubje- domo tua tibi [ervivi. Floc eít, effeconftantem, &us Deo, quam finon-uterer. ltane tu , qui hoc eft, effe fidelem ex hac parte; fedin parvis tam facile conquereris, fi quid in ufu rerum praecipue rebus hoc przeftatfervus Dei , id eft, pateris ? Hinc merito fanttus Auguttinus, maniteftius fe oftendit conftantem , & fe pure | . f.de mo- Ha/;t , inquit, vir temperans in rebus hujus vi- refpiceremandantem potius, quam mandata. Nam primo de conftantia , cum frequentius $o 2« ribus Eccl $z regulam utroque feflamento firmatam , wt eo- rum nihil diligat , nihil per fe appetendum putet ; occurrant parva, quam magna, certein parvis fed ad vite hujus , atque officiorum wece[fitatem, etiam facilius eftfe conftantem probare,quam quantwn jatis efl , wfarpet. utentis modeflta , non in magnis. Efto enim occurrant aliquando amantis affeftu. Ytemquealibi: In omnibus tali- magna, in quibus fis fidelis; at, cum dictum bus non ujur rerum, [ed utentis libido in culpa efl. fit, non ex uno aut altero cafu fidelitatem Hoec autem libido fic coerceri poteft, & de- probari, fed ex multis ; quis non videt, mul- bet, at deinceps non aliter, nec alio fine, re- ta illa quotidie in parvis tantum rebus eve- bus ullis utaris, quam prout vocatio, aut of- nire, ubi fe probabilem fervus exhibeat ? ficium exigit, vel permittit. QuapropFer re- Deinde vero:de puritate , qua imperans L.3.c.26. &e precatur pius Author : non me vincant, potius refpicitur, quam imperium , aperte patet, in parvis rebus, ubi nihil adeo fpe- [^ delmit. peus neus, non me vincant caro & fanguis : morté non me decipiat mundus , nec me fupplantet &andum cernitir, quod animum pelliciat " diabolus. Ecce cibus, potus, veftis & caetera ad fui confiderationem, ficutin magnis. Ne- que R. P. Loha Bill. Man: Tom. £. Pppp2 668 Bib'lz'othecæ AManualis Concionatorie li qüe enim illic magnus proventus, aut ja&ura cobo Philothea , quod patientia opus perfe« ( &um habeat, fed non fatis videbat; cur huic fnagna : non indeullum decus,aut aliqua gra- vis injuria : Unde fi quis parva & quotidiana potius. virtuti, quam alteri perfectio adfcriba- illa conttanter, & qua poteft follicitudine ac tur ; Quare clariorem hujus dubii explicati- | onem petit; cui j f diligeatia perficiat, profe&o indicabit fe unum f imperantem pure refpicere, feuni Deo inten- dere , feilli uniadhzerere , & cum Davide pof- þf. 72. Yv. 26. fedicere: Quidsmihieflincalo , €$ ate quid vo- as o ub lui fuper ierram ?. defecit caro. mea, €9 cor me- glao, P um, Deus cordis mei, €9 pars mea. Deus in gler- "XVHI. li?;fpondet Af&&ta ; fuþponendo im-i In Pfal, -- v- 17' g At Ü ) num. lii ffbi paries faciant de vebus lmmanis'; primis ex S. Auguftino , quod omnia peccata 19 4 inquitS. Auguftinus ,clamet populus Dei : Pars mea. Deus meus.. . Non ad tempus pars mea, fed duc rej faciunt in homine ;; Cupiditas €? Timor ; [ cogitate , difcutite , interrogate corda veftra , ger- gars mea Deus in [mcula. — In parvis major eft fcrutamini con[cientias: videte , utrum po[Jmt. e- þn igitur fervi Dei fidelitas , quam in magnis ; quia inillis major conftantia,& puritas cultus [e peccata , nifi aut cupiendo , aut. timendo. Pro- gouitur tibi pramium , ut petces, 1d efl , quod te de- Dei fpe&tatur , in quibus tota confittit fideli- leftat , facis , propter quod cupis : Sed. forte non * [ M;atth.zs. tas: Éuge ferve bone €9 fidelis , quia fuper pauca fuifti fidelis , fuper smulta te conflitus, . Non induceris donis , terreris suims ; facier , propter quod times. Si cupiditar mon valuit , forte ti- commeniorat Dominus , quze magna fervus e- mor valebit. — Porro autetn fi de [cripturis contra w t 0 gerit, quia ubi agitur de compenlanda fideli- tate fervi, declarandum duntaxat fibi id fide- cupiditatem venit tibi im wentem , quid grodeft homini , fi totum lucretur mundum, anting vero tur, in quo eft fita illa fidelitas, ut alii fervi do- Jua detrimentum patiatur ?. veniat. etiam contra ceantur, & excitentur ad illam exercendam. timorem in mentem, Nolite timere eor, qui. occi- Mattho 1Oe Luc. I6. Sic rurfüm alibi Dominus. Qu fidelis eft n mi- V 280 dunt corgus , animam autem. non po[funt. occide- nimo, €? inmajori fidelis eft , €9 qui in modico ini- rt, Ex quibus vides, quanti referat abftinere quus efl, €4 in majori iniquus efl ; quafi aperte & fuftinere, cum inde vel virtutes univerfze , diceret, non amagnis, fed a parvis rebus di- vel peccata ornia enàfcantur, Sicidem San- gnofcitur fidelitas fervi, quia fzepe contingit, &us Auguftinus de Chrifto Domino : Omnia ut qui in magnis fidelis eft, nonfit in parvis; qua hobere cupientes mon. re&le videbamus , ca- vix autem fit, ut quiin parvis fit.fidelis, non vendo vitia fecit : ommia qum vitare cupientes à fitin magnis. Etfic primi hominis tentata eft ludio deviabamus. veritatis , gerpetiendo deje- fidelitasinre exigua , qualis eft pomi efus. Sic cit 2 INon enim ullum peccatum committi. potefl , primi Judzeorum Regis in mora & expecta- tione Samuelis per unam autalteram horam. nifi dum appetuntur eà, qua ille contempfit , aut fugiuntur ea ,. qug ille fuflinuit. Atqui in his Sic plura füppeterent aliorum exempla, qui« duobus aftibus omnis patientia continetur, bus Domini fententia confirmetur , fed ipfe Dominus in feipfo fuisque rebus geftis longe libenter abftinere ab thibus bonis fenfibi- libus ; & mala. omnia fuftinere ; narn cum om- d03)v, id evidentius manifeftat, quam in aliis. Cum nis patientia verfetur circa ea, quze fünt carni $m5 enim vellet indicare, quam fe conftanter & & accurate fidelem exhiberet in obfervanda le- autahimo contraria, nihil autem fit contra- rium, quam vel privari bonis, quaenaturaliter ge peribit, inquit,potius c&blum & terra , quin appetimus, vel fuftinere mala,quze refugimus: omnia fiant usque ad unum Jota vel unum apicem. Qüin & ipfe Deus optimus maxi- Profe&o hinc manifefte fequitur, quod omnis patientia in his duobus acibus continetur, V. 22 Pf4o» mus, quiappendit tribus digitir molem terra , id quos Chrittus Dominus, celeberrima illa fua elt, tribüs hisattributis univerfum regit mun- dum ; fapientia, bonitate & potentia , nonne fententia complexus eít, qua fequentes mo- $m net: Qui vult pofl me venire, abneget [emetip[um, Lue. g. itCuf, hzec in minimis ragis elucere facit , quam i €? tollat crucem [uam quotidie, Ett enim abne- V-25. inagnis ? nonne magis mirandum, quod om- nes capitis noftri capillos habeat numeratos, gare feipfum , abítinere bonis fenfibilibus; & - eft tollere crucem, fuftinere mala. Sic fan- S. Profper c. IO. de & ad folium arboris decidens advertat ani- &us Profper agens de fortitudine feu patien- mum;quam quodhomines regat & Angelos ? vit.cone: nonneadbonnitatem fuam maxime declarane tias Qwf virtur, inquit, fortiter etiam talibus biaudunentis fepugnaret , mec acquie[ceret. mol- Cant.4. ' dam , fic fponfus fponfze loquitur: Zulnerafli libus, qu& adjuvante Domino dura quaque , vel Y. 9. cor 1eum [oror , mea [pon[a , vulnerafli cor meum in uno oculorum tuorum , €3 in uno crine colli r jert iui? Quid minutius unocrine ? nonne ad po- tentiam denique 1anifeftandum illud divi Rom. [0" 1.3. deGe- Auguftini valet di&um : Deurcreat minima cor- Dubiuf;z—..?f. Ya €. 14. nefi ad lit. pora , acuta fen[u animantia , ut mojori attentio- ne [lupeamus agilitatem mu[ce volantit , quam magnitudinem | jumenti gradizntir $ ampliusque ,k'lDe zglo & fientia jungendis. - i iC smiremur opera fo " rmicarum , quam onera (?a- suelorum. XIX. Cum qali&uando audiviffet kPhi- Dubium IX. lothea , fcientiam fine zelo arma fíine Deabftinentia & füftinentia. : milite , & zelum fine fcientia militem fine armis effe, difficulter capiebat fen- ! XVII. Audierat quondam ex .fan&o Ja- fum * "W Titulus XLV . Dulia: dfcttita. « fum hujus fäntentiæ - torem quendam Auditores ad refpeGum hu- eam itaqug flb1 fexpli-. manum vitandum excitantem, atque inter caripg;ät, cui . Solutio. alia dicentem , quod refpe&us ifte fit gravif- XX'. Refpondet Afceta,& utr'iu'squä necelfi: fimus Chrifti & Dei defpe&us, quodcum fibi .. tatem fic oftendit; nàm primo; quid efficiet imaeinari non fatis poffet Philothea ; clarius fcientia finezelo, cum fit hoc zeli proprium, fcientiam acuere , excitare, & in medium pro» id fxbi oftendi petnt cui ducere, ütfeipfamprodatad opus externum, quze alioquin non fié excitata lateret; & otia- T IT ! Ecel.2o. retur. Hincfapiens femel & iterum : Sapien- Solutzo ; * n ^ 32. & 41. tia ab[rondita, €$ thefaurur invifus , que utilitay V. 17 [ B in utrisque ? Melior efl , qui celat infipientiam XXIL Räfpondet Afceita., idque fic often- " 2 o osfuam , quam homo , qui ab[condit: fapientiam fo- dit; refpe&us eo eft iniquior, quo perfonse, am. Zingeli quogue inquit S.- Asnbr: in Pf. 118, de quibusagitur, magisinter fe differunt, & fine zelo nihil funt , €9 fubflantim [um amittuut quoindignior eft illa, quae praefertur ; fed in grarogativam , mifi eam zelz ardore. fuftentent, umanis non reperitur tanta differentia per- Tum paulo poft: Etquid miramur., fi Zngeli 1 d fonarum, feu talis indignitas ejus. perfonze , eum habents [pfe IDeus: Pater ait , zelans slabo quae praefertur, quam in refpe&tu humano; 7 gerufalem zelo magno. : quia Deusimagaus ; idzo ergo non eft iniquior refpe&us quam huma- - €8$ zelur magnur efl, C? pro uniuscujnrque. quali- nus, Prima feu major propofitio per fe pa- tate , ita €9 zelus, aub mediocris, aut inagnur efl. tet. Secunda autem, feu minor facile oftendi- Zelo vindicatur Jerufalem , ielo: Ecclefia cong»e« tur; cum enim refpe&us humanus nihil ali- gatur , selo fides acquiritur, zelo prudentía -po[fi- ud fit, quam ex cupiditate placendi, vel me- Mattt o detur. : Dominur quoque Je[us ait : zelus domaus tu difplicendi hominibus, aliquod. Chriftia- m tuc coiedit me. Et nonnullis interje&is: Ze num opus omittere, vel óppofitum malum lus utilis in Sacerdote pracipue, ne negligens €9 tommittere; profeCo hinc patet homines reui[jur fit. Ac denique zelum vocat Dei vi« praeferri Chrilto; hae funt videlicet perfonze, tam, quafi diceret zeli minifterio Deum in de quibus agitur, Chriftusex una parte prae- ilis vivere , quibus przedicatur.: Quod ve- cipit bonum, aut vetat malum; ex alia vero roetiam zelo fit adjungenda fcientia,duplici- mundus five homines, quibus placendi cu- ter intelligi poteft ; Primo quidem , ut per piditas vel metus difplicendi avertunt ab iilo fcientiam intelligatar diícretio & prudentia, bono.tenendo, ut impellant ad. malum. At Deinde vero etiam peritia & intelligentia eo- nonne eft tanta iftarum perfonarum diftantia, rum, qua fpe&tant ad cognitionem Domini quanta in humanis alia reperiri non poteít? Jefu. Quid enim doceas, quod ig 2 nores; aut Nonne fi mundus. przefertur Deo, przefertur '. quomodo fru&uofe doceas , nifi prudenter perfona tam indigna, quam longe indigna - -difcernas , quid, quibus, ubi, quando? quod efle poteft prae altera , .quze pofthabetur? oyclare S. Gregorius in hzc verba jJob: quaecusque. alia fiat comparatio perfona- Job.48. v. 3. mor, uis dedit gailo intelligentiam ?. Gallo , inquit, rum, aut quzecunque earum fit diftantia , vel 6. 5* intelligentia de[uper tribuitur , — quia. Do&lori ue- unius ad aliam proportio., ;tota tamen illa ritatis virtur difcretionis , wut moverit quibus, differentia finita eft, & fuis terminis circum- guid , quando €9 quomodo inferat , divinitus mi- fcripta, cum fiat comparatio inter homines, niflratur. INon enim una eademque cun&lis exhor- inter creaturas, quarum alia quantumcunque iatio convenit, quia mnec cunBlot. par fmorum qua- aliam dignitate excedat, excelfus tamen ille eft determinatus ; atinter Deum & hominem - litas adfiringit ; [mpe enim aliir officiunt ,. qua a- liis profunt. Vide, quze plura - profequitur. nulla prorfus eft proportio, fed infinita quae- Serm. 9. Quem in fenfum etiam S. Bernardus: Fxcilli- dam diftantia, quze efficit, ut, cum per refpe- i. d5 in Cank - p »olo ftto fpiritus illudet terrorir ,. fi. fcientiam €&um humanum . przeferantur homines Chri- negligas : nec habet callidus hoflis machinamentum fto & Deo, id praeferatur alteri, quod tam efficaciur ad tollendam de corde dileBlionem ,:quam longe eft indignum, ut.nihil longius, nihil .. . Profpet .qo.de fi efficeve pojfit , ut in ea incaute , $ non cum ra- indignius cogitari poffit. — Cui a[fumiloflir me , 1. 46.v.8. "i, colle tione arabuletur. . Itemque alibi: Importabilir, aut adequaftis ,. €9 comparaflis me ? ait Domi- emph i ait , ab[que [cientia efü. zelus , ubi- ergo vehemens nus apud Prophetam. — Ke/ponde , € erubefze. Quando effet muncus univerfus , quid ille aemulatio , ibi maxime difcretio eft necelf'aria , que efl ordinatio charitatis. — Semper. quidem. silus eft ad Deum,-.nifi quod ait Sapiens ? Tan- Sap. rr. absque [cientia mimus efficax , minusque. utilis quam momentum flaterzg , fic eft ante te orbis ter. V. 23- à invenitur , plerumque. autem . 9 pernictofus. val- rarum , 7 tanquam gutta roris antelucani , qug Rom, ro," &t fentitur. Hoc eft denique, quod Apoftolus de[cendit in terram ; Sic & Propheta : Ecce gen- Ifa. 4 O. 'V'. de- Judaeis dicebat : JZmwulationzm | quidem tes quafi. flilla fitulg, &9 quafi momentum flate- 15* 7(77.2 r veputatoe [unt. At certe non intervenit Dei habent , [ed non fecunduss [cientiam. — Non -eft hoc zemulari Deum , fed f,? ipfum. in ilo refpectu humano mundus univerf(us, non Angeli, non Beati, non ipfi etiam & homines fanciores , doctiores , fapien- Dubium a non tiores , non miliones hominum , millia, non centum , vix decem , vix De refpe&tu humano. : unus aut alter ; mera eit plerumque - XXI. Sepius audiebatPbilothea conciona- &imagä.nati o 3 timor noc&urnus:. ; Et Pppp3 tamen é70 FEibliothécm Manualis - Concionatofie Ü tàmen hunc aut alterum preefers Chrifto ? niftrat ; Dominur. firmamentum rieum , Ef re- Pfal. vy. M t.t fugiun meum , €8 liberator sueus , - JDeus meus 5 V* 5- uvu pr »fers Deo ? O indignitatem ? Quis ut Deus? quid tibi videt ur de Chrifto ? merito adjutor meus, & [perabo in eum. — Tum vero ! Deut.32. ergo tales olim audient ; Übi funt Dii eorum Dominus ; Quoniam in me fperavit , liberabo pg . go. J . 88, eum , protegam eum , quoniam cognovit nomen v . y4. y i quibus habebant fiduciam ?. [urgant, €$ opitu- meum. Hinc przeclare S.. Auguftinus : Forti- lentur vobis, in nece[fitate vos protegant. P'idete, quod ego fim folur , €$ non fit alius Deus. pratter tudo nofira. efi infirmitatir -in veritate cognitio, €9. in huimnilitate . confefio.. 'Tertio d enique ad "!';04 qmaiorem id fpe&at Dei gloriam, ut , quo in- Du'bviuf-n'XII. firmiore utitur inftrumento , eo apertius cognofcatur Deus effe ,. qui facit, quidquid L eft admirabile, .& quam fit admira rj bile, quid- d me cum gladio €$ ha- x.Re g.dxy. : De infirmitatis utilitate. quid facit, « Tw ventr a fia €9 clypeo, dicebat pufillus David Giganti: 45- LÀ XXIIL Cum legiffet Philothea, quodS. Ego autem vent e o ad te in nomine Domini , €$ da- L] Paulo olim tentato , & liberationem a tenta- bit te Dominusin manu tea ; ut [ciat. omnis ter-- tione fuppliciter petenti refponderit Deus: . E$ moverit. univer[a ra , quia eft Deur in Ifrael , 2. Cor.x2. Suficit tibi gratia mea ; nam virtur in infirmi- Ecclefie hgc, quia mec in gladio , mec in hafla 9. date perficitur 5 mon poterat fibi imaginari, falvat Dominus. Sic humilis & generofa Ju- Judith. g. quomodo per id, quod ipfum infirmum elt, - w — . 3 « €$ C t dith : Erit €9 memoriale nominis tui , cuim ma-,19- — — roborari aliud poffet ; qmre,vcum duþiqm mu; fomina dejecerit eum ; .Non. euim in multi- de more proquqiiïet. tudine efl virtus tua , Dosnine, neque in eguorum Hebt.10 viribus ; voluntas £ua 36 efi , mec fuperbi ab initio placuerunt. tibi, fed hu milium £2 — man[ueto- *P.LS'ol*ut,io.. rum fenper. tibi placuit/ deprecatio. Sic ipfe Dominus infirmitatem carnis noftrze affump- .—wWm —ll XXIV. Refpondet Afceta , & verïtafeth p i hojus afferti ex eo oftendit, quodibi fit major fit, ut gloriofius in ea de diabolo trium- tl pharet: Unde illa fant preclara fancti Augu- virtus, & potentia , ubi majus fentitur divi- ftini verba : Fo:ti*udo Chrifli te creavit, infirmi- numáuxilium; tum ibi etiam magis vere & ortitudo proprie dici voffit effe virtutem & potent'am, tar Chrifii te recreavit: F Chrifti fecit, ut, Tra&. 14 ] ad patiendum. —.Nam fi quod erat , non. periret : O quantum debemus Joann. Rom.8. velad agendum, ve v. 7. infirmitati ; quantum eft Ícilicet redemptio- 2. Tim- 4« E Deus.pro no bir , quir contra nor ?. Doinus meus, T1fa. 50. auxiliator meus , inquit Propheta, id eo non [um nis beneficium. jam non miror, quam Uy) vV.3. confu[us , ideo pofui faciem mean , ut petram u- facundus fit Apoftolus in hoc divino confilio 4« Juxta depraedicando , quoad majorem fui noti- riffimam , €$ [cio, quod non confundar. funt mundi elegit. Deus , if 1. Cer. x, efl , qui jufificat me ,. quis. contradicet — mili ? tiam : Que fluita jbidem a. Stemus fimul : Quis eft adver[ariis meus ?. -ac- confundat [apientes , €$ infirma mundi , £? con- 28. xrl sl ! cedat ad me. Ecce Dominus Deus. auxiliator temptibilia , €9 ca, qum mon funt , ut ea , qu& I.CDt.Q. j funt, defirueret ,. ut mon. glorietur omnis caro in 23 seus , quir efb , qui condemnetme ?. Denique ( quidquid fe contra opponat, vel mundus u- confpe&nu - cjus. Merito ergo dixit Propheta niverfus, vel infersus totus , vel orune s ümul Toel: Infrmus dicat , quia fortir ego [um.. Et Joel. c 3. IO. diu nobifcum erit S. Paulus: Cum infirmor , tunc. potens. [um. 2. Cor.12. jun& v creature , quam 10. Dominus, femper illu d erit verum , quod di- Re&e tamen monuit Afceta , hactenus di- uafi ultro le&us ait Difcipulus : Major »ft , qui in wobis €&a non ita intelligenda . effe , ,g ndo. Sedininfirmita: e&im- veiimus effe infirmi , aut quafi ipfa infirmi- 1.Joann. £fi, quam qui in viiu tas & impotentia naturalis fint ex fe optan- 4- 46 potentia, fi humil iter agnolcantur, & perte- &e Deo fub'iciantur, majus adeft divinum dae; Domimur efl, qui mortificat , & vivificat , . Re g. 9. auxilium , major Dei virtus & potentia. ld qui gauperem facit , €9 ditat, humiliat €9 [ub-v.2. levat. Noftrum vero eft, noftra infirmitate quod tribu s rationibus probatur. Prima pe- titur ab ip (a Dei bonitate & mifericordia, D non tantum non infirmari , nec defperare, u2 , quo egent orem videt hominem , pri- fed eo magis confidere , quo infirmiores fu- q luftrat, & monet, ut fe videat mus, cum invocatus non defit Dominus, mo quidem i & agnofcat, quam fit paupe f & nudus & mi- qui nos confortet : aut, fienim non adeflet, fer ;tum fi talem fe agnofcat, aut fi faltem de ficut vellemus, velitque nos in noftra imbe- cillitate relinquere, neque tunc etiam deji- fe nihil praefümat, & arroget, beniguitatis ciamur, ne fortiores effe velimus, quam ve- fuze fontem apent , & abyffo mi[erisrum invo- Ptar. v.g. cante mifericordiam abyfjum ; ubi abu ndaverat lit Deus. Satisenimfortes fumus , fi noftram deli&lum , ibi [uperabundabat /|gretia. — Deinde infirmitatem libenter portamus :. & fuam Rom. 5. $QO. : vero, quae fecunda eft ratio , fi mifer ille fic impotentiam generofe ferre magna eft poten- teventus a Domino, non modo non inde tia. fe efferatfed magis fe ac magis humiliet,pau- * Bulias X11l. ertatis fuze femiper memor , & infirmitatis rzedicator à(fiduus , fibi totusdiffidat, ut fe De violentia ad Cetlum obtinen.. totum in divinam projiciat bonitatem, tum dum neceffaria.. mirum quantum hac dele&atus confidentia Dominus , fperantium in fe corda roborat, XXV. Cum legiffet in Evangelio Philo- confortat animos , & ad omnia vires fübmi-, 1eas Titulus XLVII Dub"ia J/&ätica. & 671 L hj Maith. e, £hea: Regnüw't cglorum vin patitur ,. €9 violen- exhortatorem , eo quod in vocationis gratia u.v.r2. fi rapiust illud : partim mirabatur, quod fit novum illud gaudium , & illa .vocationis Prall 90, Deus, cum tam ardenter cupiat omnes ho- gratia fit in novo corde, quod perfecto non ". M. mines falvos, nihilomin&s tamen violenter gauderet in. ingreffa Religionis, nifi novum illad acquiri velit : partim nefciebat, in quo eílet, & mutatum, ficut dictum eft, quia gau- vere confifteret illa violentia dium nonnifi ex amore naícitur , atque ad- j quoid utrum- que.dubium ut ei folvaþur.; eo , ut fit gaudium fpirituale, debet effe amor lpiritualis ; ut fit gaudium de mortificanda carne, debet effe odium carnis, & amor fpi- Solutio, ritus , quod certe carnis odium & amor fpi- fï tatum efífet. ritus non effet iu novitio, nifi cor ejus mu- XXVI. Refpondet Afceta , per violentiam Converte me, €$ converzar , ait et hanc nihi] aliudintelligi, quam vi&oriam de difficultate , quze in virtutum exercitio oc- Propheta , quia tu Dominus Deus meus : poft- Jer. 31. v. currit ? . quam euim convertifli me , egi panitentiam, €9 18. cum enim ex una parte Regnum pofiquasa oflendifli mihi , percu|fi. femur. meun. cclorum obtineri nequeat fine virtutum , preecipueCharitatis,Caftitatis & Humilitatis, Quid in femore , mifi voluptas caruis , accipitur, L^ 25.Mor inquit inétus Gregorius , €9 quid efl, qz/mdc'I j udith.g., exercitio ; fimiles autem virtutes exerceri dit , poflgaam oflendifli. mihi , gercuffi. femur M non pollint, nifi naturze corruptze vis & vio- gueum , ifi pofiquam [uperna. fpiritualiter. vidit, lentia ioferatur; tam neceffaria eft hzec vio- omne quod in [e inferiur. carnaliter. vivebat , ex- lentia, quam ipfa virtus ; & ficut de una vir- Linxit , ut quanto magir fumma pate[cerent , tan- | Hebr.10. 39. tute ait Apoftolus : Patientia vobis efl nece[fa- to amplius ima , qum fenuerat , mon, liberent, ïi ria , u£ voluntatem |.Dei — facimtes: repor*etis Nam quanto incipit quisque [uperius vivere , tan- promi[fionem ; fic plane de vi nobis inferen- Sicut enim o €9 inchoat imferius futerire. da fentiendum eft, cum alioqui nulla fit foli- mutata dicitur perfona, quia mutatus eftejus Apoc. 3. da virtus. Qui vicerit , dabo ei [zdere mecum in vitze ftatus: fic etiam mutatus eft vitze fta- i | 21. throno meo , ficut €9 ego vici, & f;di cuz Patre tus, quia mutata eft perlona : fed utraque 20 1n £hrono ejus. Quafi aperte diceret, non mutatio, tum perfonze, tum ftatus , ut fit aliter fe debit mecum,nifi pugnet, & nifi vin- vera & fincera, cor mutatum effe debet : Ti 1 cat, cum ego ipfe non aliter feffionem illam (40D, Cor efl primum vivens, €€ ultimum moriens : hoc meruerim, quam pugnando & viucendo. vulgare dictum de utraque vita feu morte, 2.'l'im. 4. Hi»c merito Apoltolus dixit : Bonum certa. v. 7. tam naturali, quam fpirituali, vere debet men certavi , curfum confummavi, fidem zrua- iítelligi; ficut & illud fapientis : Omni cu- Prov.4.- vi , in reliquo repofita efl nihi coronajuffitia, non flodia Jerva cor tuum , quia ex ipfo vita procedit. 23. folum:autem mihi , fed €7 iif ,-qui diligunt. ad- " Cef- I Quafi novitio diceretur ; quia tunc, quando " Ibidem g, Uttifuz: ejur. Et vero inquit idem : Qui certat fumitur habitus , cor eft novum, & in fua N s. -Snagone, noncoronabitur , mifi legitiie certavt- novitate iütegrum , fpirituales fentis affe- 1.Cor.9. pif. Ectrurfum : Ommis autem ,. qui. in agone &us , amore commoveris & gaudio, bene 25. . contendit , ab omnibus fe abflinet , & illi quidem habet , hoc eft fuave Chrifü jugum , hzec . uf corruptibilem: coronam accipiant , nos autem d 64 vitze religiofze fuavitas ; fed quamdiu putas incorruptam. —Ego igitur fic curro , mon quafi ficfuaviter vives? audi & crede. Quamdiu .D'Cor.m. in incerium 5 fic pugmo , won quafi a£rem ver- fcilicet cor tuum confervabis in fua integri- berans; jed ca[ligo corgus meum, |.€9 in. fervitu- tate, &novitate. Hic eft fcopus propofitze iem redigo , me forie , cum aliis pradicaverim, veritatis, & totus finis difcurfus, ut, quan- tum gaudere femper velis,tantum in hiac no- iffg repfabui efficiar. vitate cordis perfiftas. Statim enim atque N b * cor inveteraícet , definet gaudium. Tum h ! mbi;.m*)&m autem inveterafcet,quando aliter de rebus fenties, ac modo fentis. Modo tibi omnia vana videntur propter Deum , & falutem , & De habitu A:rälligiöfo. nibil tam abje&um in religione , quod non 5 acceptes; fi poft aliter fentias, & judices, XXVIL Cum aliqua . perfona - religiofb tum pota te inveteratum, & ne mireris, fi te habitu indueretur,inter alia dixerat exhorta- privatum gaudio fentias, quia non eft gaü- diuni, nifiin corde novitatem fuüam confer- tor, qui pro illa folegnitate perorabat: vante, non efíe in novo habitu novum cordis gau- Hinc S. Bersardus merito mo- dium . fed in novo corde : Quam do&tri- nuit : Serutetur. proinde viar [uar , — €9 tidia Tn illavet« ba: ecce nam utpote valde falutarem cum Philothea jua, qui promiffam centupli gratiam fibi. deeffe nos reli- melius explicari petiiffet. - cau[atur , &v vidibit profeGo ,. [e non omnia re- quimus i liquiffe ,^ nec propterea. miretur , [» mon illud omnia, peregere , — quod mon eff — promifum , wifi Solutia.. his , qui relinquent ormia , €9 inter ommia femet. ipfor. Quam ob rem idem fan&e & ad XXVIH. ( Refpondet Af?eta " bege digüi;e Patgr Aad fe primo accedentes , N fumen- ! Bibliothecee Manualis Concionatorig 672 d magne, ut volaret in defertum , & in. de[erto dr rit fumendum paratoshabitum fic urgebät. Ve- lf hementius Alge ergo qui. relinquere. wniverfa licis affluens , inde. a[cenderet. innixa. [uper. dile- QUI difponis , te quoque inter relinquenda. mumerare &um [uum, uteft in Canticis ,& in Apocalypfi, 0 eneento. Imo vero maxime €9 principaliter ab- ad illud ipfum exprimendum , quod dicimus qu de occulta vita, quze eft manifeftius vita fpiri- m') nega temetipfum , ff deliberas [equi. eun ,. qui exinanivit propter te [emetipfum ; gone. gravi[fi- tualis.& fupernatutalis. O vere thefaurus in qon mam. [arcinam , pone afinariam. molam , terre- agro abfconditus, pro quo emendo vendi L 1 debent univerfa. Hinc praeclare S. Augu fü- nam molem , gone illa quinque mon hominum nus in illum Pfalmi verficulum ; £t exalta pit P 14t« pf& qane juga , [ed boum , qua tibi infipienter. emi- e. L [2 fu. Aliogui fequi fpon[um €$ venire ad. wuptias cornu gopuli fui : Modo fru&us- ger. hibernum in p irituales , quinaria hac r eJ radice non apparent , attendir quafi aridas arbo- fl5 uj C Opprq[þu cor- ves ger hyemem ;. qui non novit. vivere , aridata poris j'enjuqlitate , mon poteris. gl ulet vitem, €9 forte juxtaefl, que vere aruit: ac! Dubium XF. imiles [unt ambe ger. hujgemem ,. illa. vivit , illa No emortua efl, fed vita €9 illius zmors in.^ ab[condito efl. JEflar procedit.: vita illius manifeflatur , te De vita occulta. v2 grocedit honor. foliorum , fecunditas fruZuwm , qn veflitur vitis in [acie ex eo , quod habebat inradi- ter »XXIXQ Legerat quondam Philotlïea in li- ct.. Ergo modo , fratres, tales [umur , quales [unt bro quopiam, quod nemo manifeftius cum t Chrifto vivat, quam qui occultius: Quae do- €? alii hominer. Quomodo na[cuntur ,manducant, fin &rina cum fibi ipfi contradicere videretur, ad bibunt, vivunt, €9 vefliuntur, tranfigunt vitam In iflams [ic €9 [antti.. Aliquando res ip[e decipiunt Oedipum iterum fuum confugit , cui homines , €9 dicunt : ecce poflquam cayit. effe jeg üc Solutio. Chriflianus, nunquid non &i dolet caput , aut quia ni Chriflianus eft , quid habet plur'à me ?. O vitis XXX. Refpondithfceta, tribus modis in- arida, attendir jwxta t& vitem nudam in huber- d 0i telligi poteft occulta cum Chrifto vita. Pri- no, fed non aridam. per. eflatis vim ; Et veniet ) 3no fi remota fit a fzecularibus negotiis, & cu- Dominus honor nofler , quilatebat in radice , €9 U ris , qualiseft Regularium , vel eorum vita, qui domi fuse privatam & arctiorem vivendi tun; exaltabit cornu populi fui. Y normam fervant ; Secundo fi vita quidem fit j It publica & civilis, quantum ad vocationem, & minifteria , fed multa in occulto bona faciant, | Dub;um XVI. be five quze Deum refpiciunt in frequentandis f H Sacramentis , & aliispiis obeundis exercitiis; : D&j votorum renovatione. five quze proximum in largis eleemofynis; fi- - ve quzeipfos fpe&ant in variis virtutum adti- XXXI. «Cüm in exhortatione | pro votis i 1g bus frequentandis. . Tertio denique, five illi renovandis diéctum fuiffet: /otanmon re&e re- Y Religiofi fint, five (zeculares ; five privatifive novat, quems nom ip[a etiam vota renovant * non Pa publici, five foli fibi vacantes , five proximo- fatis affequebatur fenfum hujus axiomatis W rum faluti ; fic tamen vivunt, ut animam , & Philothea , quem aC omnia fua interna conforment, quantum gra- ret. ; -proip ut meiius ,capes- f tia poffunt , Evangelicis przeceptis , & confi- hi liis ,. qui beatos credunt pauperes fpiritu, & [ tu 3miferos divites : qui beatiores eos putant, h qui lugent, quam qui rident ; & qui b beatiffi(mos fe. dicunt potius, Íi male- XXXIL Refpondet Afceta,- & prïthb f'up: b dicantur pro juítitia, quam fi ab homi- ponit , opportune factum & plane divinitus g nibus honorentur, & benedicantur. Hi funt infpiratum fanéto Ignatio fundatori Societa- tis Jefü , ut renovando animo jungeretur Si przecipue , quos dicimus occulte cum Chrifto li vivere : & hi funt pree czeteris,qui manifeftius votorum renovatio, qua facile4d fieret, quod IK vitam vivunt füpernaturalem ; quia quod in vix alioquin fieri poffet. Cum enim tanta fit, ü illis eft occultius, hocipfum eft magis fuper- & tam alte impreffa menti noftrae votorum religio , ut nullus nifi perditus, quidquid ad h paturale, hoc eft magis fupra humanam na- Ü turam, & communem vivendi morem ; nempe votum fpeCtat, nifi fan&e & religiose velit at- fi in divitiis paupertatem colere ; in honoribus tre&are ; nihil poterat aptius excogitari ad humilitatem ; in deliciis afperitatem;inabun- perfecte inftituendam animi renovationem, ( inflamman- fi dantia penüriam; in;varia negotiorum diver- & primum Religiofi fpiritus e fitate, eandem fervare animze zequalitatem, 'dum fervorem , quamíi votis renovandis & puram Deo placendi intentionem; quid jungereturilla fpiritus renovatio, fimulque h omnes vota renovaturi, difcerent, ac pro- occultius? quid rarius ? & quid fimul fubli- mius & excellentius? Aara hec avir. fuper ter- be intelligerent ,. non fe re&e & religiose ram , ait S. Bernardus. Haec eft aquila, inquit vota fua renovaturos, nifi fimul ex reno- job. 39. S. Gregorius, de qua Job : Nunquid ad pra- vatis votis renovaretur fpiritus. Quod tibi ; v. 27 Religiofe, voto eft religiofius ? At de voto S : Gr;:g. . ceptum tuum elevabitur aquila , €4 in arduir po- H 1 1. Mor, net nidum. [uum ?. Haec mulier amitta fole , €$ lu- agitur , cum de renovandofpirituagitur. De 19 na [ub gedibus , cui datg [unt ala due aguila um religione, qua nuncupantur vota , neg;oti e Ti?ulus XLVII Dubiz; Zfcelica. 673 eft , cum de renovationelpiritus n—egotiäris fpi- baptismum remittantur, dut;itat Philothea, ritualiter. Quis votireus effe vellet? Reus erit, an eadem gratia etiam renovationi vo s E. concedeuda fit2 cni thüin quivota renovabit, non renovato fpiritu.Quam -s,. obrem quantus eft metus, & horor tam exe- crandireatus contrahendi, tantus effe debet ti- inor non renovandi animi, cum unum alteri Solutio. connectatut. Hocfuppoito, fic difcurrit: Vo- XXXIV. Refpondet Afceta affirmative ,id- W wr ta nonrecte renovas, nili finem affequaris . vel V praetendas affequi, cur votarenovantur. Cum que tribus argumentis probat, quorum pri- ä inum ett ipia /nftitutio faciendze bis in anno enim in bona quovis opere bonus finis fit fem- renovationis votorum, ad hunc finem , ut per fibi praefigendus, tum vero maxime in vo- fimul frat fpiritus renovatio. Sive enim con- tis Deonuncupandis, in quibus tota vis, tota fideretur, . ut a Domino particulatim infpira- D religio, totus valor pendetex mente, feu ex fine ; ta, five ut a fanto fundatore Ordinis appro- ;: acintentione voventis, & votum admittentis. bati, una cum ipfo fundata Ordine: dubitari Noneft,inquam, aliudin voto, quam quod in- D non poteft, quin ea ipía gratia, quae funda- 3 tendit votum faciens, & recipiens ; unde fi vo- tori data eít, ad (tabiliendum fuum Ordinem, vendo aliud intenderet, qui votum facit, quam fefe exteadat ad'hanc ejus partem, quae pere quirecipit, nullum effet votum, non enim in- fectiioni acquirendze ac confervandz tam a- tendit vovendo, quod debebat intendere: & ;il pta eft, ut quotidiana conftat experientia. tale votum nullumeft, quod caret fuo debito Secundum eft ipía operis excelleatia ,' feu fine,fua istentione fua veluti effentia & anima : : iplum renovationis votorum meritum, quod E Imo eífet grave peccatum fic vovere, nili quid certe non eft ex fe minus, quam primze vo- Jegitime excufaret, utignorantia vel metus ra- * torum nuncupationis , cum fit eadem plane tionabilis, aut vis illata, aut quid fimile cano- voventis , & vota renovantis intentio, pet- nicum & regulare, fine quo alioquin Deum irri- fecte Deo ferviendi, eademque prorfus vo- deret, Deum contemneret, & fegravi religione veat, quibus ei ferviatur. At veto certum obftringeret: qui Deo votum offerret, non eo fi- et, primam illam votorum nuncupationem O " -* "E CC NMNES COTS CETUUS MESLDSTUNMEC X o RRMÁM ne & animo, quo effet offerendum. Sed nifi vo- tanti effe valoris & meriti, ut veteribus om- taterenovent, non affequeris finem , cur vota nino condovatis delictis, novam afferat no- yenovantur. Velclarius : Nifi renovando vota vae Vitze gratiam. Tertium eft, illa quae intendasterenovare, non habebisinem , &in- inter vota religiofa & animum renovatum tentionem,quam in renovandis votis debes ha- intercedit fimilitudo & paritas. Quid eft e- bere. Nam hxec eft horum certa & determina- nim vovere vota religiofa, nifi fe totum da- ta intentio, ut expreífe habeturin con(titutio- re Deo, velut in holocauftum , ut fupfa vi- nibus & inftituto Societatis Jefu, a quo idem fumeft? Et quid ett aliud renovareillam men- cxeterge, quee fua vota renovant, hauferunt re- tem, quze fit tota Dei, fi qua forte parte de- ligiones ; neque enim renovantur vota , ut io- flexiffet ? Unde ficut non dubitatur dari gra- va velmajori voventes obligatione fe obítrin- " tiam religiefis ad ob(ervanda fua vota, nec gaánt, cum quanta voti poteft effeobligatio, jam non ad perfecte vivendum, feque totos fuze- in prima ejus nuncupatione tota contracta fit , .: vocationi conformandos: ita certe tenendum ac proinde nullus aliusfupereftrenovandi voti eít; velillam ipfam valere gratiam , ad no- finis, quam utrenovetur is animus, quo primo vam addi, ad renovandum & revocandum : fattum efttale votum. Unde id tandem fequi- quod femel datum eft. Levavi oculos. meos Dam'a;va tur, quod, qui votum renovat, nifi hunchabeat r.de Na« ad calum , €9 fenfus sueus redditur efl mnihi,. Bo-23 uch, finem, non habet finem fui voti ; nam eum de- nir donabo majoribur , quam habufli ab initio. E zech. bethabere, quam habet ipfa religio, quem ha- Tunc erumpet quafi mane luen tuu ) 6. tI. buit ejus fundator, quem habent fuperiores, ;a: tua citius oriztur. m, 9 fan&fi-ï fa. 58& E' ejus legum , ac ejus mentis interpretes. YV. g. Sicutenim cum religiofa primum vota in quo- libetinfüituto & ordine religiofo fiunt, ficomni- Dubium XFIII. nofieri debenta novitio, prout talls eft inftitu- tiratio &regula: Undein ipfa votorum formu- " De tempüre. la fzepe hzecexprimuntur verba, fecundum re- XXXV—, " Audierat quondam Philothea di« gulam , vel otomia intelligendo juxta conflitutioner : centem : Nihil.efl magir noflrum, quam tem- fic plane in ipfis renovandis votis fe quisque pus; €$nilil minur efl noflrum. Quse cum con- conformare debet fuo inftituto, cujus cum alius finis non fit, quam renovare animum, non alius tradi&teria fint, non potuit Philothea fibi perfuadere, quod vera fint ; etiam elffe poteft vota renovantis, aut fi alius qual*g .explica« fuerit, noneritis, quieffe debet. tionem petit, cui a Dubium XFVIL Sol atio. De eadem. . XXXVI. Refpondet Afceta, & primam par« . XXXIIL Cum juxta commünem-Db&o- temfic probat: nihil magis eftnoftrum, quam rum fenfum propter votorum ordinis editio- quod prorfus pendet a nobis nullo. prohiben- nem religiofo omnia peccata perinde, u t per te; quidclarius? Sednihileft, quod magis a Qqq q nobis . K, P. Lohn. Bidl. /Vl'qn. Tom, [, E 674 Biblioihece IMannalis Comz'onatwæ,. "9. nobis pendeat nuilo prohibente, quam tem- ventus eft, id e&, refpiràtio; & vita ventus pus. fi velimus eo recteuti. Nam quidquid co- eft , id eft, citiffimum tempus. Quam gra- vis autem hzec jactura fit, vel ex eo patet, Pfov- 22' gamur facere , poffumus illud femper cüm Dei 519 gratia dirigere in re&um finem, five ut placea- quod . ea omnes gravitatis circumftantias ha- mus Deo, fiveutdiffolvendis peccatis fatisfa- beat Nam 1. gravis prodigalitas, vel ne- ciamus., five ut cumulandis zeternis labore- gligentia eft, fi res pretiofa perdatur, atqui Geghe u —Qqe —«JF — — QUE Eccl. 18. mnus bonis. UndeSapiens: /Von impediaris ora- ut S. Bernardus & aliicommuniter ajunt , nz- 22 re [emper, 9 me verearis usque ad mortem jufüifi- hil pretiofius tempore. 2. Si res irreparabilis; cari, quoniam merces Dei manct in aternum.. Id atqui irreparabile tempus. . 3. Si res unica n eft, hoctibiplaneliberumeft, femperorare, & fumme neceffaria ; atqui folum tempus h faltem mente, faltemintentione dirigendo tu- noftrum eft, & ita neceífarium , ut fine illo nihil habeamus. um opusid bonum finem: fi enim ex quocun- 4. Res facra; atqui oinne que opere tibi thefauros gratiarum , & ?eter- tempus Deo facrum eft. Unde merito timere nze futurze glorize colliges, nec vereri debes, tales poffunt, ne aliquando verificetur, quod o Vuz' ne aut defit labori merces, aut mercedi labor Chriftus flens fuper Jerufalem dixit: Quia ve- Luc. 19, A. Cor. 4. fuperfit; namlaboraturseternitati. O ponde- nient dies in te , £9. circumdabunt . te inimici tui, 43. rofum nomen ; O quamrecte Apoftolus, eter- €9 coangu[labunt te undique €9c. eo. quod non C0« ne glori pondus, ait, quod operatur in.nobzs , gnoveris tempus vifitationzs tua. quidquid occurrit laborandum. — Hoc eft enim, Dubiunm XIX. quod labori noftro dare debet pondus, ne fit inanis& vacuus. Alteram partem fic oftendit : Nihil eft, quod minus nobis vindicemus tan- De Fervore, quam noftrum, & tanquam nobis proprium, XXXVIL Audierat aliquando Philothea fi nosa Deo feparemus. Ratio eít valdeconfi- deranda , quia nihil eft minus noftrum, quam fequentia verba ex fancti ignatii Epiltola cita- ri: Fovete [emper in finu. cordis veftri vividum S. lgnat. vita noftra , quae tota eft Dei, ut Creatoris, ad quosvis pro !^ Epift. utfinis, utfümmi boni; quze tota eft Chrifti, quendam , [antiumque fervorem e per- utRedemptoris, ut Domini , ut Glorificatoris, viriute exantlandos labores , quia rarum aliquod ; [ & ll st. Iu Coro 6' €9 eximium facinus excellit. fexcentir vulgaribus , 2 & fexcentis aliis ex titulis. ANon eflis. veftri ; 1o empti enim eflis prelio magno. Ut qui vivunt , minutirque. d quem enim virtu:ir gradum. pi- 4, Cor. ger non potefl adrepere , exigua temporis inter- 15. ?* am non fibi vivant. . Sed qua ratione vita no- cayedine diligent. mirabiliter volat. Quam do- ítra non eft, eadem proríus tempus noftrum &rinam cu non eft noftrum. Nam tempus & vita fic fibi m creditu difiicilem. fibi xju.di-.-v caü'et; mutuo correfpondent , quantum praecipue fpe- &atadhumanos noftros actus, utneque aliter E "S-ol utio. concipi polfit, nos aliquem vitze humanze a- XXXV*IH. Refpondet Afceta, & iïb pro- &um poffe producere, nifi una concipiatur, nos tempus aliquod in eo.collocare: neque in- bat affertum : Illud eft majoris meriti opus; telligiidpoffit, nos tempusin re quapiam po- quod eft ex puriori corde profectum ; . fed quod ferventius peragitur, ex puriori corde nere , quin fimul intelligatur, nos humanze vitee noftrae motum & actum aliquem edidiffe. proficifcitur ; .ergo & majoris eft meriti ; Nemo enim vivit, nifiin tempore, & nuilum quod ut melius intelligatar, atque ut fimul ; apertius internofcatur, quid charitati fervor EGCL g L] eft noftrum tempus, nifi quo vivimus. $ic o- ) ^ I-' mnia terapus habent ,. €8 [urs [patiis tran[eunt u- addat ad puritatem aGionis, obfervaridum niver[a [ub calo. Uade illud plane concludi eft, duobus praefertim modis actionem pof- fe inquinari & purgari. Primo quidem in- neceffe eft, ut fitibinonlicet partem aliquam vitze tuce Chrifto fubtrahere, neque etiam ti-: quinatur impuris affeCtibus, Íeu mundanis bi licet ullam ei temporis negare partem ! nam propofitis finibus ac intentionibus, a quo parsiila temporis, quam negares, pars eífet inquinamento mentem purgat illa charitas, vitze tuze. Quidquid enim in illa parte tem- quae nunc refpicit Deum. . Sed cum etiam in refpiciendo Deo multi fe humani refpectus & porisageres, viveresfcilicet: &quod tum vi- veres , nonne tam vere Chrifto fubtraheres , difcurfus obtrudant, qui hominem in diverfa quam tempusipfüum , quo vivere & agere di- rapiunt, & fub fpecie re&i ac boni fzepe fal- lant, & avertant a bono, aut certe dubium & ceteris ? Poffesne actu vitze exprelffo velle Do- mino vivere, & non velle ei refpirare ? Non fafpenfum animumficretineant, utquid agat,. poffes, quia hoc effet vivere, & non vivere; quove fe vertat, ignoret; acinterim nonnifh remiffe, anxie, & imperfecteagat; poteft dici feü velle & nolle, cum vivere, & refpirare fit uüüth & idem. Sic omnino quantum ad rem hoc alterum inquinamenti genus, quo non noftram, licettempus non fittam intrinfecum quidem .malum appetas , nec bonum fine malo facias; fed quo bonum non fatis bene, humanse noftrze vitze, quaim ipfa refpiratio, fic tamen illi eft connexum & colligatum, ut, non fatis prompte, non fatis ftudiofe ample- quo a&u vita ponitur, ponaturtempus: & &eris; a quo inquinamento nos purgat fer- qua parte tempus collocetur, collocetur & vi- vor, quatenus qui fuo fervet, in opere nihil mo- Job7.v.7.ta. . l/entus efl vita mea , dicebat Job, & pree- ratur , quidquid obviet animo, non fe finit illis utiS: clate, hoc utrumque refpiciens, Nam vita getardari obftaculis, quae apparenti virt "A Titulus XLVII. Dubia Aftitica. 67* fpecie, vel nobili przetextu mentem alio avo- obfervandum , quod hi fimul affe&us, quan- cant.Sed toto, quod ajunt,pe&tore rem aggre- tumcunque yarii & diverfi fint, fjepe concur- ditut, rem promovet, & abíolvit,uni Deo in- runtcirca unum & idem obje&um , ut vel fe | — Prov. 22. V. I tentus, uni attentus operi. 7/idifli virum velo- juvent ad illud profequendum & obtinen- cein in opere [uo ? coram Regibus flabit , necerit an- dum, velfeimpediant, &deftruant. Nonneid 2 te ignobiler : eis fcilicet ferviendo, idett , illu- Taepe accidit, ut quis virtutem aliquam ex na- ftris ille futurus eft. Et hzec eít vis illa famma; turali indole velex affe&u humano, vel ratio- qua praeteritum tempus poffis revocare, qua nali & divino fimul profequatur ? Nonnee meétiri poffis ventum , & ignem ponderare ; contra fit etiam fzepius, ut quis naturali affe- 4. Efdrze, qu2e tria quondam Efdrze ab Angelo funt pro- d. €&u averfetur virtutem aliquam : & tamen pofita, taaquam ea, quze effent extra omnem ipfam eandem in alio rationali & fpirituali af- efficientiam pofita ; fic enim fervor praeteri- fe&u diligat, & obfervet ? quod & de vitio ä tum revocat tempus , cum lacunze replentut quolibet fic fentitur & dicitur, cum re&e op- Job. 7. ilorum menfium, quos fcriptuta vocat va- pofiti circa idem excitantur affe&us & amo- li, ! L 17 £u0; ; replenturautem, cum fervor geminat ris, & odii , & perfecutionis & fugze. Denique N opera, non tam numero, quam valore & meri- quod obferves diligenter, cum hi affe&us lint to. Sufceyit de manu Domini duplicia gro omuibuy plane oppofiti , atque interfe pugnantes, ut qeccatir [uir. Metiris autem ventum, cum ad patet , oportet aliosprze aliis effe unius rei ve- unum quodque momentum , quo aerem fpi- ros affectus, & aliosfalfos : Neque enim ve- ras, inlpiras operi meritum. Ignem denique re &ex cequó poteít animus fimul virtutem ponderas; cum tanta fervoris habetur ratio, aut vitium colere, &odiffe: auwt enim unum o. Matth.&. ut pro fingulis ejus gradibus agendi meritum dio habebit , €9 alterum diliget, aut wnum [ufline. V: 24- crefcat & praemium. — Sic przeclare fan&us bit, €9 alterum contemnet : inquit Dominus. | Hieronymus in Apoftoli verba ; Redimentes Supponit ». effe&um nihil aliud effe, quam lempus , quoniam dier mali fant : quod in. dicbus quando actu & re ipfa fit aliquid , quod de- 15 lomi, l malis efl, inquit, quodammodo immutamus illud , pendet a nobis, & quod non fieret, nifi velle- j nj 2 de t« E$ dies malos in bonos vertimms, €9 facimus illos mus , ut cum fcientes volentes non ex primo Ecc!; $1. non profentis [eculi , fed futuri. O quam proin- naturz impetu , fed advertenter cogitamus, ', f de fapienterfapiens: /m ommibws operibus tuis v. 27. £flo velox , && omnis infirmitas non occurret tibi. loquimur aut quidpiam agimus ; iíta cogita- tio, velloquela, vel a&io dicitur effe effe&us Non zegrotabilis illa zegritudine animi, qua in negativus, qui effe&us tam in a&tu vitii repe- divería diftraharis, & qua diftra&us vix ali- quid agas,aut agendo merearis. Nonoccurret ritur, quam in a&tu virtutis. Unde funt pec- cata commiffionis& omiffionis fub eadem pec- fi&ta infirmitas corporis , quafi non id poffis cati fpecie ; Qaia ad idem ordinantur & ex co- operari, quod occurrit. Non infirmitas ani- dem motivo: procedunt , inquit fanctus 'Tho- mi, quafi nolis, aut nefcias ; non infirmitas mas, ut cum avarus rapit aliena, & non dat ipfius operis, quafi fatifcas operando. Nulla fua, quxe dare debet ex eodem affectu pecue denique tibioccurretinfirmitas, quia veloci- nize; & gulofus fuperflua comedit, nec debita tate & fervorefic roboratur animus, ut, licet P^ fervat jejunia, ex eodem etiam affectu eulze. etiam infirmaretur , non defineret operari & His fuppofitis ut cognofcatur, uter altero fit ;j tunc Vvel maxime diceret: Cum infi ;*mor tunc verior rei affe&us, videndum eft, uter fit ma- " potens fum. gis libet & voluntarius;nam hic profe&o af- fectus eft verior, qui eft magis voluntarius; fi Dubium XX magis voluntarie confentis vitio, quam virtu- ti, magis verus eft affe&us vitii,quam virtutis; De affectibus. & affectus virtutis, quem tum fenties, non erit verus affe&us virtutis fed falfus,& adum- XXXIX. Legerat quondam in libro Phi- bratus. Hinc illa fan&ti Thomse , & fimiliain lothea, affe&um przecipue probari ab effe&u; prima fecundae : us in tantum efl peccatum , quia vero advertebat , multos concipere va- fn quantum efl volnntarius , €7 in nobis exiflenr, ria defideria, poft quse tamen effe&tus non fe- Et cum peccatum grincipaliter im voluntate . quatur, non parum dubitare coepit de verita- confiflat, quanto motur geccati magit efl propriur te hujus fententize , cui voluntati , tanto peccatum efl gravis : Atque idcirco Apoftolus , voluntarie , inquit, peccan- So[utio. tibus nobir terribilis ex[peBlatio judicii, id. eft, quo quis magis voluntarie peccat, eotetribi- .. XL. Refpondet Afceta, &inprimis fuppo« lius judicatur ; atqui pereffectum maxime A Ait, 1. hanc vocem affe&us zequivocam effe s probatur , & manifeftatur,quisnam ex multis adomnes illos motus, quo movetur animus affe&tus fit magis voluntarius, Namcum ef- circa rem unam, veldiverfas, exprimendos;fi- fe&tus procedata voluntate, & voluntas adile veenim fitnaturalis inclinatio , feü pafífio ap- lum producendum fíuo moveatur affe&u, petitus concitatior, feu fimplex voluntatis profe&o necelfe eft, quod effe&us fit tam complacentia, feu denique abfoluta volun- certum fignum affe&us, quam certo cone -tas,dicuntur hi omnes animi motus eodem affe&tus & concupifcentize nomine, licet eo- ftat effectum elfe fignum fuæ caufze, rum ratio fit longe diverfa. Deinde vero eft R P. Lohn. Bib. Man. Tom, 1. Qqq42 Dubium — — Bibliothecm Manualis. Concionzterue 676 Dubium XXI. : ait, re&e fenfiffe Philorheam ; de pofteriori- bus intelligendum S. Climacum, eo quod fi- 7) De exempli efficacia. ne tali contemptu fe rvus Dei elfe non polfit; ficut S. Paulus indicavit ; quid enim q ugerit Ga'at. f. "V. IO yi & quietem ? At- dnr XLI. Audierat frequenter citari Philothea Religiofus , nifi perfe&ionem n Senec. |.1: (equeritem Senecze fententiam : Longum iter qui neutrum fin e hoc contemptu obtinere ( epift, 6. yer pracepta ;. breve €8 efficax; per exempla: Sed pote ft; non primum, quia ficutis, qu i diftor- ül tam habetregulam, diftorta & imperfecta o- fr cum ipfafere mag's per ferventes fermones, pes aut libros devotos moveri fe fe fentiat, dubi- pera facit ; i ta qui hominum finiftra judicia tat de veritate hujus lententize , cui attendit,imperfeGa faciat opera, ne celfe elt. l0 Non fecundum , quia, qui omnibus placere p Ju : Solutio. H it, cum impolfibi- I5 hi cupit,nunquam id obtineb le fit omnibus placere, uti. bene n otavit pius für XLII. Refpondät Afceta, dupïici ex capite Author, dicens : multi mulia Joquuntur, & Thomas [ enda.Sed & omnibus ^emp. hanc exempli efficaciam oriri; 1. quia fideli- ideo parva fides eft adhib l'æl 4 c.g'v.lg'Egl us inftruit, eo quod non tantum doceat mo» fatiseífe , non eft poffibile. Etfi Paulus omni- ^ 9^ ]i dum aliquid faciendi, fed etiam poffibilitatem bus ftuduit in Domino placere, & omnibus al oftendat; namutbene notavit S. Amoroftus : omnia fa&us eft, tamen etiam pro minimo JiPhiip d Non difficile eflimatur , quod jam fa&tum con[pi- duxit, quod ab humano die judicatus fuerit. citur. Hinc Deus S. Augultino tergiverfanti Egit fatis proa liorum zedificatione & falutes 3- VI 8' i U fnt continentiam , cum pueris & puellis oftendit, quantumin fe erat & poterat; fed ne ab aliis g dicens : Potuerunt ifli €9 iflg , €$ tu nonpoteris? aliquando judicare L tur, vel non defpiceretur, l Idem & quivis videns aliorum exempla. Re- cohibere non potuti t. Ideo totum Deo commi- VÜ patientiaachummi- &e ergo S. Laurentius Juftinianusl. 1. de con- fit, quitotum noverat : & fe fli&u interiori cap. 2. Dabisvocitue vocem vir- litate contra o ra loquentiuminiqua, aut etiam h tuiis , fi , quod fuades , prius tibi cogno[caris per [ua- vanaac mendofa cogitantium, atque pr o lu- I fiffe ; validior operit , quamoris vox fl ; fac , ut lo- . bitu fao quzeque ja&antium fe defendit.. Re- tor queri ;. 3. Etiam potentius movet. Ita fponía fpondit tamen in terdum, neinfirmis ex iua Cant. t. Trahe nos po[fl te, curremus in odorem taciturnitate generaretur fcandalum.Sed quid €$c. Alludens ad morem columbariorum bal- de Paulo dicimus? quis Chrifto,quis Deo fan- É finitra de ,, " famo allinentium columbas, ut alias trahant. &ior?& tamen quis neicit, quam Cant.-3. Tincipfefponfus : Surge amica mea, [peciofa his judicia fint lata? Quod opus praeftantius Matth, & Dlg Y nea , €8 vem , columba ia : nim/rum ficut co- Redemptione, & tamen quam multi carpe- homine nobilius? & tamen L 00 Jumbis gratus eft odor ba'íami; ita odor vir- bant? quod opus g Hom. 12. tutishominibus. Hinc S. Chryfoftomus: Ni- quis nefcit, quod etiam hoc carpferit nonne- in c. 13. hil adeo. Gentiles arguit, ut virtur €$c. & Apo- mo, judicans januam dee ffe; quid ergo fuper- $M 1. Cor. x bemur. Unde re&e l v. 18 - ftolus: Chrifli bosu; odor. [umus im. Deo, in his ; eft, nifi ut perpetuo tur qui falvi fiunt , €9 his, qui pereunt.. Ideo alii id- conclufit S. Gregorius N azianzenus , corda- ipfum magneti ferrum attrahenti compara- tis hominibus pluris faciendum , magisque fc Tbid.c.2. runt. Hoc inftructus S. Paulus : Sermpo tieus [4] curandum effe judicium Dei, quam omnium Y» d. e s nradicatio mza on in per[uafibilibus humana aliorum in unum.coactorum hominum. An " g verbis, [:din ofenfionz [piritus. €9 vir- tu , inquit , fi duos homines,quorum alter acu- hi fagpienti or & hebetior d 1us, ut fides moflra non. fit in [apientia. hotmni- tior & fagacior, alter gmperiti t num, fed in virtute Dei. Hinc S. Dominicus vo- effet, de eodem negotio in confilium adhibe- lens convertere alios adibat domos, & ali- res , recta mente przeditus videreris , fi relicto V judicium imperiti fequereris, f quamdiu ibi commorans fan&te vivebat. Et prudenti confilio afus, quod l P. Ludovicus Gonzalez in Societate Jefu an non Roboam ex eo eft reprehe teftatus eft, plus fe afpe&u S. Patris motum, pro nibilo habita fenum fententia juvenum ? confiliis paruit? & tu, cum Deus & homines p quam quacunque lectione a.ut concione i inter fe expendunt ur , judicia hominum po- Dubium XXII. tiora duces, quam Dei? Re&te ptoin Philo- thea illa pii Aut horis verba fibi applicabit: li "nceas a mmor tali homine ?. hodie Ibidem. De judiciis humanis. Quis es tu , ut ti i efü, €9 crar mon comparet. - Deum time , €9 ho- & XLIIL Cum quondam Philothea S. Clima- minum terrores non expave[ces. cüm dixiffe audiffet : Prima virtur monachi efl , hominum judicia contemnere : vehementer Dubium X XIII. L hoc di&um mirabatur . cum utique Superio- fum & aliorum virorum fapientum judicia De alienorum bonorum -parti-—;i;. E non modo non fpernere , fed vel maximi 2e- patione, ftimare,audire,& fequi oporteat; a quo dubio XLV. Reþitaverat aliquando ' Philothea * utipfa liberetur. 4 verficulum illum Davidicum : Particeps ego P(alm. ij Q: Solutio. um omnium timentium te: ,^ cuflodientium: man- 1x8. V-98. data tua , fed non poterat perfuadere fibi , XLIV. Refpondet Afceta , & pro funda- mento ponit , *duplicis generis effe judicia. quomodo quis aliena bona fine injuria alte- 1. Conformia Dei voluntati, regulis, & ratio- 'rius participare queat. Quare ut re&te hanc Y ni 2. Alia his difformia ; de prioribus ergo veritatem capiat. , þSol'utio. — N Titulus XLV 1. Dubia Afcetica, ' 677 f ä becca, cui dixerunt: Soror moflra er, errfzarin Gen, 24. nille millia. Quanto magis fratres fpirituales, ró. XLVI. Refp EGa'at, b ondet Afceta , duplici modo cum bona hzec quanto prxftantiora, tanto ,Vi IQ poffe aliquem poffidere bona alterius. 1. &- digniora congratulatione. Tertio , quiamem- minenter , in Deofcilicet. Narratur de quo- bra ejusdem corporis. ItaS. Apoftolus: Sicuz t. Cor.12, É ? Y dam Rege Francie , quod quondam titulos corpur anum efl, €9 membra habet. multa: omaigi^ Imperatoris przelegi curaverit, & quando v.g. auier membra corporis cum fint multa ,. uaum dicebatur, Rex Bohemiz &c. & ego Rex Laniemn corgur funt ; ita €8 Chriflus ( imo & re- Franc. &c.indicare volens, hunctituluin om- ligio ) Deus temperavit. corpus ei , cui dederat , 8 nes alios eminenter continere.Idem facitReli- abundantiorem £ribuendo honorzm , wt mon fi äi - Pf 143. giofus verus.Sequitur S. Davidis exemplum: Jchifma in corpore, [ed && ip[a pro in vicem. [ol- 15. Beatum dixerunt gopulum , cui hg [unt: Bea- licita fint membra. . Et fi quid patitur unum meimn- tus populus , cujus Dominus. Deus ejur,. Sequi- Tlomy ? brum, compatiuntur omnia membra ; fique glo- eapl4, tur S. Francifcum diu noctuque meditantem: riaiur unum. membrum , congaudent ommia meme 036 €,2. V. I8. Deus meus , C? omnia. Dicit cum Habacuc: bra, ta profe&to primi Chriftiani, quorum Ego autem gaudebo in. Domino, €9 exultabo in orminia communia,& cor unum erat.Hinc com« Deo falutari meo. 1. Videbit quidem , aliquos munis erat vox de illis: Ecce quomodo amant habere volu ptates in cibo & potu , in tactu AdPhilip, &c. Sed n OX dicet : us meur €9 ommia. fe, &c. fiifti, quando magis Religiofi, quiutar- &ilfime cum centro deberent effe conjunai, : 39 V. 80 Aut cum S. Paulo : Propter quem ownia detri- ita magis conjungi deberent inter fe mentum feci , €$ arbitror, ut flercora. Sicuter- [me adeo omnia.communia reputare. go nemo invidet alteri comiti ob lutam ad- Dubium X XIPF. hzerens, ita nec habenti voluptates fenfuales. Videbit 2.alios honoribus & laudibus affici; De locutione. fed ego in Deo : Nimis honorifiati. [unt. amici tui Deur ; lervire Deo , regnare eít. . Laus XLVII. Audierat Philothea quondam illam - Chrifti fententiam: x abundantia cordir os ( Mattls 1. mea tu es &c. Videbit. 3. alios habere mul- tos amicos, fautores, patronos &c. fed dicet: quitur:citari,fed fentum illius non íatis affeque- ?** Egoin D«o. or amici mei eflis , fi feceritit, qua : ba;uf ; quare eundem fibi explicari petiit; cui $ Solutio. ego pracipio vobis. líte vult, fcit, & poteft&c. Inte, Domine , [peravi. Dixi , Deus meus es tu. Videbit 4. alios in divitiis ; fed ego in Deo, XLVIIL Refp. Afceta, multas quidem Matth, 6, caufas effe, ob quas ex abundantia cordis os Dous meus €$ omnia. Verze divitize funt, quae loquatur, fed eam maxime ; quam Thomas 33 nos virtutibus divites faciunt ; Quari?e re- Kempenfisindicavit dicens: Quaretam liben-l. r. c. to, gnum D , €9 juflitiam ejus, €9 luec omnia ad- ter loquimur, & invicem fabulamur, cum ta« jicientur. vobir. "Videbit 5. alios ad officia men raro fine lzefione con(cientize ad (ilen- honorifica applicari ; fed ego in Deo. Quin tium redimus? ideo tam libenter loquimur: imo beati, qui audiunt &c. Videbit 6. alios quia per mutuas locutiones abinyicem confo- Ícientiis pollere; fed ego in Deo. Chriíte, Íciant quzecunque alii, mihi fufficit una co- lari quzerimus, & cor diverfis cogitationibus fatigatum, optamus relevare. Etmultumli- gnitioquetui cognitioque mei. Ego autem ni- benter de his , quze multum Ciligimus, vel cu- zonc hil exittimavi, me fcire, nifi Jef. Chr. & hunc pimus, vel quae nobis contraria fentimus, li- crucifixum.Accedit, quod tota felicitas confi- betloqui, & cogitare. Quibus verbis clare fa- ftatin voluntate Dei adimplenda ; hanc autem in quocunque opere unustam bene adimple- tis oftendit duplicem effe caufarg , cur de hoc vel illo objectolibenterloquamur. Prima eft, re poteít, acalius ; ergo omnia bona vera al- relevatio cordis ; eft enim cor noftrum mufto terius participabit. .2. Formaliter participare fimile ,quod exfpumare nifi permittatur, o- poteft per charitatem, ut praeclare S. Auguft. mnia vafa difrumpit.Hinec S.Bernar dus : Sup: Ser, »6, tn notat : Congaude i/li, cui Deus aliquam gratiam gre[Jus dolor altius introrfut radicat , £0 acerbior Cant, dedit , €9 potes in illo, guodin tenonyotes. Ille frudus , quo non eft exire permilfus ; habet enim » labet forte virginitatem , amaillam, €9 tua eft. Ípeciemignis, teíte Petro Blelffenfi 2 quia quo Epift. 49, Tterum tu habes majorem gatientiam , diligat £e , plus tegitur, plusignefcit, Cujusr ei cauíam bidett, €9 tua efl , hocideo, quia in illo tu es. . Per proprie- dat S. Thomas: Omne nocivum interiur clgu- 2.2. q. 38, i £atem enim mon es t£u , per charitatem t es. [nim magis af J ) 3 Jigit, quia mugis multilicatur ig-"* 2 Quibus verbis allegoricis oftendit pulchetri- tentio anima circa ipjum ,. [ed quando ad exterio« me fundamentum, propter quod alterius bo« ra diffunditur, tunc animm intentio ad rxteriora h num etiam noftrum cenfere debeamus , fcili« quadam disgregatur , €9 fie dolór. minuitur inte- cet quia unum fumus, propter triplicem ti- rior. Sed & S, Nilus : Uti nubes du m den[? Ogat, de tulum, Primo quia unius nature ; fi ergo Junt , €$ ob[cure , tum aquis turgent, at pofiquam interempt omnia animalia ex ipfío naturz inftinctu ea5 effuderint , clorefcunt, €8 folendi commune reputant damnum vel bonum, dæfzunt. SIC SS. Innoc quamdiu quisa tentationibus fuis onuftus & quanto tnagis ii, qui natura rationali funt gravis incedit, in magna triftitia confufus an« falm: praediti ? fecundo quia fratres nobili Chrifti [8. V,6 [ Boribus vivit , & melancholia repletür, fanguine procreati ; quis autem non quotidie at hoc onus a fe excutiendo , quando-id experituf , quantopere fe promoveant fra« excutit , & a Íe objicit & alteri mani- tres; pulchrum exemplum habemus in Re- feftat , cor alleviatur, triflitia mitigatur Qqqq a homo Bibhiothece . Manualis Concionatorie 678 fit h--okm'o" quiete & gaudio delinitur.Altera cauía quia fatiat animam, atqué adeo bene fapit, 4 - amor eít, qui verba di&at,& eructat , uti ipfius. Ex quo deducitur , ficut communiter duo Pa natura oftendit; cum enim amoris effectus po- funt fines ; unus mundanus, quem mundus [ tiffimusfit , unire amantem & amatum , fihoc fibi praefigit; alter Divinus, quem Deus obtinere corporaliter non potelt , fpiritualiter rzefcribit : Íta duplicem quoque ftultitiam lt Quem autem finem fibi U obtinereftudet,per memoriam per quam ama- & fapientiam effe. 2l tusfpiritualiter quodam modo in altero exiftit. praefigit mundus , patet per fe, fcilicet volup- Quia vero memoria nullibi fere magis, quam tates carnales , & honores , & quaze ad hzec i ducunt ; qui ergo hunc finem praefigit, & ad il perlocutionem excitatur, ideo de his, quae a- " mamuslibenter loquimur. Et hoc videlicetip- hunc omnia media ordinat , hic fapientiam gi fe fponfus fub calculo approbavit, dum dixit: minundanam habere dicitur ; qui vero heec 00 Cant.2. — Souet vox tua in auribur meir, vox enim tua dul- contemn't, ftultus ; Econtrario vero : qui 2ü 14. tiü cis €$c. quae enim convenientia inter vocem fibi finem przfigit amorem Dei & fimilitu- & faciem ? quid pulchritudo faciei ad vocem dinem Chrifti, & ad hunc finem ordinat o- Ifis conferet? Multum profe&to; nam dum facies mnia , hic enim vero ftultus quidem mundo, fu fed fapiens coramDeo reputatur : qui vero hoc f formofa generat amorem, hoc ipfofacit, ut ) etiam vox grata fit, quia memoriam amati negligit , quomodocunque fapiens mundo i L cor' 9' fïn ^ Cant. 4. excitat. Hincipfeíponfus: Favus diflillar la- videatur, ftaltus eft, quia , tefteS. Paulo, Sa- ;.Cor.g. L us jer Y Al gpientia hujus mmmdi flultitia fl agud. Deusn. 19 bia tua, [pon[a, mel C? lac [ub lingua tua. Patet ft ergo, quam vere dicatur, ex abundantia cor- 'Talis ftultus erat S. Paulus, quando dixit: *- "9r4* . p dis os loqui ; quamque verum fittritum illud: Aos flulti propter Chriftlum €9c.. Quare , quaefo, ï)?;i[. 3. L Dror. a, d Qualis conftitutio , talis locutio. Ut merito propter Chriftum Ld ? quia propter Chriftum y. g. * AA jm Sapiens dixerit: zdole[cens loquere , utvideam omnia detrimentum fecit , Gv arbitratus efl ut p te.Unde patet, quam libenter Religiofi de re- fiercora , ut Chriflum lucrifaceret ;id eft, ut illi fe bus fpiritualibus loqui debeant. Hic enim fimilis fieri , & dicere poffet: /woautem, jam on non ego, €?c. E:t hzec. videlicet eft fententia , proprie locum habet illa S. Jacobi fententia : li Si quis gutat. e religiofum e[Je , non. refrananr quam ambire , & fe&ari debemus , omnia de- Q linguam fuam , [ed feducens cor [uumm, hujus va- trimentum facere. Quare audiendus A pofto- 4 lus: AVolo vos ignorare, fratres , myflerium hoc; Ad Rom. na efl religio. Unde enim colligi poteft, Reli- e 1Cc oc- [ iofum elffe, nifi exloquela. . Profecto ut non fitis vobis ipfir fapientes. — Si quis ergo vi- 11. V. 95 cini poteít illud Judzeorum : /Vam €$ 1 oquela detur inter vos fapiens effe , flultus fiat , wut fit fa- tua manifeflum te facit. Hiujus rei praeclarum gienr. . Vere enim, quae ftulta funt mundi, teftimonium dedit ipfe fpiritus San&tus ap- elegit Deus , ut confundat Deus fapientes. Et arens in difpertitis igneis linguis, ut often- ignobilia mundi , & contemptibilia elegit deret illos, qui Spiritu fan&o repleti funt, fer- Deus, ut ea , quze non funt, deftrueret.- Hanc venter de fpiritualibus loqui debere. Hinc amavi, &exquifivi, hanc optavi, & invoca- Apoftoli coeperurt loqui magnalia Dei. . Me- vi &c. hanc ergo ftultitiam2eftimemus, hanc i - gito ergo audiendus S. Hieronymus dicens: defideremus, hancquzeramus , ut veram fa- Filix lingua, que non novit, nifi de. Divinis te- pientiam inveniamus, & dicere olim cum fa- ! Ad Ephef. epro [;rmonti, Sed & S. Apoftolus dicens; piente poffimus : 'enerunt mihi omnia bona Sas.7, 4Y-29. Owmnis fermo tmo'ys ex ore vefiro non procedet, ariter , €8 inumerabilis honeflas per. manus il- v. xt. ed [i quis bonus, ad edificationem fidei , ut det lius , €9 letatus [um in omnibur ; quoniam in ratiam audientibus. Et ut ait : J'erbum fanum omnibus antecedebat me ifla fayientia. f irreprehenfibile , utir, qui ex adver[o efl , verea- a.ad Tit. ;u5, nilil habens malum dicere de vobis. Sed " otius dicamus cum Philofopho , £go ita me -Dul-u'vum XX»VI. geram , nemo vt crediturus fit mihi detrahenti,j De corpore tra&tando. nomenque meum laceranti. LI. Adverterat quondam Philothea, non k Dubium XXF. t modice animam fuam a corpore aggravari, quare defiderans amovere hoc impedimen- De fàncta ftultitia. tum, quaerit , quomodo id obtinere poffit? fP cul Solutio. i XLIX. Legerat aliquando Philothea S. 1.Cor. 1. Paulum dixifie: Quod flultum efl Dei , fapien- LII. Refpondet Afceta, commode idS. Daï —— 25. videm docere, dum ait: Ut jumentum fattur pta. 72. ii a ia ia — zius efl hominibus : quee verba cum contra- dicere fibi videantur, merito genuinam illo- fum apud te:. Quibus verbis tria circa corpus v.23- -obfervanda effe, quze Siracides indicavit di- rum explicationem petiit Philothea , cui cens : Cibaria, €?* virga,€7 onur afino. Et 1. qui- Eccl. 33* dem cibur ei perinde ut jumento prazebendus; v.25- Solutio. : hinc ficut certa tempora in pabulo offerendo obfervantur, ita & in cibo ac potu cu- L. Refpondet Afceta, aitque pro. fünda— randum, ut extra confueta tempora re- mento fupponi debere, quidfit fapientia; fectionis non facile comedatur, & biba- nimirum ícientia finis, & mediorum ; Hinc tur. Certe S. Philippus Nerius hoc tanti fecit,utdixerit , neminem fore virum fpiri- —— . 8 RL aneaB — mb bb Éd Bs uI u enivm, fapientia , igi eft, fapida fcienþia, dicitur, tualem, Jditulus XLV1L Dubia Afcetica. 679 ritualem, quiextratempora prandii, & coenze, vitze confervatione non. tam fcrupulofe folici- aliquid bibit, & comedit. Deinficuteques ; tum me effe oporteat, quam de virtutum ine- N H pabuium incerta menfura apponit, cavetque, fitorum ne jumenturm nimio zeftu incenfum fumat avi- queincrementis, & animi fempiterna "* ^ 1 falute; nonteneor mediis o mnibus pofl ibili- de uimis potum, velcibum ; ita & id ipfum in bus vitze producendze anxi [ LX isftudere, necme- cibo, potuve corpori preebendo obfervandum. - dico alicui morem gerere, qui, fi aquze potu 2. l'ire1, id eft, caftigatio adhibenda; nam non abfineam, vin oque nonutar, decennio Aícetze re&e monent, nunquam etiam a fan- toto citius me moriturum pronuntiat; neque &iffimis viris omittendam effe corporis caíti- medicamentis uti, quibus addecem annos pro- gationem; fedperindeac eques, dum equum rogaturum me vita nrcoguofcerem ; neque fi- confcendit, etiam non peccanti equo calcar milibus decaufis coe H iüm mutare, aut domici- aut virgaminfligit, ut ipfum timere difcat, mi- lium ; mihi enim d octiffimorum virorum hac tiusqueac cautiusambulet; ita ob eundem fi- in parte pronunciata omnem in hisce dubitan- nem femper caftigandum corpus effe,' utíciat, » di materiam, omnemquetcrupulum adimunt, P fubeffe fe debereanimze, minusque negotium Ad quorum contirmationem adducit idem A- : faceffat; idquod S. Paulus fuo exemplo con- Apud E x E fqeïa S- Therefize exem plum, quee, ubi diftin- f COf ? ?0 | 1. Cor. g. firmavit, dum dixit: Cafligo corpus meum, €9 Xit, quid fanCtorum res geftze admirandum * . Penaez 9 N ervituti fubjicio , me dum aliir pradicavero, ipe quid imitandum pro ' quin, V, -; ponant, tria notandafug- p.3.c.8. IOI N reprobus efficiar. 3. Onus quoque feu labor im- gerit. Primo non paucos efe ex iis, qui per- ponendus, itatamen ut in impofitione ejus- tectionis vitze ftudi M um profitentur , tam abje- "8 Prov. 12. dem illud Salomonis obfervetur: AVovit juflus &i pufillique animr, ut fi bi maximas impen- V. IQ. jumentorum [uorum animas ; vilcera autemim- deremiferias arbitrentur , fi, ut animo exco- piorum crudelia, atque adeo difcretio fit ob-' lendo liberius vacent , nihil reiittant. de cura corporis non- lervanda, nedum nimio jumentum feu corpus , Quin potius ubi omnia cor- onerelaborisgravemus, etiamipfi animze ve- pori neceífaria fappetunt, tumanimum curis lut equiti periculum ruinze , aut gravium in- expeditum liberius ad coeleftia tendere, fecum- commodorum creet, ficque, utS. Bernardus que habitare p eriuafumn habent; undefit, ut AiRot, : ait: Corpori effi jje&ur, animo affelus , groximo res nihili zeque illos perturbent, ac alios res L exemplum , Deo honor fubtrahatur. magni momenti: fe de illor * " fibi tamen blandiuntur, ac i elfe numero opinantur, qui ferio Dubium XXFiIL virtutein confectantur; volunt animi 1 negotia ità cum corporis accuratione compon €re, ut De ca&igatione corporis. cuin utroque pace:n iab 'ant, Deoque fimul interea tranquilie fruant ur, Qui LIII. Advertit Philothea , nonnullos adeb | ita ingredi- tür, aitipía, gallinze paífu proce dit, necun- ferventes effein caftigatione corporis affumen- quam veram Íp da, utnotabilitercorpus ladedant; acceuditur- iritus libertatem. aífequetur. Secundoait, pl erosque eorum » qui con'cien- proinde defiderio imitandi, fed,. anlicitum tiasregunt , immoderata hac in y parte diícre- $.^ fit, 'dubi.tat, quzeritque. tionelaborare, ac peripfos ftare ; quo mieus Yb Solutio. incipientium plerique tam cito a culmen evad d perfectionis ant; dum illis nimium parcunts LIV. Rkefponïdet Afceta, & cumi Thec)logis nun fidi quam enim divinze gratize nobis deeffe fub- füpponit, nos vitee noftrze dominos non efle, um. Tertiomonet, nein hocnegotio no- ejus duntaxat nobis ufum fru&ctum a Deo con-.- dR bis a daemone patiamur illudi ; illumenim ubi ceffum, cujusaliquando ratio a nobis fit exi- meticulo!os nos effe advertit, continuo accur- genda: Unde iftud inter Theologosreceptum rere, timoremque augere, ne minima quze- eít, poffenimio poenitentiarum exceffu letha- que fanitatem lzeda nt, brevique tumulo infe- lecrimen admitti. Non poffumlicentius de vi- ä rant. Übiego, in quit illa, has dvemonis ar- tamea corrumpere, aut demere aliquid , quam tes, fraudemque devita proximi; imo ad'meze confervationem deprehendi, meque perden- dze fanitatis & quietis metu velle perturbare ; magis, quam adalterius, beneconftituta or-- ejus machinas hac refponfione dis jeci: Parum dinataque charitas obligare me cenfetur: hinc intereft, dixi, fi fanitate excidam ; quia pa- nimiainfeífuumque corpus faevitia, qua illud rum etiam refert , fi brevi e vivis decedam: frattum, quaffatamque muniis fuis obeundis quod attinet ad quietem, illa non egeo, cum impar, &ineptum redditur, autin mortis pe- pisl ? cruces duntaxat ambiam , easque fectari pro- riculum aperte deducitur, a S.Hieronymo, ponam: docuit me tum ae deinceps experi- n . & poftillumabangelico DoGore, tanquam a- entia, ubi fanitatis, & corporiscuram abje- liquida ratione exorbitans obelifco configitur. ci, me melio jl t Poteft aliqua in corpus velut perduelle, & frui. ri, quam antea, valetudine n fraudulentum, excandefcentia, & damni ab Iwuism. KYRIT. illoemanantis fevera quzedam ultio excufari , przfertim fi a viro prudente, cui confcientize De morbo defiderando. zioftrze arcana comniifimus, permittatur, nec. ego , fi hoc modo decem annos de vitze meze LV. Legerataliquando Philothea, viros &aDeo decutíu adimgm —, religioni duxero , cum de: fan&ps vfxbi, & alii[s morbos optaífe , petüfe, / 680 Bibliothece iManualis- Concionatoria Nowt vehementer exagitat: Hec fcilicet'erant B. E e&y qL p&"ii[ï'e; quod quia contra ordinatam fui & aliorum charitatem fieri pudet, merito du- Borgise vota, adhas cruces totis medullis a« [)eis fpirabat, ceelumque, utfibi illae concederen- cel bitat, an licitum (it ? Solutto. tur, crebris precibus pulfabat: fed noa erat a eamens Buftamantii, qui continuo temerita- i, U tisculpam agnovit, pares nani cum gigante raqü Ibid. n. 1. LVI. Refpondet Afceta, morbum duobus modis confiderari poffe, uno, ut eft fanitatis vires non effe confeffus eít , Franciícumque ro- W fip. privatio ; altero, ut eft palzeftra virtutis, qua & gavit, ut quem evocarat, dolorem expelle- hn ret. Subrifit Pater, hominemque folatus, ite- aunimus coronas fibi & Deoglorize augmentum p elaborat. Ac primo quidem modo nullas ha- rato Deofupplicans,malum omne eft amolitus. &ant betexcitando defiderioillecebras, cum fanita- sifiat tis bonum deftruat, & corporis animique fun- Dubium X.VXM:IX.» enad &ionibus tum publicis,tum privatisnon parum 20 De liberatione a morbo- pet&nda. incommodet, dominamque, ut ancillze famule- ejen tut, quibusdam quafi compedibus aftringat, a- Jeyat liisque, quorum cura indigemus impedimen- LVII. ZEgrotabat aliquando Philothea, & bete cum graves dolores fentiret, coelites affiduis tum adferat; cumque Chriftus, ejusque Mater hi cel Mariaomni morbo caverint, idindicio eft, in precibus fagitabat, ut liberationem a morbo (Qi impetrarent; fed cum nihil impetraffet , du- illis nihil per fe boni delitefcere. Haec tamen bitat, an non per fimiles preces Deum, coeli- Quar non obftant, fi morbi, aliis nominibus , & titu- t5 lis honeftentur, quin expeti poffint, & rogari : tesque offenderit? cui- p v. g. ut carniferocienti, aut per vitia palabun- ' Solutio.g T dze fraenum injiciatur; ut homini cum detri- cotm mento falutis negotiorum multitudine occupa- LVIII. Reï"pdndet Afceta,nägari non poffe , far to, detur aliqua vacandi fibi occafio; ut virtu- fupplicationes ifto tempore Deo effe acceptiífi- tuei tem plurimarum fuppeditetur materies, ut ma- mas, hominesquegenerofos, &patiendiavi- cufa dos, adprecesingeminandas etiam ifto tem- ]um aliquod impendens avertatur, ut praece- inc dentium peccatorum debitis fiatfatis: quze fe- ore ab amore fancto incitari, non ut morbo 0bé reomnia paucis hisce verbis complexus eftan- liberentur, fed utgratiamimpetreot, quaad Dei gloriam bene utantur, divinszeque provi- Yin gelicus Do&or, dum rationem adfert, cur divi- niedi na providentia penas a peccato Adami in po- dentize placita adorent, dicantque cum Pro- fteros derivatas, in diverfis diverías reperiri pheta : .Benedicam Dominum in omni tempore. Q do 2. 2.0.16. voluerit: Inter czetera inquit, propter remedi- Siamici pro ejus incolumitate preces fun- (s B. I ad4- y; folutis ejus , qui hujurmodi pamalitatibus [ubdi- dant; Ííi novendialia vota mulriplicent, & Cre pro reftituenda favitate facrificia, & eleeno- tur , ut [cilicet per hoc a geccatis arceatur , aut etiam 1 ght de virtutibur non fuperbiat, €3 per patientiam coro- Ífynas offerant, ille & interiori & recondito fiüs netur. Quo in genere omni admiratione di- animi facrario ea omnia ad ejus glorize ampli- ficationem , divinzeque voluntatis benepla- &L gnum effe judicio(quod etiam fuo calculo coe- Aefte numen approbaffe videtur Cfacinus B. Jo- citum tranquille & humiliter reprzefentat : chimi Senenfis, ex OrdineServitarum. Con- Non quod honeftum non fit, Deoque gta- tum, fanitatem ad Dei obfequium , animo- folabatur hiczegrotum in nofohomio epilepfia laborantem ; qui mali acerbitate abreptus, o que ad divina placita excipienda comparato inftanter flagitare; verum divinus amor ad Pater, inquit, facile eft, cum fanifumus, alios altiora femper volatum intendit , & ab omni ad patientiam adhortari; fi paribus mecum doloribus agitareris,aliterloquereris. Hicin- eo, .quod quomodocunque amori proprio blanditur, quam maxime poteft,' recedit, Ph folido charitatiszeftu concitatus B. Joachimus: fa ! Quidais. inquit, mi frater ? ego te hoc tuo mor- mavultque in Dei beneplacito fe quodammo- bo tam beatum exifümo ,. ut Deum ex intimo do omnium commodorum oblitus perdere; 4l quam vel tantillum naturae propenfioni de- ; ii cordedeprecer, ut te liberet, illumquein me transferat. Utrobique exauditusfuit; nam & fervire. Qua in re fuam opinionem fanctus Qu Francifcus Salefius fincere aperuit. Cum e- teger continuo fanus le&ulo exiliit, & vir fan- &usfe epilepfiaconta&um fenfit,quam ad mor- nim gravi capitis dolore laboraret nonnemo , tem usque magno animo, Deo gratias agens & fe ad muneris fui functiones parum habi- lem perfentifceret, Deum rogavit, malo.ut pertulit, hoc velut charitatis fuze praemio do- li natus, utdie Venerisfan&to, cum in Evange- levaretur; mordente deinde aninium confci- tis liolegeretur de Chrifto: t inclinato capite tra- entia, an non id poftulando a perfeionis Qu femita deflexiffet, dubitare coepit, & hac de didit Spiritum: ipfe etiam animam efflarit. Ut 2 lll tamen cautein hoc negotio procedatur, pru- re ad B. Francifcum de Salez fcribere,, qui tf denter monet, obfervandum S. Borgise factum, in hunc modum refpondit : Supplicatio, €or uod fic narrat P. Petrus Pensequin: Rogabat quam pro dolore capitis ainoliendo Deo *e- tf Ibid. n.4. beatum Borgiam focius ejus, & itinerum co- cifti, non eft ex prohibitis: Sed tamen, mi " Deus! non poffem ad tale quid poftulandum mes P. Buftamantius, id fibi a Deo impetra- innuens amo- li ret , quod potiífinium pro fe Francifcus efflagi- animum meum inducere t tabat. Annuit hic, & ut votis Buftamantii ris fan&i praefcripta aliquid perfe&ius ex- igere quod ipfe morbi fui tempore con- gis Deusannueret, proftratus rogat, & obtinet. bo ftanter facit , haec ore fpe ingeminans ; pe Ecce ibi dolor capitis Bulftamantium occupat, .novit N Titulus XLPF1L Dubia Afcetica. 68t ) Noi?ït Deus, quid mihi utilius fit : Dominus bis, ficut pauperes decet, interdum utantar eit , quodin oculis fuis placitum eft, faciat. O 4dt vero inquit, 2 uavere tuedicos, accipere potio- h Deus! o tua, rron mea fiat voluntas : ita, Pater tes, Religioni iudecens efl, & contrarium puri- cóeleftis, ità volo, quando tibi ita collibitam I zati maxiumque Ordinit noffvi. Hec omuia euiva eit. Ita, Domine, ita apud me firmiter confti- gentes uuquivuut: fcimus autem , quia i2 cavue tui, ut lex tua & voluntastua impreffa, infcul- ptaque, regaetin medio cótdis mei. Addebat qui vivuut, Deoplacere tonpoffunt. Spiritualia la p roiude fi pivitunlibus compavauda, & juevenda infuper morbos diuturnos palzeftram effe, fcho- potto bumilitatis , €? clamazduta i2 toto covde : iM lamque mifericordie illis,qui zegrotis affiftunt, h Sana animat, Dowine, quia peccmot tibi. Huie & patientize his, qui cum doloribus confli- fauitati Fratrves dih&lifEmi operaem date, banc ? &antur ; illos Beatam Virginem & S, Joannem Je&lamini,banc [eyvate,quia vana falus bominum. adftantes cruci imitari ; hos vero Chriftum Et hanc fehtentiam fe a Dei lumine haufiffe " cruci affixum cum cruciatibus collu&antem : audacter pronuntiat: Aitenim : Credo autem aqua cum refigi & deponi non rogarit; qui ego, quod Spiritum Dei babeam €7? corfilium Dei a exemplo ejus perfe&e vult infiftere, morbi R u i2 boc. Sed & San&torum exempla id confir- levamentum, aut remiífionem petere non de- mant. Nam fanctam Agatham nobiliffimam $i bere. . His tamen non obftantibus , puto, ait martyrem Apoftolo Petro ad ejus fananda Afceta, etiam aliquando ab amore fan&to inji- vulnera accedenti dixiffe lego: Medicinam ci quibusdam viris , qui nihil aliud refpirant, carnalem corpori meo nunquam adhibui ,. & * Y quam Dei gloriam , mentem petendz fanita- vero etiam tum propofuerat nullam admitte- tis, uti a S. Bernardo factum legimus. Labo- re. Adfancti Pachomii monafterium nec me- rabat ille morbo graviífimo, quem peracuti, dicis , nec eorum medicamentis patebat in- & propemodum intolerabiles capitis dolores greffus, quin imo venerabilem fenem, & ma- comitabanturí Juffit unum ex monachis ad- gnse virtutis virum Zacchzeum norüine repre- ftantibus ire ad templum, & Deum pro refti- hendit ipfe Pachomius, quod fanandis ma- tuenda fanitate deprecari ; cumque alter fe ex- nuum fciffuris a palmarum foliis, quibus na- cufaret, diceretque fe indignum, qui alicui tas conficiebant provenientibus oieum adhi- incolumitatem impetraret, juffit ire in virtute buiffet. Centum & triginta Monialesin S. Eu- Obedientize, ivit, & antetres aras, unam B. phrafize éoenobio eundem rigorem fervabant. Virgini, alteram S. Laurentio, tertiam S.Be- Paleemon, Pachomii frater, quod aliorum pre- medicto confecratas proftratus preces fudit, cibus inductus ftomacho debilitato refocillan- qui continuo tres fimul ore fereno fe Bernar- do aliquid przeter coafuetum fumpfiffet, con- do videndos dederunt, & partes magis affe- tinuo velut Inftituti anachoretici violator, ni- &as tangendo, confeftim illum perfanarunt. mizeerga fe remiffionis, ac indulgentize a Deo Credo S. Bernardum in hoc fa&to folam Dei veniam petiit. Verum etfi hzecapud Viros il- gloriam fpectaffe, & non tam fibi, quam alte- los fanctiffimos & feveriffimos ita fe habeant, rius profectul preces imperando, cum magna ait tamen Afceta, ab amoris perfecti praefcri-- ptionibus illum non recedere, qui, dum mor- apimi tranquillitate, ftuduiffe. bus praeter folitum aggreditur, medicum ac- Duäiumk XXX.' cerfit, &Dei Spiritum velüt monentem audit : Honora suwedicum propter neceffitatem. — Hoc Fecl- 38 : De mediis in morbo adhi- ex facris paginis depromptum confilium fe- "* * * L bendis. cutus fan&us Joannes Chryfoftomus .olym- piadem morbis & triftitia oppreffam ad me- TESS Ia eodem morbo adhuc confüituta. dicorum quzerenda fubfidia amandat: u aq-. Philothea, dubitatinprimis, an medici opem, obrem , inquit, Dortor, u£t varios pretzofosque , falva perfe&ione, implorare poffit; deinde cum suedicos adbibeas , C? dis medicamentis utaris, amaras & prctiofas praefcripfiffet, an. eidem qua bujusmodi suovbos expelleve queamt. Hauc. nedico obedire teneatur. * AQ quod utrum- orbitam omnes fere Sanétos ( fi paucos illos, que dubium. quos fupra nominavi, cum quibusdam aliis [ excipias) communiter tenuiffereperies, quam Solütim D etiam fantus Bernardus aliorum juffu infi- "LX. Refpondet Afceta, fe nullam videre ob- flere coactus eft, dum a Capitulo Gene- ligationem in utroque cafu, nifi ingravi mor- rali Clarzevallis habito, Epifcopi cujusdam tis periculo. Hinc fanttus Bernardus dubiis ejus perítudiofi obedientise commiffus, at- quibusdam hanc materiam concernentibus a que concreditus (qui ad eum perfuaden- inonachis S. Anaftafii rogatus refpondet ; fci- dum miro defiderio ferebatur) atque ab hoc re felocum , in quo degerent, infalubrem effe, ruüfticani cujusdam medici difciplinae & cu- eorumque non paucos variis inde morbis ten- rationi traditus , annum integrum medice tàri, ideoque meminiffent ejus, qui dixit: Lz- vivere, & potionibus remediisque ab illo ö? Lenter gloriabor 22 inffrmitatibus meis, ut ba- prefcrptis uti juffus eft magno. faftidio , bitet in me virtus Chriffi. Compaáti fe vegri- nullo emolumento. Beatus Franciícus Sa- tudinibus corporis, fed animorum morbos ma- lefius noítris. temporibus, cum ex morbo gis pertimefcendos; quapropter neque pro decumberet, rogareturque, an hoc, vel bono monafterii, neque pro animze falute ex- illud expeteret, an libenter venz fe&io- pedire, ut Pharmacis & medicamentis utan- nem, aut facrificationem admitteret; ni- tur: Permitti quidem poffe, ut vilibus her- hil aliud refpondebat, quam; Facite de me, Irr R.P. Loln. Bill. a. Tom. 1. quod 682 Bibliothece . Mamualis Cöncidmtoriæ "ii .a te hi & nunc exigat Deus perfe&e cogno. jie quod lubet, quandoquidem me Deus in veftra fcas, aliorumque fententiis, & monitionibus$ , f Medicorumque poteltate pofuerit. n tuum ipfe judicium anteponas; te potius ad infantilem infantiam redactum exiftima , qui jutbl Dubium XXXA!:-.j alieno Regi debeas arbitrio, praefertim ubi ad am) (un illud medicorum confenfus accedit.. — De,obedientia medico præ; 4 omi ftanda. nit J Dubium XXXIL. pHO LXI. Accidit, ut Philotheze medicus .etiam uj jejunia, Horarum Canonicarum recitationem . De ciborum ele&tione in . , ul interdiceret; econtrario vero carnium, alio- morbo. teri rumque ciborum in diebus abftinentize vel je- p? junii vetitorum ufum przeciperet ; quod quia [ ! -LXIIAI. Experfo erat vP'hilbt'hea fibi aiiqüas ipfi difficillimum videbatur , dubitat, an ei- medicinas alio tempore adhibitas perquam f5! dem obedire teneatur? falutares fuiffe; fed ciborum fere omnium; ( Solutio. praeter unum alterumve, naufeam fe habere; Pef' dubitat proin, an contra perfeCionem fit a- j '* LXII.'Refpondet Afoeta, varias fuiffe häc" &ura, fi tales medicinas aut cibos ipfa fugge- inre San&orum praxes. S.Ignatius Lojola a rat, petatquef.q I du medico non adeo experto contra morbi ra- f tionem fe tra&ari permifit, prae nimio zeftu :Solutim ad extrema reda&us, cum morbus frigidioris HU LXIV Refpondet Afceta, non improbare Penne- aurze afpirationem, fecundum medici peritio- l . quin.p.3e TÀ! ris, qui evocatus fuerat, judicium repofceret. hoc divinum amorem , fi cum perfecta anim 1 c.slnl24'. Idem vero ultimis magni jejunii diebus ad fubiniffione id facias. S.Chryfoftomum in exi- J lio ftomachi doloribus laborantem ab Olym- e medici praefcriptum carnem in cibum admi- P fit, ad tam coecam obedientiam medico atto- piade medicamentum, quod alias utile exper- nito. Legimus fan&um Abbatem ad carnes tus fuerat, per literas poftulaffe legimus: ZJes$ U die vetito ex regulis coenobii Novitium 2e- operam, inquit, w zdem vuvfum medicametie b ti0 srotum mandato & exemplo fuo induxiffe, tuia ad nos imittatur. San&us Francifcus Affi- idque Deum acceptum habuiffe, & daemonis fias abftinentize prodigium morbo confli&atus q ad nobilem matronam Romanam Jacobam de HU ex energumen» corpusculo ejectione tefta- C6 tum effe. Oppofita via inceffere San&orum Septifoliisliteras dedit, ut veniret, fi videre fe. aliqui non minori fan&imonia illuftres. S. vellet in viis, additque: Jovta tecum pamue- £ Francifcus de Paula, etfi Fratrum fuorum pre- num, C? cilicium, ia quo covpus tieuta involvas, €& cevampro fepultura : vogo etiam quod portes 4 cibus fatigatus, induci nunquam potuit, ut morbi tempore aliis, quam cibis quadragefi- de illis comeffionibus, quassnibi confuevifli dare, [l yüalibus, vefceretur , etfi aliis, dum zegrota- quando iufirmabár Rome. Erat autem ex fac- "i cliaro & amygdalis, aliisque fimilibus confe- rent, oppofitum imperaret. Cum S. Juftinia- Q .do Patriarchze; ut carnibus aeger uteretur , &um.edulium. . En duos viros fan&imonise tu exemplo viri fan&i perfuadere vellent, re- laude facile principes, qui morborum fola- ix tiola emendicant, coelo votis illorum fuffra- fpondit: Unusquisque in fuo fenfu abundet : q de czetero malle fe antiquorum rigidis abfti- gante: Antequam enim Francifci Matronze nentiis, atque veftigiis infiftere. 5. Nicolaum ifti redderentur, illa nocte ab Angelo monita, f ut cito pergerer ad S. Virum, nec quidquam Tolentinatem ex gravi decumbentem mor- C boad carnium efum follicitabant ad(fantes; eorum, que petebantur, praetermitteret: Nec b abnuit ille conftantiffime, & cum nihilomi- eft, quod fufpicari quis audeat, eos ad fimi- lia poftulanda ex animi mollitie defcendi[fe. xus ad ejus confpettum allatze effent: Amo- d vete, inquit, iftas illéce bras, quas tam fzepe Nimis amabat Chryfoftomus corporis crucia- lo corpofi meo admodum fimilia concupifcenti menta, quae Imperatorum coronis praefere- Cum tamen Ordinis bat. Nimis S. Francifcus ; cui gravius fo- 3 hucusque denegavi. Generalis Priot füperveniens, in virtute obe- lito laboranti cum frater affiffens diceret : d dientize mandaffet, ut aliquid acciperet, bo- Ora Dominum, ut mitius tecum agat ; ma- V iüm duntaxat fümfit, & continuo fanitati eft num enim fuam fuper te plus folito gravare videtur. Continuo ad illum cum clamore reftitutus. Videbuntur fortaffis alicui hzec inter fé pugnare, & horum inrecufando con-. converfus.. Nifi, inquit, nofcerem in te ftantiam, aliorum in admittendo facilitatem fimplicem puritatem, tuum ex nunc abhor- rerem confortium, & in terram proftratus condemnare ; fed longe alitereres habet; u- trumque in eundem divini beneplaciti fcopum . exhaufto corpufculo eam . deofculans, ait: collimat, &.alii abftinentia, alii vero humi- Gratias tibi, Donjine, ago, pro his omni- bus doloribus meis, & rogo, ut centu- litate, & proprize voluntatis abdicatione eo nituntur. . Si quseris ex me, quos imitari de- plum, fi tibi placuerit, adjicias, quia hoc t beas, fuadeo obedientiz duétum fequaris: erit mihi acceptiffimum, ut aflligens me do- — l Non ad eam tu cum Francifco de Paula, Ju- - lori non parcas. Poteris igitur & tu, tanto- ftiniano, & Nicolao virtutis praeftantiam, & rum virorum imitatione, ea, quae ad mortis l levamentum .facere videbuntur, modeíte cum Deo familiaritatem prove&us es, ut, quid * poftu- OE Dubia Afcetica. - 683 T Tituus XLV. 1. 0. i poftulare, etfi negentur, placide äcquiefcere; $olutip. üg d ^ fi vero repulfam egref.ras, fi animum exulce- ratum querelis oflendas, fifimilia aliis procu- L. EXVL. Helboudet Afceta, dictus Jioe de hi inferno infcite & infulfe prolatum effe; quo- il rari, te vero negligi declamites, ícias teab a- moris perfcéti legibus longe aberrantem, ad modo enim locus omnium malorum & fcele- rum colluvione refertus , tantum bonum, amoris proprii fordida declinamenta prola- pfum effe mifereque dcludi; tecumque melius quantum eft voluntasbona, finufuo completti ipetet? Diftinguenda igitur eft vera voluntas, omnia proceffura fi hoc S. Bonaventurze mo- nitum dictum tibi exiftimes : Izdu/gentze pro- a fucata, ut fic loquar, velleitate, quam ho- mno tum habere dicitur, cum loquitur fecum prio judicio nou. f[unt admittende , uon tamen Juat recu[anda alieno, a fe ipfo i fe ipfum vigida hoc modo:. Veliem quidem hoc agere, vel- lem ab hoc me abfiinere, fed quia difficultas debete[fe cenfura. Legimus Deum etiam prae- ter naturae curfum faviífe zegrorum defideriis. magna perviucenda eft, nihil hacin parte ag- gredi volo, fed-omnia potius intentata re- d P.Petro Canifio fubmifit per feneftram avicu- Ó lam, quze illi in edulium pararetur; ad S.Goa- linquere. Altera vero, quae voluntatis no- ten meretur, non ita fe habet; fed dum illa ly PA ris interceffionem Abbati zegroto Lucium pi- Z 11 Ícem; alteri media hyeme ex arbore gelu hominem foliicitat, ita fecum ille ratiocina- tur: Volo id declinare; fed quia plus volun- le perufta cerafa rubentia ; Cardinali Bellarmino s poít ingentem ab ignefortuito arborum deva- tatis habeo, quam facultatis, idcirco doleo, quod pro voluntate nec illud exequi, nec hoc itationem, & nominatim ficulnea, natas ex ea repente ficus pulcherrimas ; quis hanc Deiin- poffm effugere. Prior inferos replet, non hzec pofterior, dequa fan&tas Auguttinus hoc dulgentiam recufandam judicat? Quze fiDeo miracula faciente admittenda videantur, cur habet elogium : Quidguid vis, C? mom potes, ;In PE» Deus fa&um computat, Viditaliquando ani- non etiam Prolato imperante? /Egrotabat | re:Pelme' D Clarevallis Guilielmus, ex diíciplina S. Ber- mam ad fupremi Judicis tribunal addu&tam T quin p magna trepidatione fententize fulmen exfpe- nardi ad aliud pedum affumptus, qui ex occa- [ 6914j fione Clarevallem diverterat. Cumque jam ut- &antem, fanta Brigitta, pro qua intercede- [la bat apud Deum fanttus Jacobus, quem fce- cunque morbo feremittente convalefceret, vo- Ir. luitabftinere a carnibus, & communem Ordi- mina illa degensin corpore pie coluerat, dice- u batque: O Jominze, mifereve, quia voluit, €? nis rigorem fequi, obfiftebat Bernardus, mone- Vn. batque, differret ad aliquot dies, & difpenfa- 7202 potust, quaza 15 veniftas obfuit , i:irz'zwzqm j« defe&tus, quo minus, quod babebat in votis, exe- tionis beneficio frueretur: fedfruftra pertina- ciam sger conftantizx velo obductam Santti quevetuv. Tum Judex ad animam conver- fus: Vade, inquit, fides tua, & voluntas bo- monitis oppofuit, feparantur ambo, & alterad je Cómpletorium, ad lectulum alter fecedit. Et nate falvant. Quo auditoilla lzetitia exi'tiens ja ad inftar falgentis ftellae abii, Angelique ad- ecce continuo febris hominem, ut fatelles nu- D iinis invadit, & tam crudeliter exercet, ut fe ftantes, Deo laudis Canticum infonuere di- j centes: BezediQus ffs, Domiue Deus, qui es, a morte propius abeffe crederet, optaretque ^ cito dilucefcere, ut fantctum Bernardum evo- qui evas, evisgue fempev , quia niforicordiam tuam nou aufevs ab iis, qui [perant in te. Ve- care poffet, & contumacize fuse veniam petere; rum hic prudenter difcutiendumeft, an vere Qqui ubi venit, hominem feverius folito intui- virium defe&us & imcecillitas ab operis in- tus: Qui tandem ait, hodie comedes? Heu! le greífione & executione'impediat, an non po- P. inquit zeger, quidquid przeceperis: Bene, in- tius abjectio quxedam animi, & torpor atque ls ! quit, Bernardus, quiefce modo, non morieris; ij & continuo febris abíceffit, fuo nimirum per- fegnities, laborisque fuga nos remoretur. Adiit aliquando D. Annam de S. Bartholo- ] fun&a officio, quze ut hominis pervicaciam meo factimonialis precum fubfidium ab illa caftigaret, a Deo immiffa fuerat. Non tam efflagitaxs, ut difficultatem aliquam pervince- benigne cum altero s&eque contumaci egit di- la ret, afferens fibi ad id vires non foppetere; vina Majeftas, qui Przelato carnium efüm prz- dum acquiefcens ejus defiderio B. Anna, Deq, cipienti morem gerere noluerat ; is enim pau- i- pr£o illa fupplicat;.ecce Deum audit refpon- lo poft tam ardenti, &'lpræpo?cera carnium dentem ; alteram illam mentiri, vires illi non appetitione infaniit, ut e valetudinario furtim deeífe, fed voluntatem & conatum. Nec du- fe furripiens ad inftar lupi, canis cadaveri bitem, quid fimile multis accidere, quos cum dentes infigeret, ut inde carnium fruf&a con- ad aliquid pro gloria Dei difücilius capeffen- yelleret. dum hortaris, refpondent, fe non poffe; vires tantae rei pares fibi non effe, hoc eft, nolo cum M tantis, quas praevideoin ifto, ad quod mehor- L Dubium XXXIJI.- ? taris, difficultatibus colluctari malo pacem , quam bellum, & tantillum perfectionis tanti B- böna volunta—te. POH eino. ä N LXV. Audieräi fxepe Philothea, volu-nta- tem a Deo pro opere computari, quod fibi Dubi u XXXIF. perfuadere non poterat, cum legerit quon- dam, inferorum ergaftulum plenum efle bo- De pietate. narum voluntatum. ,Ad quod dubium. LXVIL Legerat aliquando Philothea ex S. Brrra L Paü- ä &.P. Loln. BiHl. M,&n. Tom. 1. Bilbfioihece Manuafis Concionatorie 684 Ll Paulo pietatem ad omnia utilem effe; . quia fcribit: Homiuis fapientia þz'etas eft, babes boc Cap. x- lt tamen eandem varie explicari intellexerat ab in libro $. Job ; namibi lepitur , quodip[a Sa- qï Afcetis interpretibus, dubitat, quid proprie pieutia dixerit homini,ecce pietasip/a eff Sapien- f per eandem intelligere debeat. zia. Szautem quavas, quam dixerit eo loco pie- Pl Solutzo. i g zatetn, diflin&lius i gveco veperiesO«oncC nv qui LXVIII. Refpondet Afceta, tres communi- efl Dei cultus. Ethicprimus Chriftianze pieta- terfípecies pletatisaffignari. Prima, quze zm- tis eft gradus, quo Gentium Do&tor Paulus ad Ad Tim. m 'Thimotheum refpexit. Exerce, inquiens, ze ^^ -9 jo l .j zata, dicitur, fiveaffectio quaedam ab Auctore (Jl [ naturz omnibus indita ad aliis benefacien- zpfum ad pietateu, nam corpovalis exercitatio f dum. Secundaacqui//ta , juxta regulas reCtze ad qodicum utilis efl 5 Pzetas autem ad ommuáia utilhi. Quam S. Àugufüinus definit in huncS. Aug. rationis animo inducia, qua eis, qui caufze no- modum: zetas eff verax verà Dei cultus, tinde ?à Mace- 4 ftri ortus, atque educationis exftiterunt, prze m czeteris nos commendamus. Tertia & verze ottiia vetle vivendi officia duci oportet: Zdtgue ! Cob [i[ bec ea eff, docente Zipoffolo, 2umuente Berzardo. g G pietatisfpecies, qua Deo obfequium preefta- mus, omnemque venerationem & reveren- tiam exhibemus: & haec omnium excellen- Du biu m XXX[»'. l T tiffima eft: quam ut intelligamus, Ííciendum d Del.habicatione. animz. eft, multis nos rationibus ac motivis teneri m / obfequium , venerationem, obfervantiam , & LXIX. Audierat aliquando Philothea cee lebreillud axioma allegari: zgzma magis eff, cultam Deo Optimo Maximo exhibere. Pri- mo, ut J/fajori; eft namque id virtuti huic ubi amat, quam ubi animat : Sed cum fenfum To l. proprium munus, majoribus nos reddere ob- & rationem illius non fatis affequeretur, eun- 63 f 300 dem fibi explicari cupit, cui fequentes. Secundo ut Domzno , cujus funt o- mnia, quze habemus, atque hoc directe ad ju- Solutio. ; fiütiam fpe&at; Tertio, ut f/umzo Lenefactori, & bonorüm omnium]largitori. Quarto, ut re- LXX.Refpondet Afceta cum fan&o A M.lib. de to Magno dicente: Zrabzt amov amantem fe, adh. Deo Venle. i rum omnium Cozdizorz, ac principio noftro, cui propterea fupremum cultum debeinus ex & collocat eum in amato, facieus ei intimiffime c, xa, virtutereligionis. Quinto, ut Pz?rz, qui nos adbereve:. Plus enimefl auima, ubi atnat, quain ubi anitmat : quia fic eff ia amato fecuudum pro- ; Tdein ] G per gratiam fuamin tilios adoptavit, atque ita ] omnem a nobis cultum promeritus & hono- priam uaturam, vatzonem, €? voluntatem; [zd rem: quo refpexit Apoftolus, ad Titum fcri- 27 €0, quod apituat, tantum eff fecuudum quod e/f 347 fovma ; quodetiatu brutis convenit. Ex quo quis ï l.c;ctnl x Ad Tit.a. AI. bens, his verbis : "Zpparuit gratia Dei Salva- 1 no 7; : £oris uoftri omuibus homiuibus, evudieus uos, ut retle concluferit avéliovem zntev amanutes, quam abnegantes impietatem , id eft, peccati letha- corpus inter €? amimam, uniouetu vepeviri, Ecce igitur, quam bogum & quam jucuudum, babita- lis ftatum, & gratiam jufítificationis adepti, ve Fratres in unum. Quae divinus Doctor Au- Pfal- 1320 fobrie, jufle €? pie vivamus in boc feeculo. Pie- e tas in religione proprie maximeque confiftit, guftinus Religiofis exponens ait: Qu /fvi- cuat im w , utunmumn bominem faciant, ut ff de qua vera fapientia, veraque felicitas & bea- ATE titudi, id eft, fammum bominis bonum reful- illis vere, quod fcriptum eff una anima & u- Eccl.c'.m. tat, juxta Ecclefiaften : Deum tzme, & man- uum cor. Multa quidem corpora, fednousuulta Yl anime : Multa covpora, fed non anulta covda. ?-. I3. data ejus obferva, boc«e[fl euim ommis bomo; fi- N quidem vera pietas feu religio verafide, fpe & Ut nefcio, quo nominis omineillud Anagram- charitate conftat, quemadmodum eleganter ma: Z'ogatbas & David, bodie uuitas data eff : | Jodtya veriffimum hic comprobetur. oftendit S. Aug. Enchirid. uþi inter coetera fic Prov st Y4 SHEIHIMIHEHIHI HIHIHI HH HOHO H IH ZH HHH EH HH LR TITULUS XLFIIL. LCrf u EBRIETA S. [ v $ brius idem ac ex?m briam ügniücet,k uti S. 'Thomas notat. QUOAD ESSENTIAM. " l ! | Divi/z'a.' Üfee " :De]ïizlz'tz'o. V' XL I ÍLDividitar a 'S/Tholfa & aliis in ebrieta- S. Thom. 2.2.0.50. 1 Bs brietas eft exceffus in potu voluptatis cau- tem pro ipfa rationis privationefumptam, in e- a. I.1.7.c. fa, donec rationis ufus adimatur. . Vel, brietatem pro a&u potandi caufativo praedi- 22. q. 7. H Poy, A Ge privationis acceptam. Aliiinmaterialem pslaettus, " Vo L ut ali volunt, eft privatio ufus ra- tionis ex immoderato ufu rei potabilis ad & formalem dividunt ; illam vocant, quando a- 1.5. d.5. tempus facta. Dicitur ab e, id eft, //ze, & liadecaufa, quam voluptatis gratia potus in- w 13. | W - v'l& lzriam, quod menfuram figuificat, ita ut e- ebrians fumitur ; [iftam, quando propter folam . Volu- "a Tituus XLV L Ebwetas. 685 , Alii voluptatem fe quis per totum inebriát. X. Ne mtueams vinum , quando flavefcit, Prov. s3. denique in plenam & plenilfimam dividunt, cum fplenduerit in vitro color ejus: ingredi- V.31- . quarum priorrationis duntaxat, pofterior ve- tur blande, fedin noviífimo mordebitur ut co- / ro etiam exteriorum fenfüum ufum miagnaex luber, & ficut regulus venena diffundet. parte tollit. - AI. Cui v2e ? cujus Patri v2e ? cuirixae ? cui Pl ov. 23. v« 29. LA Ti FUM "A us. foveze ? cui ine caufa vulnera ? cui fuffufio o- ZA S Aug. culorum ? nonnehis, qui commorantur in vi- M l.ïo Conf. IlI. Tantum bibendo excedere, utvatio qui- no, & ftudent calicibus epotandis ? : €. 3I., deus mon omuino tollatur , [ed tamen pevtuvbe- £ur : quxe crapula vocatur, dequa S. Augufti- XII. Noli effe in conyiviis potatorum, neclb. v.20. T i in comeffationibus eorum, qui carnes ad ve- nuslocutus eft dicens: Ebrietas longe efta me, ( lat mifereberis, ne appropinguet mihi; crapula Ífcendum adferunt: quia vacantes potibus & , titm m autem nonnunquam fubrepfit fervo tuo. fymbola dantes confumentur, & vemetur " P Cob. de pannis dormitatio. rec. Gan. IV. Bibere usque ad vationis przvrztzonem : l : 9. qui exceffus amodernis Scriptoribus etiam AIII. Operarius ebriofus non locupletabx Eccl. 19. « J c.5.n tur: &quifpernit modica, paulatim decidet. "Temulentia , vocatur, quze rationem penitus XIV. Quifuavis eft in vini devoratiopibus, Prov. 12. labefactet ac tentet. V. ET. Tb. c. 2r. V. Etiotm usque ad privationem exteraorum infuis munitionibus relinquit contumeliam. n, 14« XV. , Vee qui potentes eftis ad bibendum vi- ls.v.o2. l Jeufuum &ibere : quze perfe&üffima ebmetas num, & viri fortesad miícendam ebrietatem. aerito vocatur. / XVI. Vae qui potum dat atico (uo : mit-! abac- 2. T Signa ebrietatis. tens vel fuum, & mebuans , ut afpiciat nudi- ll LeHl4. VI Primum fignum eft , fi quis poftridie tatem ejus. €3: ^- 39- nonmeminerit, quid dixerit , aut egerit ;nam, XVIE. Propter crapulam multi obierent ; Ecc!. a7. cum ratio etiam vim refle&endi fefuper actus, qui autem abltinens eft, adjiciet vitam. V.34- faltem potiores, habeat, recte colligitur, hac AVIII. Quidiligit epulas, in egeftate erit : ; Prov. ar. S Abet vi ablata, rationisufür non adfuifie. V lib,de qui amat vinum & pinguia, non ditabitur. adh. Deo . ldeml.c. ;. VII. Secundum,ücommlüt quae alias com- XIX. Mulier ebriofa viamagna: & contu-Ecc!. 26 G , mitterenon folet, nam ejusmodi actus merito yv It. Eud melia, & turpitudo ejusnon tegetur. ex fopita ratione provemüe praefumuntur. XX. Sobriieftote, & vigilate, quía adver- t. Petr. . Ídem l. c. VIIH. Tertium eft, fiinterbonum malumque farius vefter tanquam leo rugiens circuit, quæ- Yees non amplius difcernere queat. - P. Gob. rens, quem devoret. Ó IX. Quartum, fi non tantum pedes vacil- AXI. In caloreeorum ponam potus eorum, Jer. 5x. l.c.c.2r. lent, & domus everti videantur , fed etiam lin- & inebriabo eos , ut fopiantur, & dorm:ant V. 39» (n7. gua balbutiat & objecta duplicia appareant. fomnum femplternmn, & non confur gant dicit Dominus. $ H XXIL Diligentes in vino noli. provocare ECC? 31. Pl tots EX S. SCRIPTURA multos enim exterminavit vinum. 3o. Yl / XXIII. Amaritudo ammæ vmum mukumlbxd v.36, Fuga- potatum. Luc er. l. At tendite vobis, ne forte graventm cor- XXIV. Ebrietatis ammoütas 1mprudentlslbxd v.4o. Vu '34. da. veftra in crapula & ebrietate, & offenfio, mmorans virtutem &faciens vul- curis hujus vitze; & fuperveniat in vos re- nera. 3 pentina dles illa. XXV. Vinum multum lmtatmnem & 1-1'Dld V.3» Joel.r.v.$ II. Expergifcimini ebrii , & flete, & ululate ram & ruinas multas facit. - omnes, qui bibitis vinum in dulcedme quo- XXVI. Vinum damnatoxum bibebant in Amos 2, v. 8 niam periitab ore vefiro. domo Dei fui. Prov. 31. III. Noli Regibus, Lamuel, noli Reg1bus &E Vi 4- dare vinum, quia iullum fecretum eft, ubi $. Ill | regnatebrietas, neforte bibant & oblivifcan- EX.S. PATRIBUS tur ]udlcmrum & mutent cauíam filiorum Qu/zlztzzs. ? pauperis. Ambr. 1. Cor. 6.. IV. Neque formcam neque adulteri &c. uid autem obteftationes) potentium 10- de Elia v.9 neque ebriofi regaum Dei poffidebunt. IQ;., quar? quid memorem Sacramenta, quæ violarenefas arbitrantur? Dibamus, in- ejun. | 1f. 28.v.7. V. Sacerdos & Propheta nefcierunt prae ebrietate, abforpti funta vino: erraveruntin quiunt, pro falute Imperatorum, & qui non ebrietate, nefcirent videntem, ignoraverunt biberit, fit reus in dev otlone, v1detur enim | non amare Imperatorem, qui pro ejusfalute judicium. Qfeze 4. VI. Formcamo & vinum & ebmetas aufe. non biberit. O pize devotionis obfequium! o YV. IÍ. runt cor. ftultitiahominum, qui ebrietatem facrificium A J Thom Eccl. 9 VII. Vinum & mulieres apoftatare facmnt putant, qui æfhmant illos ebrietate placere, ,,050 v.2 fapientes, & arguent fenfatos. qui jejuniis paffiones fuftinere didicerunt. " 70: Prov. 20. VIIIL Luxuriofa res vinum, & tumultuofa Il. Omnesebriofi tales funt, quales palu-s Auguft, 2, 07 YV. . eänetas, quicunque his deleCatur, non erit des effe videntur. Nafcuntur in illis fanguifu- f. 231. aldeuw fapiens. gze ,ranae, & diverfa genera vermium, quima- 5j Ephef 50 gishorrorem poffuntgenerare , quamaliquid, .H V. 18. IX. Kolite inebriari vino, inquo eftluxu- xia, fed replemini Spiritu fanéo. quo ad victum proficiat, exhibere. Rrrrs IlI. / f^ 686 Fibliothece AManu ais Cäncfäomt orig S*Hier. bus tot maää;s redundans, totque fecum inve- , Mns ) 0 III. Omnes qui ebrietatem fe&antur , filii Mf l qgr in rep. Belial vocantur , quia venter mero aeftuans fa- hens calamitates, ne quidem crimen cenfetur, p Mon. fed in divitum menfis hujus turpitudiuis gra- £0. 1' m cile defpumat in libidinem. Dom.z- hn S. Bafil. IV. Quiscurrus equorum indomitorum ita tia pügna fitatquecertamen. Et videre eRt fta- 1 of fü hom. de dium, certamenque diabolicum. Ebrius mor- ebriet, praeceps fertur Dominum fuum excutiens ; j p per quod navigium ita gubernatore deftitutum , tuis iniferior eft ; ille enim fenfu deftitutus eft, lS: Aug. derx ita fluCibus exagitatum & concuffum, quod nec ad bona necad mala pote/t excitarl, hic [ 0^ de temp non fit fecurius ebrio. veroad.mala exequenda promptus eft, & ani- ma in corpore ceu in monumento defofla, Fuga. mortuum corpus circumfert. Nemo, qui vino | tremeä- S. Aug. V. Illud ante omnia rogo, & per inebriatur, divinorum e fer, 131. dum diem judicii vos adjuro, utillam foedam rum poteft. j Ke cupidus eloquio- de temp. daemon eft voluntarius ani- S.Bamïx;s. poir ] f confüetadinem, per quam grandi menfura fine XllI. Ebrietas om. 14« | 25 menfüra tres homines, aut volentes, aut in- mis noftrisinditus: Ebrietas malitize mater in ebr. ft viti folebant bibere, tanquam venenum dia- eft , virtatis inimica,fortem virum redditignàa- tit boli de veftris conviviis refpuatis. vum , ex temperantefacit lafcivum , juftitiam fre. i ! Damnsun. ignorat, prudentiam extinguit, ficut enim a- To.€ & dj qua igni eft adverfa,ita vinum immodicum $s j/ S. Laut, VI. Perhancnatura corrampitur, libidinis rationi &c. Quid quaefo funt ebrii aliud, Juft. de ( nutriunturincendia, fübvertiturratio, fcelera quamgentium idola? oculoshabent, & non Spirit. panduntur, homicidia fiunt, proferuntur ftul- vident. an: I' anim2e xfomefxtum libidinisx, incen- S.' Ambt, - V aj interitu tiloquia, detractiones & verba (currilia ; he- X1V. Ebrietas n lo Ii betatur mens , maturitas relaxatür , loetitia in- tivum infanize, ebrietas venenum infipienti 2p, in lib. de Elia & Hec fenfus hominum mutat, ac format: per 9 j fi epta diffolvit, immunditia polluit. jejun., $, Bet. Bellovac. V]I. Omne bonum, fpirituale diffipant e- hanc fiunt ex horminibus equi adhinnientes äï fpec. mo- briofi, quiaebrietas eít mors omnium virtu- &c. vocem amittunt,colore variantur, oculis q. j7 ral. l. 3. t fr aE i tum & morum. Ebrieta I:.U.L it ja&tura omnium ignefcunt, ore anhelant, fremunt naribus; in p. 8.diít.2. bonorum. Sihsbeat homo bhumilitatem , furore ardefcunt , fenfu excedunt. Fngelgt. tonc, 1 ( manfuetadinem, prudentiam, & csetera hu- . XV. Ubiebrietas, ibi diabolus: u i turpia S. Chryt. Dom.2. jusmoedi , omnia projicitin pelagus iniquita- verba, ubifaturitas, illic daemones choreas a- ad pop. Antiocl. | pot Í tis, & ficut ebriofi Depe veftibus fuis mate- gunt. Talem habebat meníam dives epulo, yt bpph c rialiter fpoliantur, fic eorum animnze virtuti- i bus denudantur. fuit. propterea ne quidem guttze aquze Dominus 1 25 Tbidem in fi f S. Bam. : VIH. Quseeft hominis ftruCtura adeo firma, -XVI. Vin um & »adolefcentia duþieic eftin- S. Hier. epud qu2e tantis ebrietatis malis refiftat? quis un- cendium voluptatis. Quid oleum flammze ad- e?- 22.8 & Manfi difCQ 19' quam madidumfemper, &innatans vino Cor- jicimus ? quid ardenti corpufculo fomenta Ól Bi. 3. pus confervavit , ut non exile, diffolutum, & nium miniftramus ? á omnibus obnoxium morbis exiftat? at. Audite, Origenip XVII. Audite, ebrietas quid ag Sl Gregl S. Laur. IX. Mel eft, quod 2fcendit in labia; fel quantum facinoris conciliet temulentia. E. Gen. in üb. P[ Juft. c.xr. eft, quod defcendit in vifcera. Cohtra li de humil. brietas decipit, quem Sódoma non decipit: propin, S. Chryf. X. An non videtis quotidie ex fumptuofis uritur ille flammis mulierum, quem fulphu- hom. xo. menfis, & immodica ingluviáa, infinita mor- rea flamma non urit. Vi in Gen. borum genera induci? Unde podagrz ? unde - XVIII. Non ZEthnei ignes, non vulcanea S. Hier. p capitis dolores? unde corraptorum humorum tellus, non Vefuvius & Olympus tantis ardo- ad Fur, tü abundantia? undeinnumeri alii morbi ? non- ribus zeftuant , ut juveniles medullze vino ple- l ne ab intemperantia & largiore vini ingurgi- nse, & dapibusinflammatze. tatione, quam oportet ? XIX. Ebrietas mater litium, furoris gene- Peter av. ia Idem. XI. Ebrietasfpontaneus eft furor, perditio ratrix , petulantize magiftra: hanc qui habet; |r contra cogitationum , ridicula calamitas , morbus ebrieta- homo non eft: hanc qui habet, peccatum fetin. tem. fannis expofitus , voluntarius deemon; & non facit, fed eft ipfe peccatum; haec enim ü ipfa moleftior infania. ! eft rabies voluntaria , invitatus hoftis, illece- XII. Daemoniaco ebrius eft.deterior; mi- bra honeftatis , & pudoris injuria. Q feremur ejus, quia dzemonio vexatur, hunc XX. Quid infelicius ebrietatis deminatu; S. Hilar. f.25. odio profequimur; illi enim injuria, huic ventri ultra capacitatem infundere, fenfui ra- Í negligentia eft morbus. Nec aliter aíffectus tionem adimere, non loqui, non meminiffe , f eftebrius, quam doemoniacus: pariter cir- nonítare, & mortem quandam naturae inco- d cumagitur: pariter de ftatu mentis dejeCtus lumi imperare ? eft: pariterconcidit: pariter oculos contor- S. Ambr. XXI. Ebriofus cum abforbet vinum, ab- quet: pariter jacens in terra pedes ja&at: forbetur a vino, abominatur a Deo, defpici- . de poen. fpumam ex ore projicit, & itafoetentem fali- ^ vam exhalat. Injucundus eft talis amicis, ri- tur ab Angelis , deridetur ab hominibus , de- ftituitur a virtutibus , confunditur a daemoni- diculus inimicis, contemptibilis fervis, uxo- ri ingratus, omnibus moleftus, ipfis beftiis bus, conculcatur a beftiis. XXII. Si poffes animam hominis, peccatis $. Chtyf. afperior: Beftize bibunt, dum fitiunt. Hic mul- ho. 28. in intemperantia cupiditatem tranfilit, & ratio- involutam oculis cernere , non dubitares, attb. to melius effe in fepulchro ne carentibus a ratione alieniorapparet. Ve- jacere animam in rum illud multo intolerabilius eft , quod mor- vivo corpore, vino fepultam. — . p GEE Á a kl ADSMS Gma . 2"5 P.5* Mn$ XXIII. Tuulus XL Fl]l. Ebrietas. 687 XXIIL Ebrietas i dum impotes ad fe deferri. Hinc & ipfos & - Chryfol. n alio crimen eft, in fa- nepotes continuo fobrietatis admonebat. - apudFabr, cerdote facrilegium. i 1co. 7. in XXIV. Nullus tam gravem injuriam fanétis Damnu. 3 j Dom.2. Angelis , vel fan&is hominibus , agnofcitur ir- o VIII. S. Greg. Turon. de Presbytero quo- S. Greg, E piph. rogare, quam qui in eorum nominibus bibendo dam refert, coui nomen Binocus Brito erat; Tuþon. ; $. Aug. per ebrietatem fuas animas probantur occi- Hiccum virabftinentiffimus effet, herbis vi- l 8- hi&i x |f. 2352. ere. Franc, vebat filveftribus minime co(tis, vinum vero c. 34. g " de tgmpe S IV cum tanta temperantia fumebat, ut magis A CATH putaretur libare ofculo, quam haurire. Ac- n EïXEMPL . " ig OLICA. cidit autem, ut , dum ex magna devotorum Fuga. i í concurrentium multitudine, ut fe ejus inter- SDfrns Eccl. r. ceífionibus recommendarent, quidam eorum m.T LS * alomon defeipfo confeffus eft: Cogitavi L.in dr y. 2» 'in corde meo abftrahere a vino carnem multa ei offerebant munera, &inter alia quo- meam: ut animum transferrem ad fapien- que vinum , unde paulatim a ccepto pie viven- di modo declinavit : Didicit extra modum ä tiam, devitaremque ftultitiam. Drex. in ]l. Anna Samuelis mater nunquam bibit haurire, &in tantum diffolvi, ut plerumque Lob. €. 4- vinum. Idem SS. Sorores Martha & Maria ebriuscerneretur : Undefactum eft, ut inva- s ; lefcente temulentia, tempore przecedente a Magdalena poít Chrifti in coelos reditum fe- ceruut. " dzemone correptus vexaretur in tantum, ut Luc. r. IlI. S. Gabriel Archan g ' eius 'intär majora accepto cultro (vel quodcunque teli genus, B nb - Vb 150 aut lapidem , aut fuftem potuiffet arripere ) Atlb de - admirandse fan&titatis S. Joannis Baptiftze W& indicia ponit, quod vinum,:lüce'ramve non pofthomines infano furore difcurreret. Unde fit bibiturus. " neceífum fuit,Presbyterum arreptitium vincu-' fj S. Hier. teftatur , —Pale&iha& lis & catenisconftri&tum in ejus cella coércere. ep- 22. ]V. S. Hieronymus ad Euft. monachos olim ne ze * gros quidemþ fibi vinum - [X. Quadam vice in conventu Bononienfi Pratum oridum ä indulfiffe. S. Dominici converfus quidam fuit a fpiritu Engelgr. — V, Quidam àdolefcens, cum a Principe maligno poffeffus; cui cum fratres indicaf- 26 86-; conc. in 13, hn Dom. 2. quodam ad largius potandum urgeretur, re- fent, S. Dominicum in Ecclefia orationi ope- Al pop, ; oft fpondit: Veniam peto, clementillime Prin- ram dare, illuc accurrit, cumque fanctus vir ,Ant'wchn ' Dei dzemonem de fua przefüumptione redar- piph ceps: À beftia parum abfum, vuitne Cle- S.4 menta fua totum me beftiam fieri ? guiffet , is feexcufando refpondit, converfum ibidem in VI.Aliusquidam, cumingenspoculum in hunc ftatum optime fuiffe commeritum , eo S Biet, D. fanitatem ulterius evacuandum ei offertur,in- quod pridiana die in civitate finelicentia vi- .2 P num biberit, ac proinde in eodem potationis gens frultum fecalicel panisei obtrufit, dicens : .Eu(ï. Ede tu iftud in meam fanitatem , & ego cunc a&u corpus ejus Dei permiffione ingreífüs oculum hoc in tuam fanitatem ebibam.. fuerit. Origendo : : S- Gfeg. VII. Joannes Comes a. Schwarzenberg .. X. Bellovacenfis de artifice quodam refert: pottov,. ,Ul in lib. prter varia opufcula, quae ex Cicerone in Qui in certo quéxdam illorum monachorum . g.1.3. contra monafterio labotabat, cujus V. Beda de geftis dift. 3. P propin. linguam germanicam tranftulit, & alia, e 1 * quibus etiam quzedam proprio Marte vulga- Anglorum mentionem facit. Hicigitur diebus 'Pec- mor, vit, unuseft, quem contra propinationes & feftivis potius crapulis & ebrietatibus vacabat, quam ut operam fuam divino cultui, & animze. 15 Hier, propinatores edidit, quod vitium feu confue- falutiimpenderet; cum vero infirmatus mor- : ad Furc tudinem ipfe vocavit das Haupt/affer des Zu- 2vinckeus, & non tantum calamo ac verbis ti proximus effet, pios monafterii illius Reli- infe&atus, & abolere conatus eft, fed ipfe giofos adfe accerfivit , iisque falutem fuam de- fperatam effe dixit,addiditque quod videratin- . Delet etiam reipfa fugit, & alios ad idem inducere fay. t laboravit. Fuitquidem, dumjuniorin aula fernum apertum, & fatanam in profundum Principis effet, temulentize & lufui deditus, merfum, cum Caipha & cseteris crucifixoribus Domini zeterno incendio traditum , in quorum (etfn. : ut pater ejus Sigismundus a Schwarzenberg, in Hohenlandfperg , eum a Rheno in Fran- infimis viderat fibi locum deputatum. — Cui coniam domum revocaret, ferioque ei com- cum dic&ti Religiofi cum ingenti fpiritus fervo- re promitterent veniam , dummodo ipfe poeni- S Bithts minatus eífet, nifi ab ea ingluvie defifteret, finPf.Izi- fe velle illum exhaeredare , ac potius bona tens, verae compunctionis actus in fe excita- fualupanari reli&turum, quam filio tam male ret; infirmus hac promiífione fpreta refpon- dit, quod videbat inftare judicium, nec effe morato. Qua3e commonitio ita Joannem com- movit ac emendavit , ut polliceretur fe, plus fibi ultrafpemfíalutis , & hzec diceus exfpira- annuatim zeris non infumpturum , quam ipfi vit, fine viatico, &aliis fignisfalutis. Unde ,S, Anir. ab aliis feparatim fepultus fuit, nec quisquam gt pater aífignaret: Nec in diem unum plus quam. florenum Rhenenfem lufui impenfu- pro anima ipfius facrificium Deo offerre prze- rum : Propinationes autem omnes omnino fumpfit. XI. Terribilefa&um quoddam a Mart. Del- ysrt.Det. practermiffurum , id poftea in omnem vitam diligenter ac perpetuo praeftitit: ac praefer- rio, & ab aliis Scriptoribus clafficis refertur , rio lib. 3. st tim propinare necipfe unquam exin vifus eft, videlicet quod in Comitatu Flandrize in quo- de Magic. ho, 23 dam Prioratu , ubi tres morabantur homines, P 1. q.7. Mattho nec propinanti cuique refpondere. Dicere fo- lebat, mallefe videre filios honefta morte ab de nulla alia re, quam decibo, potu, & fornica- tionibus cogitantes; quorum unus vefperi hqüe occifos, quam prae ebrietate fui ac pe- finita 688 - Biblothece Manualiä Concionatorie « | finita menfa aliis dixit: Sat Baccho, libidini- tibi de pleno fcypho propino, & niíi rationem que datum, Deogratias agamus, ubi alter re- feceris, injuriam mihi fecetis. Hinc focium D interrogans, quod Deo vinum propinare de- fpondit: Ego daemonigratiasago, & agendum jpet L& cenfeo, cujus opus agimus ; his di&tis finguli beret, quia duplicis generis vinum habebant, Pxefüp le&um. petierunt, fingulas fecum impudicas communique confenfu. debilius electum fuit , n* ml ducentes foeminas , cumque vix fe veftibus ex- dicendo: Hoc Deo fufficere poffe, fcyphum z j08 uiffent, comparuit dzemon, portam aperiens , itaque elevans ait: Tibi o Deus. Miror, au & habitum venatoris afpe&umque prae fefe- reperies bonum? fi hocanno illud melius ef- &i rens horribilem , cum duobus aliis minorisfta- feciffes, melius bibiffes, his prolatis confe- plt turze, qui cocielffe videbantur, ingreífus eft ,. ftim irriguit, immobilis fa&tus , fine fenfu , re- t£5 torvoque vultu quaqua verfum refpiciens voce fpirationis quoque & loquelze impotens. So- f horribili exclamavit: Ubi eft, qui mihi gratias cius eo prodigio deterritus, fugit, alii eo in an egit? adfum, referam. Ad quz verba temera- loco tunc praefentes amovere conati funt, fed " rius exhorruit, & tantum non mortuus eft. fruftra. Quare fünibus eum ligarunt, quibus q'.h JDaemon vero illum e lecto extractum fubito a- tres admoti equi, ut eum loco dimoverent: Q flantium cocorum confignavit manibus , ut e- fed ne ad unicum quidem paffum protrahi po- nu undem veru infixum ad ignem ibidem accen- tuit; hinc magiftratus', ut accenfus circa eum luc fumtorrerent: Affaturinfelix, inquit Author, ad comburendum ignis exftrueretur , praece- (ie emoritur planiffime; alii autem cadaver hoc pit; fed neque hic quidquam in eo operatus f ad ipforum exemplum toftum videntes, & foe- fuit, ficque multo tempore ibi ftetit immobi- tt torem intolerabilem percipientes, longe am- lis, nonloquens, neque bibens, nequemandu- ce plius inhorruerunt, quibus diabolus, prius- cans, ut omnes agnofcerent judicium Dei. CA quam difcederet, inquit : Digni vos etiam eftis XIV. In hiftoria Caroli legitur, quid, cum Bellov. fe pari fupplicio, nec deeft voluntas mihi ; vetor Franci effent infuperabiles a Saracenis, &^ * b vimajori, invitus abeo, & moneo, refipifcite, femper eos vincerent, duo Reges Saraceno- ál aut manent terribiliora. rum promittentes, quod baptizarentur , mife- Bellovac. IX XII. Citatus Bellovac. de quibusdam mo- runteis vinum fortiffimum, & mulieres Sara- machis refert, quod, cum ad Sultanum,ut eum cenas; quorum multi inebriati, & vi&ti a vi- per praedicationem & do&trinas fuas ad fidem no, inciderunt in fornicationem , & victifünt, [ noftram converterent, profecti effent, hicillos & occifi a Saracenis ; victi inquam fpiritaali- H circa abftinentiam a Lege noftra Evangelica ter , & poftea corporaliter. praefcriptam interrogavit, an videlicet car- XV. Quidam Curialis in Valeriana ; pfo. S. Gre e Vg n & 3 ( nem manducarent , & a mulieribus abftine- vincia fan&tiffimo Pafchali Sabbatho juven- l 4 Ui f 3 rent; quibus affirmative refpondentibus ite- culam cujusdam filiam in baptifmate fufcepit. rum interropavit, num abftemii effent? Qui Qui poft jejunium domum reverfus , multo- p [* fe a vino bibendo non abftinere refponderunt; que vino inebristus, eandem filiolam fuam K quo audito magna cum honorificentia eos- fecum manere petiit, eamque notte illa ( quod dem excepit, & lautiffimum. convivium, fine di&tu nefas eft ) perdidit. Cumque mane fa- d !s tamen vini potu, inflaurari Secit; nocCte vero &o furrexiffet , reus cogitare ccepit , ut ad bal- — fequenti cum ad le&um, quietis captandze neum pergeret, an fi aqua balneilavaret ma- ü caufa conceffent, impudicas quasdam foemi- 1 culam peccati : Perrexit igitur, lavit, coepit- nas ad eosdemimmifit , quae eos tentarent , at que trepide Ecclefiam ingredi. Sed fi tanto ipficonftantes permanentes easdem generofe die ad Ecclefiam non iret, erubefcebat homi- u repulerunt: Poft aliquantulum tempus, cum nes : fi vero iret, pertimefcebat judicium Dei, abftinuiffenta vino, feciteis propinari vinum Vicit itaque humanam verecundiam, perre- fortiffimum , illiautem, qui a vino diu abfti- xit ad Ecclefiam , fed tremebundus ac pavens E nuerant, avidius biberunt, nontemperantes, ftare ccepit, atque per fingula momenta fu- (en, 9. ut oportuiffet, & cum effent inebriati & qua- fpectus, qua hora immundo fpiritui tradere- f ! fi confopiti, mifit ad eos di&tas mulieres, qui- tur, & coram omni populo vexaretur. Cum- Gu 1 'U bus follicitantibus abforpti a vino confenfe- que vehementer timeret, ei in illa miffarum l runt. Vereque tunc in iis adimpleta fuit illa celebritate quafi adverfi nihil contigit. Qui M li. Ecclefiaftici fententia: Zzzum €£7 mulieres a- laetus exivit , & diealtero Ecclefiam jam fecu- Àm poflatare faciunt [apientes , €? avguent fenfatos. rius intravit. FaCtumque eft, ut perfex conti- ? March. XIIL Au&or quidam modernus refert ex nuos dies lzetus ac fecurus procederet , exifti- in Hort. plurium aliorum hiftoricorum teftimoniis fe- mans, quodejus fcelus Dominus aut non vi- Ó Paft. fub Sacerdot. quens fattum, quod in quodam Germanize ca- diffet , aut vifum mifericorditer dimififfet. Die Le&. ftello An. 1580. 24. Jul. contigit; Neckersho- autem feptimo fubita morte defunc&tus eft. vii enim duo impii hofpitium ingreffi vinum Cumque fepulturze traditus fuiffet, per lon- poftularunt, quod quidem illis datum eft, non gum tempus, videntibus cun&is, de fepul- -- —— Rs — — 7 "t tamen adeo generofum, quale poftea petie- chro ejus flamma exivit, & tamdiu offa ejus peueu runt, & impetrarunt, quoaccepto, petulanter concremavit, quousque omne fepulchrum fe müutuo ad hauftus faciendos invitarunt ,. confumeret, & terra, quzein tumulo collecta Cittiy, quod cum diu continuaffent , unusillorum ex. fuerat, defoffa videretur. Quod videlicet om ni- vino incalefcens, fodali fuo dixit: Cui nunc ( PA apum' | " potens Deus faciens , oftendit , quid ejus ani- bibam ? Refpondit alter; bibe Deo , videbis, ma in occulto pertulit, cujus & corpus ante. quid refponfurus fit; vitrum arripit mifer , & humanos oculos flamma confumpfit. Quainre his verbisDeum compellat ; oDeus audi me, -nobis quoque audientibus hoc exemplum for- Ini- - üwus XLEID. -Ebrunas. midinis däre dignatus eft, & quid anima vivens Sabito adfuit diabolus, & pretio foïjuto blas« ac fentiens proreatufuo patitur, fitantoignis phemum corpore & anima in infernum abdu- fupplicio etiam infenfibilia offa concremantur. xit, dicens, zequiffimum effe, ut is, qui equum J þecul XV1,Sacerdos quidam impudicus ebrietati emit, etiam frenut accipiat. xempl Pl & luxuri deditus, miferrime de hoc fzeculo m Ebf 1e XXHI. Indus quidam vino deditus cum poe- Liter. An, fas. ex migravit, cujus corpore in czeterorum fepulto nitentize beneficio naturam tandem vicilfet, 99c-Jefu 'empl , barathro Sacerdotum , utejus punitio cunctis & ad fobrietatem fe revocaffet, candidum di- .') ïo f. 199» innotefceret ad exemplum , fubfequenti no&e citur adolefcentem per quietem vidifie, qui tantus in Ecclefia ejusdem coemiterii fuit ftre- eum prehenfa manu ad compotatorum cae- pitus, quod rumore nimio in illa commoran- tum conviviumque deduceret: ibi animad ver- 3 tes, excitati pavore ingenti, velut amentes ad tiffe eorum, qui accumbebant , vultus, primo Ecclefiam cucurrerunt. Stantitaque omnes quoque poculo haufto mutari,deformesque fie- circa Ecclefiam, ftrepitus vehementes, cam- ri: qui vero pergerent perpotare, & crebris po- - panarumque fonitus audientes , fed minime culis indulgerent, eos feediffimo ore, fimiles- , quid videntes, divinam exorant clementiam, que daemonum evadere , dixiffeque adole- ': quatenus, cur ifta fiant, debeat revelare, fed Ícentem, tales effici eos, qui fe vino & ebrie- nullum exauditionis fentiunt adjuvamen. Di- tatibus dediffent. Ex quo vifo [ndus fobrius luculo hoc ceffante, cuncta, quxe fuerantin Ec- effe coepit, & incredibilem quendam tempe- clefia, reperiuntur revoluta, & quafi undique rantiae amorem concepit. s .ïq flammisignium violata. Ad hoc ejusdem civi- XXIII. Milites duo nobiles interfe helluan- Ped.Chr .C. [ tatis, icilicet Candize, Pontifex orationes indi- tes pacti erant, ut, qui prior eorum furgeret, £* | g. ; cens populo, quid fequenti no&te eveniat, prze- in diaboli effet poteftate ; quod pattum adeo klley, l cepitexpecari. Ne nimis fuccumbam verbis, difplicuit Deo, ut utrumque mercatore, qui il- G fequenti nocte duplex ftrepitus & pavoris tri- laciterfaciebat, inlpectante, a daemone fuffo- 'bulatio eft fecuta: qua de repletus populus cari permiferit. 2 : amaritudine & dolore, cernens nullum fibi a — XXIV. Baccharaci oppido non procul Mo-- Domino adjutorium evenire, ficut vulnerati guntia diftante, Àn. 1595. deco&or quidam ad (quiin monumentis projecti dormiunt) exifte- popinam propinans, cum uxorem fruftra de- bat. Die autem elucefcente, omnibus in Ec- hortantem male mul&affet, & cum fuo dia- clefia pro orationibus congregatis, gloriofus bolo ( id eft, fcetu, quem utero gerebat) in ma- Hieroasymus fubito fepties fole fplendidior , lam crucem ire juffiffet, illa domuum redeunte, (teg, in Ecclefiam veniens, ad altareque gradiens & antetempus foetam , qui umbilico tenus j Disl, cauctis videntibus, & mirantibus, per horam hominem, reiiquo corpore ferpentem cum cauda tribus ulnis longa referebat, ab eodem forte füb filentio permanens, obftupenti po- pulo, hzec propter Sacerdotis illius miiferrimi foetu ita per caudam implicatus & cruciatus cadaver, facris indigne locis conditum ad ter- eft, ut exanimis conciderit. rorem peccantium contigiife intimavit, man- XXV. An. 165o. Adamus Steckman vini- Ibid. n. 6. dans, ut cadaver miferum tartareis poft refur- tor in quodam Aifatize oppido, cum pecuüniam re&tionem oinnium maufionibus deputandum, in caupona potando & ludendo confumpliffet, dillspultum flammis traderent protinus con- triftitia & defperatione eo ada&us eft, ut paulo cremandum, alioquin incepta peftilentia non poft abfente uxore filiolum inprimis panem pe- abiret; & fic ab intuentium oculis eft invi- tentem, filiamque cultrum aíferentem, & poft fus. Quod ut ordinarat, loetabundus populus hos etiam infantem in cunis vagientem occi- protinus implevit, Deo & B. Hieronymo lau- derit, uxoremque ex vinearedeuntem, & tam des przecipuas perfolvendo, & trifti fpectaculo repente exanimatam amife- ceífavit. flc pettis poifcea rit, &ipfe tandem a Judice comprehenfus per Gen. 9. XVII. Noe licet perfectusin generationibus fuis per ebrietatem in tabernaculo nudatus eft. ignitas forcipes & rotam mifere perierit. Gen, 19. AXVIII. Loth, quem Sodoma nonvicit, vino m R inebriatus geminum commifitinceftum. ]uä. II. EXEMPLA PROFANA. - X1X. Holoferni, quia plus, quam unquam alias biberat, caput a Juditha rele&tum eft. I AI exander , quem tot itinera, tot praelia, Seneca S. Aug. XX. S.Auguitinus pro concione dixit: Ecce tot hyemes, tot flumina ex alto caden- Ep- 83. L g rzeclariffimus civis nofter, & fere ab omnibus tia, tot. maria tutum dimiferunt, intempe- dile&us Cyrillus filium habebat, ut fcitis, rantia bibeadi & ille berculeus ac fatalis fcy- quem corrigerenolebat, & luxuriofe vivendo phus concidit, & ut, cariffimum fibi ac fide- infumpfit partem bonorum fuorum. Sed ecce liffüpum amicum inter epulas trans hodie ebrietatem perpeffus matrem preegnan- erfuafit. .foderet, tem nequ ter opprefüit. Sororem violare vo- II.AIphonfusRexArägonüm, ebrietatem & Drexel.in luit, patrem occidit, & duas forores ad mor- ebrios, cane pejus & angue oderat ; rogatus ofeph. tem vuineravit. X ? C.I4. S.;.,L verotanti odii caufam, quia fcio, inquit, furo- Cantipr. XXI.1n Gallia cumaliquot combibones me- rem & libidinem ebrietatis effe filias. z / 12.apum. ro incaluiffent, & unus irridens Sacerdotes a- 1lI. M. Antonin. Virum magnum & ingenii S. Aug. 03;. a nimarum immortalitatem przedicantes, dixif- nobilis, quem nulla alia res perdidit, & in exte- FF. in E« jíet; Eyoanimammeam venderem pro pretio rosmores ac vitia trajecit, quam ebrietas, in- rem, omnibus nobis hodie ad bibendum fufficiente ; quit,Seneca;hzec illum res hoftem reipublicze, R. P. Lohn. Bibl, Man. T'om. £. Sss S haec 2 X "- Bibf othecæ JManualis Concionatorig - 690 I) lizec hoftibus fuisimparem red(hdat hzec crü- V.Sicutherbze, quze in paludibus vel circa Idem t | (us delem fecit. U& ripas nafci folent, nihi! utilitatis habent, in 9* 213* Alexand iV. Romani eos, qui fevino ingurgitabant tantum ut annis fingulis incendio concre- jnd ab Alex. adeo exofos habuerant, ut a Senatu & publi- mentur; ita quod de ebrietate nafcitur, igni feri l C,II. Val.Max. cis muniis velut 1nd1gnos removerent. Hinc praeparatur nanüdlf ! l. . usque ad annum trigefimum mafculis vini u- fus non concedebatur, Fzeminis vero. omnino Dasmsnuumn. 9116 (ue a ignotus erat. ff Tympius V. Hitpani ne in teftem quideni 'amphus ad- . Vk Sicut Nav:s, quae aqms lmpletur, fi ex- Idemh 9- in Spec. W Prm mittuntillum, qui femelebrius extiterit. hauriri nequit, in profundum mergitur; ita in fellovat, ) Sig. VI. Darius Rex adeo compotatiouibus dedi- homo, cum crapulze & ebrietati fe exponit, in |cil g Jo. Davxd tus erat, ut illipro elogio fepulchrali adferi- praeceps vadit, rationemque omnem amittens in Verid. tet ptum (it: Potui & multum vinum potare, & demergetur in profundum inferni. prei c- 6) hoc probe ferre. VII. Sicut in preecipiti ftantem vellevis ta- Macrob. Engelgr. VII. Stratonicus Citharoedus per diem to- füf; om.2 &us impellit: ita vino velinfufum, vel afper- 7.Saturn- ,on pof E- tum in popinis verfatus, etiam dormiturus po- fum parvus quoque dolor incitatin farorem. 00 piph culum femper adferri jubebat: non quod fiti- ViiLSicut aqua extinguitignem;ita vinum S. Bafil. 0. in e- « Ibidem. ret, fed ne fitiret. extinguit rationem ; & ut aqua maris naves; ? briet. VIIL Georgius buchananus cum medici fic vinum vitis homines fübmergit. confulti dixiffent, eum, fia potu, ex quo hydro- IX. SicutSedecias Rex effoífis oculis caecus 4. Reg.! pem contraxerat, abftineret,perfexennium vi- in Babylonicam captivitatem abdu&us eft ; ult. vere poífe; fin vero, intra tres hebdomadas fic ebrii rapiuntur in Infernum. monturum, refpond1t malle fe tribus hebdo- X. Sicut viperze difpofitis ad bibendum va- Arli'wt . 8. anim. Venet, madis (trenue bibere & mori, quam perfexen- fis, vino ebrize capiuntur, & quidem facile, . . L nium modice & milere vivere. camtunc inertes & inermes fint; ita ebrii pa- J b Athe- du n2eus, IX. Arigenti juvenes quidam adeo per vi- rifacilitate a diabolo capiuntur. blic lib. 2, num largius potum dementati fuerunt, utin XI. Sicut cum febris ceffaverit, tamen debi- s. Chryf. litas contracta diu manet; fic ebrietate trans- ho.58. ia ä N marinavigarefecredentes, & gravi tempe&a- atth. o te jaCtari, omnem fapelleGilem, quafi exone- acta effeCtus tamen illius tam corpus, quam raturi navem, foras projicerent. animam debilitat. al Alexand. Idem. (es ab Alex. X. Grzeci fanyerunt ut, qui potationibus XII. Sicut, quamvis ex tempeüate tranqui- d 1-6.g patrimonium d11ap1dafTet non fepeliretur in Jitas fitfa&a, detrimentum tamen, quodmde dxer. fecutum eft, non reftituitur, fifemel jactura fa- Anbt. bro c. 14 majorum fuorum.monumentis, fed inglorius de fat, " in quisquilias abjiceretur. &a fit ; fic omnium pene bonorum jacturam patiuntur ebrii. Q Umf fanc jom 1 f- $ vI - XIII. Sicut pluvia nimis grandis & diu- S. Aug. nGn g turna fi fuerit. terra confunditur,& in lutum re- de vit. SIMILITUDINES folvitur, ut nullain ea cultura fieri poffit; fic & ebrie& (Rh e caronoftra quando abundanti potu fuerit in- $. dng, Qualitar. ebriata, nec fpiritualem culturam fufcipere, nec fra&us animze neceffarios poterit exhibe- * n Senec cut difficiles faciunt oculos continui mor- ep. 8r. Sl re. Et ideo quomodo omnes homines fuffi- bietiam ad minimum radii folis offenfio- cieatem pluviam in agrisfuis accipere defide- hiE nem ita ebrietates continuse efferunt ani-- rant, ut & culturam valeant exercere, & de Lue.at »3 mos, nam, cum fazepe apud fe non fint, con- fru&uum ubertate gaüdere; ita & in agro cor- & fuetudine infanis durata vitia, vino conce- poris tantum deberent bibere, quantum opor- ii ta, etiam fine illo valent. * fie TIdem tet, ne per nimiam ebrie:atem ipla corporis 1I. Sicut mufto dolia ipfa rumpuntur & terra velut in paludem convería magis fer- UI &p. 93 omne, quod in imo jacet, in füummam partem pentes & vermes vitiorum generare, quam ii $, Bem vi caloris eje&at ; fic vino exzeftuante, quid- Íractus bonorum operum pollit aíferre. ]. demo quid in imo jacet abitum, effertur, & prodit XIV. Sicutnavis, cum gubernator dormit, Bellovac. in medium & anchora amifía eft, ducitur & circumífertur pec.l. 3. 0 bete Onerati mero quemadmodum p8df c.3. Y (2 "A non continent cibum redundantem, ita ne fe- a quolibet flatu venti, fic imens ebrii, cujus hu cretum quidem ; quod fuum eft, ahenumque ratio confopita eft, & fine anchora timoris Qu Nahum. pariter effutiunt. Dei, de facili dumtur ad omne peccatum le- D lll Sicut fpinee fe invicem comple&un- vi flatu tentationis. fih €.I. V, IO. tlum tur; fic convivium eorum pariter potan- XV. Sicut feffor ducit equum quocunque S. Bonav. in Dizet. - & voluerit, po&auam ipfum intraenavit; fic gu- falut. tit, S.Chryf. 1V. Sicut valles, donec torrentibus inun- la ducit gulofum ad omne peccatum, x quo Morg . de e- dantur, plenze effe videntur: Unda vero de- e, 8. mlde briet liomo vitio gulze infrzenarife permittit; [deo YiQu, TC finente ftatim ficcze, vacuzeque remanent ; in Pfalm. 31. dicitur: iz cazo C? freno maxil- N fic & vinolenterum ora vino ac potatione las eorutza cotfiviuge. tü durantibus exfaturantur ac madefcunt, pau- XVI.Sicut rufticus capiturfos liniens ramos Bellov. Ie] lo poít continua ficcitare laborant, ex quo ad arboris melle, & cumgradatim urfus afcendit l- c Ti frequenter bibendum invitantur,unde humot per ramos arboris, credens attingere ad exa- Qu naturalis armittitur. men,& favum, quem credit invenitein arbore, fubi- 691 Wiwus XLFHL — Ebritas. ) Idem ^ 3ag j fuübito cadens, capitur in fovea , quam rufti- V. Quia curatu diffcillimum eft vitium ; Plin.lua.- cus fübito paravit, Sicgulofus delectationem nam tefíte Plinio, hzc neceíffitas vitium 52* hi& quaerit per diverfa fercula, quibus repletus, comitatur , ut bibendi confüetudo augeat " ^ incidit in foveam . diaboli, aviditatem. Quanto plus biberint,. tanto fernum. 4 id eü:*,ï in in- (anfi dif. plus fitiunt. Hinc S. Auguftinus , ebrie- 5 Aug. » D. 6. XVII. Sicut ca ftri cn&oaïe interemp*to , fa- tas, inquit, eft, quafi inferni putens, quos- .23r.dé. cile illud occupatur; fic elt in animze arce, temP. cunque fufceperit, fortiter fibi vendicat; |] cujus cuítodia rationi eft concredita, quze ut eosdem ipfo de inferni tenebrofo puteo lt Gen, ' ïdem h. N fi jacet fepulta, jam omnibus vitiis redditur ad fobrietatis lucem redire non permittat. rvia. ;,Bellovac. Et, tefte fancto Hieronymo, facile caremus " XVIII. Sicut in pergameno pingui, & ha- alüs vitiis, hic hofüis. nobis inclufus eft, jigc.diün IO mido non formatur, vel imprimitur bene lit- quocunque pergimus, M tera, quia diffunditur, necretinet debitam im- inimicum. rfobiscum portamus ctob preffuram, fed in ficco & tenui bene imprimi- 7 itury tur, & retinetur; Sic homo imbntus deliciis, VL Quia movlorum gmviüm caufa eff ; 'non bene retinet fapientiam , quze, ut dicitur uti fanctus Bafilius indicavit dicens: Famu-S. Bafil. $ Bsf Job. 28. non invenit lus profugit ab hero verberante, tu vero non hom 1.de 0,Ine ventium. qr in tervravlfugviter vi- laud. je- bk et recedis a vino, quod quotidie contundit ca- jun. puttuum? modus utendi vino optimus eft j Rego, corporis necelfitas. Cum fines praetergre- UE $ vm dieris, poftridie venies capitis gravedine af- MOTIV A. fe&us, ofcitans, verti Ariflo l factum obolens vinum. gine labor?ns , putre- L 80 &Uim. iA b A ïï:'-*Senea. I uia vitium hoc ebrietatis eft zocenti]- "4 VII uia vitam albreviat ;; nam pro 1Ecc1. €. ! ep. 8r. ; fimum ; utiSeneca fapienter advertit, dum dixit: Cogita, quas clades ediderit pu- ptevy carpulam suulià obieyunt, tefte Siracide; 37- 4- 9- LB n D d Shryf. cum tamen a fzculi origine fi repetamus blica ebrietas. Hoc acerrimas gentes, bel- * mian.L6. losg.it | Matth, licofiffimasque tradidit: FI»ec multorum an- mundus hic usque ad fe: centefimum . ter- epift, 23 L D À norum pertinaci bello defenfa moenia patefe- tium Noe annum, prorfus vinum iguoraffe | ü cognofcitur, cum per tot curricula tempo- cit: hzec contumaciffimos & jugum recufan- ldan, tes in alienum egit arbitrium: hsec invictos rum obiiffe quidem, fed nullus hominum se- acie mero dejecit. Brevius vero fanctus Am- grotaffe legatur. Hinc merito fanctus Cy- ä!?. !S. Ambr. brofius.. Diverí a, inquit, fingulis peccatori- rillus fiz hortatur: Audiftis edi&um Regis ze- S.Cyr de 1íaac. bus mala eveniuüt, temulentis omnia. Sed & terni, & lamentabilem finem ebrietatis vel Alex.l.7. crapule didiciftis. Si quis vobis peritus &'" Levit, E S. Chryf. fanctus Chryfoftomus id confirmans ait; Vi- $. Aug, !hom. 1o. ni largior ufus infinitorum malorum caufa D fapiens medicus his ipfis verbis preeciperet: devit :. X ï" 'in Geno eft; at adeo ebrietas unius horz hilarem in- Attendite vobis , nequis v.g. de illius vel il- ebrieh 1 faniam loago tempotis t lius herbze fucco avidius fumat, quod fi fe- X Seneca. 1 2edio pexlfet, tefte cerit, fubitus ei veniet interitus, non dubito, 3 M H ( quod unusquisque proprize falutis intuitu, | ï 'S Aug, ^]EB OQuià gravifium quoque vitium eft: b e 231. nam, ut S, Auguítinus dixit: Ebrietas flagi- promonentis medici - pracepta fervaret ; tiorum omnium mater, omnis luxu Nunc verus animarum & corporum medi- s Fiæ foror, naufragium caítitatis eft. cus, fimulque Dominus, jubet ebrietatis her- Luc. 2t. : HI. Quia perzculofffium omnium vitiorum bam & crapulze vitandam, & nefcio, fi quis non his confumitur, ne dixerim, fauciatur. |V-34.— eft; Quia ebrium fic finire eft zeternum inte- E rire. Hinc Chriftus monuit: Attendite vobis, Sola eft, quze fimul cum corpore & ànimam debilem reddat. In czeteris enim poteft fie- /me forte graventur corda veftra crapula aut ebrietate, & faperveniat in vos repentina dies ri, ut fecundum Apoftolum, cum infirma- illa. tur corpus, tunc magis potens fit fpiritus, & S. Bern. ubiis, qui deforis eft, homo corrumpitur , - ]V. Quia tuvpiffimum elt; nam inprimis Bellovat, . ]. de mo- facit dzemoni fimilem , uti S. Bernardus te- ille qui intus renovetur; in ebrietatis vero do bene segritudine, corpus fimul & anima corrum- (pecL3). ] viv. C,25. ftatus eft dicens: Multj per ebrietatem a de- )4die;. monibus capti funt; nec eft aliud ebrietas, pitur, fpiritus pariter cum carne vitiatur. Y quam voluntarius & manifeftiffimus daemon. VIII. Quia lilertatem eripit, pr.;vciþuumS.Ambh Deinde ficut Ulyífis focii in porcus mutati bominis bonum ; nam tefte fan&o Ambrofio,l de Elia L funt per philtrum a Circe oblatum, ita per e'un. manebat, antequam vinum inverniretur, o- 0 Bonvs ebrietatem in beftiam convertitur ebriofus; mnibus inconcuffa libertas, nemo fciebat aLac. ar. i Diet. qui autem fcedius; quam ut homo bruti ani- conforte naturae fuze. obfequia fervitutis exi-v. 34. ii Mufonius znalis imago fit ? inquit re&e Mufonius. De- in l. de gere ; Non effet hodie fervitus, fi ebrie I.c:s' nique ipfe modus, quocormittitur ebrietas, non fuiffet. iäas ' vi&u. turpitudinem illius fatis demonftrat; quam turpe enim eft, inquit Seneca, plus fibi inge- IX.Quza Jïml;m mpouiteu t;'am adducit; Un- Luc.a1.3. rere, quam capiat, & ad ftomachi fui noneffe de Chriftus monuit: 2?tezdite vobis, ne gra- pelloV N N !l cl menfíuram! quam mmulta ebrii faciun 4 6; .de ventur forte cordaveffva i crapula. & ebrieta- w uibus fobrii erubefcunt. . * tey €P fuperveniat ia vos vepentaima dies illa, taa- Ssss2 quatm R.P. Lobu, Bibl. Man. Tom. L. - 692 Biblioiliece Manualis , Concionatorie velamygdala amara,vel nucem mufcatam,vel S.Baüilius quam lagtetis euim füperveniet. Hinc & S. Ba- hom.:ro. filius dixit: Ebrietas fortitudinis pernicies, de aliis cibis plufculum fumere ante, quam in ebriet. (enectus immatura, mors momentanea. bibatur; fic enim vinum impeditur : quo mi- Deut.32. 04* ] V. 33. X. Quia fere infanabile«fl boc vitium, utpo- nus fpiritus in caput emitteze poffit. te cui illud Deuteronomii applicatur: ££ Ih dracoum visusm eorum, C? venenum a[pidum ï« s X ain[anabile ;; ubi vinum veneni nomine appel- latur, quia corpori pariter & animze mortem " ASCETICA. adfert, nec eft rnithridaticum veltheriaca,quae contra illud przevalere poffit, & ideo venenum I Drimum eft,ut difcat, refpe&um humanurh S. Aug. S. Amb. efít infanabile, id eft, vitium fine remedio. S. deponere. Solent enim, tefte S. Au- f. 2324de g de Elia & Ambrofius quoque cica hunc locum obfervat ebDriet jejun. guftino, ebriofi ita fe excufare, ut dicast: 4. ^ dicens: Pulchre additur, infanabile; multi Perfona potens me coegit, ut amplius bibam, enim areliquorum ferpentium veneno curan- & convivio Regis non potui aliter facere. Ad ä tur, nemo ab ebrietate, atque hzec eft caufa, excufandas excufationes in peccatis ifta praze- inquit idem S. DoGor, cur vinum non cuili- tendimus, & quód implere noluinus, non po- - bet veneno , fed draconum, quod eft infana- tuiffe nos dicimus. Etiamfi ad hoc venire- bile, affimiletur. tur, ut diceretur fibi: aut bibas, aut morieris, melius erat, ut caro tua fobria occideretur, ä $ Vv quam per ebrietatem anima moreretur. Sed excufatio ifta falfo objicitur; ipfi enim Heges, MEDIA. & quicunque alii potentes, fi te viderent de- PfOV. 2;' Prov. 23. [ finiffe, ut eíis non acquiefcas, pro timore Dei j V. 2O. Dfüiueve a convivizs: Ita Salomon mo- inebriari, fi tibi fub hora videantur irafci, po- nuit dicens: Noli effe in conviviis po- ftea vero te in grandi admiratione fuícipiunt tatorum, nec in commelfationibus eorum. dicentes: Quants eum minis & terroribus i D.5 ; | Hinc SS. Ambrofius & Auguftinus, nequein fatigavimus, & tamen nunquam eum a fobrie- N. X*&- patria petiti ibant ad convivium, ne tempe- tate feparare potuimus? Addit vero poftea: rantize amitteretur modus. Thren, 4 S. Aug. lile qui ebrietati refiftit, fi cum Dei adjuto- Y.2l, f. 23. de 1. Per oratiouem fvequenter gratiam abffi- rio perfeveraverit, & proipfa aliquasille per- temp. nendi a Deo petere: ita iterum S. Auguftin. tulerit tribulationes, omnia ei Deus ad mar- Q64, ]. c. confuluitdicens : Quifuntebriofi, cum ad- II tyrii gloriam reputabit. Ptor, 5$ jutorio Dei de luto fzecis fe excutiant, vel de "2$ cloaca ebrietatis, dum adhuc tempus eft poe- II. Alterum eft, ut pariter bene condifcat S, Aug, nitendi, feftinent, quanta poffunt celeritate moderari delectationemin potu fubrepentem, l- 10. eumque in finem meminerit fententize a S. coni. c, Deo auxiliante confurgere, &totis animze vi- 3I. ribus cum Propheta fupplicantes Domino di- Auguftino prolatze, dum ait : Hoc me do- 1125 v,7 cant; Eripe de luto, ut non inhzeream. cuifti, ut, quemadmodum medicamenta, fic Tbid. alimenta fumpturus accedam. | Sed dum ad III. Paulatim fibr aliquid depotu fabtrabere: Uti idem Sancus fuafit dicens: Sed hic ante quietem fatietatis ex indigentize moleftia Ecln omnia fcire debemus, quia non una die effici- tranfeo, in ipfo tranfitu infidiatur mihi la- Y2 queus concupifcentiz. lpfe enim tranfitus untur homines ebriofi, fed cum paulatim pet fingulos dies fingulos fibi aut binos calices ad voluptas eft, & non eft alius, qua tranfea- Eed. at potum confuetudinarium addunt ; fic qui fe de tur, quam quo tranfire neceffitas cogit. Et vb cum falus fit caufa edendi & bibendi , adjun- hoc malo defiderat liberare, paulatim fubtra- hendo ad fobrietatis lucem redeat. Qui enim gi fe tanquam pediffequa periculofa jucundi- per partes aliquid fubducere voluerit, & dee- tas, & plerumque prazeire conatur, ut ejus caufa fiat, quod falutis caufa me facere vel ' brietate liberabitur, & intolerabilem inferni cenam non patietur. dico, vel volo: nec idem modus utriusque Prov.a, S.Climac. 1V. Fellis Chriffo i2 crace oblati sneminiffe : eft, nam n grad. 14. parum eft. quod faluti fatis eft, deleCtationi ; ita Climacus fuafit dicens: Ubipoculum bibi- turus fumpferis, aceti & fellis Domini Dei tui III. Tertium eft, u t,v quemadmodum ebrie- E:,d' r ne oblivifcaris, & omnino vel moderate:bibes, tatem corporalem totis viribus fugere ac dif- /velingemifces, vel certehumiliorinde & mo- fuadere debet, ita pari ftudio fpiritualem e- deftior evades. brietatem procurare ac fuadere conetur, de Pythag. apud.Sto- V. Ebriorum mores €? fa&la in[picere: ità qua S.Bernardus illud Pfalmi: Calix meus bzum S. Pythagoras confultus a quopiam ebriofo, qua inebrians, quam przeclarus eít: explicans ratione ebrietatem vitare poffet? refpondit: ait: Inebriat amor Dei ad contemptum mun- 18. Si, qu:ze per ebrietatem facis, animo volvas. di: calefacit, quia ferventes facit: acuit, quia Hinc & Lacedzemonii ,. ut filiis fuis ebrieta- erudit: Audaces facitcontra adverfa: Fortes tem interdicerent, aliud non faciebant, quam acarne, mundo, & daemonibus invincibiles: 0f4v ut fervos inebriarent. 1 Gobat. in Obliviofos, eorum fcilicet, quze retro funt, & Ovi ] VI. Medium aliguod maturale. ebrietatem in futura extentos: difcretos erudiens ad Ju- N acc. can. impediens adbibere : Qualia fant, vinum aqua ftitiam: fomnolentos ad temporalia, & tae- tan, c' 5[0 S.I " diluere, brafficam vel rapam crudam, vel o- diofos ad invifibilia praeparanda pronos & leum, vel parum panis aqua fuperbita tincti, promptos,. 8X Titulus ZL F. Ebïietas. .Ve) 693 xam impudenti». 3. Quia ut fües grunnümtv,, & N cONsþäCTUS clamore fuo incondito aliis molefti funt. 4. PRAEDICABILES. Quia ut fues graviter olezt C7 Jetent , nontam Of. 4. v. corpore, quam animo perm alam, quam apud Il l. [4 x occafione thematis: Fgzum £ ebrie- homines acquirunt, zeftim tas aufevunt cor: Poteft ftultitia ebrio- ationem. 5. Qnia ut fues maxime filveftres i n obvios quosque forum demonftrari-ex fequentibus capitibus. érruuzt, fi vel parum irri 1. Quia bibunt przeter naturze appetitum. 2. tentur, feque ultro Quia gloriantur,fe poíffe magnos hauftus face- telis objiciunt, & perimu nt. 6. Quia ut fnes us pingues macello diaboli 4 e / ?inantur , & gra- At | re;cumtamen etiam hoc mulus faciat , ut ali- tum ei cibum efficiunt. Vide Fabrum IT apik quando Ariftippus cuipiam dixit. 3.Quod cam conc. 5, Tt:e ïiet in Dom. 2. poft Epiph. n. 3. J famulus recedat ab hero verberante, i pfinon profugiant a vino quotidie caput obtundente. V. Ex occafione ejusdem thematis narra- M 4. Quod in aliorum fanitatem bibendo pro- ri poteft, quod fofephus de Noenarrat, quod d. m feu priamleedant. 5. Quod voluntariam infaniam Ícilicet, cum inveniffet vitem fylveftre )« accerfant, & feinbeftins transforment. 6.Quod labrufcam, acceperit fanguinem leonis agni, £s galli, porci, & urfi, & ex illis terrze com- cogant ad bibendum ultra appetitum, cum ta- 5 men obtrudere evacuandam magnam pati- mixtis fimum faciens ad radicem labrufca- h nam cibo revertam itultiffimum cenferent. rum pofuerit, ficque vinum dulcorarit. Hinc dl fattum. r. Ut ebrii fint audaces ut /zozes ; & Videri poffünt hzc fufius explicataapud Fabr. 3 conc. 2. inDom.Quinq. Item Henr. Engelgt. omnia pericula corporis & animze contem- part. 1. Coel. Emp. die 2. Bach. $. r. nant. 2. Utvelut al 971 ducantur ad victimam ; a & facrificentur diabolo. Prov.2*. — II Ex occafionethematis : /zgreditur H/an- 3. Ut velut ga// gal- (ja 1. de , fed in fine suovdebitut colubev : poffünt ex- linacei fint fuperbi ; & pugnaces , aliosque o- ht mnes facil e contemnant, & ad . plicariproles ebrietatis, feu vitia, quze ex ea rixas provo- üS naícuntur, quorum primum eft Zuxurza, juxta cent. 4. Ut velat u»/ fint rapaca S , praecipue famze alienze , imo & vitze fpiritu alis, dum a Eph.5. illud S. Pauli: Nolite inebriari vino, in quo V. 18 lios adebrietatem incitant, velc eft luxuria. Secundum zmpudentia , juxta il- ogunt. Quae "T hren, 4- lud Threnorum: Inebriaberis atque nudabe- omnia facileexplicari poffunt. . » 2T. VI. Exoccafioneth ris. Tertium zz/2z:2 , juxtaillud Ofeze: Vinam ematis : Fazer gui, //pof^ Matth.a6, ja Of.4. v, & ebrietasauferuntcor. Quartum zra &* coz- Jabile ef , tvanfiat cali x 2/fe a "ié: demonfirar i V. 39,— II. zenijo, juxta illud Salomonis: Cui voe ? Cui poteft ;quam amarum calicem ebriofi offerant A. ] Prov. 23. rixze ? Cui foveze? Cui fine caufa vulnera? Chrifto, id quod facile preeftabitur, fi gravi- L 10 Y 29. Cui fuffufio oculorum ? nonne his , qui com- tas peccatiebrietitisoftendatur. r. Quia mul- torum aliorum vitiorum origo eft ] Conf, ( moranturin vino , & ftudent calicibus epotan- , praecipue, d | dis? Quintum coztumacia £? di/plicine con- odii, luxurize , irze, acedize, furti , mnendacii , Yf.a8. v. . tezaptus , juxta illad Ifaize: Erraverunt ih e- detractionis, blafphemise &c. 2.Quia multos fecum in focietatem trahit, brietate, nefcierunt videntem, id eft, Deum omnes ícilicet, contempferunt. Sextum Lare/fs C? perfidia quos velexemplo, vel verbo, vel coactionead Ecclrg. juxta iliud Ecclefia(tici: Vinum & mulieres ebrietatem impellit. 3. Qui a rati ; vV.2. oni magis , apoftatare faciuntfapientes. Vide hsecfufius quam aliaomnia , contrarium eft ; quid enim apud Fabrum conc. 5. in Dom. 2. poft Epiph. magis diffonum rationi , quam ut homo pri- Eccl. 31. III. Ex occafionethematis: Zzeum qmultum vetur ratione ? Introducatur in fine Chriftus V.38. . potatum, €'c. vuinas muultasfacit. Explicari Yogans, ut auferamus hunc calice m ab ipfo, poffunt damna & ruinze, quas caufat ebrie- & oftendatur, quam durus de beat effe animus, qui illum exaudire non vult. P .tas. r. Ruina corporis, dum deltruit fanita- tem, imo & vitam ipfam aufert &abbreviat. VII. Ex occafione the tibus, z/Hudetur, 7 cos. matis: 7) mdetur £€2- Luc. «185 2. 7daitne s propter crapulam enim multi pe- t/puetur ,p offquamflagel. v«33. 3. Opum €» divitiarum: Quia, qui laverzut , occident eum ? potelt n arrari hiftoria V. 17. amatvinum & pinguia, nonditabitur. 4. Pa- de Chrifto ante hofpitium vuln erato jacente , Eccl. 19. $272 : Quia vinum & mulieres arguent fenfa- 2, & dicente, fe maletractatum ; fu iffe ab ii s, qui tos, teíte Siracide. Aezpublice: Quia, ficut in hofpitio compotationibus vacant ; d icatur privatis domibus nihil nocentius eft, quam roinde, idem di&urum Chriftum in cruce ebriofus paterfamilias, nec navibus quid- pendentem , fcilicet potiffimam fuze paffionis quam periculofius, quàm navarchus temu- caufam ebriofos effe. I. rum paffionis przefenta Quiaipfi calicem ama- lentus; ita nec reipublicze majora creantur nt, & agoniam procue- pericula ab aliis vitiis, quam a temulentia rant. 2. Quia ipfum a&ionibus & verbis im- magifiratus. Vide hzec fufius a pudicis flagellant. 5. Quia fcarrilitatibus. & pud Fab. at ; conc. 3. in Dom. 6. poft Pent. levitatibus faisac convitiis ipfum coronis fpi- Of. 4. v. IV. Ex occafione thematis: JZzzum £2 qmu- neis coronant. 4.Quia, dum rixis, verberi- X1t, lieves auferunt cor: narrari poteft, quod fo- bus, lufü & perditione pecuniarum aliis vehe- Ovid.t. ciis Ulyffis a Circe eveniffe fcribunt Poetee, menter molefti funt, gravem illi crucem im- i4. Me- dum lis potum obtulit, & infues convertit; di- tam., ponunt. 5.Quia blafphemando, aliaque fimi- cique, idem evenire ebriis per vinum nimium liagravio potatum. r. Quia carent vatzone, ut fues, 2 . ljum crucifigunt. ra peccata committenxdo , ómnino il- Quia ut fues volutautur 22/uto. Luxurioe & VIII. Ex occafione thematis : : £zezdite Luc. 93 & SSS S3 $ ?o&is mET Bibliothece Manualis Concionatorie 654 vobis , tie forte corda voflva graventur in cva- V. Idem PlatoinPhzdro afferit: Nequa- Platorin p( ula €? ebrietate: poffunt proponi media tri- quam eft Philofophi circa dele&ationes guítus Phadro. veríari; unde cum quidam interrogaífet Pla- plicia, & funiculo triplici, qui difficulter rum- ü pitur, per quem a cafu in foveam ebrietas & tonem: Unde tibi fapientia tanta? ltefpon- inferni cohibeantur, comparari. 1. /Vatura- dit, quia plus confumpfi de oleo inlampade, Jia: Qualia funt fumere braíficam, oleum, a- quam de vino in calice, Man»fi equ mygdala amara aut cibos alios impedientes, VI. Quaecaufaeft, quod Moyfes propupu- diíc. 16, ne vini fpiritusin caput afcendat. Itempaula- lo Iífraelitico. idololatrante interceflerit, non n. 4 tim fibi de potu aliquidfübtrahere. 2. Mora- vero pro gulofo? num forte idololatria minus : pedt L : inDon^ Jia, qualia funt ebrioforum mores , damna e- peccatum eft, quam fi honor & cultus Deo de- brietatis perpendere, . Chrifti calicem ama- bitus conculcetur, & bovi fiGtili, operi ma- poü.EPh' í rum confiderare: 3. Superngaturalza : Qualia nuum hominum, attribüatur, curigitur Moy- funt oratio fervens, frequentior Euchariftize fes populum idola adorare videns, regimine Tuid ilius fe exonerare voluit, non vero item, fukmptio, vicoriafui, aliquoties repetita &c. quaudo gulofus carnes a Deo fibi dari poftu- ; 5. XI. lavit? Claraeftad hoc refponfio, qui idolola- lii EPTUS PR/E -DICI:A-'*' tria facilius curari poterat, dum enim vide- | ALII CONC BILES. bant, quod vituliillius comminuti pulveres ab 61 : 4 Dasmnuur. eis potati , per foetidaexcrementa ejicerentur, manifefte agnofcere poterant, lllum verum — S. Bäül. geniofo admodum epitheto ebrium di- Deum non effe, qui per feceffum evacuare- ho. 14. de T. In vus Chryfologus afficit, dumait: Ebrie- Ti ebriet, tur: atverogula & crapula, cum omnia vitia tas eft dademon blandus; quotautem, quanti- annexa habeant, fintque vitia natura füa ine- | que nibili ducunt, ab hoc poffideri fpiritu; mendabilia & incorrigibilia, Moyfes fe ad il- imo eundem omni ftudio & folicitudine inda- lum populum deinceps gubernandum mini- gant ? Sed ut veraciterSS. Bafilius docet: Lym- me fufficere credebat; quia, ut Cajetanusibi- [ phatus & malo dcemone captus, mifericor- dem dicit, peccatum gulze eft quafi incorrigi- dia quidem dignus , ebrius vero, eadem fere bile; cognovit Moyfis preces fuas pro illis & ipfe patiens, minime mifericordia dignus, in hoc cafu effundendas, minime exaudien- qui fpontaneo fervit dzemoni. das fore, quia fciebat Deum contra hoc pec- Vder. Plutatch. catum omnino inexorabilem effe. Iuïl'pag' ü II. Francifcus Petrarcha in quadam epifto- : 10j Y lo 30 epü 9' la fua adverfus ebrietatem acerrime inve- VIL Maximilianus I. Imperator, ac czeteri Joan. chwate ï ( hens, fiagulos enumerat cyathos & crateres, Principes acElectores, feorfim, & una in Co- zenberg mitiisfzepius propinationes vetuerunt. Prze- in przef, 2. Platareh. - qui in conviviis, ut plurimum przebibuntur; inLacon. ! Arimus, inquit, cvater pertinet. ad fftizm: Se- fat. 1. & 2. Etquidemanno 1512. a dicto Ma- lib. contra cuudus ad letitiam: Tertius ad voluptatem : ximiliano I. Imperatore, & KleCoribus, acpropinat, ftatibus, in Comitiis Treviris coeptis, ac Co- uartus ad ebvietatem : Quintus ad ivam: Sextus ad ligitium: Septimus ad furovem ; O- lonice finitis, fingulari articulo prohibitze fue- Gavus ad fotinum: Nonus ad morbum. - rehujusmodi propinationes. Ubidicitur: Etfi in prioribus aliis Comitiis fzepius eze prohibi- ä Plato de ]. Plato vir fapientiffimus inter alias Le- tze fuerint, parum tamen id fuiffe obferva- Pontanit Legibus ges ita fratuit: Multo magis, quam Creten- lib. 2. tum. Hinc quia e propinationibus nafcitut Attic.bel.t fium Lacedzemoniorumque ufu, Carthagi- ebrietas , ex ebrietate omnis generis fcelera , | nenfium legem probarant, utnusquamin ca- blafphemize, czedes, & alia plura mala; ita | ftris quisquam guftare vinum audeat, fed to- ut tales combibones de honore , falute, ratio- lf:lnäelgr. | to illo tempore aqua bibatur. Sed & magi- nis ufü, vitze, & bonorum ja&ura pericliten- firatibus eo toto anno, quo magiftratu fun- tur, preecipi omnibus ubique Dominis, ac guntur, mandatum, gubernatores fuos , at- magiftratibus, ut in fuis ditionibus eam con- que judices munus fuum obituros a vino peni- fuetudinem perpotandi tollant in fe & fubdi- tus prohiberent. Quia, ut apud Ofeam dici- tis fuis, acfub gravibus poenis prohibeant. tur: Finuu» €w ebvietas aufevunt cor ; quan- do enim corpus nimio vino repletur, ratio pa- Quod finobilitas vitare nollet, a Principis ac IiS4. Caefaris aulis arceantur. Inferiores vero etiam riter & difcurfus amitttur; nam ubi eft crapu- in corpore fevere puniantur. Quod fi ullus ma- la, inquit Laurent. Juftinianus, ratio cefpitat, intelle&us obtunditur, confilia deviant, giftratuum in executione hujus mandati com- cia fuübvertuntur. judi— pertusfueritremiffiusagere, isa Coefareo Fi- Pt Ícali plectatur decenti mul&a, uti & ii, qui e 5$ Plutatch. IV. Plutarchus curiofam quandam narrat jin A- fubditis contraid deliquerint: Adhibeaturque popht. hiftoriam praefenti propofito noftro valde op- opera, utiislocis, ubi viguit ebrietas, omni * portunam , cum enim apud Pyrrhum nonnul- ftudio oboleatur.. Plutarh, li juvenes accufati elTent, quafi fimul epulan- VIIIL S. Bafiliusait:Ebrietas eft doemon vo- n Lacon, tes, variis detra&tionibus & injuriis ejus di- luntarius ex voluptate animabus noftris indi- laceraffent famam, ille eosdem die fequenti tus. S. Auguft. inquit: d2emon es, venenum coram fe comparere praecepit. Primumque ex dulce es, peccatum fuavees. S. Greg.ebrieta- his percun&tatus eft , an de fetalia dixiífent ? tem vocat blandum dzemonem. Unde S. Cle- Omnino refpondit unus, talia & his plura di- mens Alexandrinus dixit: lis, qui ad luxum lnrr. Y ii xiffemus, fi plus vini nobis fuiffet. Cui re- menfarum propenfi fant, & fuos fibi morbos M fponfo Pyrrhus acquievit, probe intelligens, enutriunt, proeeft daemon helluo maximus, felh ventris Cl qjuod ebrius non fit fibi compos. quem ego non verebor, appell,are daemos Titulus XLVlil. — Ebrietas. 695 nf deemonem, dzemonüm omnium peffimum, & &l tem reduxit, qui eje&is de ca pern:cioiiffimum, cui confentiens S. Chryfoft. mnes erubuerunt. pite coronis, o- ubi multum merum eft, inquit, ubimenfa refer- . 'ta, & ad fatietatem commefíatio , ibi turpitu- Dasqaui. tdo, ibi omnis pompa fatanica. XIlI. Lyfimachus ob fitim coa&us fe dädere Erafmus U Rotero E XIlI. Scythis, cum dein frigidam aquam bibiffet,Dii in fimil. - ällb. 16.. MISCELLANEA. boni, inquit. quam brevis voluptatis caufa 14, quantam depofui felicitatem. Qualitas. x * Enge-fgr. Lf uidam ubi XIV.Cum olim milites aliquotTarentini inter Idem a- ïä in Dom.2. in taberna poculum cerevi- ccenandum multa liberiusin Pyrrhum Regem PoPb.6. pott. Eph. -fize, & aliud viai depi&tum vidit, fub- dixiffent , ideoque Regem acciti effent, unus * fcripit hoc lemma: Meliora funt uam hominum. opera Dei, illorum ad Regem dixit: fatamur nos hzec ci- : ibid. xifle, & acerbiora longe di&uri eramus, nifi II. Aliusin balenam converti cupieb*at, mo- L do mare Ceticum in merum Creticum con- Yifum vertit. lagena nos defeciffet , quo di&o Regis iram in - verteretur. Ibi XV. Re&e cecinit Ovidius : Ovid.l.r. III. Quibusdam Philippum Regem laudan- Nox & amor, vinum amor, e« uadent: que nihil moderabile tibus, 'quod facundus , formofus, vini capax ego . effet, fcite Demofthenes fübjecit: Prima laus Ifta pudore vacat, liber, amorque metu. Sophiftarum eft, fecanda fzeminarum , tertia XVI. Re&e item Vi fpougis. &us defcripfit fequenti bus verfibus : rgilius ebrietatis effe- Väggïl. de Tbid.S.i- — -1V. Afclepiadis pronuntiatum eft, fuper Nec veneris, nectu vini capiaris amore, Vebet, menfam primum hauftum effe neceffitatis , Unonamque modovina,venusque nocent. fecundum voluptatis, tertium ebrietatis. .A- UtVenus enervat vires, fic copia vni, pulejus vero dicere folebat: primum ad fitim, Ettentat greffus, debilitatque pedes. . fecundum ad hilaritatem, tertium ad volupta- Muitos czecus amor cogit fecreta fateri, tem, quartum ad infaniam pertinere. Suidas Arcanum demens detegit ebrietas. tres hauftus permittit íapienti, fcilicet v. dinis, voluptatis, & fomni. gletu- Bellum fzepe petitferus exitiale cupido, Valer. Szepemanus itidemDacchus ad arma vocat. V. Panthera hieroglyphice ebrietatem de- Denique cum inentes hominum furiarit utere liurpag. fignat, quia vini admodum avida cum fit, a ue ,. N 4fls 103. venateribus fontibus, ex quibus illa bibere hwAfs Et pudor, & probitas, & metus omnis abeft. Yberg confucvit, vino fortiffimo repletis capitur.' Compedibus venerem , vinclis . adftringe rf Platarch. — VÍ. Anonymus quidatá Lacon, cum audif- .^^ Lyseum, » Conttà inLacor- fet quosdam cogi inccena ad bibendum, num Nete muneribus lzedat uterque fuis, opinil etiam ad edendum cogerentur, quzefivit? in- Vina fitim fedant, natis venus alma creandis: finuans, ficat abfurdiffimum eft, cogi aliquem Sed fines horum tranfiliiffe nocet. : ad certam ciborum quantitatem, ita non mi- "XVII.Sed &Propertius non male eundem in Propert. nus abfurdum effe, aliquem ad certum pocu- finem cecinit : . .2. eleg. lorüm numerum compelli. . ':' uit, Pontan.in i cele-þ Viuo formaperit, vino corrumpitur zetas ; Atticibel, Vil. Cum a Rege Ferdinando lud Vinofzepe fuum nefcit amica virum. brarentur, abom nibus aliis infigniter laudati. XVIIIL. Ovidius quoque iterum: O Vidn !- rq. Germanus quidam exclamans dixit: art, VVakeþa.ntv Vina parant animos : faciunt L] r. . ludi, in quibus nemo bibit. aptos, que caloribus :e 'Engelg V1I. Fuit, qui organi in morem fiftulas vi- Cüra fug it multo, diluiturque mero. cC. treas ordine difpofitas habebat , quae fiogulze Tunc veniuntrifus, tunc pauper cornua fumit, fingulos fonos percuffze reddebant, ur, utili- Tuncdolor & curze, rugaque frontis abit. ter, re, realiter, zz2 , mirabiliter, /a, faciliter, Tuncaperit mentes ze vo rariffima noftro, Jol, folenuiter, Ja, lacrymaliter, ut prae dulce- Simplicitas, artes excutiente Deo. dine lacryinze fundantur. XiX. Diogenes quondam przeteriens do- Brufon. Ibid.S 4. IX. Alphonfus Magnus dicere folebat, ami- mum vinolenti proftiturám dixit: Sciebam, L3. c.13- citiam tribus fervari, pileo, id eft, perhumani- domumiftam vino ebriamDominum niter fa'utando: /o/;o, chartze , id ett, literas ram: én Jam ructat. evomitg- Icribendo: vztro, hauitum bonum propiaando. XX.Si furibusin domum ingreffis quispiam Fab. co. 4. Plin tl- 14' X. Àudrocides ad Alexandrum M. fcribens, daret claves omnium ciftarum , inde maxima inDom.6. i » intemperantiam ejus cohibiturus, vinum, in- illi darana inferrentur, quis non graviter illi in- P9* Pente quit, potaturus Rex, memento te fan guinem dignaretur? atqui hoc totum ebrietas facit, vi- terrze bibere. tiis claves offerens, quibus hominem exfpo- Plntarch. Xl. Leotychidas rogatus, cur Spartiatze pa- lieat. in Lacon. rom bibaar? refp ondit: ne pro nobis confql- XXI. De cerevifia ebrietatem procurante ApudEn- tent alii, fed pro aliis nos. non illepide cecinit Poéta: gelgr. in Undefuum ducat, queeris, cervifia nomen? - om. 2, Fuga.' poft Ep, * Quod cerebrum viíat, fzepe, Sabelle, caum. Engelgr. Xll. Pythagoras in ebrios olim incidens XXII. De vini effe&ibus re&e iterum ce- Horat, p.2. Cali. 3uffit tibiciaem convivio luxuriofo praefiden- cinit Poéta: mp.in tem mutareharmoniam, ac doriconillis cane- 21.1.3. feRO So Tu lenetormentum ingenio admoves, Plerumqueduro: Tufapientium Caci. £1€,atquehoc modg melodiz illos ad fobrieta- Curas , 696 Bibliothecae Manua-lis Concionatorie Curas, & arcanum jocofo occumbere, quam fpiculis; lancibus , quam Confilium detegis Ly2eo. lanceis, quibus coena poena, pulpa culpa, fpi- Plato.l.1.: XXIIL.Plato dicere folebat,nullum tormen- cula pocula, vagina lagena, preelia prandia, ftratagemata tragemata. deLegib- ti genus minus fümptuofum, minusque no- Buchle- * xium & periculofum effe, quam vinum ad ex- XIV. Bacchus.& argentum mutant mo- rus V.e- lorandos hominum affectus & mores. res Sapientum, briet. Natal.Co- mes IN y- XXIV. Scito Symbolo veteres picam Bac- JVein , Geld und Gut, th010g- cho facram fecerunt; quia ficut pica garrula, Fevkebrven des Weifien Mutb. Ibid. C. T1- quidquid audierit, narrat; ita & ebriofi. - XV. Poft vinum verba, poft imbrem nafci- XXV. S.Chryíoftomus ebrietatem vocat tur herba. Y , S.Chryf. INacb Regen zacbfét Kvaut und G'as, ho. aà morbum veniam non habentem , ruinam ex- Dev Wem macbt [cratzen bas. 3 - tioch. poP. A*- cufatione carentem i commune generis noftri Buchle- ppprpbrium. XVI. Bis fex, credatis fpecies funt ebrie- ru tatis, $. XVIIIL Ebrius eft primus fapiens, eft alter opimus, Ternus grande vorat, quartus fua crimina t A DAGIA. plorat, Quintus luxuriat , fextusque per omnia jurat. Heracïi- l. Anima ficca fapientiffima. tus. Nücbterer Leib macbt müchteve Gedanken. Septimus accendit, bis quartus fingula vendit, Florlleg. Il. /7J/as ezuer uücbter vor gedenkt , . Nonus nil celat, quod habet fub corde re- p.r-£778- Das vedt und tbut er »obl getrdukt. velat. - deid. JII. J^oller Muzd fagis Hevaeus Grund. . | ' »Somnia denus amat, unden us turpia clamat, IV. Qui multum bibit, parum fapit. Et cam fit plenus, vomitum faciet duodenus. Wobin of veguet, wivd es [clteu trucken. XVII. Quo tibi potarum plus eft $ " falutum , in vc;nþre JWo viel Nebel, Raucb, und FW'olken feyn, Das bell Eicbt nicbt kanun fcbeinen ein, Hoc minus e potis, hifce falutis habes. ibidem. "V. Quoties quis ebrius, toties puer eft. - Semebr man fremde Gefundheit triukt, VI. Gefuudbeittrünke fénd gemeiuiglicb — gemebr der AAugen GeWndbeit binkt. . z Z Curier zum Podagra und Wafferfucbt. VIL Man gieht oft eizem eiuem. FF'illkomm, Gs X C Daft ev nicbt zmeymal miedevkoum. : Bed.*. ] AUTHOR»ES. y. t VIIL.. Es ertrizken tuebr vom IVein, als vora Haffer. [. oänhes Bufreus in Panario V. eodem. E Ee.go Vl IX. Si no ceat vini potatio vefpertina , II. Georgius Gobatin accufatione Canonic. Ü Hancmane repetas iterum, & fiet medicina, III. Jofephus Langius V. eodem. WFaun dusu Nacbts vom F'ein gauz voll, : IV. Philippus D'Outreman in Pzed. Chrift. : Proy.n. ' Und gmeftt bifl deboufcbieret , pr.c.7. . 6. Y. 2j Zu Morgen det Trunk miedev boll, V. Ludovicus Granatenfis in filva locorum Hebrz2, Dev grifilich dich curievet. comm. f. 554. 4 $3 X. Gefundbeitstrünke kommen. den. edersten VI.JoannesDadrzeus in locis fimil.V.eod. uud "dpotbeckera sum beflen. VII. Hieremias Drexelius in Tobia p. a. c. | XI. Jer viel VVein trinkt, der fammelt viel 4. & in Jofepho. c. 14. LE Effg im Lei£. VIII. Jacobus Marc hantiþs in Tuba Sacerd. 3 tr. 5. 1. 5. & feq. W9€ Multum temetum üt'acerburJn in corpore acetum. IX. Henricus Engelgr. in coel. Emp. p. z. | mens crüciata Fefto Pentec..$. 2. & feq. Item p. 1. Luc. E- Vinum dumque premit , Ptoy, ag . gemit. m vang. in Dom. 2. poft Epiph. n XIL. 77aunu p/) «an dicb bat geladen X. Matthias Faber in Dom. 2. poft Epiph. laiTim Zu einev Gafderey, conc. 5. & 6. Item conc. 3. & 4. in Dom. 6. $Vb Hüt dich vor Sünd, Schand, Scbadeny poft Pent. Item in AuGario. them. 5. inDom. M Die gmeingliob ffud dabey. 4. Quadrag. Ef Der Trunkenbeit. dvey SSS, XI. Petrus Canifius in to. ult. de vitiis ca- »4 AMevk moh!, und nicbt vergefi pitalibus. XII, Georgius Sherer conc. 4. in Domin. -Sünud, Schand, Scbad fie bedeuten ; Eccl IÀ Elieb zu allem ZLezten. Quinquagef. - V1 XII. Non ineptef quidam dixit, plures poculis XIII.JofephusMagü inBibl.Mtïral. tract.3 L. 27w À ä t Dot , V]g A N Y x TITU- X eXx 697 HUR DRIEIRIMERNEEIHERIBOEIEREUERE P. ää*ääääääää&äääüä TITULUS XLIX. Jl USVQ EDUCAILIIO. )met $ r XII. Vemte filu audite me, tzmorem Do- Pfal 33. » I2, l | minini docebo vos. QUOAD ESSENTIAM. Eccl IÍ. - XIII. In filiisfuis agnofcitur vir. Defnittio. XIV. Nolitead 1nd1gnat10nem provocare fi- F. Coloiï' & llos veftros, ut non pufillo animo fiant. 3 2I. I Buchle us Necefftas. ft follicitudo de iis hominibus , qu1 curze XV: Doce filium tuum , & operare in 1110 Eccl, 30. És LÀ Lj noftrze commiffi funt, five alendis ( quo ne in in turpitudinem llhus offendas. nomine cura etiam valetudm1s, vefti- XVI. Contufio patrls eft de filio indifcipli- Eecl. 22. tus, & habitationis mtelhcruntur) five bonis nato. V. 3e moribus & difciplinisimbuendis; in his enim XVII. Puer, qui dimittitur voluntati füze, Prov. 19. confundit matrem fuam. V. I5. officiis tota educationis ratio confiftit. XVIII. Adolefcens juxta viam fuam, etiam Prov. 22. Dzvz/ä'o. cum fenuerit, non recedet ab ea. V« 9. XIX. Equus indomitus evadit durus, & fi- Eccl. 30. II. Dividitur in corpora/lem €s* jþzrztualem- V. e prior eft, quae ad corpus alendum & perfi- lius remiffus evadit przeceps. XX. Egeftas & ignominia ei, qui deferit di- Prov. z. ^ ciendum ordinatur ; pofterior eft, quze circa fciplinam, quiautem acqulefcxt arguentl, glo- animum inftituendum occupatur. riabitur. S l XXI. Sapientiam & difciplinam qui abjicit, SaP n infelix eft: & vacua fpesillorum, & labores üne EX S. SCRIPTURA fructu, & inutilia opera eorum. Utzlztas Qualitas XXII. Via vitze cuftudienti d1f01plmam. Prov IO, i tibi funt, erudi illos, & curva illos a XXIII. Qui docet filium fuum, laudabitur in Eccl. 30. Ecc' 7 T. F1h juventute fua. Eccl 3o. illo, & in medio domeihcorum in illo gloria- V: 2 . b II. Qu1 dlhglt fïhum, affiduat illi flagella, bitur. ut lzetetur in noviffimo fuo, & non palpet XXIV. Virga atque correptxo tribuit fa- Prov' 29. roximorum oftia. Prov.13. : pientiam : puerautem, qui dimittitur volun- V* !5- V. 24 T1I. Qui parcit virgae, oditfilium fuum qui tati fuze, confundit matrem fuam. autem diligitillum, inftanter eruditillum. XXV. Tene difciplinam, ne dimittas eam: Prov. 4. Hebr.12. IV. Quis filius, quem non corripit pater? Cuftodi illam, quia illa eft vita tua. W r quod fi extra difciplinam eftis, cujus partici- AXVI. leclplmam Domini, fili mi , ne ab- Prov. 3. pes facti funt omnes, ergo adulten, & non jicias, nec deficias, cum ab eo corriperis. Quem ; filii eftis. enim diligit Dominus, cornplt & quafi in fi- Eccl. 3o V. La&a filium & paventem te faciet ; lu- lio complacet fibi. ; de cum eo, coütriftabit te. Non corrideas illi, XXVII. Non fubtrahere a puero difcipli- Prov. 23, ne doleas, & in noviffimo obítupefcent dentes nam; fi enim percufferis eum virga, non mo- Y* 33 tui, & ne defpicias cogitatus illius. rletur tu percuties eum, & animam ejus de. Prov. 29. VI. Erudi filium, & refr1gerab1t te, & da- inferno liberabis. V. 17. bitl»titias anim?e tuse. XXVIII.. Bonum eft viro, cum portavent Thr. c.. Jy.adTíim. VIIL. Si quis fuorum, & max1me domeih- jugum ab adolefcentia fua. V. 27. &» V« 8» corum curam non habet, fidem negawt & XXIX. Stultitia colligata eftin corde pueri, Prov. 22, eft infideli deterior. V. I5. Eph. 6.. & virga difciplinze fugabit eam. | 4 VIII. Et vos patres nolite ad 1racundlam I1I. i provocare filios veftros, fed educate illos in EX S. PATRIBUS ET DO- : difeiplina & correptione Domini. Eccl. 16. IX.Ne jucundems infiliisi nnpus, fi non eft ti- CTORIBUS. Ve . mor Deiin illis. Noncredas vitzeillorum, & Qualita s. ne refpexeris in labores illorum ; mehor eft Ma gnum depofitum habent parentens , S. Chryf. . enim unus timens Deum, quam mxlle filii im- hlws, fi ingenti illos fervent cura, at- 79 9. ad eDr. que omnia faciamus, ne fur fit, qui nobis pii : & utileeft mori fine filiis, quam relinquere aftutus auferat. ! filiosimpios. Ab uno fenfato inhabitabitur pa- Nam ut fundus quidem fit f ; tria, atribusimpiorum deferetur. optimus, cun&a molimur, eumque viro fi- Deut.4 X. Neoblivifcaris verborum, quæv1derunt deli, magno cum ftudio tradlmus coeterum v. 19 oculi tui , & neexcidant de cordetuo omnibus quod nobis omnium carifimum eü omnino dlebus vitae tuae. Docebisea filios ac nepotes negligimus, neque curamus, quo fa&o uo flium noftrum fideli cuipiam viro com- S. Paulus X[ Educate illos in difciplina & correptio- mittamus , quo ipfíius tueri ac fervare E»5h. c.6 ne Domini. pudxcxtlam potfit. Et certe nullus fundus, V. d. Ttt t nulla R. P. Lobu. Bibl. Man. Tom. L. Bibltothecee Manu&lis " Concionatorie 698 S. Chryf. nulla poffeffio zeque nobis carus ac gratus effe parentum, perduntque érga eos reverentiam [4s Ff debet, quippe hzec omnia filiis quzeruntur. Igi- v Y^. ci & timgrem. tup, Vlto tur major nobis poffeffionum cura eft, quam. gona eoram, quorum illae gratia comparantur, quod Necefftas. profe&to abfurdiffimum eft.« Exerceamus igi- Q XI. Qui patres filiorum moderationem & $. Chryf. (0 tur ad virtatem atque pietatem molles filio- to.6. ho. rum animos, czetera omnia fecundo loco quze- temperantiam negligunt, liberorum funt in- 2 e ramus. .Nam fiquidem improbi illi fuerint; terfe&tores, atque ideo crudeliores, quod ad r interitüim & mortein animz2e hzec res tendat. fa nihil eis pecunize proderunt; fin autem pro- dem ho. bi, nihil ex paupertate lzedentur. XII. Magnum habemus , pretiofumque de- 9. in z, ad hen te Idem ho. II. Simagno fcenore argentum tibi effet col« pofitum, filios; ingenti illos fervemus cura, Tim. e 77 locatum ia hominegrato, necimpotenti, fzio atque omnia faciamus, ne fur id nobis aftutus at hujus te malle literas liberis relinquere , utin- auferat. At vero nunc contra penitus facimuss u gentes indecapiant fru&tus, quam pecuniam, nam utfundus quidem fit optimus, cuncta mo- j limur, eumque fideli viro magno cum ftudio necogerentur alios quzerere , ubi tuto queant tradimus: Caeterum quod nobis omnium cha- 300 collozare. Da igitur filiis tuis hasIiterasDeum Ü fibi debitorem relinque : hoc chirographum, ritfimum eft, omnino negligimus, neque cura- mus, quo paéto filium noltrum fideli cuipiam quod majores omnibus przediis fru&tus redde- viro permittamus. Certenulla nobis pofieffio, re folet, relinquerefiliis recufas; magna certe $ Dets id eít dementia , przefertim cum fcias, quia, nullus fundus zeque nobis gratus atque charus quamvis hoc filiis reli&um fit chirographum, effe debet, quippe haec omnia filiis quzerun- - p a tur. Igitur major nobis poffeífionum cura eít, tamen &ipfe abiens hinc tecum portas. pi lia quippe funt fpirit quam eorum, quorum illae gratia comparan- j tisfaciant. & galia, ut multiplicata fa- tur, quod profe&o abfurdiflimum, atque fto- fEI lidiffmum eft. x J Afta Me- S. Aug. III. Unusquisque paterfamilias hoc non didl. $ ho. 50. ignoret, paternum affecum fuze familie fe de- XIII. Dic, quzefo, cha riHïmä, fi filium fame d m Caroll d fup. Joan- bere pro Chrifto & vita zeterna: omnes mo- confectum videres, an eum pofles contemne- $. 6; fo.s. Borrotü. re| re? ergone panis fame divexatum non delpi- * neat, doceat, corripiat ; impediat benevolen- m t? tiam, exerceat difciplinam. 1ta in domo fua ceres, divinge autem do&rinz fame pereun- h Ecclefiafticum, & quomodo temporale offi- tem potes contemnere? Quo paco dignus tr fueris, ut pater voceris? Siquidem muito zra- a cium impleat miniftrans Chrifto , ut fit zeter- . num cum eo. vior illa hzec eft fames, quanto funeftiorem o Idem l. de IV. Difciplina in duo dividi iur, in corre&io- in mortem deünit; unde magis in hoc (tu- & moribus nem & inftru&ionem, quorum primum timo- dium conferendum eft. $ Chryf. Ecclefize. xe, fecundum amore perficitur. - XIV. Sicut uberrimum ab optima educatio- A&aMe- hO. ct, ü S. Aug. V. Abomnibus libenter difce, quod nefcis, tione praemium paterfamilias capiet, quicun- diolan. S. inepift. quia humilitas tibi commune facere potelt, $ Ambt, . que liberos, familiamque fuam ad Dei cultum, Borr £ | PU quod natura facit commune. &ad pietatis, Chriftianarumque virtutum di- 103. Pt ag S. Baül. VI. Adolefcentia tanquam fuba&a & mol- fciplinam erudierit, ita, quicunque debitum f utReg.- lis cera eft, quae ipfa impreffas in fe formas hoc paternze curze officium neglexerit,vel prae- Hl fuf.interr. qnascunque facile recipit, & molliffime cedit ; termiferit, is exfpe&tet, ut in die Domini fibi 1gl 15. Confeftim igiturabipfoinitio, omni rerum bo- duri(fimum judicium fiat. bi narum imbui exercitatione debent. .X V. Nullaalia ratione, perverfi ut fint filii, S- Chryt: lver- b S. Anfel. V1I. Cupitis pueros optimis ornari mori- contingit, nifi quod eorum parentes circa vitze 7 : W apud Su- bus? neceífe et, üt cum feveritate difcipli- prafentis commoda 2equo amplius incum- monaít, vitup, N laZGI'. rium in n2e , paternae pietatis & manfu « Cum enim vit. ]ht,22 vita. men eis impendatis. etudinis levaï bunt, & fere dixerais, infaniunt. Proy, ifta folummodo inqu'runt, nihilque illis prze- It S. Ch:yf. VIII Qui curam educationis negligunt.iis ferendum cenfent, & fuam pariter, & libero- ter ho.60. iu fimiles funt, qui, cum male materiatam & rui- Matth. nofam videant domum, ipfam quidem inftau- rum animam negligere coguntur. ]is XVI. Difficulter eradicatur, quod rudes ani- .S. Hier. Dl rare negligunt, amplos autem ei in circuitu inep. ad fl hortos difponunt. Aut illis, qui, quamvis ii perhiberunt. Ranarum conchylia quis in Lactam. morbo conficiantur, cura tamen valetudinis priftinum nitorem revocet? Recens tefta diu h. & faporem retinet, & odorem, quoimbuta eft. at neglecta, aureas fibi veftes contexunt. - da S.Greg. ÍX.Per vinum mordeantur vulnera, per o- Graeca narrat hiftoria, Alexandrum potentif- n p. ?. pof. 1eum foveantur ; mifcenda eft lenitas cum fe- fimum Regem, orbisque domitorem, & in mo- füt €. . ribus, & in inceffu, Leondinis Pzedagogi fui M öl ! veritate; fit rigor, fed non exafperans: fit ze- lus, fed non immoderate fszeviens: fit pietas, non potuiffe carere vitiis, quibus adhuc par- ge fed non plus quam expediat. vulus fuit infe&us. pe S. Betn. X. Debent filii parentes timere, quod ut effi- XVIII. Valde perniciofe fentiet filius Patris S. Aug. qu Ti S.in fer.4. i cere poffint, pater diligentia folicita obferva- lenitatem, ut poftea jufte fentiat Dei feveri- * ^* 59 poftDom. bit, ne diífoluta lzetitia ex inordinato affectu tatem. D 3.Quadr. converfetur cum ilis, cum jam grandiu- XVIII. Omnia, quze deliquerintfilii, de pa- Origen. a( 2, 2, €. 2. fculi funt, fed reverenda maturitate & timo- rentibus requiruntur: qui non erudierint, ne- ;5 I rofo amore, ac gravitate difcreta & exem- que corripuerint eos; hi enim filiorum animos infolentes enim inextinguibili igni in interitum tradunt, & fe- SQH plari femper fit ante eos. W folent fieri filii ex nimia laetitia & levitate metipíos in furorem judicii demergunt.: lt XIX. Hos i, l Titulus XLIX. Educatio. 699 S. Chryf. . 3. ad"' XIX. äi—ïos ego patres (corre&ionein negli- enim majus, quam animis moderari? quam verf, vi- gentes) quod nemo tamen mecommotius di- adolefcentulorem mores fingere? omni certe tup. vit. cere,quam verius exifümet, parricidis ipfis im- pi&ore ac ftatuario, caeterisque ejusmodi ex- monaft, maniores, fceleratioresque dixerim; illi enim cellentiorem euri dico,qui juvenum mores fin- N Üyt corpus ab anima diffeparant, ifti & animam, & gere non ignoret. 1.b li corpus ignibus zeternistradunt. Atqueis, qui E p corpore occiditur, neceffario naturali lege, Equitks. etiam finecatus non fui(fet, moreretur: hic ve- l rofempiternam mortem vitare potuiffet, nifi XXVI.Defiderantillos (parentes fuos filios ) S.Ciwryh : eftlo valerein faeculo ifto, & non curant, quid paífu- 0.20. ep. . hanc illi confciviífet paterna negligentia. Prze- imperf, lmg terea corporis mortem fuperveniens protinus rifiatinalio. Alii militias filiisfuis provident, refurre&ionis gloria delere poterit facillime; alii honores, & nemo filiis fuis providetDeum: perditionem illorum cum magno pretio com- ;f animz vero interitum nihil falvare poterit, cum fibi jam nulla reliqua fit falutis fpes,verum parant, & falutem illorum nec dono accipere volunt. Si viderint illos pauperes, triftantur, immortales cruciatus luere cogatur. Itaque & fufpirant: fi autem viderint illos peccan- non injuria parentes ejusmodi deteriores par- tes, nemotriftatur : utoftendant, quia corpo- : riþidis diximus. ris funt parentes & non animarum. Üiilfa. S. Betn. g. IV. ep. 113. . XX.O quam compofitam reddit omnem cor- porisftatum , nec non & mentis habitum difci- EXEMPLA CATHOLICA. . plina, componit vultum, ligatoculos, cachin- Qualz'ta:. -nos cohibet, moderatur linguam,frenat gulam, L S. Carolus Borromzeus, qui gregis fui ! »alu; S.Carolus A&aMe- fedatiram, format inceífum. ti fumma cum follicitudine, omnibus lm diol. S. XXI. Nulla eft amplior hzereditas, nec prze- Med. £, ï Caroli. clarius patrimonium,quod parentes fuis liberis verbum Dei annuntiantibus tam parochis, 488.' $,5 Borrom. relinquere; neque majus pretium, honeftio- quam quibusvis aliis praecepit, ut parentibus L . re&am, & in bonis moribus bene ordinatam remquemercedem, Domini iis, qui fibi infervi- inculcentliberorum educationem : De filiorum tute operam dant, pro fideli eorum famulatu tribuere ac perfolvere poffunt, quam fi effe- autem educatione , & totius familize cura, quam diligentiffime aget, & crebro ; cum opti- cerint, ut boni Chriftiani evadant, quae virtus ma hzec in(titutio inaxime interfit ad omnes omni terreno thefauro multo pretiofior eft i cenfenda. n totius chriftianze difciplinze rationes. S.Chryf. II. Job fanctiffimum virum, cum ex virtu- S.Chry, ho. cit. XXII.Vis filium relinquere divitem? bonum Á illum ac benignum effe doce, ita enim etiam tibus reliquis Scriptura collaudat, quod fue- to.J 6, : X diolan.S, rem familiarem auctiorem facere poterit. rit juftus, quod verax, quod religiofus, qued Caroli S.Ambr. pius, tum ex eomaxime, quod filiotumoptime Dort, £, S.23. in XXIIL. Proeveniamus annos juventutis cor- 10, te&ione congrua : quia melius eft dicere : Deus, nutriendorum, habuerit fummam diligen- PIV'.-nS- tiam; non enim ea cura urebatur, ut aurum qui docuifli me a juventute mea ; quam deflea- illis copiofiffimum acquireret, non ut humana ius dicentes: De/i&a juventutis mee , C? ignorantia: meas ne meminevis; hoc enim de- gloria verendos &illuftres cerneret, fed quid illetandemrequirebat? Audi, quid Scriptura bilitatis eft remedium, illud vero falutis ro- dicat: Cum confummati e[fent. dies convivii il- $ Chryl bur; medicina quaeritur vulneri, gratia vero ? adyete convenit fanitati. lorum, mittebat job, €? purificabat eos, confür- füs vitüp, - — Salazat. geusque diluculo ojferebat pro eis [scvzfícia ad monalt, . Ü inc.22.« " XXIV. Inftitue puerum juxta bivium viae vil E : D à fuze; perpendehujus preecepti maximam uti- numerum ipforums vitulumgue unum pro gec« j m ) n Prov. litatem: Puerisquidem, ubirationislux men- catis, €? pro animabus eovum 5 dicebat enim i Sob in corde fuo, ne forte filii mei iu mente tem ipforumirradiare ccepit, duplex ftatim il- lis via fefe offert, alia quidem lata per plana fa mala cogitavevint. - incedens; alia vero angufta, per incompta & . II MaterMelithonis cum vidiffet,quod car- S.Bafil. $ MICA nifices ipfum fidem negaturum effe fperarent, 2& 4 inep.dd difficilia pergens; illa vitii, hzec virtutis ; il- Latat. - — .a allicit, ifta deterret. Neergo puer in ea ae- ipfumque propterea etiamnum viventem, una tatis ac morum facilitate latam illam, jucun- cum aliis fratrum cadaveribus currui non inje- ciffent, ipfa Melithonem humeris fuis impofi- damque vitii femitam natura fuadente, quze füopte nutu ad malum pendet, fequatur, ma- tum ad currum veloci greffü portare conata giftro atque przeceptore tunc inaxime indi- fuit, quam proinde Deus hac gratia donavit, :ut inter maternos amplexus Melithon exfpi- get. Rurfüum eo tempore cum neutram ex- pertus eít, facile in eam inferri fe finit; rarit: In cujus amplexu Melithon Spiritum Deo reddidit, ejusque corpus in eundem illum quae melior eft, nam fi forte vitiorum viam fe- ceeterorumMartyrum rogum pia mater injecit. j 15n mel arripuit, cum retro averti, & confettum Ípatium remetiri opus fit, difficile admodum S. Bafiliusin concionequadam ,. quam inlau- dem quadraginta Martyrum habuit, ita loqui- adduci poteít, ut reduces ad virtutem paffus tur: Revera Martyris mater: revera bonze ra- ]» ^ in regat. JOb' dicis germen bonum. Oftendit generoía ma- Dignitas. ter, quod magis ipfum pietatis dogmatibus XXV. Nec confideramus, nullam artem enutriverat, quam lacte, hic quidem fic edu- ä.)Cþryf. Matth hoc artificio fublimiorem inveniri. Quid catus, fic a pia matredeductus eft. Tttta IV. S. : R. P. Lofm, Bibl. Man. Tom. £. 700 Bibliothece Manualis Concionatoriz j S. Ambc., IV. S. Ambrofius de matre Mächabæorum ut te multarum opam haberem füuccefforem. :2. defa- ait: Iftamaternum in hoc ponebat affe&um, Cui ex adverfo filius: Quin imo huc me tua : cob.c.12. ( filiis magis perpetuam vitam, quam tem- indulgentia, huc tui nimius amor ab religio- f poralem fuaderet. fae vitze defiderio abftra&um . przecipitavit, S. Greg. V. S. Gregor, Naz. in oratione quadam in deteítande parens. « Naz. in |andem S Ceefarii fratris fui habita oftendit , S. Hier. Orat. :o. XIV. Przetextata, jubente viro THymetico, ep, ad de S. Cze- quanto amplius genitores fui in hoc filio vi- far, tam amaverint fpiritualem &zeternam, quam qui patruus Euftochize virginis fuit, habitum [tan. ejus, cultamque mutavit, & negleGum cri- temporalem & corporalem, ait enim: Atque nem mundano more pexuit, vincere cupiens omnes felicitatis numeros expleverunt, exce- pta hac poítrema , ut quispiam exiítimare & virginis propofitum, & matris defiderium, & ecce tibi, eadem no(te cernit infomais ve- ä queat, five probatione, five difpenfatione, hoc nire adfe Angelum terribili voce minitantem eit meo quidem judicio, ut praemiffo eo filio, J dilc cui propter zetatislubricum magis timendum poenas, & haec verba fpargentem : Tune au- guIO ( fa es viri imperium praeferre Chrifto? Tu erat, ita jamipfifecuro animo vitam claudant, caput virginis Dei tuis facrilegis attrectare & cum univerfa domo ad füperna transfe- rantur. manibus, quze jam nunc arefcent, ut feiftias g f.Paral. . excruciata, quid feceris, & finito menfe quin- 28-' 90 VI. S. David, quam bene educaverit Salo- to ad inferna duceris. Sin autem perfeve- monem, in fine vitze oftendit, quando eidem Y ad fe vocato has do&rinas dedit: Tu autem, raveris in fcelere, marito fimul orbaberis, & fi- liis. Omniaper ordinem expletafunt, & feram $ Bern, Salomon fili ini, fcito Deum patris tui, fervi 0.2,10 ei corde perfetcto, & animo voluntario. O miferae poeni?entigm velox fignavitinteritus. Dom.2, mnia enim fcrutatur Dominus, & univerfas XV.Inurbe Mantuana juvenis quidam uxo- M*mü Quad mentium cogitationes intelligit. Si quzfie- rem ducere volens, de conditioneautem patris €'^- 3 LT ris eum, invenies; fi autem dereliqueris eum, fui, qui fenex decrepitus & orbus fuerat, era-P* ?* rojiciet te in zeternum. fuum ab infantia be/cens, ne ipfius caufa in die nuptiarum ali- (Tob. c. VII. Tobias fenior filium quo perfunderetur pudore coraminvitatis con- X, V.4. timere Deum docuit, & abftinereab omni pec- vivis, eundem paulo ante nuptias foras extra cato. Sed & circa finem vitze quam plurima civitatem perduxit, ut illum in Ecclefia qua- falutaria praecepta illi dedit, ut loc. cit. vi- - damuno milliarialoco habitationis diífita re- dere eft. cluderet; Pater autem fe e civitate educi vi- VilI.Sufanna filiaHelcize erattimensDeum; — E"S eum - (5 LU w - Y.2» Dan.c.2., dens, quo verfus tamen, & in quem finem id parentes enim illius, cum effent jufti, erudie- fieret, ignorans, omnino anxius & triftis afili- runt filiam fuam fecundum legem Moyfis. gebatur: Jáàmque defatigatus eundo, fuper em L IX. S. Monica S. Auguftinum filium Medio- Surius. 4. ingenti quodam lapide fe proftravit, in quo de- Maji. lagum usque fecuta eít, & enixe laboravit, ut cumbers ex filio caufam & terminum itineris facta cum S. Ambrofio confuetudine, ab eo- perquifivit, de quibus cum a filio certior fa- dem ad veram fidem reduceretur. &us fuiffetgmox pater exclamavit, dicens: O Vita S. X.Blanca S.Ludovici Francorum RegisMa- digna & vera Dei juftitia! memini, fili mi, Lud.c.49. ter, peccatigravitatem ita filio depingebat, ut quod fimiliterfeci patri meo, quando duxi ma- is mallet lepra infici, quam unico peccato. trem tuam, & duxi eum per iftam viam, & ad Sed & illa dicere ei folebat : Malo te videre iftam Ecclefiam, & paufavitfuper hoc lapide, beeua - — Reuae d- R— —— D vita privatum , quam unum lethale pecca- ficut & ego; Ideo bene facis, fili mi , fatisfa- Til tum* perpetrantem, ciendo mihi eo pretio, quo ego fatisfeci patri — 1neo; fed unum tibi fignifico, quod pofter's R Uzzli£zas. tuis relinquam, ut fimiliter tibi faciant , ficut Engelgr. XI. Henricus quartus Gallize Rexa )parenti'- tu mihi fecifti, quod audiens filius, exterritus, Luc.p.2. bus fuis Colono educandus traditus eft, ibique magnam Dei juftitiam contemplando reduxit inDom. pecora agere, fudare, algere, & dum per ?e- 6. po tatem licuit, militiae nomen dare juffus elt, un- patrem ad proprios lares, & ipfum ad nuptias Paích, primatem in menía locavit, ut decuit. de poltea intam przeclarum Regem evafit. XVI. Terribilis eft cafus, qui filiis ab urfis Ibid.n.9.- Darmuuimn negleclo educationis. dilaniatis accidiffe in fcriptura refertur. Cum S. Brigit. XII. S. Brigittae olim vifa eft mulier e caligi- enim Elif»eus Propheta in Bethel afcenderet, revel. 1.9. 10 fo loco prodiens, fine corde, trunca labiis, pueri quidam Prophetze calvitiem iu vertice notantes, vocibus ludibriofis poft illum cla- €. 52. nafo exefo, oculis in genas propendentibus , exedentibus horrificis pe&tus vermibus, de fi- . marunt: Z4fcende calve, "dfceude calve ! qui- lia, tanquam fi coram adeffet, miferandum bus fan&tus Vir Dei maledixit: Qui, cum re- ? lbiden, conquerens, quod peffima matris exempla & fpexiffet, vidit eos, & snaledixit eis i2 nomine mores imitata, quoties peccat, novis actibus ^ . Dominz. Étue inanis videretur hzec fuper eos poenas illius adaugeat. pronuntiata maledi&io,facer textusfubjungit: Dionyf. XIIL. Alias quidam Vir fan&us, Angelo Eevefft funt duo uvfi de faltus €7 laceraverunt Carthuf. Duce vidit patrem & filium in mediis inferni ex eis quadraginta duos pueros. Per quodfup- de noviff ignibus mutuo fe maledi&is profcindentes. plicium Deus damna edocere voluit, quae ma- TVUTUTUT €. 42. MalediGte fili, ajebat pater, quo me miferiarum la parentum exemplafiliis creant: Pueri par- adduxifti, juftis, injuftisque artibus utentem, vi, edoGti ad hoc & incitati a fuis parentibus CM idolo- u Tiulus XLLX. Educatio. g5i idololatris , ut fübfannarent Prophetam Do- obfervatione funeftum huac narrat eventum, in lib. de mini, ut ideo maledixit eis, ut parentes eo- ab Archiepifcopo Ragufenfi Vincentio Dal- SS. Lu- rum in ipfis punirentur, & ut malitiam pa- portico , Nobili Lucenfi, R. P. Toauni Leonar- cenfibus. rentum ampliusnonimitarentur. S. Augufti- do fundatori Congregationis Matris Dei nar- nus inquit: Rem parentibus inftigantibus fe- T ratum. InInfula Ragufenfi rufticus , cognomi- £, ad ciffe pueri contumeliofi credendi funt; neque ne Bofcas, quendam habebat tantze impieta- ïïætan. enimilli clamarent, fi parentibus difpliceret. tis & infolentive filium, ut matrem graviter Att, juxta Juftini Martyris fententiam, Deus percuteret, & enormes injuriasadderet pla- -puerorum clade parentesflagellavit, acfimul gis. Exafperata mater filio n hzecverba male- pofteros monuit, utin vero Dei cultu, mo- dixit: Utinam pereas, neque offa tua terra,aer, deftia, & probitate filios fuos educent, ne aut mare confervet! Maledictio faüung fortita fimiliter caftigentur. eft effe&um poft exile fpatium, quando mor- Joid. dit. XVIL. Dumlfmaelab Agarfupra modum tuum atquefepultum terra evomuit cadaver; 9- uo IO, dilectus, fed male educatus, cum Ifaac in- ä inaerem fublimatus corruit in terram ; in ma- folenter & inverecunde luderet, caufam de- re projectusad litus repertus, atque proftitu- dit, quod cum ipfo fimul & mater in exilium tus inventus eft. Mater fuze memor maledi- pulía, indigneque habita fuerit. Gionis, filium mortuum inaltum mare, dum maxime defzeviret, fecit deferri, moxque fe- Pena filiorum gaventes uon veveven- E7 rum elementum corpusin fcopulum impegit tribus acutum partibus, quarum queelibet - 8. Bel:n. to.2,1n . XVIIL S.Berhardinus refert, fe a perfo- fruftam cadaveris a trunco divulíum (übi uni- na quadam fidedigna memorabile quoddam vit, fubito transmutatum in faxum. Manf anfl Dom. 2, st s . Quad. áudiffe facinus, quod füo tempore contige- XXII. Eodem in loco idem tradit Author, MA A p —rat, de filio quodam impio, qui parentem e quod in Diecimo, loco Epifcopatui Lucenfi domo fua exturbatum, & improperiis onu- fubje&o, anno 1592. quidam Pater Domini- ftum, per capitis comam & barbam appre- canus Prior S. Marize Della Cerqua przedicans hendit, pugnisque & .calcibus crudeliter de bona educatione , obedientia, & refpecta contudit, ac demum perlongum platez fpa- erga parentes , taledefe, fuisquefratribus pu- tium per terram raptavit. Cumque ad cer- blice perhibuerit teftimonium. —Quinque in tum quendam illius plateze locum pervenif- fzeculo degebamus fratres , quibus quadam ia fet, paterillefic mifere tra&atus, his filium occafione indignatus pater maledixit, eo effe- fuum verbis affari ceepit: Non plus, fili mi , &u,utpaulatim confummaremur omnes, mor- quia hucusque traxi ipfe patrem meum , & tuisque quatuor aliis, folus ego fuperftes e- tu, filimi, fecifti vindictam ejus » nimirum, ram, qui ut divinam vindictam fubterfuge- 'quia recordabatur, quam indigne ipfemet , rem, ftatum religiofum amplexus fum. fpe&ante filio fuo, patrem fuum filiiavum tra- . KXiIL. Joannes Archiepifcopus Aretinusin Surius ; G&averat, facile intelligebat, Deum jufto ju- vita S. Zenobii Epifcopi Florentini de divite 25- Maji. diciofuo permittere, utidem quoque de manu quadam muliere, eaque vidua tradit , quod filii fui pati cogeretur impietatis fupplicium: duos delicate admodum enutrierat filios, a Iatelligens judicium Dei, filio cum lacry- quibus poftmodum graviter percuffa, hanc mofis gemitibus & ululatibus ait: Non eismaledictionem imprecata eft,ut ab omni- lus &c. - Ibid. f. 12. bus agitarentur daemonibus, moxque omnes XIX. Refert quoque aliud fimile, quodin ab infernalibus obfeffi fpiritibus, & furibundi territorio Forolivienfi in Spilimberg conti- fe invicem tanquam canes rabidi dilacerare git, cum enim Dominus Ca(telli illius quadam :l eceperunt, nec ulliusiis, preterquam S. Ze- viceingensin domo quadam audiffet claman- nobii, quieos & matrem baptizavit, preces - , tislamentum , eoingreffus , invenit filium di- opitulatze fuere. D ris modis patrem fuum percutientem: Unde XXIX. Pater quidam multa cum induüriä "Thomas f compaffione erga patrem commotus , & furo- & füdore paupertatem in magnas commutarat Cant- l. r. re peratctusin impium filium, eundem velut ti- divitias , unicum , quem habebat, filium nobi- apum.c.?- n j Ibid-n',' . gride fzeviorem juftis afficere poenis ftatuit : li foeminze defponíavit, quae formze fuze rari- fed ecce , inquit S. Bernardinus, mox pateril- tate ita mariti animum devicit , ut faceret l li genu fle&ens coram Domino, dixit: Ne per- quodlibet ad libitum fuum; foceri itaque per- ) cutias filium meum , quia etiam ego verbera- ; tzefa , maritum induxit, ut eum maletractans, bamgenitorem meum. Quodaudiens ille, & vix vitze neceffaria fübminifirat; die igitur confiderans judicium Dei, ftatuit, quod de cae- quadam a fameftimulatus, abiit, ut neceffa- " tero adlibitum ipfümimpune verberaret. riam peteret vitzefuftentationem : mulier ita- XX. In villa rufticus aliquis labium facie- que marcidas aliquot ei offerens fabas, ficque Ibidem. . bat, & puerulus fuusait: Pater quid vis face- abire juffu fenecione, ad fuum fe convertitma- u ü rye? & rufticus ait: volo in labio ifto dare co- ritum, cum dico: Modo poffumus comede- medereavotuo: & puer a Deo infpiratus, di- reinpace; Vadead arcam, & accipecaponem TART . ECC NI m xit: Patermi, fac ipfüm bene magnum, quia cocum: & cum aperuit, mutatus capo in " cumeris fenex, ficuteftavus meus , ego fimi- bubonem, qui fubito faliens ad faciem ejus , liter dabo tibi comedere intus. ponebat duos pedes ad mentum ; & duos ad Cefat - ^XXI. P. Caefar Franciotti inlibro. de fan- frontem, & operuittotam faciem ejus, & non fuit mefdiöus, qui fc iretenmamovere :tandem :: Ffaüd?ttï Gis Lucenüibus, in prima de fan&o AngeHO i Ttt t5 venit 702 Bibliothecee Manualis C'omiondtoriæ l) venit quidam , qui fecittenellas quasdam, & fus ad fe, vidit periculum anim2e fuze , & con- i feffus mala ablata reftituit, & omnia paupe- Ll dixit, quod eum amoveret ; tunc bubo afpexit ? eum tam terribili vultu, quod ille cecidit in. ribus erogavit. Rod. San- terram, & amplius non audebataliquid face- XXVI. In hiftoiis Hifpaniarum de Al- tius p. I. pOl re; & nullus fuit, qui fciret apponere con(i- phonfo VI. legitur , quod , cum Therefiam ma- Hift.Hifp. lium, fed mala morte mortuus eft. Thomas trem fuam in vincula conje&am compedibus c, ;4. innexuiffet, ipfa prophetando ei dixit: Quia Cantipratanus diverfas aliquot addens cit- vinculis crura mea ftrinxifti , Deum precor , ut gupie L cumftantias differentem a praedicto cafum vi- detur infinuare in hzec verba : Eterat illudfu- ab hoftibus capiaris, & crura tua fracta con- wnin A C fpicias, qude omnia magno ejus infortunio de nt premi ftuporis miraculum, ut, fi, quando mon- * ?lia, ye ftriillius pars aliqua tangebatur ; ac fi percute- ipfo verificata fuerunt. Manfi retur in corde, ita homo fenfibiliter lzedeba- .XXVII. S. Gregorius Turonenfis, utpote difc./ 15" (i tur. Conterritüs itaque mirabiliter & contri- teítis oculatus de Meroveo filio Chilperici Re- n. 8- (p tus , adiit dicecefanum Epifcopum , & cum o- gis Francize refert, quod cum regnandi cupi- n mni dolore confeffus,;pro poenitentia recepitab dus effet', atquea patre fuo ob fzepius inde na- 6 Rif tas turbulentias, detonfa coma in monafte- nf illo, utper omnes fines Normannize, & Gallize 2172 civitates, revelata facie circuiret, & ubique rium quoddam reclufus fuilfet, is ab eodem qll narraret populis eventum rei, utper hoc ex- fugiens, Turonss ad templum fan&i Martini Q coiifagit, ubi ab hiftorico, qui hiftoriam hanc nu emplum fümerentfilii , honorare parentes , & difcerent, quam periculofum fit & nocivum, fcripfit, receptus fuit: Meroveusautem depa- vicem non rependere laboribus , quos ipfi pa- tte atquenoverca multa crimina loquebatur, üi Hunc hominem qu3e cum ex parte vera effent, credo acceptum rentes filiis impenderunt. pa cum bubonis monftro circumeuntem F. Joan- nonfuiífeDeo, ut hzec per filium divulgaren- i nes de Magno ponte , Ordinis Przedicatorum, tur, ficut ex fequentibus cognovi; quadam e- nim diead convivium àccitus, dum pariterfe- Ft;lgof, (s ficut per ipfum nobis relatum eft, vidit in ju- 1504 ventute Parifiis palamreferentem omnibus deremus, fuppliciter petiit aliqua ad inftru- h monftrantem , quod pro inhonoratione paren- &ionem animzelegi, ego vero referato Salo- U monis libro, verficulum, qui primus occurrit , tum paífus fuerat multis annis, & adhuc fe- j cundum Dei voluntatem pateretur. Subdit- arripui , qui hzec continebat : Oculus qui vefpe- f que, fe a fide dignis accepiífe , diCtum infeli- xerit advevfar patrem, effodiant eum corvi de [ cem per aliquorum fan&orum Dei fervorum convallilus ;illo quoque non intelligente , con- Q preces ab illo monftro liberatum fuiffe. fiderans hunc verficulam a Domino przepara-* U S. Bern. XXV. S. Bernardinus Senenfis hiftoriam tum in eo namque adimpletum fuithoc a Sa- . Ce quandam refert, quzein civitate Bergomi.ac- piente comminatum füpplicium , quia a patre cidit , dequodam patre, lucris & ufuris totali- Chilperico exczecatus, & vita privatus fuit; ter immerfo, ut filiis fuis locupletem hzeredi- pater quoque qui illum exczecaverat, a Frede- unde uxorefua morte violenta fuit fublatus. tatem relinqueret: qui filios ergafeirreveren- tes, & inobedientes ut vidit ,in femetipfum re- XXVIII. S. Bernardinus Sen. refert, in Ca- S. Bern. veríus dixit: Ego animam meam propter ipíos talonia ,in civitate, quae Suiappellatur, & Va- jndom.2» ?o. 2. fo 170 Jimnost e ntize vicina exiftit, uvenem jquendam octo- Var, hi contempo , qui in vita fua erga me funt con- . Qaadrag. BG l tumaces; experiri ftatui, quomodo adjuturi r ecim annorum patri fuo inobedientem , faci- [ 3- C, Íe. & fint animam meam in cafu, quo morerer, ac norofum fa&um fuiffe latronem, atque a ju- p t proinde conjugi fuze fecretum cordis fui com- ftitia apprehenfum in furcam fuiffe adactum ; municavit, quze cum ei confilii maritalis al- eo autem ex patibulo pendente mirum hoc & fücceffit prodigium: adhuc in patibulo pen- tum promififfet filentium , pater ille fe gravi- dente, cum effetiomninoimberbis, videnteac l ter infirmum effe finxit, & poft quinque dies mulier domo egreffa flens, & ejulzns, filiis, mirante cun&o populo paulatim emittit bar- fü bam, mutat faciem, capilli capitis pendent , patrem mortuum effe, dixit: Qui fübito ubi- ft nam claves zerarii depofitze effent , anxie quae- gradatim fenefcens usque ad decrepitam fe- h fiverunt, quibus mater maritum fuum , prius- ne&utem , & quafi nonaginta annorum zeta- D tem oftendens, cunéto populo admirabilis fa- quam moreretur , ferio fibi przecepiffe, dixit, Q ne claves illas in ullius alterius hominis mia- &us. Cucurrit ad miraculum Epifcopus cum g nus confignaret, eo quod pro confcientia fua univerfo Clero, & cunc&o quafi civitatis po- ü pulo, ftupent omnes, ignorant myfterium, ex- ) exoneranda pecunias a fe reli&tas pauperibus diftribui vellet, eo quod per ufuras comparati fpe&ant eis revelari fecretum , furgit in loco fuiffent. Quo audito, unus filiorum cum im- eminenti Epifcopus doctus, manuque filen- tium indicens turbze ait: Virifratres, & filii perio, & arrogantia claves fe habere vellere- H Ípondit, mater autem fe illas in pectore ge- meidile&ti, noftis juvenem hunc, qua culpa, ftare cum dixiffet, ille violentas pectori ma- qua vita , quaetiam zetate interiit, confpicite eum nunc zetate fenem decrepitum atque ca- nusintulit, cumqueilla cum filio fuo luctare- ä tur, alter filius natu major cameram, in qua num , ut intelligatis hac patens judicium Dei, 1 Mpf pater decumbebat , una cum aliis ingreffus, quod huic diu vi&uro, a Deo mifericorditer ] dilb.&n.g. nec tamen le&tum, in quo pater jacebat, re- per fua crimina, & parentum inobedientiam " fpiciens, serarium, in quo pecunia depofita abbreviata elt vita. erat, ferro violenter rupit: Tunc pater levato XXIX. Mater quzedam filize inobedienti 8. Manfi | ca pitedixit: Quis rumor, ofilii? curtantoim- annorumaffueverat maledicere, eiqueimpre- diíc. 1& . petumatrem perturbatis veftram , ecce vivo, cari, ut a lupis devoraretur. Anno itaque'" * & furgens ejecit filios de thalamo; & conver- omnes ä 1.592. in fefto Corporis Domini , dum, dome- N Tiulus XLLX. Educatio. 193 -dom&üici reliquiad miffam andiendam fe con- bavit, alterum vero venationi adaptare vo- tulifentin Ecclefiam , folam in domo fuperfti- lens , campos femper oberrare fecit, tandem li a san. tem filiam invafit difcerpfitque lupus, cujus veroutrumque in confpe&um populi & magi- lü ä partem fuis vicinis detulit catulis, reperto firatus adducens; ex una parte cibos appofuit Hlfï Hllg lautos, ex alia vero vivum collocavit lepo- 014 poftmodum puellze capitein fpecu lupina. Filiorum beue educatorum obfirvantia evga rem , moxqueis, qui praedze capiendze affue- fattus fuerat, leporem folutum videns , eun- parentes. dem relictis cibis delicatis ftrenue eft infecu- Staple- XXX. Thomas Morus, magnus Anglize tonin Àn- tus; alter vero ad cibos praeparatos advola- glia. Cancellarius, qui pro fidei catholicae defenfio- vit; tuncque fapiens his legislator populo di- ne Martyroccubuit, adeo erga genitores fuos lf venerabundus extitit, ut etiam in fublimi illa xit: Duo hazec animaliaabuna eademque ma- df j tre, uno eodemque partu funt progenita, & N dignitate conflitutus , nondedignaretur, etiam tamen magnam in illis confpicitis differen- conjugatus, & prove&a aetate confpicuus, d patris benedictionem quotidie poftulare. tiam, cujus caufa eft diverfa ntriusque educa- tio, quam funt fortita; moxque inde occafio- S. Hier. XXXI. Euftochiusita matri femper adhae- nem lumpfit firmiter eorum animis imprimen- $n Epift, fit, & ejus obedivitimperiis, ut nunquam abs- Paulæo que ea cubaret, nunquam procederet, nun- di, quantireferatbona filiorum educatio , qui tametíi fint unius ejusdemque arboris rami ; q«quam cibum caperet, ne unicum quidem attamen bonus vel malus eorum exitus & e- nummum haberet poteftatis fuze , fed & pa- ternam & maternam fubftantiolam a matre ventus, a bona vel mala educatione depen- deat: fiquidem totius reliquze vitee mores ab diftribui pauperibus lazetaretur , & pietatem in lis, qui in primis annis comparati fuerunt , . Y : parentes , hzereditatem maximam & divitias crederet. * w femper derivantur. N I[I. Plutarchus apud Lacedzemones duos Plütarch, Fulgof. XXXII. Fulgofus r Efert de quodam aurifi- fratres fuiffe fcribit, qui, cum inter fe litiga-apud La- L5.64 cis Toletani.filio, quod, cum pater ejus ob cedae- rent, tandem caufain judicium dedu&a, am- mon, falíam fufpiciciuem ad patibulum condemna- bo ab omni fuerunt reatu abfoluti: Econtra tus fuiffet , filius autem patris innocentiam vero punitus pater, eoquod authoritate, di- juftificare non potuiífet , omnibus viribus pof- fciplina, bonoque exemplo; filiorum difcor- * fibilibus judicem eo inclinare ftuduerit, ut diam non przeveniffet. N patris loco ignominiofam mortem í[ubiret, ]V. Cornelia Gracchi mater, quod & obtinuit, ficque honoris & reveren- cum Campä- Platareh. na-mulier ornamenta fua pretiofiffima illi o- tize paternze victima mortuus fuit. ftenderet, traxit eam fermone, donec liberi. efcholis redirent, & tum iis oftenfis , hzec ait, S . AVT. : i ornamenta funt mea, fignificans , nihil przefe- rendum filiorum educationi. EXEMPILA PROFANA. $. Dett, Qualitas. .V. Alexander Magnus fatebatur, fe plus Anonym, Ariftoteli praeceptori, quam Philippo paren- to, 2 Lf ]Elïah.!g; I anus lacrymofam integree cujusdam ti,obligatum effe, quod ab hoc effe duntaxa ',H dOm. 2" Var. h:ft. ælï t )uadrag. €. I. familizee, quam in barathrum mortis ab illo bene vivere accepiffet. L'Sx cu [l . & defperationem, malum cujusdam unius V. Cum respublica Athenienfis graviffimis Engelor. patris exemplum przecipitarat, hanc fcribit vitiis fcateret, & ideo Senatus confilium ini- P. 2. Luc. vang. in tragoediam. Mzearius Jovis impii facerdos ret, qua ratione priítino vigori reftitui poffet, [6 m. poft- & ipfe impiiffimus proditoriam mortem cui- quidam putridum pomum in medium protu- p, Ích, damintulit homini , qui in certo templi angu- lit, dixitque; illi rempublicam fimilem effe; lo dives quoddam occulerat depofitum ; mor- fed tamen, ficuti ex granis hujus pomi terrae tuum itaque in eodem fita füblatis pecuniis mandatis frugiferze plantze excrefcere poffunt, fepelivit. Duofilii, qui iniqui facrificiiillius ita non minorem fru&um in republica fpe- fuerant fpe&atores, in abfentia patris eum randum, fi juventus velut femen e terra ena- imitaturi , ad altareaccelTerant: Ardenteita- tum fingulari folertia excolatur. que ignejunior cervicem porrexit, majorque Filiorum reverentia erga pareutes. gladio forte fortuito invento juniori caput fuc- cidit, quo fpectaculo atterritis domefticis ac- VII. Author quidam, quiIndiarum hiftorias currit meter, quae filii morti ingemiícens, conícripfit, inviolabilem populorum illius re- in exped. titione ardenti ex altari fublato fratricidam gionis confuetudinem effe dicit, quod patris , Sin.1. 1. peremit; quae nuncia intelligens Macarius fu- matrisque exequias integrotrienn!o continua- * 7: ribundus advolat , haftaque arrepta trucidat re foleant: cujus hanc aífignat rationem: ut W fuis parentibus, qui primze zetatis triennio conjugem, qui rumore divulgato captus, cri- menque confeffus, & ipfe ad mortem con- eos ulnis geftaverant, tantoque labore educa- demnatus fuit. verant, vicem rependant. . ^ Manfi VIII. Idem author fcribit, quod filii faepe Ibid, diíc. fl. Lycurgus Lacedoemonum legislator, 6.7-8- Jecibus reipublicae promulgandis animo in- parentum fuorum cadavera diuturno tempore tentus, Lacedaemonibus , quanti referat ju- domi confervent, eaque certo quodam trans- parenti bitumine afpergere foleant , ne eadem ventutem a primis annis virtuofe educare, perfuadere volens, daos enutrivit caniculze cadavera malum de fe fpirent odorem, inter- funfi catulos ab eadem matreeodent. tempore pro- ea vero quotidie cibum & potum i b C [ 1&. pfis offer?nt, Eif 1 genitos, quorum unum in domo fua laute ci- haud fecus , ac fi viverent. . IX. Ad- Bibliothece Manualis C'ancienatoriæ 104 yw S. Ambr. - IX. Admiratione digniffima eft compaf- iisdem moribus, indole & confuetudinibus, | dlf 6 p p i Y l5.hex. fio filiz illius erga matrem captivam, cum €. 17. quibus a principio affuevit, in totius reliquze q1 enim illa a praefe&o carceris cibum matri vitze decurfa femper continuat. Hinc S. Au- deferre prohiberetur, illa cibo loco, porre- guftinus : Eft nativitas quafi arbor, quze infe- lP Q &is matri überibus fuis, lac ei fuum propi- ritur; quae fi bono furculo inferitur, melior t navit : Deprehenía eft uberibus alens eam, fiet; fi malo, deterior: lta & nativitas, fi quo miraculo matris falus donata pietas eft, bona accedat doctrina, bonos faciet fructus, j fi mala, malos. pi ambzeque perpetuialimentis; & locusilleei- Ü dem confecratus Deze templo pietatis, extru- VI. Sicut artifex quatenus formam aptam S. Anfel- &a inillius carceris fede, ubi nunc Marcelli ex lamina aptet, nunc eam fuo inftrument o nus apu Surium tj ; ü theatrum eft. Jeniter premit & percutit, nunc difcreto le- 22. April, 4* vamine lenius lzevat, & format: fic & vos, fi p Exempla brutorum. pueros veftros cupitis ornatis moribus effe, ' Ibid- u'S' Caffiod. X. Caffiodorus, ad noftram confuffionem ; neceffe eft, ut cum depreffionibus verborum £ l. 2. epift, libro fecundo epiftolarum fuarum de ciconiis impendatis eis paternze pietatis & manfuetu- j itafcribit: cum parentes earum pennas fenio dinis levamen, atque fubfidium. cogente laxaverunt , ne ad proprios cibos Neceffitas. Y idonei poffint inveniri , plumis fuis genito- i, rum membra foventes , eícis corpora laffa re- VII. Sicut aqua in areola digitum fequi- s. Hief- 1 f d Gau- ficiunt , & pia viciffitudinejuvenes reddunt, tur praecedentem , ita setas mollis & tenera a ent. Tdem dif. uod a parentibus parvuli fufceperunt. in utramque partem flexibilis eft, & quocun- Plutarch. XI. Plutarchus de leonibus fcribit: Quod ue duxeris, trahitur. 1 3 I fC de folert, animal. juniores przedam fuam dividant cum feniori- VIII. Sicut inagro:.1m cultura bonam in- Plutar- bus, Plinius fimiliter inquit: Glires genito- primis terram effe opotet, tum ferendi & co- chus de . uer. lendi terram peritum agrícolam , deinde opti- Mahü reg fuos feífos fenecta, infigni alunt pietate. edüq. c ;i XIIL In hiftoria quadam antiqua pariter mafemina: Eodem modo loco terrze natura, ü difc, 13. legimus , quod conflagrante fere toto Del- locoque agticolae praeceptor, & loco femi- [ n. 6. phio Batavorum oppido, Ciconiz proles num inftitutio bona effe oportet, ut probo fuas adhucimplumes ab incendio protegentes pueri educentur. alis contexerint, roftro detulerint, ac pedi- IX. Sicutfi ceran imis durä , vel mollis fue- S. Anfel- rit , figillo impreffo , ejus figuram in fe nequa- mi l. c. bus, uteriperent, & neofficium intermitte- ?g rent paternum , nunquam deferuerint, quin quam ad plenum recipit : Si vero, ex utrisque , potius mor duritia fcilicet atque mollitie difcrete habens tem cum illis fu&inuiiïe propalam figillo imprimitur, tuncforma figilli omnino | vifze fint. ä perfpicua & integra redditur, fic eft in 2eta- $. VL tibus hominum. Videas hominem in 2etate E Phohateh, hujus fzeculi, abinfantia usque ad profundam in Moral, | SIMILITUDIN*E'S.A t fene&utem converfatum , fola terrena fapien- l [ Qualitas. tem , & in hispenitus obduratum, cum hoc a- ge deSpiritualibus, hunc ccelettia fecreta do- l Plutarch. Í. Si cut agri non omnes fru&tiferi fün t, qui in Moral. coluntür ; ita non omnes animi eun- ce rimari, & perfpicies cum, nec quid velis dem ex cultura fructum ferunt. quidem poffe videre; nec mirum , indurata ceraeft, in iftisaetatem nontrivit, alienaab li jofephus |I. Sicutgypfo madido celerrime utendum Lang. iu quod celerrime ficcetur: ita ftatim fingenda iftis fequi didicit: e contrario confideres pue- Polyanth 'Jiteris acmoribuszetasrudis, priusquam du- yum 2etate ac fcientia tenerum, nec bonum, V. eod. nec malum difcernerevalentem , nec te qui- rior fatcta non admittat fingentis manum. lbid. III. Sicutterrze non quzecunque femina in- dem intelligere de hujusmodi differentem ; Vo ln&i' nimirum mollis cera eft, & quafi liquens, nec li, tutio. jicimus , fed quze utilem duntaxat fructum imaginem figilli quoquomodo recipiens. Me- promittunt; ita neque pueros difciplinis licet fallere, quae tautum decorum afferunt, fed dius horum adolefcens & juvenis eít, ex te- neritudine atque duritia congrue tempera- quze cenducunt, & vitam potius , quam lin- tus: Si huncinftruxeris, ad quze voles, infor- guam formant, & erudiunt. m —— Tbid VI. Sicut rami & furculi natura pravi & mare valebis: quodipfe animadvertens , juve- V. .d;l- tortuofi , nunquam redigi ad rigorem poffunt, nibus majori folicitudineinvigilo, procarans A0 cat. in eis vitiorum germina exfürpare. Il $. quamvis manu tractentur, & emolliantur, fed & naturalem fiatim pravitatem recur- X. Sicut iac; quod a nutricis u bere fugi-s. Clem. 1 runt; ficii, qui parum honeftenati & educa- mus, eftillud, unde hzec noftra corpulentia Alex. x. componitur, dumfcilicet ejus fubftantia, inP9** €-9» .'. tifunt, continuoad humum fpeCtant, hoceft viliffima minifteria adamant, nec in fublime offa infantis, medullas, venas , arterias, o- ä mniaque alia membra diftribuitur ; ita idem animos attollunt, nec re&ti unquam, nec li- | : lien, beri funt. .de hominis pueritia afferere poffumus ; omnes S.Aägu&. V. Sicut arbor femper ejusdem qualitatis enim hominis inclinationes,, mores, virtu- l. 4. ex fes omniaque alia bona, quze in totius vitze qq. vot. fru&tus producere continuant, cujus produ- decurfu habemus , fru&tus funt bonze difci- "9 teit, cendi virtutem a principio, priusquam alteri infita fuit , in fe habuit; nec unquam ab illis plinze & educationis , qua homoin adolefcen- degeneratj ; eodem quoque modo homo in tia* fua coexfcetur. 2 XI. Sicut 705 --- Titulus XZIX Educatio; *'Q Mavfi XI. Sicutferarum quasevis fuam femitam fibi ol Utilitas. ! difc. e propriamaperit, ac per eandem femperin fua . X. Sicut nulla tam fera eft bellua; - qdæ Plutarch. n..7. vivaria autfpeluncas fine errorealiquo it redit- E que: ita perraro priori dimiífa, aliam fibi aut non manfuefcat cura: ita nullum tam agrefte!n Moral. eft igenium; quod infitutione non mitelcat. : ipfa referet, aut ab alia jam tritam carpet, ex — XXI. Sicut urfus informes gignit catulos, & Plinius l, quo demum fit, ut fere aífidua ejusdem femi- tze repetitione, fuinotas &odorem inipfa re- lambendo format; ita rudem ingenii foetum ?* ** 26 diutina cura explicari convenit. linquant, per quas fagacitas canum easdem XX Sicut arbor perfeinfrugifera, tamenIdeml. rz, perfequitur, &aífequitur. Ergo hac in re non Rs agud diífimile hominum ingenium, finguli ab ini- infitione difcit ferre fru&us; ita pravum in-^. 14 3üri genium inttitutio à tio propriam fibi femitam aut vivendi rationem ci poteft. nïekad bonamhfrquem redu- 22 Àil ufurpant, & ab ea deinceps nullis dehortatio- nibus arceri, & in aliam induci poffunt. XXIII. Sicut foenum Grecum, quo pejuslIdeml.1g., fbid. u.5. tra&atur, hoc ptovenit melius; ita liberi qui-** !6- .XII. Sicut quod in tenera ?etate in offa in- dam, quanto habueris indulgentius, tanto greditur, & fimul cum offibus crefcit, tandem j jnduratur, & una eademque res cum illis ef- minus proficiunt: negle&i vero & vexati, in viros infignes evadunt. ficitur, ita pariter vitia , & mali mores in ju- XXIV. Sicut fi amicum przcipitem pedeManf ventute acquifiti adeo firmiter in nobis radi- $ Hier cantur, ut ad ultimiam usque aetate apprehenderes, eumque vulnerares, ita ta-difc. g. ad ag« 4 m infepa— . men ut a difcrimine przefentiffimo ipfum eripe-3- 2« dent, Tdem difc. rabiliter nos comitentur. res; quidquid foret de plaga, ingens certe il- . XllIL.Sicutarbores & plantze cum eterra na li beneficium praettitiffes, Ícilicet vitze ; ita & 8. .-l. Ícuntur, per fe fylveftres funt, nec fru&tus bo- Dhies in praefenti afferere licet, quod, licet pater du de. nos producunt, quibus hortulanus furculos in- virgam difciplinze infligat filio, in vitiorum, & Prer, feritfoecundos, eas potat, & proutopus fuerit, fcandalorum baratrum ruenti, nihilominus amputando, hinc inde ramos praefcindit ; ita Wedup. infignia edat amoris & beneficii paterni iri- homo, qui arbori a Pfalmitta affimilatur, dum dicia, dum filium hoc modo a przecipitio ere- ait: Ligpum; quod plautatum eff fecus decurfus ptum, in fecaro con aquarum, ut fru&um faciat , ignemque inferni tituit cprpqraliS , & fpi- ritualis falütis ftatu. & inextinguabilem evadat, neceffum elt, ut, dum XXV.Sicut quiina gto & vinea fia diligenQ Psulus de ' Su' Anf&l ""parvulus & tener eit, amputetur, & inutiles tem operam collocat, evadit pauperiem; ita ! 4lat. in tj 6 rami praefcindantur , furculi boni inferantur fiin filio tuo operam na 2A p. 30« varis ftrenuam , fi- Eccl falutarium dogmatum, & difcipliaarum, idque lium a tutpitudine liberas. "quamdiuin eo durat zetas immaturior, tunce- | nim do&trisam fibi traditam facilius apprehen- dit, tenaciterque retinet per reliquum vitae. i yu cundita s* XXVI Sicut gricola vehementer exj'ülQPolitian.'- XI1V. Sicutnulla eft arbor, quze non fterile- in Moral. fcat, actortuofa fiat; ficultura defit;ita nullum tat, generofos foetus ex arbore legens, quaml. 6. epift, tam felix eftingenium, quod non degeneret ci- fuis quondam manibus confeverat, ac multa ? cura produxerat; ita proeceptores ac paren- tía re&am educationem. - Ibid. — XV. Sicut nullus equus reGe feffori paret, tes merito gaudebunt, fi mores intueantur nifi arte domitus; itanullumingenium non fe- eorum, quos a prima . pueritia beng , felici- g;, 'rox, nifi praeceptiscicuretur & educatione.- terque .fon,nav-*erunt. Tbid. XVI. Sicut molli materize facile figillum imprimitur, durze non item; ita puerorum in- - Damuum, wuála educationis. H 'XVII'. Sicut ,equus.indomims:e/Vadit dü-Fïugo 'genia, dum mollia funt, excoli debent; finau- 'tem 2e rus, & in przecipitium vadit, & fe & fefforem Card. in qnam. tate indtïir?'f(?an-t, le recipient difcipli- j interficit : Sic filius indifciplinatus in pecca- pj ?? Tbid, tum ruit, & fe & animam XVII. Sicut algerj', nifi colatur, non folum te occidit. fuam duplici mot- infrugiter manet, fed etiam filveftria germina 'producit; ita adolefcentia rationis capax nifi XXVIII Sicut qui avide rem acidam edunt, Paulus de 'przeceptis lioneftis exerceatur, non folum non tunc quidem gaudent, poítea vero fentiuntPalat. l. c; 'eva X det bona, fed etiám ad multa yvi'þi,ä*dexfle- dentium ftuporem, ita fi filio corrideas , tunc '&et. - * quidem ridebis, fed rifumlues poftea dolore. .XXIX. Sicut fimize, dum catulis fuis abblan-Plutarch,. in a- Trivver. " XVIII. $ icutneqde terra, quae media zeftate 'obduruit,neque quze hyemis rigorem fenfit, fed diuntur, eosque etiamnum teneros inter bra-l. c. popht. "quxe ineunte vere aperitur, & adhüc rmollefcit, chia fua fortiter ftringunt , fuffocant eosdem ; $, Clet, ita multi homines per blanditias, & nimiam lAIfx' L femen utiliter excipit; ità prima pueritia ad lpad- c'-g' "praeceptiones imbibendas maxime idor—le('ea'n,k " benevolentiam filios educant petulautes, & . atque adeo fedulo excolenda eft. Dei inimicos, atque a bona difci I ta fit, it'ei'um plina, lprobis'- d ldem. ^ XIX.Sicutterra, licetfemel cu qïug moribus a-ve.rfos & alienos. .* tamen füapte natüra exhorrefcit, nifi iterum aratrum admoveatur; ac femen immittatur; -jta licet püeri a teneris unguiculis probe in- ftituti fint, vitia tamen mox repullulant, nifi crebra admonitio N je ceffitar; de qua fic löquitur S. Chry-S.Chryf. edat. & excit;atip ad 'firtut'em oftomus: Iilud autem veftram chari- ho:59. in ace "m * "R. P. Eohn. Bitl: i. Tom E.—- nge feninDiu uou I2i735 tatem ïe"f 706 Bibfiotheee Manuafis Concionatorie gt * nihil tamen efficiet, nifi folis infíuxus accedat $ dit tatem rogaverimus, ut & vos virtutis curam geratis, & continentiam liberos veftros do- ita nifi Deus per gratise füze radicos coopere- tio, ceatis. Hincenim, ut ita dicam, omnia mala tur, orinis inftitutio fruftranea erit. e fic 1. Ae&la inflituendi difpofitio: qua ] uxta Boet de ( nafcuntur. Confuetudo enim malitize procef- fchol. de« fu temporis invalefcens, tantum facit malum, Boetium in tribus confiftit, in attentione, be- fcript. s Ti ..] ut poftea non poffit aliqua vinci admonitione, nevolentia, & docilitate, ut fcilicet fit docilis 0:4' , ingenio, attentus exercitio, benevolus animo. qü( & cum femel a malitia fuerunt occupati, qua- pj [ fi ia captivitatem effent abducti, quocunque Hinc & illi, qui equos inftruere volunt, ante fil diabolus jufferit, eunt. Hinc & Plato dixit: omnia re&e freno parere docent. ud III. Zuffituentis difeveta direclio: nam, utS. Greg. Opt:ma quzeque five naturzefivefortunze mu- j nera, fi negligenter culta fuerint, in peffima fapienter advertit S. Gregorius , miícenda eft! 20. mo« , tandem evadunt. lenitas cum feveritate, & faciendum ex utra- "^* Sinef v t0,4-d-x4'Pt€ Paulus de IL. Utilitas; quia Pater bonus mortuusin ue quoddam temperamentum, ut nec multa e Palat. in fili o vivit, quia filius Patris mores gerit, &in- afperitate exulcerentur fubditi, nec nimia le- lol '€ 30. Ecc nitate folvantur. Hinc olim in arca cum ta- ' genium ;.& fi caro Patris mortua fit, Spiritus [r ejus in filio vivere videtur. Cui fimillimum bulis legem comprehendentibus manna & vir- rl Hug. Car, in fenfum, verbis licet diverfis, Hugo Card. ga fimul pofita fuerant. LI ibid. IV. F'1gilans cuffodia i n removeudis impedi- Plutarch. bol fubfcribit, inquiens: Quafi non eft mortuus, qi quia vivitin filio do&rina ejus, & converfa- mentis : ut enim agricolze vallos apponunt'? morz de tio, fimilem enim fibi reliquit poft fe, qui eum arbufculis, quo fecurius crefcant ; ita qui alios Quod etiam confirmans bi fa&tis repraefentat. inftituit, fua cuftodia &vigiiantia' eos vallare n S.Ambr. S, Ambrof. in morte Theodofii Imperatoris in obitu -debet. fic locutus eft. Ergo tantus Imperator recef- V. Exemplum paventum aut 110 deratorum :D. Cheyf. leg. 5. "Theodo- fit a nobis, fed non totus receífit a nobis, reli- nam ficut omnis arbor bona bonum fructum I2I $B. fii, 12,59.5 quit enim liberos fuos, in quibus eum debe- facit, ita parentis vitium eft filiorum exitium ; mus agnofcere, &in quibus eum cernimus, ficutin arboribus vitium feminis totius arboris $6b ; .tenemus. * vitium eft. Hinc & Plutarchus prudenter pro- Ff di [ D.Chfy- l. ZEouztas ; quia quotidiana nos expe- nuntiavit: Ante omnia decet genitores nun- fo.S.11. rientia docet, quod granum frumenti ad fru- quam titubando, fed omnia rite agendo, illu- y ftre liberis femetipfos exemplum proponere, &ificandum longo tempore indigeat, alia ve- ro femina nonitem, unde colligitur, quod ad quo ipforum vitam ficut fpeculum refpicien- ( fuffocandum femen bonum, ne fructum red- tes a turpibus factis & di&is. deterreantur. Unde &, juxta notam fabulam, interrogatus dat, tanta celeritas minime neceffaria fuerit ; cur igitur diabolustam repente zizaniis fuper- cancer, quare fic retrorfum iret, refpondit to feminandis dat operam? fedin promptu eft re- di quod üc':-»ak patre didicerit. j fponfio, quia omnia in figura contingebant; ^ Diabolus enim femper, ut inquit D. Chryfo- $. IX. ä logus, hunc ftylum fervat, quod primordia bo- ASCETICA. d ni pulfat; fan&a in ipfo ortu feftinat extingue- ye, fciens, quod ea fuübvertere fündata non L mprims noffe debet Afceta, iz 4uo conjïjlat d offit. Ín »etate igitur tenerrima diabolus ma- &bona educatio ; quod imprimis indicat Sal- d vianus fuper illa Pfalmi. 77. verba: Quazta ]a inftillare dcgmata nititur, & impedire, ne bonum femen, id eft, bona educatio in primis anandavit: Patvibus noffvis: fic difcurtens: Vi- vitze annis radices agat, quia in his tam vir- .detis, quas parariopes a parentibusfiliis Deus jubeat, non pecuniarios thefauros, nec graves tus, quam vitium, facilius addifcitur , & reti- ;: netur. Seneca zetatem maturam & teneram metalloaureo faccos, non füperbas,ac praeemi- $ Chryt inter fe comparans ait: Grandior zetas dura nentes excelfis turribus domos, non fundos in- lom. & terminabiles; Non hzec, Deus praecipit, pauca Hom.g7 .& intra&abilis non poteft reformari, tenera ingenia finguntur. funt, quze mandat, fedfalutaria: Scripto bre- S. Chryf. IV. -S'ucunditas 5 quam D. Chryfoftomus 'via, fed beatitudine fempiterna, ut ponant in to. x. ho. 9 indicavit, dicens: Nam fi jucundum eft vide- Deo fpem fuam, & mandata ejus exquirant: re arborem, quae habet novam plantam e ra- cum vero Deus vivorum fit, non mortuorum, ï dice fua exfürgentem, multo magis jucundum recte illa parari filiis juffit, per quae zeternum I eft videre hominem omni ólea amoeniorem a non morerentur. Clarius vero S. Ifidorus Pe- radice fua filium habere aftantem, quafi no- lufiota. Qui liberis fuis, ait, adhuc in tenera vam plantam. setate, primum quidem verum de Dei excel- S. Bern. V. Damnum 18 ]e educatzonis ; nam, utbe- leitia, . atque. providentia fenfum, deinde to. 4. ne advertit S. Bernard. quando filius non ti- virtutem, moresque probos inferunt, hi cum Dom. 2. 12. p.2. in -met Deum, neque cognofcit, neque amat, non non modo parentum, fed & optimorum magi- Quad. exfpectet Pater, quod fitgratus verfusfe, quia ftrorum munere fungantur, a Deo merce- V qui non curat de Deo, qui Pater eft omnium, dem accipient. Cornelius a Lapide in illa multo minus curabit de patre terreno, verba: Erudi illos, €? cuvva &'c. fic loqui- Cornel. a VThon, ' ap. in c. L 22122, VIII. tur: Vox erudi, fpe&at proprie ad intelle- 7.25.Eccl, ?52.5. &um; vox curva, ad affetum; uterque e- MEDI A. nim dirigendus eft, & conformandus in pue- Trivve- atie diving imploratio : ut Aeniml, licet ris & juvenibus, ne vel indociles maneant , rus in a- 1. Gr agricola aret, & feminet agrum vel inflexibiles. Pueris enim i,ngenita popht, e Titulus XLLX. | Edicatio. 107 tä'.- eft intelle&u ignorantia , hzec tollenda eru- ftri. Effe, ficut Deus eft univerfale principium, ditione ; in. affe&u fuperbia & concupifcen- & fic eft quzedam affinitas hujus preecepti ad lBOet d . tia, hzec curvanda & caítiganda funt morti- Átto| d ficatione. . Alia verfio, loco, cur praecepta primze tabulae. Quale vero in fpe- fripr va »illosu.,' legit: " cie fit debitum filiorum, explicat S. Bernard. S. Bern, : ) Gervices eorum . domes. Senenfis dicens: Quamvis filius accipiat E!fe £0-2.S; inr S. Thom. -5 1I. Secundo noffe debet eoduss educazdi ; C.4] corporalea patre, efficitur tamen ex hoc jn !£^4: poft phef. quem egregie S. Thomasindicavit diceas: No- debito duplici, quia illud corporale, quod acci- Quad 5 r, tandüm quod alius eft. prin.ipatus patris ad pitur , eftde corpore patrisfumptum, & trans- S t filium, & Domini ad fervum ; quia Dominus fafum virtute animz»e, & operatione, ideo filius ; QO,mg.j I utitur fervo fuo ad utilitatem propriam, fed efficitur debitor honoris patris, tum ratione E pater utitur filio ad utilitatem filii, & ideo 2 | Salmer. corporis paterni, tum ratione animze; quia . to. neceffe eft, quod patres inftruant filios pro- anima & corpus concurrunt in patre, ut fit 4 9Y4- pter utilitatem ipforum, non tamen nimis ar- principium filii ,-hinc rat'one corporis pater- j cendo, aut fubjiciendo; & ideo dicitur Co- ni eft debitum fuftentationis propri:e, ratione loif3. Patres nolite ad indignationem provo- anim:e debitum reverent'ze. Quod vero prae- care filios veftros, ut fcilicet non pufillo ani- mium fperare poíTint ex tali reverentia, Indi- Idenitoi Phae | mo fiant, quia talis provocatio non animat ad cavit Sanct. Bernard. verba iila(ut Jene i t.- l tora], bonum. Eít autem provocare ad iracundiam, 4i) explicaus: dum ait. In quo promittitur : . I7.in quando cum eisnon agunt ea, qua decet, mo- om. 3, profperitas ad bene effe, feptem namque con- Quad. deratione, vel cum fe eis duros, vel inexora- cupifcunt homines ad eorum effe, & bene effe, biles praeftant; aut cum fervorum officia eis quae maxime in additione Deuterononii com- :D. Chry(, | Amperant, aut gravius, quam par fit. puniunt, prehenduntur, quz funt feptem praemia feu lleg' S. & $. Bern. & 1nde abalienationem & irze vindi&tam, & felicitates. Prima longa vita: Secunda fub- r odium concípiunt contra parentes. S.Ber- ftantia multa: Tertia, pulchra familia : Quar- ) t.3. S.9. a, nard. textum illum adducens Proverbiorum: ; 5 3. C. I. ta, odoriferafama: Quinta, beneditto pster- Qui parcit virge, odit filiums ait: Et ne cre- na: Sexta ; divina gratia: Septima , veterna dant, quod femper flagello utendum fit, aper- gloria. Sed & Bonav. idem priemium ex- S.Bonav, te fubjungit dicens: Qui autem diligit illum, plicans: Honoranti, inquit patrem honore re- d. 16. inftanter erudit: nec ait: inftanter flagellat, verentize debetur vita glorioía five honorifica ; P^** - & percutit, eo quod plus funt filii erudiendi, honoranti patrem honoré obedientise, debetur quam verberibus flagellandi. Quis unquam vitajücunda; honoranti patrem honore bene- filiorum feverius caftigari promeruit, quam fi- ficen*ize conceditur vita opulenta. ius ille prodigus, contumax, & rebellis , qui V. Quinto noffe debet, 2:ousgue paventibus Glum ïä totum füum patrimonium cum meretricibus fft obediendum ; id quod breviter gloffa ind cat, €3P- 33. dilapidarat? & tamen S. Chryfologus fuper dicens: Debemus copulam terrenze cognatio- ^** illa verba: Cecidit fuper collum ejus , inquit: nisagnofcere, fed fi curfum mentis praepedit, - EE Sic pater judicat, fic emendat, fic peccanti ignorate; ut affe&us mentis vifcera repleat, i filio dat ofcula , non flagella, deli&a non vi- fed a fpirituali propolito non avertat.. Et S. * ! det vis amoris, & ideo pater peccata filii re- Ambrof. Quod occidi fecit a proximis proxi- xä'?b?' demit ofculo, claufit amplexu ; Non minau- mos Moyfes, filios a parentibus, praeceptum do illum recepit, fed cum canticis & fympho- evidens, quia praeferenda eft religio neceffitu- niis; fi enim pater iplum defperationi proxi- dini, pietas propinquitati; ea eít enim vera mum vultu fevero a,fe rejeciífet, fi rigore ad- pietas, quze pr&eponit divina humanis. Imo veríus illum ufus fuiffet, utique nunquam il- S. Hieron. ulterius progreffus , fi pater, inquit, S. Hier, lum lucratus fuiffet. in liminejaceat, fi mater ubera, quibus t^ la- in epift r ue fft vadix male ad Heliod, .S.Chryü. — |II. Tertio noffe debet. .2 om. 6. &avit, oftendat, per calcatum perge patrem, educatiogis , quam S. Chryfoft. fequentibus per calcatam perge matrem, & ad vexillum verbis indicat: Itaque nulla alia ex ratione, crucis evola: folum enim geríus pietatis eft -- perverfi ut fiant liberi, contingit, nifi quod eo- in hoc, effe crudelem; & merito. quia retra- rum patres circa vitze praefentis commoda ze- here a religione nihil eft aliud, quam Chri- ^^ quoamplius incumbunt, & fere dixerim, in- ftum in pectore alterius occidere, Chtifto fe faniunt; cum enim illa folummodo inquirunt, opponere, fpargere, & diffipare, quae Chri- nihilque illis praeferendum cenfent , & fuam ftus collegit. pariter & liberorum animam negligere co- VI. Noffe debet a moribus infitutiouem inci- Senec.'é- guntur. Hos ergo patres (quod nemo ta- piendam; uti jam olim monuit Seneca, dicens ; Pift. 76. men me commodius dicere, quam verius exi- TTR at avl Pa Mores primum , mox Sapientiam di Íce, quae ftimet ) parricidis immaniores, fceleratiores- fine moribus male diícitur. que dixerim , illi enim corpus ab anima fepa- .. VII. Noffe debet, 4we maxime utilia frue rant, ifti & animam & corpus eeternis igni v- J'utura illi, quem inflituendum füfcepit, ut enim bus tradunt. nec terre femina quzecunque injicimus, fed ä( S-Thomo IV. Quarto- noífe debet, .cur paventes pri- (ornel à | . quorum capacem novimus; ita ipfa quoque [4p. ino 2.2.0.122. sgu7: 270v pvoximos locum obtineant; id quod inftitutio capacitati & fini inftituendi accom- d fs &. 5» S.Thomas clare oftendit dicens: Inter proxi- modanda eft. . mos maxime obligamur parentibus, & ideo VIII. Noffe debet, ex p/urzmis do&vinis opti- Plutatch. immediate poft praecepta ordinantia nos in mas /?l'igeudas & imculcandas ; uti jam olim fa. in Moral, Deum, ponitur praeceptum. nos ordinari ad pienter monuit Platarchus , dicens: Ut plu- . parentes, qui fant particulare principium no» res urbes przeternavigaffe pulchrum. eft, fed uu u 3 expee ho R P. Lofhn. szl Man. Tom. 1. hY Bibliothecæ.,r 'Manuafzs' Concionatoriee 108 i expedit unam incolere optimam ; ita quam ter irrigando: id eft , neceffaria media ad vif- de plurimafunt cognofcenda, fequenda, retiaen- vendum & difcendum fuppeditando. s. /n- y daque optima. . utiles vamos grefcindendo:. per corre&ionem tf IX. Noffe de difcretam fao tempore . adhibitam. . 6.. Cora- Luc. 5 bet, z07 710X ce]?mdum a cul- feff y. 7 tuva, f fru&um non fegui.advertat, ied. potius euendando illos Santdizs €? Deb , uti olim arbo- cuj agricolarum : exemplum ob oculos habeat, res in tutelam variorüm Deoru mendat2e ab Ethnicis. m erant con- gen de quibus S. Jacobus dixit: Ecce agricola ü exfpe&at pretiofum fructum terre, patien- ]V. Ex occafione thematis: Jz qua UrzaHebr. 9. * f ter ferens, donec accipiat temporaneum & ferotinium. auvea babens Mauna, C? l/irga zaron, qua V* ^ fronduerat , & tabule teflamentz: poteft dici, nef quod liberi fint velut' cabernaculum, in quo m s s Deus multolibentius quam in veteris teíta- CONCEP TUS PRAEDICA- menti tabernaculo feu arca habitat, atque ad- BILE S. eo hzec tria in illis ponenda.. 1. Zabule tefla- $, 09l ! Prov. to. 1. E. x occafione thematis: . 77za vite , cuþo- sienti: iteít; timor Dei, & legis Divinae ho 77 !t ; obfervatio. 2. Mazma z2 aurea urga igclu- bar ;'I 17. dienti difciplinam: qui autemincrepatio- fum : id eft, liberalitas in rebus ad fuftenta- zies velinquit, errat: poteft oftendi, quomodo tionem & recreationem vitze honeftam necef- p Ia parentes liberos fuos recte educare, tripli- fariis offerendis, ex vera charftate profe&ta. 3. cemque vitam dare debeant. . 1. IVaturalem ; Firga frondens : id eft, corre&io difcreta & Jur ita ut eandem etiam per convenientem necef- fructuofa ; quxe paulo fulfius apud Engelgr. H fariorum fuübminiftrationem confervent. 2.Cz- ioí in Dom. 6. poft Paícha $. 4. explicata videri Q vilem ; ut bonis artibus & moribus imbuant. poffunt. g. Spiritualem : ut declinare a malo, & bo- ft do num facere, réliquaque boni Chriftiani officia $ X f re&e praeftare diícant. Quae omnia ex hacte- ALII CONCEPTUS. nus di&is facile fufius explicari poffunt. Vi- Is deri etiam poteít Faber conc. 8. in Dom. 20. | Qualita s. poft Pentecofï.f n.4. culiàris eft camelorum inftinctus natü— Majolus Maná l. pe collat. 7. i difCI 9l tef Matth.äs. . ]. Ex occafionethematis: "Unf dedit quin- ralis, quod quando ex prolixo itinere E^ fia Y. 15. que talenta: poteft oftendere Concionator , funt fatigati, immobiliter firmentur, adeo quomodo parentes Nicolai effe debeant. & t neque per virgam, neque per baculos ad ) C quinque dona offerre, per quze officia ad bo- iter reaffumendum moveri poffint, unde qui nam educationem neceffaria indicentur. Et illos gubernant, cantu & fymphonia uti 1o- 1. quidem Zwaginem, quse SS. Trinitatem & Jent, ut eos moveant. ]ta quoque fzepe re- ; Sanétos repraefentet : ex qua meminerint, periuntur filiorum nonnulli, indolis adeo no- yi primam illorum curam eíffe debere, ut debi- bilis & generofze, ut ad virtutem non per mi- qt tum Deo & S»n&is cultam przeftare difcant. nas, fed per benignitatem inducantur, adeo z 2. Librum : id eft, ut in variis artibus eorum & ut rigor illos potius perverfiores efficiat. San- Vita S. ingenio competentibus eos inftruant. 3. Ve- &us Anfelmus Archiepifcopus Cantuarienfis Anfelm. d fleim novatm : id eft, utdecentem morum urba- parentes illos, qui in fola virga confidentes, 21. Ápril. fi banitatem illis ingenerent. 4. Pamga , pyra, filios gubernant, his verbis alloquitur: So- apud Sur, « zuces; id eft, ut etiam neceffaria ad vitze lis eos percuffionibus ad mores bonos vultis Manfi fuftentationem, & honeftam recreationem li- efformare? Vidiftis inquam aurificem ex la- dilt n beraliter fuppeditent. 5. zrgam i2 apice au- mina auri vel argenti folis percuffionibus ima- M reas rofas continentem ; id. eft, ut fuo tempore ginem fpeciofaymsforma(ï'e ? Noni puto. t etiam moderatam correctionem non omit- tant, utpote aureas rofas, feu multiplicem tru- Il. Quis unquam crederet, ftruthionem Manfi l parentes edocere, quomodo fe filios amando difc. g. &um parituras. Quze omnia fufius didu&ta f apud Fabrum conc P ó 4 in Fe&p St. Niqolai de- gerere debeant ? Ponit is ova fua in arenam;"- 7- t duci poffunt. de czetero radiis folaribus committendo, ut ab illis animentur; num forteid ex impietate pro- t Matth. 7. Iil. Ex occafione thematis: Ommuis arbof cedere exiftimatis? Minime genitum : Quando bona bouos fru&«s facit: poteft oftendi, quo- relinquit ova fua in terra , utforfitan inpulve- modo quivis homo fit arbor, atque adeo pa- re calefacies ea? inquit Job Propheta, oblivi- Job. a9. t reutes liberos fuos velut teneras arbufculas fcitur quod pes conculcet ea, aut beftia agriv. 14. confiderare, & educare queant. 1. quidem conterat: duratur ad filios fuos, quafi non fint. Quod fi firuthio ad inftar aliarum avium in- curando, ut bozam radicem fovtiautur , id eft, timorem Dom:ni, qui non tantum Sapientize cübaret, ea quidem corporis fui calore fo- initium, fed omnium etiam aliarum actionum veret, pondere autem, & immenfa corporis humanarum fundamentum effe debet. : 2. $£z- fui mole eadem dirumperet ; ad hzec cum fto- machum habeat adeo calidum, ut ferrum di- piti alligando : id eít, committendo eos boni & rectitudinem in moribus & difciplinis hau- gerat, nimio calore fuo partus fuos difper- riant. :3. Sepe circumdaudo ; id eft, arcendo deret: atquehinc eft, quod id, quod fecun- - . — m —— — — —— — —— —— - —— g. malos focios, qui velut beftize vivunt, & ejus- dum apparentiam externam defeGus pieta- Soben. tis, & amoris cenfetur effe inopia , mera fit podi arbufculis valdeinfidiantur. 4. Prequeu- inater- Lä:'- Tris | Titulus XLA1X. Educatio. l To9 R materna diftretio, & affectus; eodem modo vitam revocando patfavit ;namutfacer textus de nonnullis parentibus difcurrere licet, qui ait: Dixit adeam Elias, da mibi filium tuum, prima facie nimis erga filios rigidi effe viden- tulitque eum de finu ejus €? povtavit im camacu- tur, dum mortificationis virgam quoad illos uti , ubz ipfe manebat , €» pofuit fuper leGulhum femper manu verfant , non permittendo illis Uum, expaudit fe, atque menfuseft [upev puerurm cujusvis generis converfationes, vel adítrin- tribus vicibus, €& clamavit ad Dominum. Ete- gendo illos, ut continuo ftudiis fint applica- nim hzec omnia in figura contingebant illis ; lh 9,4 ti: noneft hzec cenfenda nimia feveritas , fed PVI 4, fin puer enim hic mortuus peccatorem praefigura- i amoris puritas , & zelus paternus, qui bat peccati morte extin&um, qui a Chrifto re- filii examinat inftin&um & malas inclinatio- fufcitandus erat , nam ut Rupertus Abbas ait: nes, novitque nocivam illi futuram effe ni- Hic filius viduze peccatorem fignificabat. At miam patris ergaillos benignitatem.. vero, inquies, fi mortuus hic puer, & cornfe- m |REquitars.. quenterin ftatu innocentize pofitus erat, quo- aE modo peccatorem przefigurare poterat? [fci- : S. chryr . Ill. Si videres fervumquendam vilem, fi- tisne, quid ad hoc refponderi debeat? Nimi- lium tuum tenerum & innocentem magna cum ' | ho. 27. barbarie & crudelitate caedentem, & cola- rum fufficit fcire, quod filius vidusze erat; hi enim etiam in zetate tenera ut plurimum vi- phizantem, quanta erga illum incendereris tiofi exiftunt, quia defunt ill's debitze reprze- ira,indignatione, & zelo, utillatam filiolo in- henfiones , & feveritas corre&ionis , cuius ma- juriam vindicares ? Irafceris, inquit, in digna- tres communiter funt expertes. Elias vero, qui ris, & bellua ferocius in percutientis faciem viraufterus & rigidus erat, quinque etiam ca- infilis: Diabolum vero quotidie cernens filio pita coronata, id eft, Regesacriter reprehen- colaphos infligentem , daemones, inquam, in derenon dubitabat, filium hunc e finu matris Ícelera ipfum inducentes , dormistamen , nec fuze eripuit, & fuper durum le&tulum fuum re- doles, neque adveríaris , neque truculentiffi- pofitum in vitam revocavit, quia, qui filios vult 1n2e beftize eripis filium ? & qualem tu expe- divinze gratize vita gaudere , eosdem ferulae &c rieris humanitatem ? diíciplin2e religioforum debet fubmittere. At- Neceffitas. quehinc eft, quodolim laudabilis illa confue- tudo viguerit, qua filii in monafteriis religio- Ms - Manfi IV. Quando prima omnium viventium ma- forum, & maxime Ordinis S. Benedi&i edu- li, diíc. 9. D. 7. d ter primum partum fuumin lucem edidit , non candi traderentur, vel, ut hodie fit, juventus fine myfterio notabilia hzec verba protulit : pro debita educatione feminariis & collegiis Poffedi hominem per Deum: Etenim fcire per- fub direction : tatur. ePatrum S.oci"'etatis Jetu commit- cuperem, quaenam inter filium quendam & [ ffeffionen: aliquam reperiatur proportio. VII. Dubium iion eít, eiuin in magriam ad- S. Ambr.. N am Deut. 32. v. 6. dicitur : J/Zee/? pater tuus , mirationem rapiat atrox illa poena , quze fili s '- Ó- he- qui po[J2dit te. Refponfionis loco dici poteft, male educatis, qui Elizeum Prophetam deri- "^^ €-4- quod ficut poffeffiones familiis fubveniunt, ferunt, irrogata fuit; fiquidem divina juftitia easdemque fuftentant, dum exillis, quidquid (de quafemper verum eft: Beze omigia Jecit) /1ha $, | ad vittum & domus fuftentationem pertinet, ita difpofuit , ut omnes quadraginta duopueri Lofelm, j defumitur : Eodem modo filii ad inftar poffef- ab urfis dilacerarentur , fed curab urfis potius, L April, fionum genitorum neceffitatibus fubvenire ad- quami ab aliis feris crudelis hzec mors illis il- ipud u eoque poffeffionibus zequivalere tenentur. latafuit? Prorefolutione fciendum eft, hanc Manfi V. Virga Moyfis, quamdiu illam manu fua effe urfae proprietatem, quod catulos fuos, ve- difCQ 8. portabat, miracula operabatur, flagellis/Egy- lut informem quandam carnis maffam, in lu- n. g. ptum czedebat , Regem obftinatum ad promit- cem edat, quam poftea velut embryor.em lin- tendam populi liberationem , obedientiam gua fua lambendo ad perfe&tam formam, per Deo przeftandam, totum vaftiffimum regnum omnium membrorum füorum diftin&ionem, fanfi injugi circumducebat timore : Aft ubi in ter- reducit, qua dere S. Ambrofius ita fcribit; Fer- ü('c' 9' ram projecta fuit , in venenofum fubito ferpen- turinformes utero partus edere , fed natoslin- 170 tem eft transmutata: Hzec eft virga directio- gua fingereatquein fpeciem fui fimilitudinem- t3] nis. Deus enim patribus directionem & au- que formare; quam urfze proprietatem idem thoritatem impertiit exercendam in filios, his- 5S. Do&or adveríus genitores hunc in modum que naturaliter genium indulfit obedientize , applicat, dicens: Non miraris in fera tam pii & refpe&tus erga patres, itaut patres potefta- oris officia, cujus naturam pietas exprimit ; tem Ííuam obtinuerint ad reprehendendos, '()bl 39' urfaigitur partus fuos ad fui effingit (imilitu- f 14' E corrigendos, & percutiendos filios, quoties dinem, tu filios tuosinfttuere fimiles tui non neceffitas fuerit, ut cordibus eorum timorem potes ? Quod vero hac in re nobis obfervan- imprimant divinum, infundant fcientias, alie- dum venit, hoc eft, quod videlicet ad catuli nenta vitiis, timoratos educent, & reveren- efformationem lingua, non pedibus, nec un- tes; aft ubi virgam difciplinze , negle&a edu- guibus utatur, ad infinuandum parentibus, catione , in terram projecerint, fübito in ve- quod tametfi nonnunquam filios fuos repre- nenum tam patribus , quam filiis converti- hendere debeant, id tamen faciendo nun- tur, filiis accrefcentibus in contumacia ; quam manfuetudo & affe&tus paterr.us abillis -re- bellione, & petulantia. deponendus fit: utendum eft lingua, acriter . S Rubert. V1. Myfterio quoque non camit' Tmniracu- il'os increpando, .& reprehendendo, femper . 1 deTrin,]um, quod Elias filium viduse Sateptanze in tamen cum fuavitate aliqua illos lambendo. . Uuuu 3 VIII. Pel- 710 Bibliothewï AManualis Concionatorig dole.ro f Manfi . VIII. Pellicanus inter omnes. alias aves propenfionem probefibi perfpectám habeant , n difc.9.n-6. u]los fuos magnopere diligit, foemella enim damnum , quodin illa tenera zetate in eos re- t ovis incubans mox, ut exclufos pullos vivere dundare poffet , follicite przevident. j fort. UT gf core conípicit ,prae nimia amoris teneritudineillos XI. Athenienfes dum olim oraculüm fuüm Idem difc. amplexatur, & ftringit, at vero inter ample- xus mortem illis conciliat , fiquidem inadver- interrogaffent, quidnam ad reddendum rei-5. n. 3- n publicee ftatum felicem & profperum utile ac carai tenter roftro illis colludens latera perforat ; neceffarium effet, fequens ab eodem retulere V fuperveniens autem poft triduum maículus , refponfum, fcilicet, urbem fore beatam, fi tioril pullosque mortuos cernens , roftro fibi pe&us puerorum auribüs, quod optimum & pretio- jitel vulnerat, fuoque fanguine illos revivificat. fiffimum eft, appenderent. Quibus verbis mo- Quot fant eheu!parentes,qui filios fuos affe&tu jl quidemtenero, non tamen conftanti, nec qui nebantur, non tam ut gemmas velinaures au- quæ reas puerorum auribus appenderent, fed po- virtuofo, nec rationabili diligendo ( fiquidem tius ut eos falutaribus monitis parentum faci- fupd qui diligit filium, affiduat illi flagella) mortem les & morigeras aures przebere juberent. Un- ecE illis non folumcorporis,fed & anim2e afferunt? de David dicebat: Deur auvibus zofiris audi Pal 43. .' diffimulant illorum infolentias, quze tandem vinus , G* patves uoffri anmnciaverumt uobis | fanitatem lzaedunt, & falutem zeternam impe- Plutarch- L. 3. Reg- diunt. Inlib. Regum matrem quandam fuífo- XII. In illo fzeculo, in quo Deus diluvium Idem difc. tpóolon. 1 di &2 fuper terram emifit, eo quod oz/mis caro corru- 17« - 3* caffe filium legitur: fcitisne, qua occafioneid tan fa&tum fit? Nimirum illum fibi femper pree- perat viari fuam , nullusin univerfo mundo a puols. ! fentem etiam in le&o volebat, quot funt, qui Ícelerepurusfuit, praeterquam folus Noe cum dclg. quis univerfa familia, quae octo tantum perfonis t nimia erga prolem teneritu l däine fe'-du &i , vitam illi abbrevient! conftabat, quas Deus duntaxat , veluti , hu- xili manigeneris fcintillas in vita refervare voluit, $. Thom. ^ IX. S. Thormas dicit, quod vitam a paren- ne totaliter periret. Dicite fodes, quaenamNoe opuíc.7. tibusadeum modum recipiamus , quo nobiles merita habuit, ut prae cun&tis totius mundi (ornel o | feudo aliquo a Rege fuo inveftiuntur, feuduin hominibus privilegio adeo raro a Deo hono- , Lxot i autem nemo meretür confervare , qui feudata- raretur ; auditefacrum textum id clare expo- Y tio füo infidelis eft; ita quoque vita indignus nentem: /Voe, inquit, vir 7uffus & pevfzclur Qu eft, qui vita , quam a genitoribus fuis acce- 2n generationibus fuis fuit, id eft, ut Cajetanus füf pit, inipforum ignominiam & contemptum exponit, in filiisfuis, quia enim magna follici- abutitur; przeterquam uod Deus, qui reve- tudine filiorum fuorum bonam educationem ! hr rz, & i VL — fer rentize parentibus deb ae fingularem curam curavit, ideo fingulariffima hac praerogativa lus habet, eos quoque vita privet zeterna. Confi- fe dignum effecit ; fuit perfe&us , inquit Caje- Eccl. 3. 9. lium eft Ecclefiaftici : z opere C fermone , G9' tanus, non folum in feipfo, fed etiam in gene- 1 omti patien*ia bonora patvem tuum , ut fuper- rationibus fuis , fervavitenim fe, & filios füos veniat tibi benediclio abeo . €? benedi&lio z/Irus fine defe&tu mortali, nam profe&to juftus effe in uoviffmo maneat. Securriffimum enim illi non poteft, qui filios ad virtutem non inftruit, pignus habent, qui erga parentes obfequiofi qui eosjuPcoS fieri non ftudet. - funt, & reverentes, quodin hora mortis pro- pitium habituri fint judicem, quodintelligi po- $. XIL teft , utinquit Paulus de palatio, vel quod di- MISCELLANEA vinus favor atque benedi&io maneat, & fer- vetur in horam illam tanto periculo tremen- " Qualitas. , dam, fcilicet ad horam mortis & ftrictiffimi » ]. Q'ocrates dicebat, ingenuis & optime na-gocr;t, examinis, ubi zeternitatis jacitur alea. O qua- tis evenire , quod equis ferocibus & ge- ap.Érafm. le;o Jnantum beneficium tunc erit, benedici nerofze indolis , qui, fi a primis annis inftituan-in apopht. & audire: Feuite lenedi&li Patvis mez. Ergo tur, egregii, & ad omnem ufum accommodi ficut tu in omni patientiafuftinuiffe difficulta- evadunt; fin minus, efferati, intractabiles , & tes fenis patris tui, ita Deus füftinebitin omni ad nihilum utiles, eoque fit, ut feliciffima quae- q que ingenia corrumpantur infcitia inftituen- & patientia, fi quae fuerint errata infirmse ani- & m»e tuze , ut, qua menfura menfus es patri tuo, tium, qui mox equos vertunt in afinos , quod remetiatur tibi pater mifericors tuus. erectis & liberis imperare nefciant. d II. Lycurgus, ut oftenderet Lacedzemoniis, Plutarch. [ quantum in educatione pofitum fit , duos ca- in Lacon. Manfi 1. c. X. Oves quidem circa dilucuium matuti- tulos, eodem patre ac matre genitos educa- f 'c 80' nuim ovilelibenter egrederentur , ut herbas vit, & alterum domi lautitiis vefci paffus eft, depafcerent rorulentas, utpote quse iuftar alterum venatione exercuit, poftea vero am- e mellis amabiles funt & dulces, at vero prudens t bos inforum produxit, & fpinis fimul,efcisque I & providus paítor illas retinet & coercet , do- propofitis leporem emifit, quem cum alter et- nec per folem ros exficcetur, ne nimium pin- iam per fpinas invaderet, alter vere ad efcas fe converteret, fubintulit Lycurgus , fic fe rem gueícant , probe fciens, pinguedinem illam : eis fore damnofam : ldem quoque de filiis di- cum educatione juventutis habere, atquead- cere poffumus,quibus parentes multas recrea- eo, fibelloaptam effe velint, non deliciis tiones, caeteroquin honeftas , prohibent, illos laboribus exercendam effe. , fed ]ä 2e potiffimum A- Laert, froeno femper coex-cegt, quia cum üloruxxi ;EIII. Afiuüip],p.us quæiitus,qu - * dolefcen-l.2. c. $. Mulus L Elementa, g11 dolefcentibus dicenda forent? quze viris ufui detur effenon gaudii, fed moeroris, poftea au- futura funt , refpondit. tem fructum pacatxfümum exercitatis peream '"Engelgt. lV. Crates optabatin editam civitatis fpe- reddet gufhtlæ / 'in Dom. Tem Ql gpoPcPafc j culam afcendere poffe, & contenta voce cla- IX. Re&e. pronunciavit Seneca , debere Seneca in M | ! $. 1. mare: Quo ferimini mortales , qui ad poffi- homines viaticum fenectutis literarum erudi- dendas opes magno ftudio mcumbltzs filio- tione parare difcendo, ne defecerintinfipien- BI'OV. g rum vero, quibus illas relinquatis exxguam ti animo: Literas tanquam baculum infirmo ä curam geritis ? corpori paratas effe, eundem finem eiïe di- Tdem. V. Joannis Gerfonis mater , ut filium ora- Ícendi & vivendi: tioni affuefaceret , cum merendze aut jentacu- li tempus 1nPcabat eum in genua procumbe- X. Quare, inquit idem, hberahbus fludiis Idem e- filios erudimus? non quia virtutem dare pof- plit. 8o. re, atque a Deo nuces, caftaneas, poma, & funt, fed quia animum ad accxpiendam v1rtu- quaze optabat, poftulare; quze ipfa poftea de fuperiori domus parte occulte dejiciebat, ut tem dlfponunt e coelo data crederet filius. XI. Educatio & d1f01phna mores facxt & Idem de Pl j 1lludfap1tunusqmsque quod didicit. Hinca- "! miorib. . libi dicebatidem Seneca, hanc educationem, Nece ff ta s. lden dif, ælutarch VI.Solonlege caverat, ne parens a filio füb- maximam diligentiam, plurnnumque profu- I.3, turam requlrere facile enim effe, teneres ad- /ánSolen. fidii aliquid exfpe&aret, quem in adolefcen- huc animos componere ; difficultér autem. tia nulla arte inítituiffet , autinititui curaffet.. Platol 7. VI. Plato pronunc1av1t nullum ex reli- recidi, quae nobiscum creverunt de eg. | quis animantibus atrocius fieri homine, at- $. XIIL que efferatius , nifi tempeftivis difciplinae au- AUTHORES xiliis mitigetur. .1. Jofephus. Langius in PolyantheaV eo- Utrilitas. dem. Et V. difciplina , inftitutio. ä Cornel in VIII. Educatlo & difciplina virgze Moyüs II. Henricus Engelgrave p. 2. lucis Evan— ! €4.Exod. fimilis eft, de qua Cornelius a Lapide dixit: geliczein Dom. 6. poft Pafcha. Vn'ga eft dií uphna corre&tio & caftigatio , III. Matthias Faber conc. 4. mFe&o S. Ni- colal quze. initio pueris imperfectis horrida vide- tur,ut ferpens; fed in fine, cum ejus fru- IV. Philippus D'Outreman in Pædag '«Hebr. 12, &um experiuntur , agnofcunt effe virgam pa- Chrift. p. 1. c.6. . &2. | AN.XI. ternam ac paftoralem ; nam, ut ait Apofto- V. Laurentius Beyrlinck. in theatro vitae humanæ AL eodem lus , omnis difciplina in præfenu quidem vi- älæW& WWWIE XLTULUS. L. FLEMENTA l Definitio. tiones atque refponüones ut magis credibileg x I appareant, nonjtam ex proprio meo feníu, quam probatliïimorum authorum erudms lementum eft corpus fimplex : ex quo va— Soctal, commentams excerptze afferentur ria corpora mlxta componuntur pEl CAPUTI napoplt - Diviffo. D e elemutis quoad fulffantiam. II. Dividitur communiter a Philofophis in quatuor fpecies, quarum prima eft ignis, quia $. I eít elementum calidum & ficcum. Secunda De igne. eft aer, qui eft elementum calidum & hutni- I dum. Tertla eftaqua, quae eft elementum fri- robl. r. Cur ignisin altum afcendens py- gidum & humidum. Quarta eft terra, quee ramidis figuram imitatur? Refp. Hoc Jptatcl eít elementum frigidum & ficcum. - fieri, quia tenuiores partes femper celerius a- nLacon. III. De his porro elementis ex inftituto dif- fcendunt minustenues vero quxe plerumque ferere ad Philofophos fpettat. Quia vero de plures funt in medio manent , & tandem craf- eorum natura, motu, quahtatlbus,mlxtls me- fiores , quae plunmæ funt, celeritate a reliquis teoris , & metallis inde compofitis , varize, cu- vincuntur, atque adeo in imo refident. riofze , & pro difícuríu non parum utiles atque II. Probl. 2. Cur ignis. prohibito aeris in- ]ucundæ quaeftiones proponi non raro folent, greffu extinguitur , uti cernere eft in medicis qu2e vix ab ullo Philofophorum attinguntur, cucurbitulis ,, & in quolibet vafe ignem ideo vifum eft operze pretium futurum, fi o- continente, fÍi orificium obftruatur? Refp. miffis illis , quae a Philof. tractari folent , ea duplicem hujus quafiti * rationem . effe ; tantum pxoblemata hic proponantur, quze ad 1. Eft, quia, cum ignis non nifi purioris aeris fupra di&as qusefliones apte folvendas con- pabuio nutriatur, quo frui non poteft, ni- u ducere poffe videntur. Qu2e ipfze tamen refolu- fi fuligo fumofa ,. quam perpetuo ignis e- 7Y Ó Anittit, 712 Bibfiothece .Manuahs | Concionatorice gUA mittit,per aerem admiffum abigatur, ideo fem- forma videantur? Refp. Hoc provenire ex fu- per per neceffarium habet aerem circumfluentem, mo &luce, quz qualitatesipfius vinimalvati- qui iftiusmodi fuliginem removeat, & puriori ci, vel vini adufti imbibunt,; atque adeo tri- len a aeri acceffum faciat. 2. eft, quia aer frigidus ftem afpectum vultibus inducunt. per antiperiftafin intro adigit calorem ignis, X. Probl. 10. Curigaes montium per verti- gl atque adeo facit , ntignis diutius confervetur, cem potius, quamper valleserumpunt ? Refp ü Je at quod beneficium cum non poffit habere, fi aer Valles minus cavernofas effe, quam montes , in angufto fitloco ( tunc enimfacile incalefmt) hi enim utpote eminentes rarioris funt mate- j I ideo in tali ioco minus commode confervari riv , &ideo etiatn faxofi magis & falebrofi, & te poteft. Atque hzec caufa eft, cur ignis etiam rimis undequaque fuam inanitatem demon- qua inumbra,; quam ad folem diutius confervetur, ftrantes, undead hzec loca, tanquam magis 0i g] quia ; fcxllcet frigus circumftans umbrze calo- accommodata ad egreffum, ignis evolat , & bit rem ignis reprimit, nec effluerefinit. in his magis furit, quam in vallibus. t* IIl. Probl.3. Cur moderata ventilatio ignem XI. Probl. :1. Curlgms non elicitur attritu ü f fopitum exufcitat, nimia extinguit ? Refp. cujusvislapidis? Refp. Hoc contmgere quod du Hoc fieri fere ob preecedentem caufam, ,quia plerique fint cedentes nimium, nimiumque le- dh fcilicet per nimiam ventilationem aer nimium ves , &laxis meatibus. Unde fit , ut aer nonfa- c0t incalefcit. Unde ex defe&u aeris frigidi ignis tis attritusintra ipfos faxorum meatusfefe in- 11 difficilius confervatur. finüet, atque adeoignem non concipiat. Non f IV. Probl. 4. Cur multusignis fudorem mi- autem faxorum tantum, fed etiam lignorum nus evocat? Refp. Hoc fieripropteréa, quod, attritu ignis elici poteft , uti de fatto eliciunt fa cum fudoris materia fit humor, humor ifte a y$: Indi, dum componunt duo ligna, ut proxime t nimio calore diffolvatur,& in fpmtum conver- haereant, atqueinter utrumquealiud interpo- tatur,uode defectu materize ipfeetiam fudor nunt,quod verfantes motu celerrimo, velut te- aC Ti deficit. Atque hzec ipfa etiam caufa eft, cur nu- rebellum, excutiunt ignem, fi quidem arida qu di homines ardenti foli oppofiti vix qu1dquam fint ligna. fudent. ^ XII. Probl. 12. Curignis iminus ab aquama- X Vl V. Probl. V. Cur 1gmscop10fus vehementer rina, quamalia, extinguitur? Relp. Hoc pro- frigentibus dolorem caufat,nonautem perinde pterea fieri, quod aqua marina fit pinguior & ü iis , qui paulatim calefiunt? Refp. Hoc cont:n- ficcior, pinguedo autem & ficcitas, ut in aliis de gere triplicem ob caufam. 1. Quia calor per rebus ignem fovet, ita inaqua erga 1gnem nu- meatus frigore concretos nimia vi penetrat. 2. tlora funt. Qu Qu'arepentinus illetranfitus ab uno contrario [ XIII. Probl.13. An falamandra vere lnlgne aC jn alterum celerem valde & nimis fenfibilem vivere poffit , ficut Ariftoteles & alii fcribunt, tactus mutationem efficit, unde commune inter quos etiam S. Auguft. 1. 2 r. de civit. De1 j proverbium habet, periculofum effe tranfitum T numeratur. Refp.Conimbr. negative, ajuntque ab uno contrario in alterum. 3. Quia caro fri- certum effe juxta Galenum , & alios, etiam i- gore adítri&ta inuftum calorem tenacius fufci- píam falamandram paulatlm abigne abfumi, pit, quam ob caufam & plumbum vehemen- W licet diutius, quamialia mixta propter frigidi- tius calet, quam lignum. tatem paturee fuftentari poffit , unde forte ali- gl VI.Probl. 6. Curlgn*s pulverem fulphureum qui putarunt, eam inigne vivere poffe. Ratio- intra bombardas corripiens tanta vi & ftrepitu nem autem fuze cpiuionisaffi 1gnant,quod ad vi- Q erutmpit? Refp. Ignem illum, utpote rarefa- tam animantium certa. temperles requ1ratur I &um requirere capaciorem locum, atqueideo prmarum qualitatum, quam acrimonia & ef- !u tanta vi omnia perrumpere, qula veéro in e- ficscitate ignisdiffolvi oporteat.Sed non video, greffu aerem nimis vehementer diffipat, ideo cur , fi Asbeftus lapis, &alia mixta ejusmodi tantus in eo fon' tus caufatur. qualitat: busanatura donari , & muniri contra i VII. Probl, 7. Cur ignis admotus partl adu- ignis vehementiam potuerlt, quare cum Ari- ftze dolorem minuit? Refp.Hoc fieri , quia par- ftoteles, Plinius, S. Auguftinus, & alii plures ticulas igneas, quae per aduftionem ingreffze A.A. afïirmatwam opinionem tueantur, judi- funt, & tantum dolorem caufarunt, per calo- €o eandem valde probabilem, imo fere oppoü- ü rem evocat. ta probabiliorem effe, nifi forte experientia, ï VIII. Probl.8. Cur in aliquibus montibus quam Conimbr. pro fe afferunt, habere fe di- ignes de nocte tantum accenduntur? Refp. cunt, etiam illa corpora tam viventia, quam Hoc propterea fieri, quod ejus ignis fomenta non viventia, quae communiter ab igne in- funt fulphurea materia, & ventorum fpiritus, violab'iia creduntur , certa foret. qu2e mater/a non ardefcit in ignem , nifipluri- XIV. Probl.14. Curii, qui colaphisi&ifunt, $4 f0 — 09 —— $5 (nüCy6 mus humor adfit. Unde, cum plerumque no- ignem cernunt. Refp. Hocfieri , quia vivendi — &u terrae concavitates humorlbus abundent , fpiritus i&uattenuatus magnopereignefcit, at- — — fitutetiam eotempore potiffimum talesignes queinaera egreffus talis, qualis evafit, cerni- accendantur. Atque h»ec ipfa ratio eft, cur. tur. Quodidem evenit, cum duo fimullapides, Olympus mons, quieft in ZEthiopia ad.mare- autferrum cum ferro colliduntur ; interceptus " n p rubrum.((nam plures funt Olympi) oriente' enim aer magnopere áttenuatur , atque 1gnis fole usque ad horam diei quintam flammas e- fit uti etiam in nublbus inter fe colhüs cerne- Jicist, quia fcilicettum humores per no&em re eft. eolle&ti incenduntur. XV. Probl Cur fcintilla attritu la- -TX. Probl. IX. Cur ignis in CyathoMalvatl- pidis genita deorfüm defcendit, cum ta- | " U EU ERE ci vini ad carbones bullientis, aut in vino a- $^ men ignis füopte ingenio furfüm afcen- dufto accenfus aftantes fuüb forma adeo livida dat? Refp. Id fieri, tum quia atterentis repraefentat, ut infernales fpiritus inhumana impetu ad fomitem dirigitur , tum quia Tiulas . L. Elementa. 713 ] quia eju*sm-odi ignis purus non eft, fedterrea unde poftea deftrüitur totum ; ficextra&o hu- ls ermiftus concretione. mido, lapisin calcem lignum vel offain cine- res refolvuntur. XVI. Probl.6.Curaliqua corpora facile, alia difficulter accenduntur? Refp. Ideo àliqua fa- XXI. Probl.21, Unde fiat, quod ignis dum i" aquaextinguitur, ftrepat? Refp. ld oriturex cile accendi, quia modica terra, mediocri hu- more,& plurimo igne conftant; illa vero diffi- eo, quod aquafuperfufa, partes ignis in poris Z €ile, quibus multus humor ineft velterra. Nam carbonis vel ferri candentis obfideat, quzerea- Q gunt inaquam, & nonnullas aquze particulas particulze ignis eo facilius colliguntur, quo alizeinterceptze facilius avolant: particulze au- nimium rarefaciunt, vi quarum deindeacrem [* tem mediocris humoris facilius avolant, neceffe eft rumpi; ficquefit flrepitus: aut ex IS Hinc eo, quod etiam quaedam partes fübtiliores i- quam magni humoris ; ergo. oleum, cera, adeps, fevum, íal nitrum, gnis evolant velociffime, unde rumpunt a- bitumen , fülphur, camphora, aqua vi- uami & aerem, &inde ftridorille habetur. Ü te, fumus, lucernarecens extin&a, exhala- XXII.. Probl. 22. Cur quidam ignes in a- d tiones item calidze, & alia fimilia facile accen- qua ardeant? Refp. Quia hujusmodi ignes duntur ; quia fcilicet multoigne conítant, mo- valde funt denfi, ita utaqua illos fubintrare ac ]« Marmor e dica terra & mediocri humore. dividere non poífit, neque oleaceam eorun- l. contia, & quaedam alia nunquam accendun- dem materiam adftringere; imo cumhi in o- mnes pàrtescumimpetu prorum tur, licet multum incalefcant. .Nempe quia pant, inam efto mediocri humore, multa tamen terra con- uoque aquam a fe repellunt. ( ftant, óbcujusrefiftentiam particulzeignis in — XXIII. Probl. 23. Cur quando alicujus cor- ja lis non poffunt colligi inunum. Similiter me- pus aduritur,fiat vefica plena aqua? Refp. Hoc talla quzedam, ut2es, ferrum, aurum difficile non fitin mortuo, fedin vivo corpore; quia in u* accenduntur, quia licet multo igne conftant, vivo adlocum per ignem lefüm multus con- à currit calor, qui partem lzefam inflammat ra- multam tamen etiam terram habent, ut pon- dus ipfum teftatur, adeoque particulee illze tione cujus dein perufta cutis, foluto glutine, ]« 'H ignis, iniis difperfze, difficulter colligunturin recedita corpore,hunclocum implet vapor ca- u unum.Imo plumbum non potelt plane accendi, lidus: calidusautem vapordum ambitur frigo- utinecftannum; quia modico igne conftant, re,in aquam folvitur, ficque vefica plena aqua. $ multa terra, & modica humoris portione. Ea- XXIV. Probl. 24.Cur quzedam ligna firepant. demratio, & quidem major eft, de mercurio, inigne? Refp. Hzec ftrepunt, quae cum multo qui vix aliquid ignis habet. Pulvis tormentari- oleofo, aeris aliquid vel aquse conclufum in fe habent; nam dum oleoíum vehementem us,& fulphur,facillimeaccenduntur,quia tenui acraro, & facile exhalabili humore confítant, fíammam concipit, neque interea aér ille vel mullisfere terrze paxticulis impedito, unde plu- vapor aufugere poteft, mutatur in ventum, rim2e ignis particulze facile colliguntur. ficque exeundo facit [trepitum, & particulam * XVILProbl.17:Curin flamma candelze vehe- ligni, cui ineft, jactat. mentius urat vertex, quam bafis? Refp. Quia XXV. Probl.25. Cur ligna minutim con« cifafaciliusardeant? Refp. Quia fic ignise in vertice eft puriorignis,habetque partes ma- gis condenfatas, & confequenter magis etiam pluribus partibus, ligna concifa aggreditur, a&tivas; inbafiautem eft impurior, humidior- ideoque e pluribus fimul, oleofas partes ligni, velre&tius igneas colligit, humiditas etiam, fi que ex affumpto alimento, propter quam cau- fam etiam apparet obfcurius, vel brevius: quia quae eft in ligno, dum in partes minores di- in vertice vel apice flammze, ignis particulze yiditur, facilius a calore feparatur. XXV1. Probl. 26. Cur calx aquis perfufa in- magis concentrantur; In corpore enim den- fiore, in zequali fpatio funt plures partes ca- 3 calefcat & inardefcat? Relfp. Ut hic effe(tus fe- lidz2e, quam in rariore. i quatur,calx debet effe nonita pridem ex torna- ce extra&ta, affufa aqua etiain leniter irrizari N CC —— —— XVIII. Probi. 18. Curi i,qui ingehtilfrigore premuntur, grave doloris fenfum experiantur, debet,non obrui. Ratio autem hujus effectus eft, quia calx hujusmodi intus habet partes li ftatim ad copiofumignem accedant, non au- tem fi paulatim incalefcant? Refp. quia per fri- igneds, eftque fimul valde poro/a; cumitaque gus calor conftringitur, & magis addenfatar, calx aquis irroratur, aqua claudit ditctos po- ros, & fimuletiam preediCtas igneas particulas adeoque corpus fic, infrigidatnm calorem in majori copia, feu per exceffionem excipit, a cum pinguihalitu, introrfum repellit, ficque quo doloris fenfus derivatur, quod non fit, fi illae particulze ignis incenduntur, colligun- tur, ac confequenter accenduntur. paulatim corpusincalefcat, quiatunc fenfim & non violenter conftricti per frigus pori ape- XXVII. Probl. 27. Curcarbo ardens rube- riuntur, ficque calor fenfim, & fine ícat? Refp. quia calor albus, fi incerta pro- | magno portionenigro mifceatur,facitrubrum. — H»ec. fenfu fubingreditur. XIX. Probl. 19. Quomo doignis nutriatur o- vero proportio in carbone ardenti accidit, in 1eo, cum tamennon vivat? Refp. Quianon nu- quo fumus niger igni deputato, qui in can- dorem accedit, jungitur. triturillo per introfumptionem, confequenter non operatur vitaliter, fed tantum nutriturfu- —XXVIIHI. Probl.28. Cur lucerna minus emun&a minus luceat? Refp. quia fumius fceptione alimenti per porós, & fic partes ali- cralfior multas partes ignis fecum afportat, menti mutando in fui fpeciem, quze actio cum nou fitimmauvens, fed tantum travfiens, etiam & alias plures intercipit, unde minus lumen a&io illa nutritivaignisnon erit vitalis, adeo- effundi néceffe eft. XXIX. Probl. 29. Curlapis inignenon mol- que per nutritionem illam ignis non vivet. . XX. Probl. 2o. Quomodo ignis res confu- lefcat, utiferrum ? Refp. Ferrum fle&itur, quia ejus humiditas foluta igne per fpatiofos vehi- mat? Refp. Nempe quatenus ex illis evocat humidum, quod eft inftar glutinis partium, tur poros, utpartes ficciores humedtet: hzec XX X autém R. P. Lolm. Bibl; IHan. Tom. 1. Bibliothece Manualis Concionatorug i 74 i u antem humiditas parcior eft in faxis, eftque queo, utpote quod fluidum ac diffolubile, pae. Ib nüSCfB( inflammabilis, quze tamen exuritur ftatim, at rumquetenax confeftim intereat. Praeterea ve- al ro aliaadhuc aéris neceffitas eft, fcilicet ut cor um exu aon diffunditur. XXX. Probl.3o. Cur ferrum efto cande- acceffu aéris reciprocantis incendium caloris af fcat, non tamen concipiat flammam? — Refp. mitiget, conítat enim non tantum per frigus, fed etiam per nimium calorern fuffocari calo- Quia flamma eft fumus refolutus ardens; at fe Omnes | vero ferrum non poteft refolvi in fumu rem nativum, uti patetin germiuibus & arbo- fobere, C m alere. Á ribus exhaufto fucco aduftis & arefactis. Ter- yit; M itaque nec flamma tiam tandem caufam medici addunt.fcilicet ut $. H. gitir tUP De aire. fpiritus vitales per aérem nutriantur ; ajunte- tum exeo XXXI.Probl.z. Cur aér fubterraneus, qui nim deferri a pulmonibus per arteriam veno- fam aérem ad lzevum cordis finum, ubi vitales qoinpe longotempore inclufus ftetit, refpiratione at- et en t tractus nocet? Refp. Hocfieri propterea, quod fpi itus efformantur, ibique ejusmodi a&rem in fpirituum fubftantiam faceffere, cujus ratio- aér perinde, ut aqua, recentis aurze perflatu & conferran agitatione deftitutus corrumpatur, & putre- nem hanc reddunt, quod cum fpiritus fubftan- virere pef fiat. Unde aliquibus in locis fpecus &fcro- tia tenuis & prope aérea fit, paffimque effluat alisanims ac diífipetur, nec tam facile e fanguinis vapore bes tam tetrum fpiritum exhalant, ut ejus eyperienti hauftu pecora, aves, & ferze interimantur. pernervos inftaurari queat ; coníequens eft, ut qe telfig XXXII. Probl.2. Cur a&rinfe&us quan- erefibi admodum cognate & fimili, qualis eft a&r, reficiatur & nutriatur. Atque ad hunc er- branchiis ! doque folis avibus, alias folis brutis, interdum uibusdat etiam horiini lethalis eft? Refp. hujus rei go finem aratura animali inftrumenta refpi- vifcerum t caufani effe temperamentorum inzequalita- rationis, feu pro attrahendo aére concefía ute, VE tem & diffimilitudinem, ex qua fit, ut idem funt, quze quidem refpiratio fic peragitur: At- (unt,fofoc aér uni vehementius, quam alteri, noceat. trahitur externus a&r perarteriam vocalemin- Neque hoc mirum videri cuiquam debet, terventu diaphragmatis ac pulmones, hi fefe Neque ) congelett cum idem etiam cibus, potus &c. ob eandem dilatando ei qualitatem imipertientes, íed mox (uffocari & cau'am uni noxius & lethalis, alteri apprime reciproca vicifitudine eundem a&rem aeftu ad fanitatem conducens fit. cordis calefa&um fe contrahendo foras ejici- appulla eingetan XXXIII. Probl. 3. Curmixta quaedam ad fo- unt, retenta fola ea parte, quze pro nutrimento docuit. lem expofita magis refrigerentur, quam in um- caloris & fpirituum vitalium neceffaria eft. XXXVII. Probl. 7. Cur aér non immedia- X 7 bra? Refp.Idfieri, quia in folenullum frigus circum obfiftens adeft, a quo calor contineatur tein ipf'im cor, ubi caloris nativi fedes eft, at- aquasviv quemadmodum in umbra; . Unde facilius in trahitur, fed defertur prius ad pulmones, tan- detur? R« quam ad fpiritus promptuarium, ut vocant &fiftola fole calor ille diffipatur, quaminumbra. At- que hzec caufa eft, curaliqui cum Hyppo-rate Conimbr. Refp. cum Galleno, neceffitatem hu- qeris exci Aph. 13. caloremin ventriculo fortiorem hye- jus attra&ionis effe, quod alioquinob inopiam fatlongoi colle&i aéris non poffemus diu fermonem con- mis, quam zeftatis, tempore effe dicant. XLIL.P XXXIV. Probl. 4. Curdeterius habent, qui tinuare, nec fine refpiratione fumum, aut pul- verepofit aére frigido fudant? Refp. Rationem effe, quod verem, aut noxiam aéris qualitatem excutere, fed neceffario deberemus vel peftilentem au- cum plb frigus,utpote fatalis vitae ac valetudinis hoftis, nocodiatal Jaxatis poris facilius ingrediatur. Unde pru- ram intempeftive infpirare, vel omnino nihil Teperiti 1 denter monent medici, hyemis tempore mi- infpirantes confeftim extingui. Qui effectus quum viva nus füdandum, eo quod externus humor. fri- per pulmones cavetur, nam cor ex fiftulofo queinzth gusque calori evocato.fuccedant, & habitu- pulmonum receptaculo copiofum fpiritum du- caforepert dinem corporis non modice labefactent. : cit, eumque rurfum in pulmones reddit. . XXXVIII. Probl.8. Cur ii, qui corde gra- invenendi XXXV. Probl.s. Cur seftatis. tempore dnbellotu calidus arfacilefudorem evocat, & non per- viter affliguntur. refpiratione maxime recre- Coliocati | inde.etiam eundem in hyeme, calidiífimo li- antur? Refp. Hoc merito optimum reme- inparadif cet in hypocaufto, eliciat? Refp. Id propterea dium dici, quia per talem refpirationem tor- froprio n fieri, quod tempore hyemis hoc ipfo, quod ridi ac noxii vapores, ac fuffocantes halitus, avicula ov calor ventriculi vehementior fit, non cibos qui cor adeo premebant, ejiciuntur. fixo ani tantum facilius coquat, fed etiam humores, XXXIX.' Probl. g. Cur quandoanimal in. . d ibique for utpote materiam fudoris vehementius diffi- aquis fuffocatur per aéris fubtractionem, in fummitate aquze variae bullze oriuntur? Refp. emperina pet; In zeftate vero, cum calor internus de- foexdpitu bil;or fit, merito etiam majorem fudoris ma- eas bullas ab ipfo fpiritq ^ qui per vim exit, Tet, &toty teriam minus perfecta conco&ione relinquit, caufari. XL. Probl. 1o. An & quomodo pifes in aquis tusconfpi( quae materia per ipfüm dein calorem extrin- - P Donnifiyu fecum laxatis poris evocatur. aéremattrahant? Refp. 1. Non omnes piíces XXXVI. Probl 6. Cur fine aére homo vi- pulmonibus carere, nam ranze, mures fluviati- ii pl d les, & teftudines Delphini, crocodili, balzenze, Ville, & vere non poteft? Refp. caufam effe, quod, cum vita juxta Ariftotelem fit permanfio : a- aliaque nonnulla veros pulmones habent,licet AL nimae vegetatricis cum calore, calor autem nimis fungofos & pene exangues, ut aitArifto- eltàring teles, hinc minus 'requenter refpiratione indi- pro pabulo humiditatem hzbeat, utrumque 'tlhünde | hoc, calor & humiditas ad vitam confervan- gent, quia frigidiora funt ubi femel eorum pul- darum lo dam requiritur. Undecommuniter cum Ari- mo aérem imbibit,refrigerari ab eo diu poffunt lmæ) m l ftotele Philofophi dicunt, vitam in calido & absquerecentis aéris acceffu. Qu2e tamen fi di- 4.' Cribt a humido confiftere. Quia vero divería funt utius per vim fubaqua detineantur, emoriun- U t humiderum genera, aqueum, fcilicet & aé&- tur, utaliquando accidit Delphinis reti depre- henfis, & detentis, hos enim prze czeteris refpi- | t def reum, idque pingue & oleaginum, ideo hoc ; AL, potiffimum calor hominis nutritur, & nona- ratione indigere, teftatur Arift. 1. g. de anim. C. 48. | M Titulus L. Elementa. 715 : d ; €.48. dicens: Omnium velociffimum animal effe Del- mentarii loco adhibitus elobum ;eneum aut ferreum phinus creditur, tumaquatilium, tum terreftrium, fu- ejicere poffit? Refp. koc fieri propterea, quod aer perfiliuntenim malos vavigiorum, quod tum potiffi- violenter in fiftulam intrufus & condenfatus, remo- mum evenit, cum pifces in imum fugientes longius [ to repagulo ad antiquum ftatum fe reducere, & ra- x perfequuntur, tum enim locum fpirandi quzerentes in refieri velit, unde, perinde t ignis, in bombarda glo- 'u aérem fefe ejaculantur. Refp.2. Reliquos pifces fe- bum & omnia aliaimpedimenta per vim repellit. re omnes non refpirare, atque adeo nec pulmones XLV, Probl. 15. Cura cibo parum aeris, frequen- t habere, cum ventriculus eorum ori proxime adhze- tius tamen per refpirationem attrahimus? Refp. Id reat; Ratio autem, cur non refpirare dicantur, defu- fieri, quia tunc propter ventriculi dilationem arctior mitur tum ex defe&u inftrumentorum, ut dictum, a patetípirituitranfitus perthoracem, unde refpirati- $ tum ex eo, quod inter refpirandum aer & aqua fe mu- ónis parvitatem ope affiduitatis compenfamus. tuoimpedirent; tum denique, quia experentia do- . XLVI. Probl. 16. Curpueri plus & crebrius, quam, " cet, eos extra aquam extractos paulo poft perire, puberes,refpirant? Relp. Id dupliciex caufa contin- quod non fieret, fiaéris attractio ad eorum vitam € gere; Primaeft, quia plus caloris innati continent; l confervandam füfficeret. Certe fi pifces fub aquis t Pro magnitudine autem caloris etiam plusaeris tem- vivere per aerem attfactum poffent, idem etiam de perantis calorem, & confequenter etiam major re- aliis animantibus dici poffet, quod tamen falfum effe fpiratio, neceffariaeft. Secunda eft, quia eorum fpi- experientia docet. Caeterum quia pifces fuam quo- ritus, dum gignitur,, multum effert excrementi fuli- E que refrigerationem requirunt, ideo aquam ore & ginofi ob alimenti copiam, quam excoquunt, unde branchiis admittunt, quae cum fint conjun&tze venis etiam ampliorem aerem defiderat, per quem talis l quibusdam & arteriis cordi cohzerentibus, eo pacto materia propellatur. Senes autem cum frigidiores vifcerum temperant calorem. .Undecum jam fene- fint, hinc minor etiam refpiratio illis neceffaria eft. &ute, vel alia ex caufa movere branchios non pof- Atque haecipfa etiam ratio eft, cur inbalneis & cali- la funt, fuffocantur, utteftatur Ariftot. 1. de refpir. c.6. 2 dis hypocaultis aut regionibus major denfiorque fit Nequeobfiat, quod in hyeme, fi flumen aut pifcina refpiratio neceffaria. congeletur, nec foramina aperta relinquantur, pifces XLVII. Probl. 17. Curebrii minus refpirant, & ta« fuffocari experiamur; Nam hoc fit ideo, quia fine men pulfum arterize velociorem experiuntur? Refp. l« appulfu aéris aqua nimium incalefcit, atque adeo ad Eos minus refpirare, quia meatus per vinum & ven- refrigeraudos pifces minus idonea eft, ut A triculi dilationem refpirationi magnze occlufi funts docuit. 4 A riit. l. c.' e contrario vero cordis & arteriarum major fübfequi- " XLI. Probl. 11. Cur aliquihominestam diuintra tut commotio, quia ex cibo & potu calor & vires hs cordis auctze funt. aquas vivere poffint, cumtamen tibiaeri acceffus non detur? Refp.tales homines amplos valde pulmones XLVIII. Probl. 18. Cur aer facile corr umpatur? & fiftulofos habere, per quorum cavitatem tantum Refp. quia eft fubtilior, & confequenter impreffio- ]* aeris excipiunt, quantum fuflicit ad vitam tempore nem facilius admittit, adeoque facilius quoque infi« fat longo intra aquas fuftentandam. citur; facilius tamen e contra etiam depuratur 2 l- contrarium evenit aeri creffo. , XLII. Probl.12. An animal folo aere nufriri & vi- ä vere poflit? Refp.ita Majolumto. 1. coll. 6. fentire XLIX. Probl.19. Curaerem nectangamus, nec vi- deamus? Refp. quia nihil videmus, nifilucidum, aut |a cum pluribusa fe ibid. citatis, qui volunt avem Mo- coloratum: aer vero utluce ex fe, itaomni colore de- D nocodiatam, id eít, aviculam Dei in Infulis Moluccis ] reperiri, mole corporis exiguam, quzea nemine un- ftitutus eft. Nihil vero tangimus, nifi quod ta&ui no- ftro refiftit, quod aerob fui raritatem non praeftat. quam vivainterris confpecta fit, fed fummo quando- L. Probl. 2o. Quomodo aér refrigerat, cumfit na- que inzethere,exanimis in humum decidat,atquetunc |ja cafu reperta fan&i(fime ab incolis affervetur,tantaque tura fua faltem in remiffo calidus ? Refp. quiaaerter- rae vicinus eft, aterra refrigeratur, &ficnos refrige- l. inveneratione habeatur, ut etiam fe per illam Reges rat: Praeterea quia multum habet de admixto Mer- inbellotutosexiftiment, licetfuo morein prima acie . coliocati fint, unde aviculam Dei vocant, quod eam curio, feu humore puriore, rationecujus eft medio- la criter frigidus, & fiis intendatur, frigus quoque 1 in paradifo tantum, loco, ut ipfi putant, folius Dei aeris fit intenfum. proprio, nafci, perfuafum habeant. Paritautem hzec avicula ova fuain aere absque nido, absque arbore & LI. Probl.21. Cur aer purior fit hyeme, quam a3e« ftate? Refp. quia eo aer eft purior, quoa permixtione faxo, nonin proprium, fed maris fui comparis dorfum, aliorum Elementorum eft liberior. Hoc autem aeri ibique fovet & excludit, nunquam ullo loco confidet, contingithyeme, zeftate fiquidem vi zeftus major ha- , | femper in aérefubfiftens, dormirefi velit, a mare dor- lituum copia extruditur, qui aeri admixti ipfum ma- fo excipitur, eundemque viciflim excipit, pedibus ca- gis impurum reddunt. ret, & totus venter inferior pinguedine tantum reple- Putat autem Majolus, avem hanc LII. Probl. 22. Curaerlevior reddatur flantibus ven- tus confpicitur. tis, & cadentibus plaviis ? Refp. quia per ventum, ter- nonnifi parioreaere, id eft, qui eft in prima regione, rea & aquea corporain aere contentaauferuntura a- ïï pafci, additque,fe iterato talem avem oculis propriis lio: per nimbos autem aut pluviasdeciduntin terram. vidiffe, & manibus contre&affe. -. LIII. Refp. 23. Utrumaer poffit ponderari ? Refp. XLII. Probl. z. Quomodo talis avisabaere fu- affirmative. Probaturid z. experientia Riccioli, qui ftentari poteft, cum aer fit muito levior corpore avis, ponderavit in exactiffima bilance veficam ficcam, & & aliunde hzec avis alis carere dicatur. Refp. Eam invenit illam ponderaffe 4. fcrupulos & 4. grana, alarumloco alias pennas habere, quze ei funt.amplit- poftquam autem aere fuit inflata,ponderavit 4. fcru- * fimze, inqueorbem digeftze, ita amplioris circuli de- pulos & 6. grana,, unde pondus duorum granorum * fcribant ambitum, a quibus fuftentatur, quo minus " addidit aer. ^ in terram decidat, quod tamen denique-fit, vitali fpi- LIV. Probl. 24.Quomodo aeris conditio plurimum - titu deficiente. conferat adingenium?Refp.quia cum ingenii operati- XLIV. Probl. r4. Quomodo aer pul.&'eris tor- onesorganum fupponant, tali vel tali Inodo difpofi- [ R. P. Lohn. Bib. Man. Tom. I. XXxxXx2 tum, * / Bibliothece Mauuahis : Concionatorie 716 tum, v.g. cerebrum, aer infpiratus haud dubie pluri- LXV. Probl.4. Anaqua fola poffit impedire, aut ' || fien Putat , mum facitad hoc, utfibraeillae magis velminusflexi- conducere ad bonitatem ingenii? Refp. Ita fierí folet f rb biles, du&tiles ac dociles fint , motibus fcilicet excipi- poíffe, plures apud Sim. Majolum to. 1. coll. 13. [ endis, imprimendis & traducendis. teftari; nam ajunt, in Infula Chio fontem effe, ex fuefit; d gt 9em LVI. Probl.25. Quare aer aquain tangens non quo qui bibant, hebetes fiant ingenio; e contrario fi06, qu i humefcat& madefiat, cum alia corpora aquam tan- vero in Sicilia apud Oppidum Jusgum alium effe gentia humefcant & madefiant? Refp. Quia czetera fontem, ex quo qui bibunt, fubtiliores fenfus adi- qaifitüm corpora, dum aquam tangünt, propter fuam gravi- pifcuntur. Addit Plinius & Ifidorus, in Boeotia duos »4 tatem per aliquam fui partem intra aquam defcen- fontes reperiri, quorum primus aqua fua haufta ob- fet duntac demerguntur, quid ergo mirum, quod hu- livionem inducat, alter vero illuftret memoriam. bibuni, variant meícant, & madefiant? aer autem e converfo ita tan- Neque hoc mirum videri debet; fi enim reliqui po- git fuperficiem aquze, ut propter fuam levitatem fe- tus & cibi ob qualitates füas multum conducunt vel foot, füS] cundum totam craffitiem extra aquam fit, igitur non nocentad bonitatem ingenii vel memorize, cur non etiart fic * debet humefcere, nec madetieri. hoc ipfum etiam deaqua concedi poffit? jprefloné LVII. Probl.26. Quareaerfit maxime tranquillus LXVI. Probl s. Anu aqua ebrietatem ; caufaré anim. (5 imedia noGteac meridie? Refp. quia aer tam movetur, iputationel queat? Refp. affirmative, quod Seneca deLynceftio cum durat pugna & alteratio aeris .cum folis radiis, amne expreffe affirmant, uti& alii dealiis aquis fon- jüntipfipa cum autempropter victoriam ex alterutra parte cef- tium in Paphlagoniain agro Caleno exiítentium; em foam. PL fat pugna & alteratio, aer quiefcit & ceffat a motu: quod fteri poteft propter craffitiem, aut alias fumo- ceffatautem hzec pugna, cumvel aer maxime vincit, , fas qualitates, quas talis aqua hauftain caput emit- f ongiofa C ita ut minimum poffit alteraria fole.; quodfit deme- tit, iisque ebrietatem inducit. 4 : uredam ( attaduaqu dia nocte, quia tunc propter maximam diftantiam fo- LXVII. Probl.6. Àn credibile eft, quod Pompo- lis minimum poteft alterari; vel cum aer maxime nius Mela fcribit, inFortunatis Infulis duos fontes dunt, atque vincitur a fole, itaut ab eodem maxime fit alteratus, effe, quorum alter hauftus in rifum folvit usque ad imiliter i guodam 1 quod fitin meridie; quia tunc propter maximam mortem, altertali rifuüi medicinamaqua fua preeftat? propinquitatem Solis eft maxime alteratus. Refp.negative, neque enim fatisapparet, quomodo partein C - LVIIL. Probl. 27. Quare circa auroram, & tem- . talemvim habere poffitaqua, ad tantum rilum cau- hujusei'tqg pore matutino aer fit frigidior, quam circa mediam fandum. . Credibilius eft forte, quod aliqui fcribunt, attra&oria nocem? Refp.quia die inftante cadit ros. & pruina, aquas reperiri , . quae foecundis fterilitatem , &alias, petiorem ducit, ità fedros & pruina funtfrigida, igitur cum terra afper- qua fterilibus feecunditatem inducant. atur humorefrigido, etiam aer frigefcit. . LXVIIT. Probl. 7. Qu2e caufa fit, ut in Pyrenzeis | teusi s LIX. Probl.38. Cur aere calente ventum contra Montibus, & alibi, modico intervallo calidze fimul - Büina fa. vo refertz nosexcitamus? Refp. Illa fiquidem venti excitatio- & frigidae aquzereperiantur? Imoalius eadem no&Gte neaerem, qui corporinoftro adjacendo calefactus eft, & diecalidam &frigidam aquam diverfius vicibus ef-. LXVIIL amovemus, & efficimus, utalterrecentioracfrigi- fundat? Refp.Prioris experientize caufam probabili- tantum vin odorem vir dior aliquantulum accedat, nosque refrigeret. ter in diverfas venascon]iciendam effe, quarum alte- LX.Probl. 29. Curaerhyeme fub dienon conver- . raoccultis terree ignibus propinqua fit, aut certe ex Arcadis f tatur inaquam:. convertitur autemin feneftris cubi- lis oriatur. Pofterioris vero experientize rationem demin Àr culorum calefa&torum? Refp. quia ut aer convertatur forte effe, quod, ficut no&e terra per antiperiftafin Clito: inaquam,requiritur, ut calidum cum frigido confli- calidior eft, ita & aqua per eam tranfiens tum calida Vina. gat, quod fuüb dio non habet, ubi eft totus frigidus. exiftat, quzetamen de d ; ie frigiþior eft, ficut ipfa ter- Refp.caif LXI. Probl. 30. Quomodo cucurbitze, quze fan- ra per aquam tranfit. priashujus guini exfugendo communiter applicantur, adhze- LXIX. Probl.8. Cur tutius aquis falfis, quam guttar & f reant corpori? Refp. Id enim fit per rarefactionem dulcibus, navigatur? Nam Majolus to. 1. coll. 10. fympathin prius factam aeris, ac dein per ejusdem condenía- teftatur, in Palzeftina lacum effe, in quem fihomo potum w tionem, occafione cgjus metu vacui in fpatii aeris aut beftia etiani convin&tis manibus & pedibus inji- fimut, eu ciatur, non fübmergatur, fed mox fupernatet. Idem condenfati partem, attrahitur ipfa caro. vel nobis | $. III. quoquequotidie licere experiri, ait Majolus, fi fal quaitates 4 attritus atque injecus in dulci aqua diffolvatur, AXIX.] De aqua. * tum enim ovum in eam proje&um non fübmerge- fifaments . LXII, Probl. x. Quomodo fieri poteft, ut in Hi- tur? Refp. Rationem effe hujus experientize, quod inHifpanig fpania rufticiaquam putealem habeantin agris, de aqua falía multum gravitatis per ipfam falfedinem - legitur? f qua, quantum placet, haurire liceat, nectamen fum- acquirat, atque adeo magis apta fit gravibus oneri- : Oririnemf ptus fufficientes ad illam bibendam habeant? Refp. bus füpportandis, quam aqua dulcis utpote minus fé unde al Hoc fieri, quod aqua illa haufta omnem cibum mox craffa, & gravis. - concoquat, undefi ruftici eam biberent, femper efu- LXX. Probl.9. Cur aquze quandoque hauftee di- ! IXX rirent, atque adeo fumptus fufficientes ad cibos verfum animantibus colorem inducunt, nam tefte ? frinisNi emendos non haberent. í Ariftotele, pecora aliqua aquarum potu candida, æ?cii- IE. Ditisattol LXUI. Probl. ?. Curaqua pota nonnunquam alia potu alterius aquze nigra efficiuntur. Item funt Cutdam o antem interficit? Refp. hoc propterea contigiífe, aqua multisin locis, quae hauftze ab ovibus faciunt, quod aqua tum in przecordia poris hiantia fe reci-: Btobibili utnigros agnos generent. Iino Scamander, ut vulgo Que ad Ta piens, nativum calorem nimio fubitoque frigore creditur, oves flavas efficit? Refp. Omnia per con- ; Go anni erimat. cotctionem fumere colorum mutationeém, ut docet: LXIV. Probl. 3. Cur aquze motze minus putre- - Wüm del Ariftoteles 1:.decol. cumergo etiam aqua, licet per - Getittin fcunt? Refp. putrefa£tionem in humido ab externo fe non nutriat, multum tamen ad conco&ionem calore oriri, ut docet Ariftoteles, quem proindeper-' deferviat, hinc fit, ut etiam illius auxilio colores. Dágsni. petua agris maütatio proliibet. varientur,. & calida quidem alþos, frigida vero temp()l'e | nigros- | wundipal Titulus L. Elementa;. | 717 edll'e, du nigros efficiat, quod quidem doQus quidam Author effüfio propterea prbbäbilität; Ccontin f il git, qUia tunc M)U l 3 fieri putat, vel aquze cum fanguine, quo cutis nutriri certum quoddam & pluviofum fidus maxime domi- ! effe ex folet permixtione, ubi aut colore infecta, autadmixta natur, uti apud uos etiam cer . fuerit, aut primis qualitatibus gradu excedentibus jades concurrunt, aut oriunt ur- nere eft, quando Ple:- ÜOntrario mixtionemaut. craíin permutatis, aut humorum fu- LXXI. Probl. 15. Unde aquze tantum fuum calo- llis qdi : fione, qui catim variis coloribusinficere valeant;aut demum condenfando meatus,& incraffando humores rem, quem interdum habent, adícifcunt; Nam in Ba- '0tla duOs jano finu aquze tar calidze funt, ut effervefcant; imo Atfry ob tranfitum eorundem ad confuetaloca impediendo. alize quzedam aquze animalia inje LXVI. Probl. 10. Cur nonillaeadem, quzeaquas &a mox glabra ef- emüfmm ficiant? Refp. Varias hujus caloris caufas reddia Phi- "QUi bibunt, fed quze ex illis generantur, colorem in pilis lofophis; nam alii patant, ventum ia terrze viícera variant? Refp.hocfieri, quod ea, quse recens nata impulfum & reverberatum calorera illis fuum com- lCtnE v funt, fuis parentibus fint longe infirmiora. Unde M ln municare: aliiinradios folis caufam conjiciunt; fed etiam facilius mutationem recipiunt, .& quamlibet neutra cauía tantum calorem caufare videt ur poffe; impreffionem ob mollitiem; Ariítoteles l. s. de gen. quare re&ius Conimbr. & alii docent. eas [ Caufare' Bonnurne 2yncellio anim. c. 6. putat. etiaminipfo matris utero illatamen quama materiaterrae praecalida, &seftuanti, velab mutationem recipere poffe, qualem tamen non reci- ignibus, per quos vel prope quos tranfeunt, calefieri; quis fon. i piunt ipfi parentes, utpote jam indurati, & perfeCtio- ïelltium; nem fuam affecuti. conftatenim eas terras, in quibusii defluxus vifantur, i$ fumo.. abundare ignis fomite, ut fulphure, bitamine &c & LXVIIL.Probl. 1 r. Cur aqu Aa; 'coyntra näturam fuam lt emit. interius zeftuareacinardefcere, unde& aliquibus in fpongiofa corporafübit& afcendit ? Refp. Conimbr, locis, aquascalidas eructantibus, tali materia ex- quaedam corpora effemolliora, quorum imze partes haufta, thermarum aquze refrixerunt.' Pompo. attactu aquze humettatze & graviores redditze defcen- LXXil. Problr6. Cura $ fontes quae calidae plerumque ISQue ad dunt, atque hze alias fibi cohzerentes deprimunt, illze falutiferze funt, non item tam frequenter frigidze? fimiliterimbibito humorealias, donecaqua in hunc Refp. eas virtutem tantam aqualitatibus terrae alia- preefat? modum fubeundo quoquo verfum permeet; uti ex tiomodo quemateria, quam alluunt, acci pere, puta fulphure, parte in calcefuperaquam injectalicetvidere. Ratio quod nervisimprimis utile eft; a lumine, quód.ad pa- m u- hujus eft,quia ficut viventium corporibus visquzedam lcibugt, ralyfin, fimilesque morbos pellendos con ducit; & bi- [- attractoriainelt, quze alimentum etiam in partem fu- tuminenitroque, quod purgandis corpor ibusinfervit. Valis, periorem contra nativam ejus propenfionem de- Qualem materiam cum alize aquae mi ducit, ita quibusdam corporibus fpongiofis ingeni- nus alluant, yrengis ideo minus etiam falutares deprehend untur effe. ta eft vis attrahendi ad fe aquam, quze eorumfora- LXXII. Probl. 17. Cur Ífola aqua inter liquores *e luml mína paulatim fübintrat, & afcendit, r odoris oimnis eft expers, unde communiter 1100Ge uo referta erant. ejecto aere , pro fi- Ibus ef- gno verz aque nmaturalis certiffimo habe tur, fi LXVIII. Probl. 12. Undefiat, .qudd—aliquæ aquie nullo odore affe&ta effe re a periatur? Refp. Ratio- obabili tantum vini tzedium generent, ut, qui eam bibunt, nec nem hujus rei effe, quod fa m alte- por ex permixtione pri- odorem vini ferre polffint, uti aqu?e fontis in Arania marum quatuor qualitatum oriatur, quibus cum a- cefte ex Atcadize facere dicuntur, &aqu:e lacus Clitorii iti- itionem demin Arcadia fiti, de quo Ovidiusult. Met. canit: qua non conftet, hinc merito etiam odoris omnis , eriliafn imo ob eandem etiam caufam faporis omnis, eft ex- - Clitorio quicunque fitim de fonte levarit. pers, quos tamen quandoque pro diverfitate terra- 1 Calida Vina fugit, gaudetque meris abftemius undis. rum, quaslambunt, & quarum particulis limoque jf tet- Refp. caufam hujus rei probabiliter in qualitates pro- mifcentur, diverfos forti untur. prias hujus aquze conjiciendam effe, quibus affectum LXXIV. Probl: 18. Quzenam aquze fintomnium fa- , quam guttur & ftomachus vinum repudiat, unde propter 'oll. 10, luberrimze & preeftantiffimae ? Refp. in genere eas fympathiam ipfe etiam appetitus & odoratus talem cenferi faluberrrimas. quze tenues, pellucidze, fá poris fihomo potum naufeat; fi enim fzepe de facto innobis expe- rimur, guftato certo cibo, autalia quapiam re vinum odorisque expertes ac leves funt, cujus figznu m eft, us inj« tefte Plinio, ficalefiat, refrigereturve celeriu S, tuni ]dem vel nobis modice, vel nihil fapere, cur non etiam alize enim nulla inter fe aliena corpufcüla, qui . al ualitates, aquae v. g. idem efficere poffint? diatur, continet, atque adeo facilius busimpe- ab agenteca- Jvatür, ' LXIX. Probl. 13. Unde fiat, quod aliquze aquze au- lido penetratur, illudqueiterum removet. Alii pro []erge- ri ramenta fecum vehant, uti deaquisfluviorum Tagi indicio etiam habent bonse aquze, fi in e inHifpania,Pactoliin Lydia,Gangetis in India, & aliis reperiantur: hae enim a natura i à anguillae , quod 2 mpelluntur , ut a- odinefil legitur? Refp. Talesaquas velexauriferis montibus quam falubrem quazerant, Onefi- originem fumere, vellitora terrze talis auriferze allue- LXXV, Probl. : D 9. Cur aquze lacuftres, paluftres, mmps re, unde abea etiam leviores quasdam partes, puta a- nivales,pluviales &c.minus falubres cenfen tur?Refp. renam auro mixtam, auferunt. fecumque vehunt. Priores duas minus falubres effe, quia folis ardor i- jf d- '"LXX. Probl. 14. Cur aliqueeaquze, & przecipue flu- tendidem eas feriens permeat, & rcli&is partibus ) tele z minisNili, certis temporibus ita excrefcunt, ut ro. cu- craffioribus tenuiores eximit, unde corru ptum fapo« [Ddida, bitis attollantur, & totam /Egyptuminundent, ac fce- rem atque ardorem comparant. cundam efficiant? Refp. Conimbr. Hocincrementum Nivales, vero pa- m fünt rum falubres fünt, eo quod, dum ni vesgignuntur, ex- iciont probabiliter provenire ab immenfa vi pluvialis aquae, primitut, quod tenue eft,& quod cr affum eft, re linqui- qu:e ad paludes & loca illa fuprema, e quibus fluit, tur. Pluviales denique & cifternale lg s minus appro- r €ori* certo annitemnore colligitur, atque inde in ejus al- bantur, quia hze, dum coelo non fünt ex pofitze, parum ; docet veum delata, fecundo curíu in devexa /Egyptiloca incoctze manent, & facile ob defe&tum motus putre- demittitur, acprouberiori. minoriveimbrium copia fiunt; illae vero multas admodum ex a pet halationes ad- joneftt fnagis minusveturget, &in plauitiem reftagnat. Ideo mixtas habent, fiquidem cum magna ventorum pro- vero hzc inundatio in /Egypto 2eftatis potiffimum olores cella & tonitruum impetu decidant; fecus enim, id j yen tempóre accidit, quia paludes illze & fontes in ea eft, filente coelo, fi defluant. " Conimbr. putant, eas jure commendari. j tnundi parte funt, ubi hyems eft, & ubi tanta imbrium XX XX 3 LXXVI. 718 Bibliothece lManualis Concionatorue LU LXXVI. Probl. 2o. Cur aqua Cifternarum diutius $. IV. De terra. Pl fervatur, & falubris efficitur, fi dura arena aut fabu- 4 lum mafcuolum fubfternatur, aut piífciculi in ea nu- XC. Probi. 1. Fuitneterraabinitio a Deo cum aut triantur? Refp.id propterea fieri, quod arena frigore finemontibus creata? Refp.Ita quidem S. Bafilium, fuo noxium calorem impediat, qui putrefa&ionis eft Jaufenium, & aliosfentire.. Verum Conimbr. cum $. fi caufa; pifculi vero fuo natatu & motu eandem a- Damaífceno negativam partem tueri, cum credibilius — f/ quam a noxiis qualitatibus, atque adeo ab eadem fit, terram, utaquis circumfufam, ita perfecte globo- j fani, ficut ejusnatura pofcebat , fuiffe produttam ; & putrefattione, tueantur. t LXXVII. Probl.21. Curaqua pennis avium non tum denique, quia Deus terram habitabilem facere n adhzerefcit? Refp. quia per illas quaü in lubrico pla- voluerat, cavernas fuiffeexcavatas, in easque aquas no facillime fluit. detrufas, & inclufas. Utraque fententia probabilis eft, Q / p LXXVIIL Probl. 22. Unde fiant bullze illze, quasein nec certo quidquam definiri poteft. t füperficie aquae difcurrunt? Refp. Uligoilla, quae XCL.Probl.2. Anterra ab initio mundi produxit aquze admixta eft, & facile lentefcere poteft, rofas cum autfinefpinis? Refp. Ita S. S. P. P. Bafil. t Ambrof Damafc. Aug. & Ven. Bedam cum aliis fen- d aerem includit, ficque bullam efformat. n LXXIX. Probl.23. Cur aqua oleo difficile mifce- tire, cum Deus poftpeccatum Adami primum dixerit, ripoteft? Refp. quia. cum oleum maxime tenax fit ; terta eifpinas & tribulos germinaturam ; D. Thomas j tamen I. p. q. 69.a2. ad 2. Albertus &alii contra- illius partes non ita facile dilui, nec dividi poffunt , h quod tamen mixtio defiderat. rium fentiunt, quorum fententiam etiam S. Aug. mu- LXXX.Probl. 24. Cur & quomodo gutta cavetla- tata fuaamplexus e(t. Rationem fuae opinionis aliam f non affignant, nifi naturam rofarum, quz cum adna- o pidem? Refp. quia motuillo gutteeillabentis infenfi- [« biles partes lapidis vel atomi diluuntur, ac dif- tás fibi fpinas habeant, fignum eft, eas naturaliter exi- — flantur. gere tales fpinas, alioqui non effet ratio, cur rofis fo LXXXI.Probl. 25. Cur ex aliquarum aquarum po- potius quam aliis germinibus fpinas annexiffet. Ne- f n tuftrumzenafcantur? Refp. quia tales aquae fiuntex que ob(tat ratio contrarize fententize, cum illa Dei refolutione nivium, hae vero fecum multum tra- comminatio plus non voluerit, quam quod, nifi Ada- hunt e terreftri & crudo; crudum repugnat refolu- mus divinumimperium violaffet, fpinze tales ei in poe- té nam & laborem ceffurze non fuiffent, quemadámodum fe tioni, hzeretin mufculis & glandibus, ibique concre- ^ k tum durefcit. etiam in ftatu innocentize procreaffet terra herbas no- . LXXXIÀL Probl. 26. C ur aqua pluvialis utilior lior- xias, quze tamen homini minime nocuiffent. XCII. Probl. 3.Cur terra tantuminfe humoris con- 1)4 tis, quam fontana? Refp. quia aqua pluvialis cito tinet, cum tamen ex natura fua fummam ficcitatem. fi putrefcit, quae vero putrefcunt, in aliud conver- tuntur pro difpofitione fubje&i, & fic aqua pluvialis poftulet? Refp. Eum humorem exigere tamen non k propter fe, fed propter ftirpium, animantium, & honii- | H in terra facilius vertitur in herbas, quarum.ffemina num vitam & propagationem, quam con(tat fine hu- lr continet. Ó LXXXIIIL Pr obl. 57. Cur fpafmus natantes ia fri- more peragi non poífe, ut qui in humido & calido )u gida, nonautemin calida, corripit? Refp. quia, ut confiftat, quemadmodum alibi viditnus. Propterea idem humor requiriturideo, quod nifi terrae ficcitas fpafmus fiat, contrahi debent mufculi, cui contra- &ioni aqua frigida, non vero calida, infervit. cum aquae humorejungeretur, non poffent terrze par- . ä LXXXIV. Probl. 23. Cur aura mane non fpirat tes itabene cohzerere, & coagmentari, fed facile dif- ni exmari, fpiratautem ex fluminibus? Refp. quiaaqua folverentur, & dehifcerent. ^ E maris falfa minus exhalat, praecipue cum fit denfior, XCIII. Probl. 4. Unde terra figillata & alize fimiles 0 hinc materize halitus deeft, qui eft circa dulces aquas vim fuam fumunt, ut contra venenum eos, qui ex va- p ordinarie. fibus, ex tali terra confectis, bibunt, defendant ? Refp. non poffe hujus rei naturalem caufam aliam dari, LXXXV. Probl. 29. Cpr magis abluat lixivium, " quam aqua? Refp. quia propter acrimoniam magis quamipíam ferpentium cum terra tali Antipathiam, penetrat, & przeter lentorem agglutinat fibi fordes, & ficut in plerisque aliis fimilibus experientiis ean- cum illis abit; Ob eandem caufam etiam adhibe- dem pro ratione dare debemus. tur fmegma. XCIV. Probl.s. Cur in montibus plerumque pa- LXXXVI. Probl. 30.. Cur fiaquze lapis injiciatur, fcua meliora quam in valiibus reperiuntur? Refp. facitcirculos?2 Refp. quia aquaelocum |lapis occupat, caufam effe, quod humor, quo herbze nutriuntur, in- montibus longe fit fübtilior ac purior, undea calore £*5 TC C &A. ficque aqua furfum extruditur, & cum fuper aliam — — aquam eminere non pollit, e in omnes partes diffun- coelefti longe facilius illa humiditas digeritur, & in dit, femper veluti in tenuiorem chartam fe explican- fubftantiam graminum & fructuum perfectius immu- do, unde non folum circuli fiunt, fed etiam creícunt. tatur & convertitur. LXXXVII. Probl. 3 1. Quareaqua calida magis re- XCV. Probl. 6. Curin aliquibus terris quo äcunqtïe [ 2854— E — Mu — 1 frigeretur, fi exponatur foli, quam fi exponatur um- animal ingreditur, mox moritur, uti Ariftot. c. 117. brze? Refp.quiainumbra frigus ambiens claudit, & deadmir. deloco quodam in Bifaltarum regionefcri- t K conftringit poros, adeoque facit, ut calor claufus eva- bit? Refp. hoc probabiliter contingere propteraerem. . * I porare non poffit; contra vero fol fuo calore aperit venenatum, qui in eo loco reperitur, five deinde aer oros & dilatat, adeoque calor libere exhalat. ille ab ipfa terra venenofa, five ab animalibus vene- ha t LXXXVIH. Probl.32. Cur fivitrum velfcyphum natis ibi detentis inficiatur. ; g« vacuum inverfum aquae fubmerferis cum impetu re- XCIV. Probl. 7. Qui fit, utin Arabia /Egypto filit? Refp.quia aer intra fcyphum contentus com- contermina circa urbem Adem, licet prorfus nulla u rimitur, ac uti poteft, felaxat, &ícyphum ejicit. aqua de coelo pluat, aut e terra manet; imo nec i ll ii LXXXIX. Probl.233. Cur vefica inflata non mer- puteus, fons, autfluviusfitullus, tamen mirumin. d gaturinaqua? Refp. quia eftaere plena, & cum eo modum íruges & reliqua fimilia germina adole- conjuncta eft levioraqua, jam veroleviora innatant aquae db p Ícant? Refp. In taliloco pluviarum & alterius & gravioribus. ^ vicema . p [ e( Jitulus L. Elementa. 719 vicem fupplete rorem no&turnum,qui,cum co- animantibus conveniat , uti Majol. putat. Po- Qu qüt piofiffimusibi fit, & longe purior,quam reliqua fterioris vero rationem effe, quod materia cor- hi üm aqua, hinc mirum non eft, fi fru&tuum quoque nuinficcitatem nequeat converti, utinduref- meliorumcopiam fubminiftret, & producat. Qm $ cat,fed perpetuo humorerarioreque alatur , «dib lius XCVIII. Probl 9. Quomodo fieri poffit, ut unde carnea potius eftmateria, quam cornea. ficut Fran. Alv.fcribit, in/Ethiopia in Corco- € globo CII. Próbl. 12. Qui fieri poteft , ut ex unogra- MT ra Angottz qualibetanni parte fruges metan- no plures quandoque fpicas velgerminapro- tur;,eodem enim menfe reperiuntur fata tan- ducat terra;nam, tefte Plinio,in Bizzalio Afri- tum,aliaauctainfrondofam herbam, alia in a- l6 àquas c:e campo ex uno modio centeni quinquageni Ab $e[ isell riftam creviffe, aliamaturam fpicam habere, redduntur. Unde ex eolocoad Auguftum mi- quod omnibus menfibuscontingit. Sed & in fit Procurator ejus 40. germina , fed & ad Ne- Droduy Podolia tefteMartinoCromero apud majolum, ronem mifit 340. ftipulas ex uno grano ? Refp. P. Bafi to. 1. coll. 17. gramen triduo fuccrefcens per- non poffe hujus rei aliam facile rationem red- ticam contegit. In carnis vero Hi(trize campus di, nifi fingularem foli fertilitatem , & extra- lls fen- ldreri eft,cujus gramen 20. die. fecari ob amplitudi- ordinariam illorum granorum a natura, quae nem confuevit. Addit Cromerus, in Noffovia in plerisqueeffe&ibus fuis admiranda eft, foe- homgs | Contra. 39. ]unii feri rumentum & circa medium Aug. cunditatem acceptam. meti , reliqua vero fata intra 36.diem refecari ? CIII. Probl. 13.Qui fieri poteft, u fParadyfus | lg. mu- Refp. duplicem hujus fertilitatis tam maturae terreitris in eodem nobiscum terrae globo re- s alam Q adna« rationem effe , videlicetfoli ipfius naturam & periatur,uti communior habet fententia,&non optimam conftitutionem, tum fitum terrze ta- eisdem frigoribus , autardoribus, aut pluvias llet xj« lis, ratione cujus plerumque benignioribus rum irrigationibus.autterroe humoribus fub- cut tofis jet Ne- folis, aliorumque fiderum, influxibus expo- je&us fit?Refp. S. Thom. 1. p. q. 165. hzec om« nia contigiffe Angelorum minifterio,qui eam a il Dei fita eft, atque adeo ad ejusmodi fruges ge- Jl Ada- nerandos aptior. nubibus , ventis, pluviis, & ab omni perturba- XCIX. Prob. 9. Qu caufa eft, utin certis tionein perpetuum defendunt , uti & diluvii eiinpte terrzelocis certa tantum animalia frugesque aquas, quo minus in Paradyfum influerent, imodum cohibuerunt. t Dasno- reperiantur.Namin Zelandia nulla arbor , aut ferpens,aut aliud animal venenofum reperitur. CAPU T. 1. ! De impulfu , 7 suotu. Elementorum. OfiSCOD« In Septentrionali cauchiorum regione nullum PT pecus, necferaulla,aut arbor,autfrutex repe- CIV. Probl.1.Curex figurarum genere,quae- ritur, cumtamen finitimze gentes omnia ha- cunquerotundee funt,facilius moventur?Refp. D non v notlj« beant. In Pontica Scythiaque terra nullus afi- Rationem effe, quod parva fui parte planum nus, inScotizx Argadia nullus mus, in Coro- contingant, unde facilius iterum ab eodem re- Tine hu- nzeaBoeotize nulla talpa,inIndia omnium alio- X calido moventur, quam quadrata aut cubica corpora, rum animalium feraciffima nullus porcus re- utpote quae fecundum plures fui partes pla- iopterea peritur , inInfula vero Hifpaniola fumme am- num contingunt. Deindecirculare corpus fe. [iccitas cundum illas partes, quzeterram non contin- pla & fertili quatuor tantum genera anima- ff pit- lium cuniculorum formam imitantium & ca- gunt, per fé inclinatur ad terram contingen« icledi- nes parvi reperiuntur? Refp. Varias hujus rei dam, uude faciliusetiam eo movetur ; quo e- rationes effe ; namquandoque nimium frigus nim unumquodque vergit, moveturex facili, »(imiles obítat, quandoque 2eftus nimius , quandoque ait Ariftot. c. 8. quaeft. Mechan. jex v CV. Probl.2. Curlongius feruntur miffilia, pabuli naturalis de:e&us in caufa eft, quando- t Rdp. quecerta tantum animalia iaveniuntur, quia quae funda, quam quae manu mittuntur, cum [il dafir primoibi produ&a velillatafunt,nequei t potius videatur contrarium fieri debere, eo athiam, occafio fuit, aliailluc transférendi. ntereg " quod projiciens telum magis comprehendat Ji$ &t C. Probl. 1o. Poteftnefieri, ut quorundam imanu, quam cum illud fufpendit, & przeterea animaliumnatura abipfa foli natura mutetur? duo movest pondera , fundze videlicet & mif- (ue pae Namtefte Majolo,in Infula Hifpaniola canes filis, atque adeogravius pondus movere de- AC qmuti reperiuntur ; inSeripho quoque Infula beat?R. rationem effe, quod omnia,quaein mo- QUf ii cicadze mutze nafcuntur, quze , fi alio migrent, tu funt, facilius movéntur, quam quze quief- 1 calore loquaces & canorz funt. In Italia quoque a- cunt.Hinc quia funda projiciens miífile prius y, Uin pud Rheginos mutze funt, & tamen in proxi- rotat,jatqueadeoin motu conftituit, merito e- simimu mo agro Locrinocanorze. Idem ranis contin- tiam facilius & longius illud projicit, quam gerein Theffalia tradit cit. Majolus. Refp. in cum manu mittit;tum enim a quiete eft initium icunqlie tali cafunon naturam talium animalium mu- motus. Praterea etiamalia ratio eft, quod , . CUT tari,fed tantum frigus & humidiatem impedi- quanto aliquid remotius eft a centro , tanto fa- onefcfi' re,quominusin certis quibusdam locis cano- cilius moveatur,uti experientia conftat, atque qaetetii r2 fint; conftatenim apud nos aviculaseo tan- infundze uíu cum manus fitcentrum fundze, jnde a&f tum tempore potiíffimum canere, quo fol au- funda longius a centro exit, quam cum manu jsven geriincipit, deficere vero, eoa nobis deícen- projicitur miffile,atque adeo facilius movetur. dente,, quodfignum elt, eas calore, tanquam CVI. Probl. 3. Curejusdem magnitudinis li- ægypto inftrumento neceffario, ad vocem formandam gnum facilius genu frangitur , fi quispiam zeq; indigere. didu&is manibus extrema comprehendens T uulla mo nee . . CI. Probl. 11. Curincertis quibusdam regio- fregerit,quam fi juxta genu;& fi terrze illud ap- jrumin nibus,utiin Sambris, nulla eftaurita quadru- plicans pede fuper impofito, manu longe di- E pes,necelephanti quidem ? Item cur Phrygize du&ta contregerit,quam prope?Refp.rationem g armentis omnibus cornua mobilia & flexibilia effe,quod, quidquid frangitur, moveri debeat, perindeutaures funt?R.Prioris facti rationem tanto autem facilius moveatur quodlibetcor- g efle,quod ob ferventem cceli ambitum parum pus , quanto a centro remotius fuerit , cum omnino humoris craffi vel melancholici illis ergo in priori cafu centrum fit ipfum genu, in Bibliotlecoe Manu&zlis, Coucionatori 729 4l in pofteriori vero pes, atque adeoremotiusa. pedem,& hanc ego terram movebo ? R. idfuré dicere potuilfe,quia utiP. Forerus ii th. deim- centro diftat lignum, facilius movetur, & con- ql fequenter etianrfrangitur. puliu demonftrat ,fi pertica ferrea ex utraque CVII. Probl. 4. Curfiqui S fuperlignum mag- parteccelo lunze impoaeretur , &aterra abef- [ó nam imponat fecurim,defuperque illi magnum fevaliquot miliaribus, eique vectis debitze lon- pæ adjiciat pondus , lignum non dividatur; fi vero gitu-nis imponeretur,tum quilibetterram u« fecurim extollens percutiat, fcindit. cum alio- no milliari v. g ab hypomocholio fufpenfam pw qui minus habeat ponderis id , quod percutit, movere poffet, íi tot milliaríbus ab altera hy- quam id quod fuperjacet, & premit? R. In pri- pomocholii parte diftaret, quod libras terra oricafu fecurim non percutere, quia non habet ponderat. Atqueidpracice Hieroni oftendit fufficientem gravitatem , quam cum per mo- Archimedes, dum juffus edere fpecimen , una ?2 tum acquirat , hinc merito etiam facilius li- manu lzva, quinquies millesum modiorum gnum dividere poteft. Addit aliam caufam pondustraxit, navem maximamin ficcum li- ä Arift. quod fcilicet in pofteriori cafu fecuris tus eje&tam , & graviflime oneratam ad fe per- t inde traxit, ac fi remis ageretur ; aliam poftea per motumligno infixa cuneus efficiatur , par- r vus autem cuneus magna dividat,cum ex duo- recens conftrutam tantee magnitudinis , ut bus vectibus contrario ad fe invicem modo eam omnes cives Syracuíani conjundis viri- conftitutis fit confectus. bus loco moYere non potuerint, ut folus Hiero r | .CVIIL Probl. 5. Curfacilius movetur como- machinis adjutusin mare educeret, perfecit. tum,quam quiefcens. fic enim experimur, cure CXIV.Pr.r1.Curlapis ex fune pendulustam« rus jam comotos citius agitari, quam cum mo- diu huc,illucque flu&tuat, donectandem quie- veri incipiunt? R. rationem effe, quod pondus fcat?R. rationem hu us experientize effe, quod lapis talisa primo impetu impulfus, ubi ad li- quiefícens in contrarium vergat, atque adeo 321 hoc ipfo, quodaliquid aufferat de motoris po- neam direGionis venerit,non poffit ulterius de- tentia , difficilius movetur; quando vero.jam oríum deícendere, unde furfum ab eodem im- commotum eft,tum jam perfe tenditad locum, pulfu fertur , quo deficienteiteruma naturali ad quem impulfum eft , unde fac?lius ad eum gravitate deorfum impellitur, fed minori im^ 1novetur. & pulfujidque tamdiu,quousque tam debilis im- D4 ——2 DP "Q .M* 202..217 . J ran CIX. Probi. 6. Cur näque ijarära valde, neque pulfus producatur, qui non poffit eum amplius tagna longe projici queunt, fed neceffe eft, ut ultralineam dire ; &ionis fïerr.e., in qua proinde uiefcit. E quandam proportionem cum projiciente ha- beant? R. caufam hujus rei effe , quod ad hoc, CXV.Pr. 12. Cur ovum re&a linea per fene- ut aliquid projiciatur,neceffe fitid, quod proji- ftram fuperiorem facile projici non poffit ab eo, citur,contraniti projicienti, ita tamen, ut cedat qui 12.aut 15. paffibusa feneftra diftat ? con- tandemilli. Cum ergoid,quod nimis magnum flat enim experientia , femper idaltius fertiy eft, non cedat, id vero, quod nimis parvum eft, quam dirigas, fi fitrecens ? R. Forerus id ob non contranitatur, mirum non eft, fi projici fluxum,genuinumque ovi humorem , ex vitel- quoquenon queat. lofcilicet, & albugine conftantem provenire , CX. Probl. 7. Qua vi gladius curvatus ad an- qui,cum fit inconftans valde,& affiduo flu&uet tiquam fuam figuram redit? R. cum P. Forero, minus idoneus eftad ftabilem quendam & re- eum probabiliter redire ob impulfum contra- gularem impulfum recipiendum , uti vel ex eo colligitur , quod ovaindurata , non minusac rium immediate a duritie ferri produttum, & refiftentem curvationi ; cujus indicium eft, alia corpora, quocunque impetus direxerit, quod, füblata ferri duritie perignem, non am- moveri poffint. CXVI. Pr. 13. Cur lapisintraannulum vel p MT 3 p p ocCu" uv -— — o — — MM À P EEE a pliusrefiliat curvatum, Sicergo fit refilentia ä gladii,dum gladius curvatur , partes concavae fundam pofitus, & rotatus non excidit , tum quando concava fuperficies arinuli vel funde comprimuntur & quia durze fünt, altera alteri refiftit;.acimpulfumimprimit,utloco excludat, eftfupra aérem ? R. rationem effesquod impul- hincad re&am figuram & fitum priorem om- fus primus,quofurfum eftlapis cum funda vel annuloligneo projectus adhuc duret, ac proii nes partes, quantum poffünt, fereducunt. CXI. Probl. 8. Quze caufa eft, quod charta praevaleatgravitati, etiam dum ifta funda fu- autmembrana convoluta, fi aperiatur, iterum periorem partem occupat. : eolo in orbein recurrat?R. caufam proximam probabiliter ef- CXVIL Pr. 14.Curaqua exurc ï fe duritiem chartze cum lentore, hanc enim agitato non effunditur? R. etiam hanc ab im- pulfu,qui eià circumagenteimprimitur, impe- producere impulfumillum, qu2e caufat convo- ljutionem ; ex eocolligimus, quod fi chartaaut diri,ne effluat. Praeterea vero etiam metus va- membrana minus fit dura, fed villofa ( utfit cui accedit,eo quod in tanta celeritate tam fa- ex contufione aut'requenti replicatione ) non cile fubintrare non poffit in fundum vafis, loco tam facile recurrat. aquz ibi recedentis. CXII. Pr. 9. Quomodo exigue vites facilius CXVIIL. Pr. 15. Curcu lterinenbii 1ufitded leniter motus tamdiu tremit? R. huac tremo- movent magna pondera, quando ve&is infu- per onusadjungitur. quam fine veGte, cum ta- rem provenire ab impulfu , quem corpus deti- men alias fit facilius movere minorem gravi- nensei imprimit ; cum enim culter fitaliquid tatem,quam majorem? R. Hoc fieri propterea, continuum & durum tra&to manubrio in dex- quod vectis habeat rationem librze, in qua2e- tram partem cufpis menfee infixa tenditin op- qualisalioquin vis feu potentia zequivalet al- pofitam partem,quia vero menfze durities ob- terifi longius difteta centro,quam altera,cum ftat , rurfus repellitur, & confequenter etiam ergo manus premens in vecte fe habeat ex pat- manubrium removetur,hzec autem prima mo- tio eft conditioad fecundam , & hzecad ter- telongioris partis veCts, longe facilius move- bit pondus una cum vecte, a quo adjuvatur, tiam, donec ob naturalem cultri gravidatio- nem evincatur productio motus & impulfus. uam abfqueillo. CXIII Pr.10. QuafiduciaArchime des coram CXIX. Pr. 16. Cur fi quis alteri colaphum aut Rege Hierone Syrac.dixit: dg mihi, ubififtam Tiiulus L. E lementa. 71 autalium i&um infligere wcolr;æ;tur, & aberret, alium efficit circulum , idque per fücceffionem & eu 4 ÉZ magis doleat, quam fi tetgiffet? Refp. Id fieri, tamdiu, doneclapis requiefcat. Quoniam vero quod anima magnum impulfum brachio per- lapidisintenfio eo defcendente paulatim remit- u cutientis imprimat, qui ad illifionem alterius titur, neceffe eft, pofteriorem quemque circu- corporisnonnihil retunditur; unde fiaberret lum priori conjun&iorem effe, quoniam & a la- percutiens ab €o, queinictu petiit, tota visim- r itu ipfo, aqua dividitur. pulfus in brachium exeritur, nervosque nimi- pide, fimilite C APUI.II. - 4 d L um difendit, unde dolor tantus oritur. IDe Qualitqtibu: E(gnæntwum. CXX. Probl. 17. Curhomofe inclinaturus, alterum pedem in pofteriorem partem exten- IDe gmvii*a;te 8' levitate. dit? Item curut homo fedens fe erigat, necef- - CXXII. Probl. 1. Curterrea pondera non fe- A , — — g farium elít, pedes fedi quam maxime effe pro- runtur n centrum fecundum lineas parallelas, pinguos, ut adeo pedes ad fedem retrahendi fed quolongius abeunt,eo magis fibi mutuo ap- fint; fi priusfuerant protenfi, caputquein an- propinguant? Refp. Hoc fieri,quia unum quod- teriora extendendum? Item cur homo fupinus que eorum nititur occupare centrum mundi, a jácens erigere fenon poteft, nifi prius corpus quo occupando deviarent, fiin divería abeundo complicet, videlicet caput ac reliquam fupe- per lineas zeque diftantes pergerent, ut confi- D riorem partem nixubrachii erigendo, & pedes deranti patebit. . attractos corpori fübmittendo? Prorefponfio- CXXILI. Pcobl. 2. Cur parietes ad perpendi- nenota, r. Inomni motucorporumiinterveni- culi normam ereGi zequali ab fediftantia & in- xedeberelineam directionis ( fic di&tam quod tercapedine defcendunt? Refp. ineo vifuim de- motum gravium dirigat) quae nihil aliud eft, ludi,quia in tam brevi fpatio non poteft perpen- quamlinea, quze ducta concipitura mundi cen- diculorum. parietumque mutuus acceffus di- tro per centrum gravitatis ipfius corporis gra- gnofci; (itamen melius infpiciatur, longe aliter 'vis usque ad verticem illius. Not. 2. Omnia feres habebit. Hinc conftans eít Mathemati- gravia nonimpedita fic defcendere, ut centrum corum do&rina , fi puteus ad perpendicalum gravitatisnon difcedata linea dire&ionis. Cum usqueincentrum exfítruatur, debere ejus parie- enim linea hec fit breviffima extenfio , omnia tes paulatim inanguftum adduci, donec in cen- EKF autem conentur ad centrum ire per viam bre- tro quafi pyramidis cufpide fefe contingant, fi- villimam, nenatura aliquid fruftra faciat, ne- militerque ob eandem caufam, fi turris tante ceffario corpusillud per eandem lineam ita mo- altitudinis, quanta eft terrze profunditas, ad vebitur, ut centrum gravitatis lineam hanc perpendiculum fiat, debereadfaftigium duplo non tranfileat; alioquin enimítatim linea effi- effe ampliorem, quam ad fundamenta. ceretur longior, & gravenon perbreviffimam CXXIV. Probl. 3. Cur difficilius eftlonga li- lineam deorfum moveretur, quod falfum eft. gna ab extremo fuper hameros ferre, quam fe- Nota 3. Omne corpus pun&o infiftens, tunc cundum mediurb, zequali exiftente pondere? quietumftare, cum linea directionis per pun- Refp. Idfieri propterea, quodfecundum medi- &um tranfiens per centrum quoque gravitatis um elevatoligno femper fe invicem fufpendunt ejusdem tranfierit extra centrum gravitatis ; extrema, &altera pars alteram bene fublevat ; quia fi linea directionis tranfierit per centrum medium enim velut centrum fit; unde extre- gravitatis, tunc partes circa centrum erunt 3 morum utrumque deorfum vergens fürfum fu- undequaque zequiponderantes , atque adeo fpenditur. Quodfi vero ab extremo elevetur , nullze alteras in oppofitam partem pertrahere aut feratur, noníimiliterfacit, feduniverfum poífunt. His not. facilis eft refponfio ad propo- pondus ad unum ver git medium', quo elevatur, fitum Problema; dicendum namque eft; illos aut fertur. omnes motus effe neceffarios, quia alioquin CXXV. Probl.4. Cur,fiidemqpondu's valde ? linea direCtionisa centro gravitatis difcederet, procerum fuerit, difficilius fuper humeros ge- atque adeo corpus neceffario cadere deberet , ftatur,etiamfi medium quispiam id ferat, quam nifi dictos motus exercere vellet, uti confide- fi breviusfit? Refp. Hoc fieri propterea, quod ranti patebit. Hincnatura avibusillis, quae tunc extrema a medio nimis recedentia vibrari collalongiorahabent, etiam crura dedit lon- incipiunt; unde propter perpetuam vibratio- nem difficilius fertur. m giora ,ut per eorum extenfionem in zequilibrio effent, uti in ciconiis videre eft; quod fi vero CXXVI. Probl. 5. Cur uterinflatus fupera- aliquzecrura breviora , & colla longa habent, quas nonipfe modo fertur, fed etiam hominem eze, dum volant, collum contrahunt, atque fibiincumbentem autinfidentem fuftentat,non incurvant, ut quafi ftromotze videantur. autem perinde id facit,fi non eft inflatus ? Refp. CXXI. Probi. :8. Curaquaftaus, lapidein Rationem effe, quod inflatus aere plenus fit, eam projeCto, multos circulos efficit? Refp. Id ünde etiam abillo leviorfitipfa aqua, & fic fu- fieri, quod jactus ejus intentione a quavis fui peraquam fuftinetur, quo fubfidio cum careat parteaquam lapis perfequitur, atque ita circu- noninflatus, mirum viderinon debet, fi infra lus fit, quosque videlicet pertinet jaCtusinten- aquas defcendat. Atque hzec etiam ratio eft, fio. Quodfi immodica fit intenfio, & circulus curavesalarum fuarum fubfidioin aere fe fufti- major, defcenditusquead terramlapis , &ip- neant, colligunt enim per alasaerem , faciunt- fam deinaquam corporetrahens multos circu- que, utperi fim fuiffent. pfum leviqres fiant, quam fifeor- losefficit. Primo enim fuperficiem aquze mo- vensdiducit, tum per ipfam perpetuo defcen- CXXVIIL.Probl.6. Curanferes domeftici non densad profundum ruríus dividens aquam , & tam facile in aere fe liberare poffunt , ut alize K, P, Lohn. DBibi. Man, d 0m. L. YyWy aves, 722 Bibliothece Manuah's— C*oncionatorici fj bu àves,cum tamen conftet, avesquasdamdecu- foleas equorum fcintilläre, fulgurare'conftri- ploautamplius majores maxima facilitáte vo-- &am nubem, exhalationem celeri raptu ve- p &ammicare &c. Refp. Motum nonnunquam fo lare? Relp. Caufam hujus experientize effe, & quod multum pinguedinis, & carneze materize per fe frigus inaucere, unde in dictis duobus habeant, unde impediuntur, ut non perinde cafibusfrigusea ex caufa oritur, quod aer, qui qU nos ambiebat, noítro contactu concalefactus [* pennarum fuarum beneficio moverefepolffint, ut alize aves, cum a naturali fua gravitatea tali difcutiatur, atque aliorfum avertatur, cui pro- pe motu & perfecto ufu pennarum impediantur, inde alius frigidior fuccedit. quemadmodum etiam pingues homines diffi- CXXXILN. Probl.5. Curingreffi aquam poft- ciliusfe movere, quam macros, experimur. A- modum calidiorem fentiunt,fi moveatur?Refp. lia vero majoravolatilia, ut aquila, ftruthio, Caufam effe,quod aqua balnei calidior fit,quam p cumalasadmodum magnas, corpora vero fa- noftrum corpus, ac dum calefacit aliquantue qi tis macrahabeant, hicmiraumnon eft , fi 'faci- lum, ab eo refrigeratur. Ideoque nova aqua d liusfeperaera librent, corpori applicata acrius urit. At circumfufus t0 - CXXVIII. Probl. 7. Curii, quiinaquis na- aer minus calidus eft, undefi per ventilationem tant, nonfübmergantur, quod tamen contingit . acorpore noftro fe moveatur, alius non calefa- étus accedit, qui proinde frigidior fentitur. iis, qui fimpliciter in aquas cadunt, artis natan- diimperiti? Refp. Id propteraquas propulfas CXXXiV. Probl.6. Cur aer angufti oris aut calcatas provenire; hzeenim, cum per bra- motu difflatus frigidus, idemque diducto ore [ emiffus calidus eft ? Refp. Rationem effe, quod X chiorum autpedum motum a fe & corpore divi- fze, & remotze, naturali fua gravitate & impetu oreanguftoaerem, quinosforis ambit; lato fi coire velint, hoc ipfo hominem natantem fub- vero aerem intus a pulmone calefatctum ex« fufllamus. mergi non finunt, fed vi fua impetuque fupra aquas attollunt. CXXXV. Probl.7. Curin hyememajor ca- IT. lorin homine, & cellis reperitar, quam in zefta- 5 es .De calore. te? Refp. Ktiam hoc per antiperiftafin fieri, CXXIX. Probl. i. Quomodo calor crifpare dum fcilicet calor internus egredi prohibitus capillos poffit? Nam experientia docet, homi- per novi caloris productionem roboratur. nes calidioris naturae maxime crifpos capillos CXXXVI.Probl.8.Curinfimaregio aeris ca- habere. Unde etiam, quando perinftrumenta lidiorfit,quam fumma ; cum tameniilla propin- E crifpantur capilli , calefa&a ea effe oportet?. quior fitterrze, atque adeo facilius ab eainfri- Reíp. Hocprobabiliterideofieri, quod per ca- gidari poffit? Ref.Rationem effe,quod in infima : lorem extrahatur ex capillis humiditas, quae regione aeris radii folares refle&untur, atque ï eos deorfüm trahebat, & illius loco produca- adeomajorem quoque calorem in fe recipiant. p H turcalor, &ficcitas, quze cum per felevitatem CXXXVII. Probl.9. Cur noctes plenilunii ü caufant, hinc fit, ut capilli hac levitate prædi— fint calidiores , quam novilunii, cum tamen lu- ti furfum erigantur. na videatur frigus potius, quamcalorem cau- l CXXX. Probl.3. Quzeratioeft, curmanus fare? Refp Caufam totam luci a luna produ&tze ü frigidze nive confricatz incalefcant ? —Refp. adícribendam effe ; haec enim, cum tunc copi- ofior fit, uberriorem quoque calorem produ- Caufam efífe antiperiftafin; nam frigore nivis pori ipfius manus obfidentur,, ut color exire cit. Unde perid tempus animalia exfanguia, Y & frigidioris nature , . ut oftreas, conchilia, e- non poffit, unde interius colle&us novum & chinos &c. advertimus pleniora effe, quia mi- d intenfiorem calorem producit. h CXXXI. Probl. 3. Quomodo animalia quze- nus lzeduntur a frigore, & ope ejusmodi calo- dam, ut colubri & alia, calorem fuum quiete ris lunaris plus cibi decoquunt. l CXXXVIII. Probl. xo. Cur plerumque ci- fovere poffunt; conftat enim brumze tempore calorem iis paulatim extingui, unde ad eum bos calidos, potum vero frigidurm fumimus? tuendum quiete fibi confulunt , & in latibulis Refp. Cibumnos calidiorem fumere, quia füc- ü t quafi mortua decumbunt ? Refp. Id duplici ex cus & fapor, qui cibis ineft, plerumquea calore rationecontingere. r. Quia fic declinatur alius magis fovetur, quam a frigore, uti experientia imaxime in hyeme docet; tum enim embam- atque alius occurfüs & atta&us frigidorum corporum, ut docet Arift. inI. 8. Probl. 12. 2. mata, & (imilia jufcula, fi condenfari finantur, quia fic evitatur difpendium fpirituum , in qui- prorfus infipida efficiuntur; presterea vero e- bus calor refidet, ut enim fpirituum e receffu tiam prodeft calorin cibis ad faciliorem conco- Gionem; vehunt enim fic inftrumentum con- corporis evocatio mermbra exteriora calefacit, ita eorum in vicina corpora defluxus calore coctionis fecum. Potum vero írigidum fumi- ä fnembra deftituit. ; mus, quia, cum frigus ei naturalefit, fapor ejus CXXXII. Probl.4. Unde fit, quod per fla- & virtus zeque in frigore, imo melius fere, bella calorinaere pellatur, &idem aer afpira- quamin calote, confervatur, & infuper frigus t tione attraCtus fervorem cordis mitiget, imo hoc( maxime ineftate ) palato utpote calore etiam aqua calida , fi deorfum ac furfum agite- himio fuccenfo gratius eft, quia moleftiam ex tur, citius calorem deponat, cumtamen con- nimio calore ortam aufert ,aut mittigat, quam ftet, calorem pér mottüs potius produci & con- ob caufam etiam cibos in zeftate frigidos cali- fervari, quam deftrui; hinc experimur, attri- - dis fzepe preeferimus. ä*x tulapidum ignem elici; plumbeos globos e " CXXXIX. Probl. 11. Cur gluten, plumbun. ïdg): tormentisexplofos, cum peraerem feruntur, & fimilia calida effe debent, fiab artificibus ! interdum liquefieri, fagittas incendi, molas adhibentur? Refp. ld omnino neceffarium nandae farinarias inardefcere? curruüum axes igniri, effe, ut per calorem pori rei congluti magis | Juulus L. — Elementa. 723 m*ag'is läxän'tur, atque adeo gluten autplum- moleftum efficiunt; natura enim, qux nos bum fe faciliusin extrema conglutinanda infi- gubernar, & regit, mox utullus fenfibilis va- nuet, eaque, ubi per frigus condenfatum fuerit, porautlumor noxius ia di&a vafa pervenerit, fortius conftringat, & contineat. Atque hzec Tpiritus vitales ad illud diffipandum e corde ä etiam caufaeft, cur res odoriferze calorem re- mittit, cui proinde humor noxius renitens fa- ï quirant, ut odorem emittere poffint, continetur Cit, utnonipíze duntaxatarterioe & venae, fed nempe intra porosodor frigore conítrictus , cui Ípina etiam dorfi, ' vertrbrzeque ejus talibus perindeper calorem viam aperiri oportet. venis fubjacentes concutiantur. CXL. Probl. 12. Curpoftintenfum ftudium CX:..VI. Probl 6. Cur magno frigore affe- in capite magnum calorem excitatum adverti- &i difficulter dormire poffunt? Refp. Quidam, inus ? Refp. Idpropterea fieri, quod cumin ca- id proptereafieri, quod, cum foninus fit quies pite ferize cogitationes maxime eliciantur , at- virtutum fpiritualium, oporteat dormientem que eofpiritusanimales & vitales utpote cali- aquocuuque motu quieícere, cum ergorigene- diífimi convocentur, etiam ipfum ca tes in vehementi motu fint , & undequaque ä puþ calore concutiantur, neceífee(t, difficulter eos dor- totum repleri neceffe fit. 45' III. mire. Aliam infuperrationem reddic Ariftote- les, quodícilicetrigentes magis fpiritum con- De frigort. tineant, utfrigus pellant, dorinientes autem CXLI. Probl. r. Qu:e caufa eft, quod , cum emittant fpiritum potius, quam attrahant; nuda faciereliquo corpore amiGi fimus, in ma- unde ficut fieri non poteft, ut fimul duo motus ximo tamen frigore reliquum quidem corpus contrariieliciantur, ita nec dormire fimul , & rigat, facies vero minime? Refp. Confuetudi- rigereidem homo facile poterit. " nem hujus rei caufam probabiliter effe, aífue- CXLVII. Probl. 7. Cur pedes, cum f ufpen;- vit enim facies aeri tolerando, notum autem fitenentur, magisrigent, utinequitibus cer- eft, quantopere nos confüetudo ad omnes aífe- nere eft? Refp. Caufam effe, quod fuípenfis &tus communiverit. pedibus undequaque venti frigidi, & aer am- CXLIL. Probl. 2. Curin maximofrigore di- biensípirantes, omnibus pedum partibus fri- giti ac fumma corporis nigrefcunt, & livida giditatem concitant, quod non fit ,. quando fiunt? Refp. Rationem effe, quod extremum folo haeferint, autmoventur, tum enim fan: frigus abigat, atque retundatinfitum calorem guis motu & gravitatefua ad inferiores partes confluens, calorem eis fuum communicat. fub intimum corpus, atqueita fumma corporis livefcunt quidem primo , tum nigrefcunt, & CXLVIIL. Probl. 8. Curfrigus pilos in cu- quodammodo cadaverantur. Cur autem (uima teexhorreícere facit, & erigi. Pro Refp. no- przecipue nigrefcant; ratio eft, quodneque ad- ta, pilorum radices in humore, id eft, inte- modum carnofa, neque valdecalida fint. Un- riori cutis parte, contineri, quze mollior eft, de & ftirpium eze przecipuefoliorum defluvium nequeaprimordiis adnata, fedaífidue pronu- patiuntur brumze tempore, quze minus calidae tritioneillius fubminiftrata, humor autem is, nature íunt, atque ob id imbeciliores utpote res moliífima , . a pilis longitudine ac riores. -& faà- pondere vincitur, quo fit , utpili decumbant. CXLIIIL. Probl. 3. Cur, qui extremas.corpo- Hocnot. Refp. Duplicem propofitze quzeftionis rispartes rigentes igni admovet, ut calefiant, rationem effe. 1. Eft, quodfrigidusaer humo- vehementem dolorem fentiunt? Refp. Eum rem illum congelafcere faciat , unde mutato dolorem a repentina qualitatis mutatione cau- humore etiam ipfi pili fitum íuum mutabunt, fari; plurimum enim frigus in plurimum calo- atque adeo cum in adveríam partem incum- rem mutat. Unde dolorem oririnon modicum bere non poffint, utpote qui non poffunt hu- neceffe eft, cum, quidquid immodice repente- *X morem congulatum fua gravitate vincere in altum ere&ti manebunt. que fit mala habitudine, id naturze cruciatum 2. Ratio eft, quod: aíferat, ficute contrario, quidquid repente na- in horrore & frigore calor naturalis ad cor re- turam in bona habitudine immutat , eam fum- vocetur, unde refrigeratze externze partes & mopere delectat. " 2 fanguine deftitutze ac fpiritibus, fatiant, ut CXLIV. Probl.4. Cur,quando veh emenkter condenfetur extima caro, cutisque contraha- frigemus, maxilla concutitur? Refp. Ratio- tur, ac corrugetur, unde pilorum erectio ori- nem effe, quod mufculi , quibus maxiila move- tur. . Quam rationem eleganti fimilitudine tur , nervos recipiant ab univerfis colli verte- confirmat Arift. dumait, rem in tali caufa fe bris , hincfit, ut, quia ipfze vertebrae moven- habere, quemadumodum fiquis figens ramum, tur, & concuti U [ 4 aut aliud aliquid conftruat, ac undique ter- cum illis concutiatur. intur ob frigus , gtiam maxilla- L] ram colligat, magis ere&tum reddet, quam fi dimittat eum fimul non confiftentem. CXLV. Probl. s. Cur, quandofrigemus , to- to corpore exhorrefcimus , & quafi tremimus ? CXLIX. Probl. 9. Curlingua rigentium per- indeutebriorumtitubet? Refp. Id fieri ob va- Refp. Hunchorrorem atque tremorem ex frigi- dis vaporibus ad cortransmifífis oriri ;; hi enim, rias lzefiones, quas in lingua frigus prodacit, cum per magnam arteriam & venam cavam ad nam r.indurat & contrahit illam, unde perinde cor tendant , fpiritus vitales, qui egrediuntur ficut alia membra indurata difficilius moveri adnoxiamtalem materiam repellandam, illis poteft. 2. Tremorem inducitfrigus, unde fit, obviam ía&ti, quodammodo pugnam cumillis ut dentes concutiantur , & reliquzepartes fer- jneunt, ficque quaffationem illam & fenfum moni infervientes tremant , atque adeo ut . AR. P. Lolm, DBibl, /Man, Toim. £. Yyyya lingua 124 Bibliothzce .Manualis. Concionatoriae lingua tandem inordinate moveatur, 3. frigus deatur exficcare potius , & confequenter eti- fi efüicit, ut externis partibus frigore condenfa- am fuccofum humorem extrahere? Refp. Om- f nino calorem exficcare , fed abinitio craíffiorem tis humor ad interiores confluat, unde lingua C0 nimio humoregravata minus officio fuo fungi humiditatem tollere, tum vero primum pau- Y oteft. 4 latim etiam fübtiliorem füccum evocare, quod fes CL.Probl. 10. Cà dumfit, caroab igne removenda eft, ne diu- rmatutinotempore mäjus J frigus experimur, quam noCturno, cum tamen tius affata omni fucco deftituatur. Alii volunt, cil fol propiór fit nobis? Refp. Ariftot. 4. hujus per calorem ficcum, qualis eft in igne, viam gu experientize caufas effes. 1. eft, quod fol diutius magis obftruifücco incarne, quam per calo- us abfuerit, undeterra magisrefrigerata eft, nec rem humidum, perhunc enim pori magis la- nol aurora calore fuotantum frigus tam cito pelle- xantur, utfuccus eggredi poffit. CLVI. Probl. 4. Curficcee carnes putredi- " repoteft. 2. Eít, quod fub diem & ros & prui- fte na decidant, quze frigoris cauía funt. 3. Eft, nisfuntexpertes? Reíp.Idfieri, quia putredi- quod venti refrigerantes, qui noctu producun- nis materia humor eft non fatis concoctus; is pet tur ext dieinftante magis flareincipiant. 4. Eft, cum tollatur per ficcitatem , merito fublata ü j quo ob concoctum cibum mane magis inanes materia etiam ipfa putredo tollitur , atque fimus, unde acrius nobis frigus videtur. hzec ratio eft, cur carnes fale, aromatibus, q CLI. Probl. z1. Curii, qui vehementer fri- aliisve ficcis materiis coxldiantur. . il gent, dolorem gravem fentiunt, fi ftatim copio- ff foigne calefiunt ; fecus, fi paulatim tepefiunt? $. V. pat Refp. Idfieri, quod inter frigus dolorem infe- JIe husnilitate. al rens & calorem frigus conceptum depellere ï rio conantem ingens pugna excitetur, dum calor - . CLVII. Probl. r. Cut cantores amanthu- qnores? Refp. Id fieri duplili ex caufa, nimi- hu ignis intro admiffum frigus vifua depellere fa- bu: tagit, & frigiditateconnitente , & quafia con- rum quod aífiduo clamore fpiritus animales & trario objecto fortiore effecta, & validiusinfur- vitales abfumant, atque adeo novo alimento dif gente; quze caufa eft, uttunc doloringens fen- ad eos reparandos indigeant ; deinde quod, nit fo tiatur ex contrariorum pugna exortus, qui qui- " .cum agutturefeularynge potiffimum vox for- d dem tuncfedabitur, cum a calore vis frigoris metur, hoc ficut & alia mobilia inítrumenta fuerit deje&a , prorfusque fuperata. - y facilius moveatur, fi humefattum fit, quam [ I CL Probl.r2.Curpingueshomines minus fificcnm permaneat. Addi forte poffet, quod frizent, ita utabaliquibus pinguedo velut ve- pera(fiduum oris & gutturis motum calor ex- n ftis externa habeatur? Refp. Id fieri propterea, .citetur, ab eoque humor in illis contentus Mil confumatur. f quod ex calore temperato cum humiditatis op- - Unde ficcitgtem'& fitim oriri timze copia nafcatur pinguedo , & per fe magis contingit. i It tenaxfitcaloris. Unde minus acceffum frigo- CLVILL. Probl. . Curinzeftate plus fudo- a T ti prebet. Ariftot. tamen 1. 8. Probl.7. vult, ris reperitur in humano corpore, cum tamen valde pingues frigori magis fubje&tos effe , majorineftate calor reperiatur, quiexiccare dií quam macros, tum quia exteriora membra folet? Refp. Id contingere tum propter potum valde diftant à fonte caloris, fcilicet a corde, copiofiorem , quem illo tempore fumimus, efg tum quia propter mollitiem frigori, aliisque tum propter calorem, qui in »eftate egreditur a, rebus frigidis acceffum facile praebent. ex corpore, adeoque humorem confumerenon Cet poteft; in hyeme vero füdores congelantur, $. 1V. adeoque etiam ex hoc capite difficilius egre- t De þccita(c; diuntur ex corpore. N CLIII. Probl. i. Cur plerumque ficcitas : in CLIX. Probl.3. Curpartes fuperiores ma- el viris magis locum habet, quam in fenibus? gis humore & fudore plenze funt, quam infe- a Refp. Id propter abundantiam caloris contin- riores? pro Refp. nota, fudorem nihil aliud Qu effe, quam humidum tertize concoctionis ex- gere, hicenim humiditatem fuperfluam, fi qua bur ineftcorporibus , abfumit, atqueinejus locum À crementum, quod cum fanguine per venas du- fs ficcitatem introducit. citur, ut fit vehiculum folidioris fubftantiz, aüt . CLIV. Probl. 2. Cur ficcitaslinguee fitis eft quodque, ubi munere fuo perfunctum eft, cum x indicium? Refp. Eam non femper effe fignum naturze minime idoneum, fed potius moleftum in'allibile fitis. cum fzepe etiam & tempore, fit, aut infenfibiliter natura expellente eva- quo aliquis abundebibit, fi egrediatur in ma- cuatur, autoperante naturalicalore, at eti- qui us gno ?e(tu, lingua ardore accenfa excitetur, li- amaliquandoeo, qui praeter naturam eft, per p« cetin hominenulla fitfitis, undefi quis inloco fudorem expellitur. Hocnot. Refp. Rationem lu frigido refrigefcerelinguam finat, mox etiam probabilem effe, quod fudor fanguini & fpi- poi appetitum potus fublatum fentiet. Quando- ritibus mixtusfit, atqueadeo cum his propter ï pot que tamen hzec ficcitas ex vero fiti provenit, innatum ipfis calorem furfum feratur. Prae- quia fcilicet ventriculus fufficienti humore de- terea vero cum fudor fit humor, . qui conco- fint Ia ftitutus euma reliquis partibus, & confequen- &ionem fubterfugit , neceffario fequitur, ut r ter etiamlin iis in partibus copiofus reperiatur , ubi con- oritur. gua, attfaxit, unde ficcitaslinguze coctio peragitur, quod fit in fuperioribus par« àd ^ tibus- Vej CLV. Probl. 3. Cur caro affata plus fucci, Cet quam elixata continet, cum tamen calqr. vi- CLX. It ! CO mll KEU Efomentin. 125 le CLX. Probl. 4. Cur, quilu&a fefe exercent, rofa materia tfänsfüäadi potbfï; 3. caufa eft, fi interpofitaaliqua quiete, iterum luc&tentur, quodanteriores partes facilius ambiente fripi- ] magis humore & fudore abundant, quam fi do teneantur, unde füdor erumpens repelii- continuelu&entur? Refp.Rationem effe,quod tur , expullus vero abfumituar; fecus veroter- ]« per exercitationem, quze per lu&tam fit, humo- gum & axillze unde hze prze czeteris membris : res attenuentur , & ferofo jam fanguini admix- facile fudant, quia omniüm minime funt ex- tipaulatim ad ambitum corporis, qui magis pofitze frigori, 3. caufa eft, quod partes poíte- j calore afficitur , transfluunt, magisque colli- riores magis carnofa fint, & cornfequenter la guntur eainparte, quia ábinitio cutis & mea- etiammagis humidze, cum enim ad carnem tus non etant referati , poftea vero humores generandam continuo fluat fanguis, conflue- " nondum ad eam partem delati , interpofita re vero nequeat, nitiadmixta ferofa fubftan- quiete,tempore intermedio confluunt, qui po- 1. tia tenuiorem & fluxiliorem reddente, neceí- S ftea fuccedente nova exércitatione majori im- fario fequitur, ut, ubi majoreftcarnis copia, petu copiaque effluunt. E contra vero continua ibi fanguinis quoque , & confequenter ferofi exercitatio, cum corpus vehementer calefa- humoris, abundantia major reperiatur. . Quze d ciat, hocipfo etiam magis excitat, & confe- tamen ultima rátio intelligenda eft, fi calor quenter minus materize fudori relinquit. debitus adfit ; nam hujus defe&u nares, etíl '"CLXI. Pr. 5. Cur magis induti, quam nu- carnofiffuimz? , minus tamen , quam czeterae di,humido füdore abundant? Refp. Solem ca- partes . fudant. lore fuo humores attenuare , & ab internis CLXV. Probl. 9 . Cur ea parte,' qua jace- partibus ad externas attrahere , & tunc quafi mus;non facilefudamus , cum tamen illa ma- ad fe tractas exiccando confumere. E contra- gis quam ceeterze partes, incalefcant ? R. Du- F rio vero, fi teCtzefunt partes per veftes, tum plicem hujus experientiaze rationem effe, :. eft, humorem quidem a fole elicitum veftesimbi- quod calorin ea parte nimis excedens efflu- : bunt, fed fimul etiam confervant, ne a [ole enteim materiam quodaramodo ablumat,& ex- difpergatur. Hinccum corpusin umbram ve- ficcet,2. eft, quod ex compreífione impedia- nerit, totum fudore afpergitur, quia fcilicet tur fanguis, ne libere ad partem comprimen- fol non amplius affulget ,.atque adeo a nu- tem & compreffam confluat, quofit, utneque dis partibus humorem abfumere non poteft. aquofa materia fanguini admixta ad cutem. XCLXII. Probl.6. Curfacies & frons maxi- exteriorem permeare poffit. - me fudore abundat, cum tamen minime fit gl CLXVI. Probl. 1o. Cur dormientes magis carnofa? Refp. Id ea ex caufa fieri, quod ea fudent,quam vigilantes? R. Id propterea ac- membra prze cseteris fudare foleant, quaelaxa cidere quod humiditates in internis partibus funt & rara, hzec enim aptiora funt ad humo- magis congregentur, & calor retroactus ma- rem imbibenduni, tale autem membrum eft Jores vires colligat, unde, cum fuperflue fint, caput,hoc enim perquam humidum effe, de- & naturze noxize,atteauatis iis vi caloris a na- monftrant , tum venze exinde tendentes , tüum tura commodetunc expelluntur, unde etiam diftillationes ex eo fluentes, tum cerebri co- fit, ut non ftatim atque fomnus advenit, fador E R pia, tum ipforum pororum abundantia. Cum efflaat, taotum enim temporis intercedere ergo humorgravis fit, &ecapite deorfum flu- debet, quantum fuiticit ad attenuandam ma- at, bincfrons, quae immediate cerebro fubja- teriam vi caloris introgreífi. 1 cet, primafudat , & tum primum facies. CLXVII. Probl. r :.Quarelaborantes , ubi CLXII. Probl. 7. Cur detergentibus magis quieverint, fudant? Refp. Etiam boc duplici fluit fudor, quam omittentibus hanc deterfio- ex cauía fieri, 1. eft, quod laborantibus venze Tem ? Refp. Iddüpliciex caufa contingere. r. fpiritu inflatze poros occludi cogant , unde fu- eft, quiafudor cuti adhaerens ab extrinfeco dor exire prohibetur , quiefcentibus vero refi- ambiente refrigeratur , unde repellit fübfe- dent, unde amplior: copia fudor promanat, quentem hutinorem, nead exteriora propella- perinde fere, ficutin canalibus aquee aliquam- tur. 2. Eft,quod fudor ille cuti adhaerens mea- diu obturatis majori impetü aqua prorum- tus obftruat, aut multitudiae fua, aut craffitie, pit, 2. caufaeft,quod ex motu vehementi ca- autlentore,aut omnibus his fimuljun&is,unde lor concitetur, quifpiritusattenuat, & quafi exitus otmnibus fudoris partibus intercluditur. coníumit,humores autem attenuatos in ae- CLXIV. Probl. $. Cur in tergo magis, rem convertit, unde materia fudoris confu- ä quam pectore,fudamus ? Refp. Triplicem hu- miturautimmutatur. É contrario vero,cum a jus experientiae caufam effe, z. eft, quod in labore ceffatum eft, & fimiliter calor definit , pectorelocus concavus reperiatur , in quem & e converfo fpiritus & vaporofa materia humor , qui fuperfluit.facile convertatur.unde cralfior reddita priorem naturam acquirit, at- poítea per tuífim aut fortem excreationem que in humorem vertitur , perinde ut vapo- poterit expelli; in tergo vero cum craffiores res e terra vi folis elevati in áquas tandem SAy * g fint partes & cavitates magis diftantes,fudoris refolmntur. : materia , quxe alioquin per aliquam partem X AIABT AV propelli debet, camnonhabeat alium locum, àd cutim fertur. Atque hzecratio eftetiam, cur De transmutatione mixtorum. Venter minus, quam pectus , fudet, quia fcili- CLXVIIL Probl. 1. An poffit Phoenix re- cet & venter multis cavitatibus, puta vefica, nafci viribus naturze;nam plerique memorant,. illum colle&is in excelía rupe cremiis , &fe- gäge&ixüs,u;ero, &c abundat, ad quos vloqus; fe- Xyyys - ftucis, 226 Bibliothece IManualis Concionatorie J ftucis,novae quidem proli cunabula, fibi vero Hieronymus fcribit, cum fuos pullos a ferpene f feralem rogum conítruere, quo conícenfo fo- te occifos reperit,lugere,& fe, & latera fua per- [ laribus fe radiis exponere,alarumque ventila- cutere, & excufo fanguine corpora mortuo- tioneignem excitare,in quo in cineres rediga- rum refuícitare ? Refp. Aliqui , non antiquam tur,tanquam materiam repullulationis ; altero formam, fed novam animam generari , ficut enim diea morte vermem in cinere nafci , qui abignenovus calorin eadem aqua produci- tertio alis adnatis,quotidianisque incrementis tur , fi prior calor deftru&us fuerit. Aliitamen tantum proficiat, dum paucis diebus in no- probabilius negant hanc totam narrationem , vum Phoenicem revivifcat? R. licet non de- probantque falfitatem ex ipfo modo produ- fint, qui putant,hancavem fine alio femine re- cendi viventia, ad quae cum certze difpofitio- f naíci, conformiorem tamen Philofophiz effe nes requirantur,quales utique in fanguine pe- à licani non funt, meritofabulofum creditur, contrariam fententiam, cum Phoenix animal H perfectum fit, atque adeo nequeat ex putri quod de eo communiter narratur. l materia fine feminali virtute prognafci. - CLXXII. Probl. 5. Verene uxor Lothin fta- ( CLXIX. Probl. ?. Qui fieri poflit, utleones tuam falis & Nabuchodonofor in bovem trans- 4 catulosfuos mortuos vivificent, nam, tefte mutati funt? R. 1. Uxorem Loth, quoad cor- Gefnero, lezena catulos fuos mortuos patit, pus vere in ftatuam falis transmutatam effe, Y ficquetriduocuftodit, donec veniens paterin quod Author de mir. S. Script. 1. a. c. 11. fic faciem eorum exhalet,vel ut alii volunt , rugi- contigiffe ait, ut Deus in corpore illius, quid- tuanimet ? Refp. Aliqui, rationem effe , quod uid falfe materize erat, per totum corpus tv Jeones fint calidiffiminatura,ut eorum nobi- diffuderit, adeoque infecerit, utfal fieret. R. 2. f litas,fortitudo & audacia probat, foetus autem Nabuchodonoforem non fuiffe in verum bo- humiditatem continet, ex generis temperie , vem converfum, fed tantum periiífe corporis Í qua ficcitate complexionis & caliditate vi- puchritudinem , roburque & ufum membro- fcofior redditur, & maxime circa cerebrum rum amiffum effe, uti & rationem corruptam, praevalente ficcitate , & animali fpiritu adju- ut more quadruüpedis incederet , & gramen | vante, unde nervis obftru&tis fpiritus exclu- proficuum apprehendens comederet. duntur , ne virtutes poífint actiones fuas mo- . CLXXIII. Probl. 6. Poteftee mulier in vi- vere. Parentibus ergo rugientibus circa foe- rum transformari? R. affirmative, fic enim, tum, fpiritus per os & auresingrelTi, & mea- utalia exempla taceam,Delriol. 2. difquif.ma- tus capitis , praebent foetui motum. Alii ta- gic. c.32. narrat, probe Conimbricam viro no- Iï: bili fuiffe filiam Mariam Pacheco nomine; f men putant, catulos hos jam ante vivere, fed femifopitos , prout nonnunquam Mhomines quae circa pubertatis annos repente in adole- deliquium paffi experiri folent, & tunc per ru- Ícentem mutata viriles induit veftes, & nomen 2 gitumleonisa fopore excitari. Manuelis affumens navigavitin Indiam,ibique CLXX. Probl. 3. Poffuntne folia arbdrum, ftrenuum militem egit , redux vero in patri:m autipía arboris fubftantia in volucrem muta- uxoremduxit. Sed ejusmodi foeminas An- ï ri? Namgraves AA. apud Majol. to. 1. coll. 6. dreas Laurentius]. Anatom. 2. q. 7. negat ; pu« tradunt, Berneces aves deligno crefcere, nam re foeminas fuiffe ante mutationem, fed An- lignum de abiete marinis aquis incidens,quan- drogynos , fexufoemineo praevalente primum do fucceffu temporis putrefcere coeperit, hu- ob humiditatem primze zetatis , poít crefcen- morem ex fe craíffum emittit, ex quo denfato te calore influente, & immutata humiditate formantur parvae fpecies avium ad magnitu- mafculum fexum prævalujü'e , & membrailla dinem alaudarum, quze primum funt nudze, foras protrufiffe. ä dein maturantes plumefcunt, ac roftris adlig- CLXXIV. Probl. 7. Produciturne diverfa t num pendentes per mare fluitant usque ad ma- anima,quando vermes in papiliones aut bom- turitatem, donecfe commoventes abrumpant, byces mutantur , aut quando, ut referunt non- ficque crefcant, & roborenturusque ad debi- nulli, Japonenfe quoddam animal magnam tam formam. Harum multas, inquit Vincent. partem. juvenis canis maguitudinem pilis Beluac.Hift.natur.l. 16. c. 40. audivimus & ipfi molliffimis, & fapidis ad edendum carnibus vidimus , virosque fide dignos , quieasadhuc ftato tempore, velutamphibium appetitu na- pendentes fe vidiffe teftati funt , anferibus mi- turali fréquentat mare, in quo natatu quoti- nores funt, colorem habent cineritium ac ni- diano, &anferinis quafimerfationibus mem- grum, pedesut anates fed nigros. Pari modo bratim a capite ad calcem mutatur , quousque pigafetta teftatur in India Orientali, fe arbo- omnino in pifcium naturam tranfit? Refp. li- ä; rem vidiffe, cujus folia etiam a trunco abrup- cet dici poffet, folam exteriorem formam & taanimata effent , moverique ac vivere, fed accidentales quasdam difpofitiones in tali ca- non diu, nempe non ultra ottavum diem, de- fu mutatas effe , probabile tamen valde effe, — — —5 ficiente proprii humoris alimonia, quam ex quod nova anima producatur ; nequeobftat ; arbore traheret, idque fe experientia didicif- quod vermiculi & volucres fpecie diftinguan- —— m fe. Refp. Hzec omnia vel animalia effe, vel tur. Namlicet commune pronunciatum neget, certe tales- aves ordinario modo generari, ea, quze fpecie diftinguuntur, in fe mutuo diasidiud — ia cum Hollandi Ann. 1596. fcripto teftati fint, commutari poffe, nihilominus tamen pro- fe circa novam Zemlam in Berneces ova fua pter naturalem fubordinationem unius fpe- p DPET foventes incidilffe. ciei ad aliam videtur, fi non in omni- CLXXI. Probl. 4. Quid de pelicani trans- bus,in aliquibus certe, concedenda ejusmo- mutatione fentiendum, quem etxam ipf;e- 3. di transmutatio. Sic enim & alimentum viven- ——ÓT la Titulus L. Eleménta. 727 viventium plerumque fpecie diverfum efc, & ju copia exhalationum cometz infervientium tamen in eorundem fubftantiam cpnvertitur. adfupremam regionem delata, multum etiam t CAPUT V. manet, ia media regione materize ventis gig- nendis aptze; ventos autem fequumtur maris Ie Meteoris. tempeflates. Terre motus vero & inunda- ) h d- tiones fignificare poffunt, quatenus exhala- ]* tioaes copiofe extrat?e, dum liberum e ter- De cometis. re gremio exitum quaerunt, eandem concu- CLXXV. Pr. x. Cur comete ordinarie in ja tiunt, & mareagitant, hinc tanta inundatio fuprema, nonautem infima vel media regione fequitur, ut fubmerfas aliquando infulas, co- ) a&risapparent ? R. Duplicem hujus rei ratio- meta apparente, Seneca narret. nem effe. 1. eft, quod media regio frigida nimis, CLXXXI. Probl. 7. Quomodo przelia aut la infima vero non fufficienter calida fit. 2. eft, " mortes Principum fignificare poteít cometa? quod moveatur ad motum fuprem:e regionis Refp. Javellus, tempore cometze effe exceffi- ab orienteinoccidentem, undetanto tardius vam caliditatem in aére diffufam , quzeinflam- movetur , quo vicinior eft medize regioni , tum mans fpiritus in humano corpore cholericos vero moles refiflit rapienti. reddat, ex cholera autemincitantur homines " CLXXVI. Pr. 2. Curin autumno maxime adiram, & ex hac ad vindi&tiam , ex vindic'a oriuntur cometze ? K. rationem effe , quod denique.ad praelia. Mortem vero Regum aut ^ hyemale frigus exhalationis elevationes ter- Principum, ait, per cometam ideo fignificari,. re conftritionem prohibeant, vernus calor quodtempore cometze calor iile nimius val- debilis fit, aeftivus v de alteret corpora przcipue delicate viven- ja fumat. ero cito diffipet , & ab- tium , difponatque ad zegritudines, quze plu- l CLXXVII. Pr. 3. Undetam ingentibus Co- ribus funt mortales. Rette tamen addit cit, 1 metis,quales olim Soli lunzeque fimiles vifi Auth. hzec figna non necetfario fumi a come- funt , tantum pabuli ? R. multa ad hocjuvare, ta,fed tantum cum inclinatione quadam, un- materiam fcilicet ante praeexiftentemin fuüm- de aliirectius dicunt, per cometam mortem l ma regione aris ;ejus denfitatem, novasiden- talium regentium duplici modo fignificari, la tidem furfum attractas exhalationes, motuum fcilicet ut vela Deo tanquam inftrumenta af- )s Yaptus, quofit, ut cometaimpingat in diverfa- fumantur , ut vult S. Damafcenus, velutjudi- rum mundi partiumexhalationes, easque fibi cent dictas morborum caufas tam Principibus, uniat; tarditatem ignis improportionati ad quam ceeteris hominibus communes , quia tantum tam vifcofze, tamque bene compa&e tamen Principum funera facilius, quam pri- materiz cumulum depafcendum, przefertim vatorum notantur, hinc vulgo cometze füne- cum ifteignis fit vicinilimus locofuo naturali, Certe vel runi regiorum przfagi dicuntur. ]s remotus a contrariüis, ac proinde non tam ante, vel non diu poft , quam Anno 1618.. ]« vehementer agens. - cometes apparuit, clariffima orbis germa- j CLXXVIIL Pr. 4. Quze caufa eft, quod tri- nici fidera Matthias Caefar, Anna Imperatrix, plici potiffimum calore appareat cometa, ar- Archidux Maximilianus, Carolus Marchio, j« genteo fcilicet, rubeo & nigrofeu fufco? R. Id bonorum omnium dolore & gemitu difpa- : potiffimum ex divería denfitate provenire; ruerunt. narn aliquando efttam temperate denfus,ut ex -& f calore fphaerzeignis fecundum om1es fuas par- X tes inflammari poffit; & tum propter fubtili- De tonitru. tatem , ut ftella alba vel argentea apparet. CLXXX. Pr. i.Undetadtà diverfitas -fpdl Quandoque eft adeo denfüs , ut non poflit bene in tonitru provenit? Refp. Kam a varietate ex- inflammari, licetigniatur, & tum ftella rubea, halationis przecurrentis, & nubis percufíze velut lignum denfuüm ignitum xotundum, a provenire ; fi enim exhalatio copiofa eft, & quonon exit flamma, apparet. Denique ali- deufa, tonitru erit grave, cum corufcatione ; fi r:i quando eft adeo ex fua vifcofitate condenfa- vero exhalatio & nubes eftrara, fit corrufcatio tus, utnecigniri, nec inflammari queat, fed fine tonitru perceptibili, fi tandem exhalatio potius extinguat ignem fibi propinquum ex fueritin nube fpiffa, fittonitru fine fulgure. craffitie fuze materize, & tunc ut magnus car- CLXXXIII. Probl. 2. Quomodo tonitrua bo niger apparet. , campanarum pulfu diffipari queunt, velaene- CLXXIX. Pr. 5. Quomodo cometa poteft orum tormentorum explofione? Refp. id pro- :: fterilitatem , aéris intemperiem, febres pefti- pterea fieri quod pertalem fonum a&r commo- veatur, nubes diffolvantur, & fic exhalationi- lentes,fignificare? R. poffe id fieri ex ea caufa, quod tellus talitempore fua humiditate, quze bus vize aperiantur, qua fcilicet ruptione tam foecunditatis caufa eft, privetur, ficczeque ex- vehementi egrediantur. Campanze tamen pul- halationes aérem inficiant, praefertim juxta fu etiam ob facram Epifcopi benedi&ionem . Y M- loca paluftria, in quibus humor ad foecem tempeftates a d2emone excitatas vel fedant , exiccatus putrefcit, calor item & frigus pree vel ingruentes impediunt, vel alio avertunt, dominantia morbos acutos faciunt. hincipfzeveneficae quandoque faffze funt, fe,- CLXXX. Pr. 6. Verene poffunt cometze quando a da2emonead conventum velinde do- ventos , tempeftates, terroe motus & inunda- mum vehantur , audito facratze campanze tiones naturaliterfignificare ? Refp.poffe, & figno, ab ipfo trepido & fugiente in folum ventos quidem ac tempeftates, quia eft tanta dejectas : effe. CLXXXIV. Za8 Bibliotheca Munuaks Concionatoria. f CLXXXIV., Probl. 3. Cur nigro rubefcen- CXCI. Probl. 3. Cur pavidi homines fpe- u tium nubium tonitrua omnium periculofiffi- cus altiores contra fulmen tutiffimas putant ? £0 ma funt? Refp. caufam effe, quod indicentma- Refp. Id ex ea forte perfuafione oriri, quod, te- fte Plinio, fulmina infra terram non altius , fü cnam ibi effe copiam aquarum & ignitarum 21 exhalationum, & confequenter longam inter quam quinque pedibus, penetrent.Scalas vero (à hxec contraria pugnam fore; grandinesque a- alii tutum refugium putant, quod illae ob de- deo ac fulgura fecutura, uti albicantes nubes clivitatem videanturi&um fulminis poffe de- ( clinare,& alio avertere, ficut videmus inlori- d indicantfe magna vaporum copia,& tenui ex- halatione conftare, unde minus periculofze cis, galeis, & ipfo cranio humano fieri. qu funt. Nigrae denique compreffas exhalationes CXCII. Probl. 4. Verene contra fulminis fie ft indicant, ac propterea propter refiftentiam impetum defendere poteft lapis, qui cum ful- tit maiorem nubis peticulofius eft tonitru. mine deciderit, in oftio domus fufpenfus ; aut, CLXXXV. Probl. 4. Curtonitru fequi vi- ut vult Niphus, ferrum multum fecum porta- [ 7 deturfulgur, cum tamena parte rei contrari- tum, & aqua multa confperfum; aut, ficut vult fe um fiat? Refp. rationem elfe, quod fonusnon Plinius, Laurus,coralluum , tabernaculum e percipiatur a nobis, ficut color per fpecies, pellibus, vitulo marino detra&tis, confe&um; üt color enim. in inftanti operatur fuas fpecies autlapishyacinthus, aut ex avibus aquila ? & movet fenfum; at vero fonus tardius per- Refp. Conimbr. &alii, hancimmunitatem ab h venitadauditum, ut experientia docet. i&u fulminum vel omnino fi&tam effe ( cum g CLXXXVL Probl. 5. Qui fieri poffit, utali- conftet laurum fulmine ictum effe) vel in An- qua tonitrua exaniment homines, ficut fieri in tipathiam naturalem, quz fulmini cum iftis fi "Tartarorum regione, nonnulli apud Majolum intercedat , referendam effe, vel certe vitulum Vi à Ícribunt? R.. Id duplici modo contingere pof- marinum & aquilam tacito naturze inftin&ta fe, 1. propter terrorem nimium & repenti- fulmina przefagire , feque per id tempus in al- num, quoaliquoties homines exanimatos ef- tiffima tutiffimaque loca recipere. Q fe,ex hiftoriis conftat. 2. Propter venenata ful- CXCIII. Probl. s. Car hyeme quam zefta- gura,quae ex accenfione venenatarum exhala- tefuntrariora fulmina? Refp.in hyemerarius p tionum exorta funt,a quibus proinde homines aut nunquam evenire, quia tunc exhalationi- afflari, &tandem gmnino necari potuexfunt. : mis parum caloris habet; atque adeo ignem non concipit. , /Eftatis vero tempore calidi I S TE ficcique halitusterrze , uti exiliores funt,ita in d ü nubes admodum tenues & infirmas, atquea- De HJlgur&. deo ad fulmina proferenda parum idoneas denfantur. Hinc inlocis calidiffimis , ut in t CLXXXVII. Probl. 1. Curmultze anguilloe JEgypto , & frigidiffimis, ut in Scythia , tefte capiuntur, ubi frequens eft corufcatio, ficut fieri Niphus teftatur? Refp. Id fortaffe ex ea Plinio;nulla fulmina cadunt ; crebriora autem Y funt in iis locis, quae femper quodammodo caufa fieri , quod abillius exhalatione defcen- vernant, aut autumnant, ut in Italia, in qua denteinfe&tze cavernarum , in quibus latitant, li aquze amarze &infipidze reddantur, & ab an- jam oliminter Tarracinam & zedem. Feroniae f turres bellicistemporibus fieri defierint, eo hi guillis poftea deferantur. quod omnes fulmine fuerint dejeCtze. CLXXXVIII. Pr. 2. Cur intuentes coelum h fulgurans dicuntur vel ceecitate; vellepra tan- CXCIV. Probl. 6. Cur fuülmina nonnun- tr quam fulphureum odórem emittunt? Refp. ü gi? Refp. Id fierifortaífe, quod hauftus per po- caufam effe, quod fpiratio, in quaardent, mul- ros faciei & oculorum noxius ignis inflet, & V humorem chryfiallinum exüccett tum habeat fuülphureze materize ; ut enim in L terrz vifceribus fulphurgignitur,ita & in ae- re. Quandoque etiamipfehabitus caufa talis 25 & IV.s, H odoris eft , dum fcilicete terra fulphurea evo- De fulmine. catus nativum folum redolet. 4l CXCV. Probl 7. Cur fulmen plerumque -CLXXXIX. Probl. »I. Cur motus fixlminis dura & denía, non autem tenuia & rara.lzedit 2 Hi h ad terram plerumque obliquus eft? R. Arifto- namconftat aurum illdefo facco, enfem non teles, id propterea fieri, quod fulmen propter Yefa vagina , offafalva carne, combufta effe? lu R. Quod ignis traje&ui obftet , unde fulmen, Y eravitatem fuam, & nubis explofionem deor- um impellatur, & aliundeignisin exhalatio- dum eorum contumaciam vincat, moram ne conceptus furfum elevetur, undefit, ut, trahere,atque adeoin ea vim fuam imprimere, Í dum neutra visalteri cedit, media & obliqua neceífe eft. In aliis vero, quze tenuia & rara feratur via,donecignea vi fuperata fulmen ad funt , ubi fulmen vim fibi refiftentem non in- terram eadem neceffitate, qua excuffum eft, venit, per poros & occulta foramina celerri- me, atque adeo fineinjuria , transcurrit. horrendo cum fragore detrudatur. Í — CXC. Probl. 2. Cur feriunt altos montes CXCVI. Probl. 8. Qui fieri potuit, ut doli- otifimum fulmina ? Refp. hoc ipfo, quod um fulmine correptum frangeretur, & combu- reretur, ipfum autem vinum fubito concretum lE obliqueferantur, ut in priori Problemate o- ! ftendi, celfiffima quzeque iisobvia fieri, ideo- ftaretjita ut rigorilletriduo duraret , quemad- 1modum Aib. M. intr. detonitru c. 22. refert? que in ea frequentiusxfulminaimpingere. E Refp. Calorem polífe liquores addenfare, fi ii ". ficcam f "Tutulus . L. ». EZementag 729 | ficcam exhalationem admixtam contineant, - poffit, quia periti vinitores! ,cum inprimoflore uti pstetin falis, nitri, fulphuris, & fimilium vitis efl, condenfata relinquit, poft florem au- corporum generatione. Cum ergo etiam ful- tem auferunt, ut radiis folis tangi queat. men virium calidis exhalationibus confperfum CCiI. Probl.14. Curfulmen quandoquerem attingat, nec idob liquoris copiam, aliamve tactam diffipat, nec tamen adurit? Refp. Tale cauíam penetret, ideo exteriores illius partes fulmen. plerurque craffius valdeque conglo- circumquaque addeníat, & indurat, unde iis- batum humidifpiritus coacti admixtionem ha- dem vinum quafi corio inclufum detinetur, bere, ac proin & tardius moveri, atque ob craf- quod credibilius facit Albertus exemplo Pfelii fitudinem fuam, & moram omnia quidem in- herbze, quze vino admifta replet ipfum humo- tus & extra denigrare, & incenfo fumo vefti- re vifcofo,quem cum vinum infito calore ad ex- gium fuirelinquere, verum ob vimimbecillam tremitates diffundat, hinc idem vinum veluti & vaporis copiam non amburere. crufta quadam obducitur, qu2e per aliquot dies CCIII. Probl. r;. Curfulmenretiainipfisa- adeo pertinaciter durat, utn " quis jacentia comburit? Refp. Talis fulminis fe vinum dilabatur. ecíracto etiam ya- H pammam multum fuülphureze, vifcofzeque ma- CXCVII. Probl. 9. Cur autemalias vinum; terize continere, itautinaquam miffa, materi- ut Lucretius refert,uta fulmineillzefo dolio ex- amqueignibusopportunam nacta,poffitardere. hauftum fuit. Refp. Id forte propterea conti- CCIV. Probl.16. Curea, qux fulminefe- giffe, quod dolium tale rariore fübftantia con- riuntur, prius intremifcere folent? Refp. Id ftiterit, adeoque fulminis vilaxatum facile fue- ob vibratum aerem, quem igneus halitus ante rit, & fecundum omnia latera rarius fa&tum ,. fe preffit, contingere; nam tefte Ariftotele & "unde igneus fpiritus fine difficultate inid fere- Seneca neceffe eft , fulmen przemittere fpiri- cipere potuit, & vehementia caloris fui repen- tum plurimum, & agereante flatum congloba- te vinum exiccavit, & abfumpfit. tum, acatergo ventum & aerem quafitrahere, .CXCVIII. Probl. 1o. Cur vinum fulmine metu fcilicet vacui, cum jam vaíto impetu in concretum, ubi iterum liquefa&tum fuerit, fi aerem fulmina inciderint. "potetur, exanimat, aut amentiam inducit? . CCV. Probl. 17. Cur fulmen quandoque Refp. Caufam effe, quod fulmen illud in fe no-. pilos illaefis czeteris animalis partibus adurit? i xias qualitates fulphuris aut alterius fimilis Refp. Id ex vaporis aut halitus debilitatione materiz contineat, quibus fit, ut non folum contingere; cum enim nimis deb lis & divari- dejecti, fed etiam afflati tantum fulmine quan- catus fit, etiam ipfum fulmen non ulterius age- doque dejiciantur, licet epetalis dejectio in re, aut aliud alterare propter flammoe fuze de- metum potius, aut nimium aeris impulfum, referenda fit. " Y bilitatem poteft, pilostamenadurit, quia fic- ciffimi funt,, atque adeo facillimze incenfionis. CXCIX. Probl. 11. Cur ferpentes aliaque - CCVI. Probl. 18. Curfulmen quandoque fo- venenata fulmine percuffa venenum amittunt, lacolliaureaornamenta, &nullam aliam eti- econtrario vero, quae venenum non habent, il- am exanimati hominis partem lzedit, uti Orofi- lud concipiunt? Refp. Rofterioris experientize us l. 5. c.15. filize Lucii /Elii Equitis Romani rationem effe, quod fulmen, ut ante dictum, ex- contigiffe fcribit? R. Id inde provenire, quod MC WW QU TU o OE UP 1 0 5 halationes malignas & venenofas admixtas vires fulminis ex liquefactioneauri,velaliarum habeat, quas proin in rem non venenatam fimilium rerum fibi refiftentium diffipatione e- transfundit. Rationem vero prioris experien- languefcant, ut nihil amplius in cutem poffint. tize effe, quod vel venenum illud vifua exurat, . CCVIIL. Probl. 19. Curomnia fulmine iQa , vel venenis utriusque contrariis in fe mutuo uti Ariftoteles refert, contra ipfum fe fulmen tamdiu agat, usque dum utrumque alterum attollunt, ita ut homo quidem faciem erigat, in ad mediocritatem quandam traducat & ita ve- nenum effe definat.- z : arboribus vero quzedam quafi hoftilia furgant, imo.utrefert Plinius, hominum & animalium --- CC. Probl. ra. Curhominem facilius ; qxuam: capita ad fülminis exitum fpe&ent ? Refp. animalia czetera, fulmen nulla fzepenota exte- Ligna diffracta , & halitau fulminis exiccata. rius facta interficit. Refp. Rationem effe, quod fuas contra hoftem quafi criftas erigere, ficut, homorariori carnis conftitutione, quam ani- experientiatefte , membrana quoque a fole ex- malia, fit praeditus, neque pilis adeo, cortice, ;ï iccata contra calorein folis exurgit; hominem vel fquamis, fed molli cuteintegatur, ut exte- vero faciem forteideo attollere, quia fulmine rioribus proinde minime lzfis ad interiora i&us, quafi attonitus redditur; naturale enim membra tranfeat fubtilis exhalatio, quae fi vi- eft, uthomo fe contra nocivum repente fuper- - fcofa & magis compata fuerit, exteriora vel veniens dirigat, aut certe id accidit ex ictus aduret, velcolorelucidofaltem inficiet. ipfius impetu, qui vertit ea , quze percuffit , XCCI. Probl. 13. Cur praeomnibuslignis vi- contra impetum. tis fulmine frequentius aduritur? Refp. Cau- CCVIII. Probl.2o. Cur vigilantes ictu fulmi- » fameífe, quodalialigna poros obliquos habe- nis perculfi conniventibus oculis, dormientes ant.atque ad^o fulmen in profundum fui non vero apertis reperiuntur? Refp. Id accidere, admittant. Vitis vero meatus reCtos habeat, quod vigilaas animadverfo fplendenti fulgure itaque difpofitos, ut cortice nunquam bene fibi claudatoculos inpe laefos; alter vero repente cohzerente fülmini fint expofiti, idque pereos tactus oculos aperiat, toto corpore commotus, facilead medullam. & animaelocum usque fe« uti animalia caetera bombardarum globis tra- feinfinuare poffit, unde viti natura latiora de- jecta in fomnis, apertis oculis, dum expirant, dit folia, quibus fe fuosque fru&us defendere fubfiliunt , natura reluctante., L2 24 CCIX. R. P. Lohn, Bibl.xMan. Zom. L. 739 Bibliothece Manualis' Concionatorice CCIX. Probl.2:. CurlaGecitius, quam feptentrioneoritur, fed medium quafi tenet ; ut qui ficut in vicino utrique eft, ita utrius- ä alio humore ignis a fulmineaccenfus extingui- tur? Refp. Caufam vel in majorem ejus den- ue etiam qualitates participat. fitatem, velcerte in alias qualitates igni tali -CCXTIL. Probl.8. CurFavoniusidem ho- ris pomeridianis, & non mane fpirare folet? 6 contrarias, & nobis a pofteriori duntaxat co- Refp. Rationemeffe, quod folehumorem dif- enitas neceffario conjiciendum vi,glgri. fundente venti potiffimum oriantur ; nam hu- mor, quiantea concrefcebat , tabefcere inci- T ä pit, cum vis caloris in propinquo eft, itaque De vmti;.j ventum excitat. Cum ergo Favoniusab occa* fufpiret, merito pomeridianis potiffimum ho- -^CCX. Probl.r. Cur folus ventüs coecias 0 exotuni numero ventorum nubes cogit ? Refp. risoriri dicitur, tunc enim fol ad ejus locum Dupliciexcaufaidfieri. 1. Eft, quod ventus accedens, humores invadit, & calore fuo in ventum convertit. ( adverfus eodem tempore reflet. 2. Eft, quod de locis eminentioribus fpiret ; nam partes, CCXVIII. Probl. 9. Cur Euro fpirante o«* l quae ad folem orientem vergunt, eminentio- mnia majora videntur? Refp. Id fieri, quod eo vento aer obícurior, caliginofiorque red« res funtillis, quzetenduntad occafum , unde etiam majoriimpetu ventus vagatur, & nubeg datur, conftat autem aere nubilo ob refractio- q ipfas congregare poteft, & rotare. * * nem omnia majora, quam fint, videri. excuffi nuä CCXIX. Probl.1o. Cur venti fuüturi indi- tl CCXI. Probl. 2. Cur venti qui bibus faeviunt, imbre fuperveniente mox cel- cium eft, fiperaerem multzearaneze ferantur? fant? Refp. Caufam effe, quod venter nubi- Reip. Rationem effe, quod aranea fuo opere fungatur,cum ccelum ferenum eft; feruntur au- um origo fit talium flatuum , undefi venterhic aqua expreffa confidet, hoc ipfo etiam ventum l tem fila, quoniam refrigeratus aerin terram éonfidere, necefífe eft. corruit, refrige brius qbam dium eft. i xfatio autem hyemis primoxft- . CCXII. Probl. 3. Curaquilo cre l;rrz- Cut5 ! fi v&ntus mahe aufter fpirat? Refp. Arift. Id fieri , quod a- quilo parti orbis terrarum habitatze vicinus fit, ceperit, toto propemodum die durat?. Refp. Quemadmodum omnis conftitutio femel facta atque idcirco latere non poffit; aufter vero, t quia e longinquo admodum venit, nifi valde preevalida eft, ita ventum quoque, cum fole [ vehemensfit, venire non poteft, fed : oriente vehementiffimus fit , hoc ipfo etiam citiuï confumitur , quam ad nos veniat. longi-usvpr—otrahi poffe. ( - CCXIIL Probl.4.iCur Aufter noni ncipienä,. l fed definens imbrem affert? Refp. Id duplici ^. TV. : ü ex caufa contingere. r. Eft, quod aerem co- — De terra qmotu. gat e longinquo, quo coacto, aqua exprimi- tur. 2. Et, quodauftroincipiente calidus ad- CCXXI; Probl. r. Cur terrae motuä in fe-' hucaer fit, utpote qui profectus fit a calore, ptentrionalibus terris raro contingit ? Refp. rationem effe, quodiniislocis ob nimiam fri- Vi proceffü autem temporis refrigeratus , in af' q uam melius mütari poffit. gorisinertiam haud ita facile in terrze fpecu- ) CCXIV. Probl.5. Cur tempore hyberno bus exhalationes gignantur , fecus accidit in plagis ad 2equatorem vergentibus. lt venti veniantaboriente , zeftivo autem ab oc- CCXXII. Probl.2. Curterrze admo dum ca; à cidente? Refp. Hocpropterea fieri, quod fol occidens nobis nubes poft fe relinquat ob va- lidzeraro quatiuntur? Refp. Caufam effe, quod fpirationes in talibus locis zeftu nimio confe- poresattra&os, exquibus poftea Favonii ori- untur; quia vero tum incolis inferioris hemis- ftim diffolvantur, & evanefcant, atque adeo phzerii oritur, ventum illis ab oriente produ- omnem terrae motui materiam fubtrahant. ;ä CCXXIII. Probl.3. Curloca cava & fungo- cit, econtrario vero cum partiinferiori occi- dit, apud nos eodem modo ab oriente tales fa frequenter terrze motus fentiunt, uti videre ventos caufat , & fi quem forte jam productum eftin Phrygia, Italia , Caria, Lydia, multisque I aliis regionibus? Refp. Talia loca prae caete- l inveniat], tum auget illum, & confequentet majori impetu vagatur. ris concuti,quia ob cavitatem fuam aeri copio CCXV. Probl.6. Cur venti, cum frigidi fo acceffum przebent, atqueadeo majorem ha- bent ad generandos halitus commoditatem. fint, magis fzepe, quam folipfe exiccent? Í Refp. Rationem effe, quod fol vapores qui- Alibi autem nonfunttales cavernze , aut certe dem e terra evocet, fed tamen relinquat, at- coelo patent, adeoque fecurze funt, quia libere praeconceptum fpiritam exhalant. que adeo perillos magis humectet; venti au- Cur montofa fæpiuä t tem non tantum evocant humores , fed om- CCXXIV. Probl. 4. t nino fecum abducunt, unde magnam " terrae motus fübeunt; quam plana? Refp. id oriri ficcitatem neceffe elft. i'nde fieri ,, quod montofa loca ordinarie fpecubus & cavernis abundent, unde ob caufam priori CCXVI. Probl. 7. CurFavonius ventorum omnium fereniffimus & jucundiffimus eft? problemate allata k m magis apta funt Hatibu:f generandis. [ Refp. Caufam effe, quod ipfe prae reliquis " CCXXV. optimam qualitatum temperiem poffideat , 'Probl. s. CurInfülzetam frequen- nam neque calidus nimis eft, ut qui de meri- ter concütiuntur,uti non fine damno fzepius Si- t 2e, & aliae þilia, Eqboeg, Tyrus, Lipara, Molucc die, ortuque fpirat; neque frigi'cl?u"s,-'2^ utqgig | — Ztulus L. Elemenia. 13l expertze funt? Refp. Idinde contingere, quod quilibet fub peculiari & propriareiïexionis an- ob antiperiftafin circumjecti liquoris multum gulo illam intuetur. fulphuris & exhalationis generent, atque adeo CCXXXIII. Probl.6. Cur fübinde'duplices ampliorem motibus materiam fuppeditent. apparentirides? Refp. Id abiterata reflexio- CCXXVI. Probl.6. Curarenofa &ex limo ne radiorum provenire, fit enim fecundaria a concretararoquatiuntur? Refp. Arenofa ra- primaria,ficut fecundusParelius a primo,quod xoconcuti, quia aer ineisinclufus absque ri- fuadent colores inverfepofiti, cum alias quo- xa exire poteft ; ex limo vero concreta raro quatiuntur , quia rece que & fpeculum, vel aqua prius reddat pro« ptaculis carent , ut.in pinquiora objecta; velut fi arbor ad litus füb AEgypto cernere eft. aqua appareat, ejus truncus fuüb aqua appa- - CCXXVII. Probl. 7. Curanteterree motum rens proxime jungitur trunco vero in litore quandoque homines füpra modum infanire, & ftanti , cacumen vero diffidet longiffime. omnem belluinam feritatem fuperare vififunt? CCXXXIV. Probl.7. Quomodo irisnatu- uti in terraemotu Antiochiam fub Leone Imp. raliter fignificare poffit, non fore proxime concutiente fattum effe Evagrius fcribit? Ref. magnam aquarum eluvionem? Refp. Ratio- Idideofattum, quod vapores & halitus terrae nem ex trifaria folis ad vapores conftitutione omnes tum incocti & venenati, priusquam ex- petendam effe; namquandoque illos omnino halaverint, fuperficiem terrze infecerint, a fol difcutit, & fic non concrefcunt in nubes, quainipfos etiam homines derivati amentiam necpluviam effundunt ; quandoque/eos acer- illis vehementia veneni induxere. UndePla- vatim in fublime eve&tos disjicere nequit, & tina fcribit, tempore Victoris lII. etiam galli- tunc affiduiimbres magnaque inundatio con- nas, anferes, pavones & fimilia animalia ad tingit. Quandoque mediam quandam ratio- montes confugitfe. nemadeosfervat, quia neceorum concretio- nem difpefcit, nec diu conglobari finit. Cum 8b MIE- ergoiris ectantum tempore appareat, quando fol ultimam hanc conftitutionem habet ( nam X,D.e iride. quandq nimis graves nubes funt, minus eti- : CCXXVITI. Probl. r. Cur iris nunquam am idoneze funt ad radios folis excipiendos ) major femicirculo nobis apparet. Refp. Ra- meritodicitur. lridemnaturaliter fignificare, tionem hujus effe, quod, ut nobis appareat iris, ; debeat nofter oculus ita collocari inter folem neim. non fore proxime magnam aquarum eluvio- . & nubem, ut polfit duci linea reGa tranfiens COXXXV. Probl.8. Qui fieri poteft, ut centrum folis, oculi, & arcus feu iridis. Unde fit, ut quanto fol eft altior, tanto minus nobis Loeris & in lacu Velino quotidieiris confpicia- tur, ficut Plinius teftatur? Refp. Id quidem deirideappareat, imo fi altior fit4y. gradibus, nonfemper obnubem contingere, fed propter nulla omnino iris videatür. Quanto vero de- preffior fol eft, tantoplus deiride videtur, un- rorem abundantiusibi repertum, quem dum radiis fuis affulget fol , ii reflexiiridem faciunt. defole exiftente in Horizonte totus iris femi- Aliam etiam caufam iridis quotidianze juxta circulus apparet. CCXXIX. Probl. 2. Cur iris circulariter vi- caftrum Haronisin Italia affert Majolus to. z. Coll. 17. infine, dum ait, ob Alpium angu- detur? Refp. Caufam hujus effe, quod e nube ftias, undefluviidicunt, vapores fuequentes rofcida radii vifibiles folis, qui rotundus eft, afcendere, & fol's repercutfünt roridam nu- adoculum reflectantur, nifiilliradii, qui funt bem radios admitterein concavo , utita iris zequales, & faciunt angulos zequales inciden- effici, & apparere videatur. tize & reflexionis; tales autem angulos nulli xadiifolisfaciant, nifi qui incirculum funt di- SI VII I. fpofiti, utfufius oftendunt Mathematici. De nube. CCXXX. Probl.3. Cur unus color infra CCXXXVI. Probl z. Curnubesfolem no- alium apparet ia circulo? Refp. Etiam hanc bisobtegunt, adeo ut nullum ejus veftigium ONMWET CIONNN rationem effe ex optica defumendam , quia fci- cernipoílit, & non perinde maria & flumina, licet planorum fuüblimium una quamvis profundiffima & denfiore corpore, acfi effetinfra aliam. pars app?ret , idemfaciunt? Refp. Aliqui, nubemfe habe- readaquam, ficut pulvis ad vitrum fuum, CCXXXI. Probl. 4. Curnon fotum corpus quod conficit: Unde ficut vitrumintegrum fua folisinnuberofcida, utinfpeculo, apparet? Refp. Caufam effe, quia guttze nimis minutze, diaphaneitate , continuo corpore, ac plana i forma acfüperficie transmittit objeCtarum re- & minus continuze funt, ut adeo non polfint rumformas, itain aqua maritima vel fluvia- totum corpus folare refle&tere ; confufe ergo tantum, & concifetamen ad nosrefle&unt, ut tiliidemfieri; ficut vero pulvis, in quem vi- fitinGalaxia, ubiloco ftellularum lumen al- trum refolvitur, ex defectu continuitatis non x reflectit obje&as formas, ita & nubes, quia bum videmus. T corpus habet difperfum , direGionem trans- ä CCXXXII. Probl. 5. Cur non iufrà arcüm pofitarum rerum non poteft habere, quando- etiam color folis apparet? Refp. Ibi non effe quidem corporis plani fuperficiern nullam ha- angulum reflexionis, & incidentize, requifi- bet, unde vifi va vis dirigatur in objectum. tum ad vifionem, & hinccolligitur, quemvis CCXXXVII. Probl. 2. Cur nubes non de- videre peculiarem & propriam iridem, quia cidant, fedfufpeníze hzereant, cum tamen ex ao ^ ä | R. P. Lohnu. Bibl. /]Waäz. Tom. £. Zz'xzz aqua 3 T9* Bibliothecæ Manualis Concionatorie D aqua fa&ce fint , atqüe adeo nat&üraliter deor- CCXLII. Probl.4. Quifieri poteft, ut plu- [ fuminclinent? Refp. Illas fufpendi partim vir- vize decidentes guttulis fuis homines necent, 1 l nam , ut Majolus ex. 4.1. derebus Sinarum re- tute caloris impre(li adhuc remanentís; pat- tim beneficio exhalationum calidarum vapo- fert, in novi orbis regione Mexicanatantoim- petu & magnitudine guttulze irruentes ingru- ribus permixtarum ; partim ob inclufum ae- unt, ut homines necent? Refp. Id fieri poffe na- rem , & maxime ob fui latitudinem, cui infima regio aeris fübfidet, quam nubes ob latitudi- turali gravitate ; quemadmodum enim alia nem fuam fecare non poteit. corpora gravia v.lg. lapides frequentius iterata | CCXXXVIIIL. Probl. 3. Quomodo nubes po- percuffione tandem opprimunt, vitamque adi- — 80 ( . 09 085 fs — À tuerunt attrahere pifces , carnes, lapides, munt, ita &aqua, dummajores gravioresque. c guttas inhominum expofitorum caput dejicit, fanguinem &c. Conftat enim hzec omuia ex nubibus depluiffe? Refp. Conimbr. animalia tandem omnino vjtam exturbare plqgtu.it. quod attinet, ficutin paludibus, locisque cce- nofis velalibi ex putrefcente materia , colubri , CCXLIII. Probl. s. Quomodo fïeripotuit,. uttamgrandes quandoque lapides de ccelo de- pulices, vermes, rubetz, mures &c. paffim pluerent; nam , uti Majolus l. c. teitatur, r m oriuntur, ita nil mitum effe, fi pluvio coelo, f concurrentibus vel in aere ipfo, - vel in terra ann. Domini t j9o. ex aere lapides ceciderunt ovimagnitudine; imo an. 1j ro. ininfubribus confimilibus caufis, fübito quorundam anima- dicuntur faxa tam grandia cecidiffe, ut unum lium ortus contingat. Quod adfanguinem ve- ro & lac attinet, dicendum putant, quando habuerit 120.libras, fueruntque filicibus du- riora, odorefülphureo? Refp. r. Saepe talia iis pluit, non habuiffe illa veram, fed adum- faxa a Deo fuiffe in vindictam hominum pro- ä bratam tantum faaguinis aut lactis formam , cum hzec non nifi a principio vitze conjuncéto du&ta, uti contigiffe crediderim anno 1496. quando juxta oppidum Munchbergen ejusmo- oriri, experientia doceat. Aliitamen putant, dilapides ceciderunt hominum vultus & dia- vehementem folis calorem e locis cruentis,aut aliquo rubenti fucco madidis, humorem fane dematagerentes? Refp. 2. Quandoque etiam ex naturalibus caufis decidere potuiffe, fi vi- euineumattrahere, quiuna cum pluvia deci- delicetper ventum ea fublata fuerint, vel ni- dat, eamqueintingat, quod fimiliter delattea pluvia dicendum. . Majolus vero & alii putant, mio frigore conftri&is vavoribus & tali modo inter fe compattis, generati fuerint. nubes vim fuam attrahendi a ventis accipere, quorum beneficio, maxime Ecnephize corre- - .CCXLIV. Probl. 6. Undetanta copia aqua- ptos e mari pifciculos, aut aliasres in locum rxum quandoque pluviis tam longinquis fup- alium projiciant. petit; nam Petr. Hifp. teftatur, in Uraba no- $. IX. viorbis Regione majorem anni partem pluviis tranfigi. Evagrius quoque apud Majoluin te- De píuvia. ftatur, Conítantinopoli tam ingentem quon- CCXXXIX. Probl. i. Cur quandoque, fi dam pluviam cecidiffe, utadtres vel quatuor certo diepluvia cadat, uti de die S. Medardi diesaquaeinftarfluviorum de celo praecipita- opinantur ruftici ; totis 32. diebus, aut lon- rentur, & montes illarum violentia in plani- giori tempore pluviae cadant ? Refp. Id pro- tiem deprimerentur, totique pagiin difcrimen ptereafieri, quod tunc certaquaedam conftel- exitii venirent? Refp. Talem copiam fzepe ex latio oriatur, quse fingularem vim habet ad ipfafoli conftitutione & fyderum, quorum a- pluvias excitandas, atque ideo etiam Pleia- fpe&tui fubje&a eft talis regio, influxu prove- des a pluendo vocata eft. — Sic etiam multos nire QuandoqueveroaDeoimmitti, ficut fa- imbres àjuntoriri, quando Saturnus cum Jove &um creditur anno Domini 1490o. quandoin- conjungiturin cancro, fcorpione vel pifcibus. crebeícente fzevitia Turcze in Chriftianos tan- CCXL. Probl 2. Cur quandoque guttze ta Conftantinopoli procella iterum decidit , ut grandiores , utiin nimbo videmus , decidunt, 30oo. homines & 8oo. domus abfumptee fint. quandoqueminores, utinimbre? Refp. Ra- Quandoque ex aliis caufis naturalibus contin- tionem effe, quod frigus aerem longe lateque cit, undepoftea tantze, & tam perniciofein- nonnunquam occupet, & przecalidus aer in * undationes fluviorum fequuntur, qualis fuit zeftate nubis concretionem ambiat, tuncenim anno 1421. juxta Dordracum, ubiexinunda- zeftus per antiperiftafin frigiditatem fortiorem tione Mofze fluvii ac Walis 70. pagi fubmerfi reddit, que plures partes fluidi liquoris vel funt, & centum millia hominum perierunt. rorantis nubis addenfat , & multas guttulas inunam cogit; quod fimiliter absque antipe- CCXLV. Probl. 7. Potuitnefieri naturali- riftafi preeftatfrigus brum?e tempore. ter diluvium, quototaterra tempore Noe ob- rutafuit, &fepulta? Refp. Negativam qui- CCXLI. Probl.3. Quifit, utinaliquibus locis toto annonunquam pluat? Refp. Id tri- dem fententiam Conimbr. probabiliorem. vi- pliciex caufa contingere poffe, vel quia fcili- deri! necenim, ut inquiunt ipfi, tr. 8. in lib. met. c. Io. congruebat, ut naturae Author cet nimis frigidze funt regiones, ut Scythia; velquia nimis calidze funt, ut /Ethiopia; vel Deus fic caufas phyficas componeret , & di- quia quandoque venti, a quibus exfpectanda fpenfaret, utuniverfum ordinem per fe inver- tere, & totamterram, quam homini incolen- eratpluvia (hos enim multum conducere ad pluvias experientia docet ) rari admodum aut dam dedit, obruere aliquando poffent, ideoque nulli exiftunt, uti in /Egypto fieri volunt Co- Deus fublunaris mundi diuturnitati confu- nimbr. lens, eum contrarüs calido & frigido ficco [ Titulus L. Element;z. 733 | & humido attemperavit, ut unum quodque al- poteft, utin fupremo vertice aliquze adhuc terius fibi adverfarii licentiam cohiberet. Ve- nivis reliquize maneant. : rum non video,quare Deus, ut Author naturee, CCLI. Probl.4. Cur fol in füpremis mon- b petfe, velper fuos Angelos non potuerit im- tibus calore fuo nives non liquefacit ? Refp. plereomnes cavitates aquarum montibus, aut Etiam hujus rei caufam effe, quod nix adeo aliaterra, atque adeo ad eum ftatum deducere quoque profundafit, ut a folis radiis penetra- aquam,quem ab initio creationishabuit,quem- ri non poílit; quandoque vero in cavitatibus queipfa naturaliter requirit, fcilicet ut per mo- montis ita abíconfa jaceat'ut omnino a fole dum globi totam terram circumdet. Atque nonirradiari, autcalefieri poffit. ideoetiam Seneca, & Avicenna,& alii affirma- CCLII. Probl. 5.-Qui fieri poteft, ut in Tar- tivam fententiam probabiliorem cenfuerunt. tarorum Regione nix media in zeftate cadat?2 Idtamen facilius concefferim, modum illum, Refp. Idevenire poffe, ob fideris alicujus val- quo Deus diluviumillud caufavit,extraordina-: defrigidi influxum, & alias caufas extrinfe- rium fuiffe, dum fcilicet cataractas coeli, fcri-. cas ftigus intenden hs tes, unde poftea neceffe ? pturatefte, aperuit( id eft, ccelosaperuit, ut fuit, aquam in nivemconcrefcere. aquze,'quze juxtaaliquos funtfüpra coelum fir- CCLIIL Probl.6. Quomodoin nive vermes 1namenti, defluerent , vel ut Conimbr. putant, generari, & viverepoffunt, utiinaliqua Re- nubes in aere congregavit, folvitque ) & tan» gione fieri Strabo apud Majolum teítatur? tam aquarum copiam in terras effudit, quae Refp. Hoc fieri poffe percalorem , quem ni- tamen poftea paulatim fe in fübterraneas fpe- ves per antiperiftafin cohibent intra terram, cus conglobavit, &in vapores, & aerem abiit, unde fi poftea putrem materiam inveniat, ex efficaciori fecundse virtutis concurfu. 4 eavermes, perindeacalias, generari poffunt. CCXLYVI. Probl.8. Qui fieri potuit, ut quan- CCLAV. Probl.7. Veramneeft, quod di- doque cineribus plueret, fic enim fac&tum effe cunt nonnulli, in cryftallum fcilicet nives Conftantinopoli, Zonaras & Niceph.teftantur? - quandoque concreícere ? Refp. Ita Conimbr. cum Alberto M. Plinio, & aliisfentire, quod Refp. Id duplici modo contingere potuiffej fci- licet, vel ut nubesipfa ob denfitatem fuam ac- illi probant ex eo, quod cryftallus non repe- cenfa ignem diutius retineret, & fic incineres riatur, nifiubimaximehybernze nives rigent, uti in Alpium cavitatibus. Unde ipfam ple- redacta decideret, uti Majolus putat; velutex montibus igniferis talis materia vi ventorum rumque a locis inviis fune pendentes extra- inaltum delata iterum decideret. hunt, atque hinc etiam nomen eryftalli defum- ptum volunt; xwwe- enim glacies & 74 CCXLVIL. Probl.g. Curbruta tempeftates & ventos, aliaque hutusmodi, magis przefen- contrahere fignificat, atque adeo idem eft cry- ftallus ac glacies vehementia frigoris in lapi- tiunt, quamhoimines? Refp.D. Thom.l. p.q. demobdurata. Id autem Seneca fieri ait, ob $6. caufam effe , quod, cum bruta non intelli- gant, proindeque fenfuum functionibus omni- tenuiffimas aquas, quaefacillime congelantur frigore, quandoquidem illa ipfa aqua coeleftis no vacent, cocleftem influxum & aeris qualita- plurimum , terreni autem minimum habet; tes magis perfentifcant, quales cum alteran- tur, quzedam faciunt, quod compertum eft , Unde, cuminduruerit, longioris frigoris per- tinacia fpiffatur magis ac magis, donecomni nonfieriabiis, nifihacautillatemporum mu- aereexclufoinfetotacomprimitur, &humor, tatione impendente, cum igitur hzec fzepius quifuerat, lapisefficitur. Non nego tamen, liumrerumhabuere. hominesnotaffent, ea ut naturalia figna ta- etiam aliis inlocis reperiri, nam, utajunt Conimbr.in venis tam metallicis, quam pro- N pris, ut aliila S x lus invenitur. pides pretiofi, ita & cryfïäl,-k .De nivt. S.XIL- CCXLVIII. Probl. r. Curnivesin alto ma- fi nunquam cadunt?2 Refp. Probabiliter hoc 'Dg glacie. inde provenire, quodfalfedo marisutpote ca- CCLV. Probl. :. Cur vituli marini, aut lidior prohibeat, quominus vapores inde ge- - Phocze adeps prohibet, 'ne aqua in glaciem nerati, &in altum elevati, fufficiens frigus concrefcat? Namita Majolus teftatur in Aqui- admittere atquead & fint. eoinnives 'conden/falfi pof- lonaribus Regionibus incolas, quod gelu du- ratum eft, prius effriugere;, poftea adipe vi- CCXLIX. Probl. 2. Qui fieri poteft, utin tulimariniperfundere, neiterum concrefcat? aliquibus montibus perpetuo nives durent ? Refp. Id fieri forte, quodadepstalis ob natu- Refp. Id fieri tum propter altitudinem illo- ramanimalis multum caloris acceperit, eum- rum, tum propter frigus ; tum obnoétes etiam que obtenacitatem fuam diutius retineat , un- — quandoquelongiores , quz frigus non modi- defit, utaquamcongelari non patiatur. ceaugent, atque adeo nives confervant. CCLVI. Probl. 3. Quomodo glacies per CCL. Probl.3. Curfaltem in Aethna mon- zeftatemin cellis affervari poffit, & a liquefa- te propter fubje&os ignes nonliquantur? Refp. &ione defendi? Refp. Id fieri propter frigus Caufam forte effe , quod ignis illetotum mon- cellarum, quodcum eo tempore majus fit ob tem pervadere non poffit calore fuo , . fed ad antiperiftafin, hinc fine difficultate glacies in certumtantum fpatium pertingat. Dnde fieri iisdem affervari po' eft. A 223 CCLVIL 134 Bib/iothecæ Aanualis Concionatoriam n' CCLVII. Probl. 3. Qui fieri poteft, ut gla- CCLXIL Probl.2. Quse caufa fit, quod ei magnes ferro adjutus & armatus plus trahat , q cies in mari feptentrionali reperiatur, quod (d tametfi in litus extrahas, ipfum tamen litus quam fineferro , nam Lud. Alcazarteftatur, fe Íponte deferat, redeatque in mare, nemine magnetem habuiffe, qui absque ullo ferri ali- mento vix 5.uncias ferri attollebat; Virgula prorfus movente? Alia vero, ut videreeft apud Majolum coll.1o. circa finem, licet magnis mo- vero ferrea applicata adjutus plusquam 200. libuslitori appellatur, fitamen crufta ejus af- unciaselevabat? Refp.Forerus, id propterea fervetur, quamvis magna diligentia occlufa, fieri, quod ferri praefentiam tanquam condi- tamen ftatim difpareat, & illico evanefcat ? tionem fine qua non requiratad virtutem fuam. Refp. Majolus hzec infcfutabilia & arcana ef- exercendam , ficuti videmus vinum & fimilia. fe, ac preinde rei hujus rationem inquirere, requirere calorem & tanquam conditionem, ul jil autaudacis aut curiofi effe, fed nec ego , fi vera ut poffintfuam virtutem exercere, &calorem hacíunt, aliam caufaminvenio, nifi fympa- novum & actualem producere. e thiamtalis glacieicum fua aqua, ratione cu- CCLXIII. Probl.3. Curmagnes femper ad gl feptentrionalem Polum fefe convertit? Refp. t jus femper vult effe conjuncta cum reliquis 4 partib'us. Non deeffe, qui putent, anc vimex iis eífe, €0i qui nos naturam mirari voluit, fcire noluit. Cg A Af Forerustamen &aliiputant, probabiliter di- L2 De melle. ci poffe, partes czeli utrique polo vicinas ob dü t occultam naturze confenfionem & fympathi- Di, CCLVIII. Probl. 1. Cut mellis infim& pars am, id per attractoriam qualitatem aliquam I Jaudetur, cumtamen olei füumma , vinimedia praeftaread eum modum, quofol herbas quas- ni commendetur ? Refp. Caufam effe, quod, opti- dam , ut heliotropion & fimiles fecum vertit ; Ré mum mel cum habeatur; quod minus fiuit, & aut forte etiam dici poteft, hos effe&us pro- foli venireab aliqua qualitate infita ipfi magneti , quafi faccharum concrefcit; taleverofuo pon- Ü dereadimalabitur. Atoleum id excellit, quod ut ficut per certam qualitatem ferrum adfe tra- Jus nitidius eft & defcecatius, magisque aereum, hit, ita peraliam occulta vi illud dirigat, ac tüi hocautem, quialevius, innatat. Denique vini impellat ad mundi polos. ài visin caloreconfiftitqui, ut noxam fugiat, ma- CCLXIV. Probl.4. Cur magnes diverfisin ( xime colligitur circa medium, inferior autem locis diverfimode polum refpicit ; fic enim & pars fzeci vicinafordefcit, & faporem amittit , compertum effe multis experientiis docet À- fumma ab aere proximo laeditur, namaerem fü cofta apud For. inth. demagnete? Refp. Cum fit vino infeftum effe, ex eo colligitur, quod do- Conimbr. caufam effe, quod attractoria coeli t lio pleno vinum minus vapefcit, quam femi- vis , autinfita ipfi magneti diverfis in locis alio a pleno, tum quod munitum operculis extrin- & alio modo attemperetur, tum ex vario fy- H fecusillitis , vel fübtus terram defoffum, quo deruminfluxu, tumex elementarize Regionis aer non pertingit, diutiffime confervatur. proprietatibus ibi dominantibus. Certum a CCLAIX. Probl. 2. Eftne faccharum a melle quippe eft, non modo a fübje&a'terra, fed of diftin&um, an non? Refp. Affirmative cum etiam ab ipfo mari corpora füblunaria varie t Galleno, qui ficloquitur: Saccharum, quod mutari &affici, hinc naufea illa navigantium d ex Índia, atquefelici Arabia convehiturin ca- hincvina quzedam, quzein Hifpania nemo bi- lamis, ut ajunt, & ipfum mellis eft fpecies , mi- bere poteft, fi per certamariatransportentur, fe Sc nuscerte noflrate dulce, fed adfimiles ei vires dicuntur potabilia; odoremque ac faporem )u obtinens, quod ad abftergendum, deficcan- gratiffimumadipifci; curergo non etiam fieri dum & digerendum attinet. . poífit, utferreus ftylusin pyxide pro vario fi- b tuloci, ac maris natura ita afficiatur, ac al- li CCLX. Probl.3. CurinSardinia mel ama- V] rum gignitur, atquein Heraclea Ponti mel in- teretur, uttractoria illa vis non poffitillum di- venitur, quodquiedunt, bibuntve; non fecus re&te ad polum convertere, fedfaciataliquan- q affluidantur, quam qui aconitum hauferunt, tulum declinare. j Ve ideoque mente abalienatur,& fudore diffluunt? CCLXV. Probl 5. Cur magnes ignitus gt Refp. Rationem effe, quodapesinibi melleum ferrum non ampliustrahere poteft? Refp. Id fe rorem ex abfyuthio & aconito colligant: nimi- non propterea fieri, quod calo: ignis fit qua- d yum natura, inquiunt Conimbr. hic c. 9. uti a- litas magneticze virtuti contraria, fed quod pibus cufpides & quidem noxias dederat, ita ita ponatfubjectum , utamplius effe&tum for- t & in ipfomelle, quod dulcedineallicit, vene- tiri vis illa non poffit. N gl & num mifcuit , ut cautiorem , minusque avi- CCLXVI. Probl 6. Cur magnesinproefen- dum faceret hominem. tiaalii aut adamantis ferrum trahere nonpo- d teft; (icenim Plinius & S.Aug.teftantur ? Refp. i E. XIUL l Id fi fiat, in folam Antipathiam referendum De magnetre. effe, quaeinter ta ) lia eptia; & magnetem in- tercedit. CCLXI. Probl. r. Qua virtute magnes fer- CCLXVII. Probl.7. Cur/magnes magnetem 1 rum attraherepoteft? Refp. Ab eoemittiqua- nontrahit,cum tamen magnes fit quzedam fer- | litatemattra&ivam, quaeper medium proro- rifpecies? Refp. Rationem effe,quod nihil in fe zata, tandemin ipfoferrorecipitur, eiqueta- ipfüm agat, uti experientiacompertum habe- Í lem impulfum, qualem cernimus, imprimit. mus$; namnequeignisinignem, nec aliud ele- mentum RA / N Titulus. L. FElementa. 135 mentum in fimile fibiagit ; quid mirum ergo, fi ftianiauro abundarent, vitiis nimium alimen- etiam magnes in alium magnetem agere non tum iubminiftraretur, juxtaillud Poetze: Kf- queat, nifi forte fpurius fit,qualem effe magne- fodiuntur opes, irritamenta malorum. 2. Ut E tem Hoaematiten in /Ethiopia Plinius teftatur. Ethnici, quia inalteroorbe praemium benefa- &orum recepturi nonfünt, in hoc faltem tem- CAPUT VL De . metallis, porale caperent, quam ob caufam etiam apud nos plerumque mali homines ditiores íunt. J- $ I Quia autum etiam fugientes fequitar, uti te- De auro. ftatur Salomon Ecclef. c. 1. dicens: Sidives fueris, noneris immunisadeli&o; fienim fe- CCLXVIII. Probl. 1. Qui fieri potuit, utau- cutus fueris, non apprehendes & non effu- rumin agris fatum crefceret, nam Arift. dead- gies, fipraecurreris. Conftat autem Ethnicos mir. c. 45. memorat, in Pieria Macedonise in- pree caeteris aurum contemnere ; hinc Marcus certam quandam auri copiam ab antiquis Re- Curius, cum rapam in olla coquenti Samai- gibus fuiffe defoffam, atque exiftentibus qua- tes ab eo devicti aurum offerrent, refpondit, tuor foveis, ex una ad palmi magnitudinem auro nihiltale prandiumindigere, & fibi me- concreviffe. Ibid. c. 40.ait, circa Philippos Ma- lius effe, imperare aurum poflidentibus, quam cedoniae metalla effe, quorum frufta augeri ad- aurum poffidere. Sed &in Perfia oppidum eft vertuntur. Imoetiam in Hifpaniola Iníula di- Babitavi nomine, in quo omnes incolze aurum citur aurum e terra fruticum more progenera- coemunt, & defodiunt, ne polluti ejus ufu a- ri, ferpereque juxta arbores, haerereque vitis varitia corrumpant zequitatem. modo; &inHifpania memorant, frequenter CCLXXLI. Probl. 4. Curaurum czeteris me- rufticos aratro glebas aureas e terra eruere. tallis magis fulget, magisque oculos humanos Refp. Hzec omnia fi verafunt, in peculiarem oblectat, nam ideo aliqui a fimilitudine cum foli, & coeleftium influxuum naturam referen- da effe, fi enim in montibus difpofitiones hu- aurora nomen traxiffe putant? R. ld propte- rea fieri, quod aurum ficut omnium metallo- jusmodi produci poffunt, quze fufficiant ad au- rum gravitfimum, ita & denfiffimum fit , unde rum generandum, cur non etiaminterris ea- dem produci poffint,fi apta materia reperiatur, lucem vehementius repercutit , atque adeo ab eadem vehementius illuftratur. quze tamen in paucislocis datur, hinc pauciora CCLXXII. Probl. s. Curaurum ex metallis etiam aurifera locareperiuntur. Coeterum au- rum creviífe probabilius negat Majolus & alii, graviflimum eft? Refp. Id ex denfitate proveni- re, & puritate; cum enim terra fi tomnium pra- fitamen auctum effe deprehenfum eft, fieri po- villima,hinc quo magisaliquid a dterram acce- tuit, ut propter terr»e conítitutionem materiae dit, tanto gravius eft, taleautem eftaurum. adaurum requifitae abundantem fueri j: adge- - "CCLXXLII. Probl. 6. Curaurum füb malleo neratum. nonrefiftit, ut ferrum, nec frangitur, ut vas ter- CCLXIX. Probl. 2. Unde fit, ut inipfis eti- reum, necrefonat, ut cymbalum, fed fi percus amaquis tam copiofereperiatur, nam in novo tiatur, cedit inomnem partem,& dilatatur, un- orbeinflumineZeneno non procul ab urbeCar- demaxime ductibile, & trac&tabiie eftex omni- thagine, ingruentibus pluviisaccolzeretia ten- busmetallis? Refp. Etiam hujus proprietatis dunt, expifcatumque aurum magna copia au- caufam videri in denfitatem auri, & tempera- ferunt, & quandoque glebas ovi magnitudine. mentum referendam, ab hoceinim habet, ut fa- Sed & Ortelius traditin Bohemia puteos repe- cile cedat, ab illa vero, ut magis magisque riri, inquibus puriauri glebze pondo decem li- femper dilatari poffit. brarum effodiantur? Refp. Probabilius in ta- CCLXXIV. Probl.7. Undeaurumvires fuas libus locis generatum non effe, cum aurum ad confortandum cor, ftomachum , & caeteros videatur calore folis multo indigere ; rectius fenfus fumit? Refp. Hanc virtutem convenire ergo diciturtales puteos vel flumina alluere, auro, quia magis quam ullum metallum exco- veloririex terris ejusmodi, in quibus aurum &um elt, & abomni füperflua & noxia qualita- generatur, atqueinde f(ecum materiam auri- te purgatum ; experientia autem diftillatio- feram abftrattam vehere. nem conftat, quo magis aliqua res perexco- " CCLXX. Probl. 3. Curaurumin terris infi- &ionem ab alienis cor poribus & qualitatibus delium maxime reperitur? nam in novo orbe liberatur, tanto praeftantiores effectus ipfam tam copiofe aurum reperitur, ut quandoque fortiri, magisque aCtivam fieri , ob vjrtutem glebze inventze fint, quae ad 3oo0. 4000. aut magis conjunctam. etiam 50o0. aureorum pondus accefferint, un- CCLXXV. Pr.8. Cur aurum in igne pofitum deRex quidamnoóvi orbis pro unica lege abro- non comburitur; fed probatur? R. Rationem, ganda, Carolo V. Vi&torifuo 70. auri milliones cur non cotnburatur, effe, quod ad hocutali- intra 70o. dies daturum fpoponderat. Topira quod corpus fit alimentum ignis , certas quali- vero Provincia adeo auro abundare dicitur, ut tates & conditiones requirat in fuo fubje&to, quo loco nobis figulina habentur opera, eodem ut ignis commode fuas difpofitiones introdu- ibiexauroopificia; domos enimaureistegu- cere poffit, quae cum in auro non reperian- listegunt, imo & in alioloco non proculab ur- tur; hincignis in illud agere tam facile non bePachalcami defettu ferri pedibus equorum poteft. Quod vero probetur magis & purifi- foleas & clavos ex auro. adhibeam? Refp. ld cetur, provenit ex perfe&tione auri, quod tripäic? ex caufa evenire poffe. 1. Ne, fi Chri- m,' & cum puriffimum þabeat temperamentu funi- 736 Bibliothece Manuahis Coigcionatoriæ fummam gräviiatem, hinc fit, utnihil admit- CCLXXXI. Probl.3. Curomnia argenfo tatalienarum qualitatum, vel fi cum alio cor- vivo innatant proeter aurum ? boc enim fo- pore promixtum alienas qualitates admiferit, lum ad fe trahit , & ideo optime purgat, 1nox per calorem ignis liberatum gravitatefua caeteras ejus fordes expuens crebro jactatu — w u CO s naturali adinfimam vafis partem confluat. in fi&ilibus vafis , quousque denique vitiis abje&is etiam ipfum abauro difcedat? Refp. CCLXXVL Probl.g. Curaurum pr»e reli- m* .f5 quis metallis tantopere ab hominibus amatur, Majolus ex Ifidoro hujus rei vix aliam polfe appetitur, & quzxeritur, juxtaillud: Quonon caufam affignari, nifi occultam horum duo- rum metallorum inter fe confpirationem & mortalia peCtora cogis auri facra fames ? Refp. 1. ld ob raritatem ejus fieri, quod enim ra- fympathiam ,. quae nobis experientiam co- ! rum, hoc&carum, juxta vulgareadagium; gnita eft. CCLXXXII. Probl.4. Cur argentum vi- B hinc Indi & fimiles homines , qui auro abun- dant, minus illud in pretio habent , fed po- vum vocatur omnium metallorum principi- tius ingens auri pondus pro modico vitro, quod um & elementum ? Refp. Rationem effe , illi ob raritatem pluris zeftimant , offerre fo- quod fine eo nullum metallum cum altero lent. Refp. 2. Alteram caufam amoris hu- uniri poteft, v. g. aes aut argentum inaurari jus effe fingularem excellentiam & praeroga- fine argento vivo. ä tivas auri fupra alia metalla; conftat enim, nullum metallum , tam multos ufus & utilita- CCLXXXIII. Probl. . Unde tanta mo- bilitas argenti vivi oritur ? Refp. Eam tum tes, acpr2eclaros effe&tus habere, acaurum, ex rotunditate figurae, tum ex nimia ficcita- uti exiis, quae fupradicta funt, patet. - te provenire, ratione cujus nulli corpori fa- i $ 1. cf'ile* adhzerere poteft. D argmtd. $. IV. CCLXXVIIL Probl 1. Quomodo argen- tum Bafilifci fanguine illitum colore aureo De gemmir. imbuitur ? Refp. Id fi fiat, in peculiares il- CöLXXXIV. Probl. 1. Cur Adamas hir« lius fanguinis qualitates nobis a pofteriori cino fanguine mollitur ? Refp. Majolus ex tantum cognitas refundendum effe. lfidoro, id propter calidiffimam hirci natu- .. CCLXXVIII. Probl. 2. Curargentum diu- ram contingere , quze fola fufficiat ad quali- tius tractatum manus nigras efficit, cum ta- tates illas, per quas continebatur, diífol- vendas. Aliitamen, nec male, in occul- men4ápfum candidiffimum fit? Refp. Ratio- nem eífe, quod argentum ex natura fua ni- tam utriusque antipathiam referunt caue griufculum fit, atqueadeo, quando elabora- fam. tum eft, adícititium tantum eoloretn acqui- CCLXXXV. Probl.2. Cur adamante vi- fierit, quem ubi per crebriorem attactum a- trum facilius, quam alio inftrumento , fcin- miferit, mirum non eft, fi manus nigredine ditur? Refp. Id contingere tum propter du- fua naturali inficiat. Vel certe cauía eft , riiem ejus, tum propter levitatem , pro- quod ex argento. vivo & fulphure compona- pter quam non opprimit nimium , & diffol- Drexelin vit partes continuas vitri, ficut alia corpora Rietl r tur, fulphur autem vitm denigrandi habet. gravia faciunt. $355 $ n- CCLXXXVI. Probl. 3. - -Fierine naturali- De argemto vivo. ter poteft, ut, quemadmod'um aliqui teftan- tur, virtute adamantis amor inter conjuga- " CCLXXIX. Probl. r. Cur argentum vi- tos caufetur ; item ut, fi dormientis uxoris vum omnia excedit, ac perrumpit, ita ut capiti adamas fupponatur , ea , fi infida fue- venenum omnium rerum dicatur? Refp. rit marito , ex lecto difcedere cogatur ? Re- Hoc provenire ex fpeciali ejus natura & qua- fponf. Haec probabilius fabulofa dici, Ííi ta- litatibus; eft enim argentum vivum fubftan- men contigiffent, dici poffe, quod talis la- tia aquea mixta cum fubtili terraneo forti pis antipathiam cum impuris hominibus ha- admixtione & indiffolubili, & hoc habet ex beat, & qualitates ipfis contrarias produ- magna ficcitate terrea, quae non liquefcit in cat, per quas fugentur ; alias vero qualita- fuperficie plana , & ideo non adhzeret id , fi- tes producat, per quas ad amorem inclinen- : cut; quod aqueum eft. tur, non autem neceffitentur. CCLXXX. Probl.2. Curargentum vivum ' CCLXXXVII. Probl. 4. Quomodo con tantopere refiftit , nam ut Plinius & alii te- tingere potuit, ut Achates, quem Pyrrhus ftantur, fi fuper fextarium argenti vivi cen- Rex habuit, a nullo artifice (culptus, fed fponte füa referret novem mufas cum fuis tenarium faxum imponas , oneri ftatim refi- ftet? Refp. Caufam hujus rei videri in foli- infignibus , & Apollinem medium inter ditatem ejus conjiciendam , haec enim tan- eas fedentem , cytharamque tenentem ? ta eft, ut a nullo quantocunque onere pa- Refponf . Hzec & fimilia videri non cafu cum alias etiam fi- tiatur fe diffolvi , íed prius on P eri fe fub- & temere contigiffe , ducat. guras nemorum, & animalium referant «alii Acha- - itulus L. Evdgatia. AMentis. 131 Achates; & in aula tomana etiamnum vi- $ Vi , deatur.Porphyrites, qui romani Pontificis DE SALE vultum & capitis confuetum ornamentum naturaliter referat,.credibile ergo eft, talia CCXC. Probl. r. Cur fal in igne brepitat? S Refp. Rationem effe, quod fal exigne & aqua folius authoris natürde opera contigiffe, qui conftet, unde fi in ignem mittatur, humor ; ad omnipotentiam füam declarandam, alios- -^que ob fines, quandoque caufas ita difponit, aqueus refiftens igni talem ftrepitum caufat. CCXCI. Probl. 2. Cur fale confperfi agri fterilefcere incipiunt? Refp. Rationem efle, ïl-t- tam adgürandos: effectus produclant, : äc quod ficcitate fua omnem humorem ex agris eliciat, cujus proin defe » Jusin tenebris magis, quam de dielucet, hinc neceffe eft. &u üerilefcc?rg illos |e iü civitate Heduenfi pofitus olim fuper pyra-. midein talis carbunculus totam civitatem il-: " CCXCIIL. Probl,4. Cur caro pinguis, ne R fümpta noceat, fale condienda eft ? Refp. Ra- duftravit?' Refp. caufam effe, quod de die tionem effe, quod talis caro, cum ob inna- N lux illius per folis lucem quodammodo ab-: tüm frigus, & alias qualitates valde difficilis forbeatur, ut minusadvertatur, unde in tene-. concoétionis fit, putrefcerefacile poffetin fto- bris maxime , cum alia lux non adeft, adver- : t miacho, antequam concoqueretur, unde de- titur, ficut in ftellis contingit. - 5 5 . : " í fendenda efta tanta putredine falis beneficio. .:æ-'s i -CCLXX rudelia r CCXCIII. Probl.4. Cur fine falis peneficio k; je&a, in fmaragdo fi videantuf, minorem plerique cibi infipidi funt? 'Refp. Rationem horrorem incutiant, unde Nero in tali fma- effe, quod faporcm guftu gratum acrimoniam ragdo pugnas gladiatorum fpectaffe dicitur? , quandam habere oporteat, quam cum 1nujti cibi a feipfis non habeant, eam a falis acrimo- Relp. id ob pulcherrimum ejus & amoeniffi- mum, colorem contingere, qui, cum prato. nia acceríimus , quem tamen ipfuximoderate quovis viridior fit & amoenior, merito etiam fumi oportet, alioqui & fapor, qui tempera- tam acrimouiam requirit, corrumpitur, & amoenum in oculis afpe&um, & per hunc etiam recreationem in animo caufat. ipfum corpus nimia falis üccitatg exiccatur. la ve a, af9 A?0, MAT a aE aSDE --- DO av *» " f», « « d. d - " *e ü" I IN . o "a MA um Py^c) at v . PQq u J. ZUSL O. MENTIS. AGATI juffus zegro Domino affidere, & mulcas abi- " gere, niétare oculis incipit, & modo ílagel- QUOAD E .S .:ENTI'A.M.' lum tollit, mufcasque abigit, modo iterum ; manus decidere mittit. | D—ej-nitip. Vi. Quartus, nullo prorfus modo diftra- 1 Gionestales reprimere, fed voluntarie taedii Drexel.in | : ft mobilitas &inconf*cantiä animi fub ora- levandi gratia iisdem immorari. Rbet-l. X. , tione ad aliena obje&a converfi. Quam e, 3. $. 3. ; AT. ^ pi&or quidam apte oculis fubjecit, dum Chriftum in cruce pendentem, & antehunc EX S. SCRIPTURA. duos homines flectentes pinxit, ita tamen, utex primi ore, unica, eaque rec&a linea ad Qualitas. Chriftum. dirigeretur; ex ore fecundi vero I;P opulus hic labiis me honorat, cor autem 'M-am,. Is. v& "8. variz lineze in campos, domum, cellam vi- eorum longe elt a me. ^ TI. Nolite locum dare diabolo. Eph 4 Vo nariam, horreum, uxorem , liberos, &-;ü- III. Ne temere quid loquaris, neque cor 27. entur. milia progreder Divifio. tuum fit velox ad proferendum fermoenem Eccl.s.v.r. coram Deo, Dgu's enim in coelo, & tu füper iL Diiditur. plerumque in. Naturalem , & terram. - AWoralem feu. Inculpabilem & Culpabilem; qua- ]V. Eftote autem prudentes, & vigilate z. Petr. 4. xum prior non voluntarie admittitur, fed ex in orationibus. Ap^ naturali mobilitate mentis exoritur; pofte- V. Cor meum dereliquit me: multiplicä— P f.30. V.13. rior vero cum deliberata voluntate commit- tze funt fuper capillos capitis mei (diftra&io- titur, ideoque merito culpabilis dicitur. nes od d U. i Dammnum. - lII. Primus eft, nullam przeparationem ad- . Vi Maledi&us, qui facit opus Domini Jeg, 49. v. hibere ad colle&ionem animi procurandam. fraudulenter. IO. IV. Alter, ultro diftricionum caufas ac- VIi. Coepit ejicere vendentes & ementes, Luc.ro. v. cerfere , puta curiofa afpe&tu, non neceffario dicens illis: Quia domus mea domus oratio- 45« colloquio , a&ione aliqua impertinente, &c. nis eft; vos autem fecifüs illam fpeluncam W. Tertius, diftractiones exortas ofcitan- latronum. ter reprimere ad morem iliius famuli, qui —R P. Lohn. Bibl. Mau.. Tom. L. l ÁÀaa aa $. HI. 738 Bibliotheca Manüalis . Coucionatoriee SUMS n $. IIl quoties praeter te aliud in oratione revolvo. Vil EX SS. PATRIBUS Confiteor etenim vere, quia valde diftracte hi me habere confuevi; nam ibi multoties nom -Qualitasr. fum , ubi corporaliter ftó aut fedeo Ibifum, S. Greg. 1. [. No tandum, quod nequaquam dlmtur in ubi cogitatio mea eft; ibi autem frequenter 2. InOr. C, libro Job, preces,fed, defiderium me- eft cogitatio mea, ubi eft, quod amo. 18 Vera quippe poftu- -IV. Beatus ille homo, qui propter te, Do- lbid. $. 6. | — QU EM L MUUX u um ommpotens audiat. latio non in oris eft vocibus, fed in cogitatio- ..... mine, ommnibus creaturis: licentiam abeundt Marchant. nibus cordis. Valentmres namque voces tribuit: Qui nature vim facit, & concupi- ipbort. Ícentias carnis fervore fpiritüs crucifigit, ut P pitr. apud fecretifimas aures Dei non faciunt ver- 3 ba noítra, fed defideria. ferenata:.conícientia, puram tibi orationenx S. Berb. ]I. Nihilefti inmecorde meo fugacius, quod offerat , dignusque fit Angelicis intereffe cho- fis, omnibus terrenis foris & intus exclufis medit. c.5. q;uotles me deferit, & per cogitationes pravas fpji, defluit, toties. Deumoffendlt Cormeum, cor V.'Scio, :quod antiquus inimicus omnino Ibid, £.4. i vanum, Vagum& inftabile, dum fuo ducitur nititur impedire.defiderium tuum in bono, & arbitrio, &divino caret conhho infeipfo noa ab omni devoto:exercitio evacuare. Multas poteft : confutere fed omni mobili mobilius malas cogitationesingerit, ut toedium tibi fa- per innumera huc illuc difcurrit. - cia*, & horrorem, ut ab oratione revocet, & facra lectione. Non credas ei, neque cures JFuga. S, Climac. IH.x Noli tr1fïar1 fi, dum oras, fubtlhfüme illum, licet fæpms t1b1 decepnoms tetendem: $. Eiet. laqueos. Yi ! inimicus 1rrep1t, anlmlque mtentlonem clam 'VI. Affe&usillebonus:& dulcis, quémin- bed T ut fur avertit;fed bono efto animo, dum fein- per lubricam revocas mentem; Angehs enim terdum fentis , effectus gratlæ præienüs eft, & quidam præguüus patrize coelefüs , fuper quo datum eft, hujusmodi furibus non parere. non nimium innitendum, quia vadit & venit. S.Cypran. . l. de orat, IV. Quanao ftamus ad orationem , irdtres Certare autem adverfus 1nc1dentes tnalos mo- :dile&iffimi, vigilare & incumbere ad preces Domin. toto corde debemus Cogitatio omnis Íf2ecu- tus animi, fugge&wnemque fpernere diaboli; mügne eft v1rtutls, & magni meriti. laris & carnalis abfcedat, nec quicquam tunc animus , quam id folum , cogitet, quod preca- cSe3 tur, ldeo& facerdos ante orationem przefa- EXEMPLA CATHOLICA R. tione premiffa parat fratrum metes dicendo: " vit G Sur[um corda . ut , dàm repondet plebs , labe-. Qualitas. us ad Dominum : admoneatur,' nihil aliudfe, n Brabautm d:emon Virginem Nivellanam Dr exel. in. 1 et. ccel uam Dominum cogitare debere. obfefiam tenens, cum ab exormzante l.r.c 3.5 j Tbid V. Claudatur contra adverfarium pe&us, orationem Dominicam recitare juffus fuiffet, " & foli Deo pateat, nec ad fe hoftem Dei tem- fic precabatur Pater noíter.in.coelis, no- Vits16 & pore orationis adire patiatur: obrepit euim men tuum, fiat voluntas in terra, pauem frequenter & penetrat, fubtiliter fallens pre- quotidianum hodie, debita noftra debitoribus ces noftras aDeoavocat, utaliud habeamus noiiris, nos a malo Et unia cachinnum tol- in corde, aliud in voce, cum intentione fin- lens, ecce, inquit, ita vos orationem Veitram 0.dt cera Dominum debeat non vocis fonus, fed dicere ioletls j animus & fenfus, orare. Ii. Quidam afino vectus; dum templum Ibld S 4- Áingel yrafx S,Auguft. "VI. Invenire dixit (David) fe cor fuum, iugreffus afinum foris alhgafiet & orationem inPf.85. quafi foleatab eo fugere, &ille fequi quafi fu- Dominicam recitare aggrefï"us advertiffet, gitivum, & non poffet comprehendere, & perpetuam fibi de afino amittendo fo'icitudi- clamare ad Dominum: Quomam cor meum nem fuboriri, mox egreffus afinum vendidit; derehqmt me. ]taque fratres mei, quod hic ut diftracdonum caufam removeret. h ait: Suavis es tu & mitis, &c. Vldeor mihi Fu g a. 1415 videre ad hoc mitem dixiffe Deum, quia pati- tur ifta noítra, & exfpectat tamen a nobis ora- IIL.. Atina Samuelis mater tantum loque- , r. Reg.c. tionem, ut perücmt nos: & quando illi eam batur in.corde fuo, tantumque labia illius 2. v. x3. movebantur,. & vox penitus non audiebatur. dederimus, accipit grate & exaudit, nec me- minit tantas, quas incondite fundlmus, & IV. S.David, ut diftractiones fugeret, prae- pf ts.V.Ig. acmpm unam, quam vix anGIIIIHU.S fentiam Dei afhduo cogitabat, ut ipfe faffus elt dicens: Providebam Dominum in confpe- PAMS EX LIBELLO DE IMITATIONE &u meo femper, quoniam a dextris eft mihi, CHRISTI. ne commovear. ]tem: Ecce, ficut oculi no- Pf. ra».v.2. ftri ad Dominum Deum noltrum. - Hinc alibi , Reg. 7. , ait: Invenit fervus tuus cor qum, ut oraret v.a7. 1. 3. c. 48 HO quidintus patior, dum mente coele- Viim $ B. ftia tracto, & mox carnalium turba oc- áàd te oratione hac. currit cogitationum. . Deus meusne elonge- V. S. Leonardus, cumfub oratione fexpens Drex. l. €, ris a me, neque declines in ira a fervo tuo in finum irrepfiffet, nihil motus orare perre- $. 5 Tih Tbid Il. Sic ego homo infelix mecum pugno, & Xit, finita vero oratione ad iilum dixit: Quid fattus fum mihimetipfi gravis, dum fpiritus tibi vis, hofpes? fi quid licentize in me a furfum, & caro. quæmt effe deorium. Domino accepifli, exere: tuze me potefcatx bid. S. 5. Ill. Ignoícemihi, & mifericorditer indulge, non fubducam. VI S Do- Y Titulus. L1. Evagt;tio AHentis. 739 Surmsin VI. S. Dominicus, dum no&u ante aram $. VII. Vita 4. orabat, doemon eum interturbare volens, la- SIMILITUDINES. Aug. pidem e te&o Ecclefize dejecit, eoque impe- tu, ut tota Ecclefia illo cafu circumfonaret. Qualitas. Usque adeo autem capiti ejus propinquus I. Q'icut is, qui arcum manu tenet , fa gittam s, Ephrem,. fuit lapis, ut caputiumillius contingeret , fed ere ne- indoéctr.de T viro Dei nihil fe movente, diabolus horren- tamen contra adverfarium dirig quit, illam in vanum nulla certa intentione Panoplia Marchant, dum ejulans difceffit. & fructu emittet; ita & ille, qui orationem ?* ín hort. - VII. S. Franciícus, cum oraturus Eccle- ^ Patt. tr. 2. fiam ingrediebatur, dicere folebat: Manete fine debita intentione attentioneque peragit, modicam ex ea utilitatem percipiet. le&. 8., hic cogitationes meze, donec egrediar, & ubi II. Sicut globus in fummo monte incipiens Drexel. in opus Dei complevero, fiindigere me vobis contingat, iterum vos affumam. ruere, praecipitem curfum non fiftit, donec Rhet. coel. 'Ibid- ad radicem montis perveniat, at vero globus 1-c.3:$2. [bid' 5 «4. VIII. S. Ludgardis, cum aliquando in Ora- terrze immiffus nihil fugze molitur; fic cor tione füaviter cum Chriíto loqueretur, & ad humanum volubili globo fimillimum, nifi negotium vocaretur, magna cum fimplicita- Deo altius fe immergat. calendi ac przecipi- te & confidentia ei dicebat: Exípetta me, tandi finem non inveniet. ! Domine Jefu, celeriter expediam me, & ad III. Sicut lufcinia inter complures corvos Ibid. S. 4. te revertar expedita. non poteft placere cantu; fic nec lingua ora- Damnum. S.Hienin 1X. CumS.Hilarion aliquando fub oratio- tione inter plurimas evagationes peracta pla- vit. cere potelt. l ] ne aliud volveret, dorfo ejus feftinus gladiator IV. Sicut nobile unguentum odorem per- [q c. 4. infiliens,latera calcibus , & cervicem flagello verberabat, dicens: Eja, cur dormitas? ca- dit, fi pyxidi operculum defit; ira Spiritus $. 4. recum evanefcit, ubi os fine lege garrit. chinansque defuper cum defeciffet, an hor- V. Sicut Abraham, dumin montem facri- Marchant, deum vellet accipere, fcifcitabatur. ficaturus afcendit, afinum ad pedem montis in hort. $ w 1 reliquit, famulosque & alia ad facrificium im- Paf. tr. 2, portuna;ita qui ad montem thuris & myrrhze, *** $ EXEMPLA DOMESTICA. Fuga. hoc eft orationis locum, afcendunt, omnia ejusdem impedimenta foris relinquere debent.- Rib.1. 5. Ignatius ante omnem orationem prze- vit. C. I. L $, VI. Sicut molendinum continuo volvitur, g. parabat animum, & quafi in. cubicu- & farinam producit juxta appofitum granum, texel i, lum cordis intrabat; unde tam attente & fer- fic mens humana cogitationes femper quidem het, ecel, venter orabat, ut ex intenfione animi mor- Lc354. in animo fovet, fed tales, qualesilli a proprio bum fepe contraheret. appetitu aut volqntate praefcribuntur. Vita 1. 6. ]l. Francifcus Xaverius pro attentione 60'.50 comparanda ante fingulas officii horas hym- Damnwmn.: num: Veni S. Spiritus, recitabat tanto fer- VII. Sicut turpiffimum eft, fi quis fe fcfi— Drexel. 1. vore, ut ei, cor e pectore exilire, animus- bam pro£iteatur, & verfus flexuofos & curvos 6s R que deficere videretur. pingat, liturasfaciat plurimas, chartam atra- Vitato.de II Francifcus Suarez, licetoccupatiffimus mentoÍfpargat, &multa eradat; ita non mi- i Angel. effet, quando tamen Breviarium in manus fu- nus turpe erit alienas fub oratione cogitatio- " præäx. mebat, omnes cogitationes alienas mox de- nes fponte admittere. ponebat, quam collectionem temporis difiri- —VIH. Sicuttu, fiquis pedes tuos manibus butioni (quam ille matrem S fordidis attingeret, fupplicationem ejus non Ibid. S. 4, piritus appella- re folebat) attribuit. audires, fed calcibus repelleres; itanec Deus ';m. Soc. IV. P. Petrus Faber hzec ad diftractiones illum exaudit, qui corde immundo preces .h.35. cavendas media adhibebat: r. Tempus ora- perfolvit. ?. ? i tionis fzepe in memoriam revocabat. 2. Pau- i ,Reg.e. lo ante omnia negotia difpofuit. 3. In ipfa $. VH 'l I;l oratione' poft fingulos Pfalmos dicebat: Pa- MO TIV A. ter cceleftis, da mihi Spiritum bonum. 4. Ima- ginabatur fibi fe videre utrumque Angelum, l fmpudentia ejus vitii: quam Card. Bellar- Bellatm. '.ISvV-Ig' minus oftendeus ait: Ecce, loquimut in afcenf. bonum quidem omnia verba pie pronuncia- cum Deo, & ftatim ab imaginatione àd alia ment.Grad. ta, malum vero evagatione animi prolata, Ícribentem. . 5. Imperabat animo, ut vel in cogitanda tra&ti tergum Deo vertimus. Quis '4: € 2 noftratium Dominoram ferret /amulos fuos LISQIVI& uno Pfalmo fine evagatione animi effet; idfi fecum loquentes, continuo fe neglecto ad fa- Reg- 7' i acquifivit, ad alium progreffus eft. " Vitam Sp V. P. Sebaftianus Barrada tanta cum at- bulandum cum confervis averti ? Ó 27' lL. Stultitia hujur evagationi: Quis enim tentione orabat, ut ftrepitus introeuntiumin non ítultum putaret eum hominem, qui ad ex» l, h cubiculum aut Sacellum non audiret. VI. Joannes Berckmannus ad orandum Regem accedens variasque gratias impetrare $ Vita, | volens, eam orationem & verba ufurparet, fe componebat oculis leniter claufis, mani- bus ante pectus adductis , genibus flexis, cor- quibus eum ad indignationem magis incita- ore ad ftuporem immoto, ut attentionem ri, quam fleQi, fciret? atqui hoc facit, qui cum voluntariis diftractionibus orat. animi tanto facilius retineret. Aaajaa 2 .'R. P. Lom. Bibl. AMan. Tom. I III». Irre- h D Bibliothece IMamualfis Conctonatorie 24 S. Bafil in HL Irreverentia ejusdem, ob : Angelorum . tem alicui intendat coram judice, is, cui vis reg. BreV. 5reces annetantium, colligentium, Deoque infertur, omni ftudiolaborat, ne contraipfum q. 309. fententia feratur; ita & dzemon facit: nam offerentium przefentiam. S.Ephrem. IV. Letitie demonum ob ejusmodi diflra&io- quando pius homo Deum orat pro fua alio- de panopl. nes conceptao: dum, tefte S. Ephrem. fi, dum rumque falute, litem intendit dz2emoni tan- fpir. oras, mens tua diftrahitur, five per oculos, quam animarum praedoni. five per aures, five per cogitationes, ícito Il. Alterum eft, ut bene cognofcat modumi hoc ipfius inimici effe opus. vitandi difira&liones: quem quidem pulchre S.Gregor. docuit, dum dixit: femper ante s. Greg. l. U AS MEDIA. orationis tempora debet folicite confpici, xo. moral. quidquid poteft in oratione reprobari. Ssepec. 16 Eccl. 18. If AC vcurata yrapuratio: nam tantum Deus namque immunda vel illicita quzedam animo y.23. apponit ad adjutorium, quantum nos ad Se diligentiam appofuerimus. verfamus, quoties precibus vacamus. cum mens fe ad ftudium orationis erexerit, JOb. !I' V' ]I. Pure con[cientim fludium: nam , ut S. Job earum rerum imagines reverberata patitur, Matth 6 14. re&e dixit, fi iniquitatem, quze eftin manu tua S. 1 v 6 abftuleris , levare poteris faciem tuam absque quibus libenter prius otiofa premebatur. Bafilius vero rogatus, quomodo quis affequi S. B4fil. in S. Greg. j macula. Super quze verba S. Gregorius ait: poffit, ne inter orandum diftrahatur ? refpon- reg. brevi- 3o. mor.C. Faciem levare eft in Deo animum per ftudi- dit: Si certo Deum fe ante oculos habere9r.4.306. $Angif. 16. um orationis attollere. Sed elevatam faciem inbas credat. Sienim Principem aliquis aut Praefi- macula inquinat, fi intendentem mentem demintuens, & cum eo loquens oculos ab yeatus fui confcientia accufat.. Diffidit nam- que accipere fe poffe, quod appetit, quae eo dimovere non folet, qui non tandem cre- dibilius eft intentam mentem habiturum il- profe&o reminifcitur, nolle fe adhuc facere, * lum, qui Deo preces adhibet, qui fcrutatur quod divinitus audivit. S. Bern. f. HI. fmaginatio pre[entie Dei : Quanta enim corda & renes, & illud fa&urum, quod fcri- ptum eft: Levantes orand, de4.modis cim reverentia , inquit S. Bernard. quanto ti- difceptatione, purb funnus fine ira & more, quanta illuc humilitate accedere: de- bet a palude fua prorepens ranuncula vilis! lll. Tertium eft,ut etiam cognofcat, quo- modo fe gerere debeat in diftractionibus; qua quam fupplex, quam denique humilis & foli- in re iterum facem przeferens B. Bafiliusait: S. Bafil, de citus, & toto intentus animo majeftati glo- rize in przefentia Angelorum in concilio jufto- Cave diligenter, ne cogitationi illi animi tui abdic, rer. alfentiare, quze ab orationis Canone nondum Y2 2 Mc.T, rum & congrega z tione" afüfterg poterit mifer peracto. avellere te ftudeat. Habent enim homuncio ? hunc morem daemones, ut faciendze oratio- S. Bafilius 1V. Conflantia in üsrepellendis: fic enim S. Conft. Bafilius monuit dicens: Quodfiflagitiofarum nis temporibus, per fpeciofam aliquam lau- dabilis caufze fimulationem, nobis auctores Mon.c.18. cogitationum vis vehementior infurgat , ne fic fint, ut abea nos fubducamus, ut quam falu- quidem dejiciendus eft animus, neque fufce- pta certaminaex dimidia parte confecta relin- tem afferre nobis intelligunt, ab ea nos pro- babiliter abducant. ld quod etiam B. Virgo quenda,.fed eo usque obfirmate perduran- dum, quoad Deus perfpe&ta noftra conftan- "S.Brigittam docuit, dum eidem per diftra- piogi, ; 4 tia Spiritus fan&i gratia effulgeat. Ciones fatigatz? dixit: diabolus explorator monil. c. 2. invidus quaerit impedire bonos, dum orant;$ s. Matth,6, — V. Senfuum cuflodia: juxta monitum Chri- tu vero filia, quacurque tentatione pulferis, y.6 fti: Tu autem cumoraveris, intra in cubicu- ]um tuum, & clauífo oftio ora Patrem tuum perfifte in defiderio, vel bona voluntatei & in abfcondito. conatu fan&to, prout potes, quia defiderium & conatus pius reputabitur pro defe&u ora- Drexel.in V1. Spiritus S. invocatio: nam ficut carbo- tio.is. Rhet.cod. nes non vivunt, & thus fibi fuperinjectum Marchantius veroidapta etiam fimi- wget,, t litudine confirmat, dum ait: Sicutqui adver- Horc.Paft, : £.1.C-9- accendunt, nifi igne animentur; ita oratio fo flumine navigant, licet quandoque repel-tr.2.le&.8.. - metur. frigida eft, nifi per Sp'iritus fantti ignem ani- lantur, &retrocedant, non defperant, fedvi- X res ingemant, & cum conatu remigant; ita idem adverius fluctus diftractionum in ora- ASCETICA. $ tione faciendum eft. N ? IfTr ia funt precipue, quae afceta circa Certe B. /Egidius dicere folebat: Si nongyg hanc evagationem bene addifcere, potes nifi diftractas orationes & meditationes aliosque docere debet. Primum eft, ut bene offerre, tamen offer, quia Deus etiam pilos cognofcat originem & radices illius, qua- caprarum in tabernaculo acceptabat. S.Bern.in rum quatuor affignat S. Bernardus, fcilicet Gen. u *4 ferm. culpam aordentem, curam pungentem; . affettum u tribulationem / crucian- CONCEPTUS PR/EDICA- . vigentem , erigentem , BILES. : item. ]acobus Marchantius tres, fed magis remotas, affignat radices , nempe vulnus pri- X occafione thematis: Dirigatur oratiomea P falm.!400 Surius in maevum & cofruptionem nature, pravam ficutincen[umin con[pettutuo : poffunt expli- V 2e vita B... confuetudinem, & malitiam daemonum, de cariconditiones ad orationem attentam requi- AEgidii, qua B. ZEgidius, cuminterrogaretur , cur dae- fitze , quod videlicet ficut 1. Thymiama conita- mones plus adverfarentur oranti, quam aliud bat quinque rebus, thure, galbano, onyche, pium opus exercenti? refpondit: Si quis li- üa&e maftyche; ita oratio quinque virtutes, fidem, 7) Titulus LI. Evagatio Mentis. 741 fidem, fpem, charitatem, humilitatem, con- do, id eft, materiam ora&ionis, & ferVorem,, ftantiam requirat. 2. Sicut thymiama tem- quo eliciantur affectus. 4. /lligaudo I[aac, id plo inferri debebat; ita oratio in corde velut eft, cor fuum; ne per di(tra&iones aufugiat; templo Dei fan&o peragi debeat, ne audia- & fuyer ligna pouendo, id eft, orationi totum tur:. Populus hic labiis me honorat, cor au- applicando. s. Aoxxtendendo manum : id eit, ex- tem eorum longe eft a me. .3. Sicut thymia- teriorem etiam corporis & membrorum re« ina offerri debebat per Pontificem fummum; verentiam adhibendo. Quod fi facient, au- ita oratio per Chriftum Dominum noftrum. dient cum Abraham: Quia fecifti rem hanc, r 4- Sicut thymiama carbonibus accenfis im- Q motg, benedicens benedicam tibi, & multiplicabo 3 poni debebat; ita oratio ferventi animo per- Íemen (id eft merita) tuum, ficut ftellas coeli. - agi 5. Sicut thymiama reé&a furfum afcen- . VL Ex occafione thematis : Cupio diffolvi Philip. t. debat; ita & oratio non ut fumus a vento €? effe tecum : poteft narrati hiftoria de fanto v. a. diftractionum difpergi, fed re&a linea ad Athanafio, puerum cum avicula vinculis al- Deum dirigi debeat. ligata vidente, &, ubi illum aviculam in al- Matth.6. .. II. Ex occafione thematis: 7? u autem cum tum evolantem iterum retrahere vidit, cum v. G. oraveris, intra cubiculum tuum, €9 claufo oflio gemitu dicente: En fic diabolus ludit nobis- Difl i ora Patrem tuwmn im ab[condito : poteft oftendi, cum. Exquahiftoria narrata inferatur, hunc 9£ brevis quo potifimum medio diftractiones caveri diaboli lufum maxime in oratione exerceri : f S.Au in Pf. guít. queant. r. Ergo dicatur, quod juxta S. Aug. nam r. anima per alas variorum piorum af- 35* cubile noftrum fit cor noftrum. a. Quod cu- fe&tuum fe ad coelum erigit, dum attente bile hoc habeat oftium duabus valvis con- orat. Verum 2. mox iterum filo volubilita- ftans, fcilicet cupiditate & timore alicujus tis ad antiquas terre ineptias retrahitur. rei terrenze. 3. Quod oltium hoc Chrifto ape- Hinc clamandum ad Deum, ut vincula haec Pfal. 15. riendum, diabolo claudendum fit. Per cupi- difrumpat fua gratia, ut dicere poffit anima V- 16.. ditatem fzeculi diabolus intrat; per defide- cum Davide: dirupifti vincula mea: tibi fa- rium vitze zeternze Chriítus intrat. Per timo- crificabo hoftiam laudis. rem poenarum temporaliuni diabolus intrat; .VIL. Ex occafione thematis: Opprimantur Exod, s. per timorem inferni Chriftus intrat. "Ne er- operibus, €9 expleant, ut non acquie[cant verbis V- 9 go detis locum diabolo; quia tentator non mendacibus dicatur diabolum plerumque s Dufl, d ceffat pulfare, ut irrumpat; fi ci bdi rer nerit tranfit. -aufum inye- Pharaonem imitari, & quando volunt per [| orationem facrificare Deo fao, nos laboribus 2.Reg.r, ]l Exoccafione thematis : Sagitta eJona- & negotiis curisque opprimere.. Oftendatur V.22 - dhe munquam rediit retror[um : potelt oratio fa- itaque, 1. qüibus laboribus opprimat, fcilicet gittze comparari, & oftendi, quomodo dirigi paleis bonorum terreftrium colligendis, & la- debeat, ut non redeat retrorfum, id eft, irrita teribus viliffimarum voluptatum conficien- nonfit. Sifícilicet 1. Per arcum intenfum , id dis. . 2. Oftendatur, quomodo fe liberare de- eft, internam cordis attentionem, protruda- beant ab hoc jugo, fcilicet recurrendo ad tur. 2. Si genua flettantur. (ut fagittarii folent Moyfen ac Aaronem, iisque fuam neceffita- interdüm) per externam corporis humilia- tem & afilictionem exponendo; hoc eft, Chri- Mefios i tionem. 3. Collimando ad certum fcopum : id fü, B. Virginis aliorumque Coslitum opema Vonil c, 2 eft, certum finem aut rem impetrandam fibi implorando: ac deinde omnino violenter a $ proponendo,, üt ad ferventius orandum ani- Pharaone aufugiendo; fic enim ille infequens nemur. 4. Simiflrum oculum, id eft, corpora- eos in mari rubro fanciffimi fanguinis Chri- lem, claudendo , & folum dextrum, id eft, in- ternum mentis, apertum fervando. Íti fuþmergetur. $ 3- IV. Ex occafione thematis: - U Jnde habet s Lj P fireh, i gania? poteft oratio tritico comparari ob ne- MISCELLANE A. ïorc,Fa 7 ceffitatem, utilitatem, dignitatem fuper alias Qualitar. t alb aCüones: Diftra&iones vero zizaniis, quia I. Philofophi quidem hominem definiunt D;'äx. in facile creícunt, triticum impediunt a crefcen- rationale animal; at re&tius alii ajunt, effe Rhet. ccel. do, & ad nihil utiles funt, nifi ad comburen- ipfam inconftantiam, ut qui, Job o tefte, nun- E dum. Deinde oftendi poffunt radices quatuor quam in eodem ftatu permanet. $. priori indicatze, videlicet culpa mordens, II. Prifci Patres in /Egypto dicere folebant: Ibid, S.2. cura pungens, affe&us vigens, tribulatio cru- homo orationis amans ccecus, mutus & fur- bid. cians, fimulque modus demonftrari, quo e- ; dus effe debet, neque oculos alio vertat, nec velli deoeat. , fermones importunos mifceat, nec ftrepitus Gen. 25, V, Ex occafione th ematis : Ecce ionis & [i- moleftos, garrientiumve fufurros audiat. v. 8."' eng : ubi eft vi&lima holocaufli ? poteft iterum lH Plutarchus cenfet a Numa Rege pro- Drex.1.9. exemplo Abrahami oftendi, quomodo ora- fecum illud : Zdoraturi [edeant. Ut mone- c. 6. $. r. tio feu cor devotum in Holocauftum offerri rentur tumultus cogitationum ejicere, & uni Deo attendere. Deo debeat. Nempe 1. Éundo in terram vifio- 1ta David( Rex fedit coram Pfalm-m' gis, per praeféntiam Dei cogitatam, auttem- Domino. j pli vifitationem. 2. Dicendo negotiis & defide- IV. Quod S.P aulus de charitate; hoc non h h rüs alienis : Exfpe&are hic cum afino : ego incommode de attentione & fervore oratio- autem & puer (id eft, cor meum) illuc usque nis dicitur, nempe quod etfi omnes libellos properantes, poftquam adoravimus, reverte- precatorios recitando abfíolvam, fervorem mur adwos. 3. Ligna €$ ignem fecum accipien- autem & attentionem non habeam, nihil Aaaaa 3 fum, 742 Bibliothece Manualis : Concionatoriz L. Kupfferes Gebeth, kupffere Gaben. S. Auguft, fum, & fa&us velut zes fonans aut cymba- in Pf. 139. lum tinniens. Unde $. Auguflinus, quam IV.. Jas man auf die Mühl [chüttet, das mah- f 9 multi, ait, deprecantur Deum, nec fentiunt let. fie. 947 Deum, nec bene cogitant de Deo. Sonum V. Karges Gebeth, karge Be[ohmmg. deprecationis habere poffunt, vocem habere VL Kalte Bitte fruchtet nicht. non poffunt, quia ibi vita non eft. - Drex.l.3. V. S. David fuadet, ut effundamus cor VIL. JZie der Bitter, alfo der Geber. Pf.zI-V-dï » o noftrum in confpe&tu Domini ficut aquam, XIV. non ficut oleum ; quia aqua non tam facile AUTHORES. ]03[1- 6' adhzeret vafi, ficut oleum ; ut per hoc intelli- ( $ L Joannes Bufzeus V. eod.in Panario. geremus, cor noftrum penitus ad Deum mi- ne. Il. Hieremias Dtexelius in Rhetorica c2e- [ 7 Agrare debere in oratio XIII. lefti lib. 1. c. 3. & feqq. v' 20: AXIOMATA. .HI. Jacobus Marchantius in Horto Pafto- / l. Zerfireutes Gebeth [ammlet wenig. - rum tra&. 2. le&t. g. [erit, 22 lL. Zerfireutes. Gebeth ift hoechfle. Grleifrnerey, uT, qeil es init der Zung ehret, und mit dem Hertzen X IV. Antonius Dauroltius in Catecþiämo fchiltet; hiftoriali cap. 2. tit. 14. Mätfh. 7' N - /i /'» re w e — . u 70 6' ä*lïäämäämäägæ:äääää Tl UJZWS LL- dhstibo V.m- "EUCHARISTIA r O.5 I. Y $ petuoe feläcitatis, adeoque fymbohim vivum D.ESS ENTIAM .« illius corporis, cuius ipfe caputexiftit, cuique x;Cor.w Q,UIO A M nos tanquam membra ar&itfima fidei, fpei, & LP -Deþnitjo.— ]. ghaxitatis connexione adítrictos effe voluit. z o Canif. c,«4, M corpus & fahgu ls Chrifii, fub fpeciebus II. Yaj de Euch. panis, & vini, cum anima & divinitate RIPTU « X realiter & fubftantialiter exiítentis. JEX S.SC Neceffitas. Vocatur autem Euchariftia, id eft bona gra- tia, feu gratiarum a&io, quia preecipaum & ]. Omnes fitientes venite ad aquas; & quiTaia s. maximum Dei donum, ipfumque omnis gra- non habetis argentum, properate, emite, V. f tize fontem & authorem continet, fummo- comedite; venite, emite absque argento, & rumque nos bonorum admonet, pro quibus absque ulla commutatione, vinum & lac. acceptis gratiarum actionem, laudem, & Il. Amen, amen, dico vobis, nifi manduca- Joan. 6. SAnt.de gloriam füummam Deo fummo debemus. veritis carnem filii hominis, & biberitis ejus V: 53* Ecdef, fanguinem, non habebitis vitam in vobis. dtgm, Canixf. S .2 [] Il. Tria przecipue continet, fpecies vifibi- 1II. Percuffus fum ut foenum, & aruit corPf, xor, les, corporis & fanguinis Dominici veri - í & fpiritualis gratize virtutem. þatem? meum, quia oblitus fum come s & Ambrof, III. Quinque capita de ea potiffimum funt meum.. dere kpanem V.. 13 deo- Canif. S.3. €am, fcienda. 1. Veritas Mlius. 2. Transtubftan- — Neceffitas. tiatio, feu panis & viniin corpus & fangui- IV. Caro mea vere eft cibus, & fanguis Joan. 6. nem Chri(ti converfio. 3. Adoratio eidem de- meus vere eít potus. Qui manducat meam v. I5. bita. 4. Ejusdem oblatio & facrificium. 5. carnem, & bibit meum fanguinem, in me ma- & Sumptio illius fub altera vel utraque fpecie. net, & ego in illo. IV. Finis illius triplex eft, ab ipfa Ecclefia .. V. Quotiescunque manducabitis panem r. Cor. 11, fequentibus verbis indicatus: Ofacrum con- hunc, & calicem bibetis, mortem Domini an- V: 126. vivium,in quo Chriftus fumitur, recolitur me- punciabitis, donec veniat. moria paffionis eius, mens impletur gratia, & VI. Hic eft panis de coelo defcendens. Sijoan. 6. li, futurze glorize nobis pignus datur. Quem fi- quis manducaverit ex hoc pane, vivet in ze- v. 5o. geiï'. 13* nem clarius explicavit Concil. Tridentinum ternum: & panis, quem ego dabo, caro mea?'- his verbis: Salvator nofter difceffurus ex hoc eft pro mundi vita. mundo ad Patrem, Sacramentum hoc infti- VII. Qui manducat meam carnem, & bi- Joan. 4. tuit, in quo divitias fui erga homines amoris Eu velut effudit, memoriam faciens mirabilium bit meum fanguinem, habet vitam zeternam, * 5* & ego refufcitabo eum in noviffimo die. Anyfen. u füorum &c. Sumi autem voluit Sacramen- tum hoc tanquam fpiritualem animarum ci- 5ucundita:. & hia bum, quo alantur & confortentur viventes vi- VIIT. Vincenti dabo manna abfconditum. Apoc. 2. IX. Comedi favum cum melle meo : bibi V- !7- ta illius, qui dixit: qui manducat me, & ipfe Cant. 5. vivet propter me; & tanquam antidotum, vinum meum cum lacte meo: comedite ami- N.lI. qua liberemur a culpis quotidianis, & a cul- ci, & bibite, & inebriamini cariffimi. pis mortalibus praefervemur. Pignus proete- . X.ProquibusAngelorum efca nutrivifti po- Sap. 16. S la rea id effe voluit futurze noftrze gloriae, & per- pulum tuum, & paratum panem de coelo prze- v. ao. h, d. fticilti i L /L»/ Titulus LIl..| Euchariffia. 743 tifti fine labore, omne dele&amentum i in fe fane nünquam fuiffet homo aufus talia pete- habentem & omnis faporis fuavitatem. re, fed neque cogitare, quoniam hoc mife- Zach 9. XI. Quld enim bonum, & quid pulchritu- ricordize opus omnem mortalium fuperemi- y.17. do ejus, nifi frumentum ele&orum, & vmum net dignitatem. : germmans virgines? t VI. Se ipfum invenit homo propter infir- S, Bern, E mitatem jacentem in ftabulo, ftabulum enim apvdManfi Dignitas. tr.26. difce, Pf.ar.v.s. quid eft? mundus eft, & propter pecorinam 35. n. S. -XII.: Calix meus mebnans quam præcla- fimilitudinem 1nd1gens erat foeno, eapropter rus eft ? Joan. 6. XIIL. Hic- eft pams Angelorum de cælo cibus coeleftis mutavit fe in pabulum peco- v so. defcendens. ris, homine mutato in pecus. Panis Ànge- lorum fa&us eft fenum, unicus Patris Filius Præpamtzo. Lev. T hominis, Verbum quippe caro fa&um eft, & w. 20. XIV Amma pollüta, quze ederit de car- iuxta Prophetam, omnis caro feenum. t mbm hoftize pacificorum, quàe oblata ePc Do- VII. n Canone miffze leguntur fequentia S. Pafcha— mmo, peribit de populis. verba: Quam oblationem, Tu Deus, in om- fius fer. de Levxt. 22. : XV. Leprofus aut pátiens fluxum feminis nibüs quaefumus benedictam, adícriptam, ra- corp & Vs 4 "fon vefcetur de his, qu3x fanaificata iunt tám, rationabilem, acceptabilemque facere fang.Dom. nnh1 , donec fanetur dlgnems Quae verba S. Paíchafius confide- Matth. 7 XVI. Nolite San&um dare cambus ne- rans ait: Benedi&am, per quam nos benedi- V. O. que mittatis margaritas ante porcos, ne for- camur; adícriptam, per quam nos omnes in te conculcent eas pedibus fuis, & converfi coelo conicnbamur ryatam, per quam in vi- dirumpant vos. Íceribus Chrifti cenfeamur rationabilem, per WMatth. 22. XVII. Amice, quomodo huc mtrafh, non VA. quam a beftiali fenfu exuamur, acceptabilem- habens veftem nuptialem ? que facere dignetur, quatenus & nos per hoc, XVIII. Epulemur non in fermento veteri ; quia in nobis difplicuimus, acceptabiles cum. V. 8 neque in fermento malitize, fed in azymis fin- ejus unico filio fimus. ceritatis & veritatis. . VIII. Pulchre fe vocat eranum frumentl HügO de P^ Cor.m. XIX. Non poteftis menfze Domml partici- quiagranum frumenti candidum eft interius, " d V.ZI- & menfae daemoniorum. d a.Corir ^ pes effe , & rübrum exterius, & Chriftus candidus di- T eol. 'XX. Qui manducat, & bibit indigne, ju- citur refpectu divinitatis, & rubicundus in* 1.3,5pec. Y.29. . dicium fibi manducat & blblt, non dljudl- carne propter'paífionem Unde Sponfa in Éccl. c. , - eans Corpus Domini. Canticis dlClt quod fit candidus & rubicun- E dus. Nece iíaf. d ai] ;o EX SS. PATRIBUS ET * -DOCTORIBUS IX Tolle hoc Sacramentum de Ecclefia, s. popav., & quid erit in mundo, nifi error & infideli- apndMan& Subfiantia €? qualitar tas? populus Chriftianus erit quafi grex por- difc.r.n.g. o & S.Aug. de L. Hoc Sacramentum non in merito con- corum dlfperius & idololatrive deditus, ficut D Kcclef. .fecrantis, fed in verbo efficitur Creatoris; expreiïe patet in czeteris infidelibus. dog X. Qui vulnus habet , nec bonorum difpenfatorum meritis ampha— medicinam requi- S, Ambrof; | of .tur, nec malorum attenuatur. rat: vulnus eft, quia füb peccato fumus, me- '. . de $a- * S. Ambrof II. Si tantum valuit fermo Elize, ut ignem dicina eft coelefte & venerabile Sacramentum. cram. 1. 3. deSa- de coelo depofceret, non valebit fermo Chri- XI. Fiant fideles corpus Chrifti, fi volunt S, Auguft, eram, fti, ut fpecies elementorum mutetur? de to- vivere de Spiritu Chrifü. De Spmtu Chrifti tr.2. in tius mundi operibus legifüi : quia ipfe dixit, non vivis, nifi corpus Chrifti. Vis & tu vivere "e*r- UE IN L] & fa&ta funt : ipfe mandavit, & creata fünt. de Spiritu Chriíti? in Corpore eíto Chrifti. Sermo igitur Chrifti, qui ex nihtilo potuit fa- Xll Idoneus effe non poteft ad marty- S.Cypr.in cere, quod non erat, non poteft ea, quze funt, rlum, qui ab Ecclefia corpore Chriíti & fan- evit. ad -Ornel. COT. "' inutare in illud, quod non funt ? non enim guine non armatur ad prelium, & mens de- ) minus eft, novas rebus dare formas, quam ficit, quam non accepta Euchanfha erigit, 1utare naturas. & accendlt - Íbid HI. Liquet, ' quia praeter naturae ordinem Utzlzta: oit b virgo generavit, & hoc, quod conficimus cor- "XIII. Biberuntex eo omnes: ebrietas fe- s. p 'eron, o L pus, ex virgine eft. Quid quris naturee or- lix, fatietas fingularis, quae, quanto copio- fuper Lu- dinem in Chrifti corpore, cum praeter natu- üus fumitur, tanto fobnetatem fumentibus Can. ram fit ipfe partus ex virgine? donare dlgnatur Et Judas bibit, fed non fa- a. $ !54« Eufeb IV. Sicut ad nutum prazcipientis Domini turatur, nec fitim extinguit ignis zeterni,quia Emylfen. repente ex nihilo fubftiterunt excelfa coelo- indigune fitivit myfteria Chrifü. om, 5. ruim, profunda fluctuum, vafta terrarum: pa- X|V. Panis hic azymus cibus verus & fin- S. Cypr. de Paích, fer. de ri potentia in Spiritualibus Sacramentis ver- cerus per fpeciem & Sacramentum nos tactu coen.Dom, bi przecipit virtus, & ferviteffetus. Recedat fanctificat, fide illuminat, veritate Chriíto lpot. 4 ergo oinne infidelitatis ambiguum, quando- conformat. Et ficut panis communis, quem ; l] Anf 5 quidem qui eft author muneris, iple etlam quotidie edimus, vita eft corporls, ita panis nb ePc teítis veritatis. ifte fuperfub&annahs vita efi: anim2e & fani- S. Laur. * V. O ineffabilis dignitas conditoris! O ftu- tas mentis. i f ft. de por indicibilis charitatis ! quis non contre- XV. Duo præczpue in nobls hoc Sacra- S. Bern, 9 üChb mifcat? quis non cum exultatione miretur? mentum. operatur, ut & fenfum minuat in fer. de mini- coen,Dom, a £ 14 | Bibliothecæ, Manualis. Concionatorie minimis &in gravioribus peccatis tollat om-' -XXIX. Maxima :dignitas apparef in- ho C s. Bon aV-* , €. 13» nino confenfum. Si quis veftrum non tam fze- Sacramento, quia, cum Chriftus conftet ex * Icomp.'Th« pe. modo non tam acerbos fentit iracundize tribus fubftantiis , fcilicet Deitate, anima, & veri;' RT motus, invidize, luxurize, aut czeterorum hu- corpore , ipfa quidem Deitas excellit omnia ; item anima eius przecelit omnes animas, jusmodi, gratias agat corpori & fanguini Do- mini, quoniam 7 cum fit Dlena gratize & veritatis, item cor- ^ in eo. : virtus Sacramenti- qpemtur pus eius excellit omnia corpora, quod de fan- r - S. Chryf. XVI. Tan quam leones ignem fpifahtes' : Gificato corpore. B. Virginis fuit fümptum, hom. 454. ab illa menfa recedimus, terribiles diabolo & Divinitati unitum. S'Pafcbaf- in Joan. effecu. " .XXX. Audeo dicere, quod Deuüs, cum fit S. Aug.tr.. J d inJen, &f S, Ch r f. XVIH. Qui de hac vita migraturi funt; fi Omnipotens, plus dare non potuit: cum fit 49 [on. » lib. deSa- myfteriorum huiusmodi cum pura conícien- $ fapientiffimus, plus dare nefcivit; cum fit di- ? Villazov, cerd. tia fuerint participes, fpiritum efllaturi , ab tiffimus, : plus dare non habuit. . j . . e - XXXL.. Eft.communio D ?s vivi, men fa di 2* : S-Martialls . ipfel. Angelis illorum corpora fatellitum more fti- 'in epift. a. corponi .; : pantibus, propter affumptum illud Sacra- vina, efca in fide perfecta, tota coeleftis. : Burdigal. Chrt mentum hinc recta ad coelum abducuntur. . XXXII. Quis fidelium dubium habere pof- S.Aug fer. XVIH. Qui digne comedit hunc panem, fit, in ipfa immolationis hora, ad facerdotis Dial. c.58» ; 2or. de . qui eft corpus Chrifti, neceffe eft, ut moria- vocem ccelos aperiri, in illo Jefu Chrifti my- temp. : tur preeteritis, & vivat futuris. fterio Angelorum choros adeffe, fummis ima — pO EM -uebe . . . D * fociari, terrena coeleítibus jungi, unum quid S.Leo . XIX. Non aliud agit participati 0 corporfä 4 SLatf, ferm 14. & fanguinis Chrifüi, quam ut in id, q ex:,vif?bilibus at que invifibilibus fieri? Jif.de : | de pall. mimus, tranfeamus. uod fu- Jucunditas.. Fnch, Dom. d eft, Chri- XxXill. Qu id fuavius pane. Angelorunij 9 S Auguft, S. Cyrill. XX. Sic Chriftophori erimus, catech. 4. ftum ferentes, cum ejus corpus & fanguinem quomodo ergo non eft fuavis Dominus, quan- uperPí.34e in membra noftra receperimus, atque ita, ut do panem Angelorum manducavit homo? XXXIV. Quot nunc dicunt: vellem ipfius. S Chtyfoft. S. Petrus dicit, divinae na 2 ; turae coqforþes efH- hom.6o. $ Bontv. cimur.. formam afpicere, figuram, veftimenta, cal- op. An- t2 S. Aug. . XXI. Illum calicem bibere, qu id eft. . nifi cedmenta ? Ecce eum vides , ipfum tangis, t ioch, prap. d . Wi c.a. fer.2.de vivere? Manduca vitam, bibe vitam , habe- ipfum manducas. lgitur nemo accedat cum verb. AP- bis vitam, & integra eft vita. naufea, nemo refolutus; omnes acc gnü, Om- ..4 Remig. XXII. Nec folum pro faljute zeterna datur, nes ferventes & excitati. ] Altifiod.de 1&0 cura fol- $. Cypr.2. ce'ebrat, fed etiam pro temporali incolumitate, id eft XXXV. Quemadmodum vino epift. 3. à Mif corporali fanitate; incolumitas enim dicitur vitur, & anima relaxatur, & ommuis triítitia Cæpilium. Í fanitas & integritas, utraque enim fanitas feponitur; ita epoto fanguine Domini, & po- ab illo eft, animoe & corporis. culo falutari, deponitur memoria veteris ho- ä Srlmeron, S.Bernar- XXIII. Eft fons omnis grative & virtutis. minis, & fit oblivio converfationis faecularis, 469 din. tr. 2. Unde Sacramentum hoc Kuchariftia, id eft & moeftum pe&tus ac trifte, quo prius pecca- fer. 55. tis angentibus premebatur, divinze indulgen- art.2. c.2. bona gratia, nominatur; ideo Eccl.24. ipía tize lzetitia refolvitur. * Kuchariftia defe ait: Im me omnis gratia vita && veritatis; in me omnis [per vita €9 virtutis. XXXVI. In hoc Sacramen to totalis gra- Mïcii. äa ononia S. Bern. XXIV. Quotiescunque ad hoc Sacramen- tize pinguedo continetur, quid enim frumen - ferm. 61. tum accedo, decoquor, cum immutor: digee ti nomine nifi Corpus Chrifti, intelligitur in Cant. ror, camtransformor: unior, cum conformor. iftud frumentum habet corticem, & aaipem; S. Chryf. XXV. Inde effe&i aquilze ad coelum evola- ut cortex fit ipfa humanitas, adeps vero, fit g hom. 24. in r.a mus; ubi enim cadaver, illic & aquilze; cada- intus latens Divinitas, quia in hoc Sacramen- Cor. ver corpus fuum vocitans propter mortem ; to fatiamur, eo quod inipfo noftra finalis bea- Aquilas vocat oftendens, quod oportet eum, titudo coníiftat. . uam VS- Cypr. $ Joat, qui ad hoc corpus accedit, effe fublimem & XXXVII. Euchariftia fapit amplius, q e voena cum terra nihil habere commune, neque deor- Mansa, implet & fapit edentium appetitus Dorm. Dinaf; ]. fum trahi & ferpere, fed atlidue furfum volare. & omnia carnalium faporum irritamenta, 4C6H, S. Bern. Orilo, : tom. 2. XXVI. Tria inter alia bona multiplicantur omnium exiuperat dulcedinum voluptates. S. Albert, F per hoc Sacramentum. — Primum eft decor XXXVIII. Saporem gratiofum valde ha- | fer 55.art. caftitatis ; Secundum charitatis : Tertium bet ex Deitate, hocíapore omnibus praefer- E:cl.l.dï&. 2. C. 2. fapor fuavitatis. tur delectabilibus, necaliquid eft, quod com- 5, tr. a. S.Chryfol, XXVII. Audi abt Chriltiani; -qui quotidie arari poilit delectationi hujüs Sacramenti; c. a. n. 5 IfhïgoVi&,j fer. 34. corpus Chrifli attingunt, quamnam de ipfo quod illa Pfalmiítze authoritate ( dele&are in 103, fpe, corpore poffunt fumere medicinam, quando Domiuo, €3 dabit tibi petitiones cordis tui ) con- « C, 7, | mulier totam rapuit de fola Chrifti fimbria fa- firmans ait: Si enim delectatio eft, ut ait A- nitatem, fed, quod nobis flendum eft, mulier fpafius, diffufio naturze fuper maxime con- L'am " veniens, inzíümabilem convenit eíle dele- de vulnere Chrifti medicinam tollit, nobis &ationem fuper gufítum Deitatis, in omni medicina ipfa retorquetur in vulnus. Yatia & omni bono refertum. S. Bern. Dignitas. in coen. XXXIX. Suavitatem hujus Sacramenti S. Thom. XXVIIL. Panis ifte per excellentiam Eu- nullus digne exprimere fuflicit, per quod fpi- opufc. 57. Dom. chariftia dicitur, id eft bona gratia; in hoc ritualis dulcedo in fuo fonte guftatur. Albert. enim Sacramento non folum quelibet era- XL. Quantze putas dulcedinis eft fanguis S- tia, fed ille, a quo eft omnis gratia, fumitur. huius Sacramenti,qui de tam dulci fonte ma- L] -c. n-zi navit, E Titulus L1I. Euchariþia. 745 hg, 601 navit, & a tam dulci fonte hauriente in tam men multa corpora Chrifti, fed unum corpus Tl dulce vas efttransfufus? Fons enim hujus fan- cum illo, quod affumpfit de Virgine, & quod ttf, dedit Apoftolis; divinitas enim verbi, quae guinis eft fanguis in vifceribus gloriofze Virgi- nis contentus , hauriens hunctontem Spiritus ubique eft, replet illud. fan&us-eft; vas, in quod transfunditur , cor- XLIX. Sicut avis$ fovens ova , dicit Glöü"a; E ugen. apud. ergofiponis fub aveunum, vel plura ova, ver- anti diíe, pus Dominicum eft, ex quo etiam manat in Á. l, 7. Sacramentum, & ex Sacramento in cord tit ea per naturam interius in carnem; tefta fidelium. T manente exterius. Quanto magis, fiponasin lgt Veritay. altari unam hoftiam panis, vel duas , five cen- S.Pafchaf, XLI. Recedat omne infidelitatis ambigu- tum, five mille, five plures, manente panis ex- Bt iu]en. l. de cor P.um, quandoquidem , quiauthor eft muneris, terius fpecie, Spiritus S. repente interius in & fang. Dom. S, ipfe etiam teftis eft veritatis. corpus Chrifti fua virtute convertit? - Villanov. XLII.. Quid obfecro magnum e fï', fi Chri- L. Natura mutat unam fubftantiam in al- s, Albert, * JMartg fto Domino creditur?. Chriftus ait, Áoceft cor- teram, ficutin vite aqua mutatur in vinum ; Mag.fer.rr. lepilt ad de corp. & ütdipil corporis gusr ineum , & faper hoc quispiam audeat hze- '& opere apum fuccus florum in íavum mel- ang. Dorm. -Gl' eg.l,.. Chrifi. ft;re? Nametfi quze dicuntur ardua,, & diffi- lis; fimiliter in nobismetipfis panis, quem ü.eg,. cilia funt ad credendum, fidei tamen minui- manducamus quotidie, per naturam mutatur tur difficultas, ubi dicentis confideratur au- in carnem, & gramina conféíta a brutis con- vertunturin carnem & fanguinem; ergo mul- thoritas, noli confiderare, quod dicitur,fed quis dicat, attende. to magis virtus verbi Chrifti mutare pqteft S.Laurt, XLIIL Neerrares in fide; & averita tis fe- panem in fübftantiam fui corporis. Juft. de mitis devians, malede Chrifto in hoc 5acra- LL Feftinavit Abraham in tabernaculumIdem, Euch. 1 Aügu&. mento fentires ,fe dedit in cibum , dum adliuc adSaram: dixitqueei: Zlecelera , tria [ata fimi- . tht effet paffibilis, cum videretur, cum tangere- lg commi[ce., €3 jac [ubcinericios panes. Hoec eít tur, cum agnofceretur, cum przefens loque- fapientia fummi Patris, quze tria fata, Deitatis, E C retur. &anim , & corporis commilcuit, hazecfocia- omo. d S.Bonav. XXLIV. Quid enim dubitationis in hoc S 2- vit. Accelerat autem, quia in momento ope- 0p, Ài« t.7. de cramento remanet, quod a Chriíto tam ex- rata eft, & non per momenta temporum , ut loch, prap. a Miff. c. 2. preffe traditum, ab Apoítolis predicatum, a infirmafacit natura, & fecit nobis panes zeter- . SS. Patribus orthodoxis tot centenariis anno- nz) refeCctionis fub . cineribus hujus nolíire mortalitatis decoctos. rum preefipuratum , tantisque caeremoniis, J Cypf. 2. tot miraculis & prodigiis, & obfervantiis, LlIi. Sicut ad nutum przecipientis Domini Eufeb. (lt, 3. ad - quafi teftimoniis palpabiltbus vides confirima- repente ex nihilo fubítiterunt excelía coelo- Emiff.hom, ln | tum 2 tolle hocSacramentum de Ecclefia , & rum, profunda ilu&uum, vafta terrarum, 5: dePafch, uid erit in mundo nifi error & intidelitas? pari potentia in fpiritvalibus Sacramentis. Salmeron.. XLV. Quomodo fiet iftud, ut tantus Chri- verbi przecipit virtus, & fervit elfe&us; di- cereenim verbi operari eft, dixit enim &facta tr. 40.€.9. (tus fub tam parva hoítia delitefcat, aut qua ratione mundi conditor in vile pe&oris noítri fünt. Unde eodem momento, quo Chriítus *X tuguriolum fubintrare velit? prudentia tunc in perfoua facerdotis profert hzec verba: [ich. de di&at, ad Spiritum fan&tum & virtutem AI- Hoc eff corpus meum, hic efl fanguis meus , oDOlta tiffimi, cui nihileftimpoffibile, & qui nos ar- creatura locum Creatori fuo cedit, nam ut JQ(xGZO dentiffüdco amore profequitur, fpectandum S.Pafchafius ait: Verba Chrifti ficut divina eífe; fi enim noncrederes, nifi ea , quze intel- funt, ita efficacia, ut nihil aliud proveniat, le&u tantum cognoícuntur, & quomodo fint quam quod jubent, quia xterna fünt: Cwlum, inquit, €9 terra tranfibunt, verba autem smea condita, & qua rationenos alere poffent , com- prehendere valeres, pauca fane, & prorfus non tranfibunt , fed facient omnia, ad quse mif- nihil crederes. 3 fafunt, quia Patrisnonnifi unum, & fubftan- uiris ,. qiiönam pa&d , Cynts S. joau. XLVI. Si modum req tivum, & confubftantiale, &fempiternum eft ! e Ccena Damafc.1. fiat, fattibi fit audire, quoniam per Spiritum verbum. o 4. C. 14. fan&dum, quemadmodum ex 5. Deipara, fe LlIil. Juftum &c onfentaneum eft, quod ad; Gual.Parif, Ortho. veniente pane vero, cedat materialis; neque ?* Luch. Fid. ipfum, & in fe ipfo Dominus carnem fuften- , Albett tavit, & nihilaliud cognofcimus, quam quod eftejus injuria, imo jus Creatoris eft, ut eiad- Jhg. de verbum Dei verum eft, & efficax, & omnif venienti honorem delerat creatura, relin- 2uch d d otens, modus autem infcrutabilis. quens ei penitus locum fuum, & czetera, ;, tf: 2' HugoVi&. XLVII. Mirum, fed verum: Nec tamen quze ab eodem Creatore acceperat, utpote ; 2 to.3. fpec. mirum eft refpe&tufacientis. Quidenim mi- A-albredinem', faporem & quantitatem, ecc, c 7: rum, fi Omnipotens mir , abilis miranda ope- » ratur? T: empz).r fumendi. ! XLVIII. Quando miràri c æpäris , & dixe- LIV. Accipe quotidie, quod quöticüe tibi S. Auguft Lj dd.Le. in Matth. rit tibi cogitatio tua, quomodo hoc effe pot- profit. Sic vive, ut quotidie merearis acci- eft? cogita facientem, & refpice omtipoten- pere; qui non meretur quotidie accipere,non tem. Álbertus M. authoritatem adducit 5. 1neretur poft annum accipere. Gregorii dicentis: Sicut divinitas verbi Dei LV. Quotidie Euchariffie communionem S.Auguft, inlib. de SIThom- unaeít, quzetotum implet muitis locis mun- percipere, neclaudo, necreprehendo; omui- oprC- 57' pus tamen dominicis diebus fuadeo & horror, ccl.fiogm. dum, ita licet multis &iunumerabilibus die- bus illád confecretur corpus, non funt ta- fi tamen mens fine voluntate peccandi fit. : Aere R. P. Loln. Bibl. Man,. Tom. 1. I. Mnlnc' n '2. Bbb bb I*'f 746 Bibfiotheca . -Mamnalis Concz'(matoriæ eor S. Am- LVI. Si quotiescunque effunditur fanguis, LXV. Non alium Apoftolus judicem hicTheophy- - áei brof. de in remiffionem peccatorum funditur, debeo tibi attribuit quam teipfum. Judica igitur , & la&t.in epift, 1 explora confcientiam tuam, & fic accede. 9. Pauli. Sacram. illum femper accipere, ut femper mihi pec- cata dimittantur: quifemper pecco, femper LXVI. Nonne videtis, quantainfantes ani- S.Chryfoft, | debeo habere medicinam. mi alacritate mammillas arripiunt? qua pref- hom.óo.ad h Caffianus. fo4^ LVH. Multo juftius eft, utcum hac cordis fione papillis infigunt labia: non minore cupi- Popul. $ Át humilitate, qua credimus , & fatemur illa fa- ditate nos quoque ad hanc menfam , & ad hu- fpt . érofan&ta mylíteria nunquam pro merito nos jus calicis fpiritualem accedamus papillam: j t poffe contingere, fingulis ea. Dominicis ob imo vero majore defiderio quafi la&tantes remedium noftrarum zegritudinem praefuma- pueri gratiam fpiritus fugamus: unus fit no- V if inus, quam ut vana perfuafione cordis elati, bis dolor, una moeflitia, fi hoc alimento fpi- ro vel poft annum dignos eorum participio nos rituali privamur. b5* effe credamus. ; LXVII. Quantum po fïïimusl, cum Dei ad- S-..Auguæ. plU LVIIL. Sciant baptizati homines, fi longo jutorio laboremus, ut cum fincera & puraferm.x. de c0 lus in S. Cyril- temporis fpatio propterfimulatam religionem confcientia, & mundo corde, & cafto cor- 'emp. fi joan. myftice Chrilto communicare recufent, ab pore ad altare Domini poffimus accedere, & tol Quippe re- tar geterna vita fe procul depellere. corpus & fanguinem ejus non àad judicium, cufatio hujusmodi , quamvis ex religione pro- fed ad remedium anim?e noftrae mereamur b ficifei videatur, & fcandalum facit, & la- accipere. In Chrifti enim corpore vita no- pTL Và « queos inftruit. Quare oportet omnibus viri- ftra confiftit. Mutet ergo vitam , qui vultac- bus a peccato mundari, & reCte vivendi ja- cipere vitam. Nam fi non mutet vitam, ad üt &is funidamentis, magna cum fiducia ad fu- judicium accipiet vitam, & magis ex ipía (0 mendam vitam concurrere. , corrumpitur, quam fanetur: magis occidi- p Quidam LiX. Immunda es?accede, mundanda ad tur, quam vivificatur. Ti iS. Pater fontem puritatis. Efuris? accede pafcenda LXVIII. Vze tradentibus Chriftum ad cru- S,Remigi- apudBeir- ]b4 et. ing. ad panem vivificum. /Egrotas? erit hoc effi- cifigendum; fed vze cum maligna conícien-us fuper $ tü them.2.in cáciffimum tuze valetudinis medicamenturm. tia fub Sacramento fümentibusillum. Nam Matt. S. ün feft. corp. Fluxum pateris? nec fanari potesa medicis? fi qui regiam purpuram coinquinant, hau Chrifti, d i([th(x;yfoiï:. . e tange plenafide cum hzemorrhoiffa fimbriam, fecus, quam qui fcindunt, puniuntur, quid]joan. fcilicet facram hoftiam, ut purgeris. mirum, fi, qui immunda confcientia Chrifti 43 $ IModus umendi.- corpus accipiunt, idem fupplicium fubeant, quod qui eum clavis affixerunt. : SS. Ambr. LX. Quanta cordis contritione & lacry- .; LXIX. Non comedetis ex eo cru dum quid, S. Greg. ( | jn orat. marum fonte, quanta reverentia & tremore, nec co&tum aqua , fed affum tantumigni. ante Mi e Lb.t quanta corporis caftitate atque animi purita- Euchariftia crudum agnum edunt, qui Dei vang.' Ilen I' GL te illud divinum & cocelefte myfterium eft ce- praefentiam non fatis expendunt. ( lebrandum, . Domine Deus; ubi caro tua in .LXX. Quicunque fis, manum tuam ex- S. Chryf. veritate fumitur , ubi fanguis tuus in veritate purga, & caftiga linguam & labia, quae in- hom.27.ia Pl bibitur, ubi fummis ima, humanis divina greffuri Chrifti fuere veftibula. 1. Cor. I junguntur? ubi adeft San&orum praefentia LXXL. Heu quam temerarium, quamqueS. Bern. 552 g Angelorum, ubi tu es facerdos & facrificium nefarium eft, cruentatis manibus trattare Vir-apud rro- l mirabiliter & ineffabiliter? Quis digne hoc ginis Filium : quis auditus fuftineret aurium 2 m2:d. lit. il myfterium celebrare poteft, nifi tu Deus omni- e Ve quis oculus non confunderetur ad intuitum ? ü potens offerentem feceris dignum ? quae mens non raperetur in exceflum, ubi te S. Bern. LXL. Sacramentum Dei altiffimum fumen- mundi pretium mittiturin fterquilinium ? non in epift. dum eft, non difcutiendum: venerandum, eft minus deteftabile, in os poliutum, quam non dijudicandum: fide fortitum, non inna- inlutum, mittere Virginis lFilium. g tum: traditione jancitum , non ratione adin- ventum. SO IVO S. Àug. f. LXII.. Rogo vos fratres, numquid eft ali- LO DE IMITATION 252. quis, qui in arca fordibus plena velitmittere 'EX LIBEL CHRISTI. Lïb.4,c,7, . r temp. veftem füam? .Etfiin arca fordibus plena ve- N l Neceüïtar. ftis non mittitur pretiofa, qua fronte in ani- ma, qua peccatorum fordibus inquinatur, uo mihi per maxime neceffaria fentio inr, . c, zr, b'4'c-2- : hac vita, fine quibus mihiimportabilisS. 4. : ) Chrifti Euchariftia fufcipitut ? foret ifta miferabilis vita. S. Greg. LXIIL . Si quis fua conjuge no n cupidine In carcere. COrpo- in Reg*- voluntatis, fed folum procreandorum libero- ris hujus detentus, duobus me egere fateor, rum gratia utitur ,ille profecto five deingref- cibo fcilicet & lumine. Dedifti itaque mihi :fu Ecclefize, five de fumendo Dominici cor- infirmo facrum corpus tuum ad refectionem poris fanguinisque myfterio, fuo eft relin- ientis & corporis, & pofuifti lucernam pe- dibus meis verbum tuum. Sine his duobus quendus judicio: quia a nobis prohiberi non Lb debet accipere, qui in igne « bene vivere non poffem, nam verbum Deilux IO' s-l. dere. goi'itus neícit ar- anims , & Sacramentum tuum panis vitze. S'. Chry- LXIV. Communionis tempus 1non eft fe- l. Neceffarium mihi eft, qui tam fzepe labor, L. 4.C.3. foft. in , ftum; atque celebritas, fed confcientia pura, H & pecco, tar cito torpeíco & deficio, ut per$. 3. orat. de, cam Philogo- vitaque a peccatis repurgata. frequentes ogat.iones, & confe(ïiones,& fa ï nis. P 4 n - Euchariffia. i Htulusv'l.]tï,. TAT Fheo ply ( lh corporis tui piæceptionem merenovem,mun- XIL Propter aliquam parvam tribulatio- Ibid. $.2. » Pa tf dem, & accendam, ne forte diutius abftine " nem vel gravitatem, facram ne dimittas com- aSan&opropofito defluam. pdo, Chl'yfo& munionem, fed vadecitius confiteri, & omnes om W Utilitas. offenfiones aliis libenter indulge. Jopul XIHI. Quid prodeft, diu tardare confelfio-T'ib. 4. c, T ribaea. - II Eft hoc altiffmum & digniffimum Sa- cramentum falus animze & corporis, medicina nem, aut facram communionem ? Expurga te ro. $. 4. * $.2. cum primis, expue velociter venenum,, feítina fpiritualislanguoris: inquo vitia mea curan- accipereremedium, & fenties melius , quam fi tur, paffiones froenantur , tentationes vincun- tur; autminuuntur, gratia majorinfunditur, diftuleris. Sihodiepropteriftud dimittis, cras forfitanaliud majus eveniet, &ficdiu poffes a virtus incepta augetur , firmatur fides, fpes communioneimpediri, & magis ineptus fieri. roboratur, & charitas augefcit, dilatatur. XIV. Heu quam modica ny IV. Multa bona largitus es, & adhuc fze- M Ib. S-ST piuslargirisin Sacramento dilectis tuis devote debilem devotionem habent, qui facram com- 'charitatem, &lpid, S. 5, TLT da munionem tam facile poftponunt ! :emp. communicantibus , Deus meus , fufceptor ani- m2 me2 , reparator infirmitatis humanze, & Modus. fummdi. totius dator confolationiszeternee. Nam mul- :XV, Quialit er fe non praeparat, nifi in&an-!bïd.ts.pv. tam ipfis confolationem adverfus varizm tri- bulationem infundis, & de imo deje&ionis pro- tefefto vel confuetudine compellente, fzepius À imparatus erit. prisead fpem tuze protectionis erigis, atque no- XVI. Superomnia cum fumma humilitateLib.4 c.7. và quadam gratia eosintus recreas, & illuftras, ut. qui anxii primum, & fine affectione feante cordis & fupplici reverentia , cum plena fideS- 1. & pia intentione honeris Dei ad hoc acra- communionem feníerant, poftea refecti cibo mentum celebrandum, tra&andu*a & fumen- potuque coelefti, in melius fe mutatos inve- dum oportet Dei accedere facerdotem. niant. S Nenigt Lib.4.c XVII. Omnisamans fuo dilecto amatori o-Lib. 4.c. 0s füper ..V. Quoties hoc myüerium recolis, toties ptimum & pulcherrimum przeparat locum , i2. $. 1. hit. $. tuae redemptionis opus agis,& particeps omni- quia in hoc cognofcitur affeCtus hryfof um meritorum Chrifti efficeris.. dilectum. äufci pieptis 166, Jout, J "cundita s. XVill. Oportet autem ,.u.t nonfolum te pþræ-Ibïd. $. 4- pares ad devotionem aut communionem, fed I:ib.z;.c.g. VI. Hazec eft una principalis fidel:s anime $.2 confolatio, quamdiu peregrinatur a tein mor- ut etiamte folicite conferves in ea poft Sacra- tali corpore, ut feepius memor Dei fui, dile menti perceptionem. - Nec minor cuftodia poft ' Greg, N -9 exigitur, quam devota praeparatioprius. Nam Qm21 if &um fuum devota füfcipiat mente. i " Lib4.c. Vll. O dulciffime Domine Jefu, quanta eft bona poftmodum cuftodia optima iterum eft Drug, 11. $. 1. dulcedo devotz animze tecum epulantis in preparatio ad ma conviviotuo: ubieinonalius cibus manducan- jorem gratiam confequen- dam. Mf . dus proponitur, nifi tu unicus dile&us ejus, fu- " 10.27.d per omnia defideria cordis ejus defiderabilis. . Cof, Lib. 4. c. VIII. Oquam füavis eft, Domine, Spiritus "EXEMPLA EXTERNA. » Dert, 13. $.2 taüs, qui, utdulcedinem tuaminfilios demon- pud Prg« ftrares, pane fuavi(fimo, de coelo defcendente, Cultur. IH d ütt Lh cl 60 illosreficeredignaris. Vere non eft alia natio L. ECrancifcus primus Francize Rex xpropj:erjo,Rhg,: 1 tam grandis, quze habeat Deos appropinquan- tes fibi, ficuttu Deus nofter ades univerfis fi- continuos & implacabiles regni fui mo-9. c. r. n. tus bellicos, infubditosíuos, hzerefeon, er- 27 delibus tuis, quibus ad quotidianum folatium, rorumque peftem, cum ingenti fidei praejudi- & cor erigendum in coelum 1 Ws txfibuis ad eden- cio transfufam advertens , fequens adhibuit dum & fruendum. remedium & antidotum. —Excitata pietate Dignita;. celeberrimam Parifiis fupplicationem infti- Lib.4.6.7.- IX; Non eftoblatio dignior, fatisfactio ma- tuit, divinamque hoftiam circumferre jubet, $. 4« jorpro peccatis diluendis, quam feipfum pure adeftipfe , facemque manu praeferens, aper- & integre cum oblatione corporis Chrifti in totriumphali capite, profequitur. Mox coa- Miffa & communione Deo offerre. &is in templo Proceribus de anguftiffimi o- L, 4. CI 1'0 I:ïb.4.c.2. X. Miraresacfidedigna, & humanum vin- mnium myfterii venefatione , cultuque Re- 3 cens intelle&um, quod tu, Domine Deus meus, gia differit eloquentia , obortisque extrema ? concione lacrymis, fe Henricum füuum, uni- verus Deus &homo, fub modica fpeciepanis & viniinteger contineris, & fine con cam regnifpem, fi errores.concepiffet, illi- fumente manducaris. fumptione a co divinze veritati immolaturum vociferatur. Frequentia. [umptionis. ]I. Ferdinandus II. dumavia in fylva vena-Idemn. 2. retur, quod Principiintimum eratíolatii, no- Lib. 4. c. . XI. Frequenter recurrendum eftad fontem 1o.S$.x. gratiee & divinze mifericordize, ad fontem bo- lamaudirefibi vifus, cujus fonus vix prae loco- rumintervallo ad aures accidebat. Interro- nitatis, & totius pietátis: quatenus a paffioni- gati, qui feris indagandis excitandisque di- bustuis & vitiis curari valeas, & contra uni- Ícatrebant quid rei effet, docent, via militari ad L T :' verfas tentationes & fallacias diaboli fortior jh zedes ruflici morituri diviniffimam hoftiam a atque vigilantior effici merearis. . facerdote .deferri. . Non ultra moratus Fer- R. P. Lohn, Bibl, Man. Tom. I. Bbb bb 3 dinan- Á,- Bhbliothecee Monualis Concionatorig. 748 dinandus perobftantia, & dumos, fylvamque dator, aprimistenebrisad usquematutinum ;ï 1255 p adigens equum, eluétatusque moras, facerdo- Sacrificii tempus, filens, totusque fibi intentus i, tem libero affequitur campo, l& equo defiliens perftabat , horasque plerumque octonas divi- f/ comitari pergit, ut Auftriacum eífefciret. Ve- nze commentationi impendebat ; tum fevere f niturad decumbentis mapale, omnia rite pera- excuffum animum arcana confeffione purga- Ai bat, atque hoc potiífimum modo comparatus di guntur. Tum facerdos, ut zegroanimos adde- ret. Ma&e, inquit,melior fpe, duos hodie Reges adfacrum altare, nefcioqu2e divini amoris fpi- dt domi excepifti, Regum omnium Regem Chri- rans incendia, fuccedebat. Hec cum tanto qll ambitu peragerentur, quze tamen divini epuli j ftum Dominum, & hunc Ferdinandum Bohe- mize Regem (nondum enim erat Ceefar) qui, ut fames erat, quotidie perlitabat. qu integra effet Auftriaca Religio, hoc eft, Regia, VII. Anglus quidam 5oo. aureis ob Miffam Ibid. 19. fin aurum ruftico liberaliter largitus eft. auditam damnatus, mulétam, quaminlucro 2d idem n. 3. IiI. Eleonora Auftriaca jungenda Ferdinan- ponebat, ut perfolveret, aureos Lufitanicae vt dofororeft, ultima Archiducis Caroli proles, notze longze pulcherrimos, undique conquifi- 12 conítantize tamen, ac pietatis facile prima. tos, hzeretico quzeftori enumerabat; pecuniae t Graviffima oculorum valetudine laborans Sa- fulgorem admiratushomo impius, mirum fi- fer &rificio de more intererat , & falutarem ho- bi videri dixit, tantadiligentia mul&ze perfol- i ftiam a facerdote fublatam fumma cum volu- vendz id auri fuiffe coactum ; tum Catholi- lu ptate jam a doraverat, oculisque latentis Dei cus, Ícito, inquit, quum nihil usquam divi- di hauferat arcanos amores , quum auferri fibi hofacrificio pulchrius fit; ejus in pretium me diem fentit, humorumque noxiorum fuffufio- puicherrimum ftudio aurum comparaffe, & fBaronan g.* f ne lucem omnem perpetuo mergi; quo cafu e quoniam ea te momordit cura, ut animum tibi yü imp rovifo animus quamvis fortis percelli po- penitus aperiam ; data etiam opera, crucis terat, finon Auftriacus fuiffet; hocufa Eleo- nota percuffum aurum, pro Euchariftize ado- ri po nora: Bonum factum, inquit, diem non o- rationeredimenda ultro a mequzefitum fcias, d pto, meque abundefelicem reputo, cui ulti- quod mira quaedam & arcana fit crucis atque ma lucis ufura fupremum divinze dignationis Euchariftize cognatio, eaque hominibus ad- modum falutaris. O di&a Lufitanico ipfo auro a argumentum reprzefentavit Euchariftiam ; : quid enim pulchrius, atque auguftius in hac fplendidiora, & religiofiffimze mentis confi- $ mortalitate videre poffim , profecto eft nihil. gnata faftigio! ft Videntis hoc animi dictum eft, cui ab exter- .. VIII. Angerus, primus in Japonia Chriftia- Ibid.n.ax. tat nis his tenebrislux major accedat. nus , affirmabat, cum omnia fibi in Chriftiana IV. Sebaftianus Lufitanize Rex , cum occur- Republica vehementer probari , tum nihil me- Ls Idemn.6. lius, aut quo magis animus caperetur , ipfo Ye retfacerdotibus Euchariftiam ad segros defe- rentibus, femper folebat equo defilire, ma- Chrifti corporefibi videri, & poftillud arcana i gnaque reverentia ad usque decumbentis ze- Ícelerum expiatione. Itaque mirari fe admo- hu dum, fiquiforte reperirentur, qui tantis para- ( des comitari, ac ne praefentize Majeftate ani- mos domefticorum percelleret, dum omnia tis bonis nonavide atque jucunde fruerentur. ls intus rite peragerentur, foris ad januam, & Plus fapuit Barbarus ifte, quam plerique ho- j die apud nos, qui ftolida quadam abftinentia el quidem degenu przeftolari, ac facerdotem fa- 1 cras ad zedes, eadem pompa reducere. defipiunt. Qu Xdem n. V. Joannis Riberze Patriarch v? Antiocheni ÀX. Dominicus Anfalonius nonum vix at-Ibid.n.22. ji |30. tingens annum, & fumma religione facrze ac- H religio non una fignificatione contenta, ino- mni vita, quze illi longiffima contigit, fefe pul- cumbere menfze, & Euchariftiam quzefiti(fime al cherrimas per aCtiones exercuit. Ergo quo- colere jam didicerat. Nam fi forte ad zegros i deferenda effet, acnolz pulfu admoneretur T tiescunquetantimylterii nomen audiflet, ca- put aperire quod deinde inmores promanavit; vicinia j| exiliebatillico, fuitque fzepius, quum Ó de ilload concionem frequentiffime novo fer- media hyeme nondum albente coelo,, ea figni- arum dele&u dicere: ficatione excitatus, vix circumje&is veftibus, tu per letiffimarum fententi Auguftilffimam cellam , & facerdotum colle- quas publicus pudor abeffe non patitür, lectu- t gium, ejusdem lionori fumptibus immanibus lo, ac domo profiliens, magna cum veneratio- d neé accenfum funale manugeftans , divino fer- dicare, parum fuerit ; illud profe&to, vel ad )U elegantiam pietatis, vel ad populorum utili- culo praeluxit, ac domum reverfus familiam li tatem longe eximium fuit, nobiliffimze gen- omnem fomno meríam offendens, pigritiam, hi m- morasque modeftitlime increpavit. Adeonon $n tis Riberze abje&isinfignibus, eadeindege ll mafignavit, inqua calix cum facra patina, & genus , non ?etas a virtute nos excufat. hoftia, Chriftiano more effetexculptus, dua- X. In civitate Potofina przeclarus atque a Ibid.n.26. bus hincindearulis cumigne; addita Epigra- pietate mos illeobtinuit, ut Magiftratus, àc d phe:' Tibi pofl higc quid faciam , filimi? De- nobilitas omnis , fi quando circumlatze divinze I mum ut latius ea pertineret religio, novami Euchariftize obvia fiunt, illico reje&tis togis, Iü invenit falutationem pietatis pleniffimam : palliisve, arreptisque facibus, veluti pueri li Laudetur.[an&iffimum. Sacramentun. — An nori honorarii Regem Regum comitentur,illuftrio- V hoc fit in Euchariftize veluti tranfire patroci- Yi nobilitatis ac poteftatis commendatione, quam fi per ineptam gravitatem Magiftratus I nium , atque palam teftari, ejus fe Spiritg P vivere ? infignia deponerg indignarentur. Idem n q1 15. VI. Cajetanus Thianeus.ïhgatingxum fun- XI. f E E " Titulus LIL — Euchariffia. 149 S .g lb.*n, 25. XI. Inflgerat Leoni Pererize nobiliffimo faceffere omnino jubebat, | dein duas tresve praefervidi ac plane militaris animi adolefcen- folidashoras, velfians, vel extrema jam fe- g ti, colaphum, gregarius miles, fugamque ar- netta fella fedens, in eo tripudio infümebat. ripuerat. Sednontamleves hujus pedibus ti- Neque divinis modo epulis pietas incalefce- H mor, quamira & furor Pererize alas addidit. bat, verum ipfius calicis atta&tu adeo exhila- l Affequitur in templo, inje&aque altera manu; / . rabatur, utea gratia zepiffime contreGaret. elatum altera pugionem, ira furens, ac fren- XIV. DeRuperto Abbate S. Thomas Villa- S. Th Ou;. li densjugulo adprimebat: Tum miferille vifa, - nova tradit. quod, dum humilitatis inftin&u V illanov. quam forte facerdos vicinam ad aram fuftule- characterem admittere facerdotalem detre&a. conc.2 in feít Corp. ld. ratdemore, hoftia divina: Per hancte, in- ret. tandem agnitze voluntati divinse acquie- Chrifti. U quit, obfecro, parce. Simul przecantis vox, turüs, fe confecrari permiferit? ipfa autem fimul nolze pulfus, furentis juvenis animum noce, qua primum celebravit Miffae Sacrifi- j advertit, quifra&o repenteimpetu , exclama- cium, tali eum apparitione dignatus eft Domi- g vit: Hzectejuvat, fimulquemucronem vagi- nus, no&te illi infomnis Chriftus apparuit (ver- narecondidit. Quod violata facri loci reveren- j ba funt fan&i Archiprzefulis?) corpore quidem ] tia peccaverat, domito ad Euchariftize prae- publicus, fedoccultatafacie, ut abeo vultus fentiam furore diluit. Hujus profecto iracun- ejus videri non poffet, qui ei membratim fic dize fol divinus nequaquam occidit, qui ejus ]« impreffuseft, utneque figillum cerze tam in- i lumen, irze inter atque furoris tenebras prze- time imprimi poffe videretur, tantaquefuit ex clare vidit, ac veneratus eft. hacimpreffione in eo orta delectatio, ut excita- Baron.an. :XIl. In Annalibus Ecclefiafticis de quodam bi $13. D.24. tus agnofceret, quia, nifi cito voluptasilla per- $ hzeretico SeverifeCtatore legimus, quodfer- tranfüffet, animatm illius fuo impetu fecum a vum quendam habuerit catholicum, Deo pa- corporerapuiffet; undeexilla tunc experien- riter & ipfivalde fidelem, quijuxta illius tem- poris confuetudinem facram Euchariftiam in tia fe didiciffe atlerit, quam verum eft, quod üe Ícriptum legerat: JVoa videbit me homo , €$ vivet ; domum fuam fümma cum reverentia reporta- impofílibile enim videbatur, torrentem illam tam, &in armario quodam repofitam habe- voluptatis viventem incarneS t piritum diutiqs l f bat, uteadem inneceffitatibus uti, feque ci- fuftinere poffe. bare poffet; accidit autem, quod, cum fer- vusille procul a domo profectus fuiffet, hae- XV. Pater quidam Capuccinus Laurentius Rh'0- L 3- ia' lbid.n.il'. reticus Dominus ejus, qui fepius ex curiofi- Brundufinus nomine, ut P. Rho refert , 'odg C f n:1s. 12 continuis horis poft communionem inter fua- tate facrofan&as illas fpecies videre concupi- la verat, praevidens fervum tardius domum re- viffimas deliciari confueveratextafes, quique verfurum , a dzemone inftigatus , easdem in licetgravi premeretur malo padagtee, facienti- ld bustamen adaltare miniftrare fümmas delitias ignem projicere decreverit , cumque hoc ip- fum executurus ad praedi&um armarium ac- computabat; vereutique devotus hic Dei fer- vus illas deguftare vifus eft panis facramenta- cederet, invenit ( res profefto mira atque ftu- lisillecebras, quas B. Laurent. Juftinianus de- If, penda ) omnes illas fpeciesin fpicas & ariftas triticeas germinaffe. Unde timore correptus myfticahoc Manna agens paucis fequentibus r elata voce: Kyrie eleifon, acclamavit, at- expreffit verbis: Exhibuitfe, inquit, uttecum habitet, ut de te lzetetur, fuis tecum Lzetitiis que cum omnibus familiaribus & dornefticis k.' ïbïd .0.220, fuisad Ecclefiam Seleucize Epifcopi fe recepit, perfruatur ; quemadmodum in fapientiae volu- miraculum manifeftavit, ac una cum multis mine teftatur, dicens: £f delicie suem effe cum filiis hominum ; non quidem ut fuas a filiis ho- iE aliis de hujus divini frumenti veritate convi- &us, errorem füuum eft deteftatus. S. Grego- minum captetdelitias, fed utcum filiishomi- t rius in quadam homilia ita fcribit : quia per numcommunicetproprias. Deeodem quoque Dei fervo idem tradit author, quod, dumin fa- Prophetam dicitur: Omnir caro fanum , - fa- l &us homo foenum noftrum vertit in frumen- cra zede lauretana Miffze Sacrificio inferviret, tum; qui de femetipfo ait : Nifi granum fru- perpetuis fluebat lacrymis , quasilliadm " irabif 5 lis quzedameliquabatanimi dulcedo. j« menti mortuum fuerit , ipjum folum manet ; Un- 0- de & natus in przefepio reclinatur, ut fideles XVI. DeSeraphica Virgine Maria Magda- Ib. hf Ij« lena de Pazzi Carmelitana idem author tradit, omnes, Videlicetfan&aanimalia, carnis fuze frumento reficeret. quod in juvenili zetate a matre communicante . Jo.Rho.l. . XIII. S. Philippus Nerius , cum quotidie avelli nequaquam potuerit; qua dereinterro- l, 3. C.I. h. faceret, adeo liquidas facri fanguinis hauftu gata refpondit: Intimumlatentis Dei vicinita- J TX hauriebat voluptates, ut,cumeomyfteriiven- t* fenfam voluptatis haurire, atque incredibili, a tumerat, miris modis geftiret; atque exun- quem fentiret, odore Divinitatis recre 1 dantem magno cordis zeítu lzetitiam vix cape- re, fimpliciter refpondit. gri femi- iC E ret: Itaqueavide fugebat, utíacro calici au- XVII.P.Bollandus de excefïïvis,qüas B.An- Manfi rum, quoargentum fuperiaduci folet , fzepius $; lingendo detergeret , notabili tantee pietatis gela de Fulginio in menfa facramentali expe- difc- z. LÀ :m riebatur, confolationibus prolixe difcurrit; in- veftigio. Tantis animi motibus quum jam ter alia vero ipfammet fan&am de fe dicentem imperare non poffet, primo miniftrum propius introducit: Quando communico, hoftia exten- o accedere vetuit, me confpiceretur; verum j diturinore, & nonhabetíaporem panis, nec quia curta ea erat providentia, petita Ponti- carnis iftius quam comedimus, fed alium fapo- ficis venia fecreto in cubiculo faciens, pleno- rem carhis, fed faporis fapidiffimi, quem nefcio queauro utens; ubi divina protulerat verba, affimilarealicui dehoc mundo, l AVIL. Bbb bb3i s/**) Bübliothece Manualis Concionatorie 759 folveret, omnibus cernentibus facrum cada- In anno Faberin XVIII. Rudolghus Comes Habfpurgicusin fur.i fefto $3. .Impemtorem;ele&us eft, quod Euchariftiam ver oculos tum ad hoftize , tum ad calicis, ele- heb. boel. t slï Trin.con. , 4 n oribundum comitatus, equum fuum fa- vationem aperuit, & mox mirifica odoris fua- 465. tit.1 q. n. 2. vitate omrinium nares recrevit. cerdoti concefiffet. Spec. Ex. XIX. Cum quidam miles confueffet, quo- XXVIIL Incivitate Potofina mos invaluit, Rho. virt. fipr. t d. 6. ex. ut Magiftratus ac Nobilitas omnis, fi quando lib. 3. c. 1. Fei'ïo " 1 ties Euchariftiam transferri viderat, genufle- circumlatae divyinze hoftioe obviam fiunt, illico 9* * Trin.o 2« &ere , & quondam novis veftibus indutus con- 4 fuüetudinis retinendze gratiae in lutofam licet arreptis facibus, veluti pueri honorarii Regem 7 terram deícendens fe proftraffet, magno mi- Regum comitentur. , Dar.l £ i, 100X raculo.veftes ab omni macula fervatas depref XXIX. Theodofius II. Brigantinus Dux, Ibid.S.32. y hendit. r fiquando noctu ad zegros deferenda erat Eu-: XX. Ferdinandus II. quetannis Chrifto tri- chariftia , mox aderat cum lampade , illud- Vitac. 5. umphanti, nudo capite, fola florea redimitus que comitabatur, neque fuorum quemquam corolla,facem dextra przeferens, famulatus eft. ceffare patiebatur, monens, tuncmaxime id Principem officium pietatis facere par elffe , Quando intranti aut exeunti ex aula. occurrit facerdos Euchariftiam deferens, illico curru quando reliqui per indulgentiam fomni defi- defiliebat, & fixis inlutulenta etiam humo ge- cerent.. nibus Deum adorabat,: & facerdotem ad ae- XXX. Anno 1 561. cum S. Euchariftia ad Bellarm. grum comitabatur. Turbatis rebus, Euchari- zegram ferretur, quidam ovum pafchale in de Euch. 9 e ftiarn publicejubebat exponi. . manibus tenens dicebat: Ego citius ovum Hift. Soc. dam facerdos in Italia per hoc deglutiam, quam 2zegra deaftrum fuum. XXI. Cum qui Quo dicto mox hoefit ovum in faucibus, & p. r.l.2. campum, in quo afini pafcebantur, cum Eu- Ánnoz P 97' chariftia tranfiret, illi ex utroque vize latere re- cum febaceam candelam pro detrudendo illo doc. Jelu ente difcreti procumbentes in genua illum applicaret, nonnifilychnum extraxit. Jacuit 1,93.it exceperunt, deinde fecuti exfpectarunt, donec ergofupinus, nigerrimus ut carbo, mutus, Prov, Yl ab zegro recederet, &benedictione impertita defperatus. Itaquea parocho redeunte reper- diol.Col- eos dimitteret. tus vivere & blasphemare defiit. " leg. Ge- L) XXXI. Chriftum in Euchariftia fumpt u;i Spec. EJ&. auenf, Annal. XXH. Salfetani in India mi ro hdnore SS. Hit. 1O. 1589. Chrifti Corpus profequuntur, cum ad 2egros cum paftor quidamrogaret, utoviculam a lu- 5 poraptam reftitueret, fubi f. 136. ( defertur; non enim folum cum facibus occur- columem dimifit. Fo .Alq.pus i-pfam 1n j ; . Bollandre runt, fed etiam vias purgant, domum zegri, aliasque vicinas ramalibus exornant. Cum . AXXil. Cum quidam mile s järiijam ïin e:i- Ibid. d. 6. 10 2.612, SS. Euchariftia in Ecclefia affervari coepta eft, tremo vitze periculo conftitutus, concubinam €*- I5 i. fe dimittere non poffe diceret, ideoque paro- Chriftiani aliquiin armis jejunii vigilarunt. Daurolt. - — XXIII. Ovis a S. Francifco nutrita, cum chus communionem ei negaret, S. Bernar- c. 5. tit. 6. fratribus Ecclefiam ingrediens , cum elevaba- dus voluntate ejus explorata porrigi hoftiam n. 2.3. 4- juffit, itaqueillius animum cenvertit , ut fam- tur S.Euchariftia in Miffa,flexis genibus Crea- me exofus concubinam , nihil de illa audi torem füum reverebatur. Idem agnellus S.Co- ?e letze: idem boves, cum non procul Ingolfta- amplius voluerit. " XXXIII. Petrus Cocles monachus Clafæ- ïbïd. dift, dio paftor Euchariftize particulam in baculo fuoaffervatam, in terram conjecto poft boves vallis graviffimo capitis dolore vexatus cum 8: €X- 27- baculo, projeciffet, fecerunt. ad communionem accederet, ingeas quafi plumbi inaffa de capite ejus decidit, poftea ipid.tit.6, XXIV. Cum acerdos quidam vyxidem, in 7. 8 qua Euchariftiam p L ortabat, amififfet , apes vero fumpto SS. Chrifü cor pore ab omni pror- . convolantés facrario lum ex cera miro artificio fus dolore liberatus eft. . AXXIV, In Thuringia cum | facerdos Eu- AvDifcipuL illi compofuerunt. Alias Euchariftize a mulie- reinalveari pofitze cap-elluläm elegantem ex- chariftiam ad zegrum portaret, accedens me- f.. lit. T. ftruxerunt, Ítem alia vice eidem Euchariftize retrix & genua flectens dixitad.Chriftum: Si tuesille, quipro noftraredemptionenstus & a faribus fub alveare projeGzefexies de die fua- viffimo cantu reverentiam exhibuerunt. mortuus es, rogo te per ineffabilem miferi- faberin XXV. Carolus V. in Comitiis Auguftanis, cordiamtuam, ignofcemihi peccata mea.. Et Il. aperto capite, faces manibus Chriftus refpondiffet: & ego tibi ignofco pec- feto SS. & Philippus cata tua: illaqueiterum diceret: Dominelo- Trin.con. gerentes, venera bile Sacramentum comitati 7.».2. (int: camque Philippus moneretur, ut ob queregermanice : denuo ille dixit: & ego te folis zeftum cavendum caput tegeret , refpon- xeciploingratiam meam. Cuiilla: Ettu, Do- dit: Hodie fol non urit. mine, fufcipis me qu2e per carnem toties te of- Sacchin. XXVI. PetrusSavedra S. Didaco devotus, fendi. Ahgratiastibi, bone Domine Jefu , .& dicato facrum au- exhoc momento fancte vivereincepit, : á in Borgia fingnlisdiebus in facelloipfi X * AXV. Civisquidam Ferrarienfis defe nar- lPæd.Da-r- 13.1.254 diens, quoties divina hoftia attollebatur, au- x àthui diebatfacrum cadaver intra loculum commo- rarefolebat, fe adhuc adolefcentem gravibus reltii. if veri, tanquam ad preefentem Dominum ado- carnis tentationibus agitatum , .fuafu confef- farii uxorem duxiífe: verum ea mortua iterum randum affurgeret, fimulque fuaviífimum odo- rem afilari fentiebat , qui aliquanto tempore in antiquas tentationes incidiffe, nec prius ab ermaneret. iis liberatum fuiffe, quam fuafu alterius con- jo. Nadafi XXVIL . Cum Nicolaus Jaurienfis Epifco- fefarii fæpips ad S. Commupionem accelfit. pus S. Mauritio Ord. Praedic. 1336. ju(ta per- L XXXVI. —— d pasn Titulus LII. Euchariffia. 751 In EU & b Daur. in XXXVI. S.Mechtildis Chriftum poft com- XLII. Eximiusquidam fzeculi noftri orator Manfi difc,. f lfs Cat.c.s. imunionem pera&am fibi. dicentem audivit: tit. 16. in oratione quadam de S. Therefia, poftquam 17 2: 6 tuinme, & ego in te, & in zeternuin non difficultates, quas Seraphica haec Virgo, ut ) Rho. Vfl't, derelinquam te. reformationem religionis fuze ad perfectionem )lb301 Faber. in )je Q Feíto $S. XXXVIIL S.Bernardus da2emonem ejicere perduceret , fuftinuit, ficut & omnia , quze pat- " rin.co.6. volens , Euchariftiam affumpfit, & dixitadil- fa & operata fuit, examinaffet, fubjungit. lum: Adeft,iniqueSpiritus, judextuus, ad- n' 4. Veruntamen nequaquam mirandum eft , illam eft fumma poteftas, ei jam refifte , fi potes. tam ardua negotia aggredi, & perficere po- Daur. l. c. XXXIlII. Ad S. Catharinam Senenfem tuiffe, fiquidem cum die quadam pro more : Ibid'sez- tit. 10, ex. hzec quondam dixit verba Chriftus : Ut plenius fuo Angelorum pane cibaretur , os fuum divi- I?.' intelligas , quam ardenti defiderio cupiam vo- no fanguine adeo repleri fenfit, ut. fanguis, biscum effe, utque magis accendaris ad fubi- quem ore continere non poterat, per faciem gendam mihi copulandamque meze volunta- & veftimenta dimanaret ; unde ipfa ex pretio- tem tuam: vide, & alta mente confidera , vo- fo hoc fanguine fpiritu & vigore adeo repleta luiffeme, utunigenitus meus incarnaretur; fuit,utarduaaggredi, & perficere ; moleftias- N paraffe infuper menfam maximi, parumque que atrociffimas tolerare praevaluerit. |Beltm, agniti Sacramenti corporisipfius & fanguinis, — KLHL S. Francifcus de Sales in epiítola ,S. Franc. iISalef. 1. 2, ] deEuch ut in cibum fumentes transformemini mute- quadam ita fcribit: Per experientiam 23. an- T Tinique in me. Et hoc'eft, quod Auguftino norum, quos in fervitium animarum collo- fervo meo his verbis dixi; Cibus fum gran- epift.»ql., cavi, manibus quafi palpare potui, quam po- dium; crefce, & manducabis me: nec tume tens fit virtus hujus divini Sacramenti. ad inutabis in te, fed tu mutaberis in me.. confirmandum animas in bono, &liberandas Ánnue ï Soc. Jefu XXXIX. Jurisconfultus quidam a fratris a malo, easquefpiritualiterconfolandas , & ut 1593. in filio luculentam in facie plagam acceperat, ad -uno verbo dicam,in hoc mundo Deificandas; Prov. Me- quam injuriam remittendam, veldeprecan- dummodo viva fide, convenientique puritate diol.Col- E leg. Ge- ^dam cum neuter perfuaderi poffet, tandem & devotione frequentetur, ) ,F nuenf, Pater quidame Societate Jefu hortatus eos eft, XLIV. Cantipratenlis prodigiofam . quane kaantïgrat. lii, 10, ut fecum coram Euchariitia parum orarent, dam refert hiitoriam , quze 1231. cuidam tra- l-2.Apum., e15, quo fa&oita muta:i funt, utultro veniam tri Dominicano evenit, qui, cum ab hzeretico 9357* n«28- offenfze peterent, . remitterentque. perfuafus , ut ejus fectaretur errores , fortiter Bollandus rettitiffet;hzereticus his eum verbis affatus eft: Dd d & XL. in vita S. Joannis Eleemo fynarii Pa- &15. n. to. 2.0.12. triarchze Alexandrinilegitur, quod , cum duo Tu alia non habesfidei tuze argumenta : prze- viri illuftres, animorum difcordia inter fe di- terquam ea, quaeexícripturaíacra petuntur, vifi effent, S. Patriarcha operam, &induftriam ego vero,fi fidem adhibueris, Chriftum ejusque fuam adillos reconciliandos fepiusinterpofu- matrem & ómnes Santtos videre te faciam: Die. quadam Religiofus porro, tametfi di&is ejus fidem nul- erit, fed irrito prorfus effectu. vero unum ex his , qui vel maxime injurizere- lam haberet, dolum fufpicatus ; attamen pro- mittendz reluctabatur, adíe acceríiri fecit, miíliexperiretur veritatem, illum acceptavit. Tid. dif cumquein oratorium quoddam privatum du- Priusquam vero hzereticum fequeretur, acce- &us fuiffet, in quo praeter Patriarcham, Cleri- ptam pyxidem,in qua fanétiffimum eratSacra- 963 cum, & hunc Principem nemo alius przefens mentuim, fub chlamyde religioía occultavit. aderat, S. Patriarcha miffam exorfus eft, cum- Perdu&usigiturin vaft cujusaam monrtis fpe- que poft confecrationem ad Pater nofier perve- luncam, fplendidumin eainvenit palatium,in niffent, cun&ique tres illud fimul recitare ince- eoque thronos quosdam magnificos aureos piffent, quando ad illa verba: Dimittenobis de- confpexit, in iisdemque fedentem Regem . Difip bita nofira , ficut €$ nos dimittimus debitoriburmo- quendaminuno, inaltero Reginam, in eorum- : f,g. lit: TO firis, pervenerunt,Clericus Patriarchze annuit, que circuitu multos alios aífiitentes , velut Pa- uttaceret, cum quo & ipfetacuit: Principeve- triarchas & Apoftolos & innumerabilem exer- citum Angelorum. Cumque hzereticus coram 'Yoorationem profequente , & dicente: Sicut £9 nos divüttimus debitoribur no[tris, fan&tus magna illis fe profterneret eos aaoraturus , religiofus cum manfuetudineeidem dixit: Vide ,in quali attonitus ftetit, & immobilis ; Cui cum hzere- ä terribili hora quid dicas Deo, quoniam ficut ticus, cur Filium Dei non adoraret, imprope- ego dimitto, ita & tu dimitte mihi; tanquam raffet ; Religiofus propinquius nonnihil acce- —— ab igne ftatim cruciatum fentiens Princeps ,- dens; extractam foris pyxidem , Reginze obtu- cecidit in faciem, ad pedes Santli,. dicens: litdicens: Situ Regina es mater Chrifti , ecce, Quodcunque jufferis, faciet fervus tuus, & Filius tüus, quem fi fufceperis, te velut ma- E 3 ! reconciliatus eftinimico iuo extunc cum*om- trem Dei agnofcam. Et cum hac protinus ni veritate. voce totüm illud phantasma evanuit. . DedDit Ex annuis XLI. indaquzedam, quazeSacr 'amen'ta fre- XLV.Fuit Parochusin Thuringia,qui e col- Difcip Fi " 3 . prompt. | nolti quentare confueverat, ab Indo ad flagitium lo geftavit inpyxide & ad zegrum SS. Eucha- lit. E provocata, ubi eiin mentem venit, fe com- rifiam tulit. Tum meretrix quzedam ftans exempl.ag. -;munionis fchedulam penes fe geftare, incre- non longe a via; in fuo lupanari expendit fe- "dibili ei couftantia reítitit; adeo ut, cum ali- cum, quamgraviter eumoffendiffet, quem fa- ter non poffet evadere, cafti etiam jofephi cerdos portaret , tanta pro fe paffum: & dolens virtutem fuperarit,nam roga rupta, & inim- de fuis peccatis,accurrit per lutum profundum pudicimanibus reli&ta, nuda omnino:ab eo velaci.curfu ad facerdotem, inquinata luto- ,DO- profugit. usque ad medium cruris , dibeus: State mine : 1952 —Bibliothecæ Manualis Concionatoria. yi mine facerdos; & fic ftetitfacerdos, & ipfa - LI. Religiofus quidam quoties communica- Specul.ex tie rat, miram ex fumptione hoftize dulcedinem dift. 4. ex. roftrata in luto ante corpus Chrifti , ait: Do- h mine Jefu Chrifte, tu es ille, qui pro noftra perceperat; fed cum quondam afperius fra-95* redemptione natus fuifti e Virgine, paffus & trein quendam corripuiffet, penitus eam ami- £0 fit, hoftiamque felle quovis amariorem fenfit. ( fepultus, afcendens ad coelos , fedens ad dex- tram Patris , judicaturus vivos & mortuos : Et - LA Aliusquidam re ligiofus, quoties com- Ibid.ex.55. qll fic te talem ifte facerdos portat in pyxide. inunicabat, ofculum a Jefu in hoftia latente jl Rogo te per tuamineffabilem mifericordiam;, accepit; fed & ipfe hancgratiam amifit, dum p a h ignofce mihi peccata mea. Et refpondit Jefus ad communionem fratre nec dum reconcilia- to acceffit. at de pyxide lingua latina: Et ego ignofco tibi dis | Do,riiino diceret:Lib. 5. in peccata tua. Atilla audiens vocem de pyxi- LIlI. Cum S. Gertru ( de inlatino, ait: Domine, non intelligo lati- Quid in me omnium creaturarum periplema- Hn. c. 30 Ibc e 9' te poteris invenire, inquo taliter delecteris, g RI 11 num:Rogote,loqueregermanice. Etfítatim Dominus locutus eft de :pyxide theutonice. & hoc amplexibus, & ofculis fponfalis blan- a D T Et ego te recipio in gratiam meam. Hocau- ditatis zequiparare digneris? refpondit Do- E minus: Hocquod toties me tibi communico K diens meretrix: EttuDomine, ait, me fufce- pifti in gratiam tuam, quze peccavi in carne in Sacramento altaris. Etin hoc ego ininfi- mea tam luxuriofe? gratias tibi ago, bone nitum plus delector, quam omnes fimul ,. qui Acofta 1.— efu, & fic converfa emendavit vitam. unquam in humanis amplexibus & ofculis XLVI. Indi tanti zeftimant Euchariftiam, funt dele&ati, potuerunt experiri; nam de- 6. CQ 9. ut proverbium inter eos fit, eum qui femel leé&tatio amplexuum & ofculorum humano- Ribad. n | SS. Eüchariftiam acceperit, nullum amplius , rum vilis eft; & cum tempore tranfit , fuavitas vtl C -debere crimen - committere. vero unionis illius, qua ego me tibi commu- Ex annui s XLVILI. Paraquarienfes Chriftiani venera- nico per hoc Sacramentum altaris, nobiliífi- ?"araqua- e bile Sacramentum variis folent nominibus ma eít, nec. unquam deficit, aut tepeícit, a& þriæ. 1626. appellare: Alii crimiinum deletorem, alii cor- fed, quanto faepius renovatur, tanto efüca- dis mundatorem, alii intelligentiae datorem, cius viget in 2eternum. g alii animorum confolatorem, alii aliter appel- Feritas. lant. Unde in reductione B. Virginis cum Vit Löl LIV. Concionator quidam hzeretico PfO-Spec,EX. 61 lr impetraífent, utliceret eis venerabileintem- ploaffervare, tantapietate id coluere, ut non mittens, fe fidem ejus füfcepturum, fi Chri- dift. 5. ex. E T (i tantum przetereundo templi valvas, in genua ftum, B. Virgiaem & Apoftolos ofïenderet,äzeü mi- fet procumbant, fed etiam cum procul e feneftra- cum ha:c omnia haereticus ope daemonum jer, niftor, qu rumtempli, autportae regione tranfeunt, fze- phantaftice repraefentaffet, Chriftum in Eu-in Fabr. in Qu minze ex agellis fuis reverfze, ac onuftze con- chariftia, quemfecum attulerat, extrahens, & fefto. 5. p Matri Dei porrigens, ut, fi vera effet Dei Ma- Barthol.c, fiftunt ad primum templi afpettum, & humi L] LÀ ü genua ponunt, ac parvulos valentes pedibus ter, Filium agnofceret & reveretur, totum [s! idem facere jubent. coetum difturbavit, & hsereticum convertit. , li Ex. Hï- XLVIIL B.Catharina de Racönis tertii Or- LV. S. Ludovicus Rex Francivee, dum fa-Bufzeus in ftor. Or- bu dinis S. Dominici, cum primum communi- tali lecto decumbens a parocho, qui facrum Panatio. Ti Soc din. 1570. care copit, quotidie pulchritudine corporis illi viaticum deferebat, rogaretur , num crede- ret, Dei Filium vere in hoc Sacramento con- Qlön.ch fiebat preeftantior, ut ejus familiares admi- Hj VE ratze formze decus, quaererent ex illa, qua tineri? refpondit: Minus hac de re dubito, Vaber to.r. arteformam excoleret, quibus illa fubridens quam fi hisce oculis Chriftum eaforma intue- in feíto 2, ] Thomz co, h refpondit: fe uti pane mafticato, intelligens ret, qua coelum afcendit. Unde alio tempore M venerabile Sacramentum. - " invitatus, ut puerulum iu hoftia vifibiliter " n. 3.» Jo. Rho.1. XLIX. Auguftinus Steuchus Eu gubinüs apparentem confpicaret, noluit videre, fatis à Q Z; C. I2. D. vililoco, & deformi corpore natus, inter ul- fibieffe dicens, quod fidei oculo illum intue- Ie timze plebeculae homines pauperie & oris foe- ri poffit, & hac ratione ejusdem fidei meri- ditate deridiculo habebatur. Fattus Cano- tum confervaret. . (0 ü nicus regularis, adeo a collegiis exagitatus - LVI. Matrona quzedam . corpus Chrifti in Bredenb. eft, ut cum literis operam dare vellet, rifu hoftia effenon credens, eo quod ipfamet illam collat. 1. ta pinfuiffet, orante S. Gregorio & populo, in* '7- H exciperent hominem, ac nelumen in cubicu- ( lum.ad lucubrandum inferret, impedirent. carnem primum , & mox iterum in antiquam Ipfe tamen nihil de difcendi ardore remifit ; & ü fpeciem cqnverfam vidit. fü ftragula obvolutus in templum defcendens, Euchariflia. miniftrata. feptem totos annos ad lampadem ante atam d penfilem pervigilans , nullam facultatem, lin- LVII. Cum S. Dionyfius miffamin carcere Daur. c. 5. fe Vlta l DI .J. guam nobiliorem ac fcientiam nullam reli- celebraret , hora, qua panisille angelicus fran- tit. 21, ex. gebatur, Chriftus cum magno fplendore appa-^" quim fecit, quam non dilceret. rens hoftiam illi dedit, dixitque: accipe hoc, lo H Qucunditas. chare fili, quod mox complebo tibi una cum Patre meo, quoniam mecum eft maxima mer- ü ces tua , & his, quiaudierintte, falusinregno hb'Muq. Deaur.c.g. L. Boarus Eques poft converfionem fuam tit.g.ex.13. communicare incipiens, diu in fingulis com- meo. Nuncfacias fortiret, & memoria tua erit munionibus miram dulcedinem expertus eft. inlaude: dilectio autem & benignitas, quam b apes & Z — Titulus 1. Euchariffia, —— 153 DBCtl ey i D! habes femper, pro omnibus A pto qüibus pe- careret. Eborze graviter ægttofans , & lethar- ï tierit, impetrabit. : go captus, evi gilare pervim , medicorum juf- LVIiL Cum S. Honoraïus Epifcopus Am- EIb. d fu, cogebatur; atallata Euchariftia mox ex- 3 bianeufiscelebrans, facram hoftiam manibus e perreétus, agilisalacerque apparuit. conting ] re vereretur, Chriftiimago ibi depi- Ibid:ex,ss. IV. P. Thomas Sanchez SS. Euchariftiam Annus &a, inanuhoftiamarripuit; eiqueporrexit; a quinquies quotidie vifitabat; die fovis( quem 16ro. quo tempore js ab omni inquinamento carnis illaefus permanfit. : fingulariter hanc ob caufam venerabatur ) o- Ib. ex. 4. LIX.S. Onuphrio Angelusper30o .annos fïn; &ies, quodieetiam difciplinam fecit, cilicium gellavit, totoque penedie de illa cogitabat. Si gulis diebus Domisicis facram Kuchariftiam Lïb. s, in attulit, cojus virtute omnes diaboii infidias , tentabatur , .folum hzec verba dicebat: Jefus l63 crucifixus, SS. Sacramentum, beatiífima Vir- quas plurimas pertulerat, fortiter fuperavit.: go: &ftatimomnitentationeliberatus eft...Et Tb. ex. 9. LX. [oannes Patriarcha Indorum anno & Ribad * 1 I20. narravit Callito Romano Pontifici, S. accidit aliquando,, ut jumento infidens cum 21. Dec . mulo perterrito in przecipítium toto impetu Thomam Apoftolum omni anno communica- ferretur, fed prolatis his verbis mu re populum fua manu , fed dignis taotum S. n Hoftiam porrigere, non autem indignis. te in medio curfu be&itit. . V. P. Antonius Cordubenfis five domi, fi-H:& Soc. $. VL ve in templo verba faciebat, ante Sacramen-P-5. 3. n. tum perfeverabat abje&usin genua, ex eoque 78 EXEMPLA DOMESTICA. accipiebatoracula, ad eam incendebat forna- cem, qua ad concionem ferret. Unde fie- S. Ignatius tanto erga Euchariftiam amo- bat, ut potius tela, quam verba, mitteret., vital.s.c. re & reverentia ferebatur, ut inter fa- 1.& 1o. crificandum quafi diffluere videretur. Ajebat, quze in auditorum corda intime fe penetran- tia tenaciter adhzerefcerent, fuumque illic - ex frequenti communione illum effe fru&um exequerentur opus : eximium, quod digne comiunicans ita virtute : Ajunþ inftar cogle&ium S. Sacramenti confirmetur, ut vel in peccatum Seraphin vifum. - . gravenon labatar, velbrevi certe refurgat. : VI. P. Petrus Faber ficiacitabatur admira- Viia l.2. xVita 'l.' 6. lL S. Francifcus Xaverius tanto ferebatur tione pietatis, ut cuperet, ubicunque terrarum & 3. vet, E c. I. hoc diviniffimum Sacramentum affervaretur, in S. Euchariftiam affectu, ut, ubi poterat, poffe praefens adeffe venerabundus, nec inde ;ï&. :j 2 quazereret cubiculum templo propiuquum. Ob- idefimi fervatum eft Malaccze, eum fere in facrario, recedere. [n peragrandisterris, cum in con- m itor, fpe&um urbs aut oppidum veniret , inprimis TAbr, i quafialterum Samuelem, pernoctare, humi- que cubare folitum, indeque in templum di- Dominum venerabatur, quiintemplis eorum o5 manueret. Cupiebat perfe&um aliquod tem- arthol.t, greffum, ante S. Euchariftiam majorem no- plum cogitationes fibi effingere, in quo füus TT éctis partem flexis genibus inter preces, trans-. egiffe. Propriumilii erat, quando commode. animus dies ac noctes habitaret, - quod nun- qdam exiret; ubi crux effet , & B. Virginis, us ia id fieri poterat, Euchariftiam fubmilffis geni-. & Sanétorum imagines, fan&ta aqua & reli- anatio, bus miniítrare populo. quize facrae, fedante omnia diviniffimum Chri- .Hif. Soc. lII DeS. Francifco Borgia ficloquituxz Sac- füicorpus, quze cun&ta affidue ipfe fpectaret, . p.3. 1.8. . chinus: Ultra omnem vim eloquentize eft, ad- & circumferret fecum , debitaque gratiarum 149* verfus praefentem in facrofan&ta Euchariftia sberto.T, a&ione &cultu, prout cuique rei conveniret, elto 2 Dominum quanta pietate ferretur. quamque profequeretur. Patronumad przeparationem "homeco, fan&is & dulcibus afficeretur motibus. . Übi- pro Euchariftia füfcipienda exiftimabat idone- a l. 3! cunque degeret , fecretam fibi curabat cellam um S. Joannem Baptiftam, ut c ujus oH'rqium- adarzemaximeelatus. ln eum velut portum, fit, viam Dominum przeparare. | 4 quam licebat creberrime, .a negotiorum aeftu -. VII. P. Leonardus Leffius, : etfigraviffimis Vita C.l'[g recipiebatfefe:ibi ante Deum fuum effundebat L L * L . calculis aliisque doloribus cruciatus, non o- cor lnum : ibidivinitatis commercio & dulce- mittebattamen frequentius Eüchariftiam non n.;O. dine fruebatur, beat2e vitze praeguftans fuavi- redeni. fine grandimoleftia vifitare, dicens, non ad- 0"&1'. [' tatem. Septies minimum die quovis folebat modum fe habere, quod de doloribus quere- invifere. In fingulis falutationibus , fub San&i retur, quamdiu coe n cujuspiam duétu quafi admiffiona!i Patrono a- lefte illqudx epulum fibi re- Iihqueretur.- ) . dibat, & dona quzedam propria pro tempo- rum varietate varie depofcebat. Quoties pe- .. VIII. Jacobi Fernandez unica voluptasvärat', An. x6o8. demintemplum inferebat, fagaciífime ftatim feftis diebus a mane usque ad meridiem facris Col. Mon. fentiebat, quoloco SS. Sacramentum affer- miniftrare. . Et notabantguítum quendam &997- u5 Vital3. vabatur; necunquam fallebatur, etiamfilam- animi fenfum in hoc obfequio etiam externi t 01 0« pades ac c?etera argumenta fallerent. Lectu- homines, templum frequentarefoliti, ut vel In loaffixus , rem divinam quotidieaudiebat, pa- hocfolo nomine hominem uti fan&um quen- neque ccelefti fruebatur. Tanto autem hujus dam venerarentur. cibi defiderio capiebatur, utnemo unquam gu- - IX. Silvefter Landinus S. L. ubicunque 10&0-1 o. Rho.l, lze deditus magis ejus cupedias defiderare vi- rum vidiffet S. Euchariftiam, ibi repente, fle-3. C. r. in deretur. Hinc ipfo etiam Parafceves & Sab- xo utroque poplite, humique abje&us , ado-"'oftris n. L bathi S. die officium canebat;.. ne illo bono —— » rabat. Itaque quum lutofa in via obviam di- ^ Ccc cc vino R. P Lohn. Bibl. /Man. Tom. L - * » J Bibliothece Manualis' Concionatoria 154 ;; ufl dederunt, demum accelfiffe, ut quam magi—» m vino ferculo fa&useffet profundo nihilominus in coeno genua pofuit; verum ubi perfunctus ftram habuerant, matrem etiam colerent. fachi. ge XIII. No&es fzepe integras coram SS. Eu- Tb. v. 21.. ftis adorationis officio furrexit, ut coram Deo eam chariftiainfomnestraducere, Ludovico Pon- fuiffe religionem fciret, veftes nulla luti conta- gione fcedatas circumfpexit ; adeointaminata tano S. l. tam folemunefuit, quam ad eandem Qu fumma quadam animi attentione adorandam Toc eft pietas , ut velin medio luto non polluatur. at X. Exturbabantur Antveryize Socii Jefu ab interdiu, ac per tenebrasitare adeo frequen- ]bid. n. $. ter, quzecunque demum effet anni tempeftas, pü infaniente hzereticorum factione propriis zedi- ut fineilla effe non poífe videretur, miraren- & bus, & ne quid fecum efferrent, odiofiffime ex- cutiebantur ; jam domum, jam templum habe-. turque domeftici, hominem nullius valetudi- Jerat- ] nis, atque imbecillimis usque viribus, tantze dinoi fet, de batarmatus & plurimus holtis, fociique limine. contentioni non füccumbere, Jlanguoribus p g edem extulerant, cum Joannem Bocacium ea CI 2- dat fubit recordatio inillo tumultu, ac trepidatio- illum maximis ita perpetuo frangi, ut vix ae- grum fpiritum duceret ; adfacram tamen, con- (hrtos ) ne, honori diviniffimze Euchariftize haud fatis tinuamque Euchariftize adorationem, quan- ipRerdl Cf confultum, qui facrilegorum furoriin altari re- 6 brigitt f tum opus effet, valere. Sed nulla profe&to ad- linqueretur, nec rhulta cuné&tatus, per denfos. miratio fuit, a vitoe vicinia convalefcere. [4 655 g Jatronum'globos ad altare provolat, adora- P tamque de genu Euchariftiam, argenteoin va-. $& Vi fat fe praeter ipfa haereticorum oraintrepidus au- feq fert, atque ad fuosrevertitur, magnum fecum .SIMILITUDINES. exilii comitem ferens, ac folatium. Defixit, Qualitar. | nl & üci opinor, improviía virtus crudeles & czedis avi- cut ad'pOtandum,»vinurm veniri non po-s.c priu.l 5 r dosanimos, & tacita quzedam vis divinitatis Ifgi poteft, nifi botrus calceturante, & pre- Cath. tel latentis, ut nihil ultra fremitum ferocemque matur, fic nec nos fanguinem Chrifti poffe- myft. 4 admirationem auderent. Hujus ego hominis ni mus bibere, nifi prius Chriftus calcatus fuiffet t Jaudem illius, qui fecum penates extulit per & preffus , & calicem prior biberet, quem - puit tela, perhoftes, celebritati multis nominibus credentibus propinaret. anteferendam puto. Quod Trojano communis . eu 1L. Sicut fol non diverfusi ufe diverfa opera- Mana Q quzedam cum hoftibus effet fuperftitio, Ant- tur in rebus contrariis, utens materiis, ficut difce. a6. th easinvenit: Sic Chrifli gratia, quantum in ipfo - 6- verpienfi ex diffidio religionis periculum omng crearetur. P p eft uno modo infunditfe in omnes , fed diverfos de jbidnig. . XI. Sumptam, flu&uante ftomacho Eucha- inveniens animos diverfain eis operatur; hunc riftiam, haud ita multo poft eodem redundan- inamorem fuum mifericorditer emolliens , il- at teintegram adhuc, minimeque diffolutam, re- lum jufte non juvando indurans. * TM jeceratzeger. Dum, quid fato fit, confulitur, HI. Sicut uva in praelo duo bus lignis ex- S. Auguft. b4sit. d atqueigne parant facras fpecies abolere, Julius preífa in vinum liquatur ; ita, cum Chriftusl-deantig- rit. W Mancinellus occafionem ultro invadens, quod duobus lignis crucis preffus füit, fanguisejus e. 33- d vix cogitare audemus, facit , iufe&tamque for- tui dibus abforbet. Miror non tam ftomachi, quam in potum üdelibus— funditur. Utilitar. Betl.in animi, robur, & charitatis ; praefentem adfuiffe rompt. lo mercedem , minimemiror; ferunt, exinde di- . IV. Sicut alimentum corporale habet vim S.Bernar- j 0 l1. ( vinalibantiSacramenta abditze dulcedinis fen- vitam corporis fervandi; fic hoc Sacramen- dinus fer. 53. 8.2. SOrl - fum nunquam defuiffe , ut non tam animo, tum, cum fit anima cibus, habet ipfam in c.2 ! quam corpore ipfo, lau gratia folidare, quze ipfius animze vita eft. p D lari videretur. yte'übi. ac delicateepu- .. V. Sicut corpora noítra convalefcunt ,. acS. Bafil.in | civiunt firmantur fub alterna fumptione congruenti- e3 .lfaiae. K Rho.1. c. XII. Belmontii in Hifpaniis ingens i R; 19. ac peregrinorum multitudo noftrum confluxe- um alimentorum, itaquiddam eft, quod con- fentanee animam pafcit, eique függerit ve- M BDiof, ratin templum , utregios adolefcentes Japoni- | de C(Bl: fi cos Legatos ( quos ad Gregorium XIII. ultima getas viresad bonitatem confe&andam. Quid | Itf I illa terrarum regio mifit ) per occafionem au- illud tandem eft? nimirum quod dixit Domi- nus: Carovmia vereeft cibus, &9 fanguis meus ve- th diendifacri, poffet contemplari, & gaudium, re efl potus. i quod illorum adventus pollicebatur, coram haurire. Monenti adolefcentes, utin tem- VI. Sicut ci bus appetitur, ut vivatur, fic adS- Anfel. C.5.de oa- eam vitam, qua vivitur, folummodo per hunc cram. Alt. plum defcenderent , negarunt feinillo die adi- cibum pervenitur. Cibus hic ad vitam 2eter- revelle, malle domeftico in Sacello procular- Bromm bitris, quod vererentur, ne admirantis , ac fau- nam anim?e conferendam collatus eft, non ad - Qma ruinas fuftentandas hujus miferae vitze , quae VEuch ü fta omnia precantis mulitudinis tumultu, ac vapor eft ad modicum apparens. u li falutantium procerum interpellationibus ab d ea, qua divinis intereffe par fit, animi atten- VII. Sicut aqua refrigerare folet calorem ; S.Bernare tione pellerentur; ubi quietefacris operam de- fic Euchariftia mitigat, & refrigerat fomitem, dinus l.c. & concupifcentize aeftum. Inhujusmyfterium a. 2. , g« UI diffent , tunc fe principibus viris ac multitudi- li niaffatim copiam fui fa&uros. Agnofco floren- Exodi 16. fcribitur, quod de[cendente IManna de : tis religionis faciem, ac tenerum os, nulla ad- calo , defcendebat pariter €$ ros, infignum quod ] cum MannaSacramentiin animam defcenden- huc duratum irreverentia, gratulorque tan- te pariter defcendatincarnem & ros gratize re- tam virtutem focietati, cui qmngs nomeu de« frigerantis, VHI. f äx N ] o [ OTlus LU. Euchariffia. 4 55 Ü Ruper . VITI. Sicut in abundantia roxiis, vel imbris ANecefitas. bbas1.4. temporanei & ferotini germen arridethorti be- l- I b: n. 2:' in Zach.j XVIIf. Sicut fine cibo boi"püä diu vivere padac, m ' ne culti, vernantibus rofis, & candentibus li- non poteft, quia, cum humidum radicale, vitze Chiift. p. 1 liis,ita perorbem univerfum fpe&tantur, & ele- nóftrzefons, fenfim ab infito calore confuma- 2. €16. &us fexus virilis, & virgines fexus foeminei. Quid aliud beatam Trinitatem magis, quam tur, per alimentum reftaurari debet; ita nifi * ^* I divinze gratize, qu»e fola animze vita eft, hu- hocfpectaculum in hoc mundo dele&et? Di- mornutrimento coeleftis panis foveatur, necef- ll« catergo: Quid enim bonum ejuseft, & quid fe eft, ut concu pulchrum ejus, nifi frumentum ele&orum , - pifcentiæ'y?rdoribus quaàm ci- tiffime pereat. R & .Bernat- -& vinum germinans virgines ? XIX. Sicut palmes non poteft ferre fru&um, J Om*h Is. l$ dinus fer, IX. Sicut nutrimenta plurimum faciunt ad nifiin vite maneat; ita anima, nifi Chrifto in decorem corporis ; fic etiam delicize fpiritualis $3- a. 2 cibiad pulchritudinem caflitatis, incentiva fe- Euchariftia uniatur * . Itgrilis & arida permane- N '€. 2, bit. . dantur ex manducatione facramentali. Chriftus - X. Sicutexuno verbo, quod dixi : Ego fum, Jutunditar. - $n Revel, corruerunt hoftes meicorporaliter in terram, S.Brigitt. XX. SicutHebreei, qui Manna guftaverunt, 40 C€. s 8- fic di&to verbo meo, videlicet: Hoc eft corpus omne guftus dele&tamentum in eo repererunt ; meum , fugiunt dzemones a tentando animas itaanima coelefti hoc Manna refe&a , quid ad offerentium, nec auderent redire adeos cum delectationem fuam requirere poteft, copiofe Eceel. in tanta audacia , fi affectus peccandi non con- invenit, uti Ecclefia indicat, dum ei accommo- officio: fequeretur. dat verba illa: Panem de coelo przettitifti eis , C hrl&ic orp. Manfi ," KL Sicut in opulentis Principum conviviis omne delectamentumin fe habentem. MT B. 7. cibus quandoque apponitur fecundum appae XXI.Sicut S.Francifcus Seraphicus, B.Stà- vita, f Cafh, rentiam quantitatis exilis , fed infevaloris in« nislaus Koftka, & alii, ingentem animi con'o- i byfiu, zeftimabilis; fiquidem gemmis, fuccinis , unio- lationem perceperunt, dum Chriftumiinfantu- ht nibus, aliisquepretiofis molitus eft ingredien- lum inulnas fuasa fanctiffima Dei Matre acce« n tiis, ideoque & fapore, & pretio totum refidu- perunt; ita non poteritnon coeleftibus gaudiis um fuperat apparatum ; itaquoque Euchari(tia & deliciis aflluere, qui eundem Dei Filium a T* Manf exile quidem exiftit frumenti granum , ante Patrecceleiti non tantum, ut in ulnas accipes confecrationem, nihilominus in eo füunt omnes ret, fed etiam intimeuniret Vl difee, 26, ,* datun; i Sre.dit, thefauri abfconditi, ideoque merito appellatur & meminit. 08 panis uberrimus & pinguis. Quantum equi- Ü dem augmentum capit feminatum frumenti . Difpofitio ad Eucharifliam fummdam; | L granum ?. a fructu fr umenti, & vini multip—li: XXII. Sicutfi pauperi diceretur , aperto re- Nieremb, cati funt. gio thefauro, dariei facultatem tantum pecu- inlib. de S.Chryf. XII. Sicut fanguis agni Pafchalis ftonti ae- niarum inde auferendi, quantum faccus ab eo adorat, iü x-S.Augu'R. ho:45. in fpiritu & usl.deantiq. Joan. dium przefixus, eas ab Angelo exterminatore allatus capetet, haud dubie faccum capaciffi- Veritate. Is rit, mi proefervabat; ita daemones, cum fanguinem mum aflerreftuderet; ita, cum Chriftusin Eu- U dominicum in nobis vident , - in fugam ver- chariítia tantum gratize promittat, quantum tuntur. » difpofitionisattulerimus, zequiffimum fane eft, Beirl. in . XIII. Sicut guftato me lle caligo ab oculiä ut maximam & 15 Bernate prompt. Jonathze evanuit; ita guftato corpore Chrifti fpofitionem afferamus, - . gratize Dei æcapac::kiüïpïfam gli- : 3 fol. x1.. czecitas mentis ab animo tollitur. - XXIII. Sicut fi plures candela maccendant; S. Catie l- dium fet. enenf. c, 145 S.Cyrill, - XIV. Sicut, fiquis cerze liguefa&e aliam omnes quidem lucem, calorem, & colorem ac- xO, Dialo, i 2 ap.Beirl. infuderit, alteram cum altera permifceat ne- cipiunt; fedplusille, qui majorem habuit ce- l. c. ceffeeft; fi qui carnem & fanguinem Domini reum; ita in Euchariftize perceptione omnes i S,Bafll, li ; '.C.;.Ifaiæ' recipit, cumipfoita conjungitur, ut Chriftus quidem accipiunt gratiam, fed plus, qui magis nn . inipfo, &ipfein Chrifto, inveniatur.- elt difpofitus & capax. - 8.Dionyf. XV. Sicutiguisfenfibilis ea , quibus infede- decol. ritiinífuumtraducitofficiu m,ornibusque quo- XXIV. Sicut corporalis cibus, cum ven- S.Chryf. Hier à trem invenerit malignis humoribus occupa- om. s. l- modolibet fibi propinquantibus fui confortium tum, amplius lzedit, & nullum pr»éftat auxi- füp, Matt, tradit; ita Dominus nofter & Deus , qui eftig- go nisconfumens, nos per cibum hunc facratiffi- lium ; ita & iíte fpiritualis cibus, fi aliquem reperit malignitate pollutum, magis eum per- j $ Anfd. mum in fui traduciteffigiem, À & Dgiformbs g ef— det, quam proderit, non natura fua, fed acci- cdeó pientis vitio; hinc Ecclefia canit: Mors eft Y nl Verita:./ [t) ganh?. " malis , vitab & " Dhis ; vide, paris fum*ptiopis* quam i ir füumma ^XVL. Sicut idem fol modo, qui fuüit a pr in fit difpar exitus. V. Euch cipio: &unavoxinauribus plurium auditur ; ] f. 3. * ita mirum non eft, quod idem Chriftus nobis .. XXV,. Sicut ignis fo';rtiiis-,acq citius in ligno Padsg. licco, quam viridi, exardefcit, fic Chriftus in rift. p, $Beruti detur, qui primis Chriftianis datus eft, Et quod Euchariftia citius & copiofius amore fuo in- & - !^ " dinns I^ in pluribus hottiis & locis reperiatur. -XVII. Sicutfra&ofpeculo in plures partes cenditeum, quia terrenis cupiditatibus exic- ,i-ï'c'z' Il non frangitur faciei fimilitudo, quae in eo re« catus eft, k ; invenit. quam quemiisdem .adhuc tgpletum j lucet, fed in qualibet particula integra perfe« i ä verat ; ita fracta hoftia Dei Filius, qui eftima- . XXVI. SicutArca teftamenti per tefra sPhi: Beyrl. in go Patris, non frangitur, fed integer manet liftiim tranfiens , magnam illis cladem attulit; ett. Cöfpo )2 ub quavis particula. hl' iRie líraelitas autem abinteritu viadicavit;ita Arca , R. P. Lohn, Bibl, Man. Tom. I. Ccc cc a divina UM orcsemsessenp vt cnayrrener $ »56- Bibfothuse Manualis : Concionatorie !d them. a. äivina Euchatiftize peccatoribus fatalis eft, fi Chrítus in ipfum. Quo fine quendam adducit jl . 24 per eos tranfeat; juítis autem falutem affert. S. Auguftini textum e confelfionibus ejus de- | off Vita P. XXVII. Sicut fol atqueignis lutum indurat, fumptum, ubi Chriftus S. Praefulem ita allocu- i ei B-ltho Alv. c. 6. ceramliquefacit; ita Kuchariftia a peccatori- tusfuit: Cibusfum grandium, crede, & man- bus àccepta amplius eos indurat, juftos vero ducabis me, & non mutabis mein te, fed tumu- $. r. amore divino liquefcere facit. taberis in me. Quod egregie Petrus Penne- Pennequ. oj Bromiat« Ifagog. pe XXVIII. Sicut fole fuper fimetum lucente quin his véerbis confirimat: Quinta & potiffima 3-0 6 6p dusV.Eu- ipfum amplius fcetet, foleipfo nec feetente, nec elt unitas affimilationis, qua una res alteri con- 9 toyttde À ebar. n.- glind damnum patiente; ita Chriftus peccae jun&a, majorisque virtutisatque potentize, ale ' pO teram in tui fimilitudinem rapit; ita ignis li- ( torem ipfum fumentem magis fcetere facit, nec tamen propterea ipfe inquinatur. gnum & ferrum fibi a(limilat, & calor ftoma- D chi cibum in hominis fabítantiam convertit : ft $. VIII. Ad eundem modum Chriítus in hoc Sacrae MOTIV A. inento tum congeftis in communicantis mene tem luminibus , tumexcitatis in voluntate no« $La S. Pafch. T, ilitar ad Ecclefiam flabiliendam ; fic enim vis ardoribus, hominem ad quandam fui in a- Jut. d decorp. Ut mando, agendoque fimilitudinern efformat; Dicp & fango Ifaacex inftin&u divino loquens, cum Mon $, 12. diceret: Frumento C? vino flabilivieun , ex men« ita utalterumtibi Chriftum in moribus, proe 619 : teS. Pafchafii, infenfumyftico prophetizans, penfionibus & fermonibus intuetri videaris. afferere voluit; populum Chriftianum corpo- Quodutatfequamur, imitari nosoporte:eos , p ris & fanguinis mei donoftabilivi; hoc eft aper- ui filvefiri arbori nobilesfurculos inferunt. £. T tedicere; firmavi eum pane corporis Chrifti , runcum aperiunt , & d ffindunt, infiffura fut- & vino fanguinis. Quem fenfum longe clarius culim immittunt. 2. Argilla fiffuram, furculi fj infitionem , obvolvunt, ut firmius truncoinfe- b nobis expreffit Albertus Magn. dum eundem $ Oypt. textum in Tractatu de Kuchariftize Sacramen- ratur, & ab injuriis coeli defenfa pedetentim deCena to explicatin hzec verba : Stabilivieum , quia atboris fucco alatur, donec tandem flores & Coii ! fru&us afferat. Ita fides viva, verbo Dei omni Ü totadomus Jacob, ideít Ecclefia , fundata eft fuper hoc Sacramento frumenti & vinis quia ferro penetrabiliori fübnixa, cor Chrifti, tan« Q Abulenf. materiain eo eftfrumenti & vini, HincDeus o- qu«m nobilemfurculum communicantis cordi In e. 26. lim Agnum Paíchalem manducari voluitbacu- inferit, & amore reciprococonnectit; tum ar« $ Bernat- Mat- q.;g' Ün.to, L f lisin manus affumptis,quia ficut baculus eftid, gilla, hoc eft, fui cognitione, & profunda de» lsj " fuper quod aliquis fe poteft firmare, ita Eucha- miflhone a fuperbize malignitate defendit, do« n Manfi riftia firmamentum noftrüm. Unde merito Ru- nec divini corporis fucco vegetati paulatim im diICa IO actiones Chrifto fimillimas fimillimi effloreíca- It pertus Abbas dixit: Aufer a coelo Ecclefize l n- L quotidianas Salvatoris noftri hujusmodi exe- mus, feramusque fru&us fancti(fimze Trinitati, 3 uias, & vide, quam merito dicat ipfe Salvator, beatisque Spiritibus longe gratiffimos. — M. Utilitatit.ad roborandam animam : hinc Baton.aüä TTTE qua utilitarin [anguine tueo ?. refrige(cente enim ea, quae hoc modonunc ubique calet, memo« Baronius tecenfet , quod fideles propter fidem 255* h3* . $e ] ria ejus , refrigefcet univerfa charitas, muta incarcerati, hiabebant defiderium Eucharifti- erit fides, claudicabit fpes.conticefcet magnus amíumendi; idquodinaliis eorundem Auna- ü Y ille clamor fanguinis jufti Abel. liumlocis fufius profequitur probans, fortiífi- Salmeron . 1l Ütilitarad virtutes acquirendas , uti Saim&, mam atqueimpenctrabilem Chriftjianorum ar- to.9.tr. - ron fequentibus verbisinfinuat: Virtutes The- maturam inter perfecutiones unicam extitiffe Ld communionem, quam etiam ob caufam in fze- ologicas, quze adfalutem noftram faciunt , eo- rumque incrementa , nulla ratione magis no» culis iftis admodum periculofis Ecclefia per- h bis polliceri poffumus, quam perhiocipfum fi- inittebat, ut fideles panem hunc confecratum 34 [ dei & charitatis Sacramentum;. quippe ejus domum fecum deportarent, .ut occafione dàá- frequentatione illze nobis inferuntur, illze no« ta, atque perfecutoris tyrannide imminente $Cl bisinfertze, augentur, atque auctae perficiun- hoc fe bulo cibare , atque munire poffent; "T tur, non fecusaccibo corporeo fingulze corpo- eujus äa Apoftolus , ab Alberto M. citatus, N . ris partes & membra accrefcunt 3 , aut faltem meminit in hzec verba : Rogo vos, accipite coníervantur. d cibum pro falute vefira,. quia nullius veftrum Inisi WMichael Il Utilitas ad unitatem €$ conc capillus de capite peribit; cibus enim falutis Abhito, deBonon. faluberrimus omnibus , & confortat ingratia, fap.Pf.8o. randam ; ficut enim adeps frumenti eftunitivus !gäegr» quia ex rultis granis unus panis .conficitur; & falvata periculo. Hoc fane caliceinebrié- fic iftud Sacramentum eft unitivum, . quia o- tati erant Martyres, inquit S. Auguftinus,S. Aug.in quando ad paílionem euntes, füos non agno- mnes digne fumentes unit, & pacificat, dum — $ul eos unum corpus facitin Chrifto. fcebant. .Quidtamebrium, quamnon agno- [ 12 | SBemar- lV. Utilitar adunioneys cum Deo obtinendam; fcere uxoremflentem, nonfilios, non paren- . "m d Tty, | din. to. 2. üti re&e advertit S. Bernardinus' dicens : In tes? nolite mirari, ebrii erant; àcce calicem, unde inebriarentur.. p'erur;t 4 6 d fet. 54- - 3]iis cibis converfio fit cibi in mauducantem, ä eojquod manducans fit nobilior, & validior, V.. Utilitar ad vitam eternam promeretidam ; S. Tloms, quam ipfe cibus ; fed in hoc contrarium contin- üti S. Thomas Villan. indicavit, dicens: Quid fi de Villa«- nov, Cor, git, propter fublimitatem atque virtutem cibi, pànemquendaminvenires, qui vitam tuam per r.inFefta qui Chriftus eft, ideo hunc cibum digneman- centum annos fervaret incolumem, nunquid Corpor, s , Chrifti, ducansi-q;xpgformatqr in Clmitum, | &.'jn? H ?, H illum quovis thefauro gratiorem habere & * / e Q d8T l. & cultodites ?. nunquid. mon ficut ocali pü- arcuum, fcutum , & gladiuin , & bellum; ubi N pillam panem illum fervares? nonne illum de Coenacuio Sion loquitur. : omnibus mundi deliciis anteponeres ? Talis XI. Utilitas ad liberal:tatem wofiram þrdv'g.s, Alyent QU autem eft panis Eucharifticus,hicpanis vitamt candam ; Hoc enim folum datum *eft, ait S. antc 56. edenti praeftat, non centenariam, fed seter- Anfelmus , quod. 'omne dàtum eft ; quia in * IN nam vitam, jucundam vitam , beatam vitam, hoc dato nihil privatum fibi Chriftus retinuit ; Onb 3' c' 17. omnium bonorum plenitudine feliciffiman. Humanitatis fimul & Deitatis nobis omnia .. Salmeron V1lI. Utilitas ad temporalia bona acquirenda ; dona conferrens.Iztiterum:magna dona Chri- - a!- » to.9.tr.26. uti iterum Salmeronindicavit, dicens : Ter- fti inhoc convivió, Corpus dedit in cibüm , Íb, . & Md poralia bona nobis minime defutura, fatis fanguinem in potum, animam in pretium, lt comprobat hzec tam larga, & incomprehenfa Deitatemin condimentum exhibendo. Domini liberalitas ;nam qui nós fuo corpo- ]. [dà $. IX o te & fanguine pafcit, quomodo modica haec; ALIA MOTIVA - o & contemptibilia hujus mundi bona i $ ad utene dam vitam denegabit ? Pequemnter E$ Wigne fufcipiPda Exchari- Pa S. Laut, VIII. Utilitar ad deliciay animie. obtinindas, I.F | n fiía, propter Chrifti mandatum, (hocfa- 3 H Juft. de [ Difcip.. €ujus enim velferreum pe&usjinquit S. Lau- cite in meam commemorationem ) defides S, Mona&. rentius Juftinianus , autadmantina mens non rium( defiderio defideravi hoc Pafcha man- €, I9. liquefcat prae devotione, cüm Deur fibi, & fe ducare vobiscum ) & gàudium ( nam deéliciae y Deo fenferit corporaliter unitam. ? non càa- ejus funt , effe cum filiis hoóminum. ) - U pit.corlingua deficit, humanus fopitur fenfus lL Quia ut veru; pamis vitam [piritualem : DN SEA ad inveftigandum tanti arcana Myfterii. O ton[ervát ; fi enim quis rhanduca erit ex hoé quant: ibi delicize, quantus ardor,qualia ver» pane , vivet in 2eternum. Et hic eflectüs at« P ba, quam vehemens amor, quam càfti ame tribui poteft corpori Chrifti. [l S. Cypr. de Caena plexus guftantür ? quod confirmans S. Cy- M. Quià crefceré ,. pingue[cere facit in Spi. Comt prianus, panisifte Angelorum, inquit, oimne rilu , juxtà teftimonium S. Auguftini, cui di- ID deletctáàmentum habens, virtute mirifica o- &uma Chtifto : cibus füm grandium. Crefze, l]j mnibus,qui digne & devote furm & manducabis me ; & non mutabis me in te, (di à 5 ; i ,unt,fegunduni E S Bernat- fuum defideriurm fapit. Ix. Uti 4] 2 $ fed tu mutàberis in me; & hic effe&us anim ü!no tO. I. tàr üd yer[zvirant 1ü m ienendam, Chrifti, cujus officium eft nutrire, convenit. g tefteS. Bernardino dicente: roborat mentem, IV. Quia robur tri£uit contra hofles , juxtà 9 fer-. 56. a & quodammodo carnem ; méntem, ut perfiftat /] I'o c. 4'. : illud. Davidis : paraíti menfarn in confpe&tü inbono, carnem,ne ruat in malüm. Robo: Ineo àdverfus eos, qui tribulant ime. rat mentem, ut perfiftat, & crefcat in bono, ia fingularim ànino üdele&atiosm af« A, nam per hoc, quod mens per gratiam coónjune jert, juxta teftimonium Eeclefi in officio gitur infacracommunione Chrifto , fpiritualis corpóris Chrifti canentis: O quam fuavis eft man.W" Jb'dema €jus vita roboratur & confirmatur , ficut cor- Dominé Spiritus tuus , qui ; ut dulcedinem m2550m50 . 8*0 cu— 3*0 pus roboratur per cibum. ldem quoque ln tuamin filiós dernonftrares; pane füaviffimo Art. 3. cap. 3. ejusdem fermonis fübnectit, di» de coelo praeftito, efürientes feples bonis; cens: facit hoc Sacramentum perfeverare iü faftidiofos divites ditnittens inanes. Et hie vià Dei. usque àd finem vitze. Oinnes virtue elfe&us divinitati re&etribuitur, qu3e eft fons .tes fine L erfeverantia contra vitia pugnare ominis fuavitatis & dulcedinis. ; * - poffunt , ; ine perfeverantiaautem vincere ries X Quia imire comducit àd imeniem illus AT quaquam poffunt. Curm igitutr hoc Sacrámens Jirandam , & fi ientiam celeflem acquiremdam ; tum initinere Deiroboret, & confirinet , eX- uti expertüs eft S. Edmundus , poft acceptam confequenti fequitur, quod perillud ànima Kuchariftiamltiffimede SS. Trinitate difpus erfeverat. tans.. Et hic effe&us fanguini Chtifti (ex quà är] S. Chryf. X. Utilitar ad demowme [uperamdor j narà fpititus animales tantopere ad intelligenduri pE ho.6.ad . tanquam leonesignem fpirantes,téfte S.Chry« pop. neceffarii hauriuntur) adfcribi poteft. - 4f 'foftomo, recedimus ab ifta merifa , fa&i diaboe .. V1l .Quia optimum €$ cáciffimutn ]l ii« lo terribiles ; quia ibi infirmitatem noftram; dtümi ad pr 0, ^ Bfe[fuon. i pe d onif fludio faciens franeu$ aitFrancus Abbas, novit, qui nos condidit; dum; ut olim Elias iü í ortitudine panis: ab Abbasto, 5 od fortique & armato , nifi fortiore. nos protes Angelo dati,quadragintà diebus celertime cus j gentefragiles & inermes tion poffe refiftere ; . cü äf)ee i;z:'a ^ €ontra implacabile hoftis antiqui odium, pae toti Sactaiento attribuendus eft. rritusque ad montem Dei. Et. hicþü'ä&us nis quotidiani inexpugnabile. nobis contulit : VIlI.. Quia mirum in àgone ult imo [olatin $ Augil Ms $, Auguft, praéfidium. Hinc S. Auguftinus ad inimieutii üjfert , utpote pignus glorize , de quo Ecclefia fer.122.. infernum difcurfüm fuum dirigens , iü. quós cauit: O fácrum convivium , i quo Chfiltug de Tém?: d55 fermone his verbis ei improberat: ille fümitut,; recolitur memoria pafífionis ejus; fanguis, quem effudifti , te vicit, me redeimit; inens impletur grátia, & futurse glorize nobi& ]lium bibo , & veneni tui perricietüi falvatus pignus datur! & hie effe&us Euchatiftize u£ 6 fliih ultra non timeo ; przevaluifti in paradifo , fed Viatico convenit, - L] L - deVille viétus esin patibulo : vel etiam addete poffüs X wia ipfi P a r artorno. [umrie. pláce? , V Com mus, in cocnaculo; quia. per iuftitutionetü álior liuic men[e z.In Mg [pirituali ajfiftenter videre , jüxe iCorpoti Euchariftize , in ultima coena fa&tati , otnnes taillud Davidis Pf. 127. Filii tui ficut noyellaa olivarumiiü circuitu menfae tuze; 'Chri ejus vires proftravit: Ibi þonfreg'it( potent&ää €eeceg $.X : Y & d N 758 Bibliothecae -Manuaü-s Concionatorie i VI. Fiequm: de ioc SS. Sacramento fermo- : i S' ; X$ cinatie ; fic Brafili docuerunt, qui die fumptio- dil ?m MEDIA. nem Euchariftize preecedente non nifi de illo m miícuere colloquia. utiin vita P. Anchietzele- fí gitur, Hicfane vel maxime impletur illud Ad gxmonm E cultum Euchariflie exci- E Eccl. c, $, Bloülll D tandum. Ecclefiafüci: lingua Eucharis in homine gon bono abundat. Et: ex abundantia cordis [j e ( os loquitur. ii agwa mflimatio , quae obtinebitur ,v* fi i dierum ab Ecclefia huwie do bene ponderentur tres admirandze VH. Feflerum au n qualitates,quze nobis illarn amabilem & futne cultui deflinatorum — peculiaris ob[ervatio ; fi of zeftimabilem efficiunt. Nimirum 1. Quod fit enim, qui amant natalem amati diem fingu- lari feftivitate lzetitiaque celebrant ; quanto examore tota compofita , & ut S. Thomas ! vocat, Sacramentum amoris , vel , juxta S. magis natalem Euchariftize diem , uti Ludol- t Bernardum , amor amorum,dulcedo omnium phus vocatferiam quintant, peculiari devo- tione celebrari convenit ab iis, qui crefcerein (e dulcedinum; vel, ut alii, mamilla Dei Patris. 30b: 4 f 4. Quod fit tota admirabilis, tum propter illius amore cupiunt. Martyr. plurima miracula, quze in ea conficienda in- — VIIL.. Aeverentia fingu larir Sacefdotibm ex- raDC- 40 [h terveniunt; tum ob deificationem carnis no- hibita ; haec enim quanto major fuerit, tanto o&, Ü Ü ftrzs ; tum ob epitomen & Anacephalzeofin magis crefcetaeftimatio, & per confequens e- e omnium beneficiorum a Deo in nos collato- tiam amor Sacramenti.Certe S.Franciícus di- rum , omniumque admirandorum juxta illud cere aufus eft , fe,fi San&us aliquis de coelo & Davidis: memoriam fecit magnalium fuorum pauperculus facerdos fimul obviarent ; ad.k mifericors & miferator Dominus. manus facerdotis exofculandas prius accur- fodtiq. p«f II Quod fit Paradifus terreftrir; i enim effe furum, eo quod verbum vita illze contre- 2.507'c' j &ent, & ultra humanum aliquid poffideant. cum Jefu per amorem eft dulcis paradifus , tefte Thoma Kempenfi, quanto magis hzec Imo Juniperus ejus difcipulus nunquam facer- gratia illi concedetur , qui per realem quo- dotes nifi flexis genibus allocutus eft, fciens dammodo unionem á nimirum , quod S. Ignatius M. dixit, facerdo- Chrifto unitur.,wrjufi fit ir; Ib. 7'.D'e'c. ä hoc Sacramento. Y tium effe omnium bonorum, quze in homi- II Frequens vifitat io & conueratio per ora- nibus funt, apicem. * tionem coram ven. Sacramento inftitutam; per talem enim converfationem cognofcitur — d candem dign.erfmknendaþnks.k magis ejus amabilitas & amorinfinitus , ani- maque viciffim ad amorem mutuum incita- /TX. rdenr: defiderium ; ità enim Chnüus tür, hinc S. Catharina Senenfis intuens S. ho- ipfe indicavit, dum dixit Apoftolis: Defiderio ftiam, videbatur fibi intueri fornacem arden- defideravi hoc Paícha manducare vqbiscumi tem adinflammandos omnes , qui propius ac- EÉt hoc nimirum videtur preefiguratum per celfiffent , idoneam. Expertus id eft F. Cheru- coenaculum amplum, quod parari juffit ad hoc SS. Sacramentum inftituendum. Nam, binus Ordinis S.Francifci, qui in concionibus non nifi ignem [pirare videbatur, eo quod utre&eS. Auguftinusdixit, defiderando ca- coram SS. Sacramento fuos affectus conce- pax efficeris , ut implearis. - X. KEvacuatio [ui ; ita jterum C*hri&us» S. Lib.4. in« perit. Hinc fexagintafex millia animarum ab Gertrudem docuit , dum illi dicenti : quali fin. c. 6. eo converfarum in morte illi a dfuïe;fuütf, & ad coelum duxerunt. dignitate obviabo tibi, cum tam largifluus niptfo; ut 'enilij dignaris venire ad me? refpondit : nihil aliud - 1V.. Crebra €8 digna realis [u requiro a te,quam quod evacuata venias ad re- per amplexum & conjun&ionem carnalem amor carnalis maxime demonftratur, & au- cipiendum , quia omne, quod mihi placuerit F getur; ita per unionem , quae fit inter ani- in te, hocperdonum meuni totum accipies. ; 1 à k S Berny .XL. Gener a vi&oria , juxtaillud S. Joanr is: Apocm ditust, 2 mam & Chriftum in hoc SS. Sacramento ; tanto magis crefcit amor fpiritualis & Eu- Vincenti dabo manna abfconditum. Debet V-27. ft.sin charifticus, quanto firmior & intimior & fa- autem triplex effe h»ec victoria juxta Ludo- H 162, vicum de Ponte. 1. Contra peccata tam ve- pidior eft di&a unio , quam carnalis. : oe- Seff, 13. 'N.. Saypiusiterata [piritualir commiunio, cutn. nialia,quam mortalia ut eà deleantur per p €. 9. enim , tefte Concilio Tridentino , illi, qui vo- nitentiam. 2. Contra inordinatas paffienesa d To'u.a..'g' to coeleftem panemedentes, fide viva, quze voluptates & delicias quirnique fenfuum pro- praef. ti, " -c. e pendentes; nec enim prius Ifraelitze manna jer dile&ionem 'peratur , fra&um ejus & * " utilitatem fentiant , merito tanto efficacius guftabant, quam farina, quam'ex Egyptio fe- r hzc communio medium ad augendum amo- cum exportaverant, defecit. 3. Contra cordis ^ * diftra&iones & vagationes, quze adumbratee Fhitey rem erga S. Euchariftiam cenfendum eft, Alb : quanto frequentius ea per diem iterari poteft. olim funt per /Egyptios , qui fequebantur Yo, de Hinc Gertrudis tali modo communicans, 1la- 1f .. ? Íraelitas, eosque a culþu divino "impgd?tg i quta teri Jefu admota audivit: Bibe nunc de cor- volebant. ^U XIL - Zmmaculate v itz fludium ; quam qur— Rodriq. p, Lib.4.in.de meo fpiritualiter fuaviffimze divinitatis 2.tr. 7 lin.c.r2. mez efficacem influxum. Certe B. Agatha a dem Chriftus difpofitionem per pedum lótio- Hagioph. Crüce, hujus fru&us confcia & cupida,quoti- nemindicavit,Deusvero pet Arcgepromanna " " deputatze interiorem conftitutionem , dim ment.24. die ducenties hanc. comm umonem fpiritua- STho lem iterabat. totam auream eíle voluit,indicavit. Et fane i qui LUN y 259 . Titulus LIT. Euchariffia. ) Q qui hoc medium adhibet , gratiflimam Deo mis a(fignat S. Thomas , fic loquehs.: Panem, fidifc. 4, difpofitionem . attuliffe cenferi , dicereque tanquam inter alios cibos materiam aptilfi- n. 2. i. cum Davide poteft: Totis veribüs praeparavi d I main , elegit, tam ex parteillius,qui illum ad- impenfas domus Dormiui, nonenim homini / miniftrat,quam ex parte recipientis; eft enim e la 3 ä raeparatur habitatio , fed Deo. imprimispanis aptior ex parte illum admini- S Blofius in - Xill. Imploratio San&orum ad [upplendam monil. ftrantis, quia majori cum facilitate in quovis fpir. c, 6. per merita [ua indignitatem | fu[cipientir ; ita loco &tempore reperitur, non vero item. Cüziítus S. Mechtildem docuit dicens: Quan- alize res comelftibiles. Przeterea panis hancin [ do facram communionem perceptura es, defi- ]« fe difpofitionem habet, quod longo tempore dera, & opta ad laudem nominis mei habere confervari poffit, eftenim materia ejus puri- omne defiderium, omnemque amorem, quo or & mundior, faciliusque dividi, & ex uno " unquam cor aliquoderga meflagravit, & ita loco in alterum transferri poteft. Quantum ad me accede ; nam ego amorem illum in te vero ex parte recipientis, ad hoc Sacramen- attendam atquefüfcipiam ,non ficutin te eft, tum pauis quoque aptior magisque idonea fed ficut velles eum in te effe. materia eft prae cun&tis aliis cibis, quia hzec lity, Job. 4. c.. Franc.q.. XIV. Effufionir pofl! Communionem vitande accidentia Sacramentalia nullum adífcifceré 08, fiudium ; Ytà Thomas Kemp. indicavit, dum poffunt fauitati nocumentum, prout alii cibi dixit: oportet, ut non folum te przepares ad nonnunquam faciunt. Quod vero panem devotionem ante communionem , fed ut hunctriticeum efífe voluerit, hujus affignat ra- etiam te folicite conferves in ea poft Sacra- tiones; primo propter granihujus prae caete« menti perceptionem. Nam bona poftmo- ris naturalem nobilitatem ; inter omnia enim dum cuftodia iterum eft przeparatio ad majo- grana triticum nobiliffimum eft, ac proinde Rodriq. p. rem gratiam confequendam. Hinc virginem juftum erat , ut panis ille inde conficeretur, 2.15.7. - nen vulgari fanétitate preeditam dicere foli- pro quo habendo zeternum Patrem quotidie tam accepimus : Quo die communico, omni rogamus : Panem noftrum füuperftantialem pgaso cuíftodia fervo cor meum, Chriftum quafi ibi da nobis. Aliam adhuc rationem affiguat Hu- Viet. p., fïb. 7Di, quiefcentem cogitans, omnes exterioris mo- go Vi&orinus, dum ait: VoluitSapientia Dei, l.2 de t. deftize, qua in verbis, quain vifu, qua in in- quze fe per vifibilia mauifeftat,oftendere, quod $I! l ceffu numeros obeo , ut, qui digito ori filen- ipfa animarum refe&tio eft, & cibus; & prop- (c.. ääei terea carnem affumptam in edulium propo- c. g. tium innuit, nec unde dormiens quispiam ob- turbetur. fuit, ut per cibum carnis ad guftum invitaret XV. Mortificatio €9 cafligatio carnir ; id Divinitatis. DidacusStella tertiam affert ra- . Stella in idacus - quod Servator forte indicare voluit , dum tionem dicens : Non folum ejus altitudo fap l- c, 22.Luc. e afino ( per quem multi San&i corpus fuum entize oftenfa eft per hoc, quod cum homin intellexerunt, ) infidens , in Jerofolymitanam manfit, fed etiam per modum, quo id facere civitatem ( per quam anima Deum videndi & excogitavit ;nam eo modo, quo mors in mun- dumintravit, voluit, ut eodem intraret vita ; fruendi cupida intelligi poteft , ) indrodu&us eft. Pulchreetiam idipfum docuit Hugo deS. per efum ligni vetiti intravit mors, per efüm S, Bonav,, Victore, dum tria effe Sacrificiorum genera di- etiam intravit vita.Quartam additS.Bonaven- to.6. p. 6. cit. Unum Dominici corporis: alterum con- tura dum ait: Quoniam nihil magis idoneum P'evilog.- triti cordis:tertium mortificatae carnis; atque eft ad refectionem,quam cibus panis, & potus "" 66 b4. fs ! adeo opottere przecedere facrificium humili- vini;nihil eft etiam magisidoneum ad fignifi- tatisin mente,aflli&ionis in carne, uthabeatur cationem uaitatis Corporis Chrifti , veri & devotio in Dominici corporis confecratione. myftici , quam panis fa&us de mundiffimis granis , & vinum expreffum de puriffimis aci- $. XI. nis in vinum colle&is; ideo fub his fpeciebus ASCETIC A. magis quam fub aliis debuithocSacramentum s, p,tl ia $s. E&rnär— *[ n primis noffe debet Afceta , qui» fit pri- exhiberi.Quintam deniqueS. Bafilius affignat, Encom, dinus t. 2. I marius finis Euchariflig inflitute , quem dicens: Chriftus in panis & vini fpeciebus fu- SS.40. 2 fer. 54. n« 1. C. 2, quidem breviter indicavit S. Bernardinus, mi fe voluit, ut horrorem adimeret, qui effet "n dum dixit: Ad hoc Sacramentum iftud confi- futurus, fi przecepiffet nobis , ut füumeremus citur, ut ex frequentatione ipfius intuentes carnem ejus & fanguinem in propria fpecie; motidie Chrifti fanguinem effufum , fic de adhzec exterze nationes nos reprehendiffent, s Chrifto paífo noftra menioria repleatur, quod veluti carnivoros, quod ferarum inftar fangui- i, tf- ^ noftro femper fixus fit in corde, qui femel pro nem biberemus, &crudam carnem voraremus. f 7' nobis fixusfuitin cruce. Hinc quoties hujus lII Noffe debet differentiam inter cc* veflio- S. Bonav, hoftize commemoratio celebratur,opus noftrae nem cibi naturalit €9. Euchariflici, quam S. Bo- to.7.de Francus redemptionis exercetur. Et confirmans id naventura his verbisaflignavit: Hzec eft diffe- Prepar. VLLiatm, Abbas S. 'ipfum Francus Abbas.Quem fuavis guftus,in- rentia inter comeftionem corporalem, & fpi- « xo. de. quit, vini hujus demulcet, preffuram torcu- ritualem , quia ibi cibus comeftus tranfit in gratiaDei jlarisnonrecufet, ideo & aqua myfterio no- fubftantiam , & nutrimentum comedentis ; hic ftro mifcetur, & fic facrificium acceptabile vero comedens incorporatur Chrifto; & tran- i i Deo offertur , quia tunc gratam Deo paffio- fitinamorem & unitatem Corporis Chrifti. 1'7- -mis Chrifti hoftiamimmolamus, quando & ipfi IV. Noffe debet, quod , quaudo .. Thomar Manfi dife f 'paffionibus ejus fimul patiendo cerfiunicamus dixit in Hymno, Lauda Ston €9c. Sumit unus , fu- 6. n.2. So Tho- .]I. Noffe debet , cur £uchariflia.fub. [pecie pa- gyunt mille, quantumifle, tantum ille: hoc tantum mas apu Man- '*Wis &v vini fit inflituta ; cujus rationem impri- intelligendum fi£ de fubjiqntia Corgoris Chrifli, non N 460 Bibliotkecæ:Manwiis Concionatoria nenm hujm SSS... Sacrammmti pertintant , fcilicet p son autem degratig collationes namficut Manna qmd quo ad quantitatem omnibus quidem aequale, probatio fui ( juxta illad S. Pauli: probet au- q25) quantum adfapores ( fiquidem probabilis eft tem feipfum homo , & fic de pane illo edat. ) | l bus opinio, quod fapores hos illi fpecialiter parti- Heec autem probatio in quatuor potiíffimum Cap.4. de Cot ciparint, qui in gratia & amicitia Dei confti- capitibus confiftit, tefte Canifio. 1. In fidevi- "uchar. Zäch- Sap. 16. tutierant; Unde de Manna dicitur : Subflan- va , qua firmiter & fimpliciter credatur, quid- . 1Q, 1 ? net 21. u C tia enim tua, dulcelisem tuam , quam in. filios ha- quid Deus de hoc mytterio augufti(fimo per gnà bes , oflendebat :) eoderm modo, tametíi omnes Ecclefiam revelavit.- 2. n feria pornitentia per Euchariftiam accipientesidem Chrifti Corpus peccatorum confeífionem . coram facerdote pon QUi fumant, attamen fructus, qui exinde percipi- factam; nam , ut re&te S. Auguftinus advertit, j tur, major vel minor erit, juxta minores vel in Chrifti corporevita noftra confiftit ; mutet majores recipientium difpofitiones. ergo vitam, qui vult accipere vitam. 3. /m gb ätuïüin pei $ V. Noffe debet finem , ob ques infl mentis attestione : ut fcilicet animus. prefens efl , qui quidetmn triplex eftpotiffimum ab Ec- accedat, & per meditationes & precationes clefiahis verbis indicatus : O facrum convi- pias ad hoc tantum Sacramentum ferio fe p vium, in quo Chriftus fumitur, recolitur me- convertat; nàm, ut S. Chryfoft. monet, ad- moria paffionis ejus, mens impletur gratia, & fiat menía regia, adftant Angeli meníze hujus u re futurzeglorize pignus datur. Primus ergo finis miniftri, & tu ofcitabundus adítas? 4. In de- o eft, utfit memoriale paffionis, & infiniti amo- centi habitu & compofitione, ut fcilicet, ne- ris per paífionem oftenfi ; quam ob caufam per mo nifi caftus, jejunus,modeftus , fupplex , mi- u modum facrificii inftituit , & ipfi Ecclefize in- nimeque fordidusaccedat. Si enim Pericles yl4 Và fpiravit, utineo offerendo tales potifimum interrogatus , cur longe cultior, quam alias T^ Do ceremonias eligeret , quze ad cruentum fa- foleret, ad nuptias accederet? refpondit : in di cfificium in Cruce oblatum. vel maxime ef- gratiam fponfi, ut pulcher ad pulchrum ve- [ni.l.4 S Drexel.in (ent accommodatze.. Hinc ficut olim 'Thales niam ; quanto inagis in gratiam tanti Hofpi- c.1à 5 ROüS p-. 2' Mandrayto. Prienenfi, quem nova quaedam tis fimilis praeparatio adhibenda eft ab eo, qui t €. 7. ; N de coelo & fideribus docuerat, pecuniam, ad ejus convivium accedit ? jé quantam vellet , offerenti refpondit, fe non VIII. Noffé*&ebet, Qua ad. Communionem aliud petere przemium, quam ut Thaletem [piritualem digne €9. fru&uofe. peragendam : re- w non celet authorem , .cum horum inciderit quzruntur , nimirum 1. Utíciatur, quid fit; mentio ; ita Chriftus pro hoc beneficio non nempe intenfum quoddam defiderium facra- mentaliter communicandi ; hoc.modo euim aliam magis exigit gratiarum actionem,quam ut, quotiescunque hoc fecerimus, faciamus impletur , quod Deus per Davidem dixit: Di- Píal. g1. f in ejus commemorationem. Secundus eft , ut lata os tuum, & implebo illud. 2. Utíciatur, i effet fons gratiae & confolationis, adquem in quod, qui panem hunc fide viva per dilectio- omnibus noftris neceffitatibus recurremus ; nem operante comedunt, fructum ejus & uti- g incper modum convivii inftituit, cujus prin- litatem confequantur, uti Concilium Triden- Seff. c. tinum.dixit. Certe non defuerunt , qui ex- 8. cipale officium eft nutrire, augere & dele&tare. "'Tertius e£, ut fit pignus futurze glorize: hinc pertos fe faffi füunt, non minorem früctum ex Deitatem fuam etiam & fubftantiam corpori hac.quam reali communione , fe percepiffe. 3. Ut privilegia hujus Communionis bene in- fuo unitam dare voluit, ut, quo preeftantius foret pignus, tanto firmiorem fpem. concipe- telligantur, quod fcilicet oculos aliorum fu- remus promiffze glorize offerendae. giat, atque adeo vanze glorize non fit expofi- VI. Noffe debet, im quo con[iflat verur fo- ta; quodque fingulisdiebus , imo fzpius eo- ntro- lidus cultus Euchariflig , quem Chriftur a. mobis dem die iterari queat. IX. Noffe debet caufas , ob quar ex frequen- 6 20 $6p ?. in grati animi fignwm requirit, nimirum in fe- quentibus tribus officiis. 1. /n crebra vifitatio- ziori Communione minus. proficitur , ut pruden- Faber in st : ut fcilicet, ficutipfe per vifcera mifericor- ter occurrere poffit. Sunt autem quatuor po- fer.2.- diae fue vifitavit nos oriens ex alto, faffusque tiffimnum ejusmodi caufz. r. Defeflur inten- P'afch. 1e* eít deliciasfuas effe cum filiis hominum ; ita zzonis, quiafcil. tantum ex confuetudine pera- ^ giturhzec comunio,aut certe ex timore. 2. De- nos quoque viciífim ipfüm frequenter in hoc fe&tus legitima difpofitionir : quia fcilic. vel con- ífan&iffimo Sacramento latentem vifitare- inus , noftrasque cum ipfo delicias effe often- fcientia non eft fufficienter purgata a pecca- tis, vel certe terrenis cupiditatibus eft infeGa. deremus. 2. /n digna [umptione : hanc quippe 3. . Defeiius devotionis in ipía fumptione; eo potiffimum intendit, dum fanCiffimum cor- pus X fanguinem obtulit nobis, ut non mo- quod ad hanc menfam non aliter fere, quam reremur,fed viveremus in seternum, coclefti ad corporalem coenam , accedatur.Qui cibum hoc epulo recreati. 3. n zelofa invitatione €9 non praemanfum deglutit,parum aut nihil gu- difiributione hujyus Sacramenti : ut fcilicet buc- ftus percipit : pari modo neque Euchariftize fru&tum dulcedinemque percipiet, qui non at- cellam noftram non comederemus foli, fed tenta confideratione fummi doni ac beneficii potius clamaremus ad proximos noftros: Ve- nite, & emite absque argento , & absqueulla fe ad devotionemexcitare ftudet. s. Eft defe- -&us . colle&ionit poft.| communionem ;. quid commutatione,vinum & lac.Comeditebonum & dele&abitur in craffitudine anima veftra. .enim prodeft , potionem medicam fumpfiffe , fi caufa morborum non tollatur? quid pro- r,ft ydePc hypocauüum( vel bï.lneum, calefie 1. Cor. 11. VII. Foüe debet, que ad dignfzm [uwtia. 1nox / . ' | Tz'tulüs LI1l. —Emhari/iia.. 761 adiitcommunlonem ; at 'ixnd-ecens noneft,imo mox apertisundique januis calor iride exulet? quid juvatunguentum pretiolum in'undete in meritorium , ipfumreddere. Nonergoob de- vas fra&tum, unde ftatim iterum profluat? .Ta- biti ipfius redditionem communione quis pri- a M. de libus ergo fequentes veritates ponderandas vandus eft, fialioqui devotio ad ipfam adeun- llChar dameratur. Certeinprimitiva Ecclefia Chri- I InZach. Cornelius a Lapideoffert. 1. Infirmus, Dotri- Ic. 9. ne.qui tecumnon exhilaratur, valde prope eft, füiani quotidie communicabant, efto effent ut cadat.. 2. Aneima, quaze tecum non exultat, conjugati, & prolibus operam d.aren»tf $ unde poteritexultare? 3. Qui tecum, Domine, $ XxHj non elt contentus, quomodo non crepat? 4. Qui, dumte Hofpitein habet, properat, ut do- CONCEPTUS PRJEDICABILES. - mo exeat, facile oftendit, fe cor habere alibi obítri&um. 5 Cuitecum manere tzedium eft, I Eucharijüax fecundum fe. — neícit, quod tufis Deus, & totum bonum ejus. 6. Quitecum non maneterlibent, oltendit, fe I Ex poni poffunt tres caufze principales ob hrene(ilaborare,cum hujusrei caufa natus fit. quas Chriftus inftituit hoc Sacramen- - X.. Noffe debet zentationés €9. dubia cira com- tum. Videlicet . Adgloriam majorem Pa- munionem occurrere [olita, quse adtres fpecies tris coeleftis , ^ cui gratius eft hoc facrificium revocari poffunt. 1. £/l circa fidei difficultatem, quam infinita alia, undeetiammagis honora- turper unicumifacrificium, quam per omnes ob quam pluribus contigit, quod Ariftoteli,qui, quia Euripi fluxum comprehendere voluit, nec poffibiles a&us creaturarum. 2. Ad majorem Vit.L4. valuit, feipfum in iilum przecipitavit. Contra gloriamfuam, quse mire augetur per tot tem- c. 23. .hanctentationem optimum remedium piam & pla ei zdificata, pertot' procefliones in(titu- diigentem ipfius. myfterii frequentationem tas, & per tot cominuniones cum füm:na re- Ímit.L4. S.Francifcus Xaveriuscenfuit. Id quodetiam ligione & fervorea plurimis peractas. 3. Ad c. 18. Thomas Kemp. iudicavit, dum dixit: Fidesa majorem gloriam noftram ; quse obtinetur tecxigitur, & fincera vita, nonaltitudointel- tum per unionem Chrifti cum anima noftra , le&us, neque profunditas my(teriorum Dei. tum per copiofiffimam gratiam , quae iu hoc | Sacramento non tantum ex opere operantis , ] Perge ergo cum fimplici & indubitata fide, ac reverentiaad Sacramentum accedere, & quid- fed etiam ex opere operato confertur, & eft femen glorize olimfecuturze; ex honore, qui quid intelligere non vales, Deo omnipotenti r: fecure comitte. 2. El circa frequentiam coimu- ex hoc iazeftimabili beneficio nobis folis exhi- bito oritur, utpoteratione cujusmerito nobis nioni; ; quam aliqui frequenter peragere hor- D O. rent ob indigritatem ; alii nimis raro concedi applicatur illud Deuteronomii :. Non ett alia erium. Qua quidem inreo- natiotam grandis, qus habeat deos appro- queruntur ob defid ptimum erit confiliam , qnod 3. Iguatius 5. pinquantes fibi. Excitandi proinde audito- res, uthoc tripcifuniculo obítri&i fatisface- Francitco Borgize de hacre eum contulenti de- dit, rimirum non effe una amulfi omnia inge- re ftudeant obligationi fuze, & ad preedictim. '. S.eff.g. Q nia metienda: alis rarius , aliis frequentius fiaem triplicem frequenter debita cum dilpofi- tione hoc SS. Sacramentum fumere ftudeant. ad divinam menfam accedere, utile videri. Suadereitaque & hortari,prudentem aliquem, Quod fi mag's placet , poffunt al'ae tres cau- [fi- piumque virum e multis eligeret, cujus poti " fze inftitutionis afferri, nempe illze, quas Ec- mum confilioin ftudio pietatis uteretur. .5 f Cleiia indicat , -dum in feto corporis Chrifti circa difpo[itionem debitam afferendam , maxime canit: O facrum convivium, in quo Chritus " Intro- aconjugatis, qua in rebene notandum eftcon- fumitur, recolitur memoria paífionis ejus, mens impletur gratia , & futurz glorize no- du&. p.2. filium S. Francifci Salefii his verbis declara- ol 203 tum: Sifatis prudensíis, tibi nec mater, nec bis pignus datur. Aut afferri poffunt tres rationes a S. Thoma datv , fícilicet ut effet Faber i uxor, nec maritus, nec pater impedimento fet.2. erunt, quominus fzepe facram communionem memoria paffionis, facrificium novi tefta- Baích, 19* . menti, & cibus hominum. Quas caufas vi- h obeas; cum enim ipfa communionis die , offi ciitui partes pro ftatu tuo convenienter exple- dere eft fufius explicatas a P. Matthia Fabro in fer. y. coenze Dom. conc. 2. as, & erga illos tum benignior , tum affabi- liorfis, nullamquegenus obfequii illis dene- II. Explicari poteft, cur Chri&us hbc Sa- ges, verifimile certe non eft, illos hocin ex- cramentum fub duplici fpecie, cur fub fpe- ercitio ullatenus te impedire velle, cum nul- ciebus panis & vini, & cur tandem fub fpe- lum ipfis ex hoc fecuturum fit incommodum , ciebus vilibilibus inftituerit, quze caufse ite- nifi forían admodum impertinentes, morofi, rum fufius explicatze videri p : offuntapud Fabr. & rationi diffentaneiforent. Hoc in cafu fi di- L.c. conc.. 3. re&ortuus ita faciendum fuaferit, illorum vo- luntati forfan condefcendendumerit Pro con- IIl. Oftendi poteft, quamoäo menoriam fecerit mirabilium fuorum in hoc Sacra- jugatis hicaliquid addam, opportet. In veteri mento; dum ícilicet in eo exhibuit com- - legevetuerat Deus , ne creditores diebus feftis pendium omnium fuüorum potiorum attri- debitum a debitoribus fuis expofcerent ; at non butorum , nempe potentive , fapientiae. bo- — "W C CNARTLSIMC CC COKNEE WUR CC TLT CR OCTSNPRT CR damnabat, fi debitoresiis diebus ea, quae de- nitatis &c. de quibus videri [ bebant, exigentibus folverent. Indecens eft, conc. 5. .poteïï Faber 1. c. quanquam non magnum peccatum , matrimo- omparari poteft Euchariftia cum Man- niale debitum ea dieexigere, quafacram quis B [ Ddd dd na 34 —— —— UUA C oO ; R. P. Lohn. Bibl. Mau. T'om. . UK 76 ^m P d Bibliothece Manuualis Concioäatoi'iæ r [oe! dulcedo & fuavitas Euchiariftize explicári po« u quæf« na Ifraelitisolim data.Ob quatuor caufas. r.Ob convenientiam in fubftantia. 2. Ob fimiles ef- teít. Excitandi proinde auditores, ut triplici e fe&us. 3. Ob fimilitudinem fufcipientium. 4. huic menfz triplicem difpofitionem corre- fpondentem afferant, & pro prima quidem ma- pef ( Ob miniftrorum convenientiam; de quibus Fa- qul ber in Dom. 4. Quadr. conc. 6. & Beyrlinck. & gnam fidem, & preeparationem ante fumptio- g in fefto corporis Chrifti them. 3. ubi fufe diffe- nem ; profecunda magnam devotionem in ip- fa fumptione; pro tertia magnam ratiarum 142 rentias Mannze & Euchariftie explicat. ! ) V.Comparari poteftEuchariftia arborivitze, a&ionem, & gaudium fpirituale po fumptio- cai ob tres caufas. 1. Ob loci paritatem , quia ficut nem. Quemin finem fervire poteft cogcio feu thema 1.apud Beyrl in fefto corp.Chrifti. Item 4Di iliain medio paradifi, ita haecin medio Eccle- (f fizxe , quae rectius paradifus feu habitatio jufto- conc. 4.infefto S.?fhom. apud Fab.inauctario, hrt rum vocari poteft, pofita eft. 2. Ob finilitudinem p.2. £. 15. IX. Exp licari poffunt fru&us Euchariftize jv qualitatun, quia utrumque erat pulchrum vifu, & ad vefcendum fuave. 3. Ob finis qualitatem ; per comparationem Euchariftize cum cithara quia utraque ordinata fuit ad humidum radi- (nam Euchariftia peranagramma Cithara;efu a dici poteft, ) ottendendo in prima parte, quod nf cale reftaurandum , vitamque confervandam. fal Excitandi proinde auditores, ut faepead hanc Euchar;ftia perindeut cithara conftet duabus arborem accedant, & defru&tibus ejus guftent; partibus , quantitate loco ligneze cavitatis, & &il tüm virtutum przeftantiffimarum ( puta humi- 20 econtrario vero veroa fru&tibus vetitis peccati ftudiofeabftineant, utin paradifo hoc perma- Jitatis , obedientize , charitatis, patientjee, reli- apel nere & de fruGibus hujus fuaviffimze arboris gionis ) que inferiorum chordarum vicem fub- &e eunt; tumattributorum divinorum ( puta fapi- Fab diutius frui poffint. lfaiz;c.6, VI. Comparari pote ft Euöhafiüia carboni 'entize, potentize, bonitatis, immenfitatis, pro- V. So ignito, quem Seraphin forcipe ad Ifaiam attu- videntize ) quae fuperiores chordas reprzefen- pm tant, elucentium qualitate. 1n fecunda explica- fum Jit. Circa quem tria fpe&ari poffunt Euhariftiae Ti perbene convenientia. 1. lpfe carbo ignitus, ri poffunt effeétus citharze hujus, quod fcilicet qui ficut ex duabus rebus, carbonec. & igne multo efficacius & verius,quam citharaOrphet ü & Amphionis, aut Davidis pellat triftitiam, at- J compofitus erat, ita re&e Chriftum ex divina & humana natura compofitum fignificat. 2 trahat veras (peccatores)fuget fpiritus malos, Gà Seraphin,quiapportabat, per quem recte amor (daemones )adducat faxa (homines juftos) po- Hl lita ad zedificium terreftris & coeleftis Jerufa- lus divinus, qui Chriftum impulit, ad hoc Sacra- mentum inftitnendum, intelligitur. 3.Forceps, lem (Ecclefiae) perticiendum , maximeinago- Vi quocum apprehendit; per quem fignificari po- ne: reducat animas purgatorii ab inferis; & pl ante omnia ad Deum in fono citharze laudan- teft reverentia & difpofitio, qua Chriftum in Euchariftia latentem incipere convenit. - Addi dum conducat. Intertia parte oftendi poteft, forteetiam poffet. 4. Effe&us, qui ex carbone quomodo pulfanda fit, fcil. quinque digitis feu affectibus , innocentize, feu charitatis per con- illo ori impofito fecutus eft , , quemque Sera- fefhionem procurat? , fidei. fpei, humilitatis, phin in his verbis indicavit: cce tetigit hoc fea labia tua, & aufereturiniquitas tua, & pecca- gratitudin:s. Servire ad hunc finem poteft [ tum tuum mundabitur. Videri hazec poffunt fu- concio Fabri priori numero indicata. fan X. Poteft Euchariftia comparari Árcae te- fiusa P. DrexelioinRofis p. 2. c. 7- $.3. & 4. ex- e plicata. flamenti. 1. Propter fimilitudinem qualitatis, äUI ficut enimilla foris vilis, & pellibus tantum te- Yt De Euchariflige fru&ibus. &a,intus autem plena auroerat; ita Euchari- i Luc.c.z4.- .NII. Comparari poteft Euchariítia coenze ftia quoad ea, quze videntur, non nifi viles fpe- j de qua Chriítus apud S. Lucam para- cies panis repraefentat; intus vero tota aurea magn?e, eft, quia ex fumima charitate a Chriftoinftituta. id bolam propo fuit, probatione, quod magna fit. bn [ 1. Propter Regis inftituentis excellentiam & 2. Propterres contentas, nam ficut Arca con- ]i tinebat tabulas Moyfis, Manna & virgam Aa- digunitatem. 2. Propterinvitatorum hofpitum ron, qu:xe erantfigura tantum, ita Euchariftia |(7 multitudinem, comparationeaconvivio Regis at Eühc e. I D Affüeri defumpta. 3. Propter epularum prze- continet ipfum Legislatorem, & eum, qui per V Manna & virgain Aaronicam prazefiguratus e- ftantiam. Excitandi proinde auditores , ut ipfi rat. 3. Propter effectus fimiles, ficut enim Ar- PT quoque magno cum defiderio, przeparatione, devotione & gratiarum actioneaccedant, de ca fpecialiter conduxit ad omnia a Deoimpe- tranda (quia Deus fe ibi maxime proprium fo- quibus fufius Faber in Dom. 2. poft Pexïtec. re promifit, in dubiis rebus confilium dedit, & ä conc. I . VIH. Comparari poteft Euchariftia cum ce- occulta mauifeftavit: coftes fugavit: domui ) lebri illo convivio a quodam viro primario Obededom copiofam benedictionem attulit: & irreverenter eam tangentibus, autindigre l quondam Norimberg:e inftituto, quod tribus menfis fibi mutuoimpofitis conftabat. Prima poffidentibus exitio fuit;) ita haec omnia S. non nificibis oculos pafcentibus(.B/chau- E[fen) Euchariftia modo longe perfectiori praeftat , & uti ex effe&ibus fupra recenfitis patet. Exci- repleta erat; ubi miracula in Euchariftia con- V tenta explicari poffunt. Secunda cibis folidis tandi proinde erüntauditores,ut ad exemplum referta fuerat, ubi oftendi poteft, quomodo Ku- Davidis cum magna reverentia, l»eitia, & ju- bilo eam in doinum corporis fui introducant: chariftia per modum cibi fatiet, nutriat, pin- ä uefaciat, & roboret animani, Tertia non nifi neque diécteria & irrifiones Micholis, id eft, ho- bellaris ( Confe&.) exquifitiffimis conftabat, ubi minum obloquentiuni, curet, XI. / e Titulus L. KEuchariffia. 763 js : " Luc. c.6. XI. Ex occafione thematis: £t otanis turba q noftroe nece.-Hitatis exuna, ex altera vero pär-. Q« ] ïv. 19.. quarebat eum tangere, quia virtus de illo exibat , €9 te potentize , quamhabet Chriftus ad di£ta ne- d Janabat omnes: potelt Chriftus in Euchariítia ceífitatem fublevandam. 3. Caedamus ramos d« | exiftens medico comparari, & oftendi, quam s dearboribus, & fiernamus viam, id eft, teve- perfe&e contineat omnes dotes in medico re- rentiam tam externam modefte compofiti cor- P' quifitas. 1. Prritiam: quianovitomniagenera poris , quam internam mentis in piis precibus morborum, & remedia; hincfolus genushu- (s & affectibus occupatze,, exhibeamus. 4. Acci- manum curare potuit. 2. Felicitatem : nam fa- namus Chrifto laudes per debitam gratiarum 2 nabat omnes, czecos ( ideft, errantes in fide ) actionem pro tanto beneficio perfolutam; in- li claudos ( id eft, acediofos) hydropicos ( id eft, vitemus omnes vires, ut debitum ei fervitium Q, ambitiofos, & afuperbia inflatos ) paralyticos preeftent. Excitandi proin AA. ad hzec officia (i. e. defperantes ) leprofos ( id eít; Juxuriofos) ita exhibenda, uttamen fimul caveant, ne, db phreneticos (id eft, iracundos ) iCtericos (id elt, quemadmodum lfraelitae fecerunt, ftatim il- ld invidiofos &c.) 3. Charitatem, qua vult curare, lum iterum dimittamus, aut omnino iterum j & prompte operam fuam offert: veniam, & cu- crucifigamus, & occidamus. Videatur Fab j E 1 rabo eum. 4. Liberalitar, quafine pretio curat inDom. Palm. conc. 4. WR infirmos, quin imo ipfemetillisvaria dona & XV.Poteft hzec difpofitio explicari per quin- gratias offert. Excitandi proinde auditores, ut que digitos a S.Thoma lateri Chriftiimpofitos; l* &illimedicum hunc-ad fe vocent, reverenter nimirum. r. Perintenfam fidem. 3. Per aífe- hl excipiant, confidenter morbos fuos & miferias &um pudoris ac timoris ob przeterita deli&a. » aperiant, & confilia ipfius diligenter arripiant, 3.Per profundam reverentiam & humilitatem. ]« & exequantur. Servire potett ad hunc finem 4. Per gaudium fpirituale. 5. Per affe&tum a- (j« Faber infefto S. Barth. conc. 5. morisintenfi. De quibus fufius difcurrit Faber [j« X1I. Poteft oftendi utilitas, quam rhorientes inauctario & fefto S. Thomae them. 5. d« percipiunt a S. Euchariftia in articulo mortis XVI. Occafioneillorum verborum: Exí cifo Luc. z4. fumpta, &ea probartexrebus viatori nece(fa- in, plateas civitatis, €9 voca pyauperer &$c. oltendi V: 21 et riis. t. Teitimonium vitze honeftae. 3. Vioe dux el potelt, quomodo conttitui effe debeant, qui di- i &index. 3. Gladiusad defenfionem, velcerte gnead SS. Euchariftiam accedere volunt, ni- Salvaguardia. 4. Viaticum ad viies reparan- mirum 1. Pauperes, (id eft, ab omni affe&tu erga S, das. Probetur, hzec omnia Chriftumin Eucha- res cteatas liberi ) & famelici, id eft, magno de- riflia abunde prseftare, atqueadeo communio- fiderio hujus cibi accenfi. 2. D»biler: id eft, no- le nemin eoarticuloa nemine negligendam effe. bis diflidentes , confidentes, veroin Chrifti bo- f« Videri poffunt baec quatuor puncta fufius ex- nitate & charitate. 3. Caci, tum, per captivi- pliaata gpudFabr.in Dom.20.p oft Pent.conc.3. tatemintelle&us in obfequium fidei ; tum per cuftodiam fenfuum, neinordinatum quid, aut , A f De lii)joojitiom ad Euchärijülzm recipimd;qm; ! indignum tali hofpite admittant. 4. Claudi per .. XIIL Poteft dicioptimum effe modum fru- reverentiam & humilitatem; ut fufius explicat l* &uofe commuazicandi, fi obferventur inmorali Faber inauctario Dom, 2. poft Pentep.'l?ham. 2. fenfu ilia capita, quae populus a Chriftoin de- ferto paftus docuit. Ét r. quidem fi magnam JDe. frequentia. communionis. * famein, i. e. defiderium panis hujus angelici .. XVII. Poteft oftendi diverlitas,quaein Eccle- fentiamus. 2. Si per triduum fequamur Chri- fia floruit quoad frequentiam communionis , ) ftum: poteft autem per hoc triduum intelligi per ftatuam olim a Nabuchodonofore vifam. L veltripiex via, perquam tenditur ad perfectio- Nam 1. in primitiva Ecclefia erat caput aure« [« &ionem, fcilicet purgativa, illuminativa, uni- um, dum Chriftiani quotidie communicabant. ) tiva; veltres partes poenitentize, attritio, con- 2. Argentea erat temporeS. Bafilii, S. Hiero- 1 feffio, & atisfactio: vel tres virtutes Theolo- nymi, & S. Augullini, ubi non quotidie quidem i gicze, fides, fpes, charitas. 3. Si difcumbamus, fed frequentilfime tamen communionem fume- ll i. e. omnes curas & cogitationes impertinen- bant. 3. /Erea tempore S, Chryfoftomi, ubi ra- |« tes deponamus, & nos per noftriipforum feri- rius corumunicabatur. 4. Ferrea pofterioribus amvilipenfionem humiliemus. 4.Gratias fer- fseculis, ubi vix quisquam fumebat Euchari- I ventef agamus tanto Benefactori. 5. Frag- fiam, autcerte non nifi poft longum tempus. T mentà & reliquias colligamus, nepereaut; i. 5. Partim ferrea, partim lutea noítro2evo, dum [« e. propofita, illufrationes & effe&tus pios, quze fcil. aliqui aliquoties in anno communicant. - fub communione accepimus, aut concepimus, Subinde proponi poffünt aliquot prüdentes & Dc fzepius per diem revolvamus, & exequi dein- falubres regulze, juxta quas fe quivis Chriftia- ceps (tudeamus; fic.enim implebiturid, quod nus quoad hanc materiam dirigere queat ; quae videri poffunt partim apud Fabr. in fefto S. ll David dixit: reliquize cogitationum diem fé- ftum agent tibi. . Thom*ee conc. 5. n.4. l. partim & valde bene X1V. Eadem praeparati oexplicari þdte& per apud Ludov. de Ponte to. 1. de perfe&. t . C. 6- .40 & xfa&. ) a&ionesaturba, quze die Palmarum Chriftum t in urbem Jerofolymitanam introduxit, obfer- - XVIil.Oc cafione il,liusfthematis: Et cæþefunt Luc. 14. vatss. Et 1. quidem veftes ( id eft, peccata, in- fe omues excufare : poffunt tria potiffima impedi V: 18 1- ordinatas paífiones , cogitationes ízeculares menta , a quibus non paucia frequentiori com- Y l: &c.)exuamus. 2. Obviam eamus per ardens munione abfterrentur, proponi , & removeri ; '' de(derium, .excitatum per confiderationem quorum primum indicatur per verba illa: vil/am Ddd.dd 23 'c R. P. Loln Bibl. Man. Tom. 1. mi: : , DN 164 Büblioihecze Manualis: Cohciondtä)*ïæ ( u publice feu proceffione ad fonorem ( emi: & fignificet varianegotia & occupationes; De cult quas aliqui pro excufatione praetendunt. See S. Euchari/Zig inflituta. cundum per verba : quinque juga boum emi : in- u 2XXI. EXplicafi poffunt caufze, cur fimiles " dicatur, & gravejuguminimicitiarum,conten- proceffiones inítitutze fint, nimirum 1. Ad tionum , confuetudinum malarum, reftitutio« nt num debitarum fignificat, quoaliquioppreffos publicam fidei conteftationem. 2. Addebitum oft honorem Chrifto exhibendum. 3. Adgratum fe, & a communioneimpeditos fatentur. Ter- animum protaimineffabili & plane divino do- tiumper verba: uxoremduxi :indicatur, & con- Lj jugalem amorem ac debitum , quodnon pauci no.demonftrandum. . 4. Ad compeníandas P injurias a Judzeis olim, & hodiea malis Chri- pro excufationeafferunt, fignificat. Oftenda- füanis toleratas. | $. Adoppida & urbes mu- tur proinde, quam inanes & frivole fint hoe ex- cufationes, & probetur,potiusïinde»occaüonem' niendas, uti S. Clara feliciter fuo exemplo docuit, dum S. Sacramento in manus acce- & caufam fumendam frequentis communio- ptohoftibus urbem obfidentibus ad portam fe fope ; nis; quemin finem conc. 5. n. 3.in Dom. 2. poft Abisti Pent.inoperetripart. Fabrifervirepoterit. ^ - ferricuravit, &infugam eos conjecit. Quae "XIX. Ex occafione Evangeliijin quo mulier, omnia fufius explicata. videri poffant apud jojout. fo Fabr. conc.7.in fefto SS. Trinitatis, &inau- 1 [po quae fimbriam Chrifti tetigit,fanata fuiffecom- hu memoratur , explicentur caufze potiores , ob &ario Dom. 2. poft. Pent. them. 3. & apud u Rupert quas ex frequentiori licet communione opta- Chrifti. um Lomeífe in conc. de feiï»o, Corp. $ pIO tum fru&um non referimus. : 1. Videlicet, quia bo: non credunta Chriftofanari fe poffe; adeoque DXXIL Ead*ömmateri'aäpercommodle expl'i-; eti defiderium ardens illum tangendi & fumendi cari poteft per folennem illam proceffionem ; qu nonconcipiunt. Excitentur ergo hi ad majo- qua David Árcam foederis in civitatem fuam bo rem fidem & defiderium, demonftrata virtute introduxit. ' Et 1. quidem inftitui poteft com- fo Euchariftize ad graviffimos etiam peccatores paratio inter Euchariftiam & Arcam foederis , LH convertendos , idque probetur, tum ex poten- &inde oftendi; quanto major reverentia illi , ld tia & charitate Chrifti, tum exipfa experien- quam huicdebeatur; pro quo fine fervire pof- funtea, quaefuprano. 1o. dicta funt. 2 . EX- Q tia aliquot exempliscomprobata. 2: Quianon & reverenter tangunt, ut mulierilla, quae fimbriata emplo Davidis oftendi poteft., .quomodo de- pa tantum attigit, non aufa ipfuin Dominicum ductio iftafieridebeat, nimirum cum gaudio: cum quinque chorir, id eft , orationibüs fers " Matic « corpus palpare. Excitentur proinde & hi ad fi- Ib l milem deinceps reverentiam exhibendam , ventibus : congrega?ione populi univerfi , id:eft, e tum dignitateillius, quitangitur, &lümitur; omnibus viribus tam interioribus, quam ex- demonftrata, tüm variis eum in finem exem- terioribus: izmolationibur vicliszarum , id eft, e plistam brutorum quam hominum allatis. 3. fui ipfius oblatione ( id quod pulchre Thom. L Quod tion tengant, id eft, non cooperentur Chri- Kemp. 1. 4. c. 8. de imit. oftendit.) faltatione fto, vitando occafiones, adhibendo media ad córam ZArcain Ephod lineo, id eft, defiderio pro- ficiendi in'via virtutis & fervitio Dei, contem- u peccatavitanda, habitusque malos extirpan- i dos. Excitentur proinde ad hanc cooperatio- pgtu re[getjuum humanorum , | €$ irrifionir a tegi- nem,tum ipfa rei equitate oftenfa, tum exem- dis Chrifüianis fa&ig. Ad quae omnia melius ex- plicanda videantur , pliszeerorum corporali infirmitate laboranti- quae Rodriq. p. 2. tr. 8. aj um allatis: Serviread hanc concionem non pa- cap. 3. 4. 5. difcurrit. rüm poterit concio 2. Fabr. inFer. 2. Pafchze. br [temn Lud. de Pontein to. 2. de perf. XXIII. Oftendi poteft, qui potiffimum pro- b Atr. 4 Cf 8 ceffioni huic intereffe debeant, videlicet 1. Ca- Matth.13. $. 1. Rodriq. p. 2.tr.8. c.13. — d, ie. Acatholici. 2. Claudi, id eft, tepidi di V. 8 ^ XX. Eadem materia per parabolam feminis Chrittiani, Chriftum ore confitentes, opere ve- i varium fru&um afferentis explicari poteft, di- ro negantes. 3. Debiler, id eft, debitam revee cique. 1. Quod femen hoc , id eft Chriftus , in- rentiam & devotionem non oftendentes. 4 [ Pl terdum, conjiciatur fecus viam, apud illos fcil. u( Pauperes, id eft, omnes Chriítiani variis miferiis quiomnino indigne communicant, utpote in & operibus quoad animam pre(fi; quae omnia 3mortali peccato coüiftituti. 2. Interdum cadat fufe & pulchre probata videri poffunt apud j inpetrofam terram, apudeosfcilicet, qui pet Fabr.inauttario Dom.2. poft Pent.them.. — Y qnaloshabitus, & politica ac faecularia mundi principiá funtindurati. 3. Quandoque cadatin XXIV. Explicati poteft" tota proce(fio & fpinas, apud eos, qui bonze quidem voluntatis, Chriftianis inftitui folita , &'ofténdi. quomodo f omnes illze ceremónize fpitituáliterin commu- fed variis cüris & negotiis fzecularibus,puta rei familiaris, officiorum;liberorumeducandorum nione, perquam Chriftüsin templüm animse S as &c.füntimplicati.4.Tandemin terram bonam introducitur, obfervare debeaht. ^ Et r; qui- 'mus fer. dem crux praferri, ideft, confeffioinftitui. 2. Oa;' cadit; apud eosfcil: qui debitam difpofitionem & ) afferunt; &, proutmajor vel minot eft hzec di- Pertica floribus ornate , €2 lnmiar accenfo inftru- fpofitio, trigefimum, fexagefimum, autcente- G portari, Id éft, modeftia & decentia exte- u - l rior corporis prae fe ferri: 3 'e fimum fructum referunt. 'Oftendatur ergo , : Mwfici conzregari, quam maleagant, quantumque damnum pati- id eft, laudes Chrifti per varias orationes de- antur priores,dum tam nobilefemen finefructu cantari. 4. Pueri, ZIngelorum in morem vefliti, quafi perire finunt, & excitentur omnes adter- gomizari, id eft, varise virtutes, fidei, fpei, ä ramoptimam, id eft, mentem optime difpofi- & charitàátis , hümilitatis &c. exerceri. ' 5. o* tam deinceps offerendam. Videri poteft Bro- Jlia in argentea. €? deaurata theca portari , id eft, Chriftus miardusinfumma V. Euchariftia c. 6,n, 20. / e - Titulus LII. Euchai/*z'þia. 26$ Chriftus pura per innocentiam & percharita- & miniftrabat populis; hoc & de noftro di- S. Profper tem deaurata mente recipi. 6. Sequi proceres &um eft: Oculi Domini fuper juflos , & fequi- de przedie 3 €$ plebs, id eít, coeli cives ad communionem tur: ut eruat animas eorum a morte , €9 alateos VerbiDiv. d invitari. 7. Jgnes feflivi per. tormenta majora, in fame ; nimirumilla, quam Deus per Amos suinorg,£9 minima [eu [clopeta excitari, id eft,cha- comminatur dicens ; JMittam famem in ter- ritas 'erga Deum, proximum , & feipfum j« ram, non famem Ponis , frd audiendi verbi Dei , oftendi. 8. Hymnus Ambrofianus decantari , id in hac fame pofitus nofter [ofeph, Chriftus g eft, debitze pro tanto beneficio grates perfol- Dominus, exhorreis fuis nobis Divinam l vi;adquem finem iterum Rodri q.R 6 cap. fui Corporis Annonam miniftrat. ]« 7. & 3. videri poteft. V. E Paradifo terreftri quatuor univeríam lo . XIII. terramirrigaturi olim dire&ti fuere fluvii ;hoc Q« ALIIC ONCEPTUS ; P autem copiofiffimum non aquarum, fed gra- fe " Qualitas. tiarum , donorum , bonorumque inzeftima- Rupert, I. Rupertus Abbas quzerens , cur Chriftus bilium, non terreftris, fed cocleftis Paradifi Abbat.l.6. d in Joann. de cibo Euchariftico loquens , dixerit flumen,fanéta, inquam , Eüchariftia, innume- ]« €. 5, Joann 6. Eunc enim Pater fignavit Deus : fic re- ris nosreplet & irrigat coeleftium Charifma- Ípondet : idcirco non nifi operantibus dabit tum torrentibus ; quem conceptum his bo- hunc cibum filius hominis ; quia Pater hunc nis verbis reprzefentat S. Chryfoftomus: ex S. Chryf, fignavit, hunca communibus fignis certo & paradifo fons fcaturiit , a quo fenfibiles fluvii ?om. 45. proprio figno fuo diftinxit, ut, cum alios ci- i emanarent ; a menfa hac prodiit fons, qui fpi- "! ^oann, bos omnes bonis & malis, operantibus & rituales diffunditfluvios ; juxta hunc fontem ! otiofis, communes fecerit, eadem largitate , non fteriles falices germinant,fed arbores cce- qua Íolem iftum vifibilem facit oriri füper [« lum ipfum attingentes , quae fru&us folidos bonos & malos, pluit fuper juftos & injuftos; femper producunt ; Sacramenta reliqua , tan- T folum.hunc panem; hunc cibum, dequo nunc quam tubi & canales, divinam ad nos trans- l, lf- loquor vobis, nunquami dare velit, nifi dignis ; fundunt gratiam : Euchariftia autem ipfemet iieft, operantibus opus Dei. 1ta fignavit, fonr eft aqua [alientis in. vitam eternam , para- Ya ita claufis omnibus coelorum portis apud fe difi, vivam in fe recludens fcaturiginem ; quze continuit , ut non cum cibis communibus 0l hacgratiarum aqua reliqua omnia Sacramen- patiatur a canibus , vel a porcis inveniri. tafcecundat. Cujus fuper omnia alia Sacra- Is Manfi difc -« 1I. Celebre ett illud. nulli non notiffimum menta eminentiam obftupefcens S. Bernar- , 14mi2 Aflueri convivium, quod juxta unanimem fa- dus, czeleftem hanc men(am fequentibus ho- S.Bernar. crorum interpretum -confenfüum , proprium nératepithetis: potesne aeftimare, quale vel 0!5ín C. : epuli Euchariftici eft fymbolum 5 quod vero quántum eft hoc fan&um fanctorum , &Sa- - e l, ineo ad noftrum przecipue propofitum fer- cramentorum, amor amorum , dulcedo om- , vit, locieft circumftantia. Etenim Sufan civi- nium dulcedinum ? hic bibuntur in loco (« tas,inqua predictum apparatum fuit con- uberi torrentesla&is, flumina mellis , liquo- i vivium, omnium in Perfia & Babylonia ur- res balfami coeleftis. biuim nobiliffima erat , verfus flumen Coafpen VI. Exodi. 12. Deus praecepit Ifraelitis , ut Nazianz, (- in fitu. deiiciofo & amoeno collocata, deno- baculüm in manibus tenentes, A gno fe Pa- "rat. 42* minationem-fuam trahens a liliis, quibus fchali reficerent : Sic autem, comedetis. illum, abündabat. In lingua namque Perfica & He- tenenter baculos in manibus. Potiusillis in pro- brzea Sufan,Lilium fonat, Acproinde ecceur- j cincu ad proficiendum in terram promiffionis z bis accommodatitfimam analogiam, Candi-- conftitutis;atque ab /Egyptiis hofüiliter agita- dus namque & immaculatus Agnus Sacra- tis,ptzecipiendum fuiffe videtur,utmanus en- li ienti pafcitur interlilia, & pafcitilla , id eft, Qe fe,pedes vero calcaribus armarent; Nazian- 20 unicum ejus delicium confittit in alendo & Zenus 1myfterium hoc explicans, inquit : hic nutriendoanimas puras contine lex fulcientem baculum tibi praefcribit, ne- $ , ntes , inquþ iis fua reperit pafcua. cubi animo titubes ; cum fanguinem Dei & -5: HI.- Aliosinter ritusEccle flefiibos utüirilke "patfionem audis , &impiecorruas. Verüunta- 4 -mon-exiftitinfimus, qui circa Agui Pafchális, men clarius dicerepoflumus, quod, ficut ba- primariz hujus Sacramenti figuree , efum, his ulus debilitatem noftram fuftentat; ne cor- :verbis a Deo praeícriptus fuit: Caput cum gedi- Tuüamus: eodem modo quamdiu viatores fü- bus ejus €9. inte[linis vorabitir. ^ At vero quor- mus, Deus, qui cognovit figmentum noftrum, fum fapientia increataexiles admodum czere- 'de hoc nobis viatico providit, ut eo confor- monias fcribendas cenfuit? ntique per rela- tati in pedibus fuftentemur, quia panis cor 1- S. Bernbar- tionem, & propterallegoriam ad' Agnum im- hominis confirmat ; unde Nazianzenus ho- 57.a 3. dinusfer. v culatum, & Euchatrifticum. UndeS. Ber- minem facra communione refe&um his ver- €. T. nardinus ait: proeceptum erat; quod caput bis alloquitur: Innixus fta firmus & ftabilis , ^ agni cuminteftinis & pedibus vorari deberet; [a atque ita com paratus , at nulla in)re qqatiaris s in quo myfítice defignatur, quod in hoc Sa- cramento totus Chriftus cum Divinitate & ab 1ad'ïvc.erfggiis. | ] la anima & corpore jbi continetur, & fumitur. ^ VIL.AR. 52$.Cuif1 Civitaä Antiochenahor- Baroniug Caput Divinitas, inteftina aninia. rendisterrae motibus quateretur, multzeq; in- Ann. sog, ) &i.' ä'vpedes vero dedomus corruerent, Deus cüjusdam viri re- -21. 'funt Corpus Chri Utilitar.. « ligiofi animo infpiravit, ut civibus fuaderet , verba portis civitatis infcriberent. EW Aperuit]o(;gph horrea .tempor i;t' ; hæc ri- Ddddd3- * 266 Bibliothece . Manualis. Concionatorie dit Sacramentum hoc inftituentis Chrifti ver- i - Chriflusnobiscum , flato. Quibus vetbis foribus fai civitatis infcriptis , mox omnis terrae motus ba: JVon bibam a modo. de hoc genimmme vitis : (& ceffavit ; unde fequens indiffolubile formare quia nimirum fub vitis illius umbra, quze vi- C poffumus argumentum: fi hzec verba ad fuften- num producit germinans virgines, impavidi (f tandum domuum muros , ne ex terree motu requielcimus. at caderent, tanatze efficacize fuerunt, quanto ma- XI. Quando Cantic. 4. dicitur: Sicut tur- Manfi DHEO l. n de gis quilibet Chriftianus, fumpto.hoc Sacra- ris David collum tuuma ,. que adificata eft. cum difc. 22. deSicam a mento , ab omni ruina fecurus effe poterit , propugnaculis , mille clypei gendent ex. £a , omnis 2.8- quippe qui ejusdem Dei in Sacramento exi- armatura fortium ; períponfam hanc Ecclefia [om ff fafet, " ftentis corporalem in corde fuo habet prze- defignatur ; aft, quare , obfecro, collum po- fe fentiam ? Inter alias vero concufliones , vali- tius , quam quzecunque alia pars corporis, tur- dioresque ventos, quibuslutea noftra hzec do- ri,armamentario, & inexpugnabili compara- I L inus conquaffatur , impetuofifIimi funt inor- turprocugpaculo ? caufamne noftis? de hoc . dinati noítri appetitus, tentationes fenfuales, agebatur Sacramento , quianimirum collum u motus & ftimuli carnis, alivque irze , odii, vehiculum eftcibi, nutrimenti & potus, qui- qu fd avaritize, & fimiles paffiones, quibus Eucha- bus totum fuftentatur corroboraturque cor- riftia efficaciter refiftit; unde Ecclefia provi- pus; non itaqueulla pars corporis alia aptius dit, at in gratiarum actione poft, communio- fignificare potuilfet effe&us hujus panis, & nem ( quando vere dicere polfumus, Chri- Eucharittici vini, qorumutrumque eft turris u5 nobiscuim fiato ; inter alia haec quoque de- inexpugnabilis. Atque hanc forte ob caufam vota verba dicantur * L4 Sit. motuwm. s eorum Felix. Epifcopus. Bituricenfis vas fabricari lam carnalium, quam [yiritualium perfetta quic- jufüit aureum in formam turris , ad cuftodien- talio , in te uno , ac uero Deo firma adhefio. . Et dam Euchariftiam, quam & Ecclefia fan&ta i. 1l T. merito quidem*id ipfum ab hoc Sacramento in vafis , Tabernaculorum ( quales - militares exípectatur ; nam , utS. Bernardinus Senen- funt caíze , & tentoria ) figuram exprimenti- fisait, hoc Sacramentum roborat habitum bus cuftodire conífuevit. $ Laut. l. .8 gratize, exquo tanquam ex armatura animae, . : XI. CumDavid inter tria fibi propofita fla- -Idem difc, 1 dieafto mens a pravis cogitationibus defenfatur. gella peftem elegiffet, eo tempore, quo popu- 23- n. 9. £0U1, €. S. Bonav. VHI. S. Bonaventura illam elibro Tobize lus hac ftrageflagelabatur, obtulit holocaufta in Coena 9b adducit hiftoriam, ubi Tobias junior ad flu- pacifica , & propitiatus eft Dominus; nimi- [ul ng. men Tigris pedes loturus , a piice invafus, rum altare quoddam erexit ; & fuper illo ob- , Y modumque eum capiendi per. Angelum edo- tülit holocauftum , incruenti facrificii fym- &us fuilfelegitur: Quam rei geftze feriemita bolum ; fed ubi , quomodo, & quo tempore Plyareh, noftro accomodat propofito.; pifcis ifte eft illud obtulit .?: Obfervandum, quod Spiritus inThemi&Tl diabolus, hic quia humanum genus devora- San&us non nifi myfterio poft oblatum ho« E Job. 40. verat, Deus Paterhamum contra ipfum mifit, locauftum multas confequentes referat cire g filium fuum ; an extrahere poterir Leviathan cumftantias ; - dicit enim : /Mifertur Dominus 290. . hamo ? invadens ergo diabolus efcam huma- Juper. affliGitone , - ait Angelo percutienti populum: ( Ti nitatis, captus eft hamo Deitatis. fufficit mumc , contine manumniuam. Sed ubinam Tos u Manü. IX. Numa Pompilius de inimicorum con- tunc Angelus erat ? Sacer Textus ait: £ra£ q1$.1 dif(:. 22 , trafe adventantium furiis monitus, intrepi- IRe.01 no 40 qutem ZIngelus Domini juxta aream. Areuna: a« 61 V de refpondit : t ego facrificabo. Potius urbes buj[ci ; .circa quae verba notanidum , quod Àn- munitionibus, & neceffariis militibus , aliis- gelus nondum arece huic pedemintulerat,fed Q que provifionibus inftruere debuiffe videtur; tantum illi propinquiuserat,quia juxta areams fed accuratior veritatis ponderator fpem to- in area autem, utomnibus notum eft, colligie À Gellis tam in facrificiis collocandam cenfuit ; In tur & excutiturfrumentum ad faciendum pa- Ioto& tu facrificiis, inquam , ovium, aliorumque pe- ttiq h nem; ecce tibi igitur, quando Angelus juxta X corum, quae falfis numinibus. &. daemoniis hujus panis & frumenti ele&orum figuram offerebantur. Quanto igitur majorem confi- (quantumvisremotam ) ftabat, Deusilli, ut Y dentiam populus Chriftianus in fimilibus an- l£ Divinze juftitiae énfem in vaginam reconde- uftiis & preffurisconcipere debet , & dicere: ret,praecepit. Sed ubinam David altare ere- ifaie c. — Égo Jagrificabo. Atqueidipfum in verbis Ifaize xit, & in. quo loco holocauftum hoc obtulit? $ CV' l Calech E 39.V.3?. nobis infinuatur , quibus afferitur : . £n belir Emam.a ie Gremn , inquit, u£ edificem altare gracipuis expugnabit £05 , Ícilicet Afyrios , ad Domino , €$ ceffet. interfeBio ,' qum gra[fatur in l elevationem in facrificiis. Interprete Cor. a La- gopulo ; & ait Areuna ad David: Zlccipiat €9 Nlceph l pidein hunc locum. 141 offerat Dominut meus Rex, ficut place£ ei. - Ubi, Orig. X. In Lib. 3. Regum..c. 4.. 25. dicituf: ut vides , in medio areze frumenti altare ad : hom. 29. Habitobat Juda &7. lfrael absque timore . ullo, propitiandum & placandum. Deum erigitur , tc in Jofue. unusquisque [ub vite [ua , cun&is diebur Salo- quae omnia in figura hujus Sacramenti con- s1onis. Att quale eos habuiffe putatis tantze pa- tigerunt ,. per quod Deus nobis propitius li cis abhoftiliincurfuimmunitatis pignus; uti- efficitur. que non aliud, quam quia fub gubernio Re- X]lI. Otto Imperator duos aliquando na- gis pacifici degebant : Veruntamen, ecce glur- &us, ambiguo jure decertantes de agri cujus- Am quam Salomon hic, qui fab Sacramenti hujus m dam Dominio, cum nefciret, cui juítitia plaü- l umbra vivit nullum pertimeícit inimicum fibilisfaveret , ututrique fatisfaceret, terram infultum ; unde Origenes inquit. Tibi-dabi- illam emituni proetendentium pretiim , alteri tur,utrequiefcas füb vite tua, quae eft Chriftus agrum ipfum confignans. lta pariter imagi- Jefus; quod ut ftabiliat, plenius ad illa allu- nari nobis poffümus coelum concertaífe & ter- b ram, Zïiuluä LI 1. Euchariffia. 167 ram, circainzeftimabilis corporis Chrifti the- VIIL. Perf;e Regis feiläm tam eximio cultu fauri preetenfionem , ut itaque utrique fatisfa- venerantur, utinea quemquam alium federe ceret Imperator cceleftis , modum reperit , ut capitale fit. Hinc Alexander militem frigore Chriftus &in empyreum rediret, fimulque eo- pene enectum in fua fede collocans , dixit: ec- Minf dem tempore per preefentiam corporalem ] difc. . degeret , fubfifteretque in Ecclefia. Une quid intelligis, quanto meliore forte , quam 127 Perfze, fub Rege vivatis. namillisin fella Re- Dragol.:, de Drogo e oacram Oftienfis ait : ecce fublatus es, gis federecapitale foret, tibi faluti fuit. Sed m " amplius te tuus non videbit Elifzeus , re- Pafefi. manfit tamen ei pallium tuum in memoriam quanto melior conditio Chriftianorum , qui etiam in finum a Chrifto recipiuntur. tui.ut przefentia abfentize tuze dolorem ejus IX, Cum S. Ludovicus, qui fuit tertii Or- Bibl. paup femper & augendo leniat. & leniendo augeat. dinis S. Franciíci. an. 1249. captus a Sultano lit. 5 de Palliumtuum eft caro tua.ldeoque & S.Bona- fuit, ob ejus liberationem petierunt Barbari! t:;amen. ventura de Euchariftia tra&ans, citata pariter fibi tradi in pignusSacrofanctamEuchariftiam [ä applicat Salvatoris verba, dicens : Unde in- quia perfpecta erat eis Regis pietas, quae non quit Chriftus, ecce eg fineret pignus illud in mauibus hoftium deti- o vobi[cum [um usque ad cqr;[ummat?'pnem faculi. neri ; aut, fi eam negligeret redimere , zeter- ä num Chriftianis dedecus maneret, eos in ma- $. XIV. MISCELLANEA nus hoftium Deum fuum tradidiffe. Oppig- nerata eft itaque Euchariftia, & S. Ludovicus Qualitas. liber fuit dimiffüs: qui fideli pecunia miífa SS. Euchariftiamredemit. Inejus rei memo- De Euchariflia fecundum fe. riam Saraceni aurum fignarunt , hoftia cali- ä Dial.IIHE I. S. Catharinze Senenfi Deus dixit: unius- ci fuperincumbente: eadem in pituris & ta- cujusque creaturze rationalis cor ex a- petibus /&eyptiorum vifuntur. 1mo & Cayri more folvi deberet , quo Deus nos aflicit, inintroitu portarum vifuntur etiamnum ipía- * ]dem dift S. Laur. 1. dando nobis fuum SS. Corpus & Sanguinem metinfignia,Calix fcilicet cum hoftia & duo- a 2;0 nl 9- in Euchariftia Et merito: nam ut S. Lauren- bus Angelisutrinquethus adolentibus. Deni- con.x;, £ tius.Juftin. Re&e dixit, hoc beneficium nec que ipfe 5aladini Sultani effigies gerit in ma- 285 humanus valet explicare fenfus, nec Angeli- nuíceptrum aureum, cujus fummitas Calice ï cus intelle&us, fed folus ille novit, qui folus cum fuperimpofita hoftia, feu ciborio Eu- . voluit & potuit facerein eo tanta ac talia,ubi- chariftico adornatur, cum hac inícriptione: ue omnipotens , ubique gloriofus. i F'ictorie tefli. Plutarch. Il. Artaxerxes Períarum Rex, cum ad eum X. Mytticiquidam Do&ores de Dei Matreg ja in*Themi&iT hemiftocles a füis expulfus veniífet , tanto tradunt, eam ab accepto rurfus invifcera,qua- A impt gaudio repletus eft, utter noCtua fomno evi- fi pro viatico, SS. Filii Corpore, incorruptis B. V.$.2. gilans exclamarit : Themiftoclem habeo. etiamnum fpeciebus , viamoris in przefentem s Quid faciet , qui Chriftum hofpitem habere filium animam exhalaffe, atque adeo SS. Eu- meretur? chariftiam cum corpore B. Virginis transla- "'Toftatus - q. 18.in II Jonathas antorem fuum erga David tam in coelum, hodieque manere in Virgineo - I. Reg. oftenfurus expoliavit fe tunica fua & reliquis pe&ore perfpicuo, ut in cryftallo pellucida: C. 18. veitbus usque ad carnem , tefte Toftato ; uta Beatis fumma cum voluptate , velut fons quantus amor Chrifti , qui ipfa etiam carne fua refurrectionis, tota zeternitate adoretur. , fe expoliavit , &illam nobis dedit? XI. Catharina vidua Paraquarienfis,etiam Meflis Pa« A.Gellios 1V. Arthemifia Carize Regina tanto mari- poft mortem virtutis & pudicitize ftudiofa, ut p d 1o.no&, tumíuum amore dilexit, utnon tantum Mau- huicalimenta apte fübminiftraret, caftee men-" ??* Attij 1oloe um miraculis mundi annumeratum ere- tis vigorem Angelorum pane alebat, cujus im- xerit,fed etiam offa & cineres illius odori- primis erat appetens. Forte poftridie, quam 'bus permixtos imbiberit , utficvivum Mariti vires eo caeli commeatu refecerat, rus comite ! . fepulchrum fieret: fed major Chrifti amor, filiolo petebat, cum eam infidiator impaurus la .. qui etiam quoad carnem nobisuniri voluit. invafit, & primum blandus ad flagitium foli- S. Cyriil. V. Veteres Chriftiani peracta S. Commu- citavit,dein mipas ac vim adhibuit; at Catha- [ catech. 4. nione Chriftophori vocitabantur, quafi Chri- 4 rina vires abanimo mutusta,invaforem forti- "ftum ferentes. ter repulit, gravique vultu ac oratione, Tigrir, J Niceph; 1. VI. Theodofius Imperator facris interdi- inquit; prius ac suille pefles hoc corpus invadent , 13. , | &us in hzec verba erupit: ego gemo calami- quam ut illud [celeri proflituam. — Si vim paras, 'tatem meam , quia fervis & medicabulis pa- eam ut homicida vite inferes, nunquam pudori , tenttempla Dei, & Dominum fuum exoran- nec wnquam efficies, ut heri ad. . Dei convivium tes ingrediuntur; mihi vero ad eum ingref- admi[fa , hofyitium zpfiws hodie tanto facrilegio fus non patet; infüper & coeli mihi claufi. grofauem. Nefarius muliebri vi&orize indigna- j Itaille, quidad hoc illi, qui fponte fuafe hoc tus,eproxima filva raptim ramum corripit, fupplicio puniunt, & communione privant. queminlaquei modum fzepius contortum ni- 2; Regt 9- VII. Incredibilis erat amor Davidis in Jo- hil vel in fententia, vel nutu mutantis collo v7 nathan, cujus filio Mephibofeth claudo dixit: injicit, ac tandem illam ad extremum usque Reftituam tibi omnes agros Saul, & tu come- fpiritum conftantem fparteo tunc fuffocat; des panem in menfa mea femper. Quantus deinde puellum a morientis finu avulfum terrze ä amor Chrifti, quietiamfe ipfum nobis in ci- illidit ,ac materne conftantiae reum immanis "bum apponit? S terra carnifex gecat, & utrumque corpu obruit, )j 768 Bibliothece Manualis. Concionatorig 5 fnle J communionem bene fa&tam fufficere ad ani- t obruit. Nonpotuit diu nec fcelus , nec vit- mam faciendam perfectam. Hinc dicebat it; I. p. «id n tuslatere. Kruta cadavera folenniffima pom- brevi venire ad ^ ?' u fl pa ( utpote Martyrum) temploiilita fuere,ac (uis Novitiis : fi defideratis paP g ione Heroinze virtus lauda:a. Si- perfe&ionem magnam, accipite pro Magiftro L[7! funebri orati . veftro Chriftum Crucifixum,attendas illi prae- carius ipfetanti facinoris poftea poeritens ad orde, r Catharinae laudes hoc praecipuum caputadje- bete aures, quia perpetuo loquitur in € did fed praecipue in ili a hora , quando recepiftis Vitt. p.4. hi cit,eam non magis alia de caufa tunca flagitio SS. Sacramentum. - Alio tempore vidit ordi-cap. 13« abhorruiffe , quam quod reverentiam Deo nes religiofosfignificatos per multas femitas hofpiti , quem heri recepiffet, deberi caufata, ornatasarboribus & vitibus, &in eis vidit ali- pl nullum diceret fe fuppliciumita, ut violati di- eos videlicet, qui cum ma- vinihofpitii, imo templi dedecus, formidare. quos pafci uvis , ïl ExPrinci- X]. Abominabile, & omnibus diris exe- gnofervore Euchariftia m fufcipiebant :-alios pur is Lon- evellere vites, & earum loco fpinas ferere; gevill. re- crandum eft facinus, quod ante paucos an- dii lat. nos in Gallia contigit. No&u Parifüs fuit nempe eos, qui cutn e xiguo fervore & guftu 99: cominuniouem peragunt. Quondam ex di- facerdos e domo fua. juffus ab ignotis incur- vino lumine cognofcebat, Euchariftiam e ffe Ibid. c.r$. cor rum paratum confcendere : & is pet platea- bil rum ambages vectus, ad aedes magnificas ve- mammillas Chriiti,per quas divinze dulcedinis n fuavitatem fugimus. xit: Adducitur illuc in aulam amplam , ubi in Nadaf. in nobilitas multa virorum ac mulierum fuit,fed XVIL. Hippocratis jusjurandum erat : anno iu- ]ij erfonata, ne poffet agnofci. Ibi in erecta quamcunque domum ingreffus fuero , chariftico (il vegrotantium falutem ingrediar. 5ed re &ius hebd. 1. ara jubetur s acrum facere ; excufanti fe jeju- hoc Chrifto attribuitur. LOU H num non eífe, mortem intentant. Sacrifi- Lj XVIIL Achilles cervorum tedullis fubrb. hebd, cium igitur inchoat. Ubi venit ad confecra- Chirone educatus; adeo valebat curfu,ut Pin-44. lic "tionem, iterum tactus religione facerdos cun- darus dicat,eum cervos fine canibus affecu- de Gatur,fed iterum jubetur pergere, aut mori. K ÜUbi vero ad fumptionem venit, jubetur ab- tum ; quam agilis fiet ad perfe&ionem affe- carne filii Dei pafcitur? RT ftüinere. Ac mox duo ephebi in vafe aut pa- quendam, qui dotes arcam foe- 'tina aurata bufonem adferunt, ei jubant fa- XIX. Quamprimum facer » i3e : deris portantes aquam Jordan is ingreffi funt; " cram hoftiam dari, ea data , magna cum pie- fteterunt illae , & montis iaftarintumefcebant , tatisimitatione & modeftia ommes czteri adítabant. Sacerdos dein iterum ad currum pofteriores vero omnino in mare mortuum defcendebant. Quanto magis fperandu nmisdd duéctus, per easdem ambages ad fuas sedes fuit Chriftus corpus noftrum fubeat, peccata prae- eadem rheda avectus. 'terita . omnino delenda, ea vero cohibenda, qus denovon os aggrediuntur. J Effc&ius. XX. Cummil esquidam ia caftris Gedeo-- 'I ud, 7 Granatin — XIII. Intef mirabilia munäï hoc nonnulli .mis vidiffet in fomno fuübcineritium panem ex Silva. v. hordeo in caftra Madian devolvi, eaque per- £uchar. graves Aüthores referunt , effe fontem quen- cutere & lubvertere; Gedeon hcc audiens ad- dam, ad quem fi placidis oculis , & in £. 696. efferis , aquam puram oravit, & reverífusad caftra Ifrael dixit : fur- | eum femper defixis acc los alio defle&tas, aut gitetradiditenim Dominus in manus noftras äæwa' invenies : fin ab eo ocu cum alio loquaris , turbidam. Sic Euchariftia, caftra Madian; quidni magis Chriftus, per pa- Thomas : fumunt boni, .nem hunc figuratus, ümilem effe&um in ani- t de qua recte S. -43na producet? in fumunt mali , fort e tamen ingequali vitze vel XXI. Si El 4. Reg. 2. iüteritus. l fzeus cum,palli'cliäb Elia r&ïi&o od B. accepit duplicem fpiritum ejusdem , ita ut : ibid.f.699 XIV. Duo in fïgnia Xenodochia in zegro- alter E£lias crederetur; quanto magis corpus tantium fubfidium Toleti deftinata funt, aite- Toderig rum ad aegrotos decumbentes : Alterum ad Chrifi nobis unitum , et;iam'fpiritu-m illius p t5 nobis communicabit ? 62 feconva lefcentes reficiendos , ne iterum in XXILI. Macrobius ait : in moribus inolä- Lanciz. I. morbum relabantur. Sic Chriftus duo Sacra- opufc. 13. menta inftituit, Poenitentize pro peccatori- fcendis magnam fere partem nutticis inge- l. 4. cap.4» nium & natura lactis tenet. Hinc Remus buslapfis: Euchariftiz pro juftis, ne am- Romulus la&te lupela&ati, ad latrocinia pro- lius labantur. L) Sber f S. Aug. in "XV. Rahab meretri x falutem &önfecuta -penfi.Uxor Marci Catonisetiam ancillae filios 04 mod, ferm. 18 la&abat, ut iisdem - moribus, quibus proprit Soc. Luc . eft cum tota domo füa , quia Ducis a Deo miffi exp loratores femel excepit; quid non -filii praediti fuerant, imbuerentur , eosque uti Ó germanos amarent.. Imo Nicefias hortabatur |r fperabit. qui filium Dei a Patre ccelefti mif- "Alexandrum, ne mufcas abigerent, fic enim fum fjepius devote receperit? ET ( Vita p. 4 XVL B.Magdalenade Pazajebat,animam ejus fanguine paftas excellentiores longe fo- it Cur, p €. 4. re, quam czeteras ; qualis fiet , qui a Chrifto d - fafcepta Euchariftia poffe vere dicere cum velut mammilla Dei pafcitur & la&atur ? Chrifto: confummatum eft: quia in' hoc cce- Gen. 30. 3 " lefti cibo omnia bona continentur, utpote per XXIII. Si Jacob dixit ad Laban : modi- v. 30 cum habuiftiante, quam venirem ad te , & uem C hriftus producit omnes virtutes - nunc dives effe&us es , benedixit itaque tibi l bona, & gratias , adeo ut nihil am plias defide- m ineo fint omnes thefauri fa- Deus ad introitam meum. . Quid non fpera- rare poffit , cu pientiæ &fcie ntize Dei. Alias dicebïlt,unam bimus ad Chriüi ingre(TExm 2 - XXIV. Mi- dituus LIIL —Examem confcientim. 759 Vl [. p. : S. Franc. XXIV. Mithridates Ponti Rex, cum mi- . XV. Salef.in thridaticum medicamentum inveniffet , ita AULHORES ntrod. $ 2. C, 20, fuum corpus per hoc corroboravit, ut, cum l. Ludov.de Pont.tom. 1. de perfe&t tra&. 4. poftea ad romanam captivitàtem evitandam II. Alphonfus Roderiquez. p. 2. de exerci- veneno vitam abrumpere vellet , non potue- nt tio pertectionis tract. 7. du Quanto magis , qui cceleftem hanc me- IlI. Hieremias Drexelius in Rofis fele&is. " n dicinam frequenter & piefumet, efficiet, ut part.2.c. 8. Itemin Zodiaco. Symbol. 3. mori 2eternum non poffit. IV. Nicolaus Lancizius, opufculo fpiritua- li 14. deefficacia Euchariftize. ts Ibid XXV. Sifru&us molliores, & corruptio- V. Philippus D' Outreman in Paedagogo ni prze aliis obnoxii ( puta cerafa, poma an- Chriftiano part. 2. c. 16. nenjia, & íraga ) facili negotio per totum an- VI. Joannes Nadafiin anno hebdomadarum num confervantur fi faccharo aut tmelle con- coeleftium Fer. V. feuannuo Euchariftico. diantur; quanto mag;s fperandum erit, corda VII. S. Francifc. Salefius in introductione licg noftra , tametfl fragillia & imbecilla a peccan advitam devotam. p. 2.c.20. & 21. Itemin re- S corrüptione præfervatum iri, fiabincorrupti- gulis feu directionibus chriftianis. p. 4. c. 6. bili carne & fanguine Filii Del faccharata & VIII. Antonius Suquet in via vitze zeternze condita ;uermt*2 ]. 2. c. 6. & fe 1 Nadaf f juno g. IX. Paulus de Barry in folitudine Hagio- harillico Ibid XXVI. Quemadmodumhommes in para- philze die decimo differt. 1. & in fanttofervo- !Shebd 10 difo terreftri agentes, fecundum corpus mari re apud Jefum devot. 2. & 3. c. 8. non poterant , idque vi & efficacia ligni illius X. Thomas de Kempisl.4. deimit Chrifti. DT vit'e, quodin medio ejus Dominus plantarat; XI. Ludovicus Granatehhs de frequenti x commumone fic fpiritualiter iidem mori non poterunt: fi de fructu hujus SS.Sacramenti, quodeft ve- XII.Joan.Bufzeus in viridario chriftianatrum re atbor vitzeveternze, gulítaverint. virtutum, verbo: Communio Kuchariftize. »Jii.3 N h«" 33 $ YAS *265€ TA 7 YAG De z^(o) tVIjo SoSeSNRoENE: äää , TI] ULUS LIIL t EXAMEN CONSCIENTIfE ]ad l u $- H grand:a non mediocria, non pufilla. De- QUO AD ESSENTIAM.. nique jubemur colligere fragmenta, ne pe- reant, id eft, nec miniraa beneficia obliviíci. Dejimtio. ä Sic enim, ut inquit S. Chryfoftomus , conti- S. Chryf. * t feria fuper actiones fuas quotxdunas nuam gratiarum actionem Domino poterit ex- ho. 72. ad .reflexio: ad quam jam olim S. David hibere. Hoc maximum ac facrificium. HazecP9P* hortatuseftdicens: lrafcimini, & no- Hoc fiducize nobis fiet oc- oblatio perfecta. l lite peccare; uze dicitis in cordibus vefïns, caüo. in cubilibus veftris compungimini. 4 Rego hi V. Secundus eft , V1 ^ lumen à Deo petere ad üt Divifio peccata. [ua cogno[cenda €9 deflenda : Quod tan- ]s Roderiq. ]I. Dividitur in univerfale & particulare : il- to ardentius faciendum eft, quanto clarius $ p. T. tr.7.]ud circaomnes diei aCtiones, 'hoc circaunam nobis conftat, nos in vitiis alienis lynces , C.2. duntaxat ac particularem materiam, occu- in propriis perfpxclendls talpas eiTe. Tanciz I patur opuít, 13 V. Tertius eft, rationem a. fe cogitationum , [ p Zü&us geueralis exammzr verborum, ac operum extgere Qu1s enim, in- S. Bern f. III Primus eft, Deo pro acceptis beneficiit quit Hierocles Ethnicus, , ita alium alius ; at- ApudStos quae quldem acio, ut S. Bern- que fe commonefacere valeat ? Quod enim bxumf . 0$ d. 4. mod. gratiar agere : j orandi, ardusmonet, debet effe devotione pleniffima, fui juris eft, fi naturze libertate utatur, a- Id & delic'is atfluens ; ne contingat nobis , ut liorum confilia facere refpuit, cum illis pa- reie non ftatuit, at non poteft non audire U tanto gravius de mgxatltumne judicemur , n Serm. 51. quanto magis accumulatis beneficiis ingrati fe neceffario , quze intus eft ratiocinandi in Cant. pmbaaemm extitiffe. Clariusveroó, quomo- VIS Iftam Deus effe voluit quae noftri do hzecgratiarum adiio fieri debeat, explicat curam gereret , iftam Ducem atque magi- 10 ftram -alibi, dum ait: Difce in referendo gratiam lftam etiam tunc Judicem diurnos (fet, 59* non effe tàrdus autfegnis, difceadfingula do- rum operum ratio efficit, & factum ab ea ju- j " 500 Diligenter confidera, quae dicium comple&itur, ut fuumi ipfum calcu- na gratias agere. tibiapponuntur, ut nulla videlicet Dei dona lum adjiciat, quidnam infe vel laude, velre- debita gratiarum actione fruftrentur , non prehenfione dignum judicet. Hinc . Lauren- | R. P. Lohn. Bibl. Man. Toi. I. Eeeee tius j« [| 1 ; Bihlietlzecæ JMManualis Concionatorie tl dicentis olim Simoni : Poenitentiam itaque A&.g.v. ": tius Juftinianusait, quisquis virtutum amator age ab hac nequitia, & roga Deum , fi for- 22 fat eft, fui diligens inquifitor fit. Quo impulfa , quove affe&tuipfius moveatur mens, confide- te tibi remittatur hsc cogitatio cordis tui. fi rare non negligat. Multivarii funt interioris Quod quidem ille de interna potiffimum poe- 2 nitentia intellexit , merito tamen etiam in jnó animi motus, & a d cognofcendum difficiles. Quid vero potiffimum examinandum fit, jam hac materia de externa intelligi poteft; nam rat olim Pythagoras difcipulos docuit, dutm eos- judicis officium eft, non tantum accufationes i dem monuit, utmane & vefperefe de tribus audire, & abfolvere, fed etiam damnare, & h? examinarent: quidfeciffent? quo pa&to fecif- mul&am dicere. i i fent? & quid tandem eorum, MU quee facere o- $ TT. N ( portebat, omififfent? Lib. 4. in VI. Quartuseft, dolore de peccatis commiffis : EX S. SCRIPTURA. ] f ff fi.0,69. quod quotiescunquefacit homo, toties Dei Fi- Ex lius inzeftimabili novae exultationis fuavitate g , Qualitas. AU affe&us, eadem verba ( fcilicet : vidi civitatem fan&am Jerufalem ) concinitDeo Patri , utisS. L] rafcimini, & nolite peccare: quse dicitis Pf.4. V. $ je in cordibus veftris, in cuþilibus veftris tel Gertrudis divinitus intellexit. Hinc, tefte-S. compungimini. Bernardo, diligitDeus animam, quae in con- G tegtt. fpe&uejus & fine intermiffione confiderat, & II. Quoniaminiquitatem meam ego cogno- Pf. 5o. 4. 5 [unt )e fco, & peccatum meum contra me eft femper. t fine fimulatione dijudicat femetipfam. t S.Bem.(, VII. Quintus eft, propofitun emendationis con- HI. Meditatus fum no&e cum corde meo , Pf.76.v.6. & exercitabar, & fcopebam fpiritum meum. j 9. de adv. cipere* cum hoc enim, ut eadem S. Gertrudis f intellexit, veraciter efficitur homotabernacu- : [V. Ecceconftitui te hodie fuper gent&s & Jer. 1. 10 H ium Dei , in quo tanquamin dcmo propria ha- regna ut evellas , & deftruas, & difperdas, y bitare dignaturDorzainus Majeftatis, Sponfus & diffipes, & sedifices , & plantes. SAClimat. animze amantis. - - V. Statuetibi fpeculam, ponetibiamaritu- Je r.3t. LT i 21« - Kaoilus examinis particularir. dines, dirigecortuumin viam re&am, in qua V J Lib. IO c. ambulatti: revertere virgo Ifrael, revertere ad li VIII. Primus eft, mane propofitura [erium con- civitates tuas iftas. Us 19.$.2. de cipere, vitandi aliquem certuma dejeGium, aut virtu- qugquo deliciis diffol- C*? imit,Chri- temexercendi; cui propofito nonimmerito iliud veris, filia vaga? d 1 . VI. Nuncautemoculus meus videt te ( & Job.42. 5. Caff. coll. Afcetze applicari poteft:: Secundum propofi- €.20, tum noftrum curfus profectus noftri. . d me: ) idcirco ipfe me reprehendo, & ago poe- nitentiam in favilla & cinere. p IX. Secundus eft, dolere de lap[u manu pe&lori fi udmota, quoties ceciderit ; ele&ti enim, tefte S. VII. Super fpeculam Dominiego fum ftans H.or. v.g. r S.Greg. 1. Gregor. culpisfuis nunquam íciunt parcere, ut jugiterperdiem & fuper cuftodiam meam ítans totis noCtibus. Confitebor adverfum me inju- Pf.3r.v.s. 1. mor,c. pofiint culparum Judicem placatum invenire. ftitiam meam , & ü ];g:rg. X Tertius eft,Jubno&em numerua lapuum exa- 4 :emi;teþ iimpietatem pe::ca- t minare, & fic quodammodo cum S. Job dicere: V. 22. H quantas habeo iniquitates & peccata? Ícele- Neetgïta:. p ra & deli&a mea oftende mihi. q S.Chr f. XI. Quartus, diem cumdie , hebdomadem cum ; 'VIII.' Verebar omnia oþera» mea, fcïjä.ns ,]ob.g.y 58. f ho. 11. in fubdomade conferre : Ut S. Chryfoftemus mo- quod non parceres delinquenti. [ Jen, nuit dicens: Neita fimpliciterjejuniorum heb- IX.- Per agrum pigri hominis tranfivi , & Prov. 24. domadse praetereant , fcrutemur fuam quis- per vineam viri ftulti (feipfum cognofcere & V:3?* [ que confcientiam, & rationem examinemus, Ícrutari negligentis ) & ecce totum repleve- f & confideremus, quidnamin hac hebdomade rant urticze, & operuerunt fuperficiem ejus fpi- $Ben.f probe a&um fit, quidin alia, & quale augmen- ne,«& macexia lapidum deftructa erat. E tum fécerimus ad fequentema ; quas in nobis f Idemho, affe&iones correxerimus. . Cujus collectionis Utilitar. ( $8. inJo. fractum alibi oftendit, dumait: Diícamus jgitur & vitia noftra recenfentes, ea tempore X. Ver;mtamen vias measin confpe&u ejus Job. 13. corrigamus, &hocmenfe unum, alio aliud, arguam , & ipfe erit Salvator meus. EV-:I.SE. À ï & ita fübfequenter meliores efficiamur. | Sic li enim tanquam per gradus afcendentes perfca- $. Il . ]am Jacob ad coelum perveniemus. . Etenim j fcale illze mihi per illam vifionem paulatim EX SS. PATRIBUS.. per virtutes afcenfum fignificare videntur, per Qualitar. quam a terra ad coelum afcendere nobis licet, $ Ben.t non gradibus fenfibilibus , fed m I. ifcein eo fecundum communis infïituti S. Bern. f, ' 58-inCan, inento & corre&ione. fs ogum incre- $ —— . legestutibi przeeffe , & vitam ordinare, deint. om.c.3I. XIL. Quintus eft. panitentiam fibi pro nume- & mores componere, &temetipfum judicare: teipfum apud teipfum judicare, fzepe etiam ro lapfuum injungere: juxta S. Petri confilium 'cons pX — Z i "-- A - Titulas LIIL — Examen. confcientia. ZT le A&-&V. Ctondemnare, nec impunitur& dimittere. Se- non folum putatione , fed'& circumcifione. P g, deat judicans juftitia, ftet rea, & feipfam accu- ll, Alioquin verendum, ne circumquaque allam- fans confcientia. Nemo te plus diligit, nemo bentibus vel potius a rodentibus vitiis, illa, l fidelius judicabit. Mane praeteritae no&is fac dum nefcis, paulatim elangueat, aut fi fu- atemetipfo exactionem, & venturze diei tu tibi pervenerint, fuffocetur. Unum in tanto di- indicito cautionem. 6 Vefpere przeteritze diei Ícrimineconfilium eft, obfervare diligenter & rationem exige, & fupervenientis noctis fac mox , ut renafcentium capita apparebunt, indictionem. promptafeveritatefüccidere. Non poteft vir- S,Chryf. lL Ecce habes codicem, ubifcribas quoti- tus cum vitiis crefcere. Ergo ut illa vigeat ; inPí.5o. dianum expenfum. Habeto codicem conícien- ifta crefcere non finantur. Tollefuperflua, & tiam tuam.& fcribe quotidiana péccata.Quan- falubria fargunt: utilitatiaccedit, quidquid do accubueris fuper ftratum tuum, profer in cupiditati demis. Nobis, fratres, putationis medium codicem confcientiam tuam , & re- femper eft tempus, ficut femper eft opus. miniícere peccata tua. Dicito in corde tuo: VIlI. Nihileft, quod ficquisque debeatco-S.Chryf. Expendimus diem, o anima, qui boni fecimus, gitare, nifiutin feipfum oculos conjiciat, fe !9- inPf. - t?s Mv [ aut quid mali operati fumus? & fi quid boni l$ 1 fecifi, gratiasageDeo: fiquid mali, decze- difcat, fe difcutiat , fe infpiciat, fequzerat, ?* tero ne facias. & Íe inveniat, & quod difplicet, necet; & (« Pï. SQ.'. 4. T SGregor. ]|[. Reproborum effe proprium folet, fem- quod placet, optet, & plantet. [ 5. mor. perpravaagere, & nunquam, quze egerint, re- IX. Sicutnonfentimus, quomodo crefcuntS.Greg. 1. tuor. ) 1 Pï'75-V-G- tractare; omneenim, quod faciunt, caeca men- membra, proficit corpus, mutatur fp ecies ,.,2-5' *» ,e ]l tepertranfeunt, factumquefuum, nifi cum pu- nigredo capillorum albefcitin canis(hzeé enim niti fuerint, non agnoícunt. Atcontra Kle&to- omnia nobis nefcientibus aguntur ) ita mens & um noftra per momenta vivendi ipfo curarum ufu rum eft, aCtus fuos quotidie ab ipfo cogitatio- 3, nis fonte difcutere, & omne, quodturbidum a femetipfa permutatur, & non agnofcimus, rofluit, ab intimis exiccare. nifi vigilanti cuftodia ad interiora noftra refi- S;Climae. dentes profe&us ,J &.3t IV. Optimusilie Trapezita eft, qui quotidie noftros quotidie, defe&us- ij u gr. 5. vefperilucrum ac detrimentum omnino com- que penfemus. d putat. Quod fcire manifeftius non poteft, nifi Ibid. X. Cum indifcuffa mens relinquitur, in l horis fingulis in tabulis omnia denotet: nam quodam fenio corporis fopitur : quia fui ne- cum calculi fingulis horis ponuntur , totius gligens, & propofitum robur infenfibiliter diei ratio clarius peftmoduin cognofcitur. perdens , a forma prioris fortitudinis , dum t bun Caff. coll. €. 20, V. Efficiamur fecundum przeceptam Do- nefcit, feneícit. mini, probabiles Trapezitze, quorum fumma peritia eft ac difciplina, probare; quodnam g Vav Utilitas. | fitaurum puriffimum , &, ut vulgo dicitur ob- $ ryzum, quodve fit minus, purgatione ignis ex- XI. Itadue le&um atque quietem petitu-S.Chryf. l- Pf,g[.v-s- cocCtum , ?ereo quoque vilique denario, fi pre- rus hoc judicium ineas; idoneum ad hanc 2948 in afc. ) tiofum numisma fub colore auri fulgentis imi- rem hoc tempus eft, ut confentaneus locus, tetur, prudenti(fima difcretione non falli: & camera, & le&ulus, quod Propheta quoque non folum numismata tyrannorum vultum ex- denotavit dicens: Quze dicitis in cordibus veítris, in cubilibus veftris compungimini. " primentia fapienter agnofcere, fed etiam illa , quze funt veri Regis quidem imagine infignita, Neque res parvas contemne, fed magnas $0502 fed nonlegitimefigurata, peritia fagaciore di- etiam earum rationes repete. Hoc modo magna facilius evitabis. Id fi quotidie dili- fcernere: deindenequid illis a legitimo pon- & va- 2«' dere diminutum fit, cenfura trutinze diligen- genter facies, terribili futuri judicis tribunali & ?'. 394 ter inquirere. Quzeomnianos quoque debere lzetus aífiftes. Ali. Hsec fiant ünguliä diebus, nec prius Idem to. ; fpiritualiter obfervare, evangelicus fermo fub hujus nominis demonfítrat exemplo. dormieris, ohomo, quam mente ver(averis , : 12 Pf 4- S.Ber.f. v l. Scrutemur juxta Prophetam vias no- quze a te interdiu perperam a&ta funt, & die fequenti eris omnino tardior 58.inCan. TOR s, & ftudia noftra, &in eo fe quisque judi- ,Ad ea ipfa rur- cet profeciífe, non cum invenerit, quod repre- fus aggredienda. hendat, fed cum, quodinvenerit, reprehendet. [s JObc l;t Tuncte non fruftra fcrutatus es, fi rurfum opus $ 1v 9I effe fcrutinio advertifti. Ettoties te non fefel- litinquifitio tua, quoties iterandam putaveris. EX LIBELLO DE IMITATIONE CHRISTI. Si autem femper hoc, cum opus eft, facis, s femper facis. . C« I. Mane propone , vei'pere difcute moresL?b;I Nece[fitas. tuos : qualis hodiefui(tiin verbo, ope- ^ d S. Bern. f. VII. Quis itaadunguem omnia a fe refeca- re & cogitatione, quia in his fzepius forte ; 58.inCan. vit fuperflua, ut nihil habere fe putet putatio- Deum offendifti & proximum. :5 ; deint. nedignum? Quantumlibetin hoc corpore ma- II. Sinon continuo te vales colligere, fal- - Ibid. nens profeceris, erras, fivitia putas emortua, tem interdum, & ad minus femel in die, ma- « : dom.eah & non magis fuppreffa. Medium denique vi- ne videlicet gut vefpere. tiorum virtus tenet , ac proinde fedula eget Eeexee 2 IIT. AVU B Lo(fn. Bibl, Man. Tom. 1. aW 712 - Bibliothec Manualis Concionatoria. b .e20. [TII Infilentio & qüiete proficit anima de- dium, aut vitiis exfcindendis , ac virtutibus ac- J fe! z D L] vota. lbiinvenit fluenta lacrymarum, quibus quirendis; undipfefervabatad amulffim regu- fingulis no&ibus felavet, & mundet ut Condi- lasaS. P. Ignatio ad hunc finem traditas. tori fuo tanto familiarior fiat, quanto longius V. Joannes Ortunus usque ad diem , quae Vita Balt. q1 Alv.c 39. ab omui fzeculari tumultu degit. mortem proecedebat , idipfum faciebat. f Lrce25. IV. Vigilafuper teipfum: excita teipfum , VI. Joannes de Cannas reliquit libellum, in Annuse ii t S.1r. admone teipfum ; & quidquid de aliis fit, non quo a triginta annis accuratiffime annotata 399« H & negligas teipfum. * erat materia pro examine particulari. L. 4. c. 7- V. Diligenter exam ina confcientiam tuam, i . À» & pro poffe tuo vera & humili contritione ac $. VII. q[ fü confelfione eam munda & clarifica, ita ut ni- EXEMPLA PROFANA. hilgrave habeas , quod te remordeat. - [| gf I. Qextius confummato die, cum ad no&ur-Sen.1.5. "u nam quietem ferecipiebat, femper ani-Heira. d.vl ä. V. s 1553 EXEMPLA CATHOLICA EXTERNA. mum fuumquserebat: quod hodie malum tu- fett .* li umfanafti? cui vitio obítitifti; qua parte me- & liores ? Lanciz. : S, Brigittze quondam Angelus de B. Vit- D. pf opqu. Sh gine revelavit, quodex ejus honeftiffi- II. Seneca quoque de feipfo fcribit: Utor t V. 74' 4 3mis aGionibus difcebant virgines honelte fe hac poteftate, & quotidieapud me caufam di- f co. Cum fublatum e confpectu lumen eft, & gerere , & virginalem pudicitiam fuam usque contiguituxor, morisjam mei conícia, totam Ü ad mortem firmiter confervare, multiloquium Ü & omnes vanitates fugere, ac omnia opera diem mecum fcrutor, fatta ac dicta mea reme- fua diligenter przemeditatione difcutere , & tior, Nibil mihiabfcondo. Nihil tranfeo. Qua- reenim quicquam ex erroribus meis timeam, fpirituali libramine, zequa lance juftiflime exa- i* 1n:nare. cum poflim mihi ipfi dicere: Vide, ne iftud II S. David de feip fo fatetur: Meditatus amplius facias: nunc tibi ignofco. $ Pf. 76. v. 6. fum no&ecum cordemeo, & exercitabar, & HI. Cicero etiam eandem:confuet udinem Cicero de ] SeneCtut. explorabam fpir jtum meurm. habuit, utipfe defefcribithis verbis, Pytha- $ njf Yf. 38. V. III. Ezechias quoque dixit adDeum: Re- gorseorum more exercendze memorize gratia , lo demá 15. quid quoque die dixerim , audiverim, egerim, cogitabo tibi omnes annos meos in amaritu- commemoro vefperi. ^ lisayetts ï dine anim?e meae. h S. Clim. - YV. S. Climacus teftatur ,' olim antiquos .1V. Plutarchus pariter de fe fcribit: ln- Plut. !. de ti grad. 4. 1nonachos libellum cinguloappenfumhabuif- firnebam animum meum, ut qui non minus cohiben- ae dae ira. l: fe. inquo omnes fuas cogitationes annot amétpietatem, quam Philofophiam , ut pri- Luxt, bant, ut eas no&tu facilius cognofcerent, & mum paucos dies facros fine ira tranfigerem , velutabsquetemulentia vinoque , non aliter, epul , m , fuo paltori referrent. Y quam celebraffem Nephalia aut Melifponda , L f $. VI in quibus vinum attingere, aut luxui vacare EXEMPLA DOMESTICA. nefas eít: deiade idem faciebam menfem u- numaut duos, paulatim mei ipfius periculum Rib. l. 5. I. SO Ign atius horis ingulis animum collige- faciens. Sic tempore proficiebam ad ulterio- vit. C. X. reconfüeverat, ac fepo fitis curis exa- rem malorum tolerantiam , diligenter atten- Tiem. mineconícientiam urgere. Tum, ft vis affer- dens & confervans meipfum. D [: d retur, quae horam eí confuecudini negaffet, V. Apud Indos fapientes adoleícentes Drex.l.. h P roxima confeftim refarcire. Cum initio con- ver fionis fuze hominum afpe&u ad rifum com- ante quam ad meníam admit'antur, a ma- * Fistmeg. giftris interrogantur, quid bonia primo or- "^* l moveretut, verberibusipfum depulit, quibus tu diei usque ad occafum fecerint? ubi va- V Gerr, fetoties adnumerum afficiebat, quoties levi- Jii varia fa&ta bona recenfent, qui autemi ni- ter rififfet, Sed & tam conftanter poftea. huic eq itina, l t, ut illo ipfo adhucdie, quo hil ejusmodi dicere poteft, impranfus ad o- exercitio incubui pus extruditur. - d mortus eft, omif fiones aftuum annotarit, ut Tbid. libellus fub cervicali repertus indicavit. Imo . VI. Phocylides, Stobzxo tefte, primus & ele&ionis regulas, adeam, quam omnium videtur docuiífe , quomodo quo- h perhoc, tidie feipfum qu Q in eo mira mur, perfe&ionem pervenit , Orlan- citare debeat. t is i'ad conícientize tribunal dino tefte. * Bul 'Tarfel.l. JL. S.F rancifcus Xaverius eodem prcrfds Ifid,tüt de die fzepius accurata perfcru- $. VIII. BOdC4 f 6. vit. c.6. ftudio fervens; L) tatione intimos an imi receffus incipiebat, & i coeteros adidem faciendum magnopere horta- SIMILITUDINES. Tiien, R batur,ratus in eo perfe&e vite catdinem verti Qualitas. Vita lö 40 IlI. S. Franciícus Borgias non tantum bis Caffian. j CO 4. de die, fedad exemplum S. Patris ingulis ho- [. Qicut , qui coram Regibus cum be- coll. s. €, t füis congrediuntur , quascunque 14« ln risdiurnisindi&a, cogitata ac fa&ta inquiré- : fortiores robore , vel feritatis rabie con- b a- t'- IV. Toannes Berchmann ajebat , nullum fpexerint diriores , adverfus eas primae f 'qui- examine particulari praeftantius effe remedi- congre[fionis Cextamen - arripiunt , bus ü Y Titulus LIII. Examtm Coufckntim. 7 bus devictis veliquas utpote minus terribi- XXII. Sicut mercatores quotidie ratio- S. Clim. les, exitu faciliore profternunt ; ita & vitiis nes lucri & damni exigentes , pre reliquis au- de vita femper robuflioribus fuperatis, atque infir- gent opes; ita & lucra virtutum ii potifi- "* E Vi u mioribus fuccedentibus, parabitur nobis abs- mum augent, qui eorum vel incrementum , choi ue ullo difcrimine perfecta viCtoria. DÀnngs vel decrementum quotidie examinant. 3. S.Chry. — II. Sicut in pecunia non (inis, ut duo dies XIII. Sicut artifices illi pre reliquis opera QJ ac. Alv. ^*^*. preetereant, quin cum famulorationem ineas, perfecta efficiunt, & propterea , copiofius LS-. p. 5-l * ne confufionem inducat oblivio ; ita hoc 2'- c» 80 de etiam laudantur & praemiantur, qui eadem o- adeptæ etiam fac ina&ionibus , fingulis diebus vefperi pera diligenter ad regulam examinant; ita ii V xt. ab anima rationem exige, &cogitationem, quoque homines perfectiores plerumque exi- quze peccavit, condemna, eam velutin ligno ftunt, qui per hoc examen accuratius difcu- fufpende, & torque, & jube,neamplius ea ag- tiunt, quam opera füa divinze voluntati ac hs. rediatur. j eitu, proprize rationis di&tamini fint conformia, adept.vir, III. Sicut fi, qui cubiculum purgare vo- l. 3- p*. . lunt, priusfordesper fcopas congeruvt in u- $. IX. 9- fett.2.c. num cumulum , & poftea ejiciunt; ita per ; $ examen prius peccata colliguntur , ut poftea MOTIVA, per contritionem vel confeífionem ex animo ejiciantur. X dbid, FE xenplum Dei : qui tefte Moyle , ipfe- Gen,xo.- IV. Sicut medicus humores malignos, met poft creatum mundum , vidit & quos ejicere ex corpore cupit, prius per me- examinavit cuncta,quae fecerat,& erant valde A bona. "2 dicinami commovet , & tum primum pet po- d* tionem expellit; ita examen peccata movet, IL Zxemplum Ethnicorum : qui , ut $. - » & quafi a fede (üa prius extrahit, quam per d videre eft, folo rationis du&u hoc medium contritionem aut confefüonem foras ejiciat. velut praecipuum ad virtutem inftrumentum adhibuerunt. v Uittro di Necejfitas. IH. Aeceffitas : Sicut enim nec di(þïpuli a-Sene&ut. fcholis debitam diligentiam , nec famuli re- T S. Chryf. ho. de ma. V.. Sicut fi in foecundxe. arboris fuperiora quifitam fidelitatem , nec artifices neceffa- circumcideris , eadem novos edente ramufcu- r lisavert, riam curam adhibent , nifi diligenter ab iis los, nihil videbis , velradicibus alte tendenti- ratio tempore exigatur; ita nifi hoc examen Dlat G bus effeciífe : ita nifi radices vitiorum ícruta- in omnibus actionibus crebro & accurate ad- covbel. tus perexamen fueris fuftuleris evellendis vitiis laborabis. que, fruftra- in hibeatur, nullus in profectu virtutis ac per- ;,-1 -dæira. fectionis fru&us fperandus erit ; unde merito Lanciz, VI. Sicut vulpes interdum fingit fe mor- Seneca, definet, inquit, ira, & moderatior T opufc. s. tuam, ut aves advolantes capere queat ; ita )r' !l. 44' exiftet ; quze fciet fibi quotidie ad Judicem vitia noftra fe mortua fimulant, ut facilius effe veniendum. lj t áterum aq ipfa redeamus. IV. Ultilitas: tum ad vitiorum exïii;patïo- S. Chfyï ». quales ]« ! nem ; nam licetíatius effet, utait S. Chryfo- duc. uxor — Utilitas. ftomus , omnino a peccato abfítinere, non )s parvum tarmenad falutem momentum eft, a- gnitum peccatum damnare, & caltigare dili- Tdem. n. VII Sicut Artifices, dum ea, quze fecerünt, genter conícientiam , utpote cum hoc juftifi- 13- accurate examinant, latentes defectus depre- cationis pars fit, & impofterum a peccato ar- r Drex. lts hendunt, totumque opus expoliunt ; fic per ceat. Imo, ut Abbas Pimenius olim dixit, Rosweid. Tristug. examen occulti animze defectus cognofcun- hoec.fola hominis juítitia eft, ut femper fe-P- 5'0. & 62 tur , ac corriguntur. metipfum reprehendat, & tunc h juftificabitur, 672 &n. S. Gertr, . VHI. Sicut homines , dum unam macu- cum fua peccata condemnat : tum ad viriu- infia.1.3- lam evidentiorem confiderant, manus totas ?eracquirendas,pro quibus cudendis examen €. 18. ï; abluunt, itaque etiam ab aliis fordibus mun- officina vocatur, ab aliis vero Cornucopize dantur , quas alioqui non abluiífent; fic ani- commodum , charifmatumque fpiritualium , ma , dum per examen graviora delicta depre- , li hendit, de iis & omnibus aliis dolendo, ab quze in animam infert: tum ad notiriam fui, quze omnium fÍcientiarum altiífim ' : aeft, & uti- omnibus fimul mundatur. liffima , comparandam. Ü Bufeusin IX. Sicut in domibus, ubi frequens fcopa- V. ZEquitas : quis enim reus, oblata o- Virid.tit, rum ufus eft, nullae apparentaraneze, ita , ubi ptione, pro ut judice velamicum fui amantis- eod.C.4. frequenter éxamen confcientiw adhibetur, fimum , vel alium valde feverum & rigoro- ^ diabolus laqueos fuos extendere veretur. Tbidem. lum eligat, nen ab illo potius, quam hoc ju- X. Sicut pavimentum , quo fzepius everri- dicari praeeligeret ? cum ergo Deus idipfum tur, eo purius redditur; ita quo fzepius con» nobis indicet, an non przeftat, ut in hac vita Ícientia per examen purgatur, tanto purior, nos ipfos prius dijudicemus , quam ab ipfo in Cufan. teneriorque efficitur. altera tam rigorofe judicemur & corripia- " COH' 5' f Ibidemo À XI. Sicutin Academiis ,in quibus funt fre- mur ? u quentiora & feveriora examina , plus etiam in .NL. gucunditar: nam ut fapienter S. Doto- S. Doroth ftudio literarum proficitur, ita ubi frequens theus advertit, illud potiffimum ut turbe- ferm. 7, mur;in cauía eft, quod fedulo nosmetipfos .examinis eft ufus, major quoque in ftudio jvi.rtutis profe&tus xeportatur. v non accufamus , nec ea qua debemus dili- " Eeeee ; gentia» - Bibliosiece lManualis Concionatoric - 174 — d ii zerimus nos ipfos privatim arguere. ceffitate fequentibus verbis infiauavit: uni- gentia, qu . cuique liber eft fua confcientia , & ad hunt Hiasc omnti s noftra moleftia & aíilictio pro- manat. Hinc eft, qued quietem nunquam , librum difcutiendum & emendandum omnes alii libri inventi funt. Anima vero cum de nüllibi alibi pacem. nancifcimur. Neque id TE n q uidem mirum , quandoquidem ore Sanéto- * corpore egreditur, nullum alium librum, prze- v u yam oimmni um celebratum ac conteftatum ter librum confcientize, fecum poterit porta- fü habemus, nullam przeter hanc ad Deum pa- re, atque in illo cognofcet,quo debeat ire,vel In tere viam , nec unquam aliquem vidimus,aut uid debeat recipere. II. Alterum eít, ut bene perc ipiatfinem & Rodriq. p* fü audivimus,qui alia, quam hac adDeum accel- tro 79 fic Sen.l.3. ferit via , aut ad quietem pervenire valuerit. fru&um praecipuum, qui per hoc exercitium T t deirac.36 &andem jucunditatem paulo aliter explicat querendus eft , & non eftalius, quam puritas conícientize, vitzeque emendatio, & in tribus ati Seneca, dumait : Qualis ille fomnus poftre- cognitionem fui fequitur ? quam tranquillus, przecipue confiftit, nempe ut, fi hattenus fue- qll altus acliber,cum aut laudatus eft animus, rint multiin nobis defectus, pofthac fint pau- bu ci: deinde ut, fi fuerint majores, deinceps fint aut admonitus , & fpeculator fui cenforque fe- Ier L cretus cognofcit de mioribus fuis. minores, & tandem ut non fint femper ii- o lo dem ; eandem enim culpam iterum , iterum- l0 Ü 5. X. que ac fzepius repetere, magnze focordize & negligentize eft argumentum. ]ll. Tertium eft, ut folitum fciat modum, fie M E DIA. utrumque hoc examen fruétuofe peragendis t qui quidem in eo potiffimum confiftit, ut r. n : Ad examen hoc. diligenter faciehdam. Ü regulas & induftriasa S. Ignatio & aliis eumin I. m finem praefcriptas accurate obfervet. 2. Ut in jlimatfo pt;ritati.r [i;u gulchritudinis ïn— a&uali disquifitione plus dolori, & emenda- $, Dotets ^ terng :ficut enim virgines hujus mun- Ià di pro confervanda & augenda fua pulchritu- tionis propofito , quam difcuffioni & inquifi- D tioni defet&tuum infiftat, cum totus fru&tus exa- ad dine corporali afliduo fpeculis utuntur ; ita minis utriusque in morum emendatione non minus diligenter in hoc examen adhibe- N confiftat , ad quem fine dubio dolor ferius & Ü ' bit, quisquis vehemens pulchritudigis fuae in- efficax propolitum , plus, quam omnes alize r ternage amator extiterit. S. Bern. U. Zaor Di: nam, ut S. Bernardus dixit ; * induftrize conducunt.Addit B. Maria Magda- Vit. p. 4 t de vit. fol. homini Deum amanti vel amare volenti fuus lena de Pazz. . Deum plus fibicomplacerein €-?9- Cü auima viatrice , quze fe confirmat per dolo- col. femper confuleadus eft animus. Examinan- Prv, ) l.a da conícientia, quid fit, quodin totum vult, rem , quam quaze fe conformat per amorem p ( quamvis dolor, quem fentit anima ex offen- & propter quod vult, quidquid aliud vult Spi- fis Dei, non poffit nafci nifi ex amore quem ( ritus vel odit, quidquid contra illud caro i habet erga Deum, qui eft abfolute perfectior Vi concupiícit. fic enim non dolore ) quia per vjam doloris plus exercetur uL 2Defiderium gerfe&ionis : Ti imodice incitabitur ad hoc exercitium áccura- anima in amore proximi , dum alienos defe- T& tpote quod a Patribus fpiri- &us deplorat; & prazeterea hic dolor eft fpe- fiü te ufurpandum ,u cies martyrii, quoanim2e fiunt fimiles in cru- tualibus merito i nter difficilima media nu- Int meratur perfe&ionem brevi tempore confe- ce pendenti, & dolore fuo poffunt compati T0 ejus magnis poeenis, & flere amoris lacrymis uendi. Ut IV. Timor judicii divini : hic enim efficiet, ejus patlionem. . Et cum dolor fit affli&ivus, Lu ut hic omnia opera noftra ipfi fevere prius purgatanimam apeccatis. Amor eft delecta- bilior,fed cum fimus in hoc mundo , ut pur- WT difcutiamus & judicemus , ne in altera vitain manus feveri Judicis Dei incidamus , cum gemur, eft magistempus dolendi & patiendi lté pro amore Dei noftri, ideoque Deus fibi ma- notum fit, quod S. Paulus dixit, fi nosmetip- giscomplacetdedolore, quam amore. 2. Ut tui fos ] udicaremus ,non utique judicaremur. fu 2, Cor. I I' V . Odium [athang : fic enim non modice in hoc exercitio magna cum conftantia pro- Lib. 5.Inf. Y Àlle grediatur, nec animum abjiciat, etiamli , fre- * 38- incitabimur ad fraudes illius per examen in- dagandas , ut contra easdem nos convenien- quentius in eosdem defe&us la^atur, fed po- tius in memoriam revocet id, quod S. Ger- ter armare, & feliciter evitare valeamus. trudi petenti,ut certum aliquem defectum a U $. XI. fe Deus tolleret, idem Dominus refpondit, li dum dixit: quare velles, utego privarer ho- noreil:o, & tu infinito fraudareris praemio, e ASCETICA-. fj quod lucraris , quotiescunque illum defecum fin vel fimilem recognofcens de caetero cavene [. Tr ia funt , quze proecipue de examine $ pif.ls ] : confcientize obfervanda funt Afceto. dum proponis ? nam quandocunque aliquis [ 30. ln ftudet, pro amore meo defettus fuos vincere, '"Primum eft, ut magnam eeftimationem con- tantum mihi exhibet amoris ac fidelitatis, [ cipiat de illo ; quod . obtinebit , fi perpende- Ua rit, hoc medio multos fanétos Viros, & prae- quantum miles aliquis Domino fuo exhibe- ad ret, fi ftrenue in bello contra inimicos fe op- u cipue S. Ignatium, praereliquis ufos fuiffe u magnam fanttitate m comparandam ; & ponens, omnes manu forti viriliter expugna- ret, ac profterneret. pu S. Bern.l. praeterea bene confiderarit, quod S. Bernar- e » & de confil. .dus de conícientiee noftrae dirigendæ ie- ^. IU D / '&.&;wf I»—ïtulqsw Ll |Examm con]?;ientiæ. UI5 que ipfum curfa fequerentur , fubito fe con- vertens, & contra fingulos pugnans facile vi- CONCEPTUS: PRUEDICABILES. : . oriamobtinuit, 2. Ut contra Regem pugne- I.Reg.17.v I. E x occafione theratis : .Elegif: fibi quinque tur, id eft, illud vitium, quod eft caput.cae- Caffian, V. IO. limpidiffizios lapides de torrente, €9 müjit -erorum ; ficenim deviéto Regeetiam reliqua cell- 5- | eor in peram: poteftpeccatum Goliatho, exa- faciliusvincentur; nam, ut Abbas Serapion c, 14. men autem quinque puncis conftans quinque ait, impoffibile eft, eum, qui pro fui cordis (ROdrïq. v lapidibus de torrente ( id eft, fonte lacryma- immutatione folicitus, erga impugnationem [1 I.tf.7. rum ) colle&us comparari, & oftendi, quod, vitii cujuslibet intentionem fuam mentis ar- licet peccatum, perinde ut Goliath, afpe&u maverit, adverfus caetera quoque vitia gene- terribile & quodammodo infuperabile appare- .Xalemquendamh at, poffit tamen non difficulter per hos quin- lem non habere, orrorem, & cuüodlamllmla quelapidesfuüperari, uti d z e fa&g jam a plun— t t bus fuperatum eft. Yer. r. Il. Ex occafionethemati A Ecce von]ikitüjiï te iO hodie fuper gentes €9 regna (1d eft teipfum & paf- MISCELLANEA fionestuas ) utevellar, €9 defiruás , €9 difperdas, €9 diffiper , €9 edificer, €9 plantes :. potelt finis Qual iltar. , examinis copiofiusexplicari; & 1. quidem o- q 'on male Seieca: Videamus, ait, quid Sen.l. to, , ftendi, quoddebeatdeftruere aliqua peccata, fit, quod nos maximeconcitet. Alium deira c.3. utnon tam multa fint :: dein difperdere illa, verborum, aliumrerum contum lize movent, - quae remanent, utnontamgravia fint; &tan- Hic vult nobilitati fuze , hic famze parci &c. dem diffipareilla, utnon eadem femper recur- Non ormnes ab eadem parte feriuntur. Scire & $. Dorot, 2nt-.— 2. Quod debeatevellere, idet, radi- D itaque oportet,. quid in te imbecill Pl um fit ;ut 12. ces eti amexícindere, utifapientermonuit S. Ad maxime protegas. :ï.ri - Dototheus his verbis: Certamen primum fit adverfus malos mores & vitia, caufas- . II Etalibi: Initium falutis eft no.titiaï-päc-ldem ep. cati. Egregie mihi hoc dixiffe videtur Epicu- 28. ad queeorum, quze radices funt. Quas fane ra- rus, nam qui peccare fe nefcit, corrigi non "* ä dices nifi quisque exfciderit, tandem excre- - fcunt. 3. Quodzedificare & planare virtutes vult. Deprehendas te oportet, antequam e- |- Vi p mendes. Ideo quantum potes, teipfum coar- ^. vitiorumloco debeat; id quod examinis parti- gue, inquireinte, accufatoris primum parti- L cularis adminiculo praecipue obtinetur. busfungere, deinde III.. Ex occafione thematis: . Confideravit [e- judicis , noviffi me depre- Prov. 51t. -catoris, aliquandote oífende. v. 26. mitas domus: potef narrari hiftoria de divite, ^ qui, quia nullam curam domus habuit , ad - HL.Etiterum: Quid autem te'cuïfn lo qua-» Idem ep. fummam prope egeftatemreda&us eft. Un ris? quod homines de aliis libentiffime faci- 68. f unt, dete apud te maleexiftima. Afuefce & di- jl vicinus ejus hoc advertens, promilit illi, medium oblaturum, quobreviantiquas opes cere verum, & audire , prfertim a te ipfo. recuperare poffit , fi diligenter eo uti velit. -An- Id autem maxime tra&ta, quod effeinfirmiffi- Amus fenties. " nuenti itaque pyxidem obtulit, eo pacto, ut il inomnes quotidie domus partes citcumferret , .. 1V. Apud /Egyptios Thebis Memnon is &9-' Drex, in nontamen priusaperiret, quam ipfe faculta- ;tua videbatur e nigro lapide ad ortum folis T cifm, E. S $ tem dediffet. Cum ergo fecutus fuilfet confi- convería, quze imberbem adolefcentem refe- 1. c. 9. lium , & quiain omnilocopellime rem familia- rebat, ambabus manibus fic fedi innitentem, !* rem adminiftrari advertens, in meliorem o- utfurgere vellevideretur; fed &osfic confor- l mniaordinemreduxiífet, brevi etiam divitias di matum habentem, ut jamjam locuturus cre- iterum augeri fenfit. Quare putans eam vir- deretur; huic flatuze fimiles funt, qui confci- tutem a pyxide provenire , aperuit, & hos ver entiam examinant, fed abs J 4 fructu. que ferio dolgre & fus in Ícheda defcriptosinvenit: D 3 — MAlfl, dafs dir dein Sach wohl geling 9 AT. — V. Ruth Mosbitis collegitin agro usque ad Ratli;e. Sich all Tag flifig zu deim Ding. vefperam, & quze collegerat, virga caedens Y: 17 Hiec hiftoria applicetur illis, qui examinis & excutiens, invenit hordei tres modios. Idem d quotidiani ufum negligunt, füadeaturque, ut à nobis per examenfaciendum; quid enimeft L fiinili modo pyxidem hanc in omnes diei actio- frumentum virga czedere, inquit S. Gregor. nes circumferant, nec dubitent, quin majo- nifi re&itudine judicii a vitiorum paleis virtue- 0; rem etiam in perfe&ione chriftiana progeifum N tum grana feparare? 9 .. fint fortituri. - ..i bu P&f. 18- IV Exoccafíionethemati s: INe pügneti:ïïtibn- ul v. 30. 7 Nece—/]ita:; l ira minimum , au£ contra snaximum , vifi contra (7 folum Regem Ifrael: poteft oftendi modus, vi- CaMTA Höc.nos peffimos facit, inquiit Seneca , Sen. ep. tia fua per examen particulare oppugnandi; quod nemo vitam fuam refpicit. Quid fa&uri 89. $, fimus, cogitamus, & idraro: quid fecerimus, Q ut fcilicet . contra unum duntaxat, pugnetur , exemplo Horatii, qui contra tres Curiatios non cogitamus. Atqui confilium futuri ex X p- pugnansfugam fimulayit, &dumbhacratione 'preeterito venit. D a V1l. Ephratzeia Gala aditis interrogati, qui Iu&. 12, eífecit , ut obinaequales vires inæqqaljter quo* efrem ? V. 60 i 116 Bibfiothece IBManualhis : Concionatorta Rom n eH'ent, & vocem Schibolet , hoc eít , ' fpica II. Alphonfus Rodriquez. p. z. tr. 7. 7115& (h 20 pe eranis plena proferre juffi, quia Sibboleth, II Jéremias Drexelius in Trismegifto l. 1. ideft, culmus grano vacuus, pro Schibbo- leth dixerunt, pro hoftibus agniti & jugula- IV. Jacobus Alvarez de adept. virt. l. 3 p.f. n ti funt. Idem multis in judicio extremo e- - fe&. 2. c. g. &feq. V. Mathias. Faber conc. 6. in Dom.4 poft veniet. Pent $. XIV gt s Antomus Dauroltius in Catech hiftor. AUTHORES. cs tit. 19. . VII. Ph1hppus D' Outremam in Paeda-T L ]oannes Bufszeus in V1r1dar1oVerb Con 5 Hlef mï fcientize examen. Chnfhano P. 2« €.13- epl& à pelol. dj f (WWW&E ) 6 Greg jo5. p« gr TITUL US .LIF. EZCC , n Ü E*(EMPLUM qU fiem ho lh te $ ] VI Exemplum efto fidelium in verbo & r. Tim, 4. QUOAD ESSENTIAM converfatione, in charitate, in fide, in ca- Y: 12 p ftitate, ut profe&us tuus mamfeüus flt 0- p4 efinitio. mlbus [ It fa&um aliquod ad imitationem aliis ATE QUIS fapiens & dlfmphnatus inter Jac. 2.. ]il vos? oftendat ex bona converíatione ope- V: !3 jo of h6 propofitum; fienim in occulto & abs- ratlonem fuam in maníuetudine fapientize. q que arbitrio aliquid fiat, aut admira- tione potius, quam imitatione fit dignum, Nece[fita s. exemplum dici non poteft. Í - VIII. Converfationem veftram inter gen—ï Pet. 2, V« I2* $ Den, Divifio. tes habentes bonam , ut in eo, quod de- iil jn tre&ant de vobis, tanquam de "malefa&to- j lL Dividitur in bonum & malum ; 1llud ad bonas a&iones imitandasallicit; hocad pec- ribus, ex bonis operibus vos confideran- dem in cata perpetranda incitat, & plerumque Ífcan- tes glorificent Deum. Q u dalum a Doctoribus vocatur IX. Neminui dantes ullam offenfionem , 2. Cor-ö- d ut non vituperetur minifterium noftrum. MED - I AGus Utzlzta: S hn fu. f IIT. Primus eft, fofo faZo ad imitationem al- X. Quod, cum vidi(fem , poful in corde Prov.24. el $ meo, & exemplo didiei d1fmphnam V.32* licere; quomodo feniores coram junioribus XI. q eccantes , exemplum malum dare dicuntur. Scio enim promptum animum ve-a. Cor. g. Jud. 9. n. IV. Secundus , etiam sninis vel pramiis ad iï:rum pro quo de vobis glorior apud Ma- V 2 ! 48» imitationem | allicere : quomodo Tyranni olim cedonem. Quoniam & Achaia parata eft SHier Chriftianos ad fidem deferendam impulerunt ab anno praeterito , & veftra semulatio pro- eaile vocavit plurimos. m ö $ II. XIL Mementote præpofïtorum veftrorum, Hebr. 1. EX S. SCRIPTURA qm vobis locuti funt verbum Dei, quorum V. T* N intuentes ex1tum converiatmms ; 1m1tam1m $ Grer Qualita . fldem tommin f lt Luc.12, L. Sl nt lumbi veftri accintti , & lucernæ at- . XMI. Exemplum accipite, fratres, labo- Jac. 5 35 dentes in manibus veftris. ris & patientiae Prophetas, quilocuti fünt V- 19* Tbid. c.xI. II. Nemo accendit lucernam ,. & ponit in nomine Domini. Ecce beatificamus eos, V. 33. t eam in abícondito ,. neque füb modio, fed qui fuftinuerunt Sufferentiam jJob audiftis $. Chnt fuper candelabrum, ut qui ingrediuntur , & finem Dcrmini vidiftis, quoniam mifericors lumen videant Dominus & miferator hO 23 al tl Rom. 15 II. Unusquisque veftrum proximo fuo pla- v.2 ceat in bonum ad aedificationem Éxemplum ualum. | Matth. 5 IV. Sic luceat lux vefira coram homi- XIV. Vzee homini, per quem fcandalum Matth.18. Í V. 196 nibus, ut videant opera veftra bona, & venit. Qu1 fcandalizaverit unum de pufillis V* * &T S.Igu ii qui in caelis ut fu- 8 ii glorificent Patrem veltrum , € itis, qui in me credunt , expedit ei, iph fpendatur mola afinaria in collo ejus , & de- Tit.a.v.7 V. In omnibus przbe teipfum exemplum mergatur in profundum maris. bonorum, operum, in doGrina , in integri- XV. Peccantes in fratres, &parcunentes ;.Cor. 8. confcientiam ipforum infirmam, in Chriftum v. v2 tate, in gravitate, verbum fanum, itrepre- — Í— henfibile. peccatis. N i Greg l bl mor. XVI i Titulus LIV. Exenplu. TY | Rom.t4. XVI. Nollcibo tuo perdere illum, pro quo dominationem potentie, fed authoritateni l |vV:13-& Chrittus mortuus eít. Noli deftruere opus 20. Dei. : fuadet vit: , cum imperio quippe docetur, quod priusagitur,quamdicatur; nam doctri- XVII. Ne ponatis offendiculum fratri, vel nze fübtrahit fiduciam , quando conícientia ;lbid.v.lg. candalum. preepedit linguam. ] f S. Petrus XIIl. Doctor di&o fa&oque, Magifter verus, j* Chryfol. 55 IIIO quod verbo adítruit, demonftratexemplo ; m aà- fer. 167. L. gifterium, ftat de fcientia, fed magiíterii au- EX SS, PATRIBUS ET DOCTORIBUS. thoritas conítat ex vita, docenda faciens , obe- dientem perficit auditorem ; docere factis fola exc Qualitas. eft norma do&trinze , do&rinain dictis fcientia S.FHier. in L. omus Epifcopi & converfatio quafi in eft, infactis virtüs, fcientia ergoilla veraeft, epift. ad fpécula pofita , Magiftra eft publicae quze fuerit mixta virtuti, illa divina eft, non | Beliod. qifciplinz, — Quidquid fecerit, id fibi omnes humana, Evangelifta probante, cum dicit : faciendum putant. Quia cepit ;Jefur facere, €9 docere. S. Greg. IIl. Qui in occulto bene vivit , . fed alieno XIV. Foseflis lux mundi: fic luceat lux veftraEafeb. coram honinibus , ut videant opera vefirabona €9 . Gallic. ho.5- füp. profe&u minime proficit, carboeft; qui vero L] om.in c, inimitatione fan&itatis pofitus, Jumen re&titu- Lux eítis; & fermoneigitur & operelucere de- $. Matth dinis ex fe multis demonftrat, lampas eft, betis; magis autem operando. quam loquén- uja & fibi ardet, & aliis lucet. do proficitis, quia major eit fplendor operis, & Tin4, Idem ho. MI. Sicfit opusin publico, quatenus in- quam fermonis; unde non ait: ut audientes 1« ^ 12 &1. tentio maneat in occulto, ut & debonoopere bonum veftrum fermonem,glorificent Patrem;s 0 proximis praebeamus exemplum , & tamen fedquidait? Utvidznter opera vefira bona , glo- y perintentionem , qua foli Deo placere quzri- rificent Patrem ve[irum. inus, femper optemus fecretum.: XV.Sermo actione deftitutus, nonultra au- S.Tfid. Pe» &t Ju.5, Idem l. IV. Nullum egoconfilium melius arbitror, remgraffatur; quiautemab actione animatus !uc 03- re. Y Ig- ep- 202. £ - 19. imnor. quam fi exemplo tuo fratrem docere ftudeas, eít, ut qui acris & efficax fit, aite penetrat, ani- s quze oporteat fieri,provocans eum ad melioar, mumque attingit. & coníulens ei neque verbo, neque lingua, XVI. Vitanoftra jubeat, linqua perfuadeat, S. Atban. m- ï' Petl 2! fed opere & veritate. quia plus authoritatis geftat exem z plum, & i"' ex :rt.ad [2 S. B/ern. V. Noveris hujus Trinitatis Sacramentum gerit appetentiam fui. " in Epi&. in nulla fruftratum a te, fi pafcas verbo, pa- XVIli. Cumfueris fratruminftitutor , & re-S. Doto- 1 theusDos L- fcas exemplo, pafcas orationum fuffragio. &or, eos potiffimur cura cordis feveritate , & : : [dem in VI. Pulcherrimus ordo eft & faluberrimus; vifceribus mifericordize inftruere, eos verbo & &ri?. 17. ep. 72. ut onus, quod portandum imponis, tu portes, exemplo, quae agenda funt, edocens, atque ex- 1,2-60!160 v' 3' &ex te difcas , qualiter oporteat aliis mode- , .emplomagis & opere, cum magis operentur yari. exempla, & fortius movcant. VII. Propter eaSanctorum Lvitas & conver- XVHL Optimeper hanc domefticamavemS. Greg. l S.Chryf. ^firlüp. fationem in divinis fcripturis preefcriptam en. Cgallum ) Praedicatores figuificantur fimul &5* mor. c. Á je 'P;;s;aq Scriritus fan&i gratia reliquit, ut diícentes, docentur, quomodo docere & reCte debeant, quod licet ejusdem fuerint naturze , virtutibus & efficaciter queant, nimirum fi prius alas ex- e* 'l. Cotugl : cutiant, quam cantent, & ante fe in fanttis ä- V- 2' tamenítuduerint, nefimus nosignavi, & de- & fidesiniisdem exercitiis. operibus exerceant, quam fanctitatem verbis E6 Hier. VIII. Delicatus magifter eft, qui pleno ven- commendent., À 'aft [ ep. ad Ne- Accufare avaritiam tre de jejuniis difputat. Neceffitas. ] pot. &latro poteft. Sacerdotisos, mens manus- j, Ht 1 que concordat. XIX. Debet prius dominari fibi , qui caufae S. Laur, conftitutus eft judex alienze. Ridiculum eft ,J uft. de ; n"t fl S.'Greg. IX. Debemus penfate, quod a Domino hrifti ho.17.in fan&is Apoftolisdicitur, & per Apoftolos no- afpicereforis in Cathedrarefidentem, & intus agonö C. uc. bis: Vos eftis fal terrze ; fi igitur fal fumus , in paffionum fcetoribus fepultum. e (* Jac- sl XX. Nefício, qua fronte, vel qua con fcientia äAug. condire mentes fidelium debemus, ut, quis- nt V: IO' quis facerdoti jungitur, quafi e falis tactu ae- cum omnibus Sanétis partem in zeterna beati- fer- 61.de ternze vitze fapore condiatur. tudinehabere defideramus, quorum exempla ^*!P- )?, '$ 3 fequi in rebus minimis non acquiefcimus. S. Chryf. .X. Externze dignitates merito ex fignis ex- J ho. 23.'ad trinfecus circumpofitis manifeftze funt, no- XX|. Habere non poffunt firmitatem , quae La&ant, de vera poP. ftras autem ab anima notaseffedecet. Fide- doceas, nifi ea prior feceris; quia hominum na- apient, lem enim non ex folo munere videri oportet, " tura proclivis in vitia, videri vult non modo, * fed ex vitze novitate. cum venia , fed etiam cum ratione peccare. h S,Ign.in XI. Qui profitentur fe Chrifti effe, nonmo- XXII. Homines maluntexempla quam ver- Idem. n6 & ba; quia loqui facile eft, preeftare difficile. Ji$ ep. 14. ad doexiis, quze dicunt, fed & ex iis, quze fa- S. Chryf. JPQ ciunt, cognofcantur; ex fru&u enim arbor . XXIII. Si manum non contineas , neque hom.4. ad dignofcitur. Preeftátenim effe & tacere, quam impudicam coerceas linguam ,^ qua ratione admirabituris, qui gentilis eft, noftrze fidei * Tit. , loqui, & noneffe, nonin fermone regnum Dei, fed in virtute. dogma; nequeenim ex verbis dogmata, ve- Em VI [20 - S.Greg.1. Xll. Hocautem , quod di fcipulo Paulus rumexipfisrebus; atque vita, gentiles, in- . dicare confueverunt. 21.mor, ajt: Pracipue hec, €$ docecum omni imptrio, non F ff ff XXIV. j .e' 70 R. P. Lohn. Bibl. Man, 7 om. L. À Bibhothece Mannualis - Concionatorice 718 S, Profp. XXIV. Nulla alia facerdot s doCctrina debet amet. In plerisque jufti afpe&tus, admonitio 0, T. de eífe, quam v ta; fatisque auditores poffunt pro- correctionis eft, perfeCtioribus letitia eft. S- Grego d 4 vità con- ficere, fi a doctoribus, quod vident piritualiter XXXIII. Volantialanimalia fe viciffim feri- 24 moraf: k templat. c. 25. fieri, hocfibi etiam fimpl:citer audiant preedi- unt alis fuis, quia Santtorum mentes in eo, cari. D quod füperna appetunt confideratis invicem $A S.Chryf.: XXV. Nilfrigidus doGore, qui verbisdun- alternis virtutibus excitantur; ala enim fua p m hom.13. taxatphilofophatur: nequeenim hoc doGtoris, me percuffit, qui exemplo fan&titatis ad melius j inAc3. fedhiftrionis, & hypocritze eft, adeoque Apo- accendit; & alamea vicinum animal ferio, fi ftoli prius vitee exemplisco ebant,dein de ver- aliquandoalteri opus bonum, quod X oftendo. -imitetur, T bis, quin potius neque verbis quidem erat o- à us, cum clamarent opera. . XXXIV. Sunt nonnulli, quos ad amorem Idem l. 2; i S. Bern. XXVI. Illius Do&oris libenter audio vocem, fer. 59. inqui non fibi plaufum, fed mihi plan&tum mo- dicamenta fuccendunt. coeleftis Patrize , plus exempla, quam prae- ^** ant, veat. Vereturturem exhibes, fi gemere doce- - XXXV. Fit plerumque in audientis animo Tpid. in i as; & fi perfuaderevis, gemendo id magis, duplex Adjutorium in exemplis Patrum , quia procem. eï quam declamando ftudeas, oportebit. Exem- amore venturze vitze ex preecedentium compa- |/ plum fane tum inaliis multis, tum vel maxime ratione accenditur, &, fi fe aliquid effe exifti- hocin negotio verbo efficacius eft. Dabis voci mat, dum meliora dealiis cognoverit, humi- $ Thor tu?e vocem virtutis, fi quod füades, priusillud liatur. Villat eonc, 2 tibi cognofceris perfuafiffe. Validior operis , XXXVI." Dabis voci tui vocem virtutis, fi S. Laur, " uftin. l. pon 2 quam oris vox. Fac,utloqueris, & non folum quod fuades, tibi prius perfuafiffe cognofcaris ; Qui. j me facilius emendas, fedte quoque non levi li- inter. de confl, validior operis, quam oris vox gü. Fac, ut lo- ueris. ^ Matth.zgi berasprobro. Non jam pertineb;tad te, fi quis 4e dicat: Zligant onera gravia €9 importabilia, €$ XXXVII. Illa voxlibentius Auditorum cor- S. Greg. ä imponunt ea inhumero hominum , digito autem [uo da penetrat, quam dicentis vitá cominendat, P-2: Paft. e 20 $, Grer, nolunt eatmovere ; fed nequeillud verearis, opor- quia quod loquendo imperat, oftendendo ad- 1 ]. 2 mot Rom.2. tet: 7u qui alios doces , te ipfum nou doces? juvat, ut fiat. á 6l cïlff'md. l XXVII. Claras fuas maculas reddunt , fi illi XXXVIII. Non difficile zeftima ad quos multi refpiciunt, aliqua reprehenfione jam fa&tum confpicitur. 2 i 5. epï&. fordefcunt; alioqui expeditnon videri, quam XXXIX. Tonitru erat ejusorati 0, quia vita S. Nazian, cunctorumiirrifione fignari. Omnes ergo, qui erat fulgur; unius namque fplendor alterius de5-Bafil, gratiarum celfa petimus, vitiorum humilia de- incendium eft. , ( $Bern.in leramus: fitin nobis frons libera, utaliorum XL. Apudnosetia m fepulchrum S. Eufta- ,s,bhryf,. '. fer. de S, poffimus emendare peccata ; . zequat crimen chii Antiocheni Epifcopi eft, & nonin Thracia tr.4. in , omne, quod iaquinat &ideo diffimilis a b accu- tantum, ubi mortuus eft, & fepultus. Monu- ^uttacn. Dened, tj fato debeteífe, qui judicat. . menta enim Sanctorum non loculi folum funt ( S. Aug. XXVIIL Nemo Í^ circumveniat , fratres &thece, &columnzeacliterz ; fedres prae- $. Ambr, f. 263. chariflimi, nullushomo fibi (olummodo vivat, claregeftze, ac fideizelus, & fana apud Deum fer, 23 de & ficut frequenter fuggeffi, quantoscunquea- confcientia; fiquidem omni columna fplendi- » liquis exemrio fanQte vitee zedificaverit, cum dior hzec Ecclefia Martyri eftere&ta , quae lite- tantis & protantis mercedem retributionis be- ras habet non mutas, fed quze rebus ipfis bucci- atze vitze accipiet, & quantiscunque exem- naclarius memoriam ejus przedicant, ac cele- plum malae converíationis, etiamfi illi eum britatem, eorumque, qui adfunt, uniusquisque non Íequantur, proebuit, pro tantis fe malis San&i illius eft fepulchrum, fepulchrum ani- ïg rationem noverit redditurum. » matum , atque fpirituale. Nam fi cujusquam S. Clem. Sleofa Alex- l. 5' XXIX. Omnis doGrina generatio quzedam veftrum, qui adeftis, confcientiam explicuero, in feft ftcom. eft, ut, quemadmodum homines non generan- Sanctum iftum intusin mente veítra reperiawa * tür, nifi in perfe&tione zetatis, & virium, ita diverfantem. Aïumpt. XLI. Ibi(inreligione) alteriusfervore ex- Thom. nec fil:os fpirituales, nifi a perfe&ione virtu- emp tumþ progigni contingat. citatur, alterius humilitate docetur, iftius obe- et, 2. ad ) dientia movetur; ibiinvenit, quostimet; ibi Novit. Utilitat:. habet, quos diligit, &fic ex omnibus proficit; S.bhtyf. XXX. Multo fidelior & certioreft, do&rina ho;22.ad ibialterius correptio ejus fitadmonitio; ibi a- diédis. ol dR OO MRSO — A L ao operum, quam fermonum. Nam qui talis eft, lienum periculum proprium eft fpeculum; ibi pop. etiam filens & cumnon videtur, docere poteft ; homo portat, & portatur. g & alios quidem; qui illum vident, alios vero, So Aug, l. XLM. . Quemadmodum juftus lzetificat cor S.Ambr. : & . quideilloaudiunt; & multafruetur Dei gra- innocentium, cum videtur, ita & improbi jufto- in PC 118. er. IO. tia nontantum propter fe, fed & propter alios, rum cognitione torquentur: quia vel tacitis qui illum vident, & incitentur, ut glorificent S Gs Sanctorum moribus arguuntur. Torquet ca- i Pa&or, : Dominum. Talis per mille linguas & multo ftitas incontinentiam , avaritia 4m liberalitas, plures, gratias referet & laudes Deo.. impietatem fides. $. Valer. AXXI. Cito fedet XLIII. Nonenim coeli voces emittentes , in- S.Chryf. - Ep.ho.17- exemplis. animis , quod docetur quit S. Chryfoft. Deum glorificant, fed alios !9- 25- ad L] S Ambr. : XXXII. Eftinfitu mbonis, utcaftum pudi— per afpectum ad hoc inducentes , & tamen fup. Beati cus | (5 pientem prudens , mifericors liberalem ipfi dicuntur coeli gloriam enarrare: fic & vi- SDnnis imwacul. affe&g pio diligat, & virtutes fuas in aliis tam præferentes admirabi! em, licettaceant, m Deum Titulus LXIF. Exemplum. 119 l Deum glorificant: cum alii propter eos ipfum maligna exemplo perniciofo, fcändali occa- l2 $ Cre " glorificent. Non en m tam ex coelo redditur fione pervertit animas, quas redemit, quam a 4 Ronals admirabilis, quam ex vita pura. Nam & c?elo ]Judzeo, qui fanguinem fuum fudit? S. Chryf. 1l longe melior homo , & poteít ejus ornatu LliL.Si nou habueris opera, tantum lo- ho. 38. ad | fplendidiorem animam polfidere. quens, non profuifti, fed & potiuslzefifti. Me- ! S. Aug.in ALIV. Quia incredibile videbatur homi- Opo ,. 109. lius eft tacere, Quare? opus mihi reddis im- nibus, quod promittebat Deus, ex hac morta- poffibile. Cogito namq; quod, fi tu tanta diffe- litate, corruptione, abje&ione, infirmitate, rens non efficis, multo magis ego venia di- ] pulvere & cinere, futuros homines zequales gnus fum. Angelis Dei, non folum fcripturam cum ho- LIV. Simia in te&o, Rex fatuus in folio fe- S. Betn. l. Q ln , minibus fecit, ut crederent, fed etiam fidei dens. Monftrofa res, gradus fummus, & ani- 2- de con- E' iala i fuse pofuit mediatorem unicum Filium fuum, ius imus : fedes prima, & vitia infima: lingua "** ut qua nos via perduxturus effet ad illum fi- magniloqua, & manus otiofa: fermo multus, . DT t & fru&us nullus: vultus gravis, & a&tus levis. iA proom, nem, quem promifit per eum iplum Filium fuum, & oftenderet & praeberet. Parum enim $. IV. erat Deo, ut Filium fuum faceret demonftra- ja EX LIBE LLO DE IMIT N torem vize, eum ipfum viam fecit, ut perillum ATIONE * "Phom. ires, regentem te, ambulantem per fe. . CHRISTI. Villan. ALV. Vere exemplum , quam verbum, $ La " conc, 2, I. Intuere SS. Patrum Vix;ida exempla , inj, 5.c.18; $ ufin, " omines magis movet ; & propterea Spiritus Dom 2. SanGus, hujus artis traditor & inventor, quibus vera per'e&io refulfit , & religio, $. 1. ) " ipter, deconil, Quadr. Íciens quantum ad bene vivendum proficiat & videbis, quam modicum fit, & pene ni«hil,/ . quod nos agimus. imitatio, fere per totam Scripturum varia -5 Gte, fanCorum exempla paífim fparfit, & fideli- II. Ubique profe&um tuum capias, ut fiLib. r. c. a bt bona exempla videas vel audias, ad imitan- 25- $- 5- p* bus imitanda propofuit. dum accendaris ; fi quid reprehenfibile con- S. Greg. XLVI. Scriptura facra narratge Pcä Sanco- l 2. mor. rum, & ad imitationem provocat corda infir- fideraveris, cave, ne idem facias. C, I. ]il Dati fant in exemplum omnibus Reli- L.r.c. 18. Q $, Anjr, morum; & dum eorum vi&ricia fa'&a com- giofis, & plus provocarenos debent ad beneS- 4- memorat, contra vitiorum prelia debilia no- 2 Sariam, ftra corda confirmat, fitque ut minus niens proficiendum, quam tepidorum nuinerus ad relaxandum. inter certamina trepidet, quo ante fe pofitos ]V. Si re&um cor tuum effet, tunc omnis L. 2. c. 4. tot virorum fortium triumphos vidit. $Nf S.Bern.in XLVII. Sermo vivus & efficax exemplum creatura fpeculum vitze, & liber fan&ze do-S.1- : 24 i08, &rinze effet. fer. de S. eft operis facile faciens fuadibile, quod dici- Bened. N M tur; dum monftratur factibile, quod fua- V. Etfi *onerþ'fa fit praefens vita, fa&ta eft ta- L.3. c. 18. t detur. men jam per gratiam tuam valde meritoria, 3- ? atque exemplo tuo Santtorum tuorum vefti- S. Ambr. XLVIIL Quamvis difertus Orator facundia i :fer. 23.de fua me doceat, id tamen , quod utile eft, me- giis, infirmiis tolorabilior & clarior. i, e VI. Vita tua via noftra. Nifi tu nos przece f- Ibid. $. 3. lius difco exemplo Sanétorum quam affertio- fiffes, & docuiffes, qui fequi curaret? Heu, D ne verborum. Citius mihi perfuadent oculi, quod cernunt, quam auris poteft iufinuare, quotlonge. retroque manerent, nifi tua prae- Auditur enim, cito irrepit clara exempla infpicerent! quod practerit. Id oblivio, oculorum autem hiíloria femper infpicitur. $. VI. Aä' vitaf. .EXEMPLA CATHOLICA 0 S.LeoS. XLVIX. Licet omnem Ecclefiam, quin EXTERNA. in feft. toto eft orbe terrarum, cunétis oporteat flo- Atfuümpt. rere virtutibus, vos tamen preecipue inter Qualitas. (- Thoml czeteros populos decet meritis pietatis excel- Kemp, . lere, quos in ipfa Apoftolicae petrze arce fun- riftus, tefte S. Bafilio, ideo naturam S. Bafil. c. ^ fr. od a Con- Jl Noril, datos, Domious nofter Jefus cum omnibus humanam fufcepit, ut in fe velut ta-2. in Mo- redemit, & B. Apoftolus Petrus prae omnibus bula quadam veram nobis pietatem depinge- ,a. j ret, eamque omnibus ante oculos ftatutam erudivit. ) Exemplum malum. pro viribus imitandam ceu archetypum pro- S. Aug, 1 .L. Qui in confpeítu populi male viv.t, L poneret. Nec enim alia de caufa corpus noftrum geffit, . nifi ut, quoad fieri poífit, ad af S.Ambl'. ; dePaft. quantum 1 nillo eft, eum, a quo attenditur, TTUNTLA occidit. imitanda vitz ipfius ftudia nos cqnformel- : , fef- Io' $. Greg. Ll. Nemo amplius in Ecclefia nocet, Inus. i- in Paftor. quam qui perverfe agens, nomen vel Ordi- II. De B. Virgine fic loquitur S. Ambrofius: S.Ambr. pnem Santütats| habet. Delinquentem Sit vobis tanquam in imagine defc ripta vi-l. 2. de ) namque hunc redarguere nullas praefumit, ta B. Marize , in qua velüt in fpeculo reful- Virgin. n | & in exemplis culpa vehementius extendi- get fpecies caftitatis & forma virtutis. Hinc hOl Qä'ad tur, quando pro reverentia Ordinis peccator fumatis exempla vivendi, ubi tanquam honoratur. i in exemplari Magiftería expreffa probitatis, n pOPn S.Bern.in L1I. Non tibi videtur graviorem ab eo Chri- quid corrigere, quid fugere debeatis, often- j ferm. ftus fuftinere perfecutionem, qui fuggeftione dunt. L Fffffz . IlI. S. Au- R. P. Lohn. bibl, Man. Tom. I. Bibliothece Aanualis . Concionatorim. 1580 t LIII. S. Aügufï. de feipfo fcribit: Exempla fa exequerentut, Donatus fe illlisinverecunde ( S. Aug. l. fervorum tuorum, quos de nigris lucidos & oppofuerit, Priucipis illius farze graviter de- j 1. conf, cn 2. de mortuis vivos feceras, congelta in finum trahendo, & velut alter [udas contra ejusdem pt cogitationis noftrae urebant, & abfumebant liberalitatem fremendo, & murmurando ; inter bi cxetera vero füis proecepit, ne quisquam pe- gravem torporem, neinima vergeremus, & PE accendebant nos valde. cuniam ab Imperatore catholicotransmifíam 1V. Francifcus cum fratre fuo exiens ut recipere praefumeret; at vero quid tandem e- lo Vita. venit? omnino videlicet oppolitum illius, f concionaretur , cum totam civitatem cir- cumiviífet, denique domum rediit, dicens, quod Donatus machinabatur, irritum erat; IY fe exemplo concionatum effe. populus, namque oculos, magis autem cor Surius in V. S. Dominicus, fciens homines magis füaum , aperiens ad videndam, & confideran- vita 4. exemplis, quam verbis moveri, incredulo- dam Conftantis pietatem, Impoffibile effe di- f Aug. cebat, quin fides, quam lmperator profite- rum familiares, Dominasque nobiles adivit, d ibique in fumma vitze aufteritate & fanctitate batur, veriffima, & indubitata effec, utpote n cum focio vixit, ut exemplo, & fan&a qua- quae cum tanta compaílione & charitate hi conjun&a erat, e contra vero Donatiftarum dam, ut ipfe ajebat, hypocrifi eos ad veram ji fidem alliceret. - fectam falfam, atque hzereticam effe dixerunt; C0 VI. S. Macarius, cum alicubi mirze fan&i- utpote qui ex operibus mifericordiz, quse a fet Rodr. p.r. tatis monachos vidiffet, domum reverfus di- fan&is viris illis. profufis manibus fiebant, E xit:vidi monachos,fed non füm ego monachus. fcandalizabantur, & pervertebantur. fn VIL S. Thomas Aquinas acta fan&orum XIII. S. Bernardus, cum monachi fu iilli di- S.Bern, cerent , fe filentium fervando nullum aliis fo- er, 2. e q Patrum affiduo in manibus & pe&ore fere- V. bat, ut ex eorum recordatione ad imitatio- dalibus fuis voce & ore praeftare poffe emolu- nem accenderetur. mentum, refpondit: Non deerit certe, quod ft :— Nos facias, tactummodo charitas fraterna non de- pd S. Cypri. VIII. S. Cyprianus dicere folitus e ( de bono Philofophi non verbis, fed factis, fumus : non fit; nullum ergo confilium melius arbitror, li quam fi exemplo tuo fratrem docere ftudeas, pat.S.3. loquimur magna, fed vivimus quafi fervi, & ( cultores Dei. qu:e oporteat fieri, provocans.eum ad me- Q S. Franc, iX. S. Francifcus fuis hoc documentum liora, & confulens, non verbo, neque lingua, ( inopufe, dedit: Confideremus , fratres, vocationem fed opere & veritate. coli, 2. K noftram , qua vocavit nos mifericors Deus, XIV. Laurentius Suri usde S.T.delano Mardifurius 7 Vl'tall I' non tantum pro noftra, fed etiam pro multo- tyre refert, quod multos infideles per fuam Jan. vitze. modeftiam , exterioremque morum T 8- n-;- cu rum falute, ut eamus per mundum exhortan- fp :do omnes, plus exemplo, quam verbo. Hinc compofitionem ad fidei noítre veritatem fra Lyranus ipfum verba illa Cantici S. Annzeita agnofcendam induxerit; Unde Maximianus f declarare folitum fuiffe fcribit : Sterilis peperit Imperator pro tribunali fedens, ut illum ad plurimos: €9 qua multos habebat filios , infirmata martyrium condemnaret, timensque, ne id efi ; Sterilem dicebat fratrem fimplicem, offi- ipfum fibi eveniret, ipfum procul ab oculis ül tio cium przedicandi non habertem, per quem & confpectu fuo collocari praecepit. flo generantur filii, id eft, Ecclefia Dei. 1. Cor.4. XV. [n vita S. Abrahami Eremitze legitur, Vitze PP. ipfum quidem omnibus viribus inid connifum l. . c. 6. i Ín Chriflo Jefu per Évangelium ego vos genul ; talis frater fimplex exemplari vita plus pro- fuiffe, ut paganos nonnullos obftinatos ad ve- ficit fibi & aliis, quam preedicator verbofus; ri Dei notitiam perduceret, veruntamen mul- h - & idem dicendum de aliis fimplicibus perfo- to tempore in vanum laboraífe, poftquam ve- €0 de nis, quae funt vitze exemplaris. ro multas ab iis recepi(fet injurias, verbera, & Tertuil, X. Tertulianus oiim gentilibus, Chriftia- contumelias innumeras , cum afpera omnia t pateretur; magis ac magis amor ejus & chari- f de f'all. nos, quod parum loquerentur, accufantibus, Hefeor c. 6. bis verbis refpondit; Etfi eloquium quiefcat, tas augebatur. Undefactum eft, quod die qua- Bost H ipfe habitus clamat. dam fimul congregati, hos inter fe fermones fe Xl. S. Bernardus de Malachia Epifcopo mifcuerint ; Cernitis tam magnam patientiam St.lo, S. Bern. de vit. S. dicit: ipfe regula erat fratrum, legebant in viri, & ineffabilem circa nos charitatem, quo- d Malach./eius vita, quomodo converfarentur. modo in tantis tribulationibus, quas ei intu- (0 Utilitas. . ln limus, nequaquam ex hoc loco difcefferit, Baron. XII. Quando in Africacumtanto integrita- neque averfus eft a nobis, fed cum gaudio di dei difpendio Donat ftarum perfe- magno fuftinuerit univerífa? Unde nifi effet on nv 20' cutio effervefcebat, jamque Donatus Epifco- Cut afferit) Deus verus , quem praedicat, & l pus innumeros pervertiffet, eorumque ani- regnum, & paradifus, ultio quoque malorum, Mi mos fuis imbuiffet erroribus ; Conítans Im- noa hanc tribulationem pateretur inaniter. (0 perator duos viros fanGiffimse vitz, fum- Venite itaque, credamus in Deum , quem üt maque pietate praeditos , Paulum videlicet predicat; pariterque omnes in Ecclefiam & Macarium, velut Legatos fuos illuc mifit, pergunt clamantes atque dicentes: Gloria Manf i cm in' 6, fimulque cum illis copiofiffimas illuc elee- Deo coelefüi, qui mifit famulum fuum, ut Q mofynas ablegavit, füb praetextu eorum nos ab errore falvaret. i i XVI. In annalibus Capucinorum fcrib it*Uï'*, Annal. paupertatem Ínublevandi, revera tamen ut f populum hoc modo liberalitate fua bene- quod cum Angelus Gioiofa ( qui Dux, Par & Capucc. ] ficiis affe&tum ad unionem cum Ecclefia ca- MarefcallusFrancize fuit)ProvincialisParifien An- 1608. tholica ineundam alliceret, & provocaret ; ac- fis effet,& noiiullos FlandrizeConventus yiüta— " la ciditautem, quod,dum Legati Impexator?s juf- Titulus LIF, Exemplum. 781 tet, atque circa vefperäm in caftellum quod- XX. De Alphonfo Rodriquez Coadjuto- Vita !. x, dam , cujus Dominus haereticus erat, perve- re e Societate Jefu fcribitur, quod folo afpe- c. 11. niffet, ab eodem Domino charitativum pro- | &u ejus, qui eum intuebantur, componeban- pter Deum hofpitium petierit ; qui illum in fta- tur,& movebantur ad. devotionem & defide- bulum quoddam duci juffit, quod tec&ti ex- rium ejus imitationis ,eo quod fervor interior pers, & femidirutura erat, in quo no&e illa illius, per omniaejus membra & fenfus , tan- j magna cum lzetitia commoratus fuit; dilucu- quam vaporem quendam effunderent , & fu- lo vero fequenti cum abinde recedens, initi- mum ex igne inclufo. Porro, ut alibi in ejus nere quendam dicti Baronis amicum obvium vita additur , cum tanta modeftia miffee mi- [ l haberet, ab illointerrogatus,quomodo a dicto niftrabat, utcircumftantes, eo vifo, compo- Barone tra&atus fuiffet, refpondit; optime, nerentur, & ipfi Sacerdotes tantum fciendo illum affiftere , accenderentur fervore , & ex- & quidem valde te obteftor, ut magnas illi nomine meo pro conceífo hofpitio gratias traotdinaria devotione. Ideo multi fzeculares agas. Quod cum ille apud praefatum Domi- utriusque fexus procurabant adeífe miffze, j num exequeretur, isque, quinam ii Capucci- cui miniftrabat Alphonfus, quia experieban- ni fuerint, abillorequifiviffet, mox ut unum turinfe, ejus afpe&u folo, fingulares valde in ; illorum Patrem Gioiofam fuiffe intellexit, corde fervores excitari. XX. Duo aulici Theodofüi , ex le&a S. Jul. Fat. ä. confcenfo equo celerrimo curfu ipfum eft in- fecutus , cumqueadillum veniffet, ad ejus pe- Antoniivita usque adeo immutati funt, ut demort. des proftratus veniam ab eo petiit; cumque fponfas, quas ducere decreverant;reliquerint, ^ ?7- -St, fanctus ille vir Baronem hunc ad hzrefin, J e, 2- d! ! & religionem fuerint ingreffi. .Adv, quam profitebatur , ejurandam hortaretur, XXIL. S. Afra, cum apud eam adhuc Sur., tantum in illo vifum a fe dicti fervi Dei hu- Ethnicam S. Narciffus divertiffet, usque adeo Ang. | militatis , mortificationis & patientie exem- exemplisab eo datis 2edificata eft, ut & bap- plum praevaluit, ut paucis abinde diebus ad tizari petierit, ,& paulo poft fidem gloriofo Oxrthodoxam fuerit fidem converfus. Quodque martyrio. propugnarit. ; , XXIII. Quidam Preelatus fsecularis , eo Spe&. ex in hoc haeretico preedicationes & doctrinze dift. s. ex Catholicorum ad errores fuos deteftandos fa- quod fuis fübditis exemplo vitze per viginti 12 ] cere non potuerunt,id tandem obtinuit virtus annos fumma diligentia przeluxiífet, in morte tanta cum zedificatione, & peractum adeo he- tanta luminis corufcatione circumdatus eft , *fas ^ : roicum ab hoc perfe&o Religiofo exercitata. ut per unam leucam & amplius ut clariffima at Vital- I. XVIl. 5S. Philippus Nerius, cum adhuc fze- dies videretur. [ 8. B. 3- cularis exiftens, poft abfoluta ftudia fua vitze Surius in VXIV. Reynerius marchio homo impudi- vitaS.Ro« fpirituali totaliter deditus effet, coram con- cus dicere folebat: nec Imperator, nec alius mualdi. fraternitate SS. Trinitatis ( quze ipfum fuum homo tantum mihi poteft metum incutere , fundatorem habere gloriatur) ante San&iffi- quantum me Romualditerretafpectus. Ante mum Sacramentum fermonem faciens, in ejus quippe vultum neque, quid dicam , fcio, ä unico tantum fermonetriginta juvenes licen- neque quibus me defendere valeam invenio. tiolos & diffolutos convertit; notatque hi- XXV. Quidam Francifcanus interroga demin - vita S, ftoria, converfiones iftas non facundice do- tus, cur ipfius conciones, licet facundiífimze, Bernardi« XLI. C, 60 &rinz & talenti fui; fed potius magnae sefti- noneandem efficaciam haberent, ac S. Ber- ni. mationis, inquaipfum obfan&am ejus vitam nardini conciones ? refpondit, fe comparari habebant , efficacia effe&tas fuiffe;. multi, qui polfe carboni calido , fed non ignito, S. Ber- eo ad ipfum audiendum accefferant, ut eüm nardinum vero ignito carboni fimilem effe deriderent,videntes homiaem laicum de ma- ob vitze fenctitatem ;;" ünde mirum videri teriis facris & fpiritualibus fermocinantem ; non debere, fi non perinde fuze, ac S. Ber- fermonis ejus efficacia capti,converfi fuerunt. nardini .conciones accenderent. N | He&or*. .XVIII. Convallo Rege piilfimo in Scotia XXVI. Dum Ludovicus Granatenfis no&u P. Jo.Rho Boet.Hi Scot. 1. 9. 'regnante, religio Chriftiana mirandum in mo- acriter in fe flagellis animadvertit, duo lafci- l7- c. 5. : 22. dum floruit, adeo ut S. Columbanus de in- vi adolefcentes, qui cafu prope ipfius cubicu- duftria exHibernia eo fe contulerit , ut de in- lum przeterierant, adeo immutati fünt, ut & colarum fan&itate gaudere poffet , cumque a meditato fcelere abftinuerint, & fequenti inde reverfus interrogaretur, quzenam ibi vi- die ad confeífionem ei faciendam accurrerint. diffet miracula, refpondit : vidi unum inftar . XXVII. Quidamlatro a S. Abbate ad mo- Spec. ex omnium, Regem videlicet Convallum , qui nafterium perdut&tus, cum ei a Fratre quo- dift.g. ex in mediis deliciis & peccatorum incitamentis dam omnia neceffaria liberaliter fuppedita- 49 Z; cum monachis & Epiícopis de fan&timonia rentur,ipfevero poftea coram eo panem in , contendit, qua de caufa fuis ita eftreverendus, terra & aquam fume;et, adeo tanto exemplo ut ipfi nec aliis injurii, nec de Rege hifcere permotus eft, ut ad pedes Abbatis fe proftra- finiftri quippiam audeant. verit, & in poenitentiis poftea fufceptis alios Manfi difc XIX. Celebre eftillud Ebbase AbbatiíTze fa- .nþ e omnes fuperaverit. cinus, quze ne periclitantem per inimicorum XXVIIL [oannis Mendozze fervus Ma- Hift. Soc, ä incurfiones caftitatem contaminaret, labia hometanze fuperftitionis , cum nullis pro- P-?- ^ 1. fibi praefcidit; cujus generofi facinoris exem- miífis ad fidem Catholicam perduci potuif- '*'^ ; Anndd po plum .csterz moniales confectantes, pal- fet, folo exemplo Domini fui Societatem ; (ap! mam fibi acquifivere martyrii, fimulque illi- Jefu ineuntis permotus convertit fefe. Àn.1 ío) -n' 5 baþum virginitatis lilium cuftodiere. EÍiITJ XXIX. m 78 -X Bibliothecm Manuaiis Concionatorie J Bartoli VII. In Brafilia quidamenoftris éSuperio- Ibid.!. rt. Afize t. z. XXIX. Amn. 1552.in [olo przecipua civi- 6. tat Morotize, quae eft Infularum una , quze read peccatorem quendam ad converten- "7 .8. p Moro nomine comprehenduntur, magnam dum miffus, domiillius aliquando hominem f firagem fides paffa eft. . llli enim cives a S. redeuntem operitur ; fed dum orditur recta jl Francilco Xaverio converfi, qui fua manu monere ; nelius , refpondetaiter, vas iftud !or« p eorum viginti quinque millia baptizavit ; & didum purgares, fi aquam, cujus nihil eft do- a P. Joanne Beira folicite exculti , fübornan- mi, aíferres. Quod cum utrumque is ftatim tibus Saracenis everfi funt. Cum enim in ea magna cum alacritate feciffet ,a ionte cum a- urbe Magiftrataum unus palam fidem abne- qua rediens hominem adeo immutatum inve- gaíffet, eodem die omnes incole funt ejus nit,utin lacrymas folutus , omnem dein vi- exemplum fecuti : ita ut, ubi mane eranttri- tam füam puerorum | Brafiliorum minifterio P ientin , ginta millia Chriftianorum , vefperi ne unus dedicarit. apoput.o quidem fupereffet. VIII. Conimbricze cum noftri in millo pre- I*id.L.3. Ing. ll L Pl Eas vires exemplum in n. 83. 2p0pht' 4' (e( majoribus habet. tio effent, vererenturqueA cademici ad Patres noftros accedere, jufit P. Simon Rodericius $i, ^5. VI. Emanuelem Godinum, nuper in Societa- ;ïc tem acceptum , cultu, ornatuque. difcipuli i EXEMPLA DOMESTICP;. fà Platus l.r. extra Societatem ad tempus effe , fuo ut aV I. Q Ignatius exleCtione vifæ Chrifti ac San- exemplo reliquam juventutem ad confeffio- C- 26: Gorum, atque adeo prseclaris eorum nem alliceret, eoque cultu annum fere tranfe- pr fo exemplis commotus , atque ad meliorem vi- git, Simonis haud irrito voto. Ibid. l. 7. tam converíus eft. Ipfe vero usque adeo mo- IX. Compluti. cum anno 1547. B. Villa- n- 84' fiid, nova & Socii morbo affe&i ex mifericordia Lanciz. res fuos ad perfe&am regulam morum com- opufc. 2. pofuit, ut P. Ludovicus Confalvus faffus fit, in D. Ortiziizedibus decamberent, & iis fa- e n. 322. Íe nullo tempore lectionis vel orationis tan- K muli juffu Domini infervirent, hiadeo exem- topere ad amorem Dei incitari , quam eo plo vitze & colloquiis eorum fpiritualibus ac- Dii tempore, quo S. Ignatium afpexiffet. cenfi funt, ut duo Societatem ingreffi fint, ti "Turfelin. a Vit. l. 6. CO ? Il. S. Francifcus Xaverius in converten- alii duo quoscunque reditus fuos Societati ult, dis Ethnicis potiffimum vitze fan&itate & ex- tradiderunt. äpti&a Ibid. l. t 1. emplo utebatur; binc & ad idem opus focios X. Venetiisanno 1r551:. Joannes B lectiffimos primarios praeficiebat , authorita- Elianus adolefcens Hebraeus ductus ad P.An-"* & tem fequens Apoftolorum , qui, cum audif- dream Frufium , tum hujus, tum aliorum fo- Cnrtins fent, recepiffe Samariam verbum Dei , mi- ciorum , & unius maxime pedes aliorum la- 105-6: 14' de ferunt ad eos Patrem & Joannem Apoftolo- vantisexeimplo & pietate permotus , Baptií- tà / rum Principes.Quocirca cenfebat ad Apofto- mum fufcipi petiit. Jlbid. L a; Q lorum munus deligendos viros egregia diu- . XI. Ronte , cum hzereticus adolefcen : 3. V que fpectata fide, virtute, conftautia, & fan- in carcerem inclufusa nullis Theologis ad * b Cütate. Etin dominicsze vineze operariis pru- frugem reduci poffet , tandemS. Ignatio tra- (t dentiam magis ac fan&titatem , quam fcien- ditus, &abhoc in domum receptus eft , ubi Diewosim ,.0r,]t ; D tiam. doctrinamque expetebat. . Dicebat blande aliquamdiu tractatus, paulo poft ul- & etiam , quod boni virtus non pariat, humanas tro haerefin abjuravit, catholicam fidem pro- H artes haud quaquam parituras fine virtute. feffus eft.Rogatus dein,cur, qui antenulli ter- fi Rodriq. P. . 1l.. S. Francifcus Borgiasjutfus eft a Rege rori ceffiffet, Patrum fermone flecti fe paffus ü 9. tr. I. etiamimparatus Cathedram afcendere,dicen- fit , refpondit, feita tecum ratiocinatum fuifle, 4l vital.2. C, I7* te, fuflicere,fi nec verbum dicat, fed folo fuo fieri haud quaquam poffe, ut a tam integra, ü exemplo concionetur. innocentique vita , commodisque moribus, Lanciz. IV. S. Petrus Faber verba dividebat in ver- tantaque animorum conjuncCtione & pace, opufc.53-ba verborum, verba co gitationum , & verba vera ac germana. fides abeffet. Qualia au- n. 384» faCtorum, ac per lizec exempla intelligebat, tem fuerintexempla, quze viderat, explicat bil quae czeteris multo effent efficaciora ad per- Author his verbis: Eranttum domi preeter fuadendum. fex profeffos , duodecim fere alii , quife nuper ('f?fnens Maff. 1.14. Illzl] V. Cum anno 1551. Joannes Fernandius cum focietate conjunxerant, & fuum quis- ffüm hift.Ind.. Amanguzii ad populum diceret, & praeteriens que munus curabatalacriter.Flagrabant apud ï . Japon iputuminosillius projiceret , ipfeque eos ftudia Chrifti: Summa eratin obtemperan- line omni motu, verboque addito, linteum do voluntas;ingens alacritas in obfequiis , mi- Süï "in extraheret , faciemque abftergens concionari rusin convictu candor animi, fimplices mo- i.f « pergeret, adeo quidam Ethnicus id fpe&ans res., compofiti ad modeftiam vultus, probi- p hoc exemplo mutatus eit, ut poft concio- tatis indices, & cultusinterioris, fpectaculum & nem ad Fernandium accurrerit , & in fidein- fuperis hominibusque jucundum. Nulla nifi ftructus omniqm primus Amanguzii fit bapti- virtutis aemulatio , nulla vox querelarum. Mu- d Zatus. tuisofficiiscertabantomnes , honoreinvicem Vl. Panormi Mahometanus nobilis Colle- l pravenientes. .Solaerat de humilitate con- EW: 1.13.c.21-gio donatus, polít trienii adhortationes, & tentio, pacis genitrix & concordiee: Qui cum vll 48 Qe effentex tanta morum, nationum,azetatum va- Qs H preces, tandem nulla remagis, quam affiduis Inh uY fociorum exemplisad catholicam fidem am- rietate permixti,interfe tamep velut unum cor [ plectendam adduétus eft. t, b pus & unus fpiritgs gïon,cordiiïïme vivebar d J ut L4 Titulus LIV. Exenplum, 183 " Ibïd!, lt Mi ut non tata. hominum in terris degentium, X. Duo Reguli extra Sinarum fines po- P. Martin. 1 quam Ángelorum ccetus in humanis cordi- fiti, cum de Regnifui limitibus jam diu con- * 3 bus viderentur. Nulla virtutis difciplina prae- tenderent, ftatuerunt in Sinas ire, & Changi ftantior illorum vel coafuetudine, vel exem- zequiifimi apud Sinas eguli judicio ftare. At plo, aptis etiam ad permutandos perditos, & ubi Sinas ingrefli, vident ; unum alteri agrum conferendum ultro cedere, in via honoris prcfligatos mores. cauía cedere, certare officiis , amiffa a nemine ;; $. VII, humo tolli , in palatio prazefeCtos fe amice EXEMPLA PROFANA. comple&i ; erubefcentes , nec ultra progrefli, ajebant , fe hoc exemplo doceri ; quid fieri ex- Lirzus in 1. A relius Imperator philofophica ftudia apopht. S, 3 reducere volens,poítquam primus ipfe pediret, &qjam ipfi interfe cedere certabant. N t $g, ng. k r. Paleftram iugreffus eft , apopht, mox ompes ad fui $. VIII. N ^' fequelam peliexit. Il. Ludovicus II. Francize Rex , quia fi- lium ob valetudinem affli&tam nolebat literis SIMILITUDINES, l h imbui, effzcit, ut paffim omnes Nobiles, lite- T Qualitas. rascontemnerent, quas tamen cum fumma Iulïus Fa- aviditate reaffümpferunt , ubi Francifcum L. G cut Phtygio pretiofam auri telam con- tius c. 2r. Primumtantopereliteras amare,literatosque cidit,utopus inde pulcherrimum effi- Ts fovere confpexerunt. S ciat: ita Deus fuos Sanctos diffecari velut L Tbid. IIl. Cum magnus Alexander collo non pretiofiffimas telas permifit,ut indenobis pul- - nihil obtorto effet, usque adeo Aulici imitari cherrimum Exemplorum opus relinqueret. eum ftuduerunt, ut amicus Regis non crede- IIl. Sicut in foro plurimi opifices con- Platusl.r, retur, i colum non obtorqueret. veniunt, quorum unus panes, alter olera , €- 26- Ibid. IV 1 thiopes , tefte Ifidoro: Siculo, tan- tertius veftes vendit; ita in orbe nemo o- l tis Reges fuos amoribus profecuti funt, ut mnes virtutes habet,ut, quodipfi deeft, ab alio- ad eoruni im:tationem vivere, veftiri, come- rum exemplis mutuetur. dere, bibere, loqui ,incedere, acquiefcere,imo HIL. Sicat pi&ores , cum imaginem depin- s. Baäl.ïa il epift, ad- m & oculum unum effodere , fi Rex Monoculus gunt ab alia imagine, identidem ad exem- Gregor. eífet, folerent. plaria refpiciunt ; ita, qui fe omnibus virtu- Curtius V. Alexander Macedo interiorem Perfi- tibus perfe&tum efficere cupit, elaborare de- l. 5 6. 14- dem penetraturus, cum ad viam nivibus obfi- bet, ut quafi ad fimulachra motu & actione tam, geluqueconftrictam perveniffet, ab ea- pradita ad vitas Sgn'&Orum affidüo oculos que ineunda íatigatum militem abhorrere convertat. bid« L 3! L videret, ex equo defcendit, primusque dola- IV. Sicut qui fe comunt, continuo fpecu- Plutarch. bra fibi viam fecit, ficque effecit, ut & mili- la afpiciuat ; ita qui negotium feliciter & n moral. tes prompte fequerentur. ;i Pacatusin preclare gerere cupit, laudat orum virovruxln : VI. Theodofius Imp. cum in menfa fru- exempla fibi proponant. än. "Or. lt. galitati praecipue ftuderet, effecit, utin omnes V. Sicut Zeuxis picturus ]unonem , quin- Laägïus nobilium Romanorum menías eadem-fruga- que Virgines pulcherrimas accepit, ex qui- ia Pol. . litas penetraret,ubideeo Pacatus his verbis bus quod pulcherrimum erat, infuam imagi- teltatur : Tu» Imperator, epule locorum nem tranítulit ; ita e plurimis optimi ad ac temporum fructibus infiruuntur? hinccer- exemplum vitze proponendi ; & ex iis , quod tatim in omnes luxuriv pudor inolevit, & optimum »ftad imitationem affumendum eft. quiefcentibus legum minis, fubiit quando- VI. Sicut columbz una vifa avolante fe- Staplet.to que privatim fua poenitentia. Sic eftenim.fic quuntur omnes: pullus in armento equorum g. inDom. eft, exafperat homines im exiliens,fecum omne armentum rapit : arie- 20 poft perata correctio , tem grex omnis fequitur: fic inter homines ent. blandiífime jubetur exemplo. Clermens VII. Zeno Stoicus dicere folebat, malle fe fieri folet, utpote animal fociale, & ad morum Áiex.l. 2.unum Indum videre communicationem proclive. ] Stcom, ; qui fe fponte flammis VII. Sicut medicus ; ut infirmo medici- S. Ambr, abfumat, quam omnes de patientia audire & difcere probationes. nam przefcriptam minus infipidam ingratam- fer- 59. que effe demonttret, ipfe prius eam deguftat, S ücinsin ViII. Carolus Quintus Imperator cum ad utad fimile exemplum 2eger prompte me- ffo-a:. f, Albim fluvium cum fuo exercitu veniffet, dicinam abforbeat ; ita Salvator ; quando | 4e4- primus inauratis armis confpicius , generofo medicinam jejunii profcripfit, ipfe fibi pri- equo trajecit, quo exemplo permoti milites mus, utbonus humani generis Medicus po- mox &ipfi peditibus a tergo equorum infi- culum, quod segro daturus erat, guftat, ut dentibus fluvium ingreffi , eoque fuperato peritiam artis fuze ante in'feipfo demonttra- infignem vi&toriam retulerunt. ret, & experimentum zeger accipiens, fecurus JEneas IX. Alphonfaüs Rex Aragonum, cum mo- fit de poculo, fecurjor de falute. Silvius de dickis neretur,ut habitu plebejo, quo utebatur, re- Alph. je&o, regaliuteretur, malo, refpondit, mori- 'Nec'eljita:. bus & authoritate meos excellere, quam dia- , addif- demate & purpura. VIII. Sicut iis, qui Mathematicam cunt, Bibliothece AManualis Concionaiorie 184 V Villan. .. cunt, fi nonnunquaäï Theoricam non fatisin- XVIIL. Sicut columbarii , ut alioruta co- Anonym. D Conc. 2 telligunt, illis in pra&ica praefigurantur an- lumbas capiant, unam vel alteram ballamo potl Dom. 3. tus. Quadr. guli,circuli, velaliz figurae, uttanto magis inungunt; ita Chriftus animas Apoítolorum ipfisimprimantur, &intelligibiliores reddan- inunxit virtutum balfamo , ut alii fideles hoc E tur ; eodem modo, inquit fan&tus Thomas odore attracti cum iisdenx in coelum per- ducerentur. S, Aug.de Xl Villan. Deus nofter in Evangelio Theoriam Limi j nos docet perfectionis, quam ut melius aífe- XIX. Sicut coeli licet taceant, folo faoS.Chryf. (hr & qui, nobisque comparare valeamus, eandem afpe&u homines ad laudem Dei invitant, hom. 3. in maxime cum no&tu ftellis illu(tres apparent; jen, Jid quoque nobis demonítrat , prout pracice aol exercita efta Santtis ; ut, qui virtutum for- ita & homines perfé&i & virtutum ftellis con- N mam nonintelligit, videndo fciat.quantum in fpicui, Deum etiam filentes laud ari faciunt. XX. Sicut Heliotropium ad moturfrfolis , A!phon- uä igge-h £ fe nobis , & in czeteris Chriftianis congrega- us Arag. foit tionibus, vita unius viri fan&i infpecta, aliis ita populares ad mores Principis effor mantur, Rex. $. Crics proficiat , experieritia demonftrat. & vertuntur. d Plinius btf junior]1.2. IX. Sicutin corporibus, fic in imperio XXI. Sicut ex fanitatecapiUs anitas deri- Beyrlink. d ep. 62. graviffimus eft morbus, qui a capite defcen- vatur.in membra: ex lucefolis toti orbi com- the.2. in dit , nec aliunde fere tanta pernicies venire municatur lumen ; ita a Principe bonitas in Fefto Natz am fà membris politicis, quanta ab2egris capitibus, populum defcendit. & moderatoribus flagiticfis, folet. Felices er- g go respublicee, quarum fana funt capita. At Glofrint. | Exemplum malum. | vsee ilis , quae gubernatores habent fecun- IPetr. 62 p]e dum animam infirmos. XXII. Sicut folis defectus magnam morta- Läng. in. u S. Chryf. X. Sicut vize ingreffus affertlaborem , ma- lium perniciem trahit ;ita regentis error mag- Polianth. fi in Pf. xr. gis autem , quando fuerit folus viator, & nul- nam gignit in fübditis perturbationem. j lum habet vize comitem, ita etiam hic: non XXIII. Sicut typo librario uno apud Ty- Granat. in at parva enim res eft fratrum focietas & adhor- pographos vitiato omnes poftea reliqui libri loc. corm, lo inde impreffi vitiati prodeunt; ita unius Prin- " V. 24. Hebr. 1o. tatio; & ideo dicit etiam Paulus : Confideran- $.Cy- if tes vosmetip[or ad grovocationem charitatis €$ cipis /offendiculum ; totius pppuli fit vitium. fOü( de*s ( bonorum operum. / Bibya. ü S Athan. $. IX. q*- [ 20. XI. Sicut, fi quis oleo aliquem fuis mani- E bus uncturus , oleum non habeat, quomodo eti impertiverit aliis , quod ipfe non habst ? ad MOTIV A. | S.Prolper Et eundem modum deiis, qui docent alios , fen- $ LL indt]g tiendum. L ( )uia exenpla conducunt ad glo'rifïcmz- Matth, 5, yit. COR jer ex dum Dewn, voti Chriftus indicavit , v. 16. tenjl dum dixit : Sic luceat lux veftra coram homi- & Utilitas. Y nibus, ut videant opera veftra bona, & glorifi- fe Auth; XIL Sicut medulla, quamdiu in arbore cent Patrem veftrum, qui in coelis eft. . operis im- fuerit fana, femper floret; cum autem co- I1I. Quia efficaciffimum inflrumentum [unt. ad perf.ho.1. mefta fuerit, tota paulatim magnitudo ficca- lucrandum groximum : nam , ut Seneca recte tur, fic & quamdiu funt fideles, ttat ifte mun- dixit, longum iter per praecepta, breve & ef- ficax per exempla. dus, & cumSan&ideifto mundo deficieqt ,ca- furus eft mundus. lII. Quia conducunt a d humiltandosr Nno: : fic $. Hierin S. Cimac. XIIIL. Sicut pauperes, cum thefauros r i S. Antonius a S. Paulorevertens dixit: Heu yitS. l gr. 26. gios afpiciunt , fuam paupertatem magis me miferum peccatorem , quinon nifi umbra Paul. fum monachi , & falfo religiofi nomineErem: agnofcunt , ita etiam Patrum egregias virtu- tes relegens, amplius fe humiliat. glorior. Vidi Eliam , vidi joannem Ba- Stuplet.to XIV. Sicut infirmzearbores, quze fe in al- ptiftam in deferto, cum vidi Paulum in 9.inDom Paradifo. 20. po ' tum erigere nequeunt, ut vitis,hedera & fimi- Pent. les alias arboresapprehendunt, carumque ne- IV. Quia ad imizationem preclarorum fa&io- Hebr. 134 f xibus in fublime fe extollunt ; ita homines rum provocant: hincS. Paulus Hebrzeos hor- V* ? )l imperfedi exemplis perfectorum ad per- tatür: mementote praepofitorum veftrorum, fe&tionem excitantur. qui vobis locuti funt verbum Dei , quorum p Platusl.r. XV. Sicut fi plures fimul currant, tum intuentes exitum converfationis , imitamini €. 26. fidem. Etconfirmans id ipfum S. Gregorius maxime fuam quisque tarditatem deprehen- dit; ita & religiofus quisque nunquam magis in illad : Illuminans tu mirabiliter a montibus pf »; v * | cognofcet, quam parum profecerit , quam fi xternis, ait: Ex seternis montibus Deus;s. ad alios ante fe currentes attendat. nos illuminat, quia per admirandam vitam S. Clim. XVI. Sicut pauperes , cum thefauros Patrum przecedentium radio nos fuze clarita- ia Ti gr. 26. regios afpiciunt , iuam paupertatem amplius tis illuítrat. Y cognofcunt; ita & magnificas Patrum virtu- $ V. Quia roborant in. adverfit : cum idem , Greg. 1. tes unusquisque rele quodammodo .dicant , quod olim conti-27. mor. lius humiliat. gens, mentem fuam am- r nentia S. Auguflino dixit: potuerunt ifti & €.5- S. Clim. XVIL Sicut equus etiam pigerrimus ab iftze , & tu uon poteris ? Vere enim non —— — R— —— — —— B0 1. 6. aliorum celeri curfu ad fequendum excitatur; difficile zeftimatur ,. quod jam factum con- ita & homo acediofus ad currendum in via fpicitur. r Domini aliorum exemplo incitatur. ; VI. Quia Titulus LIV. Exemplam. 785 o Anonym. VL Quia confolantur in tribulationibur : cum $. XL l) m enim folamen fit miferis, focios habere, non poteft non magnum haurire folatium tribula- LOC ASCETICA ïx. tus, fi Chrifti, & aliorum San R &'orum exempþ ob oculos portat. mprimis noffe debet Aíceta, cur Super-iof&: Hugo Car s. vgïug.de jmit . VII. Quia funt occafio , Santios fuame hono- pracipue bono exemplo. prelucere debeant : ni- din. iu Pf. hOS'Chry[ t ,ho Chrift randi: fumma namque religio eft imitari, mirum quia ipfi funt czeli refpectu fubditorum, 192* ! € t quod colimus, tefte $. Auguttino. Etjuxta S. quia ficut motus coeli eft regula omnium imno- ! ll ]ldephonfum non tantum illis prodeit noftra tuum inferiorum, ita opera Praelatorum de- t laudatio, quantum nobis eorum imitatio. bent effe regula fubditorum. .Sed dicitur- Jerem. 4. Jpexit color, €9 non erat lux in eis. .S ;Mþþon. S. Laur. VIIL Quia Chriflus fuo exemplo commendavit : ts ahg, Juft inFe- haec enim potiffima Incarnationis Verbi caufa Unde fit, tefte S. Fulgentio, ut, qui funt in fze- s. Fülg. ll B Q fto Exalt. culi culmine conftituti, aut fecum plurimos ep. 6. S, Crucis. fuit, ait S. Laurentius Juftinianus, quatenus perdant, aut fecum multos in via falutis ac- per affumptum hominem documenta falu- Ib berrima (quod Magiftri & Doctoris munus quirant. Quare S. Gregorius ait: Sit ReGtor s Greg. * U. 0. in operatione praecipuus, ut vitze viam fubditis p. a. paft. C . eft) tribueret Deus, quibus peccator homo amiffa recuperaret dona, deformatam refor- vivendo denunciet, & grex, qui paftoris vocem €. 3 maret imaginem, & coeleftem, a qua elon- moresque fequitur, per exempla melius, quam per verba gradiatur. Ex virtuofa quippe vi- gaverat multum, remearet ad patriam. ta, acinformationefuperiorumin tantum de- Gloffinr. IX. Quia conducunt ad comvincendor infideles, pendetprofecus, & falus inferiorum, ut per l- Läng. il Petr. c.2- plerumque enim contingit, ut Pagani, qui vi- Jeremiam Dominus proteftetur ; Quoniam lg.Polianth. tuperabant fidem Chriftianorum, poftea con- fiulte egeruzt — paflorer , propterea omnis. grex fiderantes bonam eorum converíationem, eorum difipatus efl. — -t confirmans id ipfum 'y-Granat. It Chriftum laudare incipiant. Hinc S. Petrus S.Hieronymus, inte, inquit, omnium ocu- S.Hiero. briloc. com, ait: Utin eo, quod detreGZant de malefattoribus, ex li diriguntur, domus tua & converfatio quafi adHeliod. ([]* '377'. bonis operibus vos confiderantes glorificent Deum in fpecula conftituta, magiítra eft publicze l s. Chry- - in die vifitationis. 1mo, ut S. Chryfoftomus ait, difciplinze; quidquid feceris, id fibi omnes fa- o eo, convincunt magis opera virtutis, quam mira. Babyla. ciendum putant. cula; cujus mox rationem reddit, dicens: S. Lauf. H»ec namque ficte fieri poffunt, vel fi vere, II. Noffe debet , ad quem finem exempla diri- | gantur: id quod S. Laurentius Juftinianus in- uft. c.13. etiam àb improbis per gratiam gratis datam. dicavit, virtutes Sanctorum , in literis anota- de inftit. - S.Profper Et confentiens S. Profper: Plus, inquit, fide- Praelat., ]. 1. 17.de les Catholicos bonis exemplis, quam lucu- tze, funt tanquam luminaria in opaca no&is n. &Aatm 50 vit. con- caligine viatoribus expofita, quo fine offenfio- ït., 516 templ, lentis verbis folere proficere, eamque effe 1l fammam perfe&amque do&rinam , quam con- ne pergere, & ad quem fuze peregrinationis j finem, intentionem fuam fi(tere debeant. Hinc verfatio fpiritualis oftenderit, nunquam inanis " Thomas Kemp. Non vales tu, inquit, omnes Thom. fermo ja&taverit. al pofteros ditare, nec cuncta damna przecavere, Kemp. ftude potius poft te relinquere exemplum vir- C9nc- 18 5: X. tutis, quam fufficientiam terrenis cenfus. l- IIl. Noffe debet virtuzer exemplorum: quam Pacatug 4MEDIA.N recte indicavit , qui dixit: Exafperat homines in Pane- K $. Bietin &l vi$, imperata correctio , blandiffime docetur ex- ä'h;.odoüi LA mor Dei: fic enim incitabimur, ut per emplo. 13 Pal bona exempla nos veros effefilios Dei ob oftendere ftudeamus , ficque glorificemus Pa- IV. Noffe debet, etiam prava exempla in n0- Satvian.1, Sg- trem noftrum , qui in coelis eft. firam . utilitatem efle convertenda : Hinc Maria x deprov. ! IL. Zdmor communitatis, cui adfcripti fumus: Moyfis foror fupplicio afficitur, ut Aaron con- S- Cy»r. fufione mutetur, inquit Salvianus; hzec enim e fingul. D-Hebt 13 fic enim non modicos flimulos ad vitam exem- larem fentiemus, utpote fcientes, toti com- eft femper incredulitas humanse duritize, ut r non folum audiendo, fed etiam videndo non u munitati adfcribi, quidquid ab uno membro patratur. credat, alios interiiffe, nifi & fe ipfam v kiderit Iff interire. |hl IIL. Zimor [zu Zelur proximi : hic enim ve- ü$ hementer impellet ad bona exempla, velut V; Noffe debet, quod þrudenteri Caffiodorus Caffiod. 1. USP 75.v: primarium converfionis alienze inftrumentum * monuit dicens: JVon aliena exempla perquiras : 9- var. ep. n J arripienda. IMMemor eflo, qua feceris, €9 non indiges admo-9 l nerí. n IV. Zmor ordinatus noftri ipforum: fic enim H $. ad Tit. (tudiofe obfervare conabimur, quod S. Paulus V. 7. monet: [n omnibus przebe teipfum exemplum V1. Noffe debet & obfervare do&rinam Caf- Caff. 1, 4. fiani dicentis: Zxermpla tibi [unt imitationir ac c. 39. (s 6 bonorum operum, in doctrina, verbum fa- vite perfe&a in Congregatione commorantis, a 6-1 27 mOfo crum, irreprehenfibile, utis, qui ex adver- fo eft, vereatur, nihil habens dicere de no- gaucis, imo ab wno vel duobur ; nom a plu- & ribus expetenda, Cui confentit S. Bernar- S. Bern, 0n bis, dus, dum ait: Elige tu ipfe tibi homi-ad FF. de J | nem confilio meo, cujus vitee exemplar monte fic cordi tuo infederit, reverentia in- "" — R. P. Lolm. Bill, Man, Tom. T. Ggggg . h2efe- J 286 Bilzliothgcæ- AManualis | Concionatorim n hzefer't, ut, quoties ejus recordatus fueris, ad di: Habent enim morescoloresfuos, habent o reverentiam cogitati affurgas, & teipfum Or- & odores ; & odoremin fama, colorem in con- di d:nes ac componas ,.ac fi przefens fit, in affe- fcientia: Colorenr operi dat ejus bonitas, & &um mutuae charitatis emendet in te omnia cordis intentio : odorem modeftia & virtutis emendanca, & tamen nullum patiatur dam- exemplum. 2. Quam efficax fic hic odor ad jpile li num fecreti fui folitudo tua. Hic praefens ti- E n I0 bi adfit, quandocunque volueris: occurrat trahendas animas; id quod authoritate SS. Petrus Patrum & exem plis fupra allvatis probari po- 9 r fzepe & cum nolueris. Increpationes ejus teft. t Bicfenf. " defcribe tibi. Sic Petrus Blefenfis de feipfo jn inve- II. Ex occafione thematis: vor eflis lux mun- wstth.ae, il €t:va ad- teftatur: Diu aretroactis temporibus aliquem verfus tui Ordinis (Cittercienfis) virum fenper me- di: poteft oftendi, quomodo quilibet fuperior v. 15. Yi obtra&. cum habui, mex converfationis teftem, mei- refpectu fubditorum fuorum debeat effe lux, & tria officia feu affe&us lucis producere. qu que corporis & animoe Angelum & Cuftodem. yi . Unum tamen elegi, & praeelegimihi dilectum Nempe t. purgare: exiccando lutum & fzeces peccatorum, ita tamen utipfe, dum purgat, lu Dei & bominibus, quem judicio meo longe non maculetur. 2. llluminare , docendo ea, ée differentius multis quzedam praeeminentia probatiihimae illuftrat religionis &c. Ipfe pro- qua ad vitam honefte & pie traducendam funt ài neceffaria. 3. Calefacere: bonis exemplis ad $ cul cubio Dei eft, Canonicee inftitutionis fere- i nillimus 2emulator, fuze carnis crudeli(fimus amorem Dei & proximi accendendo; id quod particularibus cafibus ampl ius explicandum p adverfarius &c. Memoriam ejus pofui tan- eyrit,. quam figaaculum fuper cor meum, cujus hu- m litatem, maturitatem, prudentiam, conítan- III. Exoccafione thematis ': Pracedam vos in Makth. 5, f j tiam, & ,ut includam multa paucis, incompa- Galilzam : Poteít 1. oftendi neceífitas boni v.32. n rabilem houeftatem, in interioribus meis jugi exempli in iis, qui praefunt, eumque in finem affzrri S, Laurentii Juftianiani fententia dicen- . Laur. recordatione circumfero, quantumcunque aftia. de $. Bett. permittit converfatio fzecularis, ad éxemplar tis Debet prius dominari fibi, qui caufze con- Chrifti spüd q illius, quafi ad figilli fpiritualis imaginem me fituendus eft.Judex alienz. Ridiculum eft agones c, N f configno. alpicere foris in cathedra refidentern, &intus 12. $. 5. €l Pien.l 4 i VIL Noffe debet, quod, fzcet unum v&lut JDu- in paffionum fcetoribus fepultum. 2.Quomo- p do debeat practice praecedere dum in vitiorum [ cerà €8 Magiflrum Syiritualirvig fequi debeat, non Cafl.ls. famem omittat a pluribus interdum ex . occafione fuga; tum in virtutum Chriftiano competen- r tium exercitio; hoc enim eft in Galilzeam, id o $4 — fru&um [yiritualezm capere; nam , ut bene Caf- fianus monet vetus eft beati Antonii admira- eft, transmigrationem, praecedere. 3 bilisque fententia, monachum fpiritualia mel- IV. Ex occafione thematis : Zmitatorer mei Phil, 3. v. ( ut 1 la condere cupientem, velutapem prudentiffi- eflote, ficut ? ego Chrifli : poteftoftendi 1. Quo- 17- imnam, debere unamquamque virtutem ab his, modo debeamus depingere & imitari Santtos, m! qui eam fam:liarius poffident, deflorare, & in Ícilicet animam noftram pro tabula ufürpando, fui pectoris vas recondere. Cunétas nam- procoloribus virtutes, pro penicillo a&uale m que fi ab uno volumus mutuari, aut difficile, exercitium , & oculos femper ad Prototypon convertendo. L. autcerte nunquam idonea ad imitandum no- 2. Cur omnem diligentiam in l c.25. bis exempla poteruntreperiri. Hinc & Tho- tali imitatione adhibere debeamus, nempe & LJ s' ? .imas Kempenfis monet: Ubique profe&um quia, at S. ldephonfus dixit, non tantum illis Wt tuum capias,ut. fibonavideas, vel audias, ad prodeft noftra làudatio, quani nobis iftorum Qu imitandum accendaris. —Si quid autem re- imitatio; nam prodeft ad humiliationem, in- b prehenfibile confideraveris, cave, ne idem fa- firüctionem, roborationem, confolationem, & cias; autfiali proemiationem ; u ftudeas. quando fecifti, citius gmendare oftendi poffunt. . quae ,gm-n.ia facile ex diétis u : 1"VIII.N':'.)H'e debet,-—& inculcäre aliis, inSan&ir & al S. Bafil queyiam frequenter. admiranda e[fe gpotius, quam JAES $—X imitanda, adeoque do&rinze S. Bafilii memi- apud Bei erl. to.11 - neritdicentis: In qua requisque noftrum fen- at in fet*co * - ferit fe deficere, in illo affiduo incumbens, tan- ALII CONCEPTU& b Omrium quam ab officina quadam medicinse appofi- li San&. tum fuxe infirmitati medicamentum invenire Q poterit. , ; Qualiia:. f K I. D ede Chriftus Apoftolis dixit: Zos eflis Manfidite | 1 'g.xu al terrag : vor eflis lux. tundi; fiquidem 2- n. 8. h fal priusquam cibos condiat, fapidosque red- dat, liquefit & confumitur; iteni candela, ut CONCEPTUS PRJEDIC A- Á ü BILES. alios in caligine no&is illuminet, prius colli- que/cit, & deftruitur; tales itaq; omnes eos eífe t voluit Chriftus, qui per Evangelii praedicatio- Cant. 1. I Ex.occafione thematis Trahe me pofl te; nem impios ad falutis viarh reducere debent; V. 4. in odorem curremus unguentorum tuorum : falem fcil. & lumen, ut prius jejuniis, vigiliis, S. Bern. poteft oftendi, 1. quam merito exempla pof- peregrinationibus, & eleemoófynis fefe ema- ä l7H fint odori comparari, juxta illud S. Bernar- S & fpi- e cerent ; omniþugque alüs corporali ritualis - Witulis LIP. Exenplun. 787 unt - ritualis mifericordize operibus vacent, quia ritu ardentis & Zelofi Elize armabatur. Nam hoc auditores docilesreddit &faciles, utin- quifolumardet, &fÍtudetinani probitatis exi- tls clinentur, & convertantur. füimationi, Patrisque fpiritaalis titulum af- u ]I. Acute obfervavit Epifcopus Abulenfis fe&at, fola vana Spiritus umbra contentus, $ 'Abulenf. - nunquam is talis erit, ut doceat cum Spiritü anc.ro. AlphonfusTofítatus, quod Dominus, poftquam uh.d. verbis fignificaffet Moyfi, quomodo Sanctua- & veritate, quam profeffio Evangelica poftu- lat. * Ardeat preedicator, ferveat Confeffa- rium fabricari, & partes ejus fingulas con- rius, conflagret Dei amore Magilter fpiritua- ftruere deberet, non fatis putavit, fermone id lis, & non ftudeat foli cuticulae fuze. curan- * Matth,æ, illi expofuife, fed etiam quoddam velut exem- V15 dze, & carni commode habendae; fcio enim , plar, & prototypon ob oculos pofuit, ut coram quod tunc ex animo, & .Apoftolico. Zelo tra- b videret fimulachrum, cujus fpeciem formam- 65 Gabit fummum falutis animarum negotium. quein San&uario exprimeret. Quandoinftru- Atquem carnis cura occupatum, impeditum- xit Moyfen defabricatione Sanctuarii, non fo- que habet fieri non poteft, ut is ferio, atque, ut la, lum dixit]ei de fingulis rebus, quomodo fieri deberent, fed etiam oftendit ei unam fimilitu- dgcet, animae & Spiritus negotia procuret, : i Neceffitas. d dinem oninium, ut videret fibi Moyfes totum d San&uarium ereGum. Sed notandum, quod . IV. Exempli neceffitatem recte Verbum ]In- carnatum oftendit, utpote quod licet a pr.mis i Moyfi, cum San&uarii conftruendi negotium perticere juffus effet, fimul didtum fuit: Jufpice vitzeannis converfionem animarum, praedica- €$ fac [ecundum exemplar, quod tibi in monte mon- tionem Évangelii, novzeque legis gratize pro- mulgatio;em exordiri potuiffet, nihilominus, "'! Matt 5. firatumefl.. Exod. 25, 40. Premithaec Abu- üiv.g, lenfis, inquiens: Non dixit, quod attenderet tefteS. Matthzeo: Zxinde cepit Jefus pradica- Hj ad verba,quae ab eo audierat,fed ad exemplar. re, €9 dicere: Panitentiamagtte ; quonam vero -9. Lt tempore illud exinde inchoatum fuiffe exifti- Jufin de ] S. Bern. IHI. Mellifuus Doctor fapienter annotavit, []* Chrilt matis? Poft triginta annorum fpatium , in apud uod crebro tribuatur Joanni Baptiítze glorio- operibus, exemplisque fanctis, nec non he- 1 agonet e, Nyff in (3 appellatio Przecurforis verbi zeterni. Ipfe II2 $5 Phzn.l4.ijeo Pater illius Zacharias exultans gaudio roicis virtutibus confumptorum; tunc fiqui- ! €. I dem fuum Chriftus os aperuit, ut annuncia- I pro tanto beneficio, cum illum forte brachiis ret. Extunc cspit Jefus praedicare, inquit Aufhor, ' conftri&um geftaret, ajebat: Praibis ante fa- ciem Domini parare viar ejus, Lucae 1. v. 76. & Author imperfe&i operis, ex quo tenatatus oner. im« pert.. in e.. l eft, famen vicit in deferto, avaritiam fprevit officium Metatoris hofpitiorum fupremi, apud in monte, vanam gloriam reperculfit fuper * Matth.. apud Principem zeternitatis adminilítrabis. Templum, ut nobis oftendat. jl s. Cum autem hoc officium in eo pofitum effet, Quod, qui ven- tri fuo contradicere poteft, qui fzeculi hujus bo- x I^ utlucem miniftraret, erudiret, doceret; videa- na contemnit, qui vanam gloriam non de(ide- 2 mus, inquit Bernardusquemadmodum lucem rat,ille debet Chrifti vicarius fact ) haec fax praebebat, ut inde intelligamus, quo- us, juftitiam praedicare. : modo tantundem facere debeant, qui ex vero & legitimo zelo illuminare debent. //le erat - V. Regius Pfaltes ait: D.?-b"it' vori fue vocem Pfalm, virtutis; atvero quzenam eft haec vox virtutis, V.34. ducerna ardens,. €$ lucens, inquit de illo Joan. 5. de qua Propheta hic loquitur? naum forte eft v. 7 . Chriftusipfe, cui przeibat Joannes viam, utexciperetur in mundo. . Magnum teftimo- fonoritasvocis? autvero energia in dicendo? vel denique linguze ad perfuadendum efficacis i[:ï num, fratres mei; magnus enim eft, cui perhi- betur, inquit Serm. de 5. Joanne. Ingens facundia? nequaquam, fed auditeid exponen- elogium, gloriofa praedicatio, infignitiilima tem S. Bernardinum, dumai: ; Memento voci S. Bern, ) tuze dare vocem virtutis. Quid illud, inquis ? ep.20r.a£ commendatio divini Praecurforis. Et quan- alduin. tus ille, qui tantum meruitencomium ; & quo- Ut opera tua verbis concinant, imo verba ope- Abbatem,. mnodo illum vocat cceleftis Magifter ? Erat [u- peribus, ut cures videlicet prius facere, quam docere. Quibus verbis Ábbatem quendam cerna ardens, €8 lucenz, inquit. Primum arfiffe memorat, deinde luxiífe. Non ait, lucens, & inftruit, cujus munus erat, alios gubernare; & mox fübdit: pulcherrimus ordo eít, & falu- ardens,inquit Bernardus, fed quod ante arde- bat, deinlucebat. Nam lucere ut ardeas, va- berrimus, ut onus, quod portandum imponis, na diligentia eft, verum ardere, ut luceas,Prze- tu portes prior; & ex te difcas , qualiter oporteat alios moderari. — Alioquin fubíaa- Prov. 25,. curiorum Chrifti verumitereft, Exponofen- nabit te fapiens, utpote pigrum illum, cui fit fum meum, ait Bernardus : lucere, videtur ole- rehypocrifin, & vanitatem; nam lucere fo- labor, manum qurrigerre ados. m lum, eft (tudere opinioni, & exiftimationi apud VI. Propheta Evangelicus eos, qui,;alios in S.'Greg. homines conciliand2e; verum ardere, eft folidze timore Dei erudire debent, his verbis adhorta- p. 2. pafí 12' n' 8. & verze virtutis nota & indicium. Sed quare tür: Super montem excelfum a[cende tu, qui e- * 3- dicitur de Joanne, quod venitin mundum, & vangelizas. Sion , exalta im fortitudine vocem natus eft in Spiritu Elize: recedet in Syiritu tuam. At vero dicere quis poffet, quid opus eft, €3 virtute Élig. Luc. 1. v. 17. Ideo, quod erat hocofficium bene adimplere volenti, ut vocem jucerna ardens & lucens. Ardebat primum; fuam exaltet, vel excelfum quendam locum 3moxlucebat; nam qui primum ardet, qui fla- confcendat? $S. Gregor. refpondet; ideo id grat, qui vivis diviniamoris flammis incendi- proecipi, ut, qui coeleíti przedicatione utitur, tur, illeaptus eft, utluceat, ille virtute & Spi* ima jam terrenorum deferens, iure ini- R. P. Lobn. Bihl.J]Man, Zom. £. Ggg gg 2 rum cul ne 188 Bibüothece. Manaalis Concionatöriæ Ü raquamvis absque lingua fint, majorem ta» ne ftare videatur, tantoque facilius fubditos li ad majora pertrahit, quanto per vitze meri- men habent eloquentiam , & efficacitatem j perfaadendi , quam fíola verba. Hanuc ob tum de fupernis clamac. 6 Lev. I. VII. Deus olim in Levitico volatilia facri- cauíam S. Pro/per ait : eos quibus ex otficio S.Profpet. í ficanda retorto ad collum capite offerri jube- incumbit, alios docere, & populum per viam ]. 1.de vi- ïï&?a bat; quidem certum eft, quod increata fapien- veritatis dirigere, nec poífe, nec debere exhor tz cont, $o j tia ad hunc przecipiendum ritum, & caeremo- tationis munus intermittere, tametfi forte par- c.23. cior naturafacandiam illi exercititioni parem, $u .vx niam, qu:e parvi momenti prima facie effe vi- detut, fe dimiffura minime fuiffet, nifi peculia- & verborum affluentiam, quantam res ifta po- rein eadem ceremonia myfterium lateret, ftulat, non dederit. Verba iliius ex l. t.de vit. / b s. Greg. quod idem S. Gregorius fuper Ezechiclem contempl. c. 23. hzecfunt: Necverofe perim- ff hom. 7.in fcribens his verbis declarat: Caput ad pinnu- peritiam Pontiiex excufabit, quafi propterea Ezech. las retorquere przecipitur, ut ea: qu?e dicis, dicere non vaieat, quod ei fufficiens, & lucu- jo facias, & os ad opera conjungas. Ipfe quoque lentus fermo non fuppetat, quando nulla alia facerdotis doctrina debet effe, quam vita, fa- Seneca, moralis Philofophus, hanc nobis veri- i tatem detegit, dum ad Lucilium fuum ita fcr- tisque auditores poffintproficere, ífíia doctori- bit; Longumiter eft per przecepta , breve & bus tuis, quod fident fpiritualiter fieri, hoc fibi ( r eflicax perexempla; quia homines plus ocu- iam fimpliciter audiant praedicari, dicente liscredunt quam auribus; dicere enim facile À poítolo: tfi imperitur [ermoue , [:d non fcien- tia. 2. Corinth. 11, 5. Notate inhis illaim- 0 eft, operari autein difficile , ac proinde plus Ü S.Cyp. deoperibus, quam verbis creditur. 5. Cypria- primis : Nulla alia facerdotis doctrina debet elle, quam vita. Nullius enim tanta eítin ex- Pl difcip. & nus majori, quam Seneca, cum authoritate ono 0i loquitar, duminquit: Plus profictur, cum in hortando vis, quam fan& vitae, & operatio- publ. rem praefentem venitur. nec de virtute dubita- num bonaruim, ea propter, & B. Paulus, quod f ii tur, quando, quod przecipitur, etiam exemplis verbis non vaiebat exemplis faciebat, & cui firmatur. Etideo Pliniusait: Erat antiqui- linguze di'ertitudo deerat, iili vitee fan&tze con- fuetudo fat erat, ut homines ad virtutis ftu- a tusinftitutum,uta majoribus natu non 2uribus Ü modo, verumetiam oculis difceremus, quae dium, & Dei amorem excitaret, atqueinflam- N / maret. facienda funt. Deut. 15. Vill. In Deuteronomio, ubi de vi&imis in p XI. Cum fpopfze fuæ admirabiles pErfe&io- u vrgf' honorem Dei offerendis agitur, fequens a fu- nes, & gratiarum varia ornamenta Sponfus V premo Legislatore decretum conditum tuit: delinearet, poítquam oculorum eiegantiam, ]i Hoc el ; Tudiciusmm Sacerdotum, a populo €$ ab his, oris venuftatem, genarum decentiflfimam *or- £t qui offerunt vittima: : fie bovem, five ovem immola- verint, dabunt Sacerdoti armum. At vero quid- qmam, capillorum pulchritudinem commen- t daffet, demum uberum fpeciem tali fimilitudi- nam in eo latet myfterii, quod facerdoti po- neexplicat: uo ubzra tua [icut duo hinnuli ca- t tius hanc victimae partem , & non aliam aífig- gree geelli, qui pa[cuntur in liliis. Cavt.4, $. narit? Cur non potius caput vel pe&tus iis ce- Conítans interpretum facrorum expofitio ha- K dere debuit? omnia in figura contingebant ilis. Unde-S. Gregorius ait: Divina lege bet, per ubera Sponfze iatelligi do&ores, & S. Greg. praedicatores E:cclefize; ficut enim ab uberi- L.e6. armum facerdos dextrum in facrificium acci- pit, & feparatum, ut non folum fit ejus opera- bus fuam hauriunt alimoniam infaates, ita pa- q bulo doctrinze nutriantur ad zeternam vitam p tio utilis,fed etiam fi:gulatis, nec inter malos. Chrifttianorum animae. Sedá obfervandum tantummodo, quze recta funt, faciat, fed bene. b hicaliquid cum Hugone Cardiaali, quod apud Hugo quoque operantes fubditos, ficut honore ordi- illum fichabet: Cum uberum fit pafcere, & Card. & nis fuperat, ita et:am morum virtute tranfcen- in c. 4, dat. aK non paíci, quare dicitur hic, qui pafcuntur in Cautu lilis; & non potius, qui pafcunt, in liliis? fi Tdem. - IX.In parabola Regis ad nuptias invitant's doGtores füunt ubera, ubera vero ad hoc data; Vi hom, 38. notandum, quod in priori invitatione nil de ut nutrimenta nminiftrent, cur paíciveruntur, lu tauris & altilibus dicitur, in fecunda autem quiex officiopafceredebent? quomodohunc jam tauri & alatilia mactata effe memorantur; diffolvemus nodum? Hugoni facilis occurrit quia omzipotens Deus, cum verba ejus audire folutio, cujus füutifta: Dicimus, quod veri nolumus, adjungit exempla, utomne, quod lt praedicatores prius palcuntur doétrina fua, & Ü impoffibile credimus, tanto nobis ad fperan- reficiuntur, quam alios reficere incipiant, & dum fiatfacilius, quanto per ideo melius dicitur, pafcuntur, quam pafcunt. [ yhoc tranfiffe li jam & alios audimus. Ín hac fane curandarum animaru*a Philofo- Y X. Orator chriftanus , cum üt. perfe&us phia nullus seque pa'cere alios poteft, ac iis, Chrifti imitator, non absque fingulari myfte- qui feipfum primo pafcit cibo virtutum , & ufa rio appellatur verbi diviri, & do&rinze coele- bonorum operum, quorum exercitationi dum ftisfator; qui, ut fru&uofe dicat, hoc debet a- (tudet, eadem opera alios ad fimilia etiam ta- f gere inter homines, quod rurifatores. Et cens excitat, & infüigat. x S-Bem.in n quid agunt? manu feminant, non ore, inquit &Lthn loaones Cluniacenfis. Sic Praedicator, qui XII. Mirum eft, quanto verborum aäbitu fibi meritum, aliis emolumentum vult parare Propheta Regius ab omnibus mundi homini- ! U concionando, debet illos non verbis tantum, bus p*tierit aures atten'as ad ea quze ad comi- 'verum & manibus operibusque erudire. Ope- h munem omnium inftitutionem di&urus erat, Pf. 48, eCuin — H Titulus LIV.: Ekemp)um. 189 cum hzec ajebat : Zudite hac omner genter , auri- cum omni alactritate currenius ; non curram bus percipite omnes , qui habitatir orbem, quique ego fola, fifolam metrahi petierim, current & terrigeng , €9 filii hominum, fimul in unum divet adolefcentulz: mecum, curremus pariter, S prüfpeg €$ pauyer.. Os meum loguetur. [apientiam: € me- curremus fimul, ego odore unguentorum I d"v! ditatio cordis mel grudentiam, inclinabo in para- te tont Nyff So 3'- tuorum, illz? meo excitatze exemplo. S 2;' in Dom. bolam aurem meam , aperiam in p[alterio propo[i- XIV. Deus olim , duce Gedeone, popu- ä Sexag. tionem meam. Pf. 48. 2.3.4. 5. In his extrema lo fuo vi&toriam deftinans contra implacabi- verba ex Hebraeo ficetiam verti poffe, aperiam les Ifrael taruminimi:os Madianitas , Inilites in p[alterio problema meum , enigma «eum , ajunt manibus geftare voluit pocula teftacea , in- E Joannes Campenfis, arias Montanus, Gene- clufis intra ipfa lampadibus aliquot, quarum brardus,& alii plurimi. Problema vero eft fen- lumen ruptis vafis inter mutuas collifiones tentia obfcurior, quae egeat explicatione, vel compareret: cumque per gyrum calftrorum ftudio, quali aenigma tegens verborum invo- in tribus perfonarentlocis, & hydrias coafre- NISFEREI € ]r---v' ï:: lucris res fpirituales , & fubtiles, quoniam giffent,tenuerunt finiftris manibu pades, " 1inulta habet involuta & obícura. Haec fere & dextris fonantes tubas, & clamaverunt? l Genebrardus. Quis hic non animadvertit, Gladius Domini €9 Gedeonir. Ita quoque Dei quod divinus Propheta ab omnibus, etiam Filius, cujus typum ille magnus Dux geffit. rudibus, & admodum imperitis & audiri, & Filius , inquam Dei, qui non venit pacem mitte- percipi cupit, & mox zenigmata abftrufa, & re, fedoladium , gentiles idololatras , nominis- :| obícura fe di&urum promittit, quae nec eru- que Chriftiani inimicos domiturus, quo, pu- ditiffimi ftatim intelligere queant? Siccine ad tatis , ufus fuerit remedio ? juffit, ut multi aufcultanda talia totum terrarum orbem, & fidelium in fuppliciorum carnificina corpo- d omnes gentes, hoc eft, imperitorum ignarif- rum fuorum rumperent argillam , id eft, in N fimos, &indoGi(limos convocat? quo fru&tu confellione fidei conítantes perfeverarent, & ilii audient, quifenfum affequi non poffunt ? praedicationis Evangelicae tubas infonarent, (e Orig.hom, bene habet iftud. Sed non vides, quem- maxime autem , ut accenfarum lampadum, 9. in Jud. " admodum fe propofitionem fuam & orationis id eft, bonorum exemplorum fplendore, alios thema propofiturum dicit ? Zyeriam in p[alte- Alluftrarent; vide, inquit Origenes, quia electi Quid habet rio propofitionem meam , inquit. milites Dei cum lampadibus pugnant ; Sic pfalterium, ex quo fieri poffit , ut etiam, qui enim Chriftus eos armaverat dicens ; Sint tardiffimo & abítrufiffimo funt ingenio , in- lumbi vefiri preecintii €$. lucernm ardentes in ma- j volutiffima , & reconditiffima myfteria intel- nibus veflris. Et iterum : Sic ) fulgeat lux: veftra ligere queant ? S. Auguftinus & Doc&or An- coram hominibus u£ videant o H era vefira bona ; gelicus, Nicolaus Lyranus,& alii ajunt: Pfal- talibus ergo lampadibus pugnare decet mili- ]* terium elt inftrumentum , quod manu pulfa- dore geftorum. tes Chrifü, luceoperum refulgentes, & fplen- .tur. Sunt inftrumentanonnulla, quorum to- tus ab ore venit fonus, ficutmanum officium XV. Cathedra Synägogæ Hebræorum,Manü.a ä parumhuc faciat. Pfalterium vero fic manus qua populus in lege Divina erudiebatur , dif- 2 requirit,ut nifi ab illis tangatur, prorfus fit fuum a. Moyfe nomen fortita : Super Catíe- " mutum. JDicitnunc Rex fan&us : Audiant dram Moyfir [ederumt Scribz && Pharifmi ; (ed .7ne omnes, quantumvis ftupidi fint, & bardi, cur non potius fedesilla Cathedra appellaba- quia facile me intelligent, fi in pfalterio pro- tur Aaronis, qui Summus Sacerdos fuit, & ;&1 — pofitionem meam aperiam, fi ad linguze ver- ad quem fpecialiter pertinebat populum eru- Ü ba opera manuum adhibebo ;/^vel fi mera dire in rebus religionem & profe&um fpiri- d ago :enigmata. & reconditiffima myfteria loquar, tualem concernentibus ; praeterquam . quod MUET ea etiam hebetiffimo nihil obfcura erunt, fi Moyles frater ejus balbutiens & elinguis erat? in C 41 modo ipfe fecero, quz facienda przedico; Relpondeo, hoc quidem verum effe, verunta- Canhs nihil enim tam involutum effe poteft , quod maen, quantumvis Moyfes in loquendo fteri- , vita Przedicatoris fancta non a lis effet; valdetamen in operando fcecundus luculentiffimum faciat. per"tifümum ,& n erat, magisquefacundus manu, quamlingua, Id Utilitas. utpote qui manu prodigiofam circumferebat It XIII Valde confiderabilia funt illa verba virgam ; tales autem admirabili cum fra&u jin facris Canticis , quibus fponfa , quae Ec- " fuam diffunduntinftru&tionem , & do&rinam, clefiam prafigurabat , coeleftem amatorem illi,inquam, quiplus manu, quam lingua lo- faum affatur dicens : Trahe me poflte, curre- quuntur. S. Gregorius Nyffenus homini ma- tmus in odorem unguentorum tuorum. Circa quae ,'t' nus a Deo datas effe arbitratur ,*ut majori 01 verba obfervandum , quod fponfa primitus in cum efficacia loqueretur ; dicit namque : de- numerofiugulari loquatur dicens: Trafe me ; dithomini manus , ut meliusloqueretur. poítea vero in plurali, dum ait: Curremusr. j XVI. Volens Deus ex filice producere a-Ib.n. 7. Quonam vero fpectat hzec a fponfa obfervata quam, Moyfi juffit , ut manu virgam appli- fermonis differentia? fortene, inquit. S. Ber- caret: Tolle /irgam. Quorfum vosinterrogo, au S. Bern.in nardus , fponfa indiget trahi,& adolefcentulze requirebatur virga, quandoquidem miracu- €, 1. Cant. non indigent ? ediffere nobis hujus diftinctio- lum per linguam patrandum erat ? [ogwimi- nis rationem: Trafe me, ait ; quare me , & non ni ad petram corarm eis , €9 illa dabit aquar. Sen- ii l 10:? Paulo poft vero examinatis prolixe qui- fu igitur literali reli&o , ad myfterium me ! busüa—m rationibus ita concludit:voluntarie & . confero, & dico , voluiffe per hoc defignare Ggggg23 Domi- , jl Bübliothecee IMauualis: Concionatorueg 759 Ü Dominum, quod aquam compunGionis ex feratur ? imo hinc illud legitimia confecue f tione conficitur ? nonne Zacheeus erat pater, t induratis impiorum cordibus edu&uri, pri- mitus prodigiofam operationum exempla- & caput familize? Erat. Nonne dolore & la* xium & admirabilium virgam manu accipere crymis fua damnabat fcelera ? Damnabat.Er- debeant, & deinde ad petram loqui , id- eft go certum erat, domefticos illius omnes tan- l4 1]( 6 perfaadere, & habituatos convertere pecca- tundem facturos, utmerito diceret Chriftus: tores. Hodie falus. domui huic fatia efl.. Membra e- ï? nim caput fuum fequuntur, & quando pater- XVII. Regulus illa Capharnaita poft mi- raculofam per falvatorem filio reftitutam fa- familias eft vir probus, domefticos illius om- Granat. ntatem , non folum ipfe legis Evangelicze nes numerare in probis potes, ut e contraia ]or.cofl« & La jugo, led & totaillius familia fe fubjecit, di- impiisrecenfere famulos, quorum funt Ícele- , ]erit. 24 pl cente S. Joanne: credidit ipfe, €? domus ejus rati Domini.. 1ofa. Verifimaile autem eft, eum familiam ha- XXI. Primum legis mandatum , & maxi- V;ö builfe admedum numerofam, fiquidem per- mum omnium , hoc eft: Diliger Dominum De- i fonacpulentaerat,inque honoribus conftitu- um tuum €9c.. Hoc efl maximwin €9 primum man- gz ta. Porro fi tantz:e converfionis rationem datum ; ajebat. Dominus Matth. 22. 37. 33- fi $.Tho- quaritis, S. Thomamaudite dicentem : Quia Quis fuit primus promulgator hujus man- t£ fecandum conditionem Dominorum , five dati ? DoCtor populi Hebrzei Moyfes, cui hoc masin bonam , five malam, fervi difponuntur. No- praceptum cum reliquis in tabulis defcri- 1b Ler. joannem. E tandum autem Spiritum fanctum, qui fallere ptum Deus dedit, ut plebi fuze denuntiaret. & nequit , notanter dicere : domus ejus tota; Quamdiu vero Moyfes cum Deo convería- tus fuit, priusquam Decalogum populo ex- d ita ut omnes & finguli ad exemplum Domi- ei ni fui fefe converterint ; ideoque S. Hiero- poneret? facrum oraculum id his verbis de- clarat: /[cendit Mouyes. in montem , €9 fuit ibi nymus inquit: vide, quanti referat majorum ( fides cum bonis conjun&ta moribus ; inferio- quadraginta diebus , €$ quadraginta noflibus ; £ yes enim eos facile fequuntur. Exodi 24. 18. Quid caufe, quod Moyfíes XVIll.: Sacer textusait: Cum ambulabant tamdiu hazefitare in monte, & in confortio pr F«gelgr. animalia , ambulabant pariter , €? rotg juxta ea, Dei vivere , continuosque miícere fermones Tanbl. - && , cum elevarentur animalia de terra , eleva- cum fuprema Majeftate debuit ? S. PetrusChryfot. la Xïli Chryfologus id exponit dicens: afcendit inferm, 24. lang. l Ga!,frid,;. bantur fimul €9 rotg. Ubi Galfridus per fimi- Ái vud Manfi litudines di&orum animalium currum fufti- montem, &fuitibi quadraginta diebus, & . fe diíc.4.n.5. nentium , illos. dicit denotari , qui regimini quadraginta no&tibus, ut tantum effet Dei amore fuccenfus , ut ipfe ardenter diligeret, bii pr zefunt , & minifterio deftinati funt Evangeli- co; per rotas vero fubditos intelligit : obfer- & alios, ut deligerent, fic moneret, Diliges r tf vandum vero eft, quod rotze illze volveban- Jominum Deu tuum ex toto corde tuo.. Pro- mulgaturus e rÍ at facer Dux primum manda- tü tur, juxta velocitatem & tarditatem motus T animalium , quia fecundum quod bona vel tum, quod jubet amare Deum, tum & coete- mala funt fuperiorum exempla,; fubditi vel ra , quze tabulisexpreffa erant. Etquoniam K hoc mandatum , utpote amoris viva flamma, ]i greffum fi (tunt, vel coeptum a fe curfum pro- ( fequuntur. Nunc autem quod miferandum. & ardensignis erat, congruum quoque,acne- eft & dolendum, pluribusin locis cum retro- ceffarium erat, ut Moyles in medio, mero- 0l que amoris igne , qui Deus eft, haereret,ut D cedentibus animalibus, revertuntur fimul & rotx , & cum cadentibus cadunt, & cum in- totus charitate primum inardefceret , tantum- k que non deflagraret, dein alios fupremi Do- h, curvatis ad terram pariter incurvantur. S. 'Thom. X1X. Jacob Patriarcha ut g regis fuifoetus mini amore inflammoaret : ut effet tantum W Villan. multiplicaret, tollens virgas populeas viri- Dei amore fuccenfus ut ipfe ardenter dilige- |t linas, & ex platanis,& ex pat- ret, & alios , ut diligerent, fic moneret. Nam conc.2. ih des, & amygda Dom. 2. Q te decorticavit eas, & ceetera , qua ibi fu- ut frigidus & geliduslegislator fubditis mul- Quadr. fius narrat hiftoria ; quod dicti Patriarchze tum ignem;autflammas fubjiciat, id commu- hi nis virium creaturarum conditio non fert , fatum S. Thomas de Villanova adducit ad k demonfítrandum , quantum fideles animati,& & moraliter fieri nequit. Tametfi enim aliud tei numero aucti fint, Martyrum , omniumque fit lex , aliud legislator , & poflit effe lex bo- D na, quamvislegislator fit malus, nihilominus aliorum San&orum exemplo. . Tunc enim ;- Chryt in domo Laban, id eft,in Gentilifmo , experientia tefte Ícimüs . nunquam continen- licit o na tius, religiofius, magisque pie, ac fobrie vi- l multiplicatus eft grex Chrifi, & numerus vere fubditos , quam cum Principes & qui- Chrifianorum & ele&orum Dei, quando Qu unus ad imitationem alterius ad martyrium cunque alii .fuperiores legis vigorem 1uae Qu nl( properabant, & ex Idololatrize przeruptis, exemplo vitae fovcnt, acuunt , confirmant. horridisque defertis, ad cceleftis Paüoris re- Q ducebantur ovile. : S. XIV-. ld Nyff. in - XX. Cardinalis Cajetanus in illa Domini Nin, j vita Ab- verba : Hodie [alus domui huic fa&a efl ; fic * NMISCELCANEA Üf rah. 1. 6. ait: fignificatur facta falus non foli Zacchaeo L Qualita:. Ti c' 9. fed familize : ejus fimiliter : fed quomodo id fignificatur , cu m folus Zachzeus fua peccata I.A bbas Poemen dixit, hominem , qui à- Vit, PP. I fuiffe confeffus,, folus fuas culpas deploratfe ) 18- j lios docet, & non fÍacit ea , qu3ea.n.183. V locet , Titulus LXIV.. Exemplun. "TOr docet, fimilem effe fonti alto , qui omnium * quadraginta diebus & no&i'bust in monte ha- res lavat, & omnes fatiat potu, feipfum au« bitare voluit , ut tantum effet. Dei amore ac- tem lavare non poteft, fed habetimmunditias cenfus, ut i & fordes. pfe ardenter diligeret, & alios , ut 1bid. 1.g. diligerent f fic, moneret , quemadmodum S. c.15 il. S. Paphnutius dicere folebat, oratio- Chryf ologus notat. - nes fpirituales, quae non a vita. honefta. co- VII. Dum de Paftori mitantur , effe fpicas, quzea vento intereunt, Bus S. Lucas dicit , Luc, 2. v quod reverfi glorificari nt Deum , ficut di- 20. qua habent quidem . figuram 4fpicæ , led ali- Gum «fl ad. illos : mento carent. do hac verba a qusrit Nyffenus, quomo- la Granat. ip ddere Evangeliíta potuerit, loc. com. Ill. Deus olim vetui&: ne accipias a fra- cum Angeli folum dixerint; Evangelizo vo. f. tre tuo ufuras,uec amplius,quam dederis.Su- is gaudium magnum , la L avit as. P er qux verba Flavianus , qui funt, ait, qui quia natus eít vobis la v. 46. hodie Salvator ? & refi p bondet cum Hugone ufuras accipiunt ? nifi qui ad ea cogunt alios, Cardinale: referunt lau des & gloriam Deo, a -quae ipfi non. faciunt, quoru mque exemplum h illis non praebuerunt? hi fui 1 t enim, qui alli- non quod Angeli imp eraffent laudare, fed quia ipli laudando offe rebant formam devo- Sant onera gravia & importabilia & impo- tionis nunt ea fuper humeros hominum, digito au- -Deo. Íuze, dum dicunt : »gloxfia in alltiHïmis tem fuo nolunt movere. ]s Ibib. Lev. XIII.. Herodias a matre ca put S. Joannis , IV. Sed & alibi dixit Deus : non feras petiit,id quod daemon fuggeffi t. Ut S. Chr fol. ferm, 19.V.19- agrum diverfo femine. Quod idem Author * 127. fologus notavit dicens : de matris pe&or e adexemplum applicans: Ager, inquit eft Ec- dat rugitum nova bellua, contempta corpo- la clefia, de qua Paulus ait : Dei agrcultura ris preed eftis. Diverfum autem femen feminat in hoc Íciens in a, caput ipfius truncatura pervadit, capiteomnem perniciem autfelicita- agro, qui dicit , & non facit , quze loquitur,fed tem rerum publicarum effe pofitam. S contraria operatur, verbo triticum fpargens , XIV. Nyffenus querit exemplo autem femen ftipularum in corde , CUf ad nuptias 0 proximi jaciens. Rex evaügelicus miferit fe tvos duntaxat , ad S Engelgr. Operarios vero conducen dos ipfe iverit? & Embl. V. Cancer marinus, cum prolem fuam in [SChryfoL 18- ]ittore tam diftortos greffus adverteret facere, refpondet, ad nuptias utp oterem gratam nul- lo motivo fortiore opus fuiffe, fecus vero in [ pferm,u. kvang, ideoqueincreparet, &re&aincedere juberet, invitatione ad labores; hi nc i audiit abilla, praecederet modo ille; mox fe exemplo fuo invitare voluiff: pfum nginum e l fecuturatm. Ibid, VL. Veteris facerdotem depingentes ei- Utilita:.l . dem in una manu folem, in altera horologium tribuebant, innuere volentes , eum non tan- E: XV ]oannes II. Rex Lufitanize, cum ami- - tum illuminare, fed etiam vitze exemplo di- cusquidam zegrotaret, & potionem acerbam - e Engelg.«p., . col in rigere alios, vitamque fuam di&is , velutho- l rologium foli , conformare debere. e medico porre&am bibere nollet, calicem *eito S. Ibid. arripuit & praeguftavit, utfüo exemplo adbi- "^* $r L VIi. Carolus quintus dicere folebat, fe, ubi bendum incitaret, civitatem ingrederetur,tria PPP. inquirere, XVI. S. Bernardus füperilla verba: Trabe S. Bern. f. obíervare, an bonusinea fit Paftor, Praetor, me poft te, curremus in ódorem Uflguentof 21.incant Praeceptor ; quibus falvis fe non dubitare de rumtuorum &c. pulchre fic difcur u bono ftatureipublicze. rit : O pul- E . W. chra , o felix , o beata , ediífere nob ishujus di- VIH. Solon populares homines Princi- ftinCtionis rationem. Trahe me, ais quareme, pum umbras vocabat ; ut enim umbra figu- & non nos?an hocbonumi nvides no ras corporis, ita hi Principum mores adum- bis ? abfit. Neque enim protinus dixiffes ; adol efcentulas brant, & corpore curvo fruftra re&a umbra tecum effe curfuras , fi fola poft fponfum ire exípectatur. voluiffes. Cur ergo pl l- Tbid. IX. Alius, vulgus fpeculum Principum ap- uraliter mox fubjun- &ura curremus ,trahite fingul ariter poftulafti? pellabat; ut enim hoc ridenti arridet, flen- non curratn ego fola, etfi tem deflet, geftientis geftus refert , ita vulgus tierim : current & ado lolam me trahi pe- Principum nutus ac mores in fe exprimit. lefcuntula mecum. Curremus pariter , curre mus fimul ; ego odo- ä S. Chryf. X. S. Scriptura patientiam Job defcriptu- re unguentorum tuorum, ill 2emeo excitatze incit. lcc, ra praemittit : vir,feu, ut Chaldaei vertunt, exemplo & hortatu. l- homo quidam erat in terra Hus nomine Job, quod,tefte S. Chryfoftomo, ideo fattum , ne .XVIL Se&e Seneca : quis certaminum ac patientize fpe&atz Siciec. in Kex velit honefta, nemo non ea- Trag. magnitudineincredibili , peregrina eum , & dem volet. non humana natura preeditum arbitraretur; ideo naturam.a proximo ponit afpe&u. XVIIL Magnorum virorum no n minusApud. fïum. 10 XI. Quando inftruxit Deus Moyfen de fa- memorià , quam praefentia eftutilis, fapienter Beyrl. tr. : bricationefan&uarii, non folum dixit ei, quo- quidam dicebat. 2. in Feit. modo fingula facere deberet,fed etiam ei exem ativ. XIX. Bonum exem plum virgis facobi iny bi plar obtulitilludque infpicere juffit,bene vide- canali ovium pofi tis fimile eft ; quales enim 3 "Exod. 24. licet fciens, exempla magis inftruere, quam colores ipfum ha bebit, ta um *7. 18' verba.Sed&ante legis promulgationem fecum les babebunt & ii, qui confpicient illud, 'Baln'l , [ $. XV. 29* Bibliothecae Manualis Concionatori $. XV. Zu dem men[chlichen Hertzen. kommt. mam gefclnwinder durch Exempel , als: durch . ['ohire- ^ AXIOMATA. .deen. I. ualis Rex, talis Grex. VII Optimus orator, qui fa&tis fuadet. -- IAic der Herr, alfo die Heerd. — Der gibt den beften Rath. LÀ t der Thai. E(*P] . YO« H. Qualiseft Re&Gor civitatis,f talis & inþa- i Der *was er will, lehrt mi TM ( y. 2 bitantes in ea. A debono Ii/ie der Oberher r, alfo der Unterthan. $. XVI. l nob I/ie der. Richter , alfo der Schlichter. nol Prov. 19. lI Princeps amans mendacia , ( habet AUTH o.R'E s. V. 15. omnes miniítros impios. - [] Mi D Ein Fürfl, dem wohl ifl m t Liegeh. X'I..-v]oannes Bufreus in. Panario V. Exemq do&rin. bt plum malum. Chrif. J IWerden die Diener. offt betriegen. . $ Bierin IV. Mobile mutatur femper cum Prin'qipe li. Gregorti us Stengeliuä in toto libro in- "m vulgus. fcripto: vis & virtus Exemplorum. fe Das Vo Jk wendet fich nach des Herrn. WAlL, . liI. Ludovicus Granatenfis in locis com- 10n munibus fol. 337. | Il/ie das Fahnlim am .Dach mach dem fc I3. C. 4- $ Greg. If/ind. D ]V. Nicolaus Lancizius opu do. . f du V. Per fancta & pia 'exempläv V. Tofephus Langius in Polyant. V.eodem. veti VI. Thomas Stapletonustex. 2. Dom. 15. por Deo parantur gratiffima templa. Durch gut und. hertzlich Exempel & t. 8. Dom. 2o. poft Pent. Item t. Dom. 6. 13 Baut man G Ott angenthme Temysl.. poft Epiph. pat VII.. Laurentius Beyrlincktext. 3. in Fefto $gt — VI. Longum iter per prsecepta , bgeve & efficax per exempla. - Epiph. & t. 2. in -Fefto Nativ. Dom. ER g LUA fo dit o CA ] «fo, 2* d 49 o h a Y D Z — $. Hier. | 9. 1.u hab Celant, TITULUS LF. Íed FAM A Kifol l | ).ep.23. r bis tanquam de -mäl,efa&or,ibus, ex bonis Mjem] r - d /QUO AD ESSENTIARNM. operibus vos confiderantes glorificent Deum ET fet ( ] in die vifitationis. i Tia] 3 'Dejnitia. . IlIll. Dominum .Chriftu m fan&ificate in Ib.c 3- V. IO. 1 cordibus vefttis, paratifemper ad fatisfattio- 4 ldem ]. 1. nem omni pofcenti a vobis rationem de ea, $ 5 12& ft inveteratä in hominum mentibus de quae in vobis eft, fpe, fed cum modeftia & ti- aMl -- R. Unde aliqui a fando more , confcientiam habentes bonaniutin eo, quopiam opinio. ] La dicam. putant. Differt autem a rumore, quod detrahunt vobis , confundantur, qui ca- BAR cx quod hic de fa&o adhuc recenti exoriatur? lumniantur veftram bonam in Chr » 4 ifto con- y verfationem. j Qu non item fama. IV. Providentes bona non tantum coram Rom. x2. tur ( : Divi/io. Deo, fedetiam coram omnibus hominibus... V.37- N IL. Dividitur in Bonam & Malam: illa e&', Ut,,i.lvi La s. Tü " quz ex laudabilibus fa&is oritur ; haec, quae ex malis facinoribus generatur ; qualis erat V. Curam habe de bono nomine, hoc Eccl 4r. 1. Reg. 2. filiorum Heli, de qua ipfe dicebat: nolite filii enim magis permanebit tibi , quam mille the- V- 15 fauri pretiofi & magni.. V. 25. xlne-ir:non* enim,efc bona'favma', guam aqdio. VI. Bon:e vitz2e numerus dierum : bonhfn lb. v. 16. hirau] $. 1 autem nomen permanebit in aeternum. N 18. VIL Lux oculorum lzetificat . animam: Prov. ts. i lt fama bona impinguat offa. « ] v 30. EX SSCRIPTURA j t Co f - ' VIIL. Melius eft nomen bonum , quarh di- Prov. a2. LPUN vitize multae . : füper au?umb& argeptum grà- V. I^ Neceyïtq:. tia bona. .. IX. Oleum effufum nomen tuum (id &Fc , Cant. x. ) I- Timo 3' Il Op ortet autem. illum & teftimonium f V. 70 habere bonum ab iis , qui foris funt, fama tua,uthabet Chaldaica paraphrafs íic V*2 -s $, Ahin J ut non in opprobrium incidat, & laqueum loquens: a voce miraculorum taorum & po- ib vj diaboli. - tentize commoti funt omnes populi, qui au- l l0 y. Pett. 2. ll. Cariffimi,obfecro vos;tanquam adve- dieruntfamam potentize tuze : & nomen fan- V. 1'2.. nas & peregrinos, abftinere vos a carnalibus &um tuum auditum eft in univerfa terra, p .defideriis, quae militant adverfus animam, quod ele&um eft magis , quam oleum, quo li lancz converfationem veftram inter gentes haben- unguntur capita Regum & Sacerdoþum; ) L] WC j 2 tes bonam, utin eo, quod detrectant de vo- ul $. Il Ex 4 & " fïz'tu?us LV Fama-. 2923 !t 5. ! II ID tus eft. Idem S. Auguüïnu-s 1de Pelagiana haerefi accufatus fecit. Imo S. Laureitius | EX SS. PATRIBUS. Juftin. dicere aufus et: — QuisSan&orum ad . profe&um caeterorum X Neþejïtar. cognofícitur? -q*fa»unam fuam neglexiffe $ Augutt. ]. de bono squis a criminibus flagitiorum vitam , V. Judith in omnibus erat famofiffima, quo- Jadit. s. viduit. fuam cuftodit, fibi benefacit: quisquis niam timebat Dominum valde, necerat, qui " ^ loqueretur deilla verbum malum. autem etiam famam, & in aliis eft mifericors ; nobis enim neceffaria eít vita noftra, aliis íama ; VI. Eleazar ab Aatiochoad carnes porcinas s. Mach.g p noftra. commedendas inít t Ídem de tis ac fene&utis fuze eminentiam dignam , & gatus, cogitare ccepit zeta- V. 23- : doctrin Il. Sic Do&or bonam eligat vitam,» ut etiam [l Chrift bonam non negligat famam. ingen:tz nobilitatis cauitiem, atque a puero S.Hierin lll. Opera falutis finefama boni odoris hdn optimae converfíationis aCtus,& fecundum fan- c- 4. Matt. fatis relucent auditoribus; nec fama fine ope- &v & aDeo conditze legis conftituta, refpon- re proficit, fine quibus forma veri facerdotis dit cito dicens, przemítti fe velle in infernum, non commendatur, non enim etati noftrae dignum eft fingere. S. Greg li 0. 9. füup. lV. Hi, quorum vita in exemplo poütä eft Ezech imitatioais, debent, fi poffunt, detrahentium. Dd 5. verba compefcere, ne eorum przedicationem SIMILITUDINES. non audeant, qui audire poterant, & itain pra- v:3 moribus remanentes, bene vivere contem- b nant. S. Aug.in fertn. V. Qui confidens conícientize negligit fa- mam, crudelis eft, quia aliorum animas occi— l Si cut—ïgnis femel accenfus facile feryatur, Plutarch. dit. extin&tus haud facile reaccenditur; ira4 !* moral. $. Hier. ep. 14. a VI. Apoftolici przecepti & exempli eft ,l ut ficiimum. famam tueri facile eft, extinctam reparare dif. elant, " habeamus rationem non tantum co ! fed etiam famzae. nfci'entiæ,k II. Sicut umbra aliquando antecedit, ali- Seneca Utilita . quando fequitur corpus, ita quibusdam ftatim spud Caffiod 1, VH. Hocnatu contingit fama , quibusdam poft mortem ; 298 V. 8. ep. 23. rae thefauris reponimus, quod denique ea, quo lon gius fequitur, hoc major RD famze commodis applicamus. effe folet. Ideml. x. - VIII. Inclyti animi fignum eft, famzedilige- ep. 3. IlI. Sicut eromata tum vehementibus fra. Anoym, re commodum & lucra caufarum negligere; grant,cum teruntur,aut franguntur;ita virtutis " fimil. pbes nam qui affectat fam?e fuze commodum, pecu- fama latius fpar -VII d nivnegligitargumentum. & rebus adverfis. gitur, cum exercetur negotiis Idem l. r. l €p 5. laudatur. IX. Ubique cognofcitur, quisquis fama tefte . IV. Sicut ingentes obelifci magno qtiidem Idem, labore ftatuuntur, fed femel collocati infinitis ) Ifidcr,Pe- X. Bona famanihil eft przeftantius, ac me- lufiota..31ius, nec Croefi durant fzeculis ; itaarduum eft, virtutis aut fa- thefauros quisquam cum ea pientize parare fama n *s 1, led parata nunquam ep. 143. comparaverit. Tales enim effe cenfemur, qualis fama cujusque eft, huic aures intendun- intermoritur. | Necemta:. à Rem. . tur, &oculi. Melius omnibus, quam fingulis, AA creditur, finguli enim decipere, & decipi pof- .. Sicutfcetor extin&ze candelze de fevo offen- Fab. com- funt, nemo omnes, nem ditnares; ficfama perdita tetrum gignit odo- a] . in Fefto runt. k inem univerfi fefelle- rem hominibus, bonos offendit, . Petri & icandalizat, «; Pauli & malosrinx mala firmiores facit. l4 n. Ix. C Ecdl 4f $. VL Utilitas. RAT EXEMPLA. VI Sicut columbze balfamo delibutz: Jo.8. v.:4T. alliciunt, & fecumin columbarium de alias. Ibid. ] lbu Y 16' b 18. Ve Q hrittus ipfe famam füam defendit, cum ducunt; dixit: Egodaemonium non habeo.. Et Ita qui bonze famze odorem habent, alios ad ! Droy, 15« 23 iterum: Si bene locutus fum, cur me czedis? virtutem amandam alliciunt, juxta illud Apo- Y3 fi male, teftimonium fer de malo. $, Cor. 2 ftoli: Chrifti bonus odor fum falvi fiunt. us Deoin iis, qui « Drov. 22 v. 14. | M Il. S. Paulus de feipfo dicit: Deo autem v gratias, qui odorem notitize fuze manifeftat VIL Sicut corte:i, licet vilior fit atbore vel Ibid, per nos in omni loco, qui Chrifti bonus odor nucleo, confervat tamen illas, quo minus cor- ; Cant, i fumus. rumpantur;ita bona (ama, licet minus bonum "d S. Athan. fit, quam virtus, virtuofam tam in vit. III. S. Antonius pro Arriano proclamatus, vitam confervat. en &ho'n eftam uthancinfamiam a ferepelleret, reli&a eremi folitudine, Alexandriam usque defcendit, & VIII. Sicut qui veftem novam gerit, non Ibid, in quovis loco confidet, fed tali duntaxat, publice Arrianam hzerefin deteftatus, catho:. licamque fidem profeffus eft. qui veftem maculare non credatur; ita qui Lanciz. IV.S. Bafilius ambitionis & hzerefis no "m bonum nomen ha5et, cavet, ne ejusmodi actio- opufíc. 9. a Neocaefarienfi nes commitat, per quas macula fuze famze inu- €.7. bus fibiinuftam , per epiftolas ratur. & publicam orationem habitam abolere cona- R. P. Lohn Bibl, Man. Tom. £. Hhh hh 50 VL MOO 194 Bibliothecee Manualis Concionatorie L - QU Ita qui virtutis exquifitus imitator effe volue- $. VI. MOTIV A. rit,nec ullius preeterea, nifi laudem Dei quze- rere, is ab omnibus laudari, & bene femper audire nullo modo poterit; quippe in virtu- Ad faniam confervandam. fs | tem multa ubique vitii congelafcit infania. Matth. s. T. a Deum glorificat: Hinc Chriftus Apo- ]. Alterum eft, utfciat, quando fama fit de- 2 V. 16. Q fendenda, nimirum in duobus preecipue cafi- a ftelis dixit: Sic luceat lux veftra ( id eft, vita bona ) coram hominibus, ut videant bus. r.Quando quis a fuperiorejubetur, rei vidl opera veftra bona, & glorificent Patrem ve- alicujus geftze feriem, prout fe habet, narrare. [ SicS. Dorotheus docuit his verbis; Si audie- e ftrum, quiin coelis eft. S Aug.f. II. Quia proximum ædijïbat: Hinc S. Augu- ris dici, te feciffe aliquid, quod non feceris p 2. de vita ftinus dixit: Duae res funt, conícientia , & fa- &c. & interrogatus fueris, verumne fit,quod ei comm, feciffe diceris, rem oninzm ordine fuo cum Cler, ma: conícientia tibi, fama proximo neceffaria veritate manifeíta. 2. Siinfamatio rectze ad- elt. 4 Ainonyn miniftrationi muneris, aut Ordini, aut Domici- f P4 Ill Quianos ip[or a malo retrahit, €4 ad bonum lio, vel Communitati, aut etiam privato cui- continuandum €9 agendum excitat: ficut Princi- piam noceret. SicenimS. Bonaventura mo-$ Bonav.. pes vel Reges memores fuse dignitatis , dedi- nuit. dicens: Si verze criminationes obje&e,de infor.- ,2 gnantur fcurris fe mifcere,fed potius gravita- &jnon purgatz, polfent alios fcandalizare,Novit. P. tem moresque ftatu fuo dignos affumere ni- tum humiliter indicandàm paucis verbis &^ ^^ tüntur. modeftis, quod non fistibi confcius eorum, de quibus accufaris. IlI. Tertium e ft, ut fciat, quomodb famatil $ VIL fuam defendere debeat, videlicet, ut, cum M E D I A. amor noftri inardinatus offufcet rationem, fuggeratque, damnum ex noitri infamatione ZAd. candem. aliis oritarum effe, praemiffa prius eratione, fe quis in vequilibrio, imo potius ad filentium, ra hominibus conver[atio : nam, ut recte quam ad defenfionem conítituat, & tum a L. 1. de I". Ra advertit Thomas Kempenfis, quando- fuperiore vel .confeffario confilium petat, &, » imit. €. Que accidit, ut perfona ignota ex bona fama LJ lucefcat, cujus tamen praefentia oculos intuen- cq/ugd hi fuaferint, exequatur. : LAnft.7. tium offuícat. f pilt | 1l. Cauta €9 moderata locutio: Hinc Epi&te- Syts AX Stob. f.. "MISCELLANE A. tus rogatus,quo pacto quis bonam famam affe- SAmbr. brr quiqueat? refpondit: Si vis beneaudire, di- Ícito bene loqui ; & cum bene loqui didiceris, E »d.tj yeGe facere conator, & hoc modo bonam fa- Vi mam affequeris. In eundem fenfum Agefi- 1. (yuantas vires habeat famz defiderium.peyer. laus refpondit: Siloquatur, quze funt opti oítendit is, qui Dianze Ephefize tem- linck. in & faciat quze funt honeftitlima. ; xpa: plum incendit, ut nomen ejus in orbe viveret. spophr. F Grnitin PI»tarch, UL Studiun bong vita :.1ta Socra tes :dbcuit: ll. Paufanias, cum Hermoclem perconta-ldem" text. r. in in Lacon. dum quzefitus quo pa£to quishoneftam famam tus, quomodo clarus evadere fubito poffet? Fefto SS. |^39 loc com, : audiviffet, id obtenturum, fi virum illuftrem mv - affequi poffit? Refpondit: Si talis eiïefcudeas, Pauli, Petri & — Q quaiis haberi velis. -- occideret, continuo Philippum in'erem:t. lbid. ü IIl. Hieronymus Olgiatus occifo Galeatio N Sfortia Mediolanenfium Duce, rogatus, quo- Q ( ^ $ Vl modo tantum ícelus perpetrare potuiffet ? fo- lü lo defiderio fam , refpondit. lmo cum jam ASCETICA. tormenta adhiberentur, paululumi fe recolli- t N us, B gens: Age,inquiebat, Hieronyme, ftabit vetus UI bé ia funt przecipue, quze Afceta de hac memor;a tui facti: mors acerba, fama perpe- - S. Chryf. LT materia bene obfervare debet. Primum tua. N te hom. de e(t, ut non perfuadet fibi, poffe facile quem- virt. PT vtilitar. vit, piamapudomnes homines bonam famam ob- tinere; nam utfapienter S. Chryfoftomus ad- IV. -Plato.rogatus, ecquod futurum effet ; *Ibïd'.' vertit, fieri non poteft, ut, qui virtutibus dediti ipfius monumentum ? primum, refpondit, no- funt, abomnibus audiant femper bene: & il- lud praterea, ne virtutis curam agentibus men parandum; ita monumenta futura iunt - N qmul:a. : ECCMSI.I ' viris inulti ubique detra&oresinfurgant. Bo- V. Antifthenes iis, qui folam immortalita- Ibidem. na enim apud omnes fama fignum certe vel tem appeterent, viam ad hanc dixit effe bo- 1 maximum eft, haud multam faae virtutis h habere rationem. . Quomodo enim a cunctis num nomen, quam Bias matrem annoruia N dixit. - 1 laudetur, fi quis affectos injuria homines ab VI.Seneca dixit, honeftum rumorem, al-lbid. F m improbis eripere ftudeat ? Rurfus verofi pec- a catores caftigare, juftos laudare velit, ut par terum elfe patrimonium. ViL.-Nonimperite cecinit Plautus. Plan A& 231. * ip eft, laudabit hos quidem, vituperabit illos ? Ut* íc.3. "Etuftzs LVL FiWcitas. 795 Ü& i« Ut fama eft homini, exinde folet pebuniam invenire: X. NecmaleCicero dixit : negli gere, quid Cicerol.r. Der defe quisque fentiat, non folum arrogantis, €€ odic. U. Ego fi bonam famam mihi fervaffo dives. ; fatero fed etiam omnino difífoluti effe, | Platarch. VIII. Demetrius Phalereus Athenienfium $. X Proefectus , cum in exiliun: fugere compulfus, afx- audivitfet,trecentasillas ftatuas,quas ei Athe- Il AUTHORES. Ife. nienfes ob przeclara facta exftruxerant, ex in- |l8« vidia deje&tas, & in matulas per ignominiam conflatas effe , übridens dixit: ftatuas quidem l. Nicolaus Lancizius bpufc. 9. C. 7. ii evertere invidi potuerunt, virtutes autem & Il. Matthias Faber. conc. 6. in Fefto SS. lod Petri & Pauli. n praeclara gefta, quibus przemia imagines jllze Ill. Laurentius Be quam abolere SS. Petri & Pauli. yrlim':k. text. r.in Feffo ij extiterunt nun Necel[hlitas. poterunt. (l* X. Hanc fati IV. Jofephus Langius in Polianth. V. eod. Ül | /'Ahonym. sindicavit, quidixit : omnia V. Petrus Beffeus in Dom. tecoft. 9. | poít Pen- $ Bs T fi perdas, famam fervare memento, &deinfyr, . r il D &100.6- : EU Og OoBNES 95 oO aDeSoS N Es de ZJIIULUS LFLI Af NI Ó FELdoiraE lm, $. L j IV. Beatum dixerunt populum , cui hsec Pf. x43. f QUO AD ESSENTIAM. funt: beatus populus , cujus Dominus Deus V- 15 ejus. m, Deþniti:), $. H ld I. EX SS. P A'TRIBNU.S. - Qualitar. L - Arift, l. 7. ft virtutis operatio, & ufus perfe&us , | polit. fecundum . Ariftotelem. Vel eft id, l. A mant homines res diverfas, &, quando S. Aug. : E quod vitam fufficientem, optabilem, quisque,quod amat, habere videtur ac nullius indigam praeftat, S. Am- Ligu fup.Pf.aG. S.Ambr. brofiu s dixit, beatam vitam confiftere in al- lix vocatur. Vere autem felix eft , non fi id de offic, habet, quod amat ; fed fi amet, quod aman- titud/ne fapientize , ifuavitate conícientize , dum eft. Multi enim miferi iunt magis virtutis fublimitate. habendo, quod amant, quam carendo: T eyere amando enim res noxias mileri , habendo - [inck, i& Di,viþo. funt miferiores. Et propitius Deus , cum ma- . apopli, ^ leamamus,ne Granat. in gat, quod amamus; iratus au- yldem loc. com. l. Ludovicus Granatenfis triplicem diftin- tem datamanti, quod male amat. Ü UT T £. 565. guit felicitatem , Mundanorum, qui ftudent o- ll. Hoc fcio,Domine Deus meus, quía ubi- ,Idäm fn fefto $1 mnibus bonis fzeculi affluere : Phrilofophoruzz, o & ] cunque finete malemihi eft przeter te, non ío- 1 it.— : Pyali quiin contemptu terrenorum bonorum feli- lum extra me,fed etiamin meipfo, quia omnis o li. ] citatem ponunt. Unde Seneca dixit, eum, copia quze Deus non eft, egeftas eft mihi. qui defiderium fuum claufit, cum ipfo Jove l]. Vze animze audaci, quze fpera vit,, fia te.Jdem con- de felicitate contendere. Chriflianorum , qui receffiffet, fe aliquid melius habituram. Verfa feff. 1. 6. in perfecta Dei per amorem fruitione felici- & reverfaintergum,& in latera,& in ventrem, tatem fuam quserunt , juxta illud Davidis: Pít143. Beatum dixerunt populum, cui hzec funt ; ades. & dura funt omnia, & tufolus requies; & ecce / i * S V. I5. beatus populus, cujus Dominus Deus ejus. . 1V. AdimaginemDei fa&taanima rationa- S. Bern, f Sed priores duze funt minus propriæ felicita- lisczeteris omnibus occupari poteft; repleri de Dedic, .tes, utex definitione patet. omnino non poteft; capacem enim Dei, quidquid Deo minus eft, non implebit,- $. H. t Did ' V. Nulla re fruitar anima cum libertate, S. Aug.de EX c€ N nifi qua fruitur cum fecuritate, nenio aute lib- arbitr. SCRIPTUR A. fecurus eft in his» bonis , t amittere. quae kpoteft invitus Ecclef.31. [. eatus dives, qui inventus eftfine ma- y.8S. VI. Ideo Deusfelicitatibus terrenis amari- Idemf. 29 - Ibidem'm' : cula , & qui poft aurum non abiit, nec tudines mifcet, utilla quzeratur fperavitin pecuuia & thefauris; quis eft hic, jus dulcedo non eft fallax. ,felicitgs , Cu- fup. Matt. & laudabimus eum ? VII. Beatum effe tam magnum eft bonum , Idem in Y. I2. Pf. 32. II. Beata gens,cujus eftDominus Deus ejus. uthoc & boni velint & mali. Nec inirum eft, Pf. 118. 1j ]hid lII Popule meus , qui te beatum dicunt, quod boni propterea funt boni ; fed illud eft Tai. 3. v. ip fite deci L diífipant. piunt, & viam greffuum tuorum mirum,quod etiam mali propterea funt mali, phoAd ut fint boni. tIo fc' g' R. P. Lohn. Bibl, üan. Tom. I, Hhhhh a $. IV. Bibliothece Manualis Concionatorie 296 (ju05 S. V. cus vero, fi extra hunc locum violenter moe Toità veantüur : ita cor hominis Deo velut centro EXEMPLA. fuo quiefcit ; extra illum veroirrequietis mo- " Pf.26.v.4. [. David , in quo poneret felicitatem tibus agitatur. S ï ^ fuam , ipfeindicavit, dum d'xit: Re- 5. VI. nuit confolarianima mea , memor fui Dei , & Á ASCETICA.. f PL35' 4 aoleCratus fam.. Etiterum: delectare in. Do- ia de felicitate przecipue bene noffe Lemls 'c?o mino , & dabittibi petitiones cordis tui. I Tl O. de fümmo g E.cclef, 9. l Salomon poftquam nihil negaffet oculis, debet Afceta. Primum eft, ut cert ". bono €. Xe ( V. t9. fibi perfuadeat , felicitatem in fummi boni nec prohibuiffet cor faum, quin omni volu- ptate frueretur, & oblectaret fe in his, quae poffeffione confiftere , atque adeo in nulia re | przeparaverat, vidit tamen in omnibus vani- creata felicitatem objectivam hominis con- ftitui poffe, cum omnis talis res finita fit, ac tatem, « afflictionem auimi , & nihilperma- neére fub fole. - proin capacitatem appetitus humani exple- Msrulüs . ]IL.. S. Ambrofius,cum apud divitem quen- renonqueat. Solusergo Deusfelicitas obje- &iva dici poteft, ac debet, L5.c.3. dam hofpitem divertiffet, &;ille fe nihil in vita adverfi paffum effe ja&aret, & veltigio Il. Alterum eft, ut pariter fibi perfuadeat, cum fuis receflit, dixitque fe difcedere, ne hujus boni poffeffionem non aliter , quam per unionem moralem. feu amorem, fieri polfe; cum homine perpetuis profperitatibus ufo ftatim periret. Vixque recefferat , & ecceto- per hunc enim amorem conjungit fe homo cum fummo bono, atque adeo ipfo, quo mo- tum hoípitium cum omnibus incolis videt do fieri poteft ord naria via , iruitur. hiatu terrae abfoxptum. — ]ll. Tertiumeft, ut fciat;huncamorem du- $. V. plicem effe, affe&ivumfcilicet, & effectivum, Frd 32 per quorum priorem gratulatur homo Deo v- 23' SIMILITUDINES fuum effe, gzaudetque ipíum effe fummum bo- num , quod ab omnibus jure merito appeta- - Qualitas. tur; per pofteriorem vero omnia, quae velin- tra fe, vel extra fe agit, ad hujus fummi boni Arifton. L í feu Dei majorem gloriam & beneplacitum apud Sto yL Si ut nihil juvat zegrum le&us, quem pe- ordinat. f xor. des aurei fulciunt; fic neque ftultumfe- lic tas externa. P $. VIL : Philo Jud. VisP. in lib. li. Sicut necignis,nec terra,nec aliud quod MISCELLANE A. Bakthif uod de- ex elementis mundum conítituit , fed om- Àlyc.31. ter pejori nia fimul ; ita felicitas quoque nec in corpo- " Qualitas. ales interrogatus, quis effet .fe?ixl?ïaae&.l..r. ' infidietur. ris , nec inanimzefolius bonis confifit, fedin LT* C. K, congerie utrorumque. refpondit; qui corpore fanus & animo Seneca in Iil. Sicut Hiítrio non eft felicior, quod in eruditus feu caítigatus elt ; /cuPiditates cnim moral. (cenis adornatus Rex aut Deus videatur ; fic animl morbi funt. " m dicebat ;S*-Ob- £ nec homo fortunze muneribus felix cenferi Il. Diogenes veram felici:ate poteft, cum omnia non propria, fed aliena fint. quze faceret, ut mens & anima in perpetua ?** tranquilitate hilaritateque collocaretur. S; Aug.de IV. Sicut tota vita corporis anima elt ; fic . tas? Ii)ïd. lib.arbit.. beata vita animze Deus eft.. Ill. Socrat»s quzerenti,quid eflet felici Granat. V. Sicut Materia prima , quia potentia e t, voluptas, refpondit , quam nulla poenitudo loc. com. fequitur. ; f. 858. femper appetit, quod haberenata eft ; ita cor uid effet morta- Laert.l. 6 hominis, quia omnium bonorum capax eft, IV.. Antiffhenesrogatus, q Thom, libus beati(imum ? felicem mori, refpondit .r: ! Xenp/3 / | femper ad ea, quibus caret. inhiat,femperque - Stob. f. 65 odio praefentium , & cupiditate futqrorum V. Jamblichus fclicem effe dicebat, qu l, Lj laborat. Deo, quat«nus fieri poteft, fimilis fuerit, per- Ibid. V1. Sicutunusfol magis, quam omnia VCCE— fectus , fimplex , purus, & feparatus ab huma- na vita. li luminaria , mundum illuminat ; ita uxius if* 1 0. | Dei poffeffio magis fatiat, quam fi omnes VI. Nil beata víta defiderat, nihil requirit, är nullo eget, fed feipia contenta eft. .c. 8. res creatas quis poffideret. Tbid.f. 859 VH. Sicut pueruli.cuma parentibus aliquo VII. Omnis eft Deorum beata vita, homi-Ibid. c. 3. mittuntur , fpectaculis rerum occarrentium num autem, quatenus in' ea elucet quoddam aCtionis ejus exemplar. occupati , omittunt id facere, propter quod miffi funt; ita multi homines rerum huma- Vlil. Scito, eum non bonum effe, quem Seneca narum pulchritudine capti, finis , obquem in vulgus appellat , ad quem - pecunia. magna ep. 43- hunc mundum miffi funt, oblivifcuntur. confluxit , fed illum , cum bosum omne in Anonym. VIII. Sicutvastriasgulare aglobo penitus animo eft, ere&um & mirabilia calcantem, repleri non poteft, ita cor humanum triangu- qui neminem videt, cum quo fe commuta- tum velit,qui hominem ea folum parte zefti- lare per totum globum mundi fatiari non poteft , fed per folam SS. Trinitatem , ad mat, qua homo eft, qui natura Magiftra utitur , ad illius leges componitur, fic quam capiendam fa&um eft, repleri poteft. Ibid. f 858 IX. Sicut offa humana, fiinloco fibia Deo vivit, quomodo illa prefcripfit , cui bona m vertit. praefixo manent , dolorem non ipcutiunt; fe- fua nulla vis excut?t,qui malainbonu L IX. Niü Pervor., - Titulas LPL. 197 Cicero 5. "'Tuícul. IX. Nifi ftablili & fixo, & permanente bo- : g.. XIll. no , beatus effe nemo poteft; nihil enim inve- teraíce:e, nihilextingui , nihil cadere debet AUTHORES eorum, quaein vita beata confittunt , nam qui timebit, ne quid ex his deperdat , beatus effe : L Leonardïus Leffius de fummïo bono. non poterit. lL. Ludovicus Granatenfis in locis com- Plutarch, X. Solon dicere folebat, neminem ante lefle, munibus. fol. 853. t umpo in grac., mortem beatum dici poffe ; folam enim III. Jofephus Langius in Polianthza. V. -lbono 1 eodem & V. Beatitudo.. ] *P9Pht. fhanc oftendere , qualis unusquisque fuerit; . dum vixit. IV. Laurentius Beyrlinck. V. eod. ' ! DA : MMMWHW) DITULUS LEIL. CTOR ROV OO R S ter amplä&i,nec ob contfaria accidentia ab eo deQe&i. QUO AD ESSENTIAM. II $ 'Dej:fni——tio.:/ I EX S. SCRIPTURA. uftorum femita quafi lux fplendens p/rb4 Prov. 4, Eccl. 35. T ^ft ardens & efficax defiderium vobationi -J dit, & crefcit usque ad perfectam diem " * V. 23. fuze perfe&te fatisfaciendi. Hüuc enim refpexit Siracides, dum dixit: in omni- . L. In omnibus operibus tuis przecellens Éc*l 12- .2 efto : nec des maculam in gloria tua. bus operibus tuis praecellens efto: ne dede- Ill. /Emulamini charifmata mejibra: &ad-F Cor.12. ris maculam ( per feco « » 3 ; in gloria tua. rdiam & tePorem) huc excellentiorem viam vobis demonttro. IV. Solicitudine non pigri, fpiritu ferven- Rom. 12, Divifo. tes, Dominofervientes. V. I T. Vïta P. V. Surge(per poenitentiam ) propera (perCant. a. II. Duplex eft fervor, juxta Ludovicum fervorem )amica mea, columba mea , forino-V- 19 Bakhat — de Ponte : Alv.c. aT Alter, inquit, eft juvenum. Tyro- famea, & veni. 'num qui ollarum inftar ad magnum igi;em Vi. Et animalia ibant, & revertebantur n Ezech. r aletl appofitarum vehementer fervent , & quod in- 0 Gl fimilitudinem fulguris corufcantis ( propter : * tus habent ftrepitu quodam exterius effun- promptitudinem & fervorem in mandatis Dei dunt. Altereftfervos gravis hominum perfe- perficiendis. ) &iorum,fubftantialis plane & paccatus, inftar '. Sfob'f" VII. Etfa&us eft(fervorfeu Zelus ) i,n: cor- Jerem,ao, ol alicujus ollae ad moderatum ignem ferventis , de meo, ficut ignis exeftuans, claufüsque in * meliusque coquentis , quod continet oiübus meis, & defeci, ferre non (uftinens. vor etiam eft diuturnior. , qui fer- 1 .S. H A Gu . EX SSPATRIBUS l. L:el'f.ï. 6n 'Thom, IlL. Sunt iidem fere,qui in olla aquis plena . Qualita;. Kemp.!.3. tc' f Stobl e,5. &fcrventereperiuntur. Primus eft calorir in- ffe&us tuus nomen imponit operi tuo;S. Ambr, 20Í tentio, per quem fign ificatur ardens charitas, I.A folum Dei beneplacitum per puriífimam in- d quomodo a te proficifcitur , fic sefti-l. r offie, matur. Vides, quam moralem judicem tentionem quzerens.. te habeas, te confulit, quomodo opus tuum 1V. Majoris fpatii occupatio: per quam intel- - Adft ligitur applicatio prompta animi ad ardua fufcipiat, mentem tuam prius interrogat. "Bl Il. Non omnesuniformiter gradiuntur ad s. . fBem.ïn quaevis objecta, quae ad majorem Dei glo- Deum.Quidam paffu, ficutii, qui terrenorum . -entent. . Didcà riam, prox'mique falutem promovendam má- curis impliciti , vix aliquando refpirant , ut gis idonea videntur, de qua Thomas Kemp. dicit: Amor Jefu nobilis ( id eft, fervens) ad Domini recordentur. Quidam modefto in- ceffu, ficut hi, qui Domini fervitio mancipati. 1 Seneta tagna operanda tmpellit, &ad defideranda Deo quidem ferviunt, & tamen erga feipfos femper perfectiora excitat. Modum fzepe ne- ?aeP-43' fcitíed füper omnem modum ferve(cit. Valet indulgentiores exiftunt. Alii veloci , id eít, ra- j pido curfu , ficutii, qui fuper carne fua in- T ad omnia, & multa implet, & effe&ui man- tuentes , & fe, & tranfitoria contemnentes, ce- cipat, ubi non amans deficit, & jacet.. V. Elevatio aqua in altum contra naturam : leriter proficifcuntur ad Deum. : Necej]äta:. à per quam fignificatur violentia, quam fibi ipfi l, fervens Religiofus infert in difficultatibus, ]II. Magnum quoddam eft,chariffimi, gene- S. Chryf. inter operandum occurrentibus ; nam ,ut idem rofus &ingensanimus, & propterea promp-9m-.3r. a titudinenobis opus eft, ardore multo. animo "* P?P " Author ait,oportet amantem ( ferventer ) o- Á mnia dura & amara propter dilectum.liben- ad mortem expofito, alioqui non licet, nifi Hhhhh 3 cruci Bibliothece IMaunalfis Concionaterig 795 ex folo amoris fervore mortuus eft, cumfes ) cruci confixum , regn z um afTequï , ne nosmet ipfos fallamus. briculatertiana vix bisaut ter ipfum aggref- Utilitas. fa ,naturaliter mortem.ei aff: € "t ARV rro non potuerit. 5. Bern. IV. Quæ amat ardentius , currit velocius V'ide glura titulo Charitas. i m. 13. gl f zi Canto & citius pervenit, perveniens non dico repul- $. VL Y, lOc fionem, fed nec cunGationem patitur: fine SIMILITUDINES. . mora apetitur ei tanquam dometticee , tan- quam cariffimee , tanquam fpecialiter dilectze, | Qualita:. j Beyer; & fiugulariter gratee. I Si cut iter agentes locum infidiüs & peri- Hth- tex. * Irznat. . V. Fovetze femper in finu veftri cordis vi- culis famofum citatis equis preetervo- r.in feíto lantjita ferventes,quia viam virtut s arduam, Vifitat, o epift.ad vidum quendam , fan&umque fervorem ad Lulitanos anoyijs pro virtuteexantlandoslabores, quia & abinimicis obfefíam norunt, magno fegvo.— E re decurrunt. rarum aliquod & eximium facinus antecellit fexcentis vulgaribus minutisque. Ad quem l. Sicutin equis militaribus ea facilitas , Ibid. g enimvirtutis gradum piger non poteft adre- qua freno parent, potilhimum laudatur ; ita in pere, éxigua temporis intercapedine diligens fervis Dei prae reliquis Deo placet velocitas nirabiliter volat. 1 & promptitudo mandatis illius obfequendi. fgpf'wg- S — Vi. Ubi viderit Deus devotionem animi, * ï ardentiorem infinuabit affe&um, &, quantum Nece Jgïta f. [ v 4*?"'. nosaddiderimusad ftudium, tantum ille ap- II Sicutfi arcus velbalifta remilfa eft dio- Roderiq, ( ptram uno paluo altius ad fcopum dirigere - 1.c. 8 ]12 ponet ad adjutorium : quantum nos appo- I' fuerimusad diligentiam, tantum ille addet ad oportet;itacum & mens noítra remiffa fit ,* 8 neceffe eft, utaltius conatus noftros intenda- 1 - gloriam. iM Vli. Secundum proportionem ( & fervo- mus, quo velfic fcopum affeguamu'r. u i ! u ) progreffus animze , domum Dei bonita- Utilitas. $Ig.in tem fuam menti pate'acit. ep.id u S.Ambrof . Viil. Non eft fatisre&e facere, nifi etiam IV. Sicutad accenfam ollam mufcae non VitaPP. át 3 de maturare adjicias . quod facis; uberiores fru- appropiaquant; fi vero tepida fuerit, infident, :8. C 39. in eam, & faciunt vermes ; ita & monachum REUV &us hab.et cel/elrata devotio. i fuccenfum igne diviniSpiritus dzemones fu- IV. ; $. giunt, tepidum vero illudunt, &i»fequuntur. V. Sicut is, qui vifibilem curfum magna S. Chryf. EX LIBELL O DE IMITATIONE IRISTI. contentione peragit , nul lum occurentium horm. 28. in Genef. videt,etiamfi fzepius in illum incidat ; fed ani- L rvot- & profe&us nofter quotidie de- $ bet crefcere; fed nunc pro magno vide- 1no ad curfum intento facile. omnia tranfit, i 1:.c.n. I Fe feftinans ad dsftinatum fcopum ; eodem mo- nere tur, fi quis primi fervoris partem poffit reti- j do qui, ut virtutis curfum currat, feftinat, & L'.S' t , aterra coclum redire concupifcit,omnia, quae Ibid. $. 6. l. O fi adverteres, quantam tibi pacem, & aliis etitiam faceres,teipfum bene haben- videntur, deorfum derelinquit; donec venia t in verticem. do. puto, quod follicitior effes ad profe&um V]. Sicutea,quzea magnete tacta funt, non'Beyerl- fpiritualem. . quiefcunt , donec Septentrionali fideri oppo-! * L.r015. I Magis Deus penfat, ex quanto quis nantur; fic quorum corda Chriftus velut ma- cit. . agit , quam opus , quod fa gnes fpiritualis tetigit, non quiefcunt, donec L., '.[. C. 180 i ]V. O quantus fervor o mnium Religiofo- ipfi per amorem & fervorem adhaereaut. rum in principio fuze inftitutionis fuit! 'Theodo- ä-s. "* MII. Sicut ignis, quo plus accipit nutri- tet. orat, L 1.c.19 V. Circa principalia fefta renovanda funt menti, eo majorem accipit remunerationem, de charit. G. 6. bona exercitia, & San&orum fuffragia ferven- ea enim accellione materize augetar , non ob- tius imploranda. tunditur ; ita Dei dile&tio accenditur civina- L] 0.25- V1. Religiofus fervidus omnia bene por- rum rerum contemplatione, & operationem ; tat , & capit, quze illi jubentur. hinc fufcipit majorem & vehementiorem ; & ä) i OSUII' VII. Si dederis te ad fervorem, invenies quo magis in rebus Domini veriatus quis $ Cling magnam pacem, & fenties leviorem laborem fuerit , eo magis gl ], &üonis. .a*ccendit Hammam dile- propter Dei gratiam & virtutis amorem. . &. V. G. VII. / EXEMPL A. MOTIVA. David , quanto fervore ciltam.- a I. (haritatis Dei erga nos magnitudo : de qua . Perr. 3. Paralip. I. re&e & breviter dixit S. Bernardus: 29. V.2« * promovere ftüduerit, ipfe teftatus eft, amat charitas , amatimmenfitas,& nos vicem dicens:egoautem totis viribus meis preepa- rependimus cum menfura. ravi impenfas domus Dei mei. lL. S. Ignatius Loyola adeo ferventer ora- I Ejwdem Dei erga. fideles. fervos liberali- S. Ygest. Mafft.l. 3. tar :de qua S. P. Ignatius in conftitutionibus i? coniit Ccap. 12 bat, ut,quoties orare inciperet , mox toto quafi vultu ignefceret. Imo ob nimium fzepe fer- reCte dixit: & univerüm , quo liberaliores nos erga Deum oftenderimus , eoipfum quo- borem poft miffam in morbum incideret. ur. Vltapcq s Vita. III.B.Stanislaus Koska judicio medicorum que erga nos liberaliqgem experiem HI. Zita e. hi 1 Titulus LVIl. Fzrvor, 199 lII Pite brevitas : quïs enim pauper, fiuni- ciplinze, jej uni—av,vigïliæ,hu-'micubation&s)quia €o diethefaurus ipfi regius aperiretur,cum fa- in his dicebat occultari fuperbiam periculo- cultate, quantum vellet, exportandi, non fum- fam anim?, fed potius facerent res mini- mum in exportandis & colligendis pecuniis mas , quae tamen magnze fiaut & fublimes per Ecclef.9. conatum & fervorem adhiberet ? Merito ergo ordinationem earum ad altum finem , recta Y* Io, Salomon monet : quodcunque poteft facere intentione , quia talibus valde dele&atur manus tua, inftanter operare, quia nec opus, Deus, & funt abíconditse ab adverfario. Beyer. nec ratio, nec fapientia , nec fcikentia erunt li. Tertium eft, ut fciat huuc fervorem li"Ck. lx, apud inferos, quo tu properas. " per religiofam & prudentem difcretionem li feftn : IV. wcundita;, quam experiuntur ferven- At - imoderari , ne per exceffum illius corpori effe- zer Deo. [ervientes : nam vincentibus ( focor- &us, animo affe&us, proximo exemplui, diam & teporem ) datur manna abfconditum - Deo honor fübtrahatur, ut re&e alicubi S. coeleftium confolationum , ut omnia etiam ltid Bernardus notavit. Quare illud S. Spiritus difficilia cum magna facilitate & lzetitia exe- monitum femper ob oculos habendum : mel quantur. invenifti? comede , quod fufficit tibi, ne forte $. VH fatiatus evomas illud , uti contigitillis, qui,ut MEDIA — ' Thomas Kempenfis loquitur ,incauti propter devotionis gratiam feipfos deftruxerunt, quia L. Mfaditatio motivorum . ad ftrvorem excitan- plus agere voluerunt, quam potuerünt, non Roderig A — iiun: in hac enim meditatione exar- penfantes fuze parvitatis menfuram,fed magis lo 1. defcet ignis fervoris. cordis affe&um fequentes , quam rationis ju- IL . JMortis incertg cogitalio : de qua re&e 'ä.sr. C.21. dicium.Et quia majora praefampferunt, quam pius Author dixit: Si frequentius de morte Deo placzitum fuit, idcirco gratiam ( devo- tua, quam de longitudine vitze, cogitares, tionis ) cito perdiderunt.Fatti funt inopes, & non dubium, quin ferventius te emendares. vilesreli£ti, qui in coelum pofuerunt nidum S.Ign. in VitapP €p AL Sacularium terrenas. €$. perituras. divi- fibi, ut humilitati & depauperati difcant non t. ad P las €$ honores quarentium fervor: de quo S. -- ^ 1369 Ignatius Lufitanis fratribus fic fcripfit : noli- inalis fuis volare,fed fub peunis meis fperare, E $. X. te pati, ut hujus fzeculi homines plus labo- rum & moleftiarum fufcipiant in conquirendis ftudiofe voluptatibus ac rebus caducis, quam MISCELLANEAx . Chtyf vosin coeleftibus ac divinis comparandis : pu- Qualitas. Qte. 29, deat,illosmajori opera eniti ad aucupandam n Gene . gratiam Principis mortalis , quam vos labore- Ignatius Loyola devotionem & fer&o- Lanciz. $, tis ad amicitiam cum asterno Rege conjun- endam. z rem,qui fine alteratione corporis con-pufc. 6. cipitur,devotionem Angelicam vocabat, eo* 7: 79 L.3.0.47. IV. Pramii caleflis magnitudo | confiderata : quodejusmodi Perfon ficut Angeli fine' cor- m utifuafit libellus de imitatione his verbis: poris'inflammatione Deum laudent,& ament. age, quod agis : fideliter labora in vinea Deus Pater autem S. Catharinz»e Senenfi di- mea, egoeromercestua. Scribe,lege, canta, xit, hoc effe lextum genus ignitarum lacry- geme, tace , ora , fuftine viriliter contraria: marum. Txe;;etl. digna elt his omnibus & majoribus preeliis IL S. Ambrofius re&e proprietatem fer- vita zeterna. voris explicavit , dum dixit: nefcit tarda $. IX. inolimina Spiritus fancti gratia. ASCETICA. 1Ii. Non male fervori etia x Thedo« teft illud Horatii: m applicari po- Hofïï-lbäe' el, otat, ia funt praecipue , quze Afceta de hac Virtus recludens immeritis mori je chatit : l. Tr materia bene obfervare debet. Pri- Coelum negata tentat iter via, mur eít, ut bene cognofcat, & zeftimet fer- Coetusque vulgares, & udam voris hujus pretium, nempe quod fit pro- speruit humum fugiente penna. prium indicium fidelis & Deum - fincere V. De Fabio cunctatore olim dicebatur , Beyl. in S. Climac, amantisfervi, utire&e advertit S. Climacus; quod cunctando reftituit rem ; de cun&ato-fefto Vifit ribus autem & in fervitio Dei minus ferven-fexXt grad.i, dum querens, quis eít fidelis & prudens mo- nachus ? refpondet : qui fervorem fuum fer- tibus reciusdicitur: quod cun&ande defti- vat inextinguibilem, & indies usque ad finem tuant rem,id eft, profe&um in meritis & vir- vitze fuze ignemigni adjicere, & fervorem fer- tutibus. vori, defiderium defiderio , & ftudium ítudio V. Impiger extremos currit mar A gator ad quat. ia ! fe nunquaz:u defiit. Indos. epiite 1l. Alterum eft, utfciat, in quibus rebus po- Pauperiem fugiens. . tiffimum fuumfervorem oftendere debeat, vi- quidni poriorijure fimilem alacritatem often- delicetin actionibus fuis quotidianis recte ob- datfervus Dei in cceleftibus divitiis compa- eundis, in vi&oria fui, in rebusadverfis gene- randis ? ]re couie rofefüpportandis, & minimus rebus eligen- $ XL . dis & cupide ample&endis , uti fapienter ad- vertit S. Maria Magdalena de Pazzis, ut quze AUTHORES. Vitap.4- fnas Moniales aífiduo hortabatur,ne curarent . . l. Nicolaus Lancizius opufc. 6. c. 7. & xes magnasfacerein apparentia ( uti funt dif- opufc. 5. c. 9. n. 152. II. Lud- r Ó9 806 Bibliothece Manualis Concionatorug Thefï II; Ludovicus Granatenf. in locis cm. f. 348. VIL Thomas Kem»enfis de imit. Chrifti 9 V l» - [IL. Laurentius Beyrlinck , in fefto Vifita- l.1.c.25. & 19. Ü tionis B. Virginis. text. 3. VIII. S. Ignatius Loyola in Epift. ad Lufit. f IV. Thomas Stapletonus in de. Palm. de perfect. Relig. IX. Claudius Aquaviva de renovatione p t. 4. & Dom. Pafch.t. 5. "0 pt V. Alphonfus Rodriquez. de perf. p. 1. tr. Spiritus. fon. 10 I. C. 2.3. & 4. ltem c. 12. & 13. X. Philippus d'Outreman in Pedag. Chti- y, 6 t nth. V. e'&d. fliano. p. 2. c. 24. $. 8. ? VI. Jofephus Langius in Polia - fed v28 KEEHIHIRHTHOHIHIHOMIMIH H EHIHIHO IH HOHOHCHIMIHI E bE" ho ? 728 TITULUS LFAMIL. g( H Ü PID-Es& jic 2 w d $.L VIHI. Contra Hereticos, aliosque hoftes D 0UO AD ESSE NTIAM. : fortiter eam propugnare. Effciiu s. þ, jl ga I IX. Quatuorab Afcetisnumerantur, me- y5 ditatio, contemplatio ,contemptus faeculi,pu- att 16 T^f donum Dei, aci:lilmen , quo i.(lluükatlis ritascordis; nam qui credit, intelligentiam D! homo firmiter affentitur omnibus , quze v.Jf Deus revelavit, & nobis per Ecclefiam creditorum cupit, & hoc defiderium ad . ia- quifitionem movet , in qua eft meditatio ; in- credenda propofuit, five fcripta illa fint , quifitio pia veritatem invenit, in eaque cum five non fint. JuxtaD. Paulum eftfperanda- exultatione quiefcit, & haec eft conterylatio : ï rum fubítantia rerum , argumentum non ap- 0, 10 Heþr. II, Vv parentium. Super quae verba fic loquitur 5. veritas inventa docet, quam vilisfit mundus, y3 S. B;rn. Birnardus: audis fubftlantiam ? non licet tibi ex quo generatur contemptur [aculi : hicautem ad inhzefionem , qua quis Deo inhzerere ftu- ep. iI9. ad Inn. - in fide putare , vel difputare pro libitu, non hac illacve vagari perinania opinionum, per det, excitat, &in hac puritas cordis confiftit. devia errorum. | Subftantize nomine aliquid X. Alios effe&tus enumerat JoannesBufzeus Bufeusg in viridario fuo , videlicet 1. jJuflificationem , v. fid. c.«. A Ga. $ certum tibi fixumque preefigitur. Non eiïc juxta illud Apoftoli: arbitramur , hominem Pom. 3.v. enim fides zeftimatio ; fed certitudo. . jufticari per fidem ; nam,ut S. Clemens Alex. $ . Clem.] Her.i Divifio. recte advertit. przeceditfides, timor zedificat » 2, Strom. mor- & dilectio perficit. 2. irtuiwm €$ bonorum n6 . . AL Dividitur communiter in vivam operum exercitium : Uti re&e S. Auguftinus S. Aug. iuam ; nam fieut vita animalis,ita fidel Wita ex motu.& operatione cognolcitur. Et hzec vi- indicavit his verbis: magnum opus , fed ex praf.in fide: laudo fuperzedificationem operis, fed P^ 3t 08 delicet fides viva eft , quam fponfa in Canticis video fundamentum fidei ; laudo fru&um- Y À voluit poni fuper cor fidelium, ut credant; boni operis, fed in fide agnofco radicem. 3. Cant. $ qu a veritate prima revelantur : & ficut v. 6. fignaculum fuüper brachium, utid, quod cre- ReBam . intell'gentiam ; uti S. Cyrillus Hiero- s. Cygiy, folymitanus indicavit, dum dixit: oculus om- Catech. . dunt, opere confirment, feu, utloquitur Apo- nem illuminans conícientiam eít fides. &in- Abst,2, Rom. io. ftolus, corde credant ad juftitiam , ore autem telligentiam tribuens. Dicit enim Propheta : Ifaiasc. 7. h4 Ny. IO. confeffionem faciant ad falutem. . Undein Apoc. 7. Nifi crediderits, non intelligetis. 4. Conflan- V- 9. Apocalypfi fideles appellantur Signati , eo tiom in adverfis ; juxta illud Apoftoli : certus *om-8.v. LJ y. 4 quod fignum verze fidei habeant, dum cru- fum, quia neque mors, neque Angeli, neque, cem Chrifti confitentur, atque adeo in fronte S; Aug. f illud habere merentur. Hanc divifionem S. principatus, neque virtutes, neque inftantia, Bl a, Y 7 22. nequefutura , neque fort'tudo, neque altitu- « Auguftinus exipfo nomine fidei deducit,dum do, neque profundum neque creatura alia po- ait:fides appellata eft ab eo, quod fit ; duze teritnosfeparare a charitate Dei,quae eft in fyllabze fonant, cum dicitur fides : prima fyl- laba efta facto, fecunda a Deo. Interroga te Chrifto Jefu Domino noftro. Unde autem s. Hier in certus eras, nifi ex fidei firmitate ? inquit S. c. x. ep. ad Ton l ergo, utrum credas. Dicis credo: fac, quod Hieronymus. s. lmmuni:siem a curiofitatis Galatas * S.Greg. dicis, & fides eft. Nam, ut S. Gregorius te- viiio: Nam ut re&te Tertul'ianus ait, nobis Tertull, lMre. sf ho. 29. in " ftatur, vera fideseft , quze huic, quod verbis de prae- Y 16 curiofitate non eft opus poft Chriftum Je- ript. Evang. - dicit, moribus non contradicit. fum , nec inquifitione poft Evangelium. Cum credimus , nihil defideramus ultra credere : Qan 3 A&'urf Y 16 hoc enim prius credimus, non effe, quod 1il. Corde credere. ultra credere debeamus. 1V. Ore confiteri. 51TL V. Opere confirmare. EX SS. PATRIBUS ualitas. Ym £ VI. Sanguinem proprium fundere pro Y4 2 fide. d / : I. Eft autem fides fperandarum fübftantia Hebr. z. Mare VII. Pro viribus fpargere fidem,ac dil atare'. rentium, Y* 2« Y, 23, rerum,argumentum non appa II. Gra- Titulus LVLI. F" des, 8or 1. Theff, II Gratias agimus Deo fine iatermiífione, ngnzta:. ?. V- 13- quoniam cum accepiífetis a nobis verbum au- ditus Dei, accepiftis illud non ut verbum ho- .. XXI. Beati fumus Ifrael, quia quæ Dw Baruch.4, minum, fed, ficut vere eft, verbum Dei. placent, manife(ta funt nobis. V. 4- Eph. 4. 'XXII. Non fecit taliter omni natwm, & ju- Pfal. 147. v . IHI. Unus Dominus, una fides, unum ba- " d dicia fua non mauifeltavit eis. V. 20 t1fma. Rom. 10o. XXIII. Gratias agentes Deo Patri, qui di- r.Coloff, V. IO. IV. Corde creditur ad Ju(htlam, ore au—- gnos nosfecit in partem fortisSan&orum inlu- V. £2 ! tem confeffio fit ad falutem. Eccl.32. V. Qui credit Deo, attendit mandatis ejus; mine, qui eripuit nosde pote&ate tenebrarum, v.. 28. & trauaftulit in regnum filii dile&tionis fuze. Jac. 2 & qui confidit illi, non minorabitur. XXIV. Jam non efüis hofpites & advenze, Eph. s. V. . VI. Sed dicet quis: tu fidem habes, & e- fed eflis cwes San&orum, & dome(hcl Dei. VY. 1'9. go opera habeo: oftende mihi fidem tuam fi- ne operibus, & oftendam tibi ex operzbus fi- Conjlantm . dem meam. Jac. 2. VII. Quid prodeft, frabres mei, fi fidem quis XXV State, & nohte iterum jugo ferv1tu- Gal. 5. V. I4s tis contineri. VI. dicat fe habere, opera autem non habeat ? XXVI. O m'"enfatl Galatze , quis vos fafci- Gal. 3. nunquid poterit fides falvare eum. n navit non obedire veritati, aute quorum ocu- V* £. zf.'quztas los Jefus Chriitus profcriptus eft, in vobis cru- Pfal. 92.. cifixus ? VIII. Teftimonia tua credlbd;a fa&a funt nimis. XXVII. Currebatis bene, qu1s vos lmpedl— Gal 5 Marc.16. vit veritati non obedire ? ré v. 17 IX. Slgna autem eos, qui crediderint, hzec XXVIII. Optimum eft; gratia ftabilire cor, Prov 13. fequentur: [n nomine meo dzemonia ejicient, non efcis, quze non profuerunt ambulantibus V* 9. linguis loquentur novis, ferpentes tollent, & fi in eis. mortiferum quid biberint, noneisnocebit, fu- XXIX. chut qu1 multum mel comedit, non Prov. 25 per zegros manus imponent,& bene habebunt. Jo. xo X. Simihinon vultis credere, operlbus cre- eft ei bonum, fic qui fcrutator eft majefcatls ii v. 38 opprimetur a gloria. dite, ut cognofcatls, & credatis, quia Paterin XXX. Habens fidem & bonam confcxen— 1. Tim.r, 1ne eft, & ego in Patre. tiam, quam quidam repellentes circa fldem Iu* Neceftas nauü agaverunt. Büleus .. KX XI. Fide ftas? noli altam hpere, fed ti- Rom L. ^ fid.c Gal. $ [.À XI. In Chrifto JEfu neque circumcifio ali- me; fi enim Deus naturalibus ramis non pe- * 20«" , 3. quid valet, néeque przeputium, fed fides, quae 3 er charitatem operatur. percit, ne forte nec tibi parcat. $.Cem] XXXII. Ne transgrediaris terminos anti- PFOV 22, 2, trom Hebr.tx XIL. Sine fide impoffibile eft placere Deo; quos; quos pofuerunt patres tui. *.20. v. 6. eredere enim oportet accedentem ad Deum ; XXXIII. State faper vias, & videte , & in- Jef ó. prefin $.Ang quia eft, & quia inquirentibus ie remunera- terrogate de femitis antiquis , quze fit via bo- "* i tor fit. na & ambulate in ea: & invenietis requxem Mat Jo. 8 XJI. Qui non credit, jam Judmatuseft quia animabus veftris. 24 non credit in nomine unlgemu filit Dei. Qu1 XXXIV. Jam non fimus parvuh Hu&uan— Eph. 4. credit in filium, habet vitam zeternam; qui tes, & mrcumvemamur omni vento do&n— V. 14. autem incredulus eft, non videbit vitam, fed 5 rl ira Dei manet füper eum. n2,, in nequitia hommum, in aftuua ad Cir- Citerh $ Abac. cumventionem erroris. XIV Qu1 incredulus eft, non erit recta ani- XXXV. Dottrinis varus & Tfiasc.7. V. 4 ma ejus in femetipfo: juftus autem meus ex lite abdu01. peregrmrs no—ï Hebf-ïs- fide vivit. Rom. $. Utilztas. 5 H j Phil. 3. XV. Exiftimo omnia detrimentum effe pro- EX $. PATRIBUS ET DO. V. 7. CTORIBUS pter eminentem fcientiam Jefa Chrifti Domi- ni mei; propter quem omnia detrimentum fe- é ci, & arbitror ut ftercora, ut Chriftum lucrl- Qualztas I. S. Gt'eg C Hier,it facmm unc veraciter fideles fumus, quando 26. , 161 Rom. 4. XVI. Credidit Abraham Deo, & reputatum quod verbis profmttxmus 1 openbus Galatas Nw.3 eft illi ad juftitiam. complemus. Marc. 16. Tertall V. 16. XVII. Qui crediderit, & baptizatus fuerlt 1I. Fides aliquando recipit, quod ratio non $. Bern. de rz2. je pre falvus erit, qui vero non crediderit, comdem— praefumit? qualis fit cu1usque fides, tribula- (f nabitur. tio probat. grad. hu- Joan. 3. m:l Vo XVIIL Sic Deus dilexit mundum, ut Fi- III. Dicamus fidem vitem, virtutes palmu- Idem fu- lium fuum unigenitum daret, ut omnis, qui tes, botrum opus, devotionem vinum. per Can- credit in eum, non pereat, fe habeat vitam . IV.Divinaoperatio/fi ratione comprehendi- * . Aug., æternam tur, non eft admirabilis: necfides habetmeri- ; in ho, 0(. Joan. 6. XIX. Amen, amen dico vobis, qui credit tum, cui humanaratio praebet experimentum. faper E- Y.4 2. m me, habet vitam 2eternam. V. Cito fidesinexercitata languefcit, & cre- vang. brisotiofa tentatur incommodis. Remiffas ex- Ambfr, -Ieb!o [' Marc. 9. " XX. Si potes credere, omnia poffibilia funt uper Pf. /, ^ Y» 23. credentl cubxas callidus 1nfid1ator irrumpit: afuüetum Beati. - R. P2Lobz, Bibl. Maz. Tor. £. lii ii auten. 802 Bibliothece . Manaalis Concionatbriæ ) tze dabit. Crediteilli, qui incredulis setetna M immacu- autem bello virum hefterna fraus inftruit, & ( Jati. gloriofze provehit palma victorize. fupplicia gehenn?e ardoribus irrogabit. Quse j 0 tüs S. Bern. VL Putasne Filium Dei reputat ]Jefam, tunc erit fidei gloria, quae poena perfidize, cu d . A cal( tic. faperCan- qu'squis ille homo eft, qui ipfius nec terre- judicii dies venerit? tuf tur comminationibus, necattrahitur promif- XVI Qui evidenter, quze diu funt expecta- Idem. ho« du fionibus, nec przeceptis obtemperat, nec con- Io. de filiis acquiefcit; nonne is, fi fateatur fe noffe ta, fufcepimus,fiducialiter neceffe eft, quae funt Pafch. j exfpectanda, credamus. Si fortis fuit fides,qu?e Betn Denm, factis eum negat? Porro fides fine ; experimenta przeceffit, fortior debet effe, quze 91,54 qii opetibus mortua eft. . jam manifefta fubfequitur, ( S.Aug.!o VII. Cum dile&tione fides Chriftiani, fine aSCI- eS( XVIII. Eccé quid ate requirat immenfa illa S. Chryf. yN deCivit. dilectione fides da2emonis. pistas, quod facile polfit implere nuda pauper- üper 616« S. Aug. VILI. Quid eft fides, nifi credere, quod non fuperJo. vides? ideo bene creditur (SS.Trinitas) quia tas, defpecta mediocritas, indo(ta fimplicitas ; Matth-2ï- fto non per multas diftraharis ambages, ne duris gS cito non capitur:. nam fi cito caperetur, non d difficultatibus occupandos involvaris. Quod ris effet opus, ut crederetur, quia videretur. ( $. Cyp.l IX. Non pertinet ad Chrifti praemia, quire- a te & pro te repofcitur; intra te eft, id eft, oris famulatus & cordis affe&us, fecundum pb . in tr. de linquitEcclefiamChrifti: alienus eft, profanus illad: corde creditür ad juítitiam, ore autem mvj 0 Ch clef. * eft, hoftis eft. Habere jam non pote(t Deum confeffio fit ad falutem. pattein, qui Ecclefiam non habet matrem. In anima ergo tua p5 " X. Fides eft ficat columna illa, quze prze- pofuit omnia animze tu:e przefidia Deustuus : f& S. Bonav. ut, unde peccatum egteditur, inde & peccati Q diat.Sa- cedebat populum Ifrael in exitu de /Egypto: * lut.tit. 5 nam & illa ex parte Ifrael erat lucida, & ex medicina peteretur. 4 d c' 3. parte /Egyptiorum tenebrofa: Sic fides cre- XVIII. Tenet me in Ecclefia confen fus po- S.- Aug. Qi f dentibus lucet, & infidelibus eftobícura, quia ! / pulorum atque gentium : tenet authoritas mi- l. de util. cred, c.4. tü ipfi funt:rebelles lumini. raculis inchoata fpenutrita, charitateaucta, $ i S.Hïeron. XI..Fides Dei non eft otiofa, neque folita- vetuftate firmata. H adPau- rja, individua comes ei jungitur bonze opera- 4ii AID,. XIX. Quisquis adhuc 'prodigia;luær/it , ut Idem. c.g. f tionis inftantia, nam cum per fidem quis co- credat, magnum eftipfe prodigium, qui mun- gnita incipit amare, confequenter exercet o- do credente non credit. J fi [u perando, quod amat. XX. Domine, fi error, eft, a te decepti fu- Rich.Vi- S Tfidor.l. XII. Proprie nomen &dot tade ol dicum. &tor.fíent. [ $.Orig. fi omnino fiat, id quod dictum eft, aut promif- mus: nam iíta in nobis tantis fignis & pro- 1.deTrin. $. 2 fum; Et inde fides vocata eít ab eo, quod fit digiis confirmata fünt, & talibus, quaenon ni- C. 2. di fi per te fieri poffunt. i illud , quod inter utrosque placitum eft, qua(i Cicero.l. inter Deum & hominem; fed & Cicero ait; . XXI. Quid noninvenit fides? attingit inac- S.Bern, poffic. fides, dictorum , conventorumque conftan- ceffa, comprehenditimmania,apprehenudit no- f:iper i viffima : ipfam denique zeternitatem fuo illo " aüte . tia, fic di&a , quod fiat. vaftiffimo finu quodammodo circumdedit. C 4Egquitas. It XXIT. Ille apüd Deum plus habet loci, qui S. Aug. in lib. de Cl plus attulit, non argenti, fed fidei. ovibus. $. ÀAug. . XIII. Deus credi fe voluit, non examinari; XXIIE Noli intelligere, ut credas, fed 1dem fa- li fer. de periculofa eft difputatio de Trinitate: lutam "'Trin. & vas figuli de creatore difputat, quod nec crede ut intelligas , intellécus merces fi- per Joan. € dei eft. Angeli in coclo fcire poffunt, quid enim a- gunt ? quiseff iffe Rex gloria? EtapudIfaiam : XXIV. Totum in fehabet -hoxio, qui fe ha- Ca(ïïod; ä Quis eff ifle , qui a/ceudit de Edom ? Vis fcire bet:ipfe autem fe habet, qui Deum hahet: fuperillu naturam Dei: hoc ícito, quod nefcias: fed Deum vero habet : Pf quia Bw tetur Authorem. qui eum credit, & confi- factus c6 E fclas hoc ipfum, quod nefcias, plus czeteris fura uter. Ícies : gentilis homo videt apidem, & Deum pl XXV. Credenti praemium dabitur; fi quod S.Cypr. putat: Philofophi vident coelum, & Deum creditur, & geratur. ï putant: In eo quod fe fcire dicunt, nefciunt. In die judicii noun damnor , quia dico: nefcivi naturam Creatoris mei. Necefftas. | Bellov. . XIV. Quisque credit vicinis fuis &,matri : Efb . fpec.mór- Jicet nefciat, quaudo fuitgenitus ab illo patre, .XXVI. Qui non credit, & tamen quz- S.Climac tyile, ]. I, dl le & natusabilla matre: tamen requifitus ftatim dam fortaífe bona opera facit, fimilis eít illi, iufcala. 14. P.3- qui aq uam haurit, & indolium pertufum in- P^r? incunctanter refpondet, illum effe fuum pa- fundit. S.Ben, trem, & illam fuam matrem, licet nefciat nifi :[0'1' S-2. exauditu fuorum, nec alienis crederet de con- XXVII. In petra Moyfes ponitur, ut Dei S. Aug. lüprinc, trario, . Sicperpeccatum Adzein hoc carcere fpeciem contempletur, quia nifi quis fidei fo- S. de. nati & nutriti debemus credere matri Eccle- liditatem tenuerit, divinam prazefentiam non ?^ fiade & vicinis, fan&is Filiis ejus de his, quae agnofcet. Avelle radium folis a corpore ; ertinent ad fidem, licet ea non viderimus. divifionem lucis unitas non capit: frange S. Cypr. XV. Crediteilli, qui omnino nonfallit. Cre- rámum ab arbore , fractus germinare non dite illi, qui haec futura omnia praedixit. Cre- poteít: a fonte przecide rivum , prsecifus arefcet. dite ini " gui credeïltibus praemia aeternge vi» Utilites. Titulus LV. : Fides. So4 d Ut:ilztas. . XXXIV. Fides virgo eft integerrima, talis- Tertuii; S.'Thom. de illan XXVH Fides prava defideria fraenat, ef- quenobis a Chriftotradita, qu a, ut Pcuprare 30 zfcr, fraenes appetitus cohibet, feroces cordis mo- conantur hseretici , fic Catholicis eain omni- in O& tus "fedat, vitia pellit, virtutes inferit, mollia no incorruptam cafte tueri, necefle eft.. ^ Paích S 'Hiron. j ldin calcat, afpera tolerat, in profperis non erigi- XXXV. Confer do&rmam fidei dogmatlbus p fömp;. tur, idadverfis non dejicitur, nihileft tam ar- Philofophorum, & libris eorum, & fplendori Dom. 2, t de ^ Bsf duum & tam durum, :quod non aggrediatur *loquenrise, & compofitioni fermonum; & vi- pot E- ropter Deum, quia viva fide credit in Deum debis, quanto minor fit czeteris feminibus fe- piph. S. Bern XXIX. O Gratiofa & amabilis fidei virtus! mentis Evangelii. Sed illa cum creverint, t em, 2, to.1. S.4. nihil mordax, nihil vividum, nihil vitale de- a 8. C.I. quis igitürtenon amabit, quze fundamentum es omnis grati»e & virtutis? purgas peccata, monftrant, fedtotum flavidum marcidumque l uper vivificas animas, illuminas czecos, diftinguis & mollitum ebullit in olera in herbas;'quae M&tth,gs ele&os, connectis membra capiti noftro Chri- cito arefcunt & corrunt, hzec autem prædl- w ls - fto, animas fideles.. Deo facis fponfas, prote- catio, cum in amma credentrs fata. fuerlt crea- » - d 'gis, & defendis, probas juftos, miracula opera- fc1t ia arborem ; ris, in omnibus triumphas , atque ceterna. fe- .XXXVI. Magnarum hic vigor eft mentlum S. Leo , licitate perfeverantes in te coronas. & valde fidelium hoc lumen eft animorum , 1- de A. Eufeb. E- a XXX. Hanc nobis fidem velut lampadem incun&tanter credere, quæ cotporeo non vi- Dom ä 9- Chriftus adveniens errantibus exhibuit, viam dentur lntmtu. e.. deSym "monítraturus, per quam poffit. Deus ignotus Fzrmzt:zs ^XXXVII. Cum ab ortu folis usque. ad oc- La&ant d requiri, quæütus credi, creditus inveniri. Quemadmodum Ecclefia navi, ita fides an- cafum lex divina fufcepta fit, & omnis fexus, :5:- chorze affimilatur, dicente Hugone Victorino: omnis setas, & gens, & regio unitisac parxbus - $, animis Deo fer vmnt, eadem fit ubique patien- |-Lde wtil Quicunque ab initio mare præfentis faeculi | Qd (4, falubriter transfraetaruat; quicunque ad por- tia, idem coatemptus mortis, intellizere de- tum falutis pervenerunt, omnes in navi fidei buerant aliquid in ea effe rationis, quod non av1gaverunt & tranfierunt. Anchora navim fine caufa usque ad mortem defendebatur z It Idem.eg aífecurat : ita quoque, tefte D. Chryfoü;omo, aliquid fundamenti ac foliditatis, quod eam | fides.in Deum, quafi fecura quaedam ancho- religionem non tantum injuriis ac vexationi- fa; quam eandem do&rinam in Pfalm. 11 5. bus non folvat, fed augeat femper ac facxat Rich ) commentano, ubi de fide tractans, idem re- firmiorem. etit S. Do&or in hxec verba: E]usmodr res XXXVIII. Nullocrudelitatis genere de&rm s ï-ec S. Alot.(ent, I. ianata- 1.deTrln, eít fides, eft quzedam facra anchora, quae un- poteft, facramento crucis fundata religio, noh li Apoft, 62 dique faftentat mentem, quze ei adhzeret: Et minuitur perfecutionibus Ecclefia, fed auge- tur, & femper Dominicus ager fegete ditiori S Bem. in Tom. 5. fermone quodam eandem idem Do- &or- profequitur allufionem verbis fequenti- vefhtur dum grana, quae üngula cadunt mul—- fiptt bus: Queznadmodum navim, ventorum impe- tiplicata na'cuntur. Qant, XXXIX. Talis eft natura fidei, quanto ma- $. thyf' petu ja&atam, & flu&uum affultu demiffa an- üper 20, chora omnino ftabilit, & vel in medio pelago gis vetatur, tanto magis accenditur. Virtus atth. : fadicat; ita etiam mentem noítram extraneis fidei in periculis fecura eft, in fecuritate peri-- [ $, Auf clitatur. Quid enim aliud fic laxat v1gorem n Ub, de cogitationibus jactatam adventu fuo fides ex vibus, imminenti naufragio liberat, tanquamin tran- fidei, ficut longa tranquillitas ? ]dem l quillum portum,. in conícientize certitudi- XL. Nullae fünt majores divitize, nulli The- S. Aug. per Joun, fauri, nulli honores , nulla mundi hujus major [2 7 nem, deducens. Ín quorum confirmationem verb. Ar . przedi&us San&us illum Apoftoli ad Hebrzeos fübítantia, quam eft fides catholica. poft. c. Cafftod. .textum adducit, dicentis: Quam ficut ancho- XLL Tertia firmitas fidei ex teftificantium S Bonav. ('upen"ll ram habemus animae tutam ac firmam. concordia plena, que eft in tribus, in eloqmo .-9.in He- XAaInD, Pf quia Eftusin - XXXI. Nihil efficacius ad fuperandas dia- Scripturarum, in decretis Conciliorum, in do- fattus € boli, carnis, & munditentationes, quam fi quis cumentis San&ctorum. De medio petrarum da- fum Qtefs phef. bunt voces, hoc eft, de medio duorum Che- | S Cypf. fidem fuam diligenter exerceat, ac frequen- ter aate mentis oculos ponat bona nobrs in rubim, de quibus loquebatur Dominus, five de quorum modio, fcilicet duorum teftamen— futuro promiffa, torum. U Dignitas. XLII. Nonne fi fln&uatfides, inanis ePc fpes S. Bern. Eufeb.E- noftra? ftulti ergo Martyres noftri , fuftinen- 190 adTn- XXXII. Fides religionis catholicse eft lu- ap. & n yf-l.€. men anim2e, oltium vitze, fundamentum fa- tes tam acerba propter incerta, nec dubitan- j P five (calà ]utis ?etern2e. L tes fub dubio remunerationis preemio, durum 'Torn. x. parad- s. Bem. xilium ; fed ab- Tract. de XXXIIHI Fides prima « & initialis eft 1nter per exitum diuturnum inire e Error.A- to.1. $.2; omnes virtutes, & quafi capitalis honorifi- fit, ut putemus in fide vel fpe noftra aliquid * belatdi. in princ. centia fummi Dei. Ipfa nempe caput huma- ut is putat, dubia zeftimatione pendulum, & ,. $Af non magis totum, quod in ea eft, certa, ac fo- f H4. : $d. ns» mentis, 1d eft intelle£tum, ad' orandam p d & venerandam altifimam Dei majeftatem lida veritate fubnixum, oraculis , & miracu- Jis, divinitus perfuafum, ftabilitum & confe- primum incurvat, atque inclinat, , quemadmo- dum Apoftolus ait : Per fidem in capt1v1ta- cratum partu Virginis, fanguine Redempto- tem redigentes omnem intellectum in obfe- ris, gloria Refurgentis. - Teftimonia sü*a cre- dibilia facta funt nimis. quium fidei. lii ii 2 XLIII E R P. Lobn. Bibl, Man. Tom. £. 804 Bibliothece Manuäfis Concionatorie S. Bern.! XLIII. Fides, juxta Apoftolum, eft fubftan- fum, immanes cruciatus non fuperavit modo, ep.199. 2d tia rerum fperandarum, nnoc. noninanium phanta- fed rifit etiam, & tanquam inter delicias ex- T paulo fu . fia conje&urarum. Audis,fubftantiam? non ultavit. pracit. lit, licet tibiinfide putare, vel difputare pro libitu, 1lI. Cum Quintilianus Sicilize Przetor S. A- 5. "ebr. c, &c. irius. Low -- — 447 €739 —— — non hacillacque vagari perinania opinionum, gathze diceret: Nonne pudet te, nobili genere per devia errorum : fübítantize nomine, ali- natam, humilem & fervilem Chriftianorum a- —— —— quid tibi certum fixumque praefigitur, non eít gere? refpondit illa : Multo przeftantior eft enim fides zeftimatio, fed certitudo. chriftiana humilitas & fervitus Regum opi- bus & fuperbia. Vita & | $. VE IV.LudovicusRexGallize nullibi jucundius, quam Paffiaci, agebat, quod ea in urbe baptis- cp;a;n EX LIBELLO DE IMITATIONE D — M EM L CHRISTI. " mo ablutus in Chriftianorum Album tranfcri- p. r. c. z. ptus effet. Atque id crebris fermonibus ufur- S. 1. n.6. pare folebat, nulla parte regni fui, quam illa qe— u Lb4 L eatafimplicitas, quze difficiles quaeftio- ipfa in urbe, tantum fe honoris & glorize un- Tjem bf c. 18- - numrelinquit vias, & plana ac firma fme [ pergit femita mandatorum Dei. quam percepiffe. 2 Ibid. s. 2. 1I. Fides a te exigitur, & fincera vita, non .Ingo Dux Carantanorum ( qui ad fonies Brunner. Suavi & Dravihabitant, hodie Carinthii di&i) Avnat. altitudo intelle&us, neque profunditas myfte- oicorum riorum Dei. Sinonintelligis, nec capis, quae multos ex fuis Satrapis hac ratione fecit Chri- * l infra te funt, quomodo comprehendes, quae fianos: Anno Salutis feptingentefimo nona- n, 6. fupra te funt? gefimo l. conviviumlautumiinftruxit, & vilem Tbid. plebeculam fimul cum fatrapis fuis invitavit, ä III. Subde te Deo, & humilia fenfüm tuum fidei, & dabitur tibi fcientize lumen, prout ti- fed prae foribusrecumbere jüffitfatrapas,pane bi fuerit utile ac neceffarium. tantum cibario & caruncula rancida pavit, Tid.5.3. vinumque fictilibus propinavit aufterum ; con- IV. Nolicurare, noli difputare cum cogita- tra pauperculos fuze menfze adhibitos, vino tionibus tuis, nec ad immiffas a diabolo du- bitationes refponde, fed crede verbis Dei, cre- nobili aureis argenteisque poculis propinato, deSanétis ejus, & Pro lauta infuper coena refecit: quod cum nobiles phetis, & fugiet ate ne- indigneferrent, acinfui contumeliam fieri fto- ä lbidem. .quam inimicus. . V. Quidquid intelligere non vales, Deo o- macharentur, ita refpondit: Pauperculos ideo mnipotenti fecure committe, Non follit te honore hoc affeci, quia facro lavacro abluti Deus ; fallitur, qui fibiipfi nimium credit. Plus funt, vos vero reliqui foris, quia fordibus fqua- valet Deus o lentes, hircumque impietatis olentes, mihi perzïri, quam homo intelligere oteft. naufeam facitis. Hac ergoratione caftigati no- Tbidem. VI. Graditur Deus cum fimplicibus, revelat biles intra brevetempus,fübArnone]uvavienfi fe humilibus, dat intelle&um parvulis, aperit Epifcopo, Qhri&i fidem avide i'ufcegerunt. fenfum puris mentibus, & abícondit gratiam Utilitas. curiofis & fuperbis. Bellovac.- Ibid. S. 5. VII. Omnis ratio, & naturalis inveftigatio, VI. Tempore fanc&i Sylveftri, quaiido Con- ftantinus Magnus recenter ad fidem acceffe- ral. l. 1. pec. mo- —— h w . fidem fequi debet, non przecedere, nec infrin- gere. Sitaliaeffent opera Dei, ut facile ab hu- rat, perqueeum aliorum populorum converfio dift, rg. — mana ratione capi poffent, non effent mirabi- fperari poterat, magnus illeSacerdos, ut Bel- lia, nec ineffabilia, dicenda. lovcenfis refert, fequens patravit miraculum : Cum enim Helena factris chriftianze fidei mv- L.3.c.58. VIII. Fili,caveas difputare de altis materiis, fteriis nondum initiata effet, ad illa tamen ^ & deoccultis Dei judiciis. Iftaomnem huma- nam facultatem excedunt, nec ad inveftigan- plurimum propenderet, Judzei vero e contra eandem, ne Ecclefize crederet, pervertere ni- dum judicium divinum ulla ratio przevalet, terentur, multi ex paganis fapientiffimi, ex al- — ———cLnnam X"B —— —— — P vel difputatio. LII. cns' ' IX. Curiofitas noftra fzepe nos impeditinle- tera vero parte cum fan&o Sylveftro multi &ione fcripturarum , cum volumus intellige- Epifícopi fimul congregati fuerunt, cumque duo pagani controverfive Judices conftituti re & difcutere, ubi fimpliciter effet trans- fuiffent, fan&tus Pontifex autem eosdem mul- eundum. tis confutaffet argumentis, Judaeus quidam eidem oppofuit, Chriftianos adorare Crucifi- $. V. xum, fe vero certum quoddam nomen Dei nof- fu. .A—— EO L ERE MMpub g. d EXEMPLA CATHOLICA fe, cujus virtutem ne ipfa quidem faxa fufti- —^ EXTERN A. nere valeant, ac proinde ferociffimum quen- hi Chy. dam taurum coram fe produci fecit, ut o- ftenderet , quod ne hic virtutem hujus nomi- IT Dignuitas. nis fuftinere valeret: cui cum in aures ne- L.4. hift. T. uidam Martyr, tefte Eufebio, a Tyranno fcio quod nomen infufurraffet, taurus ftatim Eccl.c.r1. rogatus , quod ipfi nomen effet? qua mortuus concidit: cunctis vero fa&tum hoc ad- domo natus effet? liberne an fervus? ad fin- mirantibus, Sylvefter, nil magnum effe ait, gulas quseftiones nihil aliud refpondit, quam : taurum occidere, cum hoc & aranez pof- Chriftianus fum, ratus hoc uno titulo omnes fint, imo & modicum venenum animal in- honoris titulos fatis comprehendi. / terimere queat: neque infufurratum hoc no- Ibidem. lT. Blandina Virgo, dum clamat, Chriftiana men Dei nomen efífe dixit, fed daemonis, cum Deo A0 qOM 0713 420n1] i 4 ammyo n m pov— ——Í l Tiulis LP Fides. $95 X Deo proprium fitvivificare , dzemonis vero Pergit nihilominus vir fan&us cum plebe , occidere. Potius igitur Dei virtutem exinde. quam iíta prava fua doGtrina infecerat, ad con- Ms d colligendam effe ait, fi infufurrato eodem Te 9 us nomine occifum hunc taurum vitze reftituat. dicta fepulchra, ibique vetuftiffimum cadaver d- aliocutus. O homo! ait: fi veniffet huc me- Tunc igitur deputati judices Judaeum urfe- cum hzreticus ille filius perditionis , & attànte t runt, uttaurum refufcitaret: quibus ille, fe ) illo nomen Chrifti Dei mei fuper te invocaf- id minime facere poffe, ingenue faffus eft. fem , refarrecturusne eras , coram his, quos ifte Sylvefter igitur invocato Crucifixi nomine ) per fraudem pene fubverterat? Ad hzec fur- is Vh Chriftianis feorfum orantibus, tauro in Cru- Cifixi nomine gens mortuus cum interroganti annuiffet, & Chriffn praecepit, utfürgeret, qui fta- fefub antiquiílimis Regibus, ante Chriftum vi- P LGr, tim redivivus furrexit. Quo vifo Judzei prze- ] La fentes una cu m Helena ad fidem converfi xiffe dixiffet, juffus efta Macario in pace ad or- dinem fuum redire in fine tem l fuut, & baptizati una d tandus. porum exuf(:i- Il ia hominum. ge plusquam triau.mil- Idemhift,- VI IX. Philippo Francorum Regi perniciem Gerfbn.uþ Ianc. l. Cum Wandali univerfam Franciam & firuxerat Magus quidat cereze imaginis in- infra.. s Bu Hifp aniam cum non modico utriusque regni cantatione, ita nimirum, utimagineigne ab- Ll) Atnal difp endio pervagarentur, multosque Epifco- - * Oitonm fumpta, Rex quoque fecreto morbo abfum- p'zf]'ög pos catholicos ingentia prodigia patrantes fe- ptus moreretur. Hanc perniciem a fe non ali- !a. n' 60 cumin fervitutum abducerent, Epifcopos qui- ter, quam fide, depulit: cum enim allatam ad " dam Arrianus, Cirola nomin e, (catholico- fe imaginem in ignem abjeciffet. Videbimus , t rum Epifcoporum rationibus- & argumentis, inquit, fi potentior erit daemon ad me perden- Ípecialiter vero miraculorum fam a, quam fibi pe per c2eci cujusdem illuminatione dum, quam Deus meusad me confervandum. t rant ,;convictus m compara- Ita Gerfon. trac&t. deerroribus circa artem ma-v ; & confufüs) ut fe quoque gicam p. 1. j Q miraculorum d ono pollere oftenderet, ad X. Zacomus tribunus carebatl.ib&ris, geta- fr audes & technas c Niceph. onfugit, ut hac ratione te jam fenefcens. Et quum monachum quen- l. 11. C. q. hserefeos fuze affecl as in fecta confirmaret; dam magna gloria virum adiffet , cum alia ple- 0- cuidam enim fuze fe &» quinquaginta aureos €o pacto donavit, u raque ei per colloquium expofuit, tum zerum- 3 tcaecum fe, & ab eo illu- nam quoque eam & cafum deploravit: fupra minatum effe, fingeret: cum autemtranfiret inodum enim apud Saracenos magni pendi- Cirola cum exercitu Wandalorum & Epifco- pis captivis Catholicis, exclamavit di&us ho- turliberorum procreatio, nec apud eos modo, fed etiam, utarbitror, apud Barbaros-omnes. mo: Audi me, beati(fime Cirola , refpice cae- Ilie bono animo eum effe, precatione facta, & citatem meam, & experiar virtutem tuam, qui j reverti domum jullit, fore pollicitus, ut brevi reddis czecis vifum , furdis auditum , leprofos pater fieret, fimodo in Chriftum fibi creden- mundas , mortuos fufcitas: Tunc Cirola eum dum effe ftatueret. Poftquam autem di&tum id, trahens ad partem, ait, tangens ejus oculos : eventus comprobavit , & filius progenitus pro- . Bellowe, Secundum fidem noftram, qua re&e credi- miffionem illam veram effe confirmavit, & . [pet, o« mus in Deum, aperiantur oculi tui , & vide- ipfe Zacomus religione noftra eft initiatus, & ^nl. l1 ant: quo dicto inceperunt oculi miferi hominis tribum eam omnem,, cui praefuit, ad eandem inflari, & tantus dolor eum arripuit, ut vix gratiam adduxit: ab eo tempore tribum iftam poffet digitis oculos comprimere, quin crepa- Y admodum floruiffe, magnaque & numero & rentur, & prae dolore ejulans omnibus dolum amplitudine incrementa cepiffe, atque Sara- ! detexit, & clamabat projiciens aureos: Ecce cenis & Perfis formidabilem fuiffe, dicunt. | aurum tuum , redde mihi vifum meum. Tunc XI. Conftantinus, q ui primus publice expugpr, r bono ufus confilio, clamans & ejulans , proje- Imperatoribus Ecclefiam defendit, eo fere Cas(ar. cit fe ad pedes Epifcoporum catholicorum, modo Maxentium vicit, quo Moyfes Pharao-1 9. c. 9. abnegans Arrianas perfidias & profitens fi- ] nem; Auguftinusait: Conftantium Imperato- S. Aug. dem catholicam. Tunc beato Eugenio Epifco- rem non fupplicantem d2etonibus, fed ipfum !. s. de [L3 pocrucem e jus oculis imprimente, fanitatem verum Deum colentem, tantis terrenis imple- * & vifum recepit. Videns Hunnericus Rex fV. el L] vit muneribus , quanta optare nullus auderet: Wandalorum , feCtam fuam confundi ,&fidem univerfum orbem Romanum Auguftus unus exaltari , San&os diverfis fuppliciis laceravit, tenuit, & defendit, in adminiftrandis & ge- quo facto fol obfcuratus eft, & di&us Hunne- ricus a diabolis arre rendis bellis vi&oriofiffimus fuit, in Tyrannis opprimendis per omnia profperatus eft: gran- fe laceravit. ptus, Npropriis dentibus daevus segritudine & fene&ute defun&us eft: fad. Chr. VII. Haeretico cuidam Eunoómiano multa p. 2. c.22, Filios imperantes reliquit.. I adverfus fidem catholicam argute, & ex arte XII. Theodofius fenior, quia vere pius & Augufin. diale&tica difputanti, refpondit quondam S. Catholicus erat, adeo omnia profpere ei cef- Ibid. c. 26, Macarius, non eft, inquiens, in fermone re- ferunt , utin praeliis hoftiumtela in authores, gnum Dei, fed in virtate. Eamus ad fepul- Deo dirigente, retorquerentur. chra, & nomen Domini füuper mortuum, qui XIH. Honorius ob fimilem caufam plura Ibid, c.2. primus occurret invocemus, ficut Ícriptum quam centum millia Gothorum uno przelio: eft, oftendamus ex operibus fidem noftram : vicit, ne uno quo audito hzereticus alTenfum fimulans, in aut extin&o. quidem gx Romanis vulnerato craftinum rem differri petiit; fed a S. Macario XIV. Juftinianus fenior, quamdiu Catholi- Evagr.: ?XPe&am?ä caufze diffidehs non comparuit. cus fuit, feliciter imperavit, multasque Pro- l-4- e. 16. lii ii 3 vincias 806 Bibliothece Manualis. Concionatoriz vincias Romano imperio reftituit : at ubi hze- decreta in fepulchro relinquentes, manc. a b fe reticus faétus, edictum de fua hzerefi recipien- duobus Epifcopis fubfcripta repererunt. Ibid. . XXlliL.Cum Concilium Chalcedonenfe hze- da proponere voluit re;)gnþixla morte fubla- tus eft. reticum Diofcorum & errores illius damnaret, H Baronius XV. Dani, quià praedicationi Evangelii re- & illi, qui ei adhzerebant, acquiefcere nollent, fe anno.859- fiftebant, tanta caede mattati funt, ut vulgus Patres reliqui Conciliidecreta ac errores Dio- fcori fuper fepulchrum S.Euphemise pofue- gl omne caderet, deftirpe autem regia nemo re- runt; quo fa&to, fequi mane, Patrum quidem f maneret ptzeter puerum, Hericum nomine, Ll qui & ipfe quidem ab initio refiftebat, fed po- decreta in manibus S. Euphemisz, Diofcori ftea ab Ansgario confeffore converfus, etiam vero errores ad.pedes jacentes funt reperti. Tbid. p. 2. 0i XXIV. S. Helenus cum hzeretico difputans 080(:'8 fuos publico Edicto ad catholicam fidem Ifeci-«« ) iendam compulit. E paé&tum fec erat, ut fidei proband?e gratia uter- [t 'Theodo- XVI.Cum Valens Imperator catholicoDuci que ignem accenfum ingrederetur; quo dipfe t ret.l.4 contraGothos miffo, & vi&o, fuam ignaviam quidem illzefus przeftitit, fed haereticus intrare c. 23. objeciffet, Dux libererefpondit: Non ego, oIm- recu'/ans, cum violenter in eum conje&us ef- Ti perator , vi&us fum , fedtuipfe victoriam per- fet, opera S. Heleni implorans ab eo non fine fc didifti, qui contra Deum aciem infiruere non grandi confufione ereptus eft. definis, & ita ejusauxilium Barbaris concilias. ta Eufeb.lsl. XVII. Theodoricus Rex famulum, qui in p C. 1O., Firmitas. fe« ipfius gratiam fidem catholicam deferuerat, cum Niceph. enfe transfodit,dicens, fieri non poffe,ut homi- XXV. In civitate Negra puer quidam, l.rz. hitt, g ni fidem fervaret. qui Deo fuiffet infidelis. mater pro Chrifto ad rogum fuiffet damnata , Daurol- Eccl. c 6. XVIII. Dum Chriftiani, Mgluccenfes afide Tyranni, qui eum retinere volebat, femur mo- ü tiusc.T- eatholica fufcepta fe iterum a Rege fuo ab- mordit, ficque liberatus ad matrem cucurrit, - fu tit. I O*n' ftrafti permififfent, tanta eorum agros alioqui & cum ea crematus eft. . x p Baron. À jo ex e- fertiliffimos fterilitas invafit, ut toto defectio- ^XXVI. D. Antonius morien s inter alía ho C i£. Mo- & ? ann.318. L [ ü c.anno nistempore, licet fzepiusrepetita fatione, nul- dixit: Cuftodienda eft pia fidesin Chriftum, I0 1565. lum fru&um proferrent, ficquemulti fame pe- Patrum religiofa traditio, quam ex Scriptura- & rum le&ione, & crebro mez parvitatis didici- rirent, reliqui pefte aut bello a pauciffimis vi- Schismaticorum quoque & &i interirent. ftüis admonitu. [j hzereticorum venena vitate, meumque circa fe Neceffitas. eos odium confe&amini, quia Chrifti funtini- A&. 16. P X[X.Cu&os carceris, in quo det inebantur S; mihi ne pacificus $ Apf Paulus & Silas, videns terrze motum fieri, & mici. Scitisipfi, quod nullus mem quidem fermo cum eis aliquando fuerit, pro- Epm. MR' carceremaperiri,tremefactus procidit ad pedes pter eorum pravam vo luntatem, & pertinax ticn. eorum dicens: Domini, quid meoportetface- contra Chriftum bellum. re, ut falvus fiam? illidixerunt: Crede in Do- . ä, üde, Ellf.l. s., )l XXVIL. S.Diaconus degenere, patri C minum Jefum Chriftum, & falvus eri"s. nomine quzefitus in mediis tormentis nihil A Feritas. ; aliud refpondit, quam : Chriftianus fum, hoc It Petrusde XX.CumRex quidam BabyloniseChriftianis mihi nomen, genus, patria, doctrina, aliud Natalibus; mperaret, ut fidem,, quam przedicabant, aut nihil fum. Baron.^ fi XXVIII. S.GordiusMartyr fuadentibus qui- l9.6.19- wontis, quem defignabat, translatione proba- ann.304.. ' t rent, aut eandem, ni tanquam impoftores capi- busdam, ut lingua tantum negaret fidem, re- te damnari velleat, repudiarent; perplexis ad fpondit : Negem egoDeummeum, in cujus cul- tu fumeducatus? nonne coelum, fol, & luna f hocimperium Chriftianis, adfuit de coelo An- gelus, qui pro fuis orantemEpifcopum monuit, Jumen clauderentfuum ? Credo profecto hu- ut monoculum quendam Anianum olim S. mum, quam pedibus ero, mihi ruituram. Lin- Marci difcipulum deligeret , qui indito prius gua, quam Dei beneficio retineo, adduci non jejunio triduano monti mandavit, ut inde fe poteft, ut Au&orem fuum neget. . Of, moveret, quod tanta celeritate fecit, quanta XXIX. Benjamin Diaconus a b I(degerde 'Th'e:.d Ü Perfarum Regead Chriftum negandum pelle- 8 f mavis in mari, quze ventoimpellitur ; quo pro- digio motus Rex cum omni populo Chriftianis &us, dixit: Quo tu fupplicio dignum arbitra- accenfus eft, & templum praecipuum Dei Ma- reis eum, qui a caftris tuis fugitivus hoftibus * | *Lïppelausl tris honori 2zedificavit. tuis fejungerct? cumqueilli refponderet: mor- Do AntO" XXI.S. Dominico cum Albigenfibus h'ære-Q te crudeliffima. Subjecit Diaconus; quam er- ninus3.p. ticis difputante, itainter eos convenit, ut ejus go crudeli morte dignus erit, quiDeum fuum, fi ac univerforum Dominum audeat negare, tan- C. I. S: 4 ' partis fides, quae compendio in charta defcri- pta, &in ignem miffa illzefa fervaretur, habe- tum ut ne vili creaturze difpliceat? retur legitima, igitur hzereticorum liber illico XXX. S. Polycarpus Herodi Proconfuli to- Eut. l. 4. gum minitanti, ni Chrifto malediceret, refpon- C. I5. ab igne confumptus eft; S. Dominici vero charta nontantum illzefa manfit,fed etiam ter- dit; O&oginta & fex annis fervivi Chrifto, & tio igni injecta tertio inde refiliit. nihil me laefit unquam, quomodo ei male- D.Anton. XXII. Cum in Concilio Niczeno dicam? duo Epifco- clI. P.2.to.12. pj ante finem illius mortui effent, reliquique . XXXI. Bellovacenfis de illuftri quopiam vi- Bellov. ! ^ Patres, ad eorum fepulchra accedentes dice- ro, qui Marchio de Monteferrato vocabatur, to. 3 il. refert,quod, cum permultos annos cum ingen- ift. 14« rent: DileGi fratres, quia focii noftri fuiftis in condendis decretis, et'am in confirmandis ti fumptuum impendio omnes fibi comparaf- fet fe&tarum fidei catholicze contrarium li- pZ R. . EE . .di— E -H l Vfocii eftote: ita perdurantes in oratione, & bros, Titulus LP' (if. Fides. $07 lii bros, eosque diligenter legiffet, & examinaf- ! fugeret: & lupos rapaces, peilibus ovinis te- fet, exiftimatum ab ombibusfuerit, fore, ut &os, inimicos intelligeret , eorumque corn- appropinquante mortis hora tanquamr alienus — mercia vitaret. Nam parvus puer annos natus u a fide & Ecclefia catholica moriturus effetyma- - plusminus feptem , cum die quodam a fcholis xime, quia domina ipfius proxime ad Albi gen- rediret, quibus erattraditus literis imbuendus, feslimites conterminarentur. Hie autem n a- & inpatruum b»ereticum, & ma gnum diaboli gone de fide interrogatus, hoc edidit refpon- laqueum, incidiifet, & le&tioni s fuzxe penfum fum: verumeft, curiofus füi per quadraginta ei re ddere cogeretur, chriftianae fidei fymbo- S Ibïd' p* 2- annos cum multis fumptibus libros fe&tarum — lum illico recitavit, dicens: Credo iz Deu oa- v.t' 8' cu 8. 1 omnium colligere &legere , & ftudereineis, rem otinipotentem , creatorem cali € tevra , & quia videbam, quod , quanto plusibiafpice-- &reliqua. At patruus, qui ftrenuus perfidix rem, tanto magisin fide catholicaroborabar, Manichzeorum patronus erat, cum ab ejus fi- & plus hzerefes abominabar, vidensfallaciam — dei profeffione puerum, tanquam tudem quen- traditionis eorum, infignum hujus vilipenfio- dam tyrunculum, avertereniteretur , ac de- nis, quam habebam ad alias fe&tas, feci fleri ^ promptis, ex facris literis, ad errorem confir- fcrinium ligneum, quedfeci poni fb pedibus mandum, argumentis , perfuadere vellet, non meis, quando fedebam in fede camerze priva- Deum , fed diabolum potius, effe vilibilium tze, quafi non poffem ipías fe&as magis vili- conditorem, puer nullo modo cedere voluit, d Niceph, pendere, nifi pedibusaeis fubeffent, q «1do conítanter ac przecife Deum uaiverforum eífe Lt hi fedeo vile naturze officium expleturus. Ivan- conditorem aíferens. Quod ille fatanze vena- e :' Ect.c.6, R liaautem Domini mei multo honorefervavi. torac minilter, cum accurate mente perpen- atio igitur, cur vir hic illuftristot (ibi hzere-. deret, omunibus modis patri pueri perfuadere ) ticorur librosprocuraverat & evolverat,non conatuseft, ut Pettum a fcholis removeret , | Paton, fuit , quiain fidecatholica vacillabat,fedquia — veritus, praefagio minimedubio, id quod res. Albigenfes dominio fuo vicinos habens, fcire erat,ne puer adultus , fua eruditioneac pieta- &ann.gls. volebat eorum, ficat & aliarum fe&arum er- te ingentem perfidize Manichzeorum ftragem ! rores & deceptiones, utinquavisobvia occa- inferret. Sed pater, divino planenutu, ab ea fione hzereticam facrilegorum illorum perti- ment^ abhorrens, patrui monita rejecit, fpe- naciam confutare & convincere polfet: imo ransfilium, poft gam prima rudimenta devo- 1 omnes illoslibros impios & hzereticos coram — raífet, per hzere archàm aliquem ad füam fe- fe adduci, &infua praefentia comburi juffit. . &am nullo negotio pertrahendum. Is Marty- S .Auguft, XXXII. S. Auguftinus, qui usque ad trige- L . contra fimumtertium zetatis fuze annum Manichzeo- rium fubiit anno Domini 1252. fequenti vero Epi&o Ma" annorelatus eftin aumerum San&oram ab [n- ,lï. nich. rum fectam pertinaciterfecutusfuerat, cogni- nocentio Papa quarto. Symbolum Apoftolo- ta per divinam gratiam veritate catholica ca- rum,quod puerin fcholisinvito patruo hzere- E(l fl5 y lamo fuo eandem ad mortem usque defendit; 'tico a Catholicis didicerat, tanti femper fecit, hancque notabilem proteftationem , quacau- ut, cum illud adverfus haereticos in vita fzepe fas , quze illumiifEcclefia continebant, decla-.— ufurpaffet, idem etiam inter trucidant'um eum rat, fequentibus verbis edidit: Tenet confen- hsereticorum gladios recitarit, imo cum jam fio populorum atquegentium, tenet anthori- loquinonpoffet ,fanguine fuoin ter X. Paron, tas miraculis inchoata, fpe nutrita, charita- rit hoc verbum : Credo. ra fcripfe- ;m. q0b. te aucta, vetuftate firmata: Tenetabipfafede XXXIV. In Edeffa Mefopotamie civitate , Socrat, | Petri Apoftoli, cui pafcendas oves fuas poft martyrium eft (an&i Thomze Apoftoli fplen- l 4 hift, ?l refurre&ionem Dominus commendavit, us- didum & illuftre: in quo frequentes conveni- cc jc..ig. l- que ad przefentem epifcopatum fucceffiofacer- unt propter loci fan&titatem. Cum hoc va- dotum: tenetpofiremum ipfum catholicze no-, lens [mperator cernere vellet, cognoviífetque men , quod non fine caufa inter tam multas univerfam convenientium multitudiaem hze- hzerefes fic ifta fola Ecclefia obtinuit,ut, cum - refin fuam deteftari, fertur Proefe&tum manu , Theodot, omnes h:eretici feCatholicos dicivelint;quse- perculfiffe , quod non curaffet eosiude expelli. .5* P renti tamen peregrino alicui, ubi ad catholi- Praefe&usautem, cum contumelia hac scce- cam conveniat, nullus hzeretcorum velba- pta paratus effet vel invitus Imperatoris irze filicam fuam, vel domum audeat oftendere. morem gerere, occulte ( non enim tot viro- $ [- Lippelaus XXXIII. S. Petrus Martyr Praedicatorum — rum ceedem perpetrare volebat) fignificat , 29. r- APril- Gecus , [talize fpeculum , & fidei pugil ac pro- ne quisquam in martyrio deprebenderetur. pugnator egregius, in Gallia cifalpina, quam . Veram nemo acquiefcebat illius nec confilio; ) Longobardiam vocant, civitate Veronenfi, a nec minis. Omnes enim fequenti die ad ora- parentibus hzerefi depravatistraxit originem: torium confluunt. |Cum autem Profe&tus ) EUI I 4' nihilominus ita mundum fe ab eorum errori- multorum militum manu ftipatus, utdmpe- 615 busfervavit, ut nequeblandisparentum dolis, ratoris iram exequeretur, ad martyrium il« nequemulta verborum frequentia, ad hzereti- lud properaret, mulier quaedam paupercula corum five colloquia, five confortia, vel indu- . filiolum fuum manu trahens ad martyrium ci potuerit, vel compelli. Quodenim e natura currebat, & Ordinem fatellitum Przefec&i videmus homini, caeter/sque animantibusat- interrumpebat. Indignatus autem Przefe- - Balor ! to. 1 J tributum, uthomo ferpentis , agnuslupi con- ctus, mulietculam ad fe duci jubet , illam- ii Ib Ípectum horreat,& inditam hofti fzevitiamfen- que alloquitur, dicens: quo tam incondite tiat, hóc puerum bon:e indolis un&tio coeleftis ' curris infelix mulier? cui illa : quo alii, inquit, ille vicifm: non audifti, inquit, edocuit, ut venengtorum ferpentumþogfortia currünt ; $ Præfe- 808 Bibliothece. Manualis: Concignatoriæ t Praefe&um cunctos interempturum-, quos ibi num & martyrum fidei , fpel, charitatis, tem- fi repererit ? Mulier , audivi, ait, & ob eam pore Adriani Imperatoris: quando ab urbis li caufam feftino , ut & ipfaibi inveniar. Audito Praefe&to rogatze, quae & unde effet, quibus pa* rentibus , & qua conditione ? libere refpondit p hoc, Praefe&us admiratur convenientium de- mentiam, Imperatoremque accedit, ac in- fe quidem iis ortam parentibus , qui prima gef- fb ftruit , cun&os eife pro fide fua mori patatos: fiffentreip. munia, fed tanti a feiftud non fieri, nec cohfonum efferationi , uttantus hominumi quanti quodchriftiana effet , atque, fe hujus fi- numerus brevi tempoteoccidatur. Atque ita dei profitendze caufa Romam fuiffe profectam. XXXIX. Cum juffu Hunerici Vandalorum Daurolt. Jl "Imperatoti, ut iram poneret, perfuafit. s C. t. tit. Daxifolt.. XXXV. ÁAnte annos complures n2vim quan- & Alanorum Regis, liberatüs vir venerabili / 21 eX, 19» Flor. Ex- dam Türcze deprzedatifünt, in qua permultos & medicus, in exilium mitti juberetur cum u- e tito 2 [.. ; emp. €. I* p ufitanos in captiVitatem abduxerunt, cum xore & liberis, cogitavitimpietas Arianaa pa- 'triginta adolefcentibus Indis: quorum quimi- rentibus filios parvulos feparare, quo poffet i ex. 14. per pietatis affe&um etiam virtutem genito- g nimus erat,novemannos habebat: maximus b natu decimum fextam nondüm excefferat: rum profternere. Difiunguntur igitur tenera pignora filiorum a patre: qui, cum vellet la- f quos importune, ut turcicam legem fufcipe- crymas emittere, authoritate uxoris iacrepa- rent, nunc blanditiis, nunc minis , flágellisque adhibitis follicitarunt. Neque tamen cum ex- tur, & in ipfo mestuexitus fui illicolácrym»e iis, crudelitateque fümma , li- ficci v erunt: Ait enim ei conjux : En propter quifitis fupplic . * fe ceti n eorum vi bices lardum accenfum gutta- filios. Liberate, perdituruses animam tuam? tim inftillaffent ( quod ufitatum eft apud eos computa eosnon fuiffe natos : nam & ipíos o- ü inino vindicaturus eft Chriftus : nonne vides genus tormenti) quenquam a fide Jefu Chrifti potuerunt dimvoere. Quare indignati tyran- eos clamantes , & dicentes : Chriftiani fumus: [ ni, Vieorum unuin circumciderunt, cui cum fed haec nrulier quid in confpectu judicum e- li fi . pueruli acclamarent , eum tandem Màchome- gerit tacendum non eft. Nam cum ipfa & ma- tanum effe, quod circumcifus effet: iliis ifte ritus feorfim, carceris tamen cuftodia teneren- t tur, ita u: fe penitus non viderent, miandatur [^ refpondit: cum vi eircumcifus fit, non volun- tate, Chriftianum fe vere adhuc elfe. 4 mulieri, diciturque illi: Solve jam duritiam Ex vita XXXVI, PhilippusIl.Hifpa niarum 7 Rex re- tuam ; ecce jam vir tuus paruitimperio Regis, & nofter factus eft Chriftianus, Aitqueilla: vi- ejus.. ligionis catholicze fuo tempore ftadiofiffrmns, multa zetate confe&us, annoó Domini 1600. deam illum, & faciam ego, quod voluerit Chri- ftus. Edu&a igitur de carcere invenit virum cum effet e terris in coelum abiturus, poft fu- fíceptum un&ionis extremze Sacramentum fi- fuum ftantem cum ingenti multitudine pro tri- lo fuo Philippoaftanti has praeceptiones de- bunali connexum: & verum 2eftimans , quo ä fecerant inimici, injecta manu apprehendeus dit: Deustibimagnam gratiam fecetit , fitead eum glorize apicém, in quo me vidi , evexerit : oram veftimentorum ejus gutturi proximam, ' &te,ficut mepro' perarit. Te exanimo obte- videntibus omnibus fuffocabat eum, dicens: perdite , & reprobe, gratiae Déi, & mifericor- 1 Toféjns ftor , ut, cum id affecutus fueris , hujus le&ti, in uo me vides , & ubi omnis hujus mundi gloria dize ejus indigne, quare voluifti ad modicum I.S-G.IH liftit,memineris. Tibi commendo fedi Apo- gloriari, & in zeternum perire? quid tibi pro- I derit aurum , quid liberabitte de camino ge- ftolicae obedientiam: Fidel catholicae prote- &ionem, & religionis chriftianze zelum, rei- hennz ? dixit & alia multa. Cui maritus re- fpondit: quid pateris mulier? Quid tibi vide- publicee pacem , & in fubd'tos juftitiam. Si Deus hzec confilia mea firmaverit, fuum Re- tur ? aut quid fortede me audire potuifti? E- gem non amiferithoc regnum , fed folum cum goin nomineChriftiCatholicus permaneo, nec amittere aliquando potero, quodteneo. Tunc fructu commutaverit. Niceph. XXXVIL Theodoíius Imperator, qui multis hzeretici mendacii fui confcii & dete&ti, falla- l. 13. € 1- aboribus & periculis v on mediocrem effecit ciam fuam colorare minime potuerunt. tranquillitatis ftatum , tam in Ecclefia ab hae- - XL. lbidem in civitate Culufitana quzedam Idem i- geticorumturbulentis actionibus, quam ab ho- matrona , auctrix nominis fui viGtoria, dum in bidem. confpectu vulgi continuatofufpendio cremare- ftium infidiofis ac perfidis incurfionibus , cupi- enseam felicitatem ad pofteritatem transmit- tur, a marito m perdito, filiis praefentibus, ti, filios fuos Arcadium & Honorium accerfi- ita rogabatur: quid pateris conjux ? Si me de- tos, jam moriturus, ardentiore affe&u, & ora- fpicis, vel horum, quos genuifti, miferere im- tione maglsferia cohortatur, per falutem ipfo- pia parvulorum. Quare oblivifceris uteri tui , & pro nihilo ducis,quos cum gemitu peperifti ? . sum & reipublicae obteftans , ut fua veftigiain- fequentes-hoc fibi unice curae effe vellent, quo ubi funt foedera conjugalis amoris ? ubi focie- fidei & pietatis do&rina puta & incorrupta tatis vincula, quze inter nos dudum honeftatis jure tabulae confcriptze fecerunt : "Refpice; confervaretur, & ad pe(teros propagaretur: in eo conando nullis laboribus ac fumptibus quaefo, filios acmaritum;, & regize juffionis im- plere feftina praeceptum , ut &imminentia ad- parcerent: nam in hocuno & folo omnis feli- huc tormenta lucreris: (íimul & mihi doneris & citatis fummam vere effe pofitam : Hacque ra- tione unicz, nec ulla alia , recte firmari pacem, liberis noftris. Sed illa nec filiorum fletus, nec ferpentis audiens blandimenta , affectum confici bella, erigi trophzea, & parari viétorias. $, ^g u Surus .. XXXVIII. Praeclarum de fidei excellentia te- multo altius elevaus a terra,mundum cum fuis | 1 hii defideriis contemnebat. Quam cum jam con- Auguft. (timoniuin fuij: S.'Sophi'æ,matris SS. Virgi- tinua- kj e. itulus LVAH. ' Fides. 869 ]s ls tinuatione fofpendii vulfis humeris, etiam qui & quo benigno ac favente utebatur. Ts, utpoe dà crüciabant, confpicerent mortuam , depofue- te vafer fimulationis artifex, Chriftianum , runtomni parte exanimem. Quze poftea retu- t Arianumque finxit fub imperatore Conftan- ) lit, quandam fibi virginem aftitiffe, atque teti- tio, ut teligionis fimilitudine Cefari gra- giffe membra fingula, & illico fuiffe fanatam. tiofus ac carus effet; poft cujus obitum ad " XLI. Staturus, domus Hunerici procura. | Iïdem l3. tor,accufatorequodam Diacono Marinado vo- Gentium fimulachra, rediit, ut Juliani, quem chriftianze fidei defertorem fioverat, benevo- catur, utque Arrianus fiat poftulatur: cum Jentiam ac favorem hac arte captaret. Julia- TD Daerol l autem confeffionem veritatis pluris faceret, ISC t tj no miferabili morte extin&o, vixdum Jovinias 2l exI 10. quam omnia fua commoda aut damna; uxor nus catholicus ac religiofus princeps, imperii addudis comunibus liberis ad genua mariti infulam acceptarat, cum Chaimzeleon nofter advolvitur, perque omnia facra rogat, obfe- et Imperatoris recens creati religionem ceu no« crat, & obteftatur, mifereatur fui, & pendentis vum colorem expreffit, feque ( ut exSocratis a la&e matris filiolae & reliquorum coujugii pi- hiftoria liquet) pro foribus Ecclefize ad Chri- rl gnorum: neu committat, ut, quos generisno- flianorum pedes abjecit, meliorum fpe veni:im bilitas reddiderit claros, fervili conditioni fub- ab illis impetrarecontendens, vociferatus eft : jiciantur: non patiatur, utfe vivo, indigrio mequafi falem infatuarum pedibusconculcare, & tutpi matrimonio Camelarii fervi copuletur: J Deum haud dubie refpe&urum, quod invitus ? Fidei deferie pona. & valde gravatim faciat ipfe, quod plerique (* feciffent voluntarii: Sed ipte ex Jobo ei refpon- XLIV.Heraclius, ut ex JoanneZonara, alis« Jo.Zonat, - det: tauquam uza ex zuftpientibus mulieribus que hiftoricis cognofci poteft, dum Cathoiicus 3: Annal, Joqueris. Formidarem, mulier, fi tantum hu- effet., przclarifimam vi&oriam de Perfis re- Pi230t jus vitze dulcedo effet futura amara, inamiffio- portavit, & crucem Domini recepit, quando neearumrerum. IÍmo fitu vere diligeres ma- resRomawne defperatas omnino effe videbantur: ritum, nunquam tu eum tuis infidiofis blandi- at cum in hzerefim incidit Monothelit:rum, o« ür tiis in fecundze mortis exitium przecipitare mnia illi infeliciter füccefferunt, & ipfe novo conareris. Age, diftrahant liberos, auferant atque inaudito morbi genere extinctus eft.. l$, uxorem, diripiantfacultates: ego de Domiai XLV. D. Cyprianus la pforum miferabilem $. Cype, l promiffione planefecurus, hzec verba in mente ftragem ac triftia deplorat funera : qua etiam ;«' e fixa tenebo: S/ guzs zon dimiferit uxorem, ff- l [] narratione de admirandis prodigiis, quae ia lios, agvos, aut dotmumy ?ueus zon poterit effé nonnullos, qui przevaricati a pietate fuerant, x- difcipulus. Uxor difcedit, Saturus fpoliatus perfecutionis illius tempore contigerunt, me- d omnibus, & plurimis fuppliciis debilitatus, morandam in heec verba attexit hiitoriam:Si h I mendicus demum relipquitur. incredulis quibusdam minor fides eft futuro« l, rum, vel przefentibus terreántut. Ecce eorum, Fides fenulata. qui negaverunt, que fapplicia confpicimus ? [ quos eorum triftes exitus flemus ; Nec hic Eufebius — XLII. CumMaxentius Tytannus Gentilium effe fine poena poffunt, quamvis necdum dies -9- 16 nefariosritus, & czeremonias coleret, metue- retque, ne fibi ad imperium tendenti ab inau- venerit poenze, ple&untur interim quidam, quo caeteri corrigaotur : exempla fünt o- mera Chriftianorum multitudine aditus prae- mnium, tormenta paucorum. Unus ex his, cluderetur, fimulandiartem fecutus, principio qui fponte Capitolium nezaturus afcendit, benignum, acfaventem fe illis exhibuit: dein- rgäm poftquam Chriftum negavit, obmutuit. Poe« e de vero cum vires fuas auctas, confirmatasque na inde coepit, unde coepit & crimen: ut cerneret, miram adverfus eosdem crudelita» nec rogare jam poffet, qui verba ad precan- )C temexercuit. Poftquam vero fic Rome tyran» dam mifericordiam non haberet. nidem exercuiffet, tandem fugiens a Conítan- XLVI.Regnerus Rex Danizeabrogata Chri- Damtas tino Imperatore bello vi&us, füoipfius, quod ftianorum religione, idololatriee in tegno de- us ann.- m [dem i« dicitur, laqueo eft captus: ponte enim divina nuo inftituendze author fuit: quam ejus im- 925 virtute rupto, navibusque, quibus flumen con- pietatem divina infequutà eft vindicta. Nam ftratum fuerat, folutis, tranfitus ipfe peffüm iit, Hel'es, quem regno ille ejecerat, adjun&is fi- $, & fcaphse fubito cum hominibus omnibus in bi Gallorum auxiliis, eum przelio viéctum & undis fubfedere,ipfeque mifer primus cum pro» captum carceri, terro, ferpentibusque infefto pugnatoribus fuisin flumine merfus fuffocatus inclufit, qui fanie eum perfüfum, venenatis- eít, ficuti olim cum univerfo exercitu Pharao: que morfibus confe&um , horrenda morte af- H lj, fecerunt. x . ut fluvius ille, ad eum, qui Miluius dicitur, pontem,equis & afcenforibus refertus vifus fit. - XLVII. Adjiciam tem aliam füb Zephylino Eufeb. is Tum vero ea, quae olim cantata fuerant, ad mis -* geftam ad hunc modum, quze fi in Sodo f 2) oculum repraefentata videre licuit. Currus eveniffet, velillos ad peenitentiam moviffet. Pharaonis & exercitum ejus projecit in mare : Erat quidam Natalius, non adeo diu antea; ele&i afcenfores fatellitesquefübmerfi in mari fed noftris temporibus confeffor fa&tus. Hic rubro defcenderuntin profundum, quafi plum- aliquando fedu&us fuit ab Afclepiodoto, & j bum cum aquis vehementibus. alio quodam Theodoto menfario, qui ambo Soeratu XLIII. Eubolius Sophifta Julianum Apofta- difcipuli fuerant Theodoti Coriarii, qui, quo« 1.3 hift. H ccl. S. tam difcipulum habuit, a quo plurimi fiebat, niam fententise falfe, imo potius dementioe l 1x. R. P. Lobz. Bibl. Man. Tom. F Kkk kk aucto£ $10 Bibliothucz, Manualis. Conciotatoria. du Deum. Credo firmiter nihil haefitans, quídquid ]oc z;u&or erat, a Vi&ore tuncRomano Epifcopo a communione feparatus fuit.. Perfuafus au- tenet, & .credit romana Mater Ecclefia, atque ( temfueratab illis Natalius, ut accepto falario, ita promittosme victurum, moriturumque in lo hzerefis hujus vocaretur Epiícopus, ita ut de- fide fantta. catholica. Domini mei jefu Chrifti, g narios centum quinquaginta menftruo tempo- Dei & hominis.pro nobis mortui, & nunc pro da eotempore,-quo moriturus fuüm, fi tum loqui vne 5 tat reacciperet. lliis itaque conjunctus, per vifios nes commonefiebat a Domino. .Mifericors . e- non potero, confiteor Dominum-meum Jeíum lo nim Deus, ac Dominus nofter Jefus Chriftus Chriftum:ex.toto corde meo; . L Z . : .Ml P. Petrus Faber ita averfabat Lurhzere ti ' Vitala.. gun SOf-opJ nolebat paffionum fuarum Martyrem extra €. 2I. L J jn Ecclefiam conftitutum perire. Quoniam vero cos, utimollet eos, etiamfi recta docerent, au- e diri, aut.ad.eotum voluntatem aliquid in Ec- neyligentius vifionibus attendebat, inefcatus L videlicet primatus apud eos.honore, & tur- clefia ad. meliorem formam revocari. : Sicat C i quzeftu, quo plurimi pereunt, tandem.ab enim, ajebat, dzemones vera interdum; fed non [ ex veritatis Spiritu confitentur, ita haereticos Aneelis flagellatus eft,ac tota node haud mo- Ibld: 7' dice verberatus, ita ut, cummane furrexiflet, multa interdum bona. preecipere, ea tamen; M 0 indutus facco, ac cinere infperfo, multo ftudio quoniam non bono przecipiuotur Spiritu; mi- Q ac lacrymisante Zephyrinum Epifcopum pro- nime grata eífeDeo. Porrodeeorum-conver- f0 cideret, & pedibus advolveretur non Clerico- fioneprocuranda, pulchram Lainio petenti E- piftolam fcripfit, in. qua fummatim haec prae ]il 29 rum modo, fed & plebis, & ipfam Ecclefiam Vsj p ad commiferandum proclivem , lacrymis de- cepta fuggerebat :: 1. Utii, qui prodeffe veliat g fluentibus per mifericordiam Chrifti obtefta- ejusmodi hsereticis, magna adverfus eos cha- ritate praeftent; eosque verediligant, pulfisiex 9p retur, ac multis precibus ufus, oftenfis etiam plagarum, quas paffus fuerat, vibicibus,«vix animo cogitationibusillis ; quse quoquomodo. bid, 3 tandem ad communionem reciperetur. . illorum apud:nos exiftiinationem imminvant; Qobr 2.Ut eotum animos fibiadjungant,voluntatess $0 idem de XLVIII. Conftantius Chlorus Magni C on- tri vit.Conft. ftantini pater, fingulari prudentia & fortitudi- que captert, fic ut ii vicifíun iplum amest, & de eo optime fentiant: id.autem facile confe- QUs bhexi ne Princeps, cum C-hriï*ri.anorufmþ.-quorundam' fl in Palatio fuo zetatem degentium fidem con- cuturos, fi eos comitet allóquantur , &in fa- ftantiamque explorare cuperet, conditioonem miliari fermone de iis tantum loquantur, de g quibus inter utrosque convenit, omni alter- propofuit, ut, qui vellentin palatio manere, & . jnter amicos haberi, deos fecum colcrent, fi- catione fublata , ubi pars videlicet altera .al« teram videatur abjicere vel deprimere;:3.Ut;. mulachrisque immolarent ; qui. vero Yecufa-, rent, abícederent, gratiasque agerent, quodid. quoniam priusin eis recte agendi pietzs, quam facere fibi impuneliceret. Ex illis.no naulii reéta fides extinguitur, fiat gradus abiis, quae o gf j iis; pertinent ad recte fentiendum fecundum affe- yrjon Principis gratiam venantes, actificiu * H obtuleraat: alii faniori religione tan tam fu-. &um, ad ea, quze faciunt ad recte credenáum, at perítitionem averfati, cultum pernegarunt z. ideoque omui infinuatione;utántur, ut eos a- ( vocent a vitiis, priusquàm verbum ullum de di quos in amicorum & confiliariorum numero onid habere voluit, fpretis & expulfisignavis &in-. praviseorum opinionibus faciant.- - 4; Ut. quo- a 1 t0 fidis immolatoribus; quod diceret, fidos.& ve- niamin czeteris Lutheranorum erroribusis eft: Gmm. in fere communis, ut humanas actiones:& facta ros amicosfore , qui religionem Ptincipi ptze- fir f i tuliffent: Contra vero nuaquam fidem invio- fuis meritis.fpolient, contemptisque recteía- 1j &is, omnia in.fide reponant; ii perpetuo fer- d latam Principifervaturos, qui tam prompte & mones inferantur, quibus.ad recte fa&torum (01 facrilcïge .Dcum fuum ej;uxar.ldo ! prodldlfient amorem acíftudium excitentur. 5.Ut, quoniam. re i 1 in.eo potiffimum fe fundant;quodEcclefize pree« Wb Vilesid : á b EXEMP A cepta & leges'fupra vires, minimeque ferenda: Q LA DOMESTIC r videantur, plena fpiritu cohortatione exciteu-: fe Hilk. Soc. I, gnatioin fäïcefo«Mahfef ano, myfteria fis T tur, ut infpem redeant, & confidereincipiant, SC. p. .L 1. $ z deitanquam fübdu&o. velo.oculis quo- i fore ut & ipfi.queant non modo quidquid im-* füper,c [ D«:37., peratur, verum etiam longé majora, Deoad- 1 la, dämmodo intueretur, revelatafunt.. Imo.tam. f clare, ut diceret, fi facra Scriptura, intercide- juvante, praeftare. « 6. Ut potius colloquiis de' ret, fetamen &re(te eaintelligere, & aliistra- inftituenda recte vita, de virtutum pulchritue. Q dine, deorationis ftudio, de füpremo vite die, Lictnt.| dere, & pro eorum defenfione mortem oppete- 4 yett qu Ribad.l. revelle. Valde autem cavebat, ne noftris quid de zeternitate -gehennze, & fimilibus rebus;. Qp 5.C.19. ifreperet, quod candorem fidei quoquomodo. quam authoritatum vi, & rationum copia; ]i eos.a fuis érroribus abducere contentur.:. . IQ inquinaret, & peregrinis opinionibus inficeret, Hï&; Soe, $ p ^unde metuens noftris. a neceffaria linguze he- 1V. P.]oannes Nuniius Barretus Tituani .8. n. 935 Jefum praedicans ,. iisque .Deum effe negan- nf , ( ^braicz coguitione ftatuit; ut vulgatam editio- " Onspjl, em mordicus tuerentur, quod &.in ,Gonci«ligf. tibus , inufitato ardore fuccenfus, palam vo« 'Lridentino poftea decretum fuit. .. E / * ciferari ccepit, pro ea fe veritate fi Hift.Soc. humengs le mortes-oppetere. » J paratum 'm.ilæ'f* lj ]. S. Francifcus. Xaverius Catec mol', CT. MV P-1-2-14- hanc. formulam . conteftandze .. fidei | docuit:; .N;P.JoannesBaptiftaElianus Hebrzeus a no- Ibid. p.a. Deus, vereconfiteor, ut bonum Chriftianum. ftris converfus, inipfo baptifmo cocleftibus re- 11 349 - tl L H dundans leetitiis, & divina perfufuslucefentie- .. aculas: [ U Spmtum fanctum ,. tre s P&qugas .& . unum. - 4 A d bat. quodammpdo ! omnes vitee fuze m ; elui Pa f IK d - - C Uiulzzs LFIIIL Fides. - 811 -elui; Ubi dein . Biblia in manus fümebat,quos gem quidem tenuit, fed in ea greffum opqeris : ä locos nuper reputabat ambiguos, ita manife- recti non cetendit. fte fanctam fidem conteftari judicabat, ut nul- VIL. Sicut navis fibi relicta , velis con- Beyer- lo modo intelligi fecus poffent ; acerrimis in- tractis ventorum non recipit impulfum, fed l citabatur ftimulis, ut fübito ad Hebrzos re- lfinck T 1 eíto S, in mediis fluctibus pendet exitio proxi m2 5 Purif, darguendos profiliret. . Multa dein in Socie- fic & fides operum velis remigioque deftitu - them, $, tate pro fide fecit, & paffus eft. " xMenolo- ta, portum zternae falutis nunquam con- l- Vibla VI. P. Joannes Ogilbeus ab hoftibus fidei tinget. t r gium Soc. oppreffus tantam animilztitiam , celeritatem *c' QI. 10. Mar- VIIL. Sicut terra inculta nibil nifi fpinas Staplet. in. üi. ingenii, & efficaciam, tam in verbis, quam & tribulos profert: aer detentus corrumpi- Otn, Sept. exemplis oftendit, ut palam conttiterit, Dei tüur: domus non habitate corruunt: - vig non chem, 2,. virtutem in ipio habitare, & antiquorum tritz filvefcunt: infirumenra Mafica, fi non Chriftianorum conítantiam ac alacritatem S pulfantur , deflrauntur: ferrum fine exerci- h etiamnum noftro fzzculo reperiri. tio rubiginem contrahit: aqua ftagnans non- Tbid. 7. l* . VIL P. foan. Baptifta Baeza moriturus nifi bufones & ferpentes alit: equus genero- Maji. hoc unum dolebat, quod pro Chrifto & fide fus in ftabulo marcefcit: homines nihil agen- Catholica non moreretur , ideo Chriftianos do male agere difcunt; ita fides, (i non ope- Qu rogabat, utipfüm Tyranno offerrent. retur, inutilis fiet, & tandem omnin ftruetur. : O dg- t Ibid. 39. VIIL. P. Petrus W'ritii, cum in ipfo Sup- l« Maji. plicii loco vitz condonatio offerretur, (i fi- IX. Sicut Corpus fine Spirita mortuum J2 2. . * X dem mutaret;refpondit, fe mille prius mortes eft, ita & Gides fine operibus mortua eft. oppetiturum, quam fidem negarurum. X. Sicut vitam Corporis ex motu dignof- Petrus Q Blefens c, » IX. Dominicus Colinus Hibernus prius cimus, itaexo peribus bonis yitam fidei com. OGobr. (trrenuus militie Dux, poftea Coadjutor in probamus,. - 2. de char, j« XI. Sicut Societate factus ; cum poít Novitiatum in pa- Beati "omnia vident in Verbo ; C.Bona in triam remitteretur, a Piratis hzreticis cap- fic nos debemus in fide omnia intueri, ita ut principiis " rift.£d, tus, ad' defedtionem à fide ampliffimis prz- vita noftra nihil aliud fit, quam viva imago miis ille&us, maluit vitam laqueo finire, p.1. S. ng p fid;i,f J"'eljuïsfque veritatis expreiiïq. [« . quam impio poftulato affentiri.- - d . VII. Necefftas. li XII. Sicut fundamentum ratione fug for- s. Bonw.: H SIMILITUDINES. titudinis füftentat fabricam materialem , (icfer, 3. in Qualitas. " ::3 in fidei füb(tantia & foliditate collocatur & fu. ^ or. 22. S. Aug.fa-I.Qicut in radice arboris nulla prorfas appä- ftentatur xdificium (pirituale. oft Pent, la . perJoan. ret pulchritudo, & tamenquidquid eftin XIII. Sicut firadix arborisalicujus emar- S. Bern,S, ) arbore pulchritudinis & virtutis, ex illa pro- cuit, frondes quoque, flores, & f'u&tus per- 24. in d cedit; ficquidquid meriti, quidquid beatitu- diti erunt, patienturque pariter medulla, Cant, " 'dinis anima fufce P pturaje&, ex fidei fundamen- uuncus, & rami: Eodem quoque modo, (i À .to procedit. anima aliqua a virtute charitatis defecerit, i Granat, in II. Sicut Equus; f diutorpeat in ftabulo, fides pariter infru&duofa & fterilis erit, nec filva f, z ipífa deambulandi defüetudine inutilis effici- ullos ex fe bonos fructus producet. Unde a tur, fic fides, qua ad beneoperandum data 285 . S. Bernardus in ferm. quodam füper Cantica u .eft, fi otiofa diu maneat, frequenter interire ait: Vides, quod non faciat hominem re- folet, dum homo vitiisaffuetus, facileinhz- &um fides etiam recta, qu& non operatur ex refin labitur. Unde DLominusait: Qui ha- dile&ione ? fed nec opera, quamvis reda, E —bet, dabiturei , &abundabit: ab eoaucem, rectum cor efhcere futficiunt (ine fide; quis quinonhabet, & quod videtu r habextc ; au* enim re&um dicat hominem non placentem ; feretur. 2 Deo? /egefide autem impoffrbileeft placere Deo. ) ] S.Chryf. IIl Sicat femper difcere, fignum eft, Qui non placet * Deo; non poteft illi placere fuper. C. nunquam poffe perficere : ita teftimonium Deus. 12. Matth. femper quaerere, fignum eft, aliquem nun- XIV. Sicut fe habet efca ad cor pus, itag. Chryf. . ; quam velle credere. reQa vita adfidem: & ficut carnis n o(lrz na. IV. Sicut *XLa;äan t. l. Matrimonium dici nequit, tura fine alimento durare non poteíl, itane- - 4.deveta quando mulier viros multoshabet; (ic & Re- que fides fine bonisoperibus: f4esezim /fue Sap. ligio multorum Deorum (aut do&drinarum) operibus shortua fides eff. impudica eft, & incerta, quia fidecaret. XV. Sicut hortulani omhem operam Staplet.in s. Aug' V. Sicut i manusalicujus effet arida, ve- füamin excolendo arborum radice ponunt, eo Dom. 6. . |rit, o contra rum quidem effet membrum , fed fine fan- poit Y quod beneficium illius in omnes arboris ramos Epiph. fl.g.n.93- | Donaüü- guine, adeoque mortuum: fic & fides cum rédundet; ita feduli cultofes virctatum ftu- fit vera, tamen fineoperibus mortua eft. dium omne in fide excolenda, fovenda, & ] L.x I9. / VI. Sicut unicuique bomini volenti per- augenda ponunt, €o quod ab hac tanquam . mor. c.21. venire ad deftinatum locum duo fant neceffa- radice, ipfarum converíatio pendeat. Jb ph ria, oculus & pes; ficvolenri introire inreg- XVL . Sicut Sol nifi luxerit fuper faciem Orig.in I num ccelorum, oculus fidei, & pes operis. terrz , nullus fru&tus crefcit aut mature(cit; Job. UndeS. Gregoriusait: Populus Gentilis qua- ita nifi per fidem veritas fulf-rit in animabus fi oculos non habuit; quia non recepta lege hominum, hi nulla opera bona producent. non vidit, quo ire debui(fet: at contra Ju- " XVII. Sicut inmarinifi anchora figatur,na-S. Chryf daicus habens oculos , claudusfuit, quiale- vis ventorum ludibrio expofita hincinde jaca- hom,xzán tur; d A. P Loba. Bibl. Man. Torm:. 1. ^ Kkl;kk 2 Bibliotbece Manualis Cancionatah'æ 812 £p. ad He- tur 5 ita nifïinteïlg:&us nofter per fidem firme- XXIX. Sicut Ferpeus,curh urgetürþerïcu-i S. Ambr. br2e08, tur, abopinionum variarum fludtibus femper lo caput abfcondit, feque in orbem colligens, Orig. c. 4» abilis. objecta reliqua corporis parte, illud folum f;ircumfereturl inft Utiltas. D tuetur, eo quod dicatur cztera membra falvo idem XVIII. Sicut inter duos lapides molares capitis vigorereparare; fic verus Chriflianus hom.59. teritur triticum , & fit imilago munda; fic fi- ante omnia Fidem cuftodit, bac enim falva flor. ? inMa'^ deles inter argumenta & fidei dógmata fala facile reliquas virtutes cuftodiet , aut repa- rabit. f, u- . pofiti, conteruntur, & carnalibus defideriis exuti, fpirituales efficiuntur. XXX. Sicut is, qui ad citharam vel orga- Beyilinck iäem XIX. Sicutii, qui inturri confiftunt, duo nacanit, varie vocem adin(trumenti fonum iníefto S, hom. 4€- bonaconfequuntur, fcilicet ut & ipfiirruptio- fle&it, ut hzcduo fibi mutuo confona modu- Thom, thom. 7. nem non facilepatiantur, &hoftes fuos auda- latione refpondeant ; ita Fides viva hec duo €ius expugnent; itaqui in fideiturri füunt pofi- potiffimum efficit, ut duz primarig poten- ti, nonalios timent, fedtimentur potius. tiz, intelle&us & voluntas, fibi mutuobene S. Hilarius XX. Sicut quzdam medicamenpta omni- refpondeant , ut per ea quz per Fidem con- 1. 3. de u 2 Tf ino busmorbis profunt; ita Fides Catholicacons cipit intelledus, voluntas moveatur & affi- 1 tra omnes morbos animi medelam affert. Ciatur. S, Ambr. s XXIL. Sicut granumSinapis, etfiparvum XXXI. Sicut Samfon , quamdiu capillos Jud. c. 16. &infipidum, ubitericcepit, ftatim virtutem retinuit, omnibus robore prevalebat, ton- fuamexerit; itaFides, etfimodica, moxta- fus vero fuccubuit; ita quamdiuquis Fidem men, ubi,exerceri coeperit, virtutem fuam vivamretinet, facilebo " &es fuperabit; fecus, oftendit, &hominem totum interno charita- fi eam aimiferit. tis divinz calore replet. 5'. VIII. Granat, in XXII. Sicut equi ferocitate exultantes, filia.f., nifiduritia frenorum cohibeantur, equitem in 297- MOTIVA. .periculum conjiciunt; ita effrenatz libidines; nifi fides metu divinz juítitie eas coerceat, &c omnia pulchre deduci poffunt ex Fidei H animam manifcfli exitii periculo exponunt. cum Sole facta comparatione, uti ple- $. Bonav. XXIII. Sicut quiamifit oculum dextrum, rumque SS. Patres eam comparare fünt foli- indida. - tit, Virt, inutilis eft ád bellum , quia fcutum operit fini- ti; & merito: nam ficut Deus in mundo ftrum, & ficnullum habet oculum, quo poffit magno produxit duo luminaria , Solem, ut €.2. ferireautcavere adverfarium ; ficquinon ha- preeffet diei; Lunam, ut przeffer. no&i; betfidem, inutiliseft ad pugnam fpiritualem. itain minoriquoque mundo, ideft, homine, - Unde Naas (qui idem fignificat, ac ferpens) duo fpiritualia lumina creavit,; Fidem, qua Bccef tt 'dixit: In hoc faciam vobifcum foedus , ut diei , ide(t, flatuigratiz preeffet, &fcien- V eruam omnium oculos dextros. tiam naturalem , que no&: & tenebris igno- S. Bonav. .XXIV. Sicut lux prímo creata primum tantiz congenitis ferviret. Unde, ficut tit.C. 3- . opus fuit in majori mundo; ita fides prima mundus corporeus, quidquid habet bonitatis dict.l*^ yireuseft in minori mundo, id eft, cordehu- & decoris , merito Soli materiali. adfcribit, Tob.s mano. Fruc&us aurem luciseft inomni boni- ita homo quoque, quidquid gratiz &glorize Y D. tate, &juflitia, & veritate. habet, jure optimo Fidei Virtati in acceptis. hciya S. (!Shryf.w XXV. Sicutpertres filios Noe hominum refert, ut ex fequentibusparebit. ho. 28. in genus mu ltiplicavit univerfi conditor: ita i. Itaque, ficut omnia, quz in mundo. Gen. : quoque & in fide per undecim piícatores illi- funt, habent lucem fuam a Sole, ita omnes teratos &idiotas, quineque os aperire aude- veritates fupernaturales abhomine cognite a bant, omnem fibi orbem conciliavit. Fidei Virtute ortum habent , uti clare indi- S. Chryf. XXVI. Sicut plantz rigatz magis cref- cavit S. Auguítinus dicens: . Noli intelligere. S. Aug. in ho. 40' de SS.Juven cunt; ita & fidesnoftra oppugnata magis flo- ut credas; fed crede, uc intelligas, intelle- Joan. '*et; neque horti aquis irrigati ita germinant, us mercesFidei eft. & Max. "Tertull.in & fcecundi fünt , ut Ecclefiz , f(i Martyrum II. Sicutomnia, quzin mundo fünt, vi- epol.c. fanguine irrigentur., Nulliutexiítimo, igno- taim füam quoad con(ervationem a Sole acci- ult. Á 1 'tum eft illad Tertulliani effatum dicentis : piunt, ita homo quoque tam initium ,. quam Vj Plures efficimur, quoties metimur a vobis, progreffum vitz fuz fpiritualis Fidei virtuti j , femeneft fan guis Chriftianorum. adícribit; hinc S. Paulus dixit: In fide vivo Gal. 2. v. : 2 —^ Fiürmitas.. Filii Dei. Et Chriftus ipfe : Sic Deus dilexit: - o. Jo. 3. « 10e Brothïar- XXVII. Sicut canes predam videntes, mundum,. utFilium fuum unigenitum daret, dus, v. Fi- celerrime eam infequuntur, &nec fpinis, nec utomnis, qui credit in ipfüm, non pereat, fed des . 4 apidibus impediri fe finunt ab infecutione; habeat vitam zternam. EtS. Tobias: Vitam Tob. 2. itailli, qui per Fidem cceleftia bona cognove- illam exfpectamus ,. quam Deus daturus eft V-18- runt, toto animi conatu, contemptis omni- his, qui fidem füam nunquam mutant ab eo. : bus difficultatibus, iisdem confequendis in- ÀII. Sicutomnia, quzin mundo funt, ha- S4be, hiant. bent decorem & pulchritudinem a luce per üsin : S. Chryf. XXVIIIL Sicut làpis ab initio quidem i, Solem haufta ;. itaa fidei virtute omnia, quz fuper c, 3. difficulter polituraut fculpitur, ubi tamen ex agichomo, decorem & gratiam apud Deum Matth, eo flatua exfículpta eft, ftabilis mant, ita habent, uti teftatur Granatenfis, dum ait: In filva, gentes a principlo quidem eum difficultate Pulchritudo & veluti harmonia vitz. Chri. £.387-.. credunt, ubi tamen femel vere in Fide infor- ftianz ineo fitacft, ut mores & vitacum fide mati funt, conftantiffimi manent. confentiant. Ms i IV.Si- ha ! äïtillïlï LVTIL Fides. $ Á 813 "g.c 4 3. Sicut omnia,que in mundo fünt, mo- fegete ditiore veftitur, dumgrana, qus ün- tum faum quodammodo a Sole accipiunt, dum gula cadunt, multiplicata nafcuntur; unde ad illius exortum movere fefe incipiunt; ita idipfüm potiori jure deFidei virtute dicitur. duo illa przclara divini (eminis germina, in quantam (íobolem germinarint Hincilla Apoftoli exhortatio. Hora eft jam miliia Martyrum proteítantur. ; beatorq"m, nos de fomno fürgere; nuncenim propioreft iL Secundum, d/atatiozeiraculofa deez, S. Chryft, Rom.x5. falusnoftra,quamcredidimus. Nox(incredu- ut S. Chryfoftomus dixit: Maximum ergu. ho.36: in Beriine V-H. , litatis) przceffit, dies autem (Fidei & illuftra- mentum omnipotentiz Chrifli eft; viginti atth, tionis divinz) appropinquavit. 'Abjiciamus dnfefly $ enim annis ,; aut ad fümmumtriginta, adom- 0m, ergo opera tenebrarum , & induamus arma nes orasorbis Evangelium tranfcurrit, ^ Unde Did. Stol- ,thom ;j lucis. Sicutin die honefte ambulemus. merito Didacüs Stella , Solius x $; jinquit, Ex ! iäc- 16. X. Sicutomnia, qux in mundo fünt, calo- celfi hoc opus effe videtur, ut homines pau- rem füum accipiunta Sole, ita homo charita- peres, humiles, abjecti , univerfüm mun- tis & fervoris caloremFidei virtute accipit; dum füo fübderent imperio, gentes debella- . uti teflati fünt Difcipuli in Emauseuntes, & rent, idola dejicerent, Sacramenta füblima- Luc.24. dicentes: Nonne cor nofttum ardens erat in rent, & Chrifti Crucem ia altum extolle- f N. 320 rent. nobis, dum loqueretar in via, & aperiret no- Hocautemnon, quemadmodum Ha- Tud.c. & bisScripturas, feu myfteria fidei. retici noftri temporis, carni ejusque cupidini .VL. Sicutomnia, quzinmundofünt, in- indulgendo, Jejuniatollentes, feque mifcen- columitatem füam & defenfionem a noctur- tesomni vitiorum & malorum generi: fiqui- nis periculis & infidiis Soli merito adícri- dem Evangelium econtra nonnifi crucem, bunt, eo quod illo advenientelemures & fu- mortificationem, & s&rumnas füis fequacibus res ac latrones nocturni aufügiant; ita Fidei annunciat, omnibusque carni & fen(ualitati virtuti po'iori jure homo incolumitatem abblandientibus nuncium remittit ; acproin- fuam, & liberationem a peccatis, & fpiriti- de S. Bernardinus aurhoritatem adducit S. bus tenebrarumtribuit, uti S. Therefiatefta- Auguftini contra Epiftolam Fundamenri di- a taeftdicens: Omnia mundidamna & pecca- centís: Quis tantam mulritudinem ad pecca- [- ta inde oriri, quod homines veritates S. ta pronam ad le:em contrariam carni & fan- . Scripturz non fatis penetrant, Hinc tanta guini fervandam induceret, nifi Deus? Idem plerumque mutatio in Exercitiis fpiritualibus, quoque S. Doctor alibi contra Fauftum hzre- in quibus potiffimus labor eft, di&tas verita- :[o ticum ita fcribit : Sed tot tantofque Genti- tes recte ac firmiter apprehendere , alteque * lium populos, pene jam totos a nefaria fu- menti imprimere,. fequi folet. perítitione fimulacrorum, ad unius Dei cul. Ecclef, r 1. VIL. Sicat omnia, quz in mundo fünt, tum Chriftiano Imperio fübjugavit, edomito. Y.7. füam delectationem Soli debent (nam delecta- a orbe terrarum, norí violentiabellici certàmi« bile eft oculis videreSolem, & dulce lumen, nis, fed invi&x potentia veritatis. Petr, Hi- tefte Salomone) itavera lztitia cordis ex fidei lll Tertiom, Mar£yrum invida patien- ad. virtute oritur; unde hac deftitutus merito ?i2 ; quam Petrus Ribadeneira fic deícribit: spud Mani V. 12. Tob s. dicit cum Tobia; Quale gaudium mihi erit, Sepius quidem Martyres affigebantur in cru. difc, 19. qui in tenebris (edeo, & lumen cceli non video? D. 3. & 4. cem, non tamen femper uno eodemque mo- Jac. 1.v.2. id ipfum confirmatS. Jacobus, dumait: Omne do; aliquando enim illos capite fürfüm ere. gaudiumexiftimate, Fratres mei; cumin va- &o , ad imitationem Chrifli, crucifigebant, rias tentationes incideritis , fcientes, quod frequenter alios; exemplo S. Petri, capite probatio fidei veftrz patientiam operatur, pa- deoríum verío in cruce mori finebant: Item tientia autem opus perfectum habet.- illos nonnunquam ad humilém quendam fuf- VIH. Sicutomnia, quzin mundo füntlu- pendebant truncum, ut eisdem tanto vici- ' $ Ang i crum & opulentiam füam Soli jure adfcribunt, niores carnifices eos unguibus dilaniare, vel ]oin, quia quamdiu islucet, poti(fimum operari & uftulare facibus ardentibus , vel forcipibus lucrari folent homines; ita vel maxime divi- ignitis dilacerare commodius poffent: illos tias fuas fpirituales virtutum & meritorum quoque nonnunquam exuno dumtaxat pede, 1. Reg.26. Fidei virtuti debet homo; nam, teíteScrip- Ífzpe etiam ex ambobus fuüfpendebant; füb« V. 23. tura, Domipus retribuetunicuique fecundum tus illis ex foetente materia füccenfo igne, ut juftitiam & fidém. — Hinc S. Auguftinus ait; » j G'L 2-17'0 illius fümo & ardore füffocati lenta quadam Ille apudiDeum plus habet loci; [ qui plus at- morte contabefcerent : Muitoties illos ex n5 m xtulit,r non argcnti, fed fidei. unicotantum brachio fuü -ï'pendeba,nt,xäel ex di- gito grofDori, & ad laxandas membrorum S. IX. compages graviffima pedibus pondera alliga- T05 bant; fxpius etiam ad inflar uvarum iüb f IS' MOTIVA . CREDIBILITATIS. torculari ad mortem usque confringebantur I. Motivum primum merito cenferi poteft, eorum oífa : vel manibus, pedibusque ex- S. Albea- tusin - pev/everantia fidei intev tot tamque gva- ten(is agebantur in rotam, eosque ad rotas ves pev[ecutiones ; quod S. Albertus Magnus acutiflimis clavis inftructas alligatos, deor- Matth. his verbis proponit: Non przvalebunt , ut fum agebant in. precipitia, vel circumage- evertant; venerunt flumina, flaverunt ven- bant, ut clavi tanto profundius eorum pene- fnfitty ti, defcendit pluviain domum illatn, &non trare carnes poflent. Ad hxc ordinarium cecidit, fündata enim erat füpra firmam pe- Martyrum tormentum equuleus erat,. tale ni« Éd S.Leoin tram. " Non minuitur perfecutionibus Eccle: mirum inftramentam , quod ex ligno inftar S. de Apoft. fia, fed augetur, & femper dominícus ager equi formatum , in. caápite rotulas habcbat, Kkkkk 3 qui- / i $814 Biblioibece: Mamualis Coucionatorize [ quibus in(erti funes Martyrum corporibus decepti fumus, nam tot & tanrís fignis confir- i alligati, eosdem per brachia, retrorfum vin. mata fünt, quz nonnifi per te poffunc fieri. &tos fürfum trahebant, ut fingula humerorum Quod (iilla miraculanon credunt, inquit fan- f S. Aug. l. offa e fuis dimota juncturis dolorofiffime laxa- &us Auguílinus , unum grande rmiraculum 22. de cif. l rentur. Cataffa, tabulatum quoddam in edi- fufficit, quia jam orbis terrarum fine miraculis C. s- f to loco pofitum erat, unde Martyr cenfpicue credidic? an enim inane velleve videtur, & f ab omnibus videri poterat, in quo fine ulla nullum vel parvum miraculum divinum effe. í compaffione flagellabatur vel nervis boum; putetis, quod innomine Chrifti unius Cruci- s vel nodofis fuftibus , aut virgis fpinofis, qua fixi univerfüm genus credithumanum ? p fcorpiones dicebantur; fzepius etiam illorum V. Quintum ,. $. Scripture autboritas: Maolt i. corpora virgis quatiebant ferreis vel plumba- Quid enim hic, inquit S. Hieronymus, non in- S.'Hier, díit, )v . Dn Io' tis, quibufcum eorum corporatanta cüm tru» venitur, quod faciat ad utilitatem, aut ad a:di. Procm, im Píal. ii eulentia dilaniabantur, ut fepe lidores po- ficationem humani generis, conditionis,(exus; P( tius percutiendo fatigarentur, quam verbera *tatis? Habet enim hicinfans, quod lactet, excipiendo Martyres : Unde Lactantius Fir- puer, quod laudet, adolefcens, quod corrigat; Ll mianus, Gentilesinvincibilem militum Chri- juvenis, quod fequatur, fenior,quod precetur. k fli in cataflis & equuleis videntes conítan- Hic diícet fcemina pudicitiam , pupilli inve- j tiam, ftupefactos & attonitos fletiffe dicit: nient pietatem,viduz Judicem; pauperes pro- l teQorem, advenz cuftodem. Hicinvenient Inter fatigatos carnifices invictam tenere pa- ii tientiam , exi(timant id, uod res eft, nec Reges, quod audiant, Judices, quod timeant. D confenfum tam multorum, nec perfeveran- Hzctriftem confolatur, lztum temperat, ira- n tiam morientium vanam eífe , nec ipfam pa- tum mitigat, pauperem recreat, divitem,ut fe tientiam fine Deo cruciatustantospoffe fupe- agnofícat, increpat, nec peccarorem defpicit, Belloy, rarec. Quibus accedit, quod ungulis & for- fed remediumei per posnitentiam ingerit. De« lo Ti cipibus hinc inde aculeatis ex chalybe denti- mum vero, poílquam in adeo inzítimabilis t bus armatis, carnes fanctorum Martyrum di- thefauri laudem varia congeffiffet encomia, lacerarint & fruftatim difcerpferint , peQiui- tandem ad propofitum noflrum. fubjungit: pl bus quoque utebantur ferreis ad . dilanianda Pofthzc Deus oftenditut, fides afferitur, per- eorum membra, corpusquehoc modo cruen- fidia repudiatur,ju(titia ingreditur,prohibetur D tatum & faucium cultris decoriabant, lami- iniquitas,mifericordialaudatur, crudelitas ab- nas item ignitas lateribus adhibebant: Calci dicatur, veritasrequiritur, mendacium dam- l nonnunquam vivzg, aut ferventi oleo , vel natur,dolusaccufatur,przdicatur peenitentias al plumbo liquefado immergebant. Quique pax fequendapromittitur, fpes certa nutritur, li hifce tormentis nonnunquam evaferant fupe- & quod his omnibus eft excellentius, Chrifti * riores, bobus includebantur zneis , ex fup- Sacramenta laudantur. Vere S. Scripturathe- ofito & continuato igne candentibus; vel faurus quidam,imo erarium eft, in quod infal- Manfi lebetibus pice;plumbo, vel alio metallolique- libilis illa AltiIimi providentia omnesreclufit ' dí.o), & fa&o plenis, verubus arcte alligata corpora divinz fapientiz & fcientiz chefauros: 2z4u0 U | lento igneaffabant, velin caldariis frigebant; Junt omnes tbefauri fapientie , ? [Cientie Dei. galeas ignitas, claviculis acutiffimis intus In cujus vero manu depofitum & concredi- i n plenas, eorum imponebant vertici , calceis- tum efthoc zrarium, preterquamin manu & que ferreis, pun&turis undique plenis, tor- finu Catholicz, & Apofítolice, & Romanse l Ecclefiz , füper Cathedra D. Petri & Succef- H uebant pedes ; Candentibusigne fornacibus, velferarum latibulis includebant; przícinde- foram füorum ftabilitz & fandate. VI. Sextum teftimonium & motivum per- Be.lovas, bantlinguas , dentes evellebant, eraebant oculos, füudes acutas füb digitorum unguiculis hibent, zzu/t prius perverfi, €7 fidei pevfecuto: C. fpec. mox, dift, ä infigebant; excoriabant vivos , & minuriffi- ves, qui conver(i, facti funt fidei defenfores, 14. P. X3» mas partes fenfim confcindebant: Eorundem ut dicit S. Auguftinus in libro de Symbolo: viventium viícera paulatim a muribus & gli- & qui alios ad Martyrium trahebant, po- T ribus corrodi curabant: Melle delibutos ar- ftea voluntarii Martyrium füfcipisbant, fan- dentiffimis exponebant Solisradiis, uta muf- guinem Chrifti fundere priusfitierunt, poftea t cis & apibus lente & crudeliter conficerentur; credentes illum . biberunt, & füutn pro fztentibus cadaveribus arGtiffime viventium Chriíto füderunt: quam eandem obfervatio- alligabanr corpora; eaque fic etiamnum vi- nemi diu ante Rupertus Abbas inftituit, in- ventia fepeliebant: uno verbo : czreumde- quiens; Ipfi terreni principes jugum Chrifti ä derunt eos sauala, quovum mom efh mumerus. fufceperunt, & ejus, quam prius impugna- Nunc vero invidam eorüm aufcultate con- bant, Evangelice fidei vel Chri(tiane Reli- 0! ftantiam, qua innumerabilium, & crudeliffi- gionis defenfores effe coeperunt. Ad quod morum tormentorum iftorum carnificina fe ftabiliendum illa fübfervire poterit de Sam- !demdifc. fuperiores effe probabant. Latera effodie- fone hiftoria, ui in 'Thamnata fe conferens, IS' D'S' bant, inquit D. Chryfoftomus, carnem dera- cum Dalila gentili Philiftza fponfalia contra- debant , vifcera ipfía & interiora pervadebant, Gurus, in ore a fe?prius dilaceratileonis fa- j attamen cum cunQa perveftigarent , thefau- vum mellis invenit: Omnia enim in- figura x contigiffe , nemo dubitet. Erat namque ille rum fideidepradari minime valuerunt. j Nazarenz Reli gionis Cultor, Chrifti, qui ibi Ricbardus IV. Quartum , mivaculorum confirmane gentilitatem defponfavit,. typus :: quem vero a S. Vi LÀ ;( . V. 1. de tium magnitudo €? multitudo, de quibus egre- mellis favum in leonis faucibus ab eo repere TQin JC. a. gic Richardusdixit: Domine; fieft error, ate tum fuiffe exiftimatis? Defenfio erat,qua per- fecu- -ulb LUE Fides 075 85 7554 fecutores comprehendit,qui primitusleonum bus devoratus ex hac vita infelicilfime ühïära— ánftar rupiebant, furebantque contra fidem.ca- vit. Nero; qui fan&tis Petro & Paulo necem Atg | tholicam : id quod S. Auguftinus contra Fau- intulit , fe a perniciofis conjuratoram confili's ^ dr, U -ftum Manichzeumferibens , aperte atteftatur eximere non polffe videns, fibimet ipfi mavus - his verbis : Quid fibi vult inore leonis occifi intulit violentas. Domitianus, qui S. Joannem favusextra&us , nifi quia vidémusleges ipfás in lebete ferventis olei adurere decreverat, a regni terrepi; quse ante adverfus Chriftum füis familiaribus octifus eff; Valerianus im- frenuerant; nunc dulcedini przedicationis Ev- SixChryf.' placabilis Ecclefize hoftis'a Perfis in bello vi- apud-.: angelicae münimenta przebere? Unde merito &us PerfarumRegi equo infidere volenti ; tan- S. Chryfoftomuüshortaturchriftianos: Zuceat 'quam viliffimum mancipiumi ; teibelli lóco fer- vller, Maufi TO t difc.. 25,. ; duxiveffra corár bomiuibus y ut videant opeva vire debuit , poftquam anibo ejus Gctli illi eru- il m.1o, Uf vaóona €r! elorificent Petrem veffvum , qui ti fuiffent. Aurelianus & Decius a fuis fuere dnicelis ef:: Cuia enim viderit infidelis; com- contrucidati. Dioclet apus, quife' tanqnam politum, modeftum, ornatum effe, miratur, Deum adorari volàü ád'tantam redactus eft " 4& dicet:. Vere magnus Chriftianorum Deus;- miferiam , ut regai romani diadema deferefe, quales-conftituit.homines, quales e qualibus & rufticanam vitám ágere coà&tus fuerir: Ad fecit. Angelos ex hominibus ipfos reddit; Si fimilem quoqueconditionem dej-étus fuirMa- quiscontumeliam fecerit, non convitiantur: ximianus , fiquidem Maxentius fitius ejos; ut Ái.quis percufferit, non zegre. ferunt; fi quis thronum patris fibivisdicare &^ eónfcerüere Anjuriam intulerit, pro his, qui fe lzeferint , o- ^ poffet, Roma illum turpiter ejecit, cumque . rant: inimicum non babent, iram fervare non ad Conítantinum generum faum contugifiet, nórunt, mentiri non didicerunt, L " ab eoque benigneacceptus fiüffet,randem per- non fuflinent, quin imo nec jurare. pej:erarge fidize in Conftartinum reus factus, infami & Bellov. - ViLSeptimum;vzs demongum per frdem jvatda, ignominiofa miorteabillo occifus fuit.Vaxen- :$e €, non;ut Bellovacenfis recte dixit:ipfi daemones tius pariter filius ejus a Confta n s i teftimonium perhibent pro fide noftra; qui per de eodem ponte, quo semulüm detürbare de- "s. hejusarticulosadjurati, defuis habitaculisex- creverat, ipfemifere in Tiberim preecipitatus EIMIOM — pelluntur, fecundum quod dominus przedixe- «5 interiit, adimpletumque fuitregium illud Da- vat multipliciter infine; Zzs0mize eo daeno- vidis vaticinium : Locum aperuit , €* effodib . wejiczenzt,quare& Tertullianus, qui idolo- eutim y C 2ncidit u foveam , quam fecit. Ma xie«" latra prius, quam Chriftianus extitit , ex tri- minus quoque in bello profligatus, utper!cu- bus potiffimum motivis fe ad fidem noftram lum evaderet, inter aquarios fe immifcuit, ^ amplexandam indu&um fuiffe profitetur , fci- ubi, poftquam inteftina-ejus emarcuiffent, à licetex Chriftianorum innocentia , ex fcriptu- vermibus-confumptus interiit, cui hzec pati- ^ yYarumeexcellentia , enti in faciem impróperatum Tuit, miferiam - ex Dgfor um fe udæmfon um impotentia. . hanc apertam effe divinse juftitize in ipfum Ge- Manfi ViH. O&avum eft, vitaperverfa infueliu, vientis vindi&am , eo quod Dei perfecutus fu- dif.o3. & vita exemplaris Catbolicorum ; difcurratis; B. . iffet Ecclefiam. Liciatüs, qui in Oriente regna- obfecro, inquit Manfi, per. omnes tam genti- bat, in przelio caefus nifere óccubuit; Tulianus lium, quam haereticorum, & Mahometano- Apoftata paucis diebus iperium funm finivit; . rum fectas ,.& invenietis , quod a quotempore & a fagittigraviter faüciatusfanguineme vul- ha&enüs durarünt, vix ullum protuletint vi- nere hauüftumin aera prójecit ; dicens* Viciftiy rüm exemplarem, vitaque honefta & perfe- Galilzee. Valens Arianüs a Gothis firátus, in &ione conipicuum, quales Ecclefia in. oroni tugurium quoddam fe récepit; in quo ab igne tlortt, *etate, incmni climate, in omni ftatu, condi- confumptus fuit. " Unde'S. Thomas de Villa- , Ipec. tione & profeffioneplurimos habuit; porro te- nova in concione quadám 1n hiecverba pro- IOX ' diü' fte Ariftotele aliisque fapientibus, virtus bo- rupit: Totüsorbisa prinicipiotibi contradixit, 4. pv 139 num illud eft, in quo beatitudo confiftit, hoc- fed tu potentifme de om nibus triumphafti: j que bonum a nobis in hac vita comparari pot- hzec eftenim vi&toria 2 eft: quis autemhiftorias plenas effe nefcit fa- » des nofüra. KE cinorum infignium & heroicorum innumeroe rum fidelium, qui ingradu fublimi virtutum äü??fbi?i egregie profecerunt? idque nonalio auxilio., nam, ut S. Bernardüsrette dixit; chriftian vef. 1. in. quam divino, quod folum adeo eminentem fideifolus Deus veritatis, imo Deus veritas te- quinquag. Íanctitatem producere potuit, cum irrefraga- ftiseft, quapropter S. Thomas de Villanovafi- bilis fit veritas, quod omue datuta optimum €? dem teftimonio divinodebitam accürate pon- one douuia pevfe&tum de fuvfü "a Patve lusiiuss. i t eff , defcendens i derans, ita unumquemque interrogat Chri- ftianorum: Quid multum facis, o homo,fi Deo Ídem diíc. ]X.Nonum funtpeza perfecutovibus fidei i credis, quamvis arduaà & difficilia dicenti? 38 n3.' Jgto , quas fufe recenfet Manfi in hzec verba: INonne attendis, quiseft, qui dicit? erube/ca- Herodes, qui primus Chrifti perfecutor fuit , mus merito, fiquidem quotidie perforis au- fevere vapulavit; nam oculi ejus ex capite thoritate pollentibus in rebus etiam verifimili- profilierunt, & occifis prius tribus filiis fuis , busfidem praebemus , verbi gratia, dum fecre- femetipfum tandem defperatus cultre transfi- taabiis audimus naturalia, aut' operé, arte, xit. Alter vero Herodes , qui S. Jacobum Ma» induftria, ftudioque nobis incognito perpetra- jorem in chriftianze fidei odium occidi , & ob ta? ohomo, Regi aut Imperatori fite tefti- eandem caufam S. Petrum in carceres conjici monio credis, & non credis Deo? Deo, in- juffit, ab Angelo ple*rcu(ï*u*s, & vivus & vermi- quam, totius fcripturze facrze authori; fiqui- deim $16 Bibliothecee Manuati$ Concionatorie dem dum Penteteuchon, S. Pauli & S. Petri illud Chrifti: 'qui vos àudit, me audit: & in Luc. ro. v.,20e Epiftolas, S. Matthzei Evangelium, S. Joan- pauperibus Chriftus pafcatur, & recipiatur Matth.25. nis Apocalypfin legimus, non fcriptoribus, juxtaillud : Quamdiufeciftis uni ex minimis, Vo 40e fed horum librorum dictatori, fancto fcilicet mihi feciftis. Spiritui credimus, fidemque praeftamus : ita V.Superbie€7 libidinis deteffatio : haec enim utmerito omnibus librorum Canonicorum au- duo vitia funt Scylla & Charybdis, in quas thoribus dici poffit: /Voz effis vor , qui loqui- plerique hzeretici & apoftatze umpa&i naufra- suiui , fed /piritus Patvis veffri , qui loguitur in gium fecerunt; ut merito dixerit Ecclefiafti- volis. Ideoque & di&tus S. Przeful fubtiliter cus : Vinum ( aut potius fuperbi fpiritus, ex Ecel. 19. Y«2e obfervat, Prophetas in vaticiniorum exordio viniimmodica fumptione orti) & mulieres a- hanc plerumque praemittere proteftationem : poftatare faciunt fapientes. Adftipulatur Caf- Super Hec dicit Dominus: audite verbum Domi- fiodorus, dumait: Tantum crefcit calor fidei, Pfo lxat zi &'c. quafi dicerent, non nobis fidem adhi- quantum fübtractum fuerit deflamrma corpo- c——— — —— — aa — MP Mub t g ( beri poftulamus , non noftra funt verba, quze rali. $r ! loquimur, fed Dei. Ad quod comprobandum VI. Fupa curiofitatis & prefumptionis in ve- Prov. 28« S. Pauli adducit exemplum, qui de Euchari- Lus fidei fcrutandis ; nam fcrutator majeftatis. V:?7* l $ymbo^ & [ fiize inftitutione, cui ipfe praefens non inter- opprimetur a gloria: e contrario vero ficut $ u fuerat, traCctaturus praemittit: Ego enim acce- Deus abfcondit hzec. myfteria a fapientibus Fncht " fuze prudent'ze innixis, ita revelatea parvulis, &j pia Domino, quod & ttadidiflvoþis. &intelle&um füum in obfequium fidei capti- f xíf.- : s x vantibus, juxtaillud Davidis : Declaratio fer- V. 130e monum tuorum illuminat, & intelle&tum dat MEDIA parvulis. Hinc re&enonnemo cecinit, intali Matt hi Luc. 17. "j V. S. 1. Qratio frequem " feria, diclendoxfreq'üen- cafu, una falus fugere eft, fideique opponere ter cum Apoftolis: Domine, adauge fcutum. Uti ex fequenti hiftoria patet, quam nobis fidem. Cum enim omne date optímum & Bellarminus refert , fcilicet ducs fuiffe Theo- Bellatm, Jah. T. donum perfectum (quale vel maxime eft fides, logos, inter fuos facile priucipes, horum u- l.2. de '. 17. ante mofe defurfum fit defcendéns a Patre luminum, me- nus, qui prior e vivis excefferat , alteri fuper- r . ä rito ab illopeti debethoc donum, dicique cum ftiti apparuit, qtuod imprudens nimis & te- Pf.12.v.4. S. Propheta: illumina oculos meos, ne un- merarius cum daemone de fidei dogmatibus quam obdormiam in morte. Hinc hortatur difputaffet, a quo variis captiofarum quaeftio- Pf.53.v.6. idem Propheta: Accedite adeum, & illumi- num telis appetitus, vi&tus tandem, proftra- Cariltos namini, & facies veftrze non confundentur. tusque effet, & utfidei exfors, ignibus zeternis In Matte Il E/efio unius aut pluvium patronorum , addictus. Alter alieno malo cautior , diverfam CL 22 | dolor. l, 3. ( €, Ye quorum fides magisin hac vita illuftris & per- agendi cum daemone viam iniit, percontanti fpecta fuit, quales juxta copfilium P. Cafpari enim , quid de SS. Triadis, quid de incarnati Taufch effe poffunt, S. Thomas Apoftolus , ex Verbi myfterio crederet, quo modo in tribus incredulo fidei magifter effe&tus. S. Barnabas perfonis eadem numero poffet effe effentia , plenus fide & Spiritu fan&to: S. Thecla, de qua quonam modo in unum jungi poffent ea, inter canit Ecclefia: ut ejus tantae fidei proficiamus quze nulla affinitas? refpondit compendiario, exemplo: S. Gregorius Thaumaturgus : & Jfecredere , quod credit Ecclefia. Quzerenti , quid przecipue S. Petrus Apoftolus, ut, ficut Chri- illud effet , quod crederez Ecclefía ? quod ego , in» i Ht w | ftus pro ipfo, ita ipfe pro nobis roget Patrem quit. Quid tu porro ? quod Eccleftía. Quid. Ec« y 6 zeternum , & Chriftum ne deficiat fides noftra : clefía , quod ego. Imparatus ab hoc difputandi & S. Joannes Baptifta, utpote qui miffus efta genere tentator, victus ad orcum rediit , victor Deo, ut teftimonium perhiberet de Chrifto, & triumphator abiit ad coelum. Ped, diceretque : Ecce Agnus Dei, qui tollit pec- VII. Fuga beveticorutmi , non tantum quoad cata mundi. perfonam propriam, fed etiam libros, concio- Chri , Matth. 2. III. Zzta £oza €? vivtuofa , proecipue autem nes, colloquia &c.ita fuafit S. Cyprianus, dum [ip. z. ep; UE V. 9 $a frequentiori mifericordize exercitio infignis. ait: Nulla cum talibus colloquia mifceantur,. 3. Sic fan&itres Magi poft dona Chriito allata, & Simus ab eis tam feparati, quam illi funt ab fugam Herodis , illuminati funt. Sic Cornelius Ecclefia profugi. Hoc idem S. Antonius fuis Vita. &&or.1o. Centurio audivit: Orationes tuze & eleemofy- praecepit inagone dicens: Zelum meum con- v. 5. nze tuze afícenderuntin memoriam in confpe- trahaereticos, & omnes veritatis hoftestene- &uDei. Et nuncaccerfi Simonem quendam , re ; fcitis , quia nubquam illismolliter & paci- It eyift qui cognominatur Petrus, hic dicettibi, quid ficefumlocutus. Rationem affigoat Florimun- Cohtra Baton. te oporteatfacere. Pulchrum etiam hujus rei lag - an. 527. dus Remondus, quemadmodum, inquiens, cl4, Sophro- exemplum narrat Baronius de puella Ale- nautzelittus legentes , etiamfi nihil minus co- L. 4.de mius in xandrina, quze, quia hominem debitis grava- gitent, quam in altum enavigare, nifi tamen ori£- hast, Prato tum, ideoquelaqueo vitam abrumpere volen- navemin portu anchora firment, maris tem- L . i fpiro c.2?7. tem patrimonio fuo oblato liberavit, &ipfa a peftate, & vi flu&tuum fzepe abripiuntur: fi vitze periculoliberata, & ad fidem mirabiliter curiofi , qui baereticorum libros legendos fu- erducta , ftatim poft bapti(mum mortua eft. iunt, aut conciones vel colloquia audiunt, IV. Crebrum exercitium i2 aGibus fidei tam a firmiffimam fidei anchoram in romanae hr t ántevnis , quam exterzis ; hinc SS. Patres mo- portu Ecclefize jecerint, levitatis fuze ventisin nent , ut affiduo fymbolum Apoftolorum reci- errorum vel etiam impietatis & Atheifmi ab- $etur; in faperioribus Deus agnofcatur , juxta yíffum, cum fempiterno animze exitio propel- luntur. ;-JJ- Tituus LU Fides. 8T ] Luc. h P af $. Xl bac pavte gJ divimiml judicium poteviuius acce- eve iltth.gs. ASCETICA. INome cutm omuifíducia Deo dicere pote- * Yaf vimus: Domine, fiervvov efl, a te ipf^ decepti obiliffima virtute fequenüa beneca- De hacn Jumus. Nam iffa tautis fguis C? prodigiis con- pere, aliisque inculcare debet Aíceta. fivmata funt, €P talibus, 2u nou mifí a te I. Bene apprehendat, quid, & quanti facien- fievi poffunt, €? certe a fummm fanlitatis vi- J da fit fides, nempe quod fit lumen przecipaum vis fuat nobis tradita, cum [umma atteffatio- & fapernaturale Spiritus fanGi, in Chriftiani ne probata , te ipfo cooperamte , &v [evinonem rl l hominis intelle&tum infufum, quo fit propen- . Y 20 confinante fogquentibus /feuis. - r fus ad credendum, quidquid Ecclefia credi ju- Vl. Bene ponderet, memorizxque impri- bet, etiamfi rationes, quibus veritas credendo- mat aliqua principia , quzxe in hac materia ad i, Mu rum innititur, minime perfpiciat. Hoc porro evitandum omne periculum obfervanda funt, lumen tanti eífe faciendum in anima , quanti qualia a Rofignolio fequentia cenfentur. Pri- zeftimatur lumen oculorum in corpore, ita ut du mum eft Salomonis : 7ltzora te ne quafieris, Eccl. 3. V. 23. Super merito dixerit S. Chryfoftomus: Fides reli- C fortiora te ue fcrutatus faeris , fed. qua s v. 27. ym5o'^ oionis catholicae lumen eft animze, oftium vi- frecepit tibi Deus , illa cogita fzmper, €? iu S Greg. t hom. 26 tze, fundamentum falut's zeterpoe. pluribus operibss ejus ue fuevis curzofus. Se- in Evang, S. Aug. II. Bene intelligat proecipua duo officia fi- cundum : Jdes gom babel suevitum, cui bu S. Bafil. h Ench.c.3. Y &3 dei fupernaturalis, quorum prius eft, homi- maua vatio prabet experimenium. — Vertium; i? Po 110- nem perfe&e fubjicere Deo, ut ipfius inftru- In quocuzsque bumanavum artium. exercitio W 5 , 3e 2503 &ionem & infpirationem prompto & benevolo inpo/febile eff, primarum propofitionum iu- Civit, Det t Y animo fufcipiat, juxta illud Patris coeleftis quirercdegws«þmtz'oms. Quartum: z rebus c. 7. Matth.tz. mandatum: | Hic eft Filius meus dilectus, in suivis, fümma credendi ratio eff osuipoteutia v. s. Creatovzs. quo mihi bene complacui: ipfum audite. Po- Aut ut alibi proponit: ZJemus fterius eft, ut mores & vitam noftram ordinet, Deum aliquid po[f: * Bellam, ne per affectiones inordinatas, aut daemonis e, Quod uos fateamur inve- à .a de fHigare non poff?. tentationes abrepti, aDeilege deviemus. Unde VI. Bene indaget & intelligat officium r. aüte Mfo re&teCanifiusinfert, Chriftianum noffe debere, boni Chridtiani, quod nimirum in genere qui- 62 um quze ad Sapientiam ( uti funttres virtutes dem tria fict, quze ab eo requiruntur, 77 cor- $ 'heologicze, Fides, Spes, Char'tas) tum quze de chbaritas, im ove verita:, zn corpore caflitas, ad Juftitiam chriftianam (uti funt, declinare In fpecie vero fequentia fuadeastur a Paeda- Peed.r.1. . . e amalo, & facere bonum) pertinent. goga Chriftiano. r.Fuge omne peccatum, Canifius IiI. Bene addifcat. & inculcet, ad quze ob- praefertim autem mortale. 2.Siat in promptu c. 1. $.22. je&ta extendere fe debeat fides aivina, videli- remedia efficacia contra peccatum, v.g. me- cet ad fequeutia. 1. Ad ea, quze Symbolo A- moria Dei praefentis, Chrifti pat'entis, mor- ä poftolico continentur, & clarius in. Niczenio, tis, judicii, inferni, & coeleftis glorize. 3.]u- S & Athanafiano explicantur. 2. Quzecunque gi virtutam, & bonorum operum exercitio vo- b fcriptura feu divina, feu canouica compleci- cationem tuam certam facito. Hixc nihil I tur. 3. Quze ex przedictis duobus fontibus ne- age, quin bonam intentiorem praemittas aut ) ceffario deducuntur. 4.Quse Spiritus fan&us fignum crucis facias. In Dei laudes & gra- per Ecclefiam, five fcripta five viva voce Vcre—- tiarum actiones mane, vefperi, & alias fer- je denda proponit. venter infiite. Dei Matris, & Angeli Tutela- Hebr. I IO IV. Bene cognofcat obligationem ad cre- ris, & aliorum Patronorum opem frequenter v. 6. deudum, nimirum quod zeceffri ate quidem me- implora. Crebro te aqua luítrali afperge. E dii teneatur quivisChriftianus explicite crede- collo ceream agniDei effigiem fufpende. Quo- re; quod Deus exiftat, & quod inquirentibus tid'e, fi potes, 5S. mitbze facrificium audi re- Pzd feremuneratorfit; imojuxta quorundam fen- verenter. Exarmen confcientize ante fo:nnum Chri p tentiam etiam myfterium Trinitatis, Incarna- accurate facito. Statutos ab Ecclefia feftos 2. C.23. 21 Lipo !o m S.2 tionis, & paffionis Chrifti, animzeque immor- dies dilizenter obfervato. Sacramenta poeni- talitatem. — /Vece/ffftate precepti vero, limbo- tenci?e & Euchariftbe frequenter & pie obi- ) ) lum Apoftolorum, proecepta Dei & Ecclefize, to. Fidei, fpei, charitatis, aliarumque vir- orationem Dominicam, & Sacramenta, ac mi- tutum àctus crebro elicito, ac imprimis hu- fericordise opera, faitem ea, ad quze fuícipien- militatiinfitito. Indu'gentias lucrari ftadeto, da vel exercenda obligatur. pro ani;inabus purgantibuscrebro oráto. Im- Inepit. .. V. Beneapprehendatmotiva credibilitatis, persta Ecclefize jejunia fudiofe obfervato. 1n ll contra ll . Manich. qualia a S. Auguftino & aliis enumerantur fe- orat'onem trequeater incumbito.. Hilari vul- €. 4 queatia. Confenfus populorum: miraculo- tu pauperibus eleemofynam pr3ebeto. .. ' m rüm frequentia: fucce(fio Pontificum conti- VI1l.Bene fibi perfuadeatA (ceta, Parum pw; .S. .ï:::cob. orig h nua: Catholicze nomen ju(titfimo titulo potfef- deffé fideza , Éopervanou conjuagantr ; utire&e 6 h fum: Martyrum conftantia: Prophetize do- S. Jacobus indicavit dicens: 4uzd proderi*, fva- 1- num: fan&imonia & fapientia dottorum, & zves tiei, fd fidem quis dicat fe baberve, opeve an- aliorutmn Catholicorum: conformitas cum fcri- tem non. babeat 9 zunquid potevit fides falvare l- tura facra, & in articulis fidei : de quibus L eun ? Quod confirmat S. Auguftinus, ingenio- S. Aug. Lib.r.dé omnibus re&e Ricardus fic difcurrit : . Utz- fam quandam inftituens obfervationem, dum ''- 29. ia TTrin. nam attenderent Sudei, utmam attendeveut eam, quae inter credere Deo, & credere in Pagani , cum quanta cou[cteutte Jecuritate pro Deum, verfíatur, confiderat differentiam : dicit ï:; kLlfl l1l 2 R. P. Lohn. Eibl.Man. Tom. £. $18 Bibliothece Manualis: Concioniatorig J dicit enim: non continuo qui credit ei, cre- fit vox [acob, (id eft, Chriftíiana) manus autem dit in Deum: Nam & daemones credebant ei, Kfau, id eft, Hsereticis fimilis. Afferantur pro- & non credebant in eum: de Apoftolis ipfius indeillorum falfa & politica principia (quze vi- 110* gn deri poffuntin manuali Becani infine) & folide poffumus dicere: credimus Paulo, fed nonin refutentur. 1 pï Paulum. Quid eft credere in eum? credendo pfc amare, credendo diligere,credendoin eum ire. II Poteft fides compararihorologio. r.Quia f ex ejus bona conftitutione, collgitur ftatus bo- Iftaergo eít fides, quam a nobis exigit Deus, & nus totius communitatis, uti clim Caxolus f pb t non invenit quod exigat, nifi donaverit, quod V-S' inveniat: fi quidem in ejus duntaxat gratiae, Quintus ftatum civitatis collgere folebat. 2. h Quia ficut in horologio omnes partes & rotoa 3 auxiliorumque virtute, & non alio modo, nos concurrere debent, ita in fide omnes articuli ab in divino ejus fervitio operari poffumus, & me- 9 reri, dicente Apoftolo : 207 4uod /Puus fufacien- Ecclefia propofiti credi debent. 3.Quia ficut de per horologium indicantur horze,& diriguntur 1e$ cogitare aliquid auobis, quaff ex uobis , fed hu fafficientia noflra ex Deoeff. . Et vero ex ipfo actioneshumane juxta curfumfolus; ita per fl etiam fidei nomine colligitur hzc veritas; fidemChriftiani excitantur ad opera,juxta cur- h- nam, utidem San&us acute advertit, fides ap- fum folis juftitize, id eft, Chrifti voluatatem per- di pellata eftab eo, quod fit, duze fylfabae fonant, ficienda. Excitentur proinde auditores ad ma- f cum dicitur fides: prima fyllaba eft a fa&to, gnam hujus horologiicuram gerendam. Vi- fit fecunda a di&o; interrogo igitur te, utrum deatur Faberin fefto S. Thomze conc. 7 . n. 3. ]V. Poteft oftendi praeftantia fidei, ex com- li credas: dicis, credo: fac, quoddicis, & fides p eft. Etideo S. Petrus monet, ne verecunde- paratione cum fcientia, & 1. quidem probari mur, nec erubefcamusin occurrentibus necef- quod fides longe fit przeitantior, quam fcientia, Ti fitatibus nos profiteri veros Chrifti crucifixi quia fcilicet magis bonorat Deum eft certior, fequaces: fi autem, iuquit, ut Chriftianus, utilior, fecurior, nobilior. 2. Deduciindepo- Ü non erubefcat, glo teft, cum eos, qui infuíam a Deofcientiam ac. " rificet aut-em Deum in iito ceperunt, tam felices, atquead gratias Deo re- y nomine. l ferendas obligatos judicemus, quantas gratias hr IX. Deinceps firmiter credat, cuz fides, ju- Deo proinfuía fide, utpote longe nobiliori de- xta S. Bonaventuram , /7t altzfffgum donum, beamus, cumque gratize nullze fint Deo acce- j &? omnuium bonorum a. Deo principiwmn ; osine ptiores, quam fi donisab eo datis benead illius auteim donum bonum C? pevfettumr, juxta S. Ja- honorem & gloriam utamur, quantopere ftu- cobum, defurfum fit, alludoratione potiffrmum, dere debeamus..ut fidei actus frequenter exer- 5 €? vite immaculate fludio obtinendum cff? , uti ceamus, & per hoc debitum fuprems»e veritati S.Chryf. fapienter S.Chryfoftomus advertit dicens: Fi- obíequium exhibeamus. Videatur Faber in S.21.de. desopus habet auxiliofpiritus, ac perfeveran- Au&ario thein. 4. pro fefto 5. Thomoe.- VerD. " tixe, utinconcuffa permaneat, auxilium autem ]cbra es Cant. 4. ä poft. V. Ex occafione thematis: Totapu hoc vitze puritate, moribus privatis retioeri amnica mea, C€» suacula mom ejf 22 te. Oftendi apud nos folet. Quare fi cupimus fiáem radi- poteft Ecclefiae noftrae pulchritudo, per enu- ! catam habere, vivendi ratione pura nobis opus merationem partium, a S. Thoima & aliis ad eít, quze fpiritum retineat, a quo totam fidei pulchritudinem requifitarum. Et r. quidem t ' vim dependere conftat: impoffibile enim eft, quomodo in ea reperitur 4mtegvitas omniums Ü impoffibile profe&o, fi vitam impuram ha- metpbvovum, id eft, articulorum & do&rinarum ü . beas, in fide non vacillare. a Deo & Chrifto manifeftatarum. . 4moaeni- i tas$ colorum, id eft, bonorum operum & exem- $. XIL plorum, quze ad fidem certificandam neceffa- US PR/EDIC A- ria effe docet. . 3. Proyortzo partzum, id eft, convenientia omnium dottrinarum, quas cre- chcEpT ILES. di jubet, cum ultimo fine, fcilicet cognitione & amore perfe&o Dei. Excitandi auditores, : De]itbjh:ntiri "t^ natura fiáei. ad gratulationem ob talem matrem , qux ob dicam paulchritudinem aeterno & fupremo LE x occafione thematis: Prudentes vivgi- Kegi defponfata, hzereditatem regni coeleftis nes aptate vefiras latmipades.. Poteft qui- procurare & poffit, & velit. Videatur Faber fefto Purificationis conc. 6 /in' vis Chriftianus prudentibus hifce virginibus compatari, & in prima parte concionis often- VlI.Comparari poteft fides noftra teftamento di, quod fides fit lux illa, quam in fua lam- a Chriíto relicto, in quo nos haeredes regni coe- pade habere debet, utpote fine qua impoffibile leftis facit. Pro figillis feptem afferri poffünt eft, Deo placere, & ad cceleftes nuptias in- argumenta credibilitatis, maxime vero feptem troire. In fecunda parte oftendatur, fidem non praedicata & praerogativae fpeciales noftrze fi- fufficere, nifi oleum bonorum operum, pr2eci- dei, videlicet, quod fit una, fancta, catholica, a- pue mifericordize accedat. Poffunt propterea poftolica,miraculofa,antiquiíffima,invi&iffima. Hoeretici virginibus fatuis comparari, & Ca- Pro fübícriptione poteft Martyrum innumero- tholici ad conftantiamincitari. VideFabrum rum, & ipfius Chrifti pretiofifTimus fanguis co- . x. in fefto Thom»e conc. 1. num. 3. piofe profufus applicari. Excitandi AA. ad II. Poteft fi&a Politicorum fides proponi & gratias protali beneficio agendas & teftamen- tum hoc illibatum fervandum. Videatur Faber reprehendij, &püendit, quomodo vox quidem Dom : 6. dem "lmuum ÜRías codÁam abhand C ERAL Pab EEE A "ammA. u Jüm --- du — UM ( 2 N" Jitulus LVL Fies. 819 " Videatur Faber Dom. 6. poft Pafcha conc. 6. & hümores, caput vero contra malignas qualita- Matth, 2. in fefto SS. Philippi & Jacobi conc. s. tes defendit & purgat, ita fides intelle&um & ? V. IQ» . VHI. Occafione thematis: Pdenutes Jlellam cor hominisa peccatis & erroribus praefervet, gavift funt gaudio taguo valde: Poteft com- autliberet. Uti fufius oftendit Faber Dom. 6. patari fides cum ftella, qude magos duxit ad poft Epiph. conc. 6. & Stapletonus them. 2. in " rgefepium, & 1. quidem dici, quod, ficut ifta *eadem .Domin. . Ubi pulchre hzec omnia ex ella fuit uzica , ita etiam wnica fit fides juxta S textu S. Auguftini probat. Eph.4 teftimonium S. Pauli: Unus Dominus, una 9 . X. Poteít comparari fides turri Davidicae, Cant. 4. fides, ünum baptifma, 2. Quod, ficut ifta ftella ex qua mille clypei pendent, & omnis arma- V. d. fuit valde c/ara & fu/gens, ducens ad praefepe, tura fortium, & oftendi quomodo f'des. deten- It adJefum, Mariam, & S. Jofephum & excitans dat contra omnis generis tentationes, & dia- mogos adeos adorandos & colendos, ita & fi- boli infidias. Et 1. quidem contra tentationes des noftra fit oblumen coelefte, & fanctitatem I circaarticulos fidei, quod oftendi poteftexem- fuam, clariffima & fulgentitfima, impellens o- plo illius hominis, qui a diabolo circa fidem iunes ad fummam fanétitatem procurandam, tentatus in agone nihil aliud refpondit, quam [« debitamque Deo. & Sanü&is cultum exhiben- credereíe, quod fanéta creditizcclefia, & hanc dum. 3.Quod, ficut ftella illa tam quoad fub- credere, quod ipfe credit. 2. Contra tentatio- flantiam, quam quoad circumftantiam appa- nes carnis, demonftrando, quanta tormenta ]s ritionis & dire&tionis, erat plane mzraculofa, parata fint iis, qui ejusmodi vitiis fe comma- ita & fides noftra fit innumeris miraculis com- culant. Sic confeffarius foeminam delicatam Ifai. r4, " - probata.' 4. Quod, ficut ftella illa erat Ze ce/e convertit, jubens fzepius meminiffe fententize V. EI. ) z[[2; ita & fides noftra, & praedicatores il- illius : Subter te fternetur t nea , & operi- lius, vere de coelo faltem mediate per legiti- mentum tuum erunt vermes. 3. Contra ten- mam ele&ionem & fucceffionem fint milífi, tationem concupifcentive oculorum feu divi- y* Unde AA. excitandi ad gratias Deo agendas tiarum, revocando in memoriam illam Chri- pro tanto favore ac beneficio, & ut ítellam fti adhortat'onem: Nolite thefaurizare the- S haüc intrepide fequantur, fugiant vero Hero- faurosinterra &c. Item: Facilius eftcamelum Matth. 6- dem & affeclas illius, id eft, haereticos, ne ftel- intrare per foramen acus, quam divitem in- wf g. " lahsec ipfis cum magna eorum triítitia fub- troire in regnum coelorum. — 4. Contra tenta- y. 24. S trahatur. Serviet ad hanc materiam concio tionem füperbie, partim exemplum Chrifüi 8. Fabri iu Fer. 2. Pent. ltem conc. 7. Dom. humilitantis fe usque ad mortem crucis , id- 20. poft Pent. & eoque nomen fuper omne nomen accipientis, — . VIIL. Poteft excellentia & efficac'a fidei nb- Apeftolorum nimis honorificatorum, &.alio- fitze oftendi ex occafione thematis : /Vi/2 4gza rum Sanctorum: partim fententiamab eodem €P prodigía videvitis, tton creditis: & compa- Chrifto prolatam: Qui fe humiliat, exaltabi- ;;. Cnt.4, rari fides cum magnete, demonftrando, quo- tur: & qui fe exaltat, humiliabitur:. nobis jl modo ferrum, id eft, gentiles obftinatos, & pro fcuto offerendo. .. Excitandi proinde au- potentiffimos quosque Principes ad fe attra- ditores, ut ; intentationibus ad hanc turrim xerit, indeque auditores excitari, ut & ipfi confugiant. .. 3 trahi fe facile permittant ab ea, maxime cum X]. Ex occafione feilïeï:rïitiäia aSPaulopro- Eph. 6. non nifi ad fummam gratiam acquirendam in latee : Galeam falutis affumite, £? glodium Spi- V* 17 tetris, & ad maximam gloriam comparandam vitus, quod eff verbum Dei: oftendi poteft. quo- iïf in ccelis, trahat. Quem in finem copiofiffimam modo militia fit vita hominis fuper terram, at- materiam fuggerit Faberin conc. 6. pro Dom. que adeois femper gladium in manibus habere 20. Pent. ie "h debeat. Optimum autem effe verbum Dei, in Symbolo Apoftolorum contentum, uti S. Pe- E3 .De utilitate Jidei. | trusMartyr ufurpavit. 1.Itaque fi quis tentatur I X. Poteft utilitas fidei demonftrari ex com- pufillanimitate ob inopiam, dicat: Credo.in Luc. 1x. paratione fidei cum grano (inapis, & 1. Qui- Deum,Patrem omnipotentem &c. & occinat ** !3* dem oftendi, quod, ficut granum finapis mini- fibiillud Chrifti: Si vos, cum fitis mali, noftis " mum eft ex feminibus, ita & fides chriitiana bona dare filiis veftris, quanto magis Pater ve- minima appareat.ex doctrinis, utpote rationi fter de coelo dabit fpiritum bonum (& panem ' abfurda, contraria cupiditatibus, ideoque a ä quotidianum) petentibus fe. —Nonue dedit þiupimisxnegle&;g.'ög contempta. 2.Quod, fic- manna, coturnices , aquam ex filice ltraelitis ? ut finapis granum excrefcit in arborem ma- 2. Si quis tentatur defperatione, dicat: Credo * gnam, in qua volucres coeli habitant, ita fides in]Jefum Chriftum &c...Quis Dominusfervum À ; gmiris modis per orbem üt,pitopagata, ita ut fuum magno pretio emptum perire tam facile * fapientiffimi viri, & fummi Principes, imoto- finit? annon dixitille Deus. Nolo mortem im- zech.33.. —— CO * hd W. dT - ti populi, ad eam contugerint. 3. Quod, ficut pii, fed magis ut convertatura via fua,& vivat? Matth A. granum finapis caliginem oculorum detergit, an non ipfe ut homo dixit: Venite ad meo- v. 28. fic fides tenebras intellectus depellat. 4. Quod, mnes, qui laboratis , & onerati eftis & ego re- ficutgranum finapis vim iznitam habet, & cor- ficiam vos? dicatergo cum S.Bernardo: Quid f - pus calore accendit, fi quidem comminutum eft Jefus, nifi Salvator? ergo, 6 ]e! u, propter aut contritum fuerit, ita & fides mentem-ho- nomen fanttum tuum. efto mihi Jefus, & fal- minis amore divino áccendat, fi ejus myfteria va me. .3. Siquis tentatur aliqua necelfitate bene perpeudantur. 5.Quod, ficut granum fi- auxilii, vel doni impetrandi, di cat; Credo in S. de A- D: napis ftomachum & pulmones contra vitiofos eum, qui natus eft ex Maria virgine. Memi- dU du- nerit ^ L111123 . K, P. Loln, Bibl. Man. T on, L. $20 Bibliothezee .Manualis -Concionatoriee tut ^ De tiodo éxercendi €? confervandi fidem. weritérgó; quod S. Berüxrd. dixit: modicum Fiu: illud quod offerre. defideras, gratiofiffimis .. XIII. Oftendi poteft, quomodo fit crederi- ]n Marive manibus offerre memento, fi non vis )o dum, idicique pro'exordio, Deum juxta ali- fuftinere repulfam; illa enim audit à Filio: quot SS.Patres magis diligere adverbia, quam Ü Peteinater mea, neque enimfas eft,utavertam verbà; magis enim cürare, an Zene aliquid Q faciem tuam. 4.Si quis impatientia tentatur; hi fiat, quam an bonum fiat; idque vel maxime dicat: credo quod Chriftus pro me paffus fit in fide locum habere. Itaque x.credendum: lu fub Pontio Pilato &c. Si ergo caputtaliatulit, Simpliciter. Captivando intelle&um in obfe- « 'curnon & membrum? fi Dominus, cur non & Lf quium fidei. 2. Prudenter, difcernendo cre- fervus? fi Magifter, cur non & difcipulus? denda a non credendis. .3. Pzrmiter : ideft, nolo vivere fine vulnere, quando video Chri- fine trepidatione aut hzefitatione, imo animo fr ftum vulneratum. Nec leve hinc folatium etiam ad inortem pro fide füubeundam para- qu capiet, nam, tefte S, Greg. nihil adeo grave to. 4.Tempeffive, non cito nimis nec nimis f dit eft, quod non zequaminiter toleretur, fi Chri- tarde. 5. Explicite, faltem ubi Ecclefia & aMAU qü fti Paffio ad memoriam revocetur.: 5.Si quis Deus praecipit. 6. ere & cosplete, confit- di tentatur ob contemptum, dicat: credo, quia mando opere, quod ore afferitur. Excitetur (f "afcendit in coelos; cum prius fe humiliaverit auditor.ad has conditiones implendas, ut, £ usque ad mortem crucis. Quife huniiliat, ficut ipfe per eas fe exhibuit liberalem erga exaltabitur. Itaque & ego elegi abjectus effe Deum, ita ipfum quoque viciffim liberalem f in domo Dei mei. Luda & vilior fiam plus, experiatur. Videatur Faber Do ? Ü quam factusfum &c. . 6.Si quis ad peccatüm fcha conc. 4. [ m. i. poRre- allicitur, dicat: credo, quia venturus eft ju- pi -"XIV. Oftendi poteft, quibus mediis fides & dicare vivos & mortuos. Fugiunt füres, übi noftra fit propsgata , & exinde deduci, quo- I preefens eft Judex; Hincfapiens: In omni- bus operibus tuis memorare noviffinia , &in- inodo quivis Chriftianus étiam in fe fidem au- o . le gere poffit, & debeat, nimirum. t. Agri bo-nif- ternum non peccabis. 7.Si quis defolatus eft, tate & pinguédine. 2. Seminis efficacia. 3. Af dicat: Credo in Spiritum fan&um: memine- Iimbrium irrigatione, id eft, miraculorum au- xit, quia Paracletus, id eft, Confolator dici- tt xilio & gratize divinze. —4. Solis calore, id tur, dicat proinde: Confolator optime, dulcis eít, Dei cooperatione. s. Contrariis ventis hofpes animze; dulce refrigerium. 8.5i quis tentatur per diffidentiam falutis obtinendze, & teropeftatibus , qui quáfi per antiperifta- ! fin calorem internum amoris & fervoris pel- qi dicat: credo in fan&tam Ecclefiam catholi- lebant. VideFabr. conc. 4. in Dom. 6. polï A L càm: memineritque hanc effe Arcam Noeti- piphaniam, . ? ü i cam, per quam ab interitu liberantur, quot- ^XV. Poff int proponi & refutari excufgï— "quot in ea usque ad mortem per fidem for- tiones, propter quas aliqui horrent füfcipe- smatam perfeveraverint. 9.Si quistentatur ob re, aut faltem publice profiteri noftram fi- |t gravitatem laborum: dicat, credo carnis re- dem. Quarum 1. eít ja&türa honoris per vil- h fürredionem: quod enim eft corrüptibile car- lam indicata. 2.Difpendium bonorum tem- nis noltrae, induet olim immortalitatem, nune poralium per juga boum indicatum. Odium fatigatur, fordidatür, gravatur, fed paulo poft d )ropinquorum, quod incurrerent, per uxo- fuümma agilitate, claritate, quiete donabitur. rem fignificatum : quae proinde omnia fo!ide p Si quis tentatur alia adverfitate quacunque, refutare oportet, ut facit Faber conc. 5. in d . dicat: credo in vitam aeternam : non füntcon- ü Dom. 2. poft Pent. n. 2. lþid dl fe dignze, paffiones hujus. temporis ad fitaram $53 gloriam, quae revelabitur in nobis. Momen- [ taneum, quod cruciat; seternum, quod dele- s X &at. Verbo: verificabitur illud D. Petri : .ALII CONCEPTUS. 3.Pet. c.1, Credentes exultabitis lzetita inenarrabili & ? Q V. 6. g I | uiex &ülïtlïtia contempferünt r&&am ha- S. Cyrill. Q falutem animarum. orificata, reportántes finem fidei veüræ, ^v bere fidem, quamvis honefia vita feor- ep- ln * »ynod. joan.20. XII. Oftendi poteft; qu ;fnodo juxta di&um nent, comparantur quodam modo viris inge- ü v' 290 Chrifti: Beati, qui non viderunt, €9 credide- hua quidem faciei forma, oculi vero erranti- n bus ac diftortis. Quibus proinde competit, yunt : illi, qui veratn fidém corde, ore, & o- 8 ere profitentur, fint vere beati. 1. In accez quod per Jeremi:se vocem ad Jérufalem Judzeo- t ptatione fidei: quia eft liberatio a ciecitate rum matrem di&um eft: ' Ec .: Y tuz evetli, negue'cov tuum bonum.' ce gon fuat oc?&lz fpirituali, cujus damna oftendenda, 'quod fci- la Manfi f licet przecipitet in fcrobem peccati & inferni, ?" [I.Miles quidam belli aleam tentaturus, pr privet gaudio temporali & zeterno &c. Item mo Minervaeoraculum, ut de exitu futuro cer- dife« 4 tificaretur, confulendum duxit, refponfumque " ? oftendatur magnitüdo hujus beneficii ex páu-- citate, qui eam arripiunt. 2.Inufu & exerci- tulit: Hilari animo eas, victoriam confeque- tio fidei, quia fcilicet fides eft fcütüm contra ris: Hacqueanimatus promiffione,in campum proceffit, armatus corporetotoa capiteusque 'tentationes , myrothecium contra deliquia animi, & perfpicillum feu tubus opticus ad íad pedes, fcutum finiftra, enfemque por- 'coeleftia gaudia confideranda. 3.In praemia- tans dextra: in adverfam igitur partem huic 'occurrens inimicus , unum ili, alterum- tione, quze maxima eft propter difficultatem, inimo diuturnitatem, humilitatem. - Ve i;npegiti&um, neque fe vel in m tutari $ B9 C f* — €0».c c» — ££3 E7 L ( £ : Etulus LFIL Fides, . 8ar " tutari.conatus eft, qui lrzefus fuerat: quin po- do. Audiamus hac dereloquentem'S. ÁAmbro- l« tius vitee füse periculo ingemifcens, elevatis fium , qui ait: Si Petrus petra eft, fuperquam in coelum oculis ait : Ubi eft deorum fides? sedificatur Ecclefia , re&e prius pedes fanat,ut d nonne mihi vi&toriam Minerva promifit? mox- ficut in Ecclefía fidei fundamentum coutinet, - que vocem inaudiit, fibi replicantem: Tu quo- ita & inhomine membrorum fundamenta con- que cum Manerva manum adhibe, Dii enim l; firmet. Re&e, inquam, primo in Chriftianis facientes adjuvant. Ita pariter indubitatum pedes curat, utjam non imbecillis poffit fupra "u hoc Chriftiano quidem favet oráculum : qui petram Ecc s crediderit, & baptizatus fuerit, falvus erit: dere. lefive , fed. robuftus & fortis ince— t j ) . Veruntamen quamdiu in campo prafentis vi- V. S. Ambro fi ius de clavibus Pätri h-efci'o S. Ambr. tze militamus,nequaquam otiofas manus no- quid pulchri ad propofitum noftrum fcribit . . e]e- ftras e cingulo fufpenfas habere debemus, dicitenim : Clavem Petri fidem effe dixerim ? jun. Elia, . $ uia Deus facientes adjuvat. * per quam ccelos aperuit, ifta autemipfa clavis, - Tbid. difc. IlI. Matth. cap. 21. Chriftusar borki. »fiycus, in quam fidem dicimus, videamus quemadmo- G. v. 12. qua praeter frondes aliud non repererat, male- dum conftet , & folida fit: arbitror illam duo- [ * dixiffe , eaque fubito arefacta fuitfe legitur: vi- decim artificum operatione conflatam , duo- , : dens fici arborem unam fecus viam, venitad decim enim A poftolorum fymbolo fides fanéta eam, & nihil invenit inea, nifi folia tantum, concepta eft, qui velut periti artificesin unum ä & aitilli: JVuzquam ex tefru&us nafcatur iu convenientes , clavem (uo confilio conflave- Jempiternum , €? avefatta eff continuo ficuluea. runt. Reveraenim fidsi fymbolum ex femet- Circa quam hiftoriam merito quzerendum ve- ipfo eft veluti clavis quaedam, qua coelum a- 3 - nit, cur Chriftus hanc arborem tanto cum ri- peritur: quisaütem elt , qui clavem ad aperi- . gore, tantaque cum Apoitolorum admiratio- endum id, quod claufum etít, ineptam e(e ne- ne punierit? Apud fan&um Marcum infuper fciat, nifi manibus tractetur, & ferze claufae . legitar, quod , cum iidem Apoftoli una cum applicetur ? Eoden) modo ad aperiendam ae-. magiftro fuo mane tranfirent, viderunt ficum ternze falutis viam nibil - ;l;- aridam factam aradicibus, & recordatus Pe- bonis operibus aífocietur. prodeít fides , mü d trus dixitei: Kai , ecceficus , cui maledixifH , H VI. Obfervandum eft, quod divinus amator Manf . eruit ; atvero quidnam incarnata fapientia ad fpontze fuze effigiem delineare volens , ita eam difc. 7. hzc verba refpondit? Sacer textus inquit: defcribat: Dentes tui ficut. gveges toufarum ,n- 11« .^ AKefponudeus. Jefus azt. idis: Habete fidem Dei, que ajcenderunt de lavacro , otmmes gemellis fa- « quafi dicere vellet: Hi qui fidem Dei, id eft, tibus, C? flevilis noueff inter eas. Septuaginta vivam & veram non habent, merito praepara- legunt? que otunes gesminantes , €? infecunda Ye fe debent, ut velutligna aridain igne infer- zon ef4ei$. Notandum vero eft, quod fponfus nali perpetuoardeant : Cui celebrisilla Vene- dicat: que af/cenduntde lavacro, quibus verbis rab. Bed2e Gloffa optime confonat , dicentis: ad baptifmum manifefte alludit, five ad illos Arefecit Dominus arborem maledictam, ut qui recenter facti funt Chriftiani ; nam , ut fan- homines haec videntes five audientes multo &us Bernardus ait: Lavacrum baptifmus eft, [* LR g ld ha us magis intell;gerent, fefe divino condemnan- de quo aícendit,; qui ad celfitudinem vitze per- dos eíle judicio, fiabsque operum fru&tu, de fectioris intendit: defcendit autem , qui fe vi- plaufü tantum fibi.religiofi fermonis, veluti tze mancipat inhoneftae: omnes gemellis fce- de fono & tegumento blandirentur viridan- tibus, quia & verbo pariunt, & exemplo ; & tium foliorum. fterilis non krPetrum miracula o- dus. eftin eis , quia nullus eft infoecun- IV. Poftquam Deus S. $ 03 perandi dono coridecoraffet, .quodnam:. pri- - VIIFortisilla mulier, cujus apud.Sapien- Idem difc. mum.fuiffe exiftimatis opus, in quo eximiam tem fit mentio, Ecclefiam, quze unice dile&a 9 "- 1e " hanc exferuit poteftatem ? Non forte in eo, Chzrifti fponfa: eft, praefigurabat: De hac au- quod amiffam muto reftituerit vocem & lo- tem a Sapiente dicitur: Ormzes domeffici ejus & Oytl, quelam ? aut quod czecum vifu'donarit? vel veftiti [unt duplicibus. Quem textum Rabanus eps in ] infavorem noftrum his verbis declarat: Indu- mortuum revocarit ad vitam? . Minime gen- : Synod. tium; fed primum , quod operatus fuit, mira- ti funt vefte duplici, una operis, alia mentis , culum;, fuit fanatio claudi, idque non finein- fidei habentes factorumque velamina, & Sa- cramentis videlicet fui red genti myfterio , fiquidem omnia in figura con- : pi. p tingebant. Per hoc namque infinuare nobis & informati exemplis. : & voluit, qued, dum Jefa Chrifti nomen & con- . VIII. Evangelii fequaces:a iduäïndiü a]u- Idem difc. fequenter fidem noltram. profitemur, curan- -daeis Nazarenifuere appellati , quod nomen a ?* 9 Z Mif dum quoque nobis, utgreffus probe & expe- -Chrifto in Nazareth concepto-fuam trahebat . diïcu 4. dite dirigantur, ideft, ut fidei, quam profeffi -originem , de quo fcribitur: /V«zeraus vocabz- n.$ fumus, operibus correfpondeamus:: Appre- tur , quod idem eft ac floridus , ad denotan- henfa manu ejus, dixit, furge, & ambula : It dum, quod, ficut flores fuam fpirant boni o- namque, quiantea claudicaverat, id eft,.qui doris fragrantiam ,. ita quoque fequaces veri Dei notitiam non habuerat (dequibus di- .Chrifti! exemplares. effe,; bonique nominis citur : usque quo claudtcatis ia duas partes? poft- -odorem.& fragrantiam edere debert; ut veri quam a Deo ejusque miniftris erectus eft , id 'Chrittiani-effe agnofcantur. Unde Apoftolus elt, poítquam ad orthodoxse pervenit fidei dicebat : Odorem notitie fue manifeflat per mottiam, eandem quoque operibus compro- 405 1n otii loco, qui Chriffi bonus odov furus bare debet, ambobus videlicet pedibus recte t 615 , qu: /alvi fiuut. Ecclefia quoque domus ambulando, id eft, ;zedegdo., & bene operan- .Ja c-qb appellatur: Und e Archangelus de Chri- 13 fto Eöliothecæ) Manualiïs Concionatoria 322 fto ait : Regnabit n domo ïacob, ac proinde junxit Rex, dicens: 5i7/a t/? , inquit; desuanum hzereditario titulo illam poffidet exemplari- tuam , qui dedit ei smanum fuam , at ille ]evavit nf Chnü- P fit tatem, de qua Ifaac feniculus ait* Ecce odor euth ad féin cuvrum : Nofter quoque Salvator, filii meificnt odor agvi plemi , cui leuedixit qui inimicum infernalem debellaturus vene- ao gl Jeus. " rat, quoniamjipfo przefente princeps mundi sl usad Romanos ita fbribit.: Dico hujus ejicietur foras , a nobis pariter, an fequa- Qu S. Anfel. XI. Apoftol in c. 12. fer gratiam, que data eff mibi , omnibus , qui ces ejus elfe , .legemque ipfius profiteri veli- m Bom, fünt inter vos , 0 plus [apere , quam oportet mus , intelligeredefiderat: Cuifi nos áffirma- rel tive refponderimus , noftram illico poftulat B« fapeves fed [apere ad fobrietatem. Quae verbaS. Anfelmus ad intentum noftrum fequenti illu- manum , ideft, dignisnos operibus fidei cor- " ftrat difcurfu , dicens: JDico vobis , id eft prae» refpondere jubet: Da manut zuam : tuncque f certo fperare poterimus, nos in currum ejus, cipio, ne infcrutabilia ejus arcana difcutere praefumatis : Dico enim per gratiam, qu2e da- ta eft mihi, id eft, per Apoftolatum gratis Ft coedlum confícendamus, elevandos. Nece (f tas. mihi datum ,omnibus, qui funt inter vos, non Marf plus fapere, id eft , non plusinveftigarede my- - XII. Naas Ammonita bellum indixit iis, qui Ibidf R. 9« difC: 18' fer fteriis, quam oportet fapere. Non tamen pro- Jabes Galaad inhabitabant, qui fein anguftiis DA f j pterea omnis inhibita eft hujusmodi inquifi- conftitutos videntes, pacis traCtatu diffenfio- nem terminandam cenfuerunt dicentes : 77a- ii tio; fedlimitata duntaxat, & in finem conve- xd nientem , licitumque indulta: id quod idem Beto 2os fzdevatos , €? feroiemus tibi : quibus del S. Anfelmus his verbis docet : Non plus fape- fuperbus ille, iz boc feriam vobiscutn fadus s Pe re , id eft, non plusinquirere de occultis Dei ; refpondit , w£ eruam . otmnium veffrum oculos qu quam oportet :id eft; quam ad fidem & religio- dextvos. Circaquam hiftoriam vos ego inter- Ij fos mores pertinet, fed faperead fobrietatem, rogo,annon, amiffo oculofolo dextro, prifti- qU ut mens eorum non inebrietur , ut fenfum per- nas vires, eundem virorum numerum, prio- N dat nimietate fapientize , dum in his, quze fu- res provifiones fibi refervaffent, & munitio- £is. nes? Ita equidem: aft oculi dextri carentia pra vires human:e rationis funt, fe immerfe- eos ad conflié&tum conftituebat inidoneos ; eo ne rit, fed moderato intelligentiae poculo fobria d - fit. namque deftituti,in obfcuro, & veluti caeci $. Greg. X. Eandem doc&rinam Salomon confir- in tenebris, przeliari debuiffent, fiquidem o- pl hi €. 29- - 14. mor. mans , mellis nimium füumpti adducit fimilitu- culum finiftrum fcrutum cooperiebat. . Quae UB dinem, inquiens: Sicut, qui mel multum co- omnia infigura contingebant illis : ideoque medit, non eft ei bonum: fic qui fcrutator eft S.Bonaventura fidem oculo dexttro aíffimilans, fii di&tam hiftoriam moraliter ita ad propofitum bl majeftatis &c. quze verba a S. Gregorioita ad noftrum invenio explicata intentum : Dulce- noftrum adducit, dicens: Scutum operit fi- f - domellis fi plus quam neceffe eftfumitur ; un- niftrum oculum , & fic, qui non habet fidem, p de dele&atur os , inde vita comedentis neca- inutilis eft ad pugnam fpiritualem.. Naas ex- fi hi - £ur; dulcis etiam eftinquifitio Majeftatis Dei, ponitur ferpens, fignatque ferpentem' anti- fed qui plus illam fcrutari appetit, quam hu- quum, id eft , diabotum, quinititur eruere ocu- i jum dextrum, id eft, fidem, ut ad bellum : hi snana cognitio permittit , ipfa hunc ejus glo- p lt xia opprimit, quia, velut immoderate mel ;'ituale hominem red,dat"in*tit'ilem. fumptum , perfcrutantis fenfum , dum non ca- Ti Zu itas. P « pitur, rumpit. Debitam itaque hocin exerci- tio & contemplatione a nobis obfervandam XIIL« Ariftoteles lib. r. Rhetoricse a.liquämlbïä. dif&; dà - menfuram a S.Bafilio difcamus dicente : Quse verum dicere., . tribus potiffimum rationibus16. n.9. .. d concernunt, diligenter difcat , & fapiat , nihil icredi poffe , dicit: nimirum fi talis fapiens j vir- j $ * amplius per curiofitatem inveftigans , quafi tuofus, & amicus fuerit:fi enim fapiens fuüerit, diceret: Intantum fecreta fidei noftrae myfte- deillo confidenter fupponimus, quod non et- ria inveftigare licitum effe, in quantum ex iis ret per ignorantiam: fi vero fuerit virtuofus, Kru&um in ordine ad bonos mores haurire illum mendacium penitus abominari zeftima« . poffüumus, non'ut noftrum fatiemus intelle- 1nus : fidenique amicus fuerit, de illo audactet &tum. Atquehancob caufam , homines minus confidimus , quod. nos folita confidentia non fcientifici & ftudiofi, fed proe reliquis devoti'& fit defraudaturus. Jam vero legat:s obfecro o- fpirituales, ad divinorum myfteriorum intel- annes illos , qui de fidei noftrae dogmatibus ha- ^ digentiam vel iaxime funt:difpofiti, fiqui- é&tenus libros confcripferunt, certique eftote, v.p (en, oj l dem cognovit bos poffefforem/ füuum; fimpli- :quod. in illis füummam vitze fanctitatem , fa- ces mnagis, quam ingenia alta & perfpica- pientiam admirabilem, fyncerumque verae :cia ;; fuum vale 'amicitize amorem deprehendetis : quos proin- f cium. K nt & folent fubmittere ;Jqdi- p de nos decepiffe, ne fufpicari quidem poffu- Manfi - XI. Jehu ad regnum Ifrael affumptus, im- 3mus. Quis enim de S. Gregorio, D. Chryfo- difc. 4. piamque Achabi ftirpem extirpare volens , Jo- ftomo, S. Greg. Nazianzeno, S. Thoma de A- B. 9 l nadab belli ducem ingenti comitatuftipatum, quino, Doctore Angelico, id fufpicari aude- Mi raraque experientia preeditum virum , ob- bit? Etficde aliis difcurrerelicebit, quorum Jtior t [ | vium habuit: quia vero, quam is factionem multi przeter affidua literarum ftudia infuper QY E Com dn fuftineret, ignorabat, interrogavit eum , & di- dono prophetiz , revelationibusque & ap- &i m xit: JVuzquzd eff cor tuusa veclum , ficut. cor paritionibus coeleftibus, a Deo fuere illu- sueut cum corde tito? qui cumaffirmaret, fe- fürati, Si que partium Jeþ.g fectatorem effe dixiffet , füb- Utili- I 'Htulu; LV]II.' Edp's. : 8323 ÜUtilita:. u Necefftas. [ , Pedag. XIV. Chriftus Petro divinitatem ejus pro- » IlI. Meliora fünt ubera tua vino, dicit fpon- Cant. z. d 2 €.22. enti : Beatus er, inquit, 3zmon Bariona, quia fus ad fpoafam, quia fides, quze perlac uberum V- 1 cavo €? fasguis nom vevelavit tibi, fed Pater fignificatur (eo quod, ficutlac oculis claufis fü- wieus qui zn celis efl. 1ta enim beatus qui- j gitur, aut certonon videtur, ita & ipfa fineul- cunque Chriftianus, fi modo fidelis, fi Si- teriori examine affentiatur articulis fidel)prae- at mon, id:eft, obediens, atque incaptivitatem ftantior, gratiorque eft Deo, quam fcientia per redigens intellectum in obfequium Chrifti: fi ji Bariona, filius columbze, Ecclefize, beatus vinum, quod videtur, dum bibitur, fignificata. ie IV. Pharao clamanti populo dixit: Ite ad Gen. 4r. ergo quicunque eít, ejusmodi, ficut Zeatz o- Jofeph, & quidquid dixerit vobis, facite. Non V: 55 T mnes, 4ui zom viderurt, C? crediderunt. ergo fatis eft ad verum Jofeph Chriftum per fi- demre,nifi etiam id,quod illle przeceperit,exe- Hebr, & e Firmitas. cutioui mandetur; neque enim folum creden- V. 9 tibus, fed etiam obedientibus fibi, caufa falutis ['n' li LY Maníi I XV. Aptiþüïm& propofito noftro fnfervit ob- seternze factus eít, tefte Apoftolo. diíc. 18.. fervatio qu»edam, quam in annalibus Eccle- n, 2. fiaíticis facit Emiaentiffimus Cardinalis Baro- V. Olim przecepit Deus, primogenitum ovis Deut. rs. " cum vellere offerri intonfo, ut fignificaret, non V- 9 $ nius, quod fcilicetincarnata fapientiaPetro di- fufficere fidem, quae inter virtut-s eft primo- xerit: 7 vocaberis C epb.s, ubi in lingua qui- r dem Syriaca eít Cephas, fed in latino legitur genita, fed etiam opera fidei inhzerenta eífe jungenda. [ Petrus: Et licet neutra ex hisce di&ctionibus, qualis fit pstra, füfficienter exprimat , non ta- i men quamlibet petram illum effe dix:t, fed Profeyz'o fidei. -quae fit omnium duriífima , nempe cautem: Nimirum hicApoftolorumPrinceps inftar cau- VI. Germani eos;" qu'i a caftris difcedeban't, ld tis, omnibus fe ex urgentibus procellis oppo- fufpendio olim damnabant. Xerxes in crucem adigebat. Athenienfes abfciffo pollice. faciem nere debebat, quae in progreffu fzeculorum Ec- d clefize naviculum adoriturze erant, ac proinde candenti ferro cifpangebant. AScipiose A- pro corpore emblematis affumptus fuit fcopu- fricano beft:ze: a L'udovico Imperatore oculo- ]us feu cautes marina, quze procellofas maris rum effoflio: ab Henrico VII. Imperat. mem- undas robore fuo frangit, cum tamen ip(a mi- brorum per equos di(tra&io decernebatur; nime fraca ftabiliter perfeveret, cum hac em- quid Chriftus faciet a fua fide, velut vexillo :; difícedentibus ? blemati fübjun&ta fententia: J'rasgéi?, nmon l« jfrangitur. Unde D. Chryfoftemus ait : Supra VII. Phytagoræis'fatis erat mägifti*i fui au- l, petram ftatutus eft fidelis, propterea & unda- rum i&tibus inexpugnabilis eft. Idip'um die- thoritas, ita ut pro foitiffimo affenfus fui mo- tivo non horrerent illa fola verba: Jpfe drxit: bus noftris faepius accidiffe novimus, & ad allegare. Cur authoritas fupremze, & infal- finem usque mundi infallibiliter eveniet. Ad libilis veritatis tantum l hunc fcopulum, ad hanc fidei catholic?e ro- * roboris apud Chri&ia- nos non habcat. man2e petram, omnes perfecutionum a Paga- nis, Machometan:s, H»ereticis, Sch:fmat cis, VIIL. Martyrum, qui fanguinis. eH'ufione fi- Ia qua- aliisque ejusdem farinze faecibus motarumun- dem profeili funt, tanta ett multitudo, ut S. d4m epift, m d | dze allidentes confratce femper tuerunt, & Hieronymus dicát, non elf? diem per annum diilipatae : nam ut in lib. 2. Esdrae dicitur: Cexceptis Caleadis Januarii, in quibus genti- usl60 l'o' '1 , Super omnia vinctt veri*as : Et S. Joannis ait: J les religione aliqua du&i, fanguinem non ef- l, Hec eft vidloria, que viucit tiuudum, fides fundebant) in quo non poffet numerus quin- [ uo/im. que millium (alia plura numerant) & ultra ad- InChrifto 5 fcribi Martyrum. Scribaniüs non horruit di- patiente d« $. XIV. cere in novo teftamento plures fuiffe occifos 21 zi Martyres, quam pecora in antiquo. Una Ro- Bozius de MISCELLANEA. ma fpectavit plura, quam trecenta millia Mar- fignis Ec- ! clet. 1.7. Qualitas, tyrum, quorum centum oCoginta millium fa- Sig. 19.c. cras exuvias fervat Callifti Coemeterium. Ex 5.0.3.4. Gen. 24. ]. Qervus Abtahæ inaures ad omandäm Re- fummis Pontificibus viginti feptem continuata Z V. 47 " beccae, fponfze Domini fui, faciem fu- ferie numerantur, qài pro fide mortem oppe- fpendit, & armillas pofuit in manibus ejus : ut tierunt. Sub Sapore Rege uno tempore fe- t2 decim millia, fub Diocletiano viginti miilia in Peedag. un per hoc fignificaretur,non folam fidem,quse per ri lpo i inaures fignificatur,fufficere ad animze pulchri- templo, tanquam ara una occifa funt. . /Egy- 2.C. 23. tudinem, fed etiam armillas, id eft, opera ve- ptus fub Maximioiano centum quadraginta .' a » ]ut manuum ornamenta, neceffaria effe. octo millia dedit. Sed & noftro hoc fzeculoin. l Pliriius . ]I.Plinius fenior dum incendium montisVe- Japonia ab anno 1612. usque ad 1637. plures junior in faviiin Campania indagare voluit, erumpente o&ingentis occifi funt. m epift. ad interim flamma &igneui quafi fluvium evo- 1X. Tertullianus de Hzereticorum miracu- Lib, de er Cornel. praefcript. "Tacit. mente, ab sodem oppreffus & (uffocatus eft, lis fic fcribit: Agnofco maximam virtutem: Her, p Hereticorum: quia Apoftolos perverfum in lj Sic fcrucator Majeltatis opprimetur à gloria. modum J 724 Bibliothece. Mamualis Concionatorie jj modum zemulantur, illi enim de mortuis vivos quo voluntatis nofirze navicula ad portum j "Mi^ charitatis appellit. fati | fufcitabant, ifti de vivis mortuos faciunt. Sic n XV Annal. Baronius fcribit Epifcopum quendam Arria- XV. "TE to. 7. num 40. aureos cuidam dediífe, ut fe caecum AXIOMA T A. ann 585. &ngeret, opemque ab eo expofceret, fed dum I. ( Xermani olim celebre hoc proverbium hoc facit, revera exczecatum effe. Similequid habebant. De gloria S. Gregorius Turonenfis de Cirola Epilcopo . Gd verlobren , viel verlobren, conf.c.12, Arriano narrat, qui tamen ob id Catholicus & 19. fa&us , cum ad Catholicorum opem confugif- Ebr verlohrez, suebr vevlobven , Glaub vevlobren , alls verlobren. fet , &udiviffetque: Si credis , omnia funt poffi- ]l Alii dicebant: bilia credenti , fa&a füper oculos czeci cruce , j dicensque: In nomine Patris, & Filii, & Spi- Wana miv bettem eimen. Glauben, g ii ritus fan&i veri Dei, quem trinum in uno ze- G Ott uud gmeiuen Nutz vor 7dugett , Guten Fried uud gmeines Gvichbt. u l qualitate confitentur Catholici , aperi oculos: At curavit eundem, vifumque reftituit. Ein Elen , Mafs nud vedlichs Gwicht , L de coüï* Cafp. X. M. Joannes Avila dicebat, plerosque Ein Müntz,uud umverfel/cbtes Gelt, 'Tauft [U a h. homines altero duorum carcerum dignos effe, gig in Matre $o fünd es wohl in gausev Welt. — il dolorof, fcilicet inquifitionis , fi non crederent, aut $. XVI. Di 1l.2.c.: ftultorum, fi crederent , 1 & non juxta ea AUTHORES. - ffiá chfi ^" fuz credunt, vivant. ]. Pzedagogus chriftianus Philippi D'Outre- Utilitas. man p.2. c. 23. que Cap. 24. XI. Ecclefiafticus fapientiam cceleftem fic II. Petrus C anifius in opere catechetico / Y. 22. loquentem introducit: Ego quafi terebinthus majori cap. 1. * extendiramos meos, &rami mei honoris & . llI. Ludovicus Granatefifis in fuo Catechis- Og T mo fymbolum fidei lib. 2. toto. CODtfà w 3 , grative. Quzeverba non male a Stapletono fi- toncübin Dom.6. dei virtuti accommodantur. Utenim tere- ]V. P. Bernardinus Rofignolius de difcipli- ] qui poftEpiph binthus , quze in Syria & Palzeftina crelcit, na chriftianze perfeG. 1.3. c. 4. igy V. Ludovicus de Ponte to. I. dä perfe&. pu tem.2. (xcelfa admodum arbor eít, pyramidis in tract: 1« €. 7. 8.9. modum faftigio definens , frondofa valde & j Bieron,- perpetuo viridis, itautpari latitudine & am- VI..Cafparus Taufch in Matre dolorofa. d incip. $- ipa pitu frondesexcrefcant, nec quicquam inze- lib. r. cap. 1. Thren V. loannes Buisdicssdatililiti. V. Fides. lidot lg quale cernatut; itafidesfolum , quae furfum VIiL. Nicolaus Caufinus in aula fan&ta 1. 3. Bd l.2. funt, fapit & quzerit, &frondes, ideft, o- C enilt.236 pera gratize divinze multum meritoria , inul- j Profp ut | tumque etiam hominibus accepta producit, A. ]ieremias' Drexelliusin rofis. feleGis. depe- 1 i . II 804-- 2 hi. c.12 fub quibus animse fan&ze fuaviter requie- / X. Petrus Sanchezi hregnb Dei. p.4. c.3. Bof fcunt. ipudLan- C0 Apud . XII: S. Auguftinus dic it, fi:dem effe md;'cem XI. Petrus Pennequin in Ifagog. lib. z. c. 1. tiz.opul in Icinf Penneq. omnis bonze actionis : Oculum, quo fan&tze a- 462 fok 1. 1.c.2. lagog. . &iones in Deum dirigantur: »Gubemaculum, XII. Jofeph. Manfi Bib. mor. tr. 29. ææsæ&wæ TITULUS LIX. Tnrde*. L ]n 'efto Lpipl r l IL. Nonlaudes virum in fpecie fua, näquäEccl. I fpernas hominemin vifu fuo. Y.2e a QUOAD 'ESSENTIAM. tta Ill. Quorum fi fpecie dele&tati, Deos pu-Sap. s. Vil /| Defiuitio. taverunt , fciant, quanto his dominator eo- . Y* 3- liti Cic. 4. T^ft re&a membrorum proportio, decenti rum fpeciofior eft, fpeciei enim generator de Tufc. haec omnia-conftituit. fi colore fuperfufa. Vel ut Cicero vult, eft ( apta figura membrorum cum doloris el quadamfuavitate. Undetria juxta aliquos re- Utilitas. quirunturad formam. 1.Integritas membro- !U. Speciö.tua & pulchritudine tua in fen-Pfal. 44« (tet. n rum. 2. Eorundem inter fe conveniens pro- V. $. de, profpere procede, & regna. e portio. 3. Colorum, rubicundi przecipue & Damnum. albi, grata & amcena permixtio. i L. ; V. Non concupifcat pulchritudinem ejus Prov. 6. V A CA Cmulieris ) cortuum, ne capiaris nutibusil- V.25« "P o EX S. SCRIBTURA. lius. 1 Qualitas. VI. Necircumfpicias fpeciem alienam pro- Eccl, 9. [ Prov. ax. llax gratia , & vana eft pulchritudo ; Mu- pter fpeciem mulieris multi perierunt, &ex v.8. h 3o. i.Fa hoc concupifcentia quafi ignis exardefcit. b lier timens Deum ipía laudabitgr. VII. Spe- pi N | Titulus LX. . Fortitudo, 823 Bdiuzo VII. Speciem mulieris aliense multi admi- V. Judith tantum a Deo ï'plehfdorem obti- fudith ro, rati, reprobi facti funt. nuit, ut incom Dan. r5. VIII. Species decepit te, & concu lis appareret. parabili dec-ore ommnium oþuf V. 4 B pifcentia yf 3e . fübvertit cor tuum. VI. Eftherera tformb[ä valde, & incr-edïibï--r Efther, 2, li pulchritudine omnium oculis-gratiofa & a- V: I5 mabilis videbatur. Ktadamaviteam Affuerus $. III. : plus, quam omnes mulieres. EX SS. PATRIBUS. VII. Joanna Lufitanize Princeps'. filia Al- Engelgr. phonfi Regis tam formofa erat, ut miraculum in FetoS., Qualitas. Doroth. - pulchritudinis paffim vocaretur, multique $. 2. S Aug. , Du lchritudo corporis, bonum Dei donum Principes fuos picteres mitterent,| qui eam l rs. de depiugerent, qui tamen ipfi licet artis fuze pe- .eft: fed propter id etiam largitur ma- Dei. lis, ne malum bonum videatur bonis. ritiffimi fatebantur, nulla artis induftria Joan- $. Ambr. II. Cur tu vultus pulchritudinem magis in nsae venuftatem poffe adzequari. Feruntque l. 1. de Ludovicum XI. Gallize Regem, ubi effigiem Virgn conjuge, quam morum requiras? placéat vox honeftate magis, quam pulchritudine ; illa ejus vidit, in genua provolutum, Deo grates eligatur, quae Saram referat. egiffe,/quod tam formofam in terris divinze . Ibid. pulchritudinis imaginem licuiffet intueri. |II. Non poffumus reprehendere divini Ar- tificis opus, fed quem dele&at corporis pul- chritudo, multo magis delectet illa venuttas , Porme defedatio & contemptus. VIii. Lucia virgo S.Dominici alumna, Idem in quae ad imaginer;& Dei intus eft, i feíte i cum a viro nobili ob oculos fe tantopere a- Joft e Dam 2utn. mari audiviffet, ambos eruit, & Amafio mit- j 3. 1 p tens efficit. ut oculos fuos vanitati clauferit, S.Chryf. IV. Audivi multos dicentes, quod multi : , COntra & veritati aperuerit. 1 concubin. etiam apud lapides & ftatuas (formofas) ali- IX. S.Brigitta inter Scot icæ puellas pul- Tbid.. quid pallifint. Quod fi tantum valuit dura ef- cherrima, cum a mille Procis ad nuptias ex- figies, quantam operabitur infaniam in effigie 3 pulchra tenerum corpus ? peti fe adverteret, Deum rogavit, ut aliquo corporis vitio formam foedaret, effecitque; ut S Hieron, V. Semel fpeciesform»e cor di per öculos col- mox unum oculum perdiderit fcedo ulcere in cap. 3- ligata, vix magni luctaminis manu folvitur. percuffum. "Thren. VI. Pulchritudo etiam robuftos homines S.1fidor. X. Angela de Trinitate Carmelitana, cum Pel.1.2. plerumque fubigit. ob formam a variis expeteretur, faciem aqua a. epift.236. VIl. Afpe&us formoforum adeo eft potens, imbutam foli ex S.Profp. ut ferrum, virtutemque molliat. - contraheret. pofuit, ut a fole nigredinem 1.2.depro- VIII. Plerumque in adolefcentium corpo- miff. c. 12. XL Francifca Guldel Santtimonialis, cum Ibid. - S. Bail. ribus nefcio, quo modo zetati illi naturalis efuppelle&ili facra Phrygioni concinnandum apud Lan- coloris decor quidam efflorefcit, in quem qui quidpiam tradens advertiífet, eum ad niveas ciz.opufc. infp exerint, ii libidinum plerumque fümulis manus fuas intentum obftupefcere, non de- ?.6.2- f(olent permoveri. fütit prius manus piceo liquore p erfundetf-e . quam pici reddidiffet fimillimas. lbid. - $. IV. .. XII. S. Liberata feu Wilgefortis Regis Lu- fitanize filia, cum matremortua., patrem fen- EXEMPL A. fitin fuam formam ardere, barbam a Deopre- hriftus tanta pulchritudine preeditus cibus impetravit, dirisque ideo tormentis ex- Engelgr. I. U in Fefto fuiffe dicitur, ut, qui eum in terris com- carnifïcaþg & in crucem affixa eft. Epiph. morantem vel unico imomento intuebatur, S UV Fecl. ff V» 2' amore ejus totus incenfus, omnibus fpretis a traheretur. EXE"MPLA PROF AN A. NE S.Dionyf. l. B.Virginis ta nta eratin vultu majäüas & J V';' Vita, decor, ut S. Dionyfius Areopagita confeffus Qualitas. Hierodo« fit, fe eam pro Dea habiturum fuiffe, nifi per I F'tli Xerxes infuo exercitu habuerit quin- tus apud. catholicam fidem, unicum dunta;;at Deum . quagies bis centum octoginta tria mil- Beyr-. effe, didiciffet. lia hominum , ex omnibus tamen ille ftaturze linck. V. IlI. Rebecca tam excellenti erat fpecie Gen. 24. proceritate, & formze venuftate praeftantif- Forma, fimus fuit. P. M v. 67.. praedita, utIfaac [ponfusillius dolorem, quem "j ex morte matris maximum fane acceperat, per IJ. Auguftas Caefar per omnes zetatis gra- ibid. dus tam amabili vultus venuftate praeditus illius defponfationem temperaret. Q-Regi 14. IV.De Abfalone teftatur facra Pagina : Por- erat, ut quidam e primoribus Gallize, qui eum Proy. ó V. 25 to ficut Abfalone vir non erat pulchrior in o- in tranfitu. alpium per fimulationem collo- n5 mni Ifrael, & decorus nimis: a veftigio pedis quii przecipitare volebat, folo ejus afpe&u a facinore fe abfterritum fateretur. usque ad verticem non erat in eo ulla macu- atl f la. Et quando tondebat capillum, pondera- IIL. Maximus. junior tam amcena fuit fa- bid, Vo 8' cie, ut caput ejus etiam poft mortem pul- bat capillos capitis fui ducentis ficlis pondere cherrimum videretur. . P ublico. IV. Sifi- R. P. Lohn. Bibl. Man. Tom. 1. m»mv m m Bibliothecg Manualis. Concionatorie 826 -— L,ggm Tbid. IV. Sifigambis uxor Darii, nulli zetatis fuse Nec male odorati fit triftis anhelitus oris " j Po ( foeminze pulchritudine ceffit,tefteCurtio,quam Nec laedat nares, virque, paterque gregis. at eo ett tamen Alexander victo Dario non folum non Caetera lafcivae faciant, concede, puellae, [l hor violavit, fed &, nequis alius illi illuderet, fum- Et fi quis male virquzerat habere virum. dit mam curam adhibuit. Ii. Alterum eít , ut animze pulchritudinem j Tbid. V.Suavilda Regina Danize tantee fuit pul- praecipue curet, utpotequze fuavior longe, cer- Ti chritudinis, ut, cum vincta loris expofita ef- tiorque fit, quam corporis, & quam nec dies fet equinis calcibus conculcanda, ipfamet ju- longa:deterere, nec morbus extinguere, nec püS hl menta horrorem conceperint, atque ab ea cal- mors ipfa auferre queat. Hinc Diogenes for- MM canda aþfcinuerint. mofum adolefcentem formize gratia amari con- p cun fpicatus, dixit: Quin operam das, adolefcens, $. VI ut corporis amatores ad animam trausferas. i(3 parde ] SIMILITUDINES Sed & Socrates difcipulis fuis fuafit, ut fpecu- vll Pþï' ii lum infpicerent, & fi quidem pulchri fibi vide- |Qualitas;. rentur, caverent, ne dignitatem corporisma- Apulejus Senec.in I. Si cut formofa pi&ura eft, cujus nulla pars lis moribus defcedarent: fin autem fe deformes lib. 1. de apia, D Prov. errat; fic & formofus homo eft, in quo afpicerent, turpitudinem fuam virtutis laude Domin. 2 D nulla macula vel defe&us reperitur. tegere ftuderent. Erip! IL Sicut fimum nemo conícius amat, etfi Anonyrm. III. Tertium eft. ut a formofarum facierum $2 (u candidiífima nive coopertus fit; ita nec cor- afpectu przecipue abftinendum credat, uti jam pus formofum magni faciendum, cum nihil olim Chriftus S. Birgittze indicavit, dum di- B.Birgitt, £e juen aliud fit, quam fimi fpectaculum candida cute xit, datum effehomini vifum tanquam boaüm l-6. revel, Satyr 6 s coopertum. fpeculatorem, qui difcernat inter hoftes ve- ^ nientes, & amicos. Tunc autem veniuntho- Ib. l. 2. Tt D(lmn u 7H. f facies. ftes, quando oculi defiderant videre puichras c- 23- Co S.Chey.. III. Sicut ignis, ubi foenum corripuit, nihil Sed & B.Virgo.eandem docuit, inter . homil.3. moratur, fedfimul, ut attigit materiam , ac- res deteftandas effe, fi quis concupiícat vide- devetb. cendit flammam ; fic ignis concupifcentise fi- re pulchras facies. Certe S. Thomas Aqui- Sur. 7. Boet.14. laiz. ynía, 6e mul atque per oculorum intuitum elegantem nas oculos ab afpectu formoforum vultaum Matt. eon(olat, attigerit formam, protinus exurit animum. tam folliciteavertebat, quam alii a fcorpioni- I(7 Anonym. ]V. Sicut Tyranni iofidias & potentiam o- bus & viperis fugere folent. Et S. Macarius Lanciz. bis mnes oderunt, & ftudiofe declinant; ita & opulc. 2, de volebat Monachos'de celia fugere, fi in ea T pulchritudinem, quam Socrates modici tem- c.2. 293-. poris Tyrannidem appellaba « pueros fogmqfos viderent. fr t, merito odiü"e & $. VIII. & Bern, decl'mare oportet. NU fo j S WE ASCETIC A. Qualita s. iF Y I. Re&e de Forma cecinit Ovidius: ia funt przecipue, quae Afcetam dehac Forma bonum fragile eft, quantumque acce- Ovid. . z, i | I. Tr materia noffe oportet. Primum eft, ut dit ad annos, e art. a- tü nonmagnifaciat corporalem pulchritudinem; mandi. lu Fit minor, & fpatio carpitur ipfa fuo. iuxta monitum illud Virgilii. II. Et fimiliter Seneca : Senec. in Virgil. in O formofe puer, nimium ne crede colori,. E Anceps forma bonüm mortalibus, Hippol. Bucel. Alba liguftra cadunt, vaccinia nigralegun- Exigui donum breve temporis, Luirt]. tur. Sed & illud Ovidii obíervet: &p, Ut velox celeri pede laberis. Ovid. in Sint procul a nobis juvenes, ut foemina Ut fulgor teneris qui radiat genis, f epift. compti Momento rapitur, nullaque non dies Phadra. Finecolimodico forma virilis amat. Formofi fpolium corporis abftulit. . ; ]dem n I Qualis autem fit ille finis, pulchre alibi often- [ Res eftForma fugax. dit his verfibus: IH CunGis ex qualitatibus, quze morta 11 Petrarch. C Forma Viros negle&ta decet : Minoida The- Idem. lo IO feus cum corpore fugiunt, nulla velocior, quam for- dial. e.x1. de arte ma, quae mox, utamoenum flofculum oftende- samandi. : Abftulit a nulla tempora comptus acu .o rit, ipfos interoculos mirantium atquelaudan- . Hyppolitum Phoedra, nec erat bene com- tium evanefcit, brevis hunc pruina percufferit, ptus amavit. leves hunc aura decufferit, fubito vel inimicae Cura Deze Silvis aptus Adonis erat. manus ungue decerpitur, vel praeterenntis morbi calce deprimitur. Munditize placeant, fufcentur corpora campo. ? IV. Domitianus aimico fcribens : Scias, in- Ibidetm. Sit bene conveniens, & fine labe toga. quit, nec gratius quidquam decore, nec bre- Linguaque nec rigeat, careant rubigine vius, quamvis etiamfi durabile, perpetuum- dentes, que naturze donum effet, non intelligo, quod Nec vagus in laxa pes tibi pelle natet. tantopere expetendum habeat ifte non folidus, Nec male deformet rigidos tonfura capillos, nec in ipfo homine, nifi fuperficie teaus ful- Llh R;. Sit coma, fit docta barba refecta manu. q gens decor, multaque foeda contegens, & Etnihil emineant, fi fint finefordibus ungues, horrenda lzviffimzeque cutis obtentu fenfi- Inque cave nullus ftet tibi nare pilus. bus blandiens & illudens. - V. Pla- Tiulus LX. Fortitudo. 8 - 7 Vsngius in Po- V. Plato formam natutze- privilegium vo- fcenti formafo literas comme ant, cavit, eo quod paucis obtingat. ti dixit: ndatitias peten- y L] Ibid. eodem, —Vl. Carneades interrogatus, quid forma Vade & faciem tuam oítende, & literis com- hominis effet? regnum, fine fatellitio, refpon- mendatitiis non indigebis. t dit, quia formofi impetránt, quid volunt, nul- la vi adhibita. Damnmum. ^ Tbid. n VILIfocrates eos, qui pulchrum habent cor- XVII. Non male cecinit Ovidius : Ovid. z. . pus, animam autem foedam, dicebat, optimam Faftus ineft pulchris , fequiturque fuperbia Faft- [l« habere navim, gubernatorem autem malum. ormar. Senec.ep. $ 125. VIIIL. Quid excolis formam, inquit Seneca, XVIII. Habes (performam) velum oculis, Petrarch, cum omnia feceris, a multis animalibus deco- t i laqueum pedibus, .alis vifcum, haud facile fei Pisl- 2- re vinceris. vera difcernere, feu virtutem fequi poteris , Laért. de IX. Diogenes, cum vidiffet quendam deco- vit. Phi- feu in altum evolare anima; multos ad hoze- - Antles Yofoph. ra facie & moribus inhoneftum, ait: O quam fta pergentes forma detinuit, detorfitque con- $ 10.1,(e bona domus, & malus hofpes. trariam in partem. Habes hoftem tuum do- Stob.f.635. X. Ariftoteles quaefitus, cur, quze pulchra mi ( quodque pejus eft) dele&abilem ac blan- ngelgr. funt, amarentur? cazeci hancinterro Domin. 2 ' dixit, effe. gatiqnem, dum. Habes raptorem quietis & temporis, per- Epiph. petuumque tortorem: habes materiam labo- $- 2. XI. Cicero dixit cum forma idem fieri, quod ris, uberrimam difcriminum caufam, fomenta cum floribus, qui tamdiu grati, quam diu re- hä - BBirpit centes funt. amor!s aditum. libidinum, nec minorem quaerendiodii, quam * Juven. W revelt atyr. 6. XII. Hinc non male Juvenalis : XIX. Theophraftus dicebaf, pulchritudi- Ls&rt. Si verum excutias, facies, non uxor amatur. nem nihil aliud effe, quam tacitam deceptio- - ]b1a Tres fugze fübeant, & fe cutis arida laxet , nem, aut filentem fr 5 ^ 2j audem, quod absque ver- Fiant obfcuri dentes, oculique minores, bis perfuadeat. L Collige farcinulas, dices Libertus, & exi: XX. Quantum periculum fubfit formae, non am gravis es nobis. male explicavit Juvenalis, dum dixit: uven. ' l- r Boet. 1.5. XIII. Si, utait Ariftoteles, homineslynceis - Filius autem Sat, 10,: " Mart prof.9. de €onfolat. oculis uterentur, & obflantia vi(u penetra- Corporisegregiimiferos trepidosque parentes- rent, nonne introfpectis viíceribus illud Alci- Semper habet, rara eftadeo concor s Lanciz biadis pulcherrimum corpus turpiffimum vi- dia formæ, | Gþuic 23 debitur? igitur te pulchrum videri, non tua Atgge pudicitiæ.k 6420 natura, fed oculorum fpe&antium reddit in- $. IX. firmitas. S. Betn. XIV. S. Bernardinus fcribit, puellam de- AXIOMA T A. f. ,36. formem, nanam, gibbofam fuiffe, quze cothur- L Gratior eft pulchro veniens in corpore nis, aliisque ornamentis ita perfonam immu- virtus. Virgilius.. tarat, ut in conjugem a viro nobili fit allecta, Verum dum fub vefperam fe exuit, maritus II.Pulchrorum etiamAutumnus pulcher eft. . M. Simia eft fimia, etfi aurea portet in- Langiusirm olvanth.. Ovid.L4, eam breviorem intuitus, & ingeniculare ra- 1gnia.£ de art, d* tus, cum affurgere juffiffet, nanam, gibbofam, 5. XI mandi, lufcam, edentulam reperit. AUTHORES. fenec i Hippol Utilitas. I. Nicolaus Lancizius opufc. 2. c. 2. n. 279. ,Laärtx.l. y2 | XV. Zeno dicebat, vocem effe. formze flo- II. Henricus En €ap. I rem; nam loquentis orationem commendat gelgrave Dom. 2. poft E- piphan. $. 3. forma, rurfus oratio compofita gratiam ad- III. Laurentius Beyrlinck. V. in eodem in dit form2e. theatro vitze humanzae. Tdem.1.5. XVI. Ariftoteles dicebat, pulchritudinem cap. I. IV. JofephusLangius in Polyanth.V. eod. quavis Epiftola ad commendationem effe effi- . V. Francifcus Petrarcha Dialog.2. de re- | Petrarch. caciorem. Hinc & Regina quæpiam adole- mediis fortunze. ^ dial, 9."0 3HISZMIMIHNDEDHOERHIMEH TOR R t d n äääää& HHIMIHINOHOU ERE TITULUS LX. FORTIT UD O. $ I definit, eft confiderata peficulorüm Tufceptio, [pidetn. & laborum perpeífio. Ariftoteles dixit, eífe QUOAD ESSENTIAM. 3. Eth.c.6. Definitio. mediocritatem circa metum & audaciam; In Epift. nam qui vere fortis eít, nec temere audet, nec ad Hier. I inconfulte timet, tefte S. Auguft.; hinc alibi in Orig. »' Lib- 8;' 6rtitudo- 'efï: virt us animi , qua labores viam regiam vocat, aqua declinat ad dextram, fuper qq. ^ mortisque pericula & alize occurrentes qui temerarius eft & pertinax: ad finiftram, lf2iam. difficultates conftanter fufcipiuntur, & . qui formidolofus eft ac timidus. Hinc etiam perferuntur.. Vel, & breviter S. A ' fortitudo plerumque viris magis , quam R. P. Lohn. Bibl, Man. Tom. I. qgu&. Mmm mm 23 mulie- 1 Bibliothecee Mansalis Concionatorie 828 ; ,'« uem j , mulieribus eonvenire cenfetur, quia, nt bene IIl. Exfpe&a Dominum, viriliter age, & Pfal, 26. v. 140 E^ Cafüiodorus advertit, vir vocatur a viribus, conlortetur cor tuum, & fuftine Dominum. ui nefcit in adverfis tolerando deficere, aut IV. Filimi, confortare i ü gratia, quae eftin :.;';.'i;i.m. 2. itt Super ín profperisaliqua elatione fe ja&are, fed ani- Chrifto Jefu. " Epi&- hi Pfal. x. mo ftabili defixus, & coeleftium rerum con- V. Dominus Jafti pl abr g urima fortitudo, & in gfm:'- ISA- fuci templatione fimatus, manet femper impa- fru&ibus impii conturbatio. viQus. Utilitas. 5 Bet D d. VI. Cum fortis armatus cuítodit atrium Luc. 1x- in ( 5' vl J v. 21. a IT. Fortitudo Juftorum velut in partes po- fuum, in pace funt omnia, quze poffidet. (f tentiales (quidquid neget Theophilus Renau- VII. Vos ergo confortamini, & non diffol-2. Par- 15 vantur manus veftrze , erit enim merces ope-"* ^ $, Greg dus, contendens, fortitudinem eíf? atomam ri veftro. p . ing H fpeciem, non divifibilem in alias fpecies) ju- dum oD « xta S.Thomam & alios communiter fubdivi- .VIII. Omnia poffum in eo, qui me con-P V ( ( fortat. f ditur in Magzanzmitatem, qua magna opera IX. Fugit impius nemine perfequente ; ju- Prov. *8. & eximio honore diguiffima, propter tinem ll virtutis aggredimur, ipfum vero honorem no- ftus autem quafileo confidens a * bsque'l terro-Y: * re erit. bis denegatum non ambimus, & oblatum $ t contemnimus : Securitatem, qua pacate & Media. $ debon. f tranquille magna opera virtutis aggredimur, padie & timorem anxietatemque errandi, praepo- X. Oculi mei femper ad Dominum, quoniam Pfal. 24. 'V- 15. i ipfe evellet de laqueo pedes meos. ftere agendi, & finemnon affequendi contem- XI. Viriliter agite , & confortetur cor ve- Pfal. 3o. ] . mimus: Mageaificentiam, qua ob Dei honorem ftrum omnes, qui fperatis in Domino. v. 25' in magnis & utiliffimis operibus magnos fum- ï XII. In timore Domini, fidu 5 cia fortitu- Eïovï 14. ptus facimus, & ingentem vim pecunize pro- dinis. - $. Profp. fundimus : Aatzentiam, qua mala hujus fze- XIIT. Qui autem fperant in Domino, muta-1f. 4o. 1b.2. d a culi aequo animo fuftinemus, de qua plura in- vite col* ( bunt fortitudinem ; affüment pennas ut a-V- 3* tnpue - fra fuo loco dicentur: Lozgazimitatem, qua quile: current, & non laborabunt: ambu- * 200 perlongum tempus moleftias corporis & a- labunt, & non deficient. nimi arditates fuftinemus, & malorum reme- XlV.In filentio & fpeeritfortitudo veftra. X 20 V. 15. dium, ac felicitatis adventum, diu dilata, 2e- XV.Vigilate, ftate in fide, viriliter agite,con- I.Cor. 16. quo animo ac firma in Deum fiducia a Deo fortamini: omnia veftrain charitate fiant. V- 13' LiblSu 016' ] fperamus: erfPveraztiam , qua moleftiam XVI. Si Deus pronobis, quiscontranos? ^ Rom. g. v.2t. .ex fei laboriofze diuturnitate provenientem füperamus, de qua itidem plura fuo loco: S n Conflantiam, qua impedimenta virtutis vel ex ipfa humani cordis mobilitate, velex cau- EX SS. PATRIBUS. fis .extrinfecis provenientia vincimus. Qu alitas. ! 2 5 l. ETzceftvera fortitudo, quze naturse ufum, S.Aug. de fexusinfirmitatem, mentis devotionem " !*- TII. AGus przecipui hujus virtutis juxta Ja- transgreditur. 639 Lib.-g. cobum Alvarez funt fequentes : 1. Pericula II. Non mediocris animi eft fortitudo, quae S. Ambr. . r. de mortis & ipfam mortem intrepide fuftinere; fola defendit ornamenta virtutum omnium, & offic. gsnaxime in caufa fidei, quo in cafu hic actus juftitiam cuftodit: quae inexpiabili przelio ad- 1hartyrium vocatur. 4. Quselibet alia peri- verfus omnia vitia decertat, invicta ad labores, cula propter defenfionem virtutis fortiter to- fortis ad pericula, rigidioradverfus voluptates, lerare. 3. Mentem in adverfis & profperis ita ut avaritiam fugiat, tanquam labem quandam, Yoborare, ut neque in illis vincatür, neque quze virtutes effeminat. in his extollatur, & a virtutis femita abdu- IIT. Stultus ut luna mutatur: Sapiens enim $. Ambr. in epift.a catur. 4. Tentationes dzemonis intrepide fu- non metu frangitur, non poteftate mutatur, bl $a. ftinere, & fortiter rejicere. 5. Ardua quzeque non attollitur profperis, non triftibus mergi- Simpl. 'cum magna in Deum fiducia aggredi. 6. tur. Ubienim fapientia, ubi virtus eft, ibi Mentis tranquillitatem in adverfis cafibus re- conftantia, ibi fortitudo. tinere. 7. Pericula vires noftras excedentia, 1V. Jufti & fortis viri eft, nec adverfis fran- S. Hier. fine anxietate vi;are. 8. Seipfum generofe vincere. gi, nec profperis fublevari, fed in utroque effefupetJoel. Ub3.e, moderatum. . 4()' 51 41 . V. Tanto unusquisque ad fortitudi 'n;:;m pro- S. Greg. &6 $ Il feciffe verius demonftratur, quanto aliena ma-* 3 or. EX S. SCRIPTURA. la robuftiustolerat; nàm minus in fe conva- luit, quem iniquitas aliena fternit. Qualitas. V1. Bonus circuitus eft, fi juftitia quaärit',s. Bern. Ub 1 Exgd. 15. ]. Fortitudo mea, & laus mea, Domi— prudentia invenit, fortitudo vendicet, tempe-inlib. de $4. nus. rantia poffidet, ut fit juftitia in affe&tu, pruden- "9^ id.- : Pfal. 59. II. Fortitudinem meam ad te. cuftodiam, tiainintelle&u, fortitudo in effe&u, temperan- V. IQ. tia in ufu. quia Deus Sufceptor meus es. VII. | Non [] Titulus LX. Fortitudo. 1j 829. il at Idem ia V[4 VII. Non eft vir fortis, cuinon crefcit ani- Disgnitas. Epift. musin ipía rerum difficultate. V1 Neceffttas. VI. Qui femetip'um fubje&um tenet , ut Tbid. S. Hier. fenfualiter rationi, & ratioin cunctis obediat r l VIII. Quis San&orum fine certamine coro- mihi,hic vere vi&or eft fui, & Dominus mundi. "6 a in Epi. patus eft? Solus in deliciisSalomon fuit, & u ftach. ideo forfitan corruit. Utilitas, EXEMPLA' CATHOLICA. l. MyYfes auda&er & conftanter ftetit co- Exod. 5 llac u S. Bern. IX. Qui me defiderat, fe defpiciat: & qui ram Pharaone arguens eam , V. 21 ig C. 5. vult facere voluntatem meam, difcatfrangere quia di- E mittebat populum Domini. Ms fuam: quod autem pugnantem fatigat, vin- II. David fortiffime Philiftzeum vicit. Item 1. Reg.17. »7 centem coronat. unico cum milite tentorium Sa S. Greg. — X. Fortes fa&i funt San&i: Carnem do- tulitque haftam & fcutum illiu : ulis introivit , * ^€8-26. in qua- SF-L Pl dam nom mant, virtutibus corufcant ; fpiritam robo- IHi. fudithfortitudine plus quam virili Ho- Judith, Y H " rant, terrena defpiciunt, coeleftia appetunt, loferni ca occidi poffunt, fle&ti autem nequeunt, nec fu- beravit. put abícidit, populumque fuum li- c. .IO- I2, Prov.i, ftinere falía per infirmitatem metuunt , nec .V I IV. Eleazarus dixit toitoribus fuis , fortiter ». Macch, l;efi uaquam a veritate conticefcunt. vita excedendo, fene&ute quidem dignus ap- v.6. Dignitas. parebo , adolefcentibüs autem forte exem- $. Cypr. XI. Voluptatem viciffe, voluptas eft maxi- plum relinquam, fi prompto animo, ac forti- PA lib.debon. ma : nec ulla major eft vi&oria, quam quze a ter profan&i Va pudic. cupiditatibus refertur. Qui enim hoftem vicit, fungar. flimislegibus honefta morte per- fortior fuit, fed altero: qui vero cupiditatem . V. Simile fortitudinis exe m -Phi, s. : iplum mater 2. Matth, Y. 25 repreffit, fortior fuit feipfo. Magna fane vi- Machabzeorum cum feptem filii S edidit. V'.. 7. Droy. 4 &oria, &nu 3 llo non fanguine ac fudoribus VI. S.Stephanus plenus gratia & fortitudi- DAL emenda. : ne, faciebat prodi A€L.6. v.g, S. Profp. gia & figna magna in populo. If d XII. Ille magnus , ille fublimis , ille potens, VIL. S. Chry foftomus .dicebat : Quidquid In ferm, v.3i lib.3.de atque dignus fortitudinis appellatione cen- vitee con- terroris habet mundus; contemno: quidquid fendus eft, qui nihil fibi vitii rebellare , aut do- templat. minari permiferit. delectabile habet, rideo : divitias non cupio, C€, 20, TEUM paupertstem non horreo, mortem non timeo. K. 20 Hinctanta in eo A y, 15 EX ;.-IBELL O DE IMITATIONE. perfecutiones. conítantia adverfus Eudoxiæ ICC 16 ualitas. VIII. S. Blandina vir Y £o tam debilis erat D. Anton, Rom, 9. Lib.3. c.6. I.Q E i, non es adhuc fortis & prudens ama- corpore , ut vix pedibusc onfiftere poffet; quo- 1. p. tit. g, tor. Quare Domine ? quia propter modi- ties tamen dicebat: Ego chri(tiana fum: adeo ^.6. Y.3 cam contrarietatem deficis a caept/s, & nimis avide confolationem quzeris. Fortis amator confortabatur, ut a mane usque ad vefperam fortiter dimicaret, ipfique tyranni & carnifi- ftat intentationibus, nec callidis credit per- ces (quorum non pauci fe convertebant) vi- fuafionibus inimici. Sicut ei in profperis pla- ceo , ita nec in adverfis difpliceo. &os fe fateri cogerentur, dum poft tormenta femper robuftiorem fieri adverterunt. SAug de Neceffttas. . IX. Daniel mart yt Africanus ad Tyrannum Drex. in Ti Lib.3 II Fili, nunquam fecurus esin hac vita, fed productus dicebat: Ure, tunde, lania , idola Rofis p. r. €.35 quoad vixeris, arma femper fpiritualia tibi tua non adorabimus: quo magis nos affligis, & !3- $. r !S.Ambru funt neceffaria. Inter hoftes verfaris , & a dex- hoc digniores vita alterna efficis. Tua (z»vi- |rdá tris, & a finiftris impugnaris. Si ergonon u- tia , noftra eft "offlc. teris undique fcuto patientize, non eris diu admittimur. gloria. Eje&i a terra , in coelum fine vulnere; oportet te ergo viriliter omnia. X. Marcus & Marcellianus fratres a Duce pertranfire, & potenti manu uti adverfus ob- Fabiano grandibus clavis ad ftipitem affixi, & Ibid. S.2, jecta : nam vincenti datur manna, & torpenti ajudice, ut refipifcerent, admoniti, conftanter relinquitur multa miferia. Urzilitas. refponderunt. Hoc qualecunque fupplicium $, Anbt nobis eft lautiffim um convivium, jucundius Tbid. S.3. III. Exfpe&a Dominum, viriliter age, & XSimpl- confortare, noli difcedere, nolidiffidere, fed nunquam epulati fumus. In gratiam Jefu Chri- fli etiam graviora pati minime horremus. corpus & animam expone conftanter pro glo- Nunc in amore Jefu Chrifti fixi effe cupimus. ria Dei; ego reddam pleniffime : ego tecum Utinam ad fupremum usque halitum hzec eroin omni tribulatione. / $, Het IV. Confortare, & eftorobuftus, tamin a- perferamus ! diem unum noctemque in his Lib. 3. c. tormentis perdurarunt, & veluti non in cru- 49. $.4- gendo, quam patiendo naturae contraria. Sed ce, fed in horto effent, hilares cantarunt. 6. penfa horum fructum laborum, celerem fi- Demum jaculis confixi ad colu $, Grep m evolarunt. j ,f nem, atque pramium nimis magnum : & VI. De S. Vincentio M. fi c loquitur ían- Serm, 1. non habebis inde gravamen, fed forti(fimum ! &us Auguftinus: Tormenta de fecerant, & ad- de fan&. patientize folamen. huc membra dürabant. Judex ferox, tortor V. Fili,nonte frangantlabores , quos affum- 6 Detts Lib. 3- cruentus. —Martyr invictus. Tanta graífa- ylib, d 9. 47* pfifti propter me, nec tribulationes te dejici- batur crudelitas in Martyris corpore, & 0f ant usquequaque: Sed mea promiffio in omni tantatranquillitas proferebatur in voce: tan- eventu te roboret, & confoletur. Exfpe&ta ta poenarum afperitas fzeviebat in membris, paulifper, & videbis celerem finem malo- & tanta fecuritas fonabat in verbis, ut miro ruim. modo putaremus , Vincentio patiente, Vmm mm 3 alium N Bz'blibtizecæ AManualis Concionatorue 839 - alium non loquentem torqueri. E vere, fra- omnino aditus periculum , fi nihil aliud , pet- - tres, ita erat; prorfus ita erat. Caro ergo pa- petuze fervitutis. Veruntamen hzec me cogi- tatio confolatur, fatius effe Dei caufa fervitu- yoris J tiebatur, & Spiritus loquebatur: & loquente j; Poly Spiritu non folum convincebatur impietas, fed tem fervire, quam crucis fuga perfrui liberta- etiam confortabatur infirmitas. Nam rabidi te. Cum fociis in India przeeffet, nihil magis Lyraus - « 2. u hoftis, atque in Chriftum fzevientis infaniam & frequentius inculcare folebat, quam vi&to-^ oph. c. r.. interritus adiit, modeftus fuftinuit, fecurus ir- riam fui ; rationem vero tam frequentis repe- rifit; fctens paratus effe, ut refifteret , nefciens titionis rogatus refpondit: ita edoCtus fum ab Tur ) elatus effe, quo vinceret. o optimo P. Ignatio. Hinc P. Gafpari Barzaeoin Fabr. Fer. XII. Carolus V. ftansin aci e inti'ä'vallum : hugc modum praecepit. Quos ad focietatem Tat ^. Font. aggregaveris , inimpotentibus animi motibus conc, 4 cum moneretur , ut fea crebra hoftium jacula- fii D.5 tione eriperet, refpondit: Canes, qui latrant, cupiditatibusque edomandis magis exerceas, non funtextimefcendi. Neque eft, quod timea- cenfeo, quamin corporis afllictationibus , no- [ visque ejusgeneris inventis. g Ibidem. tis cum przefidio Dei fatis vallati fimus. Vitac, 1. tor . XIHII. Ludovicus Bavarus ab Alberto Mar- I1l. P. Leonardus Leffius rerum magnarum chione Brandeburgico captus, & multa cum aviditatem in feusque adeo deleverat , ut di- [ ceret, univerfum e corde fuo ablatum effe Gelius minis poftulatus, heroice refpondit: Quze po- teris ex me liberoimpetrare, eodem modo ex mundi defiderium. Scientiarum vero ; quo ju- ].2.109 gi capto petito. Si amplius quid voles, corpus venis exarfit, fic extinxitdefiderium, ut fafti- A ttic av 9.1[- £ meum in tua poteltate eft , animum vero mi- diofe omnem eam fcientiam naufearet, quae hi, non tibi obnoxium invenies. neque de Deo, neque de Chrifto effet, & eo ji e VI. quidem cruci affixo. Negabat amplius fibi in- a EXEMPLA DOMESTICA. efle rerum curiofarum appetentiam , quarum pl Vitals. I. S.I gnatius tam excelfo acforti erat ani- videndarum ne quidem, cumRomzeautalibi in do co 9. mo, ut morbo fzepeoppreffus, fi quis ipfarum loco effct , laborem fubierit. Gloriae modus exifteret, adquem virtate illius effet appetitum prorfus ex animo ejecerat; por- fü ac prudentia opus, ftatim quodammodo con- tentum putabat, fi quem audiebat propriis d valefceret, & animo corpus regente, fanus laudibus dele&tari. Mentis illam animofita- Diexe WMwis Bartol. fortisque videretur. Cum fatellites ad do- tem , quam comimotabilis in iram fzepe excita- [ l.4. Vi um expoliandam miffi effent, nuatio tali ni- bat, ita compreffit, ut columbina eum mode- ps6ng C0 . 36. hil motus dixit: SileCtos auferant, terra nobis ftia finefellediceres. Affe&iones malastribus M n cubile erit; pauperes enim fumus, & vitam potiffimum de caufisin nobis relictas dicebat Và pauperibus dignam agemus. De nulla re fze- effe ; 1. ut proprize miferize, inopizeque con- ü fcii, depofito faftu ipfi nos abjiciamus; 2. ut Ribad.15 pius, quam de fui victoria loquebatur : duo €, 1O, li $. lizec verba : Zzzce teipfua : illi perpetuo nata-, effet infignium victoriarum locuples materia ; ' bantin labiis,hzec inter Sodalesilli colloquen- 3. utauxiliares e coelo opes & copias gerendo dimateriam, coram auditoribus dicendi co- bello depofcamus, adeoque utili quadem ne- D piam, in domefticis exhortationibus amplif- ceffitate Deo frequenter fupplices , magno bo- i fimum difputandi argumentum f[uppedita- no noflro, accedere compellamur. Ó d bant , profectum fuorum fpiritualem non ex IV. P. Jofephus Anchieta usque adeo cupi- Vita l.3. Proeyp , facilitate naturze , aut vultu , fed ex contentio- ditates omnes comprefferat, ut, ubicunque" !99- apud Hift. Soc. ne & fui vi&ctoria metiebatur. Hincillis affi- effet autageret , femper eiidem vultus, eadem Tetl.1 62f n' l 72. duo enitendum dicebat, ut fe ipfi vincerent, animi 2equitas , eadem lenitas orationis eífet, 261 timoresque ab fefe omnes dejicerent, qui Dei qu2e figna effe folent animi beni conftituti , & ]i fiduciam minuerent , impedirentque , quo mi- in feipfum domioatum tenentis. ! " g nus fpem omnem in uno Deoreponerent, ac V. JoannisBarchmaniaxioma erat:Tantum Vita f.252 locarent; cujus affequendze fpei gratia, vias proficies , quantum tibi vim intuleris. Adver- omnes iadagandas , ipfum tamen fiducize fun- fus tria autem przecipue vitia religiofo dimi- [ L damentum , fiquidem Dei munus eft, collo- candum dicebat , nimirum contra acediam,fu- l candum utique in eo effe, cujus ad arbitrium perbiam , gulam : acediam fervore , fuperbiam humilitate, gulam temperantia , fuperari. | . ea plerumque fiducia iis , qui fe vicerint, im- ertitur. VI. Joannes Paulus Navarola ex jugi divinze Annal. Vital6. ILS. Francifcus Xaverius nixus Deo , nihil przefentize memoria eo devenerat, ut nemo in ^?m- c. 9. eo unquam animi commoti fignum advertetet. "?? arduum, nihil nimis amplum ducens,immenía uadam magnitudine animi, maxima quaeque VII. P. Francifcus Villanova ita curiofita- Hift. Soc. molibatur. Ubicunque vero divinus honore tem domuerat, ut diceret, fi nuntiaretur fibi , P2-?-18r. ageretur, nulli cedebat difficultati pericu'ove. Angelum e coelolapfum, in via ante zedes col- Hinc in Japoniam fecurus periculorum , quae legii concionari , fe minime ad audiendum ac- amici denunciabant, ibat, dicebat, fe nihil ceffurum , nififtudio duci fe pio fentiret. :ï;: metuere proeter Deum , eo quod res cveteree, VIIL. P. Andreas Oviedo tantze erat ma- Hif. Soc. quantumvis noxize , non nifi , quatenus ille fi- gnamitatis inrebus adverfis , ut fateretur , fel. 8. n. 74. nit, nocere hominibus queant. Nusquam ta- mag's inillis vanam gloriam , quam pufillani- mitatem timere. men magis fortitudinem fuam oftendit , quam in Sinenfi expeditione, de qua ipfe fcripfit: IX. P. Gonfalvus Silveria tam imperterriti Vita. 1 lu - Omnino deliberatum eft mihi, in Sinas, Deo & excelfi erat animi, ut P. Antonius Quadrius H Pgly— : favente, invitis ejus hoftibus penetrare. Nam diceret, fijam Antichriftitempera effent , ne- 1 fi Deus pro nobis, quis contranos ? Magnum ininem fe fcire aptiorem , qui illi opponeretur, | quam Gonfalvum. $. VII. lituus LX. Foriitudo. 831 r dbit lN s w ov I. Sicut peritus & magnanimus gube;rna- Seneca.' EXEMPLA PROFANA. tor navis etiam fciffo velo non defperat, & EHUS ROE - Langius E l. Apud Spartanos olim tres erant chori poft naufragium reliquias navis aptat ad cur- Lyrgg rs in Poly anth, v. fum ; itain corpere parum felici ac defic jente, ; À juxta triplex aetatum difcrimen : qui- tamen fortis animus fibi fimilis eft. Doph, c r d eod, bus in feftis fimul conftitutis fenum chorus incipiebat canere. IlI. Sicuttimidus cavis vehementius latrat Curtius quam mordst : & altiffima flumina minimo fo- - 5: Nos quondam eramus inclyti' bello viri. no labi videmus ; itafortjtudo nontam in ver- Tum juvenum chorus fubjiciebat: Nos ii fumus, fac, fi velis, periculum. bis, quam factis confiftit. ä IV. Sicut palmze ramus impofito onere non piinias Tandem pueroram chorus pariter canebat: deprimitur, fed renititur, & ultro adverfusl.1 7 r Nos fortitudine plurimum praeftabimus. 6- C. 4—3' Hinc & orationes Spartanorum verfabantur farcinze pondus erigit fefe ; ita viri fortis ani- mus , quo plus negotiis & difficultatibus pre- tantum vel in laudibus eorum, qui fortiter fe mitur, quoque magis fzevit fortuna , tanto eft Vi ] gefferant; vel vituperatione eorum, qui me- erectior. tum oftenderant ; vel in pollicitatione , per glo- . rize ftudium , animos ad virtutem accendente. V. Sicut in arboribus robuftiores funt par- Erafmus Gellius tes Aquilonioppofitze, quam quzead Auftrum in fimili- Igino - II. Lucius Licinius Dentatus centum & vi- Attic. ' ginti preeliis in hoftem pugnavit, cicatricem & Zephyrum fpe&ant; ita fortiores & firmio- 5us-. res fumus in his, in €, XI. averfamnullam, quinque & quadraginta ad- exercuit fortuna. quibus nos: durisþ'caflbus verfas accepit , coronis aureis octo , oblidiona- li una, muralibus tribus, civicis quatuorde- Utilitas. cim, torquibustribus, & octoginta, armillis VI. Sicut civitas firmo vallo & muro tripli- plus centum fexaginta, haftis duo deviginti cicircumdata ridet potius, quam timet ho- donatus eft , uti & phaleris vicies quinquie::,; ftium infultus; ita vir fortis triplex zes circa pe&us habens, id eft, in Dei quoad Perfonas triumphos vero novem cum I[mperatoribus " fuis eft meritus; hincob totgenerofa fa&ta , A- trini potentia & prote&ione confifus, nemi- m chillis Romani encomium accepit. nem timet, fed audacter dicit cum S. Paulo : Rom. 8. ^ Drexel. IIL. Cynzegrius Athenienfis cum in Mara- Si Deus pro nobis, quis contranos? Si confi- , v. Rofis fa. ag. i p. . €.13. thonia palantes Perfas, Medosque ad navem ftant adverfum me caftra, non timebit cor v' 3. $.7 compuliffet, navem hoftibus onnftam dextra meui, quoniam tu mecum es. manutenuit; hac hoftili ferro amputata , lze- S. Ix. vam navigioinjecit,idqueremoratus eft.Quam MOTIV A. cum pariter amififfet, ore navem corripuit. Ibid. $. 5. IV. Anaxarchus Abderites Philofophus in I Dei Leneplacitum : Si enim pater filium, & dux militem illum , qui generoía au- mortario a Nicrocreunte contundi juffus , di- detfacinora, fiogulari amore profequitur , mi- xit: Tunde Ánaxarchi follem, Anaxarchum reque fibi in eo complacet, & gloriatur: an nontundis, Cumque tyrannus etiam linguae non potius Deus de homine fortiter agente & abíciffionem minaretur,ni taceret,ipfe fibi eam patiente dicat, quod olim de Chrifto dixerat: Vitsl dentibus abícidit, &intyrannum evomuit, Procop. V. Achilinus Belifarii miles, folus ad Por- Hic eft Filius meus dile&us, in quo mihibene 35 apu cumplacui ? "Tert. l. r. tam Pintianam Gothorum repreffit impetum. lL. Exemplutm Cbriffi : quis enim ex militi- c;58. f. VIL. Porfenna RexEtrufcorum dumTarqui- 264. bus horreat fequi, fiipfum ducem przeeuntem, Ibid. nios in urbem reftituere tentans, Janiculum & graviffimis periculis fe objicientem videat? cepiffet, Horatius Cocles pro ponte füblicio ftetit , fuftinuitque hoftilem impetum , donec annon quisque fibiilla pii Aícetze verba appli- Visfagt ponsatergo frangeretur, quocumin Tyberim cet, & ufurpet: Eja fratres, pergamus fimul: Y s Jefus erit nobiscum; erit Adjutor nofte ! , QuiLib.3. de. decidit. ) eft dux nofter & przeceffor. En, Rex no Livius VII. Mutius Scaevola Nobilis Romanus, [ter 1a-imit, c.56. ]. x. accepta poteflate a fenatu, folusin caftraPor- grediturantenos , qui pugnabit prono bis. Se- quamur viriliter ; nemo metuat terrores: fimus fennze- Regis romanos obfidentis intravit, eo parati.mori fortiter in bello, nec inferamus animo, ut Regem occideret ; fed cumi eum non Annil, cognofcens, fatellitem purpura indutum oc- crimen glorize noftrae , utfugiamus acruce. ton. - HL. Premi magnitudo: fi enim militi exi- 107 cidiffet, ideoque comprehenfus, & conjura- tos indicare juffus effet, utoftenderet fe nullo guae fpes praedae animos tantos addit ; quid Tift. $ot. merces regni colorum in animo generofi ?,Z.U-ISI' fupplicio vinci poffe, paenamque de dextra fua, chriftiani non efficiat? an non iterum fibi illa quodin czede aberraffet, exigeret, ipfam igni impofitam in confpectu Regis aduffit; quam Thomzse Kemp. verba di&a putabit : Age, fortitudinem Rex admiratus, liberum dimifit. quod agis geme; tace, ora, fuftine viril iter L. 5. c.47. contraria : digna eft his omnibus, & majori- XIII. bus praemiis vita zeterna. Jit, $o5 i 8-"' 74' SIMILITUDINES. - IV. Glorie & fame folide cupido : ad quae e- Cap. 2., X ualztas. nim audenda etiam falfze glorize cupido fibi V.17. fubje&tos non adegit, & tantum glorize apud Langius ]. cut magnus ignis multis lignis potius fiths in Poly- Si Deum, cocelitesque & omnes homines juftos in anth. crefcit, quam diminuitur ; ita viri fortis pectore Chriftianinnon efficiat?an nefcit , quod animus per adverfitates magis roboratur, Deus in Apocalypfi promifit, Vincenti dabo quam dejicitur. pannaabfcouditum, & nomen novum , quod nemo 832 Bibliothec Mauualis Concionatorie C;pui r.Mach. nemo fcit, nifi qui accipit? an non ergo divi- le&io, & tam þarum fuperabilis, quam mors, g cui omnes fuccumbunt. Id quod fufius plus Lib.^. c.$. fott €. 5. V.58- niore fpirituimpulfus dicet cum Jofepho & A- zaria: Faciamus & ipfi nobis nomen, & ea- Aíceta his verbis confirmat: Magna res eft a- fn! mus pugnare adverfus gentes , quaein circui- mor ,magnum omnino bonum , quod folum le- joti ve facit omne onerofum , & fert ?equaliter o- áo tu noftro funt, id eft, cupiditates & affetio- nes noftras? mneinzequale. Nam onus fine onereportat , & pei V. Exempla Sanflorum : Potuerunt enimifti omne amarum dulce ac fapidum facit. Amor b efu nobilis, ad magna operandaimpellit, & &ilte , & Chriftianus non poffit? annon dicet qn cum Francifco Perez Godcio Soc. Jefu reli- ad defiderandafemper perfectiora excitat. A- " giofo: Non degeneremus ab excelfis cogita- mor onus non fentit, labores nonreputat: plus cot affe&at, quam valet: de impoffibilitate non ütp tionibus ( & fa&tis) filiorum Dei! . ^ VI. Pacis interum jucuz ditas: (i'evim pro caufatur, quia cuncta fibi poffe & licere axbi- ff pace politica tanta agunt & patiuntur mili- tratur. Valetigitur ad omnia , multa ,implet, opif & effe&tui mancipat , ubi non amans deficit , tes, aliique; quid pro pace, quze exuperat o- i deri mnem fenfum , obtinenda difficile videri pote- & jacet. pül' rit chriftiano militi ? XI. £ Gen, 14. VAL Zelus autmarum: Si enim Abraham, ASCETLCA. olte ja funt, quze circa hancvirtutem fcire prae- Ye14e. ubi fratrem fuum Loth cum familia ab hofti- Tr guü busabductum audivit, mox numeravit verna- cipue & docere debet Afceta. N Primumeft, ut beneintelligat naturam for- culos fuos, hoftemque perfecutus. Fratrem titudiais, quam quidem S. Thomas breviter L liberavit; quid Chriftianuspro fratribus & fo- i roribus a dzemone captis , & inzeternam fer- ficindicavit: Fortztudo principalzter eff circa fii vitutem abducendis , non audebit? timores difficilium verum, qua vetvabere poffant voluatatem a fequela vatzonis. Oportet autem tiai VIII. Diaboliconfufto & debellatio : ad quem. j finem fortitudo aptiffimum fane eft inftrumen- br'jusmodi verum. diffcilium impulfum o fo- tum ; namde hoc hofte vere dicitur: Eft leo, luzai firiiter tolevare , fed ctiam moderate aga- Zpï vit Epift.114. fi cedas: fiftas, ut mufcarecedit. Hinc Sene- gredi. Unde fortitudinis duo funt praecipua Tn rofis p ca: Fottitudo eft humanze infirmitatis muni- oíficia, quae P. Hieremias Drexelius duo bra- fel. p. t €. 13 H cliia vocat, quorum alterum offeum eft, & ag- mentum inexpugnabile, quod, qui circumde- I dit fibi, fecurus in hac vitze obfidione perdurat. gre[fto vocatur : alterum ferreum , & zo/eraa-. £ia appellatur. Et hoc eft, caeteris paribus,lon- " M ge praeftantius priore ,id quod S. Thomas pro- 2. 2. q M ED I A. battriplici argumento. 1. Quia toleramus va- 123- Y- 6- De cafto dens defiderium : nam,, ut bene advertit lentiorem nobis : invadimus , quem faltem pu- connub. I. -Ar S. Laurentius Juftinianus, magna vin- tamus fore debiliorem. 2. Quia ferendo in- cap. 3. cumbentia mala jam fentimus , invadendo ad- Bidp.9] cendi pars eft , vincendi defiderium , hoc nam- Yi que vires auget, cor attolit , debilitat adver- huc futura praevidemus. - 3. Quia in puné&to ü farium, laborem temperat, exhilarat men- temporis invadimus, non nifi aliquot empo- ris interyallo fuftinemus. : pr tem , difponit a ? d gratiam, &», Deo amabilem L] . lt Yeddit. Secundum efít, ut bene i ntel,ligät gradus Lib. 3. de lT. Fervens oratio: nam, uti S. Profper re&e per quos ad fortitudinis perfe&tionem perveni- fü tur. Quorum primus eft occurrentes adverfi- iï: templ. vit. con- dixit, hzec animi fortitudo ab illo eft nobis , cui l: C. 20. cumPropheta cantamus:Fortitudo & laus mea tates forti & iufracto animo fufcipere , maxi- Dominus, & factus eft mihi in falutem. me fi eximprovifo accidant: nam, utait Ari- L, 3. Eth, Homo 66 ftoteles, in repentinis periculis maxime appa-€- 8- 1IT. Zz£aboza : necenim aliter vincemus,in- inGen — quit S. Chryfoftomus, quam fi per vitam opti- ret fortitudinis habitus, eo quod omnia fubita mam fupernum nobis auxilium conciliemus. majora videantur, utpote ad quae praeviden- f Lib. 2. da & confideranda fpatium non datur. Alter 1V. Grandis effimatio de boneflate fortitu- Tufcul ^ dipipropria ; nam,tefte Cicerone adferendum eft , occafiones agendi & patiendi fortia , ve- qq. dolorem placide & fedate, plurimum proficit, hementer defiderare, & ftudiofe quzerere ; uti ï fanctus Francifcus & S. Antonius martyrium toto pectore , ut dicitur, cogitare, quam id ho- neftum fit : Sumus enim natura ftudiofiffimi quaefiverunt , & S. Andreas Apoftolus confpe- appetentiffimique honeflatis ; cujus fi quafi &a cruce exclamavit : /V. Zoza crux , 7am diu defiderata , €? coucupifceutz animo praparata : ä lumenaliquod afpexerimus, nihil eft, quod, ut eo potiamur , non parati fimus & ferre & per- exultans €3 gaudens venio ad te. lale quippe eti. defiderium arguit radicatum valde habitum ; Epift. 89. aut certe zeftimationem talis virtutis. Tertius V. Praparatio azitii ad quasvis adverfitates, tandem gradus eft, cum magna alacritate & nam ut przevifatela minus feriunt, ita przevi- fae quoque adverfitates minus affligunt : id gaudio, five quzefitas, five ultro occurrentes ejusmodi occafiones excipere, & ampleüi. quod Seneca quoque fapienter docuit his ver- Quomodo Chriftus de fe dixit: Daptz/muo ba- Luc. 12, bit: Fortitudo contemtrix timendorum eft. Cogitanda ergofunt omnia, & avimus ad ea, beo £ap tiz av , C? quomodo coar&lov , usque duim V. ä?- . pevficiatur. Hinc & Apoftoli confpe&o hoc quae poffunt evenire, formandus : exilia, tor- magiftri fui exemplo, ibant gaudentes, quo- -V. 4[. menta , morbos, bella , naufragia , meditate. Énchir. VI. Corre&lio opinionis , qua adverfitates ut niam digni habitifunt pro nomine Jefu contu- €, IO. meliam pati. sale apprebenduntur ; nam , ut bene Kpittetus advertit, homines non perturbantur rebus, Tertium caput eft , ut folida fciatmedia,qui- ï . fediis , quas de rebus habent, opinionibus.- bus difficultatem in exercitio hujus virtutis minuerequeat, quorum quidem tria funt prae- "C:.nt.. g. V. Z"tmor Dei : nam fortis eft ut mors di— cipua, / . " $33 Tituus LX. : Fortitzzp?a. cipüa. z. Utbrevem fibicertaminis hujus ter- dictas þroptietates fïbi in memoriam rovbcent, äLib.j J c.j, minum circumícribat, ne, fi diuturnum nimis ac dicto modo exprimere conentur. . Videatut .^..^ forefibi perfuadeat, ipfahac diuturnitate con- Faber in Domin. Palm. conc. 5. : um ho- a ftantia frangatur,animusquea tali exercitio ve- . I4. Poffunt auditores ad duellum c lutimpoffibili abfterreatur. Itaqueinejusmo- fte graviffimo & infenfiffimo fuícipieodum ex- di occafione certandi conftitutus, illud quod citari, & 1.quidem ottendi, quis fithoftis ille, Deus olim Philadelphize Epifcopo dici juffit,fi- nempe diabolus: quam fortis, utpote qui a bi quoque diétum putet: I£cce venio cito.tene, tot przeftantifimis Athletis vi&toriam repor- ;Lc quod habes, ut nemoaccipiat coronam tuam. tarit: quam infenfus nobis, utpote qui & ha&e- 2. Ut filios (zeculi & tenebrarum menti objiciat, nustot malerum author extiterit, & deieceps confideretque, quanta plurimi ex neceliitate, etiamfemper exitium corporis & an4noe fit pa- utpauperes, &infirmi, accaptivi: alii fpe vi- raturus. 2. Oftendi poterit, quo gladio uten- liffimi & incetti lucri, ut mercatores, snilites, dum fit, nempe Verbo Dei, quoipfe Chriftus u- opifices : alii vaniffimze gloriae & favoris defi- fuseft,quando tertia vicecum diabolo congref- derio, ut Aulici: alii denique carnalis & im- fus eft. Unde vere de hoc dici poteft, quod t.Reg.2x. V 1o puri amoris oeftro concitati, ut Amalii & Pro- clim David de gladio.Goliathi dixerat, quod * Cj, agant & patiantur. Itaque has tarmas fibi non fit(imilis ei. Probetur hoc S. Pauli tefti- Hebr.4. oltendi a Deo putet, fimulqueillaolim S. Au- moniodicentis: Vivus enim fermo Dei, & ef- guítino di&a verba repeti: Potuerunt ifti & ficax omni gladio ancipiti, & pertingens usque addivifionem animze ac fpiritus, id quod va- ifte, & tu non poteris? an neceflitas, & fpes vana plus poterit, quam gratia , fpes, & cha- riis exemplis probari poteft. . 3. Oftendi pote- ritas divina2. 3.Ut Jefum, exemplo S.Stepha- rit, quomodo reipía pugnare hoc gladio, & ;; ni & S.Antonii, vel ipfum Deum &totam cü- partim ferire hoftem, partim declinare debea- riamcceleftem, fein pugnaintuentem, &tum mus. Nimirum Chrifti exemplo ia omnibus promiffione praemii infiniti, tum fuo exemplo tentationibus opponendo Verbum Dei, v.g. animantem, fibi imaginetur. Sienimin hac quando inani folicitudine de rebus neceffari:s r tofi vita confpe&tus Ducis, velaitantium, tantos a- eppugnamur, dicendo: Qucerite primum re- fel. 1. 4 mimos addit certantibus vel duellantibus, quid gnum Dei &c. Si ad fpem in hominibus po- 6B nendam incitamur: Mihi adhaerere Deo bo- non efficiet tantorum fpectatorum praefentia num eít &c. Si ad pufillanimitatem : Omnia Matth.6. gnimo concepta ? p 3.^ X. XIII. offam in eo, qui me confortat. Si ad fuper- ä(ä,;' 3 biam, veltriftitiam ex contemptu: Elegiab-,' j n6 je&us effe &c.. Si ad timorem difplicendi ho- Philipp.4. . CONCEPTUS PR/EDICABILES. - minibus: Sihominibus placerem, Chrifti fer- v. 13. De uature fortitudyais. vus non effem &c. & fic de reliquis. . 4. Q- Pfal. 83. Pfalm.91. x occafione thematis: j'uffus u£ palhmna fteadi poterit, quomnodo .pro fecund»an't-ibusf(;a;at : V. 13. LE florebit : comparari poteft homo juítus feu teftibus eligi poffint SS. Aogeli cufto- v IO. cum palma, applicando illi qualitates & pro- des & Patroni noftri, quamque illi parati fint prietates palmae, Quodfcilicet 1.Sicatpalma hoc officium praeftare. Excitentur pro'nde auditores, ut, cum hoc duelium non tan- inferne anguftum & fcabrum füpitem habet, fuperne vero fuam pulchritudinem explicat; tum licitum fit, fed plane neceffarium, & in- ita juftus, licet interdum apud hominesfit vi- evitabile; non tantum zequif'imum, fed etiam lis conditionis &seftimationis, apud Deum ta- honeftiffimum ob tot tantosque fpectatores: L' 3' Ethl men & San&Gos in magno fit pretio.2.Sicut pal- & przeterea in noftra poteftate fit vincere, ma- ma folia habet figuram gladii referentia ; ita o- gno animo illud aggrediantur, ficque pugnent, V 2 mnia jufti propofita, ad bellum & vim fibi infe- ut dicereolim cum S. Paulo poüiut: Bonum V. Tima. : rendam fintdire&ta ; quia fcit, militiam effe vi- certamen certavi &c. tam homiuis fuperterram, &regnum coelorum III[. Poterit ex eccafione Jontentib a S. ;Job Job. 7. "5 vim pati. 3. Sicut palma nunquam, etiam in prolatze. /di/itia eff vita bomzauis [uper terram: ' hyeme amittit folia & pulchritudinem; ita oftendi, quam periculofa & difficilis fitifta mi- iuftus etiam inter advería femper propofitum litia, ob tria capita : r.Propter hoftium po- tentiam tot exercitatam conflictibus. 2.Pro- & juftitiam fuam retineat. 4. Sicut palma nul- lo onere deptimitur, fed potius pet modurn pter no(tram infirmitatem. .. 3. Propter diutur- - fornicis furfum fe eripit; ita juftus nullis ce- nitatem temporis; nec enim nifi cum morte finictur. dat difficultatibus, fed quo magis premitur, Excitentur proinde auditores, ut, tanto vehementius fe opponat preíloni. 5 uo3iam: hic de felicitate agitur, fequantur confilium S.Pauli: . Certa bonum certamen r,Tim.5. - Sicat paima odit fimum & terrze pinguedi- nem, amat vero terram falebrofam ; ita juftus fidei: apprehende vitam zeternam, inqua vo- v. 12. odio habeat delicias & voluptates carnis, a- catus es : & confeffus bonam confelffionem co- Pph. 6. IO. ram multis teflibus. Aut, quod Ephefiis fua- met autetn afperitatem poenitentiae & morti- ficationis. 6.Sicut fructus &folia palmse funt fit: Decsetero, fratres, confortaminiin Domi- j 1. tequalis ponderis; ita propofita & verba juíti no, & in potentia virtutis ejus. Induite vos , DO, armaturam &c. Videaturl'aber cenc. 3. & 10. ,& ot, b cum operibus confentiant. Excitentur ergo , 41' auditores, ut, quandoquidem palma fic ap- in Domin.r. Quadr. Item conc. 1. in Domin.3. : pellatur propter fimilitudinem manus, & pro- Quadrag. ubiarma diaboli explicat. lV. Poteft dicere concionator, fe effe confti- pterea ejus fr u&us Da&yli vocantur , ipfiean- tifto ad milites confcribendos, at- demin manus fumant, & ex ejus afpectu prae- tutum aCh iNnn nn que A. F. La/.aæ. Bil]. Mau. dom. F. Bibliothece Manualis. Concionatorie 834 at jian ue adeo propofiturum rationes, cur fub votens fithic exercitus, cum vere quisquisin Chrifti vexillo libenter militare debeant , ni- militia Chriftiana vincitur,ab uno horum fe vi- u &um fateri cogatur. UndaS. Jacobus ait: unde Jac.4.v.r. fie mirum 1. propter Ducis authoritatem, peri- " tiam, felicitatem, quae Ciceroin oratione pro bella & litesin vobis? nonnehinc? ex concu- j Lege Manilia in Pompejo tantopere commen- pifcentiis, quee militant 1n membris veftris ? G! net davit, quze oratio hic videri poteft. 2. Pro- Doceatur fubinde, quomodo huic gemino ex- pter vi&torize certitudinem cum nemo vinci ercitui duplex alius exercitus opponi debeat, ( quorum primus vocatur: 725/7;ut, & proteffe- " poffit, nifi ultro velit. 3. Propter pacis & pre- dae obtinendze amplitudinem, & jucundita- rahabet has voces: Quis ut Dens? Deus meus, tem. 4. Commilitonum focietatem ac co- & omnia. AlterSuZize appellatur, & pro tcffe- VI lo' fae Ya habethas voces: Quis ut Cbriffus? fic con- l piam, omnium fcilicet San&orum in coelis, & juftorum in terris. s. Propter articulorum temptus, gravatus, cruciatus, derelictus, de- fà obíervandorum paucitatem & facilitatem; folatus? Nos quidem juftehzec patimur: ipfe bi f nam jugum ipfius fuave eft, & onus leve. Ex- autem quid fecit? Excitentur proinde audito- cof citentur proinde auditores, ut fe refolvant, Yes ad hunc gemioum exercitum conícriben- C dum, & gemina teffera paulo fufius explicetur. $ juramentum iterum per recitationem Sym- — boli praeftent, & authoramentum liberale co- [X.Ex occafiouethematis: Me/zor eff patzens Prov.z6.- Judtia i piofze gratize acceptent. [ viro forti,E7 qui dominatur animo fuo expugtia- V« 3- V. Poteftiterum dicere conci -Onfatdr, fe mo- zoveuvbium : oftendi poteft, quod vi&oria fui fit. Yy, 4 prG Do reim Ducum fecuturum, & quoniam audito- omoium vi&toriarum -praeftantiffima. 1. Quia fe ribus pugna fpiritoalis fufcipienda elt, illis variffina: mulu eoimalios vicerunt, pauci fe- ib prius animos perbrevem ad hortationem ad- ipfos; fiergo quo rarius eft aliquid, tanto ca- vid . diturum, ideoque motiva, cur fortiter pugnare rius venditur, & zeftimatur; quanti vi&toria füt haec ?eftimanda eft, utquae adeorara eft, utex debeant, allaturum, quze quidem fumi poffunt M5 . ex Fabri conc. r. in Dom. z. Quadr. ubi haec 1nille hominibus vix unum reperirefit, qui eam v l g feptem enumerat, & probat: 1. Dei praefentia obtineat. 2.Quia dzffzczl/itta: nam qui exter- li &inípe&tio. 2. Ejusdem adjutorium. 3. Jura- nosaggreditur hoffes, ab ipfo eorum odio juva- i mentum in bapti/mo przeftitum. 4. Dzemonis tur, & incitatur ad fortiter pugnandum; qui M faftus & odium. 5.Diaboliimbecillitas. 6. Co- autem feipfum vincit, nullum ejusmodi auxi- rona propofita. 7. Exemplum Chrifti, quorum lium, fed potius grande ab amore proprio im- fü fere quodlibet prointegra concione fufficeret. pedimentum, obje&um habet. 3. Quia Jozgf- Jfina : utpote toto vitze tempore durans ; fi er- far 1.]oan. 2. VI.Oftendi poteft, quomodo mundus contra d YV. 16. nostriplicem exercitum educat, juxta illud S. go magni fit,nec immerito, qui hoftisimpetum lu Joannis: Omne, quod in mundo eft, concupi- per aliquot menfes in civitate aliqua defenden- da fuftinuit; fi fatis praedicari non poteft, qui D Ícentia carnis eft, & concupifcentia oculorum, i &fuperbia vita. Explicetur proinde fufius, quotidie fere hoftem azgreditur, & victor re- ! Mathr, quam exercitatus, potens, & ferus hic fit ex- greditur; quaati coram Deo zeftimabitur, qui tam multis annis ho'tem potentillimum, 1e- ercitus. 2. Oftendatur, quomodo triplicem ei V. lz. ru exercitum opponere debeamus, fcilicet coz- ipfum, fuftinuit, quotidie non unam de fe vi- Qu tinentie, paupevtatis Ípiritualis , deponendo étoriam reportavit? L hi S l inordinatum affeCtum erga divitias, & bumzli- X. Poffunt explicari proprietate , veli. potius tatis. Quem in finem fervire poteft fententia officia militis chriftiani, quorum primum eft Tu juramentum prafftave ; quod fit per firmum pros Yà . S.Pauli: Reliquum eft, ut &, quihabent uxo- res, tanquam non habentes fint &c. pofitum certandi fub vexillo Chrifti. 2. 4fr£z- li 1.Cor. P. . VII. IdemScopus aliter obtineri potelt, o- eulos auilitaves fervave: puta praecepta Dei, & Qu v. 29. p ftendendo r. quomodo contra nos femper in Ecclefize, & Superiorum. 3.E/fé coutentum fi- armis ftet triplex exercitus, nempe mundus; pendiofuojilludque S.Pauli implere: FHabentes z. Tim. 6. caro, & diabolus, quos fi confideremus, me- alimenta, & quibus tegamur, his contentiífi- V- 8 Vi rito exclamare poterimus cum puero. Elifzei : mus. 4. Paratuim effé ad osimem mutum Ducis ; H 4.Reg. s. Heu Domine, quid faciemus ? Verum dici cum obedientia militum fit potiffimum fereiu- le V. I6. ftrumentum ad vi&toriara obtinendam. . 5. Si El nobis a Chrifto id, quod Elifzeus puero refpon- dit: Noli timere, plures enim nobíscum funt , occafio exigat, fortiter eggredi hottem, & ei- V quam cum illis. Oftendatur itaque 2. Quo- dem flrenue reffere, 6. Stationen fuamu ztm- d modo triplicem exercitum viciffim conducere snoto pedeteuere : neque enim in militechriftia- d debeamus, nempe $$5. Patrouos Celites, qui noinitia quzeruntur, fed finis. praeitant numero, robore & peritia. D. 2vgi- De prendo fovtitudinis. 1 L w ionisi * zem, qua3e eít terribilis ut caftrorum acies or- XI.Poteftex occafione quzeft llius,qua 1-Reg.rz. dinata: De«m, de quo S.Paulus dixit:. Si David quaerebat: Quid dabitur viro,gui pevcufz V: ?9 Jevit Fbilifibeum? aut potius vicerit feipfum 2 Deus pro nobis, quis contra nos? Si confi- ftaut adverfum me caftra &c. Excitentur probari, quod eadem praemia fint jlli promiffa a pro'nde auditores ad officium debiti cultus & Deo, quaeSaul vincenti Goliathum promifit, ;| obfequii diligenter quotidie perfolvendum, Nimiram 1. ditabit eum Rex divitis magniss fiduciamque fingnlarem in ipío ponendam. nam nihil 2eque auget meritum, atque tales Serm. 12. VIII. Poteft etiam ex occafionefententize a actus a vi&orià fui provenientes. Hinc fpon- deSanéts S. Auguft. prolatae: Duplicem aciem produ- fus laudans fponfam, quod effet pulchra ut citmmundus contra militem Chrifti ; Blanditur, luna , ele&a ut fol, & perfecta, ox caufam —— cO s5 £t n s [p[rj e ut decipiat: terret, ut fraugat : QPcendi, quam addit hujus perfectionis acquifitae: terribilis — .ut .^ — ïïtuim LX. Fortitudo. i 935 l utcalttotum acies ordinata. Hinc vere]de ta- pita poffideat, qui feipfum vincere, & tam ab- MMV. lianima dici poteft illud Proverbiorum : Mul- Tüinere, quam fuftinere, di dicit; dicaturque, tze filize congregaverunt divitias, tu fupergref- hunc folum effe, qui ver : e di Y faesuniverfas. 2. Fz/zam fuam dabit ei uxovem: gnus fit, mulze Re- gize ( i. e. corpoti fuo) in id eft, ad fummos honores evehet , ut ícil. fit Rex proclamari. lidere, & tanquam ( Gener Regis; quia qui feipfum fujectum te- De tnuediis. net, ut fenfualitas rationi, & ratio obediat XV.Ex occaíi Chrifto, hic vere vi&or eft fui, & Dom;inus onethematis: Seuto Lozm vo» Pf.3.9.13. ;- luntatis tue coro "affixos: dici poteft, volunta- "undi: huic occinetur illud Judithzeo olim tem divinam effe fcutum fimile fcuto Myrtili ;ïr udi 9 th.ts.cantatum: Tu gloria Jerufalem, tu lzetitia If- - o militis, cujus praefidio in terra periculu m prae- E- rael ; tu honorificentia populi noftri. 3. Faczet lii, in mari vero, dum illo inverfo qu Aj afi nave omum . l'atris ejus absque tributo ; nempe hu- ufus eft, periculum nauf manae miferize & triftitixe: quia vincenti da- diftichoen iftud: ragii evafit. . Unde bitur manna abfconditum, i. e., vera letitia : Eífugi geminum clypeo difcrimen in uno , cordis. Certepoftquam Judith Holofernem vi- Dum premererque falo, dum premerer- cit, erat populus jucundus fecundum faciem que folo, itoygt San&torum, & per tresmenfes gaudium hujus i v' 3[4 Oftendatur ergo , quomodo voluntas divina fit Judith.x6. vi&orize celebratum eft cum Judith. Excitandi Y. 24. eptimum fcutum iu profperis rebus: deinde proinde auditores, ut cum Davide in nomine quam non minores vires etiam in adverlisha- Domini aggrediantur hunchoftem, & feliciter fternant.fic enim audient occini: PercuffitSaul beat, de quo paífim videri poffunt Afcetoe. XVI. Oftendi poterit , quomodo triplici zere mille,&David decem millia; VideDrex. in Da- feu lorica pe&us contra omnes hoftium inful- vide c. 19. $. r. pulchra ad hunc finem monita fuggerentem. tus munire po(fint, illa fcil., qua Deus S, Ca- Apoc. 3. tharinam Senenfem armavit, dum eidem pe- ä V*- IZ. XILEX occafionefententize aS. Joan. citatae: tenti modum cognofcere, quo femper quiete Qui vicerit , faciam illum columnam in templo vivere poffet, fuafit, ut fequentia tria bene ob- JDeitiiei: oftendi poteft,quantiDeus faciat illos, l ervaret: 1. Certo fibi perfuaderet, Deum effe qui feipfos vincere ftudent. Quod fcil. illos fa- Jumme potentem, atque adeo nihil fine ejus vo« ciat columuas Ecclefize triumphantis & mili- luntate ac permiffioneeidem evenire poffe, ju- tantis, id quod exemplis SS. Apoftolorum, xtaillud FundatorumOrdinum religioforum,& aliorum Amos: Si erit malum in civitate, q no d Amos gt nonfecerit Dominus? Certe, vel ipfo Chrifto Y: & i,UC. 2Is fan&itateilluftrium, confirmari poteft. Otten- tefte, capillus decapitenon pe ribit. 2. Pariter datur item, quod tales faciat per modum co- fibi perfuaderet, ipfu V. 18« lumnz rotundos, id eít, perfectos, altos per do- m /umme fapientem ette, quifciat & poffit omne malum in bonum con- num contemplationis, profundos per virtutem vertere, uti exemplo Chrifti, Jofephi /E àyptia- humilitatis, latos per charitatem proximi. ci, Davidis, & aliorum infinitorum, XIII. Oftendatur, quomodo regnum coelo- abunde pa« V. LÀ tet. 3. Perfuaderetetiam fibi , ipfa mJ/uumue bo- rum vim patiatut , & violenti rapiantillud, at- &ur eífe, qui plus illam diligat, qu am ipfa fe di- queadeo expugnareillud oporteat, t. Cunzcu- ligere queat,atqu eadeo non paffurus fit,ut ma- Jos agendo, per profundam humilitatem. 2. $ca- um afepermií um ia damnum cedat, nifi ipfa Jasapplicaudo, per obfervationem praecepto- fpontefua illud eo detorquere velit. Videatur rumDecalogi & Ecclefize : 3. G/obis orationum huncinfinem c.25.1.3. inlibello deImit. variarum, praecipue Rofarii. 4./gnemizjicien- do, implendo mandatum Dei: Dilizes Domi- XVIL Oftendipoteft, in quo militis Chriftia- ui armatura confiftat, dicique, eam faiffe jam numDeum tuum extoto cordetuo & extota a- pridema S.Pauloaffignatam. dum Ephefios fic nima tüa, & proximum tuum ficut teipfum. allocutus eít: Induite vos armaturam Dei, ut .Ti & ] 5. "dpplicazdo portis mortarium ( den Merel) h Ü poffitis tare adverfus infidias diaboli. Stateer- vizolentie fibiipfi ilIate ; id quod oftendi poteft, go 1. Succincli lumbos in veritate, 2. Et induti affereado varias occafiónes, in quibus quisque feipfum vincere poteft. — Excitentur tandem loricam juftitie. 3.Etcalcezti pedes in praepa- auditores ad civitatem hanc coeleftem totis rationem Evangelii pacis. . 4. In omnibus fu- mentes/cutumfidei. 5.Etea/eam falutis, (i.e., viribus expugaandam, &, fi tempus patiatur, fpei ac fiducize in divino auxilio) & g/adium demonítretur breviter praeftantia & opulentia dictze civitatis. Spiritus, quod eft verbumDei. Excitentur pro- inde auditoresad dictam armaturam affi umene X XIV. Oftendi poterit, quam verum fit, quod dam, eaque paulofufius per parte s explicetur, Seneca aliique multi fapientes dixerunt: quod XVIIl. Poteft explicari, quis commeatus fcilicet imperare fibi maximum fit imperium. Jog*34 | ;Regj?v militi chriftiano fit neceffarius, nimirum il- Eum in finem affumatur pro medio termino le cibus, quo Chriftus ufus eft, dum dixit: aliud quodpiam celebre effatum, quo dixit: Cibus meus eft, ut faciam volunta Rex eft, qui metuit nihil: Rexeft, quique cu- tem ejus, qui mifit me, ut perficia in opus ejus. Often- pitnihil: Hocregnum fibi quisque dat. Often- datur ergo r.quam Zozur fit commeatus ifte, datur ergo ab initio, quam nullus ex terrenis utpote quem San&iin cceelis omnibus aliis de- - Regibus hzec duo capita, inter medias etiam liciis praeferunt. 2. Quam paratus, cum vo- opes & delicias, poffideat, ita ut Salomon ipfe, luntas Dei fem per adimpleri poffit. 3. Quam quo nullusfelicior unquam extitit, fateri coa- Jolzdus, cum nihil 2eque confortet ad omnia &usfit, fe in omnibus , quze poffederat, nil nifi vanitatem & aflli&tionem reperiffe. . Deinde onera, & adverfitates fortiter perferendas, quam voluntas Dei. Excitentur proinde pariter oftendatur, quam perfe&te hzec duo ca«- auditores, ut hunc commeatum in pecto- R. P. Lohn, Bibl, Man. T'om. I, Nnn nun 2 T1s 836 Bäälinthez;æk Manualis Concionatorim gii ris fui facculorecondant. & fuotempore f& per Qui fe volet effe potentem, Boethius 5 ) 1 | .QVIII-. Animos dometilleferoces, de coníio eundem reficere non omittant. Nec vi&ta libidine colla Philof. l. XIX. PoteftMircthecion offerri auditoribus, a. mie- uo fein cafu debilitatis aut pufillanimitatis Foedis fubmittat habenis. tfo- s. Etenim licet Indica longe voborent, in quo loco capfulze mufco plene fit exemplum Chrifti. In prima capfula primum Tellus tua juratremiícat, motivum, fcilicet Dezpra/eztia, qua S. Anto- Et ferviat ultima Thule; Tamen atras pellere curas, nius ad pagnam animatus eft. In z. Dei ad;uto- jbt99 yium; quo S.David &S.Paulus ufi funt: fiDeus Miferasque fugare querelas, Y 24' Non pofie, potentia non elt. pro nobis; quis contra nos? [n3. Juvameuti in Baptifmo przeftiti recordatio: quo S. Chry- . IX. Re&e olim veteres fortitudinem per (oftomus fuos Chriftianos inunxit, dicens : Ex- rupem in mari confiftentem depinxerunt, ad- juncto Epiphonemate: Eadem fempef; aut: ere vires, fortiter dimica, atrociter in przelio concerta. Confidera pactum, conditionem at- Nec flumine nec flamine l?edor. tende,militiam nofce. Patctum quod fpopondi- De utilitate.- fti: conditionem, quaacceffifti: militiam, cui 'nomen dedifti. In 4. Ponderatio imbecillitatis X. Nullum malum elt, quod ferre fortis non Drex. i& Boftilis: quaiteram S.Antonius ufus eft, hinc queat: Hinc Democritus , quidnam fortitud O Rofc p- I. C 1 3- Süa' (- dixit adfuos: Daemon ficut paffer irretitus te- pendia minuit. efficeret, interrogatus, optime refpondit: Dif- netur & conftringitur a Chrifto. 'Chriftiani er- XI. Dextera eft Deus, telumque miffile im- 'lbïd. goChrifto nixi,dz2emonem timeant,fed rideant. perterritis. a.Tim.4. Ín 5. Preraii [pes &? maguitudo ; quo S. Paulus Tbid.Vita v. 7- ufüs eft: Bonum certamen certavi &c. de re- - XIL.Honefta mors forti vita altera eft. XIII. Qaidam ex prifcis Patribus ad aeftum PP* v. 2 Hebr. 12-]iquo depofita eft mihi corona juftitie. Imo folis declinandum fecedens, cum in vicinam ipfe Chriftus, dum propofito fibi gaudio fufti- -nuit crucem. VideFabr. in conc. 1. pro Do- fpecum feceffiffet, ibique leonem reperiff«t, fugienti dixit: Quidrugis, mi paterfamilias, *Amin. I. Quadr.f.. . XHI. fat ambobus hic fpatii eft. . Quod fi tibi di- fpliceam, exi, & abi, quo vis, ego te melior - MISCE LLANEAo fum ; Imago Dei füm ; tu bellua es. JDe matura fovtitudinis. XIV. Habet hoc in fe geaerofus animus , Seneca Platarch. T. eomenes, cum Sophiftam quondam de quod concitatur ad honefta. Neminem excel- P 39- c naturafortitudinis differentem audiret, liiagenii virum humilia delectant & fordida. iü Lacon. , &, quià non adeo attentus erat, ab aliquo re- "Magnarum rerum fpecies ad fe vocat, & ex- rehenderetur, refpondit, ineptum effe quen- tollit. Quemadmodum flamma furgit in re- &um,, jacere ac deprimi non poteft magis, 'dam de fortitadine magnificis uti verbis, qui ipfe nihil fortiter unquam gefferit. quam quiefcere; ita nofler animus in motu eft, Plut. in IL Cum Antonius cum Caefare claffe confli- 'eo mobilior & attuofior, quo vehementior fue- vita Àn- rit. Sed felix, qui ad meliora hunc impetum ton. gere pararet, quidam Tribunus militum illi $. Thor pretereunti corpus multis cicatricibus infigni- dedit. Ponet fe extra jus ditionemque fortu- 4 lent, tum oftendens dixit: OImperator, cur his vul- n2 : fecunda temperabit, adverfa comminuet, d. g, 6341 neribus, aut huic gladio parum fidis, inque li- aliis admiranda defpiciet. Magni animi eft gnis fragilibus fpem refponis? Phoenices & magna cohtemnere, acmediocria malle, quam nimia. g JEgyptii claffe pugnent, nobis Romanis ter- ram da, in qua coufüevimus, vel hoftem vin- XV.Quando Moyfes marinos flu&us virga cere, vel mortem oppetere. -percuffit, Deus interea hoftes reliquos fubmer- fit, & Ifraelitas fervavit; fic, fi homo facit,quod Fiorileg. IlI. Cum Epaminondas contra Lacedaemo- P. 3. mes pugnare cogitaret, & milites, quia cafu infeeft, & lluctusinquietos fuarum paffionum fella, cui Dux infederat, fracta erat, malum coercet; Deus non omittet ipium contra re- liquos hoftes defendere. omem caperent, dixit: Bonum potius hoc omem effe, quo Dii innuerent, non feden- dum fed ftandum effe forti & generofo - De dignitate. -.;Quci "XVL Tunc Dei fervus maxime vincit, cum L. r. de & militi. Dbid. . 1V. Alexander Magnus, audiens, Darium vi&us eft; atque adeo ut recie vincat, ante Civit.Dei Lj LJ -cum ingenti nümero militum appropinquare, vinci oportet. refpondit, coquura & lanionem fibi ab ovibus .. XVII. Nobile vincendi ftudium, patientia: non timere, cum unus vincit, N Jlup.us poffit totam gre- Qui patitur:. fi vis vincere, difce pati. 'gem fugare. Sen. ep. "* V. Turpee ft cedere :oneri, lu&ari cum offi- XVIHIIL. S. Joannes ait, byífinum efle jufti- Gran. in y c2. ad Lu- cio, quod femel recepifti. Non eft virfortis & ficationesSan&torum : quia, ficutbyffus fragi- fylva fol. 9. p cil. ftrenuus, qui laborem fugit. ]is quidem & vilis herba eft, artetamen & mul- *? Idem ep. VI. Primum argumentum compofitze men- tolabore contu/a atque concocta in pretiofam Pfaï g( 2.; tis puto, poffe confiftere, & fecum morari. byífum evad:it; ita quantumcunque vilis & LR carnalis fit homo, per frequentem tamen fui ldem. VII. Non quia difficilia funt, multa non Pml "T audemus : fed quia difficilia videntur, non au- contufionem & victoriam fpiritualis & coram Deo pretiofus evadet. dgmus. AIX. Pfov ! t Y l5 a Tiulus LXIL.. Gaudium, 337 BOethïus deconfol EI: 500, AIX. Quaxh fint diaboli viri fortes invifi , Nec vanos hortet ftrepitus. hilof | " quam vero carni molles & voluptarii, Pha- 3. te. rao,quiejus typus eft, indicavit, dum maícu- XXI. Cum Samuel ,'Saulem in Regem in- o, , ungere volens, convivio eum excepit, circa lcs filiorum Itraelinterfici, foeminas autem re- finem menfze armum, quem de induftria pro fervari juffi ; ficenim, quemadmodum Orige- ipfofervari praeceperat, appofuit, ut eo fa&to nes ait, etiam diabolus virilem hominis par- tem, id eft rationem, cu fignificaret, Regem przecipue in fortitudineLib 6. pit extiriguere, car- eminere debere, & cordis magnitudine; unde antiquit,. nem vero & opera illius vivere. Jofephus armum partem five portionem re- ^ * | job. & 39. XX. Effigies hominis generofi eft equus a V. 24. ]obo deícrip&us: terram ungula fodit, exul- galem vocat. q $. X tat audacter,in occurfum pergitarmatis , con- AXIOMA T A. ! temait pavorem, nec ceditgladio, fuper ipfum . fonabit pharetra , vibrabit hafta & clypeus. s Ta ntum proficies, quantum tibi vim in- Thomas Fervens & fremens forbet terram, nec repu- i tuletis. Kemp ]. LO . de Imit. tat tubae fonare clangorem. Ubi audierit buc- II. Imperarefibi maximum imperium. 'cinam, dicit, vah! procul odoratur bellum, II Rex eft, qui metuit nihil: Rex eft, qui-* ?3 Q Drec f exhortationem ducum, & ululatum exerci- que cupit nihil: hoc regnu:n fib 1 Senec, in p Mp | — tus. Et, ut Poeta canit: i qpisque dat. ^1954 PO XW " Si qua fonum procul arma dederunt, AUTHORE S. l i, " . Stare loco nefcit, micat auribus , & tremit I. Ludovicus de Ponte. to.2. tr. 4. c. a. artus, II. Jeremias Drexelius in Rofis. p. 1. c. 13. . Ti Vila . Colle&umque premens volvit fub naribus I!l, Bernardus Rofignolius|. 4. c. 29. ignem.. , m PP- Primus & ire viam, 1V.Nicolaus Lancizius opufc. 4. c.28. & fluvios tentare mi- V.Petrus Sanchez in regno Dei. p. 6. c. 9. , naces VI. Joannes Bufzeusin Viridario. V. eod. T A?det , &ignotofefe committere ;Pontov. Vli. Jacobus Alyarez, to. 2.]. 3. p. 2. $. x. l EE O um , OO i X v X f.xvp-——-. li AE C n TITULUS LXI , Senet .99 GAUDIUM. $. I. tabit anima mea in Deo meo.; Qui induit m:eþfal. Ót. QUOAD ESS veftimento falutis, & indo : ENTIAM, mento juftitize Cir- V. Io. cumdedit me, quafi fponfum decoratum CO-. - Dejïgitia. YOona , 1 fuis. & qugfi fpxonfam ornatam mqni/libus g; S. Thom. ft affeGio animi , alicujus przefenti boni V. Gaudete, & exultate, quoniam mer- Matthe 5' 4. fent.. opinione concepta. Vel, utS. Thomas ces veftra copiofa eft in coelis. V. I2, f dift. 94. l. Cognovi, quod non effet mbliü*s, nifi Ecclef. . jl 9.3. 3. I, vult, eft paffio concupifcibilis, proveni- Letari, & facere bene in vita fua. V.12. r UE ensex perfe&ionisappetitze conjun&ione, fe- cundum interiorem apprehenfionem fenfus VII. Vade ergo, & comede in lzetitia pa-TIbid. c, 9 . vel intellectus. Volunt aut nem tuum & bibe cum gaudio vinum tuum, v. 7. a aliqui gau- quia placent Deo opera tua. dium per hoc a lzetitia diftingui, quod lzetitia VIIT. Non eft oble&amentum fit hilaritas extrinfecus apparens ; gaudium OKH fdpe'r Cordis Eccl. 49. d gaudium. V. i9. d fit hilaritas intra animum conclgfa. IX. Servite Doiino in lztit la Divifo ja: introite in Pf.9o,v.2. confpectu ejusin exultatione. II. Dividitur z. in Zozum & malum ; quo- Utzlitas, - rum illud dehonefto & licito ; hoc de inhane- ; X. Cor gaudens exhilarat faciem : in Io- Prov. I5.- 19 fto &illicito obje&o, concipitur. tore animi dejic;itur Spiritus. V. 13. ivit.DEi [ IlI. Dividitur 2. in gaudium fpirituale & / 6 2b - fenfibile; ex quibus prius de rebus fpirituali- $ III. bus & codleftibus oritur: pofterius vero ex ob- EX S. PATRIBUS. je&tis fenfu perceptibilibus hauritur. — Qualitas. II. L E gaüdium, quod non datur im . nn n eis, qui te gratis colunt. .l lva fOIr ! EX S. SCRIPTURA.- l 9. COR*&'—» fetf. ^ Qualitas. " li. Illud eft verum ac fummum gaudium, L quod non de creatura fed de creatore, conci- $. Bern. Pfal: ar. V. ld. pr setamini in Domino; & exultate jufti, pitur ; quod, cum acceperis , nemo tollet 3 inferm. & gloriamini omnes recti corde. II. Gaudete in Domino fem te, cui aliunde comparata omnis jucunditas Ifþil.4.v.'4. * per, iterum di- moeror eft , omnis fuavitas dolor eft, omne co, gaudete. dulce amarum eft, omne pulchrum foedum eft, Ill. Secura meus quafi juge convivium. omne y. 15* ftum eft, poftrémo , quod dele&a'reïpoteit, mole- * IV. Gaudens gaudgbo in Domino; & exul- Nnn nn 3 A. —— ^ Bibliotkecze Manualis Concionatorig $ Ó $ L] fil. be j Riem in III. Dedifti lzeti'iam in corde meo. Non III. Habe bonain confcientiam & habebis L.2.c. 6; o cit. verf. (impL:citer dixit: dedifti gaudium: fed in cor- . femper lzetitiam. per a U4u 1V. Noli lzetari , nifi cum benefeceris. ]bid. la de meo, id eft, non in externis rebus lzetitia ifta exiftit,qualis eft iftarum rerum faecularium V. Juftorum lztitia de Deo, & in Deo eft, Ibid. $.2 " acfluxarum ; nam hzec lzetitia noncordis, fed & gaudium eorum de veritate. T jf folorum oculorum eft. VI. Excedunt fpirituales con folatïdnes 0- L. 2. c.1o. t S. Aug. mnes mundi delicias & carnis voluptates ; .. x' IV. Bonum tuum quzre, o anima , eft enim nam omnes delicize mundanse aut vanze funt, p in P.102- bonum aliud alteri, & omnes creaturae ha- pat bentbonum quoddam fuum. Qusere tuum bo- aut turpes; fpirituales vero delicize folze ju- re num. Quidergo de- cundze, & honeftze, ex virtutibus progenitze &t num , hoceft, füummum bo bonum eft? funt & Ld eft , cui füummum bonum; & a Deo puris mentibus infufze. fan&i L. 3. €. 1e. J infer'ora bona, quze aliis & aliis bona funt; VII. Invenient fuaviffimam Spiritus Lj e petori quid bonum eft, nifiimplere ventrem , confolationem , qui pro arpore tuo omnem bat carnalem abjecerint confolationem. carere indigentia , dormire, geftire, vivere, fa- VIII. Vanum eft, & breve, omnehumanum L.2. c.16. fj numeffe,generare? talemtu bonum quzeris , u cohzeres Chrifti? quid gaudes , quia focius es folatium: beatum & verumfolatium, quod in- 9* ** Qb tus a veritate percipitur. e pecoris? erige fpem tuam ad Deum, bonum ]X. Si reGe fapis, & in veritate afpicis, nun- L.3.c.39» &. Bern. bonorum omnium. e t V. Nullum majus fignum inhabitantis Spi- quam debes propter adverfa tam dejecte con- Thii.1 ap. Fabr. conc.2. in ritus eft, quam lzetitia fpiritualis. . triftari , fed magis gaudere & gratias agere ; f L fat Pent. Fer. 5. VI. Nihil ita propri e quendam in terris re- imo hoc unum reputare gaudium, quod afflif Idem f.1x rzefentat coeleftis habitationis ftatum, ficut gens te doloribus non parcam tibi. tot in Cant. alacritas benedicentium Deum. X. Utinam fictecum effet, &ad hoc perve- L. a €.32» 2. Re S. Bafil. VIL. Cujusmodi eft gaudium, quodeft in niffes , ut tuiipfius amator non effes , fed ad nu- t tum meum pareftares, & ejus , quem tibi pree- interrog. Domino? & quid eft, quod facientes gaudere vt 193. i» debemus? in his, quae fecundum mand«tum pofui , Patris, tunc mihi valde placeres , & to- Sulpit in leg- b/eV- D omini fiuntgaudere, eftin Domino gaudere. ta vita tua in gaudio & pace tranfiret, viti tii S. Aug.f.- XI. Ecce Deus meus & omnia, quid volo L. s. e.34. 80. de SS. VIII. Scimus, fratres, quod omnis homo amplius, & quid felicius defiderare poffura ? 3« t- 1 gaudere defiderat, fed non omnesibi quzeruat ü audium, ibi oportet inquiri. TTe fiquidem przefente jucunda funt omnia, te *Idemv. IX. Qui vult gaudere de fe, triftis eft : qui autem abfente faftidiunt cunéta. Tu facis cor tranquillum, & pacem magnam, leetitiam- , autem de Deo gaudere vult, femper g a"de- bit , quia Deus fempiternus eft.- que feftivam. ; XII. O quando veniet hzec beata & defide- Ibid. $. 5. Lym ], Ut ilitas. rabilis hora , uttua me faties praefentia , & fis. apoplit, Hug. X .Secura mens quafijuge convivium : jug €, mihi omnia in omnibus! $.1p. Card. in « e. 5 id eft, continuum & feftivum convivium, quia $. V. & Prov. mens, qua fine cura eft, femper eftin gaudio, EXEM PLA. &eterni convivii jarn przefentit odorem. Qu Pavlus de fe ipfo faffus eft: Reþletuslä. Cor. 7. Tà! Neceffitas. LG of $. Greg. XI. Effe fine delectatione anima nunquam * fur confolatione , fuperabundo gaudio MELL ; li, » 0. IDOT, in omni tribulatione noftra. »" €. . poteft; nam aut infimis dele&atur, aut fgx'n- Il. S. Romualdus, licet exaperanti cordis Engelgr. Ini$. Gaudium mdlum. gaudio vim lacrymarum fuudens , vultu ta- fer. 3. acchan, men adeo lzeto femper erat , ut iutuentes ex- * LJ q S.Auguf. XI[ Profpera hujus mundiafperitatem ha- hilararet. o in Pf. 36. bent veram , jucunditatem falfam ; certum do- 1lL S. Hieronymusin folitudine tantis gau- S. Hier. fj Jorem , incertam voluptatem: durum labo- . . eD. 9. ad R diis affluebat, ut ipfe fcriberet Euftochio t2 rem, timidam quietem : rem plenam miferize, Ipfe mihi teftis eft Dominus, poft multas la. Eu&'och.- fpem beatitudinis inanem. chrymas, poft cóelo inhsrentes oculos, S. .Hïer. XIII. Licetin modum ftagni fufum aequor, nonnunquam mihi videbar inter effe agmini- ba € d n ad Helio a, arrideat, intus inclufum eft periculum , intus bus Angelorum. eft hoftis : tranquillitas ifta , tempeftas elt. IV. S. Scholaftica tantis afflaebat gaudiis , Engelgr. S. Greg. XIV. Jure reítat, ut, quot prius in mundo ut diceret, fi dulcedo, quam Deus abfcondit' * Vit.] 4 in moral. ;* - olumes habuimusgaudia , tot deipfo poft- 6 1 t l fervis fuis , cognita effet, mundus non caperet modum cogamur fentire tormenta. eos , qui Deo fervire vellent. lt Ídem. XV. Dignum eft, ut in fefemper homo moe- V. B. Maria Magdalena de Urtinis Novitiis Tbid. rorem inveniat, qui derelicto creatore gau- praefe&a , fi fuas fubditas ridere cerneret, dice- Vih lt dium in fe quzerebat. re folebat: Ridete, filize mece, ridete, quia ju- IV. fta gaudendi caufa eft, quod mundi fluctibus p $ ereptze in hoc portu fecuri(fimo vivatis. EX LIBELLO DE IMITATIONE ' VI. S. Antonius femper erat lzetus , ita ut a S, Atham, b RISTI. reliquis monachis ex vultus hilaritate cogno- in vita. udebis femper vefpere, fi diem infu- fceretur. Hl& SOC 1 c.25 l. Ga mas fruétuofe. VII. Apollonius ad faos verba faciens di- Lyræus, p'zoly R Iä AXf L.2 c.4. IL. Si et gaudium in mundo, hoc utique " cebat: Triftentürgentiles, Judei, & alii infi- in apopht. / W $- 2- deles; jufti vero, qui fpe viva cceleftia bona "* 8340« Lj Ppïüdet puri cordis þo'mo. ,exfpe&tant, laetentur, & ecxultent. VIH. « N ditulus LXIL Gaudium. 839 khzqg Ibid, T -: VIII. Abbas Apollo; qui ad quingentos ha- VIL Joannes Berkman äam femper oris Vita. p. li, bebat diícipulos, fic eos inftituebat, ut fem- hilaritatem. alacritatemque praefeferebat, ut 9?: 993- per effent alacres & lzeti, ita ut nullam fimi- ; li G. lem latitiam in terris videre effet. s eum aliqui S. Hilarium, alii S. Lzetum facete appellarent. Dicebat, nefcire fe, quid fit me-; IX. S. Pachomius in corpore fuppliciis & lancholia, aut melancholicum effe, ]n facto . le Lu'2. C,Ie. l in ediis exhaufto miram prze fe ferebat hilari- quotidie orabat pro letitia , Tbid. tranda. Spiritus impe- . X. S.Bernardus tanta femper lzetitia afllue- bat, ut ea non modicum ei fcrupulum injice- ret; nam jucundius fibi vivere videbatur in $. VIL SIMILITUDINES. eremo, quam in fzeculo vixiífet. N H L-. M Tbid. - XI. S. Francifcus Seraphicus fuze Familize uD wiall'€ ta s. Religiofis affiduo hanc lxtitiam commenda- l. Gicat accidenseft, quod adeft & abeft prae- Hu. Card, lLa of bat, utpote per quam ipfe femultum adverfus ^ terífub je&i corruptionem ; ita praefens in c.12. ] l,o fpiritum acedige juvari adverterat. Hinc fi unum fubtriftem confpexit, vehementer eum tribulatio & seruma adeft & abeft przeter ju- * !?V- fti contriftationem & conturbationem. 1^ objurgavit, dicens: Oportet eos, qui mnndo, ILSicut iguis & aqua fimul effe non poffunt; S. Bern, '3. 628 carni , dzemoni, non vero Deo , ferviunt, effe fic fpirituales & carnales delicize in eo epit. triftes, non autem Fratrem minorem. non compatiuntur. dem fe : Abid.r. XIL. Godofridus Peroneníis S. Bernardi di- HI. Sicut coelum altius eft nubibus ac plu- S. Chryf. . fcipulus, cum ad initium fux converfionis viis; cum nubibus obducitur, pati putatur, nom,. E 6- tanto moerore obrueretur, ut diceret, fe per r . inep. ad totam amplius vitam lzetum non futurum, S. fed non patitur; fic & nos, etiamfi putamu Hebr, Lg ;.;z. pati, nihil patimur, id eft, quafi nubibus ob- Bernardo pro ipfo orante, usque adeo ere&us duci putamur, fed non triftamur. eft, ut diceret, fead mortem usque hilarem vitam tracturum. IV.Sicutnon propterea malas fegetes nega- S. Ambr. . de axulpit. in mus, quia intermixt tam fterilem avenam ha- of XIII. De S. Martino fcribit Severus Sulpi- bet; fic nec beatze meffem confcientize nega !cO' c' 5. JATE( vità. ^ tius, eum nunquam moeftum vifum. fuiffe, re convenit, licet acerbus dolor interpellet, - d fed femper pacatum, quietum, «& compofi- cum loli amarit - tum. ducatur. ud*o frumenti fuavitate ob- V. Sicatfonti non deefthumor femper ex eo Plutarch; 5 e VIO fcatens; fic probo viro femper adeft gaudiumi, 1 moral. EXEMPLA DOMESTICA. ! ;et;iamü rgs' externae mutentur. j Ibidi so 5- L&ræus I, SL.Igti*atïus & ipfe femper lzetus ärä*t, & Utrilitas. apopht. fuos ad fimilem lzetitiam excitabat, di- a o'.gno cere folitus, non minus miraculum cenfendum VI. Sicut primus orbis coeleftis fecund'-um Ludovic, movet, & fecundus tertium, atque alios ; ranat, effe; moeftum deprehendere virum religiofam, ita hoc in loco vis intellizendi movet volun- loc. com, . quialiud nil quzerat, nifi Deum, quam mi- 44 tatem, voluntas appetitum, appetitus vero 3 Cor.t randum, deprehendere lzetum aliquem, qui carnem propter mag nam inter fe virium ha- Yb omnia alia queerit praeter Deum. rum conjunctionem. Ibid, ^ Il CumFrancifcus Cofterus adhuc Tiro ad VII. Sicut mel non modoin fe dulce eft, fed Rodriq. rifum mire proclivis effet, S. Ignatius eidem Pngelt, rebus etiam infipidis dulcedinem fuam imper- P-?: tr. 6. fet. 3 dixit : Francifce, audio tefemperridere. Cum- tit: ficinternum (confcientize praefertim) gau- ^ ^ Bacchatt, ' que illedeje&is ocuiis acrem reprehenfionern dium noninodo fibi fuave & dalce e M exípectaret, fubjecit S. Pater: & ego dico tibi, ftfed etiam amara quaeque poffelfori .dul-corat.; $, Hiet, fili mi, utrideas, &gaudeas in Domino, quia o 0. Religiofus nullas habet caufas moeftitize, rnul- | Gaudium mä/z;m. Eu&OChv' tas vero loetitioe. - III. Bellarminus Cardinalis de feipfb fate-. VI. Sicut damnatis ad mortem ne&gäibu?s, Engeïäf- er » nec potus, necfomnus, autaliud quidpiam de- batur: Cum effem Religiofus, nefciebam, quid ledabile internum gaudium creare poteft, Bacchan. in vita effettriftitia quia mortis imminentis terror ob oculos fem- quid fit lzetitia. ; factus Cgrdinalis nefcio, Pngelp? Vita.1.2. per veratur; ita multo minus fincerum gau- ; IV.P.Petrus Fabertutius exiftimabatad 12e- dium illorum ineffe poteft mentibus, qui fen- * 1v titiamnimiam,quam triftitiam defle&tere,quod tentiam mortis internze ob. peccata in hac fexcenti lateant errores, & multum a- commiffa, in animo circumferunt. gravia mororis; in illa tutiora fint omnía. fhii IX. Sicut ftultus foret, quiimmenfum eme- Tbid. Vita..e3.. V. P. Balthafar Alvarez contemplabatur tiretur Oceanum, ut inveniret; quod domi ha- Subditorum vultus, & fi quemtriftem aut ca- pite demiffo incedere advertebat, corripiebat bet; infipiens eft, qui gaudium extra fe quae- rit, quod intra fe habere poteft. - dicens,in domoDei neminem triftem effe de- X. Sicut fidicines in luCtuofa domo canere F ab. conc, bere, ideoque exceffum in lzetitia potius, quam ? . 7. inDom. , Alhah triftitia, tolerandum. z jn,c,ipifent-es increpantur, & faceffere jubentur 3. poft Pa« j Vi ita quiin hoc mundo inepte vult zaudere, me- Ícha. Hif.Soc. — VI. P. Antonius Madridius vix primo lace- rito a fapientibus & virtuofis hominibus car- p.2.l.7. ram tunicam induit, cum illico tanto gaudio pitur, & contemnitur. "us imbutus eft, ut affirmare h t, in tota vita nihil XI. Sicut pifci, dum extra aquam; & bra- lbid. n. 4. ]i chio, dum extralocum füum luxatum eft, bene .liþi jucundius accidüfe. effe Bhübfiotheese Manualis Contionatorie 840 ((hrf ]u effe non poteft; ita nec fpiritui noftro, dum ex- poffibile eft, ut prfentibus quis & futuris o (htj fruatur bonis: ut & hic ventrem, & ibi men- m tra patriam eft. p gan Ibid.'n.s. XL. Sicut, fi quis menfze regize cum Damo- tem repleat: ut de deliciis tranfeat ad deli- cleaffidens, nudum gladium e feta equina pen- cias, & in utroque fzeculo primus fit. Ín S.Bel'. f-6. jotit de Afcenf. | dentem, capitique imminentem videret,omnis quem fenfam etiam S. Bernardus : Errat, ait, otn, guunt ei epularum dulcedo in fel verteretur , ita mul- omnino, fi quis cceleftem illam dulcedinem to magis impiis gladius divinze juftitize capiti huic cineri, divinum illud balfamum huic ve- neno, charifmata illa Spiritus fan&ti mifceri eorum imminens omne gaudium in moerorem r convertet poffe hujusmodi illecebris,arbitretur. Quo- modo enim ignis & aqua fimul effe non pof- . VHII. | MOTIVA. funt; fic fpirituales & carnales delicize in eo- hic. hjl dem fe non compatiuntur. Jjos 2b R« Lyrzus [. ia gaudium non parum ad gloriam Dei III. Tertium eft, ut, quo facilius e! ectionemS. Greg. ho fic, biles de-hom. 3o. tibus apopht.6. 1D, X. promovendam couducit : licut ad glo- inter fpiritaales & carnales feu fenfi in Evang. Ni . riam & Majeftatem Principis pertinet , ut fa- licias facere poffit, difcrimen earum bene ap- prehendere ftudeat, quod quidem more fuo mulos habeat cum magna alacritate eidem Qu Anony- fervientes. egregie S. Gregorius fequentibus verbis de- f£us. lL. Quza etzam ad proximum ; lucrandum zon fcribit: Hoc diitat inter delicias cordis & cor- poris, quod corporales delicize, cum non has parum juvat : ficut venatores, ut facilius ad- Tlk qnittantur a feris, viridium veftium amoenum bentur,graveiníedefiderium accendunt; cum ferisque gratum colorem alfumunt. vero avide eduntur, comedentem protinus in Rodriq. fui faftidium per fui fatietatem vertunt. At lll. Quza operationes noffvas perficit , Deo- Qu C€, P'. 2- trl 5 2 que gvatiores facit: hilarem enim datorem contra fpirituales deliciae, cumnon habentut , dilig:t Deus. in faftidio funt ; cum vero habentur, in defide- Tbid.. rio, tantoque a comedente amplius efuriun- feneca j 1V. Quia ad pevfevevantiam pluvituum con- l13 Hoc ducit : ut enim nullum violentum perpetuum tur, quanto & ab efuriente ampliuscomedun- eft; ita iis, quze cum gaudio fufcipiuntur, li- tur. Ín illis appetitus placet, experientia dif- guui guui benter etiam inlifïi;ur*. plicet; in iftis appetitus viliseft. & éxperien- volo tià magis placet. In illis appetitus faturita- $ IX tem, faturitas faftidium generat; in iftis au- E M E D I A. impl LI ; tem appetitus faturitatem, faturitas appeti- z ta bona : Íic enim jam olim S. Bernat- tum parit; augent enim fpirituales deliciae ves | iccl. I QI- V Ve 12. : dus fuafit, dicens: Vis nunquam effe defiderium in mente, dum fatiant, quia quan- f£, ! triftis? bene vive; nam Timor Domini dele- to magis eorum fapor percipitur, eo amplius fàgh [l &abit cor, & dabit lvetitiam & gaudium, & cognoícitur, quod avidius ametur, & idcir- Mur. g co non habitze amari noa poffunt, quia ea- f - longitudinem dierum. -MRttb. II. l. Humilitas: fic eni m Chriftus promifit ram faporignoratur. 1ta ille. Quibus addi Bowlr [ Y. 29. dicens: Difcite a me, quia mitis fum, & hu- poteít, quodad verum gaudium requiratur, ut sil, Viv milis corde, & invenietis requiem animabus femper haberi queat, hominemque plene fa- quo -veftris. Idem etiamFranciícoCoftero S.1gna- tiet, & invito feu contra voluntatem auferri tius fuafit, dum indubitate hilarem futurum non polfit; hzeautem conditiones, ut confide- * r fi dixit, fi humilis & obediens fuerit. ranti facile patebit, in folis fpiritualibus deli- ; I.TheH'. Ill Zerrenuorum contemptus: hinc S. Pau- ciis, utpote ex Deo imimenfo, fumme bono; 5. v.16. lus ad gaudium excitans, 14 Domino gaudere & omnipotente, reperiantur. IV. Quartum eft, ut genero fG'dütititfe vas S. Aag. | jufBt ;; . Gaudete in . Domino femper, iterum dico, gaudete. folvat ad del icias fpirituales, fpretis terrenis ! 9. cont [ Ennod. - 1V.Lacryma : qui a, quilugent, conxfolabun- guítandas; nam guftato fpiritu defipit omnis d t t càro. ld, quod S. Auguftinus expertum fe [ epilt. 15. tur, juxta Chrifti promiffum. Hinc & Enuno- L dius dixit: Apud Deum hilaritas lacrymisob- fatetur, exclamans : O quam fuave mihi fu- bito factum eft, carere fuavitatibus nugarum! tinetur, & moeror tranüt inletitiam. . X & quas amittere metus fuerat, jam dimittere gaudium erat. Ejiciebas enim eas a me veratu ASCET ;I'C A. & fumma fuavitas, ejiciebas eas, & intrabas I. uatuor funt, quae Afceta praecipue de pro eis omni voluptate dulcior, fed non car- ^*X. hac materia advertere debet, aliisque ni& (anguini ; omni luce clarior, fed homini | SThn, inulcare.Primum eft ut bene apprehendatfun- fecreto ieteriori: omni honore fuhlimior, fed ^0 4 damentum, fuper quod gaudium noftrum, ut nonfublimibusinfe. Ünde re&e hortatur S. ita dicam , inzedificari & inniti debet, quod Gregorius Nazian. Adfi t modo voluntas, ani-S. Greg.'? Te( mique propofitum, propinqua eft confolatio i n Naz. oraft. Caefarius quidem fundamentuin Ceefarius breviter his ad cives admon. z. Verbis indicavit: Verum gaudiuia non poffi- ore tuo & corde tuo: Memor fui Dei, & de- fuos. detur, nifi pax & juftitia teneatur; prima e- le&atus fum. Quid memoria paratius ? me- mor ergo efto tu quoque Dei, & delectabe- nim eft & quafi radix juftitia, fecunda páx, tentia gaudium: de juttitia nafcitur p 1 ax, ,dþ ris. Ofacilem & parabilem medicinam! O ace gaudium generatur. celerem curandi rationem ! O egregiam lm Vel $. Hier. II. Alterum eft, ut bene confideret, firmiffi- beneficii magnitudinem! non modo ani- ep. ad Ju- meque credat, quod S. Hieronymus pronun- mi deje&ionem, moeftitiamque fedat Dei fe lian, 34. receordatio , fed & delettationem affert. ciavit fequentibus verbis: Difficile, imo im- Imo *ï Titulus LXII Graiia. 84t turjs ln l .Chryt. Imo & adverfa omnia dulcia facit, tefte S. Intus habes, animus fi te non deficit ze- om, I8. Chryfoftomo; ficut enim in mare decidens uus. dej. QOP- immenfum brevis (cintilla facile deletur ; fic S. Laur, luB t - V.S. Laurentius Juftinianus ait, confulto a Juttintan, » Rif deAf Átenf. quantacunque Deum timenti allidantur, ve- Deo fa&tum effe, ut Religionis jucundit atem ap. Plat, tem Don, lutin vaftum delitize pelagus incidentia extin- abfíconderet; quoniam íi hanc homines co- l3. c.1. guuntur, atque perduntur. CR gnofcerent , futurum eífet, ut mundus plane - fcer totus exhauriretur. Ug $. XL MISCELLANEA Gaudium 1nalutn. pof dum Horaf l. 160 2ualitas. VI. Hoc bteviter expreífit Horatius, od. £, cecinit ad Damoclem alludens; ! aCQ B ll- I e&e modum comparandi verum gau- Diftri&us enfis cui fuper impia nem$, Greg Tius an- Cervice pendet, non Siculze dapes dehon, eo. Xhol. fac. dium aHignathacobus Billius fequen- aP il Tug, tibus di(tichis : Dulcem elaborabunt faporem. [üo Nilfibi concifcat, qui lzeta vivere mente, Non avium Cytharzeque cantus Atque metu vacuos geftit habere dies. Somnum reducent. de VII. Voluptas & dolor apud Jovem convi- Plato in COf Qui probus-eft, nullo qui pallet crimine, haedro, (j« cuique tiis fe laceffabant, quos cum ipfe conciliare - um Intima commiífum non ferit offa fcelus. nequiret, utrosque tandem catena adaman- tina adeo colligavit, ut alter ab altero difce- - 5 l .llle nec horrendi pav1dus tremet ore Ty- dere nequiret. Àt ranni, tüf, Millenecarrmatasin fua fata manus. Quietiam terrze fi fra&us concidat orbls, $. x ide- Obruetimpavidum vafta ruina caput.* lll Seneca AUTHORE S. Ils epxü 1. Saplenter Seneca fuo Lucilio fuadens. ( $: Hoc ante omnia fac, mi Lucili, inquit, difce .l Henricus Engelgrave in coelo empyree gaudere. Ad fumma pervenit, qui fcit, quo fer 3. Bachan. It gaudeat. Nolo tibi unquam deeffe lzetitiam ; (lr volo illam tibi domi naíci : nafcitur, fi modo À1I. Matthias Faber conc.x4 & 6. in Dom. dl* 3. poft Pafcha. eld intra teipfum fit. Caeterse hælarxtates non IHI.. Nicolaus Lyraeusin apopht S. Ignatu implent pe&us, fed frontem remittunt, le- apopht. 6. 7 ves funt, nifi forte tu judicas illum gaude— 1V. Ludovmus Granatenfis loc. commun- Mi us re, qui ridet. f. 489. S. Aug.in Ill. Dulciores funt lacryme poemtentmm, V Alphonfus Roderiquez p. 3. tr. 6. c. 2. ( Pf2l.127- quam gaudia theatrorum, ait recte S. Augu- e ftinus. ddi Horat.l.r. VI Jofephus Langius in Polyant. V. eo« IV. Navibus atque quadrigis petimus bene em. j üt epift, vivere, 1nquls, cum tamen, tefte. Horatio, "VIL. Laurentius Beyrtlinck in Theatro vi- fi .quod peus hic fit ; tze humanæ V. eodem ii je A lt äüüää&ääääääü*ä*äää& ä&ä*ä&äää&äää&ä&äääæä ll 10 TITUL US LXII. fe $ À |,j. o GRATLIA. J$, ni$ |je SI lummatlo, feu alla quæcunque acio, qua QUOAD ESSENTIAM. Deus hominem ad propriam falutem confe- fü quendaim admonet, & quantum efít de fe, m! promovet. Ethzeciterum fubdividiturin gra- TC .De]ïnztzo. .Lü tiam prevenieuteti , qua Deus hofninem im- I. ellit ad operandum ; ; &fi ubfequentem , qua 35 juvat, & cooperatur in a&ionibus; hominis j S.Thom. perfïmendls If ft quahtas quædam fupernaturahs qua 1.2.q.110. zi anima ad confequendam beatitudi- lII. Dividitur 2. in gratiam gratum f(:rze:z— d ä. 2. nem fupernaturalem promovetur, uti Zem, & gratiam gratis datam, quae primario re&e S.Thomas eandem genence fumptam in utilitatem aliorum ordmatur, cujus no- $ Greg. vem fpecies a S. Thoma referuntur; alise e- Ka otil definmt ID g drel nim ad perfe&ionem cognitionis fpectant, ut eí )os Dz'vz/'o. Fides, Sapientia, Sermo, Scientize: alize ad £ do&Grinze confirmationem, ut gratia fanitatis, e II. Dividitur 2. in Haitualem , €&? ua- operatio virtutum, Prophetia, difcretio fpi- rtuum: leti ; Prior eft habitus fupernaturahs reddens alie ad pronunciandi facultatem, n verum amicum, & Filium adoptivum Dei, ut genera linguarum , & fermonum inter- l/ realiterque juftificans. Pofterior eft pia 11- pretatio.: d R. P. Lo&n. Bibl, Man. Tam. ?A Ooo o0 IV.Di- b al " $42 Bibliothece IManuabis: Concionatorie IV. Dividitur 3. ingratiam /ufcieutem,cum VIIHI. Sufficit tibi gratia meaà, nam Viftus 2.Cor. 12, in iufirmitate perficitur. V. 9. T qua quis poteft operari, fed nunquam opera- H feit ! ütf bitur; & effcacem , cum qua operatio infalli- . IX. Gratia antem Dei fum id, quod fum, r. Cor.z. 4'/ lf biliter conneGitur. & gratia ejus in me vacua non fuit; fed ab- V. 19 d undantius illis omnibus laboravi: non ego fjj con Effetlus. gvatia. autem, fed gratia Dei mecum. X. Gratia enim falvati eftis per fidem, & E:h.2. y fiüs Luc. 7. V. Primus eft peccati remi/ffo: juxta illud hoc non ex vobis: Dei enim donum eft, non V: 8. n V. 47 Servatoris: Remittuutur ei peccata multa, ex operibus, ut ne quis glorietur. p uoniam dilexit multum. " Xl. Adjuvantes autem exhortanrur , ne in ï Clor. 6. « : 1.]oan. 3. VI. Secundus eft, /aceve zIllum adoptiv um£-89* vacuum gratiam Dei recipiatis. V» TY. ciz0p9enr p ]ar 26 amicum Dei: Ut S. Joannes teftatus eft, di- XII. Noli negligere gratiam, quae in te eft, rTxm 4 cens: Videte, qualem charitatem dedit nobis u data eft tibi per Prophetiam; cum im-Y* ^* Pater, utFilii Dei nominemur, & fimus. t 4' B 99' noï Rom. g. pofitione manuum Presbyterii. : : BRT V. IT7. VII. Tertiüus eft, triZuere ;us ad vitam eter- gi Concil bus zam : juxta teftimonium S. Pauli dicentis: ho Ipfe enim Spiritus teftimonium reddit Spiritui $, Anbr. noftro, quod fumus Filii Dei. Si autem filii, & ^ BIX haeredes, hoeredes quidem Dei, cqhæredes | EX sg-; -"þfATRI'BUs.'- | ;:.Luc. DO autem Chri(ti. 2- CO['. 4- : Gmtm babitualis. Q . VlIL Quartus eft, operamoffra veddeve mevi- T $ Ber.. V. 17 foria vite etevue : utiterum teftatus eft S. degut. u Paulus, diceas: Idem enim, quodin praefen- i stognualitas. tib, arbil, ti eft momentaneum & leve tribulationis no- . Aug. in T. la gx:atia dlfcermt iffedämþtb's*a perditis, ftrze, fupra modum in füblimitate zeternum » D quos in unum cóacervat maffa perditio- nc l?. " glorize pondus operatur in nobis. Sed & Chri- nis, ab origine dücta creationis. - ? & 1 Matth.ro.ítus idem confirmans. Quicunque, inquit, po- de SIeof. v. 42. II. Chrifti gratia, fine qua nec infantes, nec Idem- na & 3 depiqu tum dederit uni ex minimis iftis, calicem a- getate grandes,, falvi fieri poffunt, aon meri- $. Thom, quae frigidoe, tantum in nomine d » gtat. opulc, 1. I erdet mercedem fuam. iiþ?puli, non 24 tlis redditur, fed gratis datur, propter quod F [E 17. Jiïi?m con- N u S. Greg. TX.Quintus effe&us eft; pulchrztu gratiapc')fnina;un ' L35.m0r. ferre animo: nam ut S.Gregorius ait, Electo- Utilitas. co 2;0 rum anim» omue humanum genus, quod in N terraà fecundum hominem converfaturs fuaze TII. Quantum quis crefcit in gratiam,'tan-, S. Bern. pulchritudinis decore tranfcendunt. . tum in fiduciam dilatatur. s32h- Joan. 1. X. Sextus eft vztam antme conferve: juxta Cáaut. .« v. IO. ]V.Poftquam undegenitalis auxilio, fupe- $. Cypr. illud Chrifti: Ego veni, ut vitam habeant, & rioris aevi labedetería,in expiatum pectus ac l.2. ep.2. Luc.15- &dundantius habeant. Hinc & de filio pro- purum, defuper fe lumen infundit: poftquam lrorl V. 32. digo dicitur: Mortuus erat, & revixit. cclitus haufto Spiritu in novum me homi- 3 nem Nativitas fecunda reparavit, mirum in tü It modum protinus confirmare fe dubia, patere lt63 $ claufa, lucere tenebrofa, dari, quod prius dif- $u n ficile videbatur, geri poíle, quod inipoffibile ) t .EX S. SCRIPTURA; putabatur, ut effet. 15.610 Gmtiq babitualis. fe Dignuitas. 13033 eProv.t2. [. V. 2. ui bonus eft ), .hauxl'iet gratï:&n ;a Do- $i f K**x mi Oa 3 Rom. 5. 1I. Ubi autem abunda vit"'pecCät'llm', fuper- V. Majus eft opus juftificatio impii, quae ter- S. Thom, bi y. 20. minatur ad bonum zeternum divinze partici- ?--113- j abundavit & gratia, ut ficut regnavit pecca- pationis, quam creatio coeli & terrze, quzeter- * ^ tum in mortem , ita & gratia regnet per ju- fü ftitiam in vitam seternam per Jefum Ch minatur ad bonum naturae mutabilis. l3c5 E i VI. Bonum gratize unius majus eft, quam — Ibid. $1 Rom. 6 ftum Dominum noftrum. . bonum naturze totius univerfi. g I1I. Stipendia peccati mors, gratia a utei;n Y Y. 13 VH. Dei gratia non folum omnia fidera & S. Aug. noftro. Dei vita zterna in Chrifto Jefa. Domino ? " omnes coelos, verum etiam omnes Angelos, ä- ad Boe. H $4 fupergreditur. 4 » Ve Eph.4 IV. Unicui que noftrum data eft. gratiä fe- QW cundum meníuram donationis Chrifti. VIII. Donum gra tize juftificantis impium, S.Thom, & eft majus, quam donum glorize beatificantisl- fapra y.Petr.5 V. Deus fuperbis refiftit, humilibus au- MA tem dat gratiam. 3 / juftum: quia plus excedit donum gratize di- ^* f Apoc. 21. VL E gnitatem impii, qui dignus erat poena, quam l NV. go fltienti' da bo de fonte äquæ-'vitæ donum glorize dignitatem jufü, qui ex hoc U gratis. t ipfo, quod juftificatus, eft dignus gloria. IX. Quidquid aliud petitur, nihil petitur : S. Aug. Gratia a&uälg's.' non quia nulla omnino res eft, fed quia tantzein Joan. u | lbidn 8.4. a jJoan. 3. VII. Non poteft honio accipere a fe ciüid- rei comparatione, quidquid aliud conc 1 ipifci- " ss : v. 7. quam, nifi fuerit ei datum de coelo.- tur, nihil eft, K Qratia | Titulm LXIL Greatia, fu52 Cor j 843 * Gratie atualis veceffrtas. nihil poffum facere; omnia autem poffum in Jl Corls' Beda in X.-Paüper & Creditor obviaverünt fibi, te, confortante me gratia tua. dl-v. j gloff. eo utriusque illuminator eft Dominus. " Pauper IX. O vere cceleftis gratia, finequa nulla ' Ibid, eft humilis auditor: Creditor Praedicator, qui funt propria merita , nuila quoque naturz do- &Es, fibi obviant, cum in unam pietatis gratiam nareputanda. Nihil artes, nihil divitias , ni- l0 Y. $ conveniunt. Utriusque illuminator eft Domi- hil pulchritudo vel fortitudo: nihil vel inge- nus, quia nec iíte praedicat. nec ille credit fi- nium vel eloquentia valent apud te, Domine, fine gratia ? nam dona naturz bonis & malis 3 in 1 Cor, |3 ne Dei munere. Unde dicit: Sine me nihil V1 poteftis facere. communia funt, Ele&orum autem proprium S Hieron. XI. Nihil boni operis agere poteft (homo) donum eft gratia five dile&io, qua infigniti ertl L Timo 4.' ap. Lan- absque eo, qui ita conceffit liberum arbi- digni habentur vita seterna. im» Y M- j Ciz.opufc. 4. D. 99. trium, .ut fuam per fingula opera gratiam X. Tantum eminet heec gratia, ut nec do- — Ibid. non negaret. num Prophetize, nec fignorum operatio, nec quantalibet alia fpeculatio zeftimetur fine ea: Innocep, XII. Quotidiana przeftat ille praefidia, qui- ad Concil.bus nifi freti confifique nitamur, nequaquam fed nec fides, neque fpes, neque alize virtutes * humanos vincere poteritnus errores. fibi acceptze funt fine charitate & gratia. S. Ambr. XIII. Übique Domini virtus ftudiis coope- XI. O beatiffima gratia, quae pauperem fpi- Ibid. $.5 Q12.Luc humanis, ut nemo poflit zedificare fine ritu, virtatibus divitem facis, & divitem mul- ' Domino; nemo cuftodirefine Domino; nemo tis bonis hornilem corde reddis. — XlI. Obfecro, Domine S. Bern. l. quidquam incipere fine Domino. tiam in oculis tnis ; fu ; ut inveniam gra- bid,- XIV. Conatus noftri & caffi funt, fi non ad- flicit enim mihi gra- degrat.& juventur: & nulli, fi non excitentur. tia tua, czeteris non obtentis, quae deíide- - tis, Atg lib. b rat natura. l BIN 10 Ufilitat XILI. Ipfa fortitudo mea, ipfaconfilium con- — Ibid, fert & auxilium. ^ Cun&is hoftibus potentior ec dem Ó S.Le&f. | XV. eft; & fapientior univerfis fapientibus. 16.de paff. auxilio. ]u&eï inftat ;;raäcepto', qul pr?eburrit " tatur.l . oum. XIV. Magiftra eft veritas , doGrix difcipli- Ibid, " d gat, opufc. 61. XVI. Vafa namque, quze creatrix gratia nze, lumen cordis, folamen preffurze, fugatrix ié e. I... creavit, ut fint, ad triftiti»e, ablatrix timoris, nutrix devotio- cua fint. jutrix gratia replet, ne va- nis, productrixlacrymaram. Quid fum fine ea, nifi aridum lignum, & ftir ps inutilis ad eji- . : S IV. ciendqm. »- -5 D UE JEX LIBELLO DE IMITATION Cant, . m n CHRISTI. 4015 64 EXEM P L A. i l. r cr Sx fcires tOtamBibliam memoriter, & o- Il 3. mmium Philofophorum dicta, quid to- ln l. S.Abbas Pachomius ea no&e; qu2e illi ä*:Vita PP i(- tum prodeffet, finecharitate Dei & gratia? fufcepto Baptifmo primo fuit, mellitum - 1- c. s. l. 1. c.25. II. Sidederis te ad fervorem, inveniesma- rorem fibi de coelo defcendere, & in dextram j S- 1r1. gnam pacem, & fentieslevioremlaborem, pro- manum decidere, atque hanc vocem audire Ue pter Deigratiam, & virtutis amorem. vifus eft: Aperi mentis tuze oculos, Pacho- 23. .TO. III. Habebuntgratiam magnam, qui fponte mi, &agnofce in rore ifto acceptze, a Deo gra- 1 $.5 fe fubjecerint tuze fanctiffime fervituti. tize argumentum & pignus. 3- €. 53 $ IV. Fili pretiofa eft gratia mea, non patitur. II. S. Maria Oegniacen(is; cum infans qui- Vitalar. » I fe mifceri extraneis rebus, . nec confolationi- dam exorcifmisad baptismum pararetur, vi-* 4 er.s , Thom busterris. Abjicere ergo oportet omnia im- dit ddemonem ab eodem fugientem; ac dein- u N pedimenta gra ci-;: 9' t;iæ,' fi optas ejus in:fuüoneml N i de, cum primum facris undis tinétus effet, Spi- T fufcipere. ritum fan&um vifibili fpecie in ejus animam, ;. 3. €. 54 V.Fili, diligenter advert e motrus naturze & cum innumera beatarum mentium corona in- i gratize, quia valde contrarie & fubtiliter mo- " " " Ihid, gredientem. ventur, & vix, nifi a fpirituali & intime illu- JILI. Chriftus, cum ali qu.ando S. Catharinæ Platus1.y. K5 nf minato homine dignofcuntur. Senenfi animam Palmarinze (pro qua lucran- de fat. P IKI*bid. Sd 8. VI. Hec gratia, fupernaturale lumen, &: g. 5 tif.c da plarimum ipfa laboraverat) jam beatae o- ^^ quoddam Dei fpeciale donum eft, & proprie ftendiffet,hzec verba adjecit: Quis nonomnem: " ? $ Thom, electorum fignaculum, & pignus falutis 2e- meritolaborem perferat, ut poffit lucrari tan- NT uprl ternzs, quase hominem de terrenis ad coele- at tze pulchritudinis creaturam ? j füa amanda fuftollit, &.de carnali 1V.S. Catharina Senenfis confpe&ta quon- Surius in lem efficit: f piritua- dam anima a peccatis pura, & gratia divina Yif?, 30- ff C. $5. VII. Opus eft gratia tua, & magna gratia, p X Z exornata, tantam ei pulchritudinem. ineffe E ut vincatur natura, ad malum fem per prona dicebat, ut nullus, qui eam videret, non li- ab adolefcentia fua. bentiffime pro ea in tali ftatu confervanda n Tbid, S.4. VIII. O quam maxime mihi neceffarie eü; jjonn vitam daret. Hincipfa eorum, qui lucrandis » It 102 gratia tua, ad inchoandum bonum , ad profi- animabus fe impendebant, transeuntium ve- ciendum, & .ad perficiendum ; nam fine ea . ftigia deofculari folebat. Ooo oo 3 , . K. P. Lohn. Biblf Man. Tom. I. "e O 844 Bibfiothecee Maæ&malis Concionatorie ür $. VI. mutantur; ita homines gravi corde , & pec« at VES. catorum pondere preífi, per gratiam erigun- feti SIMILITUDIN tur, & in alios quodammodo homines mu- £a tantur. » &ur Qualitar. XI. Sicut omnis Natio, quze fu b cæïo eft, Engelgr. om.2. illuftratur afole; ita Deus usquequaque gra- p,(ch. Anonytan. . Si cut effentia proprietatum ; ita gratïa ha- ? bituum fupernaturalium , id eft, virtu- tix fuze radios diffundit, & per eam corda $. 1. tum infufarum radix eft. illaminat. j Fabef Lampart. hris arboribus, X1L Sicut pater amat filium, quia ejus caro de prae- lL. Sicut hortus regius, pulc conc.3.im | & fru&ibus optimis plenus, tum fapore & o- & fanguis eft, ejusque nomen formam, & mo- Dom. / d& Í ftant.gra- tiae, dore fuo, tum jucunditate & pulchritudine fua res repraefentat, ita Deus amat hominem ju- Peat, vj ftum, uti filium, quia ejus gratiaminfehabet, : c.j .34. mirificam cun&tis fenfibus dele&tationem & $. Dert, tecreationem affert; itagratiatum fua excel- ejgsque moribus fe accommodat. fem. 77. ht lentia ac pulchritudine, tum praeftantiffimis, &i L 4 & fl quas generat, virtutum arboribus, & fru&ti- ngnzta $. bus, fummam Deo & Sanctis a fpicientibus Lampatt. ter XIII. Sicut fi quem Rex aliquis ita dilige- de grat. far complacentiam & dele&ationem parit. re poffet, ut non regia folum ornamenta o 7 €. I7* tü Ne:cejïta:v. ferret, fed mores etiam & fenfa regii pectoris g transfunderet; infuper fuo illum fpiritu af- tin flans, datet ei non alia, quam fuamet Regis de nat. S.Augl . HI Sicut oculus corporis, etiam pleniffi- me fanus, nifi condore lucis adjutus, non po- anima vivere, talis merito feliciffimus, o- idin 5b DEU teft cernere; fic homo etiam perfectiffime ju- mnique honore digniffimus affirmaretur; ita int. C cum per gratiam in Deo vivamus, movea- ftificatus, nifi luce divinze gratize juvetur, non Y oteít re&e vivere. mur, & fimus, merito fumrma nobis digqi;as P ( Lud. ]V. Sicut parvulus, cui amplum a paren- acceffiffe credenda eft. loftas Gran.loc.. XIV. Sicat primus homo conditus eft a d S. Hier. j écomimm. tibus, patrimonium reli&um eft , tutore eget, ap.Lam- 6400 4 f. 742. non propter indigentiam opum, fed propter imaginem & fimilitudinem Dei; ita in fecun- att. c.29. bonum ufum earundem, fic homo juftus eget da regeneratione, quicunque Spiritum fau- de grat. affiftentia Spiritus fan&i non propter indi- &um tuerit confecutus , obfignatur ab eo, & hi .gentiam gratize, fed ut ea bene uti queat. figuram conditoris accipit. p WMarchant * ^ X. Sicut Apodes aves, ubi femel terram XV. Sicut femen eft aliqui d fru&us, quod Idem. c. c D $ Hort E fine pedibus funt ( unde in fua virtutetotum fru&tum & arborem con- «s e le&. ' attigerint, quia quafi )u à Apodes v * ocantur ) .n on.poffunt fe amplius tinet; ita gratia aliquid Dei eít, ac fuo. modo elevare, ni fivento flante, easqueelevante; ita o in peccatum cecidit, feipfum ^continet omnia, quae in Deo funt. X oftquam hom ^ erigere non po t eft, nifi Spiritun fancti flamine, $. VIL. $ Cf gratiaque adjutus, j ad MOTIYV A. Tim.hom. : ]. 610 t Utilitas. A'd gmtïam ä*]li?ll(l?lä/l?ü Q« confer- $ $. Chryf. . VI.Sicut turpitudo nuditatis Veftimento t&- van äm. ( Matth.27. itur;ita naturalia mala carnis noftrae prae- Chryf in ceptis & gratia divina teguntur. L. AJeceffitas ; nam ficut navis fra&o guber- Matth.21. Pfal 102. VII. Sicut fol tenebras fugat ; ita gratiä naculo illac ducitur, ubi tempeftas vo- ho. 37. L ica. y, 12. Hinc S. David luerit; fic & homo, divinze gratize auxilio per- $, ult, | "peccatum ex anima pellit. M dicit: Quantum diftat Ortus ab Occidente, dito per peccatum, agit, quod non vult, feu Idemin c. - longe fecit a nobis iniquitates noftras. - quo diabolus ipfum rapit. Et iterum ficut 19.Matth. terra non germinat, nili pluvias fufceperit, de praeit. Lampatt. — V'i]T. Sicut agricoloe furculos, quos trans- plantare vol unt, colligatos in aqua aut rore nec pluvia fructificat fine terra; ita nec gra- gïat. C.I Ii confervant ; fic Deus cuftodit animas Jufto- tia fme voluntatealiquid operatur, nec volun- SAugH tas fine grat/a aliquid poteít, ut re&e S.Chry- | debpt, - rum, quos in coelo vult arbqri vitae zeternze 4 ferere. P foftomus difcurrit. pval, T S. Chryf. in IX. Sicut fi quis fen ixcul-utn quendam foeda II. Uzilites: Si enim divitize temporales Anonyg. hom.'l. iü tantopere amantur ob ut'litatem, quam ha- ep. ad fcabie opertum, pefte quoque ac morbo incu-. Epho ! rabili laborantem, in fummainopia curandum bent, ad vitam temporalem commode & ju- affumens, ex templo fanum, & in flore oetatis cunde tranfigendam ; quanto magis gratia amanda & augenda eft; per quam velut fpi- conftituat, ita ut ore fplendorem, oculis jubar $ Thon, quoddam e jaculetur, & ormnes anteat formse ritualem pecuniam, gloria & vita zeterna o- $21 purpurea ínfuper chlamyde, dia- mni felicitate abundans compareatur. A l5 ag proeftantia, II Dzgz:tas:: Nam major eft dignitas per &a e ug.l. i2 ' demate, & o mni regio cultu exornet; fic ani- Virg. mam. Dei gratia e peccatis eductam, elgganï gratiam obtenta, quam ipfa diguitas Matris tem, & mire amabilem efficit. Dei; nihil enim, tefte S. Auguítino, materna Lud. de ; N Ponte in . X. Sicut per trochleam ingentia pondera, propinquitas Marie profuiffet, nifi felicius eador, Cant. faxa, trunci, magna vafa &c. fubito in aera Chriftum corde, quam carne geftaffet. Á nyt: .3' cn 8- CCi- attolluntur, & velutin fublimiorem naturam ^ .IV. ;7uczmdg'tas: Sienimtam jucundus a dit - fütulus LXIE. Gratia. m h. 845 J« dit labor agricolis, femen materiale in ter- rigamus, & Aminimam ejus pärtem, toto li. Yam jacientibus; quantam lotitiam afferet univerfi imperio majorem effe creda- Imnus. femen gratize , quod in gloriam, & quidem eft, Enge!gr, i — tantam crefcet, in a nimam hominis conje- / IIL. Tertium eü;, ut fe legitime difþ-onere S. Thom, Y- 0m &um ? fciatad gratiam: qua dere fic loquitnr S. Tho- opufc. ór. t Paf | KL [ $ VIIL mas: Bonum eft diffufivum fui ; fed (icut ^ !7 M E D I A. fol lucet femper, non femperilluminat: ignis »am Faher calet femper, fed non femper calefacit, nifi l0« ConC, H n Don, ] "d eundem fiuem. - difpofitum ; fic Deus effluit, fed non influit, LJUs Pat, 3. Petr. 5. nifi recipienti & diípofito ( quze difpofitio eft et, [ V.5 L Hu Uülitas: nam , ut Deus fup'ïerbisfe- converfio animze ad Deum per potentias.) fiftit, ità humilibus dat gratiam. Verum Deus fine menfura effluit, fed cam ? [ S. Bern. II Zzmor [aucus : ita S. Bernardus fua- l ferm. 77- menfura recipitur. Hinc & S. Auguftinus di- S. Aug. fit, dicens: In veritate didici, nihil eque xit: Defiderando , o ho in efficax effe ad gratiam promerendam , reti- ut implearis. : Ino, capax em,cer.is ; gr..4. L nendam, & recuperandam, quam fi omni s. inpi, tempore coram Deo inveniaris, non altum IV. Quartum eft, ut cooperari gratize fe- Gerfon, of- ( gni, | duloftudeat; nam, utadvertit Gerfon, ple-tr.depac- tIS C [7 fapere, fed timere; ficut fcriptum eft: Bea- . ad- tushomo, qui femper eít pavidus. Time er- rumque fit jufto Dei judicio, ut, qui gra- 4; cend. al go, cumarriferitgratia; time, cumabierit: tiam vel neglexerit, vel repulerit, abutens ad Chri- is P time, cum denuo revertetur, & hoc eft fem- donis Dei, & talentis fummi Patrisfamilias ftu m, 0 in primo zetatis vigore , dum fas erat: poft- per pavidum effe. modum ad eam veniend Ita idhi f. 54. IH AMundities cordis: nam gratia , tefte * i nequaquam fecur- z in Cant. S. Bernardo, balfamum puriffimum eft, & fus habeatur. Ia ideo purum, folidum , & profundum vas re- N S U quirit. Y 319 H Blofius IV. Penitentia : nam, ut S. Gertrudis di- ,MISCE LLA NEA;.' n ibl c. 4. moes purt.cag N nil. fpirit. vinitus edo&a eft, omnes cogitationes, qui- Qualitas. i qe ony, bus homo cum moerore fuum retra&tat defe- &um, poft digne peractam poenitentiam , ni- I : gratia r ecte dicitur illud Jobi: Ne-Job. es. fcit homo pretium ejus: non ada- V-!3- hilaliud funt, quam quzedam difpofitio & quabitur ei aurum vel vitrum, Excelfa & '^ " Ijem, c. przeparatio ad gratiam recipiendam. Imo ut R Tbid. S. Mechtildis vidit, & quoties anima in pau- eminentia non memorabuntur comparatione eius. o pertate Spiritus ad Deum fufpirat, vel inge- l1l. Omnia reliqua vix uno alterove verbo Pfal. x48; [ l mifcit, defiderans ejus gratiam, ftatimomnes SanGigratiamilli animze impetrantac veniam fteterunt Deo(dixit; enim, & fa&a fi unt)fo- V.3- | obtinent. la gratia ftetitingenti labore, graviflimis do- loribus & contemptibus , faoguineo fudore, jn2 ad &. Chryf. V. Cooperatio: ficut enim ignis indiget li- diris plagis & vulneribus, morte ignominio- 'Tim.hom gnis;ita & gratia alacritate noítra, & coopera- 'tioneopus habet, ut fervere perpetuo poffit. fiffima San&i San&orum. ! ]. 3. c. IO. $. 5- VL Gratztudo: fic enimpius Afceta fuafit, Utingys .' Gicens: Quigratiam retinere defiderat ; fi gra- tus progratiadata, patiens pro fublata. Oret, .III. Cum Elifabetha Anglize Regina Can- Engelgr. Cvf n E ; : ' ut redeat: cautusfit & humilis , ne amittat. cellarii fui zedes fübintrans, ejus anguftias fa- Dom. 4. T* Marots .g 5 tis mirari non poffet, Cancellarius fic eam Q"adr. L. 1. c.25. VIL.. Gezerofa fuz vicoria: nam tantum falutavit: /Edes hze, o Regina, nonfuntni-" ^ - T (* ho, 97 a $. ult. proficies (in gratia & gloria) quantum tibi e ] vim intuleris. P misanguftse, fed tua Majeítas me fecit nimis zi Tüemit C magnum pro his zedibus. Cui Regina : Si te rnagnum fecerim , amplificabo zedes, ut it [g.Malth. b $ X ASCETICA. illa tali viro, quem extuli, congru» fint. al p Quidni multo magis Deus, qui nosper gra- s' Aug' l' Ic n uatuor funt, quae Afceta de gratia fpe- tiam amicos fuos fecit, domum a de bapt. -cialiternoffe, & obfervare debet. Pri- gimæ fuis parvul. muneribus amplificabit. murn eft, ut Deo circa diftributionem gratize IV. Varroputavitutile effe civitatibus, ut Lampart. í Ánoyt. plene acquiefcat , recolensillud S. Auguftini: fe viri fortes credant ex Diis genitos, uteo Conf. r5. Dei gratia cur ad iftum veniat , ad illum non modo animus velut divinze ftirpis fiduciam 9* &t veniat, occulta caufa eífe poteft, injufta effe X gerens, res magnas aggrediatur, & fortiter 1 ä non poteft. perficiat. S Thom. . II. A'terum eft, ut eandem gratiam digne q.2. I. seftimare difcat, quod facile affequetur , fi fir- 113 a.9. : 5. XI. ad 2. miter fibi doctrinam S. Thome perfuadeat $A l afferentis, bonum gratize unius majus effe bo- CONCEPTUS PRZEDICABILES. no totius naturzeuniverfi. Quod quia difficul- $ l. Ex occafione thematis : 75 ezis Spi- Rom. s. Nierenb. teraliqui capiunt,ideo monet Nierembergius, de ador. ritus teffimonium veddit . Spivitui uo- V. 61. ut quemadmodum oculum videntem parvas firo, quod [umus filii Dei: vpoffunt ex- L3.€.8 fiellasratio corrigit , & docet fingulas majores plicari dignitas & fru&us gratiz, per filii Ann* effe toto terree globo ; fic opinionem , qua fimilitudinem. Et r. oftendi, cujus filium gratiam utrem exigqam apprehendimus, cor- grada efficiat, nimirum Dei Regis Regum, & QOoo oo 3 Bibliothese BManualts | Concienatorie 846 j & Domini Domicantium 2. Quo fru&tu & dobonumuzi/e obveniat; quoniam omne au-Tb. v.9. effe&u faciat filium; ut fcilicetíi haeres Dei , rumin comparatione 1püus arena eft exigua, & cohaeres Chrifti Ubi hzreditatis hujus & tanquam lutum zeítimabitur argentuim in . Cor, », Przeftantia & magnitudo explicari potelt confpe&u illius ; cum per illam. folam velut V. 9 quod fcilicet nec oculus viderit, nec auris condignum pletlum felicitas & bona seterna audiverit , nec in cor hominis afcenderit comparari ac emi queant. 2. Quomodobonum qua preparavit Deus diligentibus fe. 3 boneflum obveniat: cum faciat filium & ami- Quantoperedeceat, ut vitam tanto titulo di- cum Dei,imo quodammodo unum Deo, affe- gnam vivamus & illis cujuspiam religiofi ratque fecum virtutes, quze funt Mater glorize, tefte S. Bernardo. Ut adeo vere exclamaverit verbisnos mutuo adhortemur: Non degene- remus abexcelfis cogitationibus filiorum Deti. S. David : Nimis honorificati funt amici tui Pfal. 138. IT. Ex occafione thematis : /z/raitus ej? tbe- Deus. . 3. Quomodo etiam bonum 4e/etf.ibi]e V. M7- j3p. 7 V» ld. Jinvus bonimibus , quo. qui ufu funt , participes obveniat : Vere enim dicerejuftus poteft cum frzclz f uit amicttie Dei: potelt explicari gratiae salomone: Etlzetatus fum io omnibus , quo- proettantia per amicitiae Lomparatlonem Et niam antecedebat me ifta fapiéntia ( & gratia ) 1. oftendi, cujus faciat amicum, quam fubli- &ignorabam,quoniam horum omnium Ma- mis, quam potezs , quam amabilis , quam fi- ter eft. Quze enim major jucunditas & dele- S. Greg. delis fit. Ut vere exclamare pgfhmus cum S. &atio obtingere homini poteit, quam fi fini in G. I)b Gregorio: O mifa divinze bonitatis dignatio: fuo, fummo bono conjungi, & in eo velut | 1D. Bu Servi digni non fumus nominari, & amici vo- entro quiefcere poffit? :ülm. CO 1 camur. 2. Quo fructu amicum efficiat, utfcili- 2)0 Al V. Ex occafione thematxs Qmni cuffodia Prov. 4. cet omnia communia faciat, & illud homoj jü- Y.23. a ftus audire mereatur: Omnia mea tuafunt, & ferva cor tuum , quoniam ex ipfa vita procedit: £0l Ecd, 6, tuamea.Sicqueimpleatur illud Siracidis: Qui poteftgratia vitze comparari, & r. narrarifa- bula de Promstheo, ftatuam luteami fingente, ]h.a i V.« A4 invenit amicum fidelem, invenit thefaurusa ivent, . V1j amico enim fideli nulla eft comparatio, & non & de coelo partlculam divinze aure , qua fta- tuam animavit, afferente. Oüendaturfubmde, tef eft comparatio auri & argenti contra bonita- lür em illius. 3. Quam zequum fit, & agglutinetur idrectius dehomine dici , qui velut ftatua im- mobilis foret, nifi pergratiam velut vitam a- anima noftra per amorem tali amico, & dili- gamus eum ficut animam noftram, maxime nimaretur. 2. Oftendatur, quam vere gratia cum ipfe non tantum vili tunica fe expohave- fac1atv1vae id eft, abmtmmecomoven item nutriri feu crefcere in virtutibus ac meritis : tit, fedexinaniverit femetipfum, formam ferv1 D£ pro nobis accipiens. fentire, ideft, cceleftia videre; audire infpira- ret HI. Ex occafione thematis: U? jbc:e:ns 7220- tiones De1 odorari exempla Chrifti & San- 3. Joan. 1. &orum; gu&arequamfuaws fitDomiaus; & he v2 füva fit cuim Patve , €7 cum Pilio ejus Jefu Chri- /fo ; poteft ejusdem gratize diguitas & fructus tangere mandata Dei &c. denique etiam ra- )u tiocinari, ideít, meditari vitam & do&trinam perfocietatis comparationent explicari, & . H oftendi, quinam veri fint focii; quemin finem Chrifi, & appetere finem fuum ultimum, ad quem Chriftus viam fuis virtutibus oftendit t Dioryf. ferviet defcrlptlo a Dionyfio Carthufiano in 3. Oftendatur, qua: aequum proinde fit, ut lr Carthaf.. hzec verba data: Socii appellantur, qui liben- De Gt»- in cit. loc. ter (ant fimul, & familiariter colloquuntur, fe- vitam iftam, quam nemo invitis nobis auferre Q poteft, omni cuítodia, id eít, conatu con- dibis vir- n pmatloms quoque impatienter atque ad fpe- fervemus, fumentes cibum animse, & de- tutum c, f cialem unionem afpirant: qui & fecreta fua QT. 7. clinantes pericula latronum vitam iftam eri- fibi invicem pandunt: fidelitatem fimul con- à! fervant: de mutua jucundantur praefentia: in pere fatagentium acibus fuis communicant, quoniam eadem Ü $. X libeater efficiunt. Imo fibi invicem coope- rantur, & mutuo opem impendunt , & unus AUTHORE S. & profperitatem cupltalterlus 2. Oftendatur , I. Henricus Lamparter de pxæ&antla gra« quam perfeCte hzec omnia Deus erga juftos tioe Dei. JIl. Ludovicus Granatenfis in. locis com- impleat. 3. Pariter demonftretur, quumodo nos vici(üm hsec obfervare debeamus ,« munibus, fol. 738. quantum ex tali focietate fru&tum & folatium Iil. ]acobus Marchantxus in horto pafto- Deut 8' L fimus reportaturi, ut merito citatus auctor rum tr. 5. Y 3Q exclamet: O quanta eft illa rationalis crestu- IV. Matthias Faber. in fe&o PentecoPc yaenobilitas, habere cum divina natura cog- conc. 3. & 4. Cl fortium, atque cum propriocreatore focieta- N Hermcus Engelgrave in p.2. Lucis v' 170 l tem fortm' imo & illud Efau fuo modo au- Evang. conc. 18. Gen. 33. dire : Gradiamur fimul, eroque focius itine- * VI. Philppus I»y Outreman, in Paedago- V. I2. tis tui. go chriftiano p. 2. c. r. IV. Ex occafione thematis: ezeruzt au- Colof 1 Sap. 7 VII. Thomas Kempenfisl. 3. deImitatione Ya V. XI. temmihi omnàa bonapariter cum 2/la, €9 iunu- Chrifti c. 54. & 55. auevabilis boneffas pev enauus ilH/zus : poffunt in- VIII. ]ofephus Langlus 1n Polyanthza V. l Tlm 1 nurmeri fructus gratiae explicari. Et i. quomo- eodem. v' 2- TITULUS * Titulus LXII]. Gratitudo. $47 W-p lgda B älwtaæ Vessss ) asss [ m r EE a hn l . j d V't eu TITULUS LXIIL. « Le,na j üm m GR AW IIUDSO. alfe $ n V. Quid retribuam Domino pro omnibus ;Pfal, rr5. JIe Vel QUOAD 'ES SENTIAM. quze retribuit mihi? vota mea Domino re d- V. 2. lt dam coram omni populo ejus. it M peijï*niti*o'. VI. Nihil foliciti fitis, fed in omni oratio-Philip, 4, !. Z[e V.ly. 4 ne & obfecratione cum gratiarum actione pe- v.6. Cum | I. titiones veftrze innotefcant apud Deum. quo VIL Benedic anima mea Domino, & noliPf 10-. ft virtus, qua Mp ab zib '.acgcepta! ) oblivifci omnes retributiones ejus. : Benedic Y* * & 2. a cognofcimus , laudamus, & : pro viribus anima mea Domino, & omnia,quze intra me P le " xecompenfare conamur. funt, nomini fancto.ejus. funi ] * VIH. In omnibus gratias agite : Hsec eftz.Theff.3. elut | Divifio. enim voluntas Deiin Chrifto Jefuin omnibus V:!7- | Parad, II Dividiturab aliquibusgratitudoineam, vobis. anim, [ qu: erga Deutn oftenditur, & definitur a B. -[X. Gratiam fïdeju(Torïs ne oblivifcaris : Ecel. 29, 25. V. 29. dla Dv 1 - Alberto magno extollentia donorum Dei in dedit enim pro te animgxfn fuam. di: Vg h anima, cum annihilatione füi, & debita ii d* cordis reverentia. . Etineam, quze erga bo- $ Ii1. lg, ; Lib.2.de 7222es preeftatur; & hzec definitura Cicerone l- invent. virtus, in qua amicitiarum & officiorum al- US ET D yde, ä EX s. -"P-ATRIB terius memoria, & alter : ius *rämünerandg Vo- ln E luntas COntiæetur. A Qü&litas. ita | Alfïus.zl" I. uid eft tota die laudare? in profperis , S Aug. I ] / *.. quia confelaris: in adverfis, quia füper ^j i (IÍ. A&us potiores gratitudinis fuht 2. Be- corriperis. Ante, quam effem, quia fecift; Pfal. d* neficium non negare , fed in recenti memoria me: cum effem , quia falutem dedifti : cum (v retinere,. & magnifacere. "2; Beneficium & peccaffem, quiaignoviíti : cum converfus ef- benefactorém; ubi'occafio datur, laudare & fem, quia adjuvifti : cum perfeveraffem, [* " publicare; ^ 3." Benefa&orem venerari & a- quia coronafti. "m mare. - 4. Beneficium pro viribus mutua be- . ]l. Danti rependi quidquam rratius ab ac- Idem, ad . neficentia recompenfare. .. Beneficium e- cipiente non poteft, quam fÍi gratum habue- li b tiam intuitu benefactoris honorandi & extol- rit, quod accepit ; nam fpiritui gratize con- 1 ""* - Tendi ac tecreandi bene impendere. - ut i | tumeliam facit, qui beneficium da Ptis grata It e Gra- ^ 1V. Hos breviter indicavit S. Bonaventu- mente non fufcipit. V n- I dibus vit-r3, dum dixit: Gratitudinis altus gradus III. Omnis profe&tns ad divinita tutum c. tis 'mune- Cafliod, l | 20. T. yem .eft, digne ponderare naturzlia donéc.corpo- ra eft referendus, quia nihilconftat fore bo-fub P(al, [| ris; altior, digne ponderare naturalia dona num, nifiqu animz; altiffimus digne ponderare gratuita tum. " od ab ipfo cognofcitur efie ::olla- E . dona animse, fcilice $ t dþna Spix:itqs fanäh & ]V. Gratitudinem ex nobis quzrit DeusOleafter virtutes.. noftrer, ut quamprimum coeperis beneficiuminh c. 23. L - L P p obtinere, incipias ei gratias agere, & fimili- "*2d*- terinfine, cum beneficium fuerit confumma- a( EX M« SCRIPTURA. tum. Putant bomines, fe fitis Deo gratos effe, fipoftacceptum beneficium gratias ege- u- | ,Qualz'tas 89' ZEquitas. rint, fed non fic docentur a Deo fuo hic, imo — m comederis & faturatus fueris , bene- gratitudinem oftendere , cum primum coepe- TT Dth. $, L Cu rint fpicze ad maturitatem pertingere, & cum ä V. IO. dicas Domino Deo tuo, pro terra o- rï' - ptima, quam dedit tibi. omnes fru&us domi incluferint. Ii. Omne quodcunque facitis in verbo aut Coloff. 3. Nf('?ä?ïä& 5 v. 17. in opere, omniain nomine Domini noftri Je- e———À— — fu Chrifti, gratias agentes M4 Trvibus rebus mundus confiftit: fuper Novarin. ipfum. $ -Deo & Patri per» be- apud 1 neficiorum. lege, cultu facro, & fuper retributionc " Manf tr, |. Coloff. 3. ]. PaxC hrifti exultetin cord(ixbus vefïfis " 30. d (c. x, V. 15. in qua & vocati eftis in uno corpore j & grati . VI. Nul!um officium referenda gratia ma- p. 2. eftote. gisnecefíarium, quia majora meretur füfcipe-s. pau; - y.Tim.2.- IV. Obfecro igitur primum omnium fieri re, qui collata bona de corde non probatur Jutt.!. de V. 2» poftulationes, delere. Difce ergo, o homo, ingratia referenda ligno vit, obfecrationes , orationes , gratiarum aciones pro omnibus homini- non effetardus, difce ad finguia gratias agere ; *5* bus.; diligenter confidera, quae tibi preeftantur a & D nmi— 348 Bibliothece Manualis: Concionatorie Domino, ut nulla ipfius dona debita ; gratia- prius beneficium agnovit, affecuta eft & aliud. rum actionefruftrentur. Nam jugiter fibi fub- Talis enim eft Dominus nofter, quando in« $ C venire facit, cui impenfum beneficium ante primis gratitudinem declaramus, & benefa- ii Di pE g oculos femper affiftit. &orem agnofcimus, 4largius fua dona nobis $ erogat. ZEuitas. XIV. Optima beneficiorum cuftos eft ip'a S, Chryf. s- Anto- VIL. Quaelibet creatura trina voce quem- memoria beneficiorum, & perpetua confeí- hom. 25. X fuper nin.p.2. libet alloquitur, videlicet: accipe , redde, um, fio gratiarum. Maith. Theol fuge. Accipe beneficium ex me ad ufum XV. Admoneo vos, ut Dominum fempers. cj,yr, g, tuum ; accipe, inquit coelum, a me illumi- benedicatis. Si venerint mala, benedicite, & in tract. in G. gmw tit.3.c fed V $.6 nationem, & motum ; accipe, inquit ignis, diffolventur mala. Si profpera venerint, bene- de fymb, fui : amecalorem; accipeab aere refpirationem ; dicite, & perfeverabunt bona & profpera. accipe, ait terra a me animalia , vi&ualia, XVI. Meliora meretur fuüfcipere, qui colla- Cafliod, jfel metalla , fuftentationem. Secunda vox eft, ta bona de cordenon probatur amittere. füper Pf. que f quoniatm bono! redde, fcilicet obfequium tuo benefa&ori, & XVIL. Invitatad magna, qui gratanter fu- L miferic.j major 3neo creatori ; qui ideo me creavit, ut tibi Ícipit modica ; & fpem de futuris recipit, qui Caffiod. transacta beneficia recognoícit; nec defpera- Ép. 4. fervirem, ego autem grata femper tibi obfe- quor, dum tibi fervio; tu ergo multo magis tione frangitur, qui magnorum munerum , illi obfequium przeftes, in honorem fuum me confolatione roboratur. 1 utendo , & fibi de meo obfequio tibi impenfo . XVIII. Gratitudo eft maxi niä u,fïlitas ho- 3. Chryf. Z gratias agendo, ne ingrata inveniaris. Ter- minis, qua cognoícimus benefa&torem , a quo ,a ; ül. tia voxeft: fuge, fcilicet fupplicium tibi pa- propter hoc ipfun: cumulatius bona recipia- Antioch. | ; 1 ratum propter ingratitudinem, nam i ingra- Inus. " ta eris, non me bene utendo, & gratias a- XIX. Deus exigitanobis gratitudinem, nonS. Chryf. | L5o2.[ om. 3. ii | ( gendo, omnes erimus contrate ad judican- quod noftra celebratione opus habeat, fedut. epift. ad dum tuam in£gratitudinem. .quidquid eft lucri, iterum ad nos redeat, & Coloff. teriü S. Chryf. dignos nos faciamus majoribus fubfidiis. fide om. 206. VIII. Propterea & reverenda ac falutaria in Matth. illa myfteria, quase in omni certe Ecclefiae . XX. Nihilaequefacit in virtute crefcere, at-S. Chryf. pu congregatione celebramus, Euchariítia (id que cum Deo aífidue verfari, & colloqui,!n Plalm. | Cür .eft, gratiarum actio) nuncupantur;ífunt e- .quam ei perpetuo gratias agere & pfallere. " l | S. Chryf | ii -nim beneficiorum recordatio plurimorum , ca- .XXI. Nihil tam gratum Deo , ut anima gra- om. 52. putque ipfum divinze erga nos charitatis o- ta, & gratiasagens; nam cum innumeris be- in Gen. ? ï s ? qUO( neficiis quotidie omnes nos profequatur, ni- tht ftendunt , nosque faciunt debitas Deo gra- hilaliud a nobis exigit, quam habere gratiam. tias femper exfolvere. ^ X d S. Aug. IX. Omnia peccata fic habenda funt tau- XXII. Ad principium , unde proveniuntbe- S. Thom.' 6 | ad SS, quam dimittantur, a quibus Deus cuftodit, neficia, revertuntur per gratiarum a&tiones ,lect. 5. in * lo, Virg, ne committantur. Noli modicum diligere, ut iterum fluant p il nem. er beneficiorum ;exh'ibitiofc- m & L2.6 1o quafi a quo modicum dimiffum eft, fed potius multum dilige, a quo tibi multum tributum . XXIII. Teftari gratitudine m eft öpus acce;Lippom;' T tun eít. Si enim diligit , cui donatum eft, ut red- ptifimum Deo, &iunvitat Deum ad majoremarud. eni liberalitatem ; quare qui ex fide obtulerant Man deret; quanto magis debet diligere, cui dona- difc. 8. R tum eft, ut haberet: primogenita , confecuti funt parvo fumptu n. 5 bet S, Berr, X. Sicopia aquarum fecretis fubterraneis- magna Dei beneficia. z in Cant, XXIV. Confitenti humiliter , & devote ra-S. Bern. f,33. que recurfibus inceffanter adequora repetunt, lies - ut lude:rurfüs ad vifus, ufusque noftros jugi tias referenti, non immerito ampliora benefi-fer. 4. fu- . Y & infatigabili fluant obfequio: cur non etiam cia promittuotur. Nam qui fidelis inveniturin per Pf. f fpirituales rivi, ut arva mentium rigare non modico , jure conftituetur fuper multa , ficute qua habi- tat. l469 definant , proprio fonti fine fraude & intermif- contrario accipiendis indignus eft, qui fuerit - al fione reddantur ? ad locum, unde exeunt, de acceptis ingratus. d revertantur flumina, gr XXV.Menía ab oratione fum ;ens initium , S. Chryf. fluant. atiarum, ut iterqm & in orationem definens, nunquam deficiet,hom. 72. - ad pop. S, Ambr. — Xl. Quis non erubefcat, gratiam bene de fed indelargius omnia nobis adtert bona. l. 6. hex. femerenti nonreferre, cum videat etiam be- . XXVL. Origo fontium & fluminum mare, Hugo L €. 4. virtutum & fcientiarum Dominus Jefus. Ex Viét.apud | . cho. ' ftias refugere nomen ingrati? S. Ambr, XIL. Die mihi, num fi aliquid de tuo cui- ifto fonte manant, ut ad locumunde exeunt , Manfi tr. | i, f. 42. cunque largiris, exfpectas, ut tibi gratias agat, flumina gratiarum revertantur, ut iterum flu- 3?' d. difc'7. ut benedicat domum, de qua ei humanitas fit ant. Remittatur itaque ad fuum principium p u tributa ? Qui fi forte gratias non agit, quem- ccelefte profluvium, fpiritusles rivi proprio admodum a te denotatur ingratus: ita ergo fonti fine fraude & fine intermiífione reddan- . & a nobis exfpeéctat, qui nos pafcit Deus, ut tur, ut arva mentium rigare non definant. d pro praeftitis abeo efcis illi gratias referamus, Qualiter inquit: Audi Apoftolum ; in omnibus gratias agentes, ut, quidquid fapientize, quid- & faturi dqnis ipfius, laudes ei digamus. quid virtutis habet & grative, totum Dei vir- mg, Utilitas. tuti, & Dei adícribas Sapientiee. i S. Chryf. XIII. Quia pro nato filio grata fuit ( Eva- inc.ver- dum dixit: Poffedi liominem per Deum ) & ET l Digni- Titulus L XIII Gratitudo. d $49 0 qn« Dignitas E V. »defa llübis S. Chryf. XXVII. Nullum gratiarum a&ioni par bo- EXEMPLA CATHOLICA EX- ibid. Difc, num , quemadmodum blasphemia pejus TERNA.: 9: D. 5. nihil lFac'lztas. Qualitas. iÉ & Uïllcl 0m 25 üper I. Maith, Tdem hrifus, quando volebat opus grande Mare g.v. hom. ro, XXVIH Gratias Deo agamus', qui tanta facere, prius coelum füfpexit, & gra- 6. Jo 6.v. P SChr in Gen. apud nos beneficia collocavit. Neque enim tias egit, chtpatet in multiplicatione panum !* &C.1I. &m tra& grave aliquid & onerofum a nobis requirit, 4 l- de f fimb, fed folum, ut teftemur & fatemur beneficia fufcitationeLazari, & Kuchariftiae inftitutione. l, lI. B.Virgo, ne unquam Deum benedicere Bonav. fua : & pro his gratiasreferamus: Non quod la« * Ciloj, ipfe hi egeat, qui fufficientiffimus eít, nulla- ceffaret, ut D.Bonaventura loquitur, femper Cp.iar fuper Pf que re indiget : fed utnos difcamus Authorem inore lnbult verba: Deo gratias. Neque al: ud c.'33. r [;. Ttm fere refpondere folita eft. Driferie bonorum nobis conciliare ; nam fic ipfum ad IHI. Omnes Angeli ftabant olim, ut vidit S. po& » »Qu lCa flod, majorem noflrl fohcltudmem provocabimus. » iT J« üp b ]oannes, in circuitu throni, & ceciderunt i in " TU facies fuas, & adoraverunt Deur dicentes : SIV Amen! Benedictio & claritas,| & fapientia, & gratiarum aCtio, honor & virtus, & fortitudo i 1o-5 nf . EX LIBELLO DE IMITATIONE qo 0m, p CHR[STI Deo noftro in fzecula f2eculorum. Amen. a popal, IV. SS. Apoftoli cum gaudio reverfi fun tInc?. Marc. lpla Ammch | dicentes : Domine, et!a/m dzemonia fübji- ,ng lita s. .DonS Cj ciuntur nobis in nomine tuo, quibus verbis dut, h0m8 [ L.. c. 22-1 (Omnia, que in anima habemus & cor- beneficium fibi collatum extollunt, ac proin- epdt al pore, & quzecunque exterius vel in- de gratias agunt, tefte S. erronymo & Theo- t Coloff terius, naturaliter vel fupernaturaliter, pof- phylac&o. fldemus tua funt beneficia, & te beneficum, V. Primi Chn[ham, imo & -Religiofi, tefte S. Aug. e,atS Cf pium ac bonum commendant a quo bona S. Augu(tino, in communi congreifu fe per in Pf.132. )(]lll in Palm. cuncta accepimus. Omma ex te, & ideo in voces: JDeo gratias: falutabant; hinc a cir- omnibus es laudandus. "O cumcellionibus per fcomma Deo gratias funt - lun. s. L.2. c.10. ll. Da Deo, quod Dei eft, & tibi adfcribe, vocati. t Gen 3. quod tuum efl hoc eft, Deo gratias pro gra- VI. Pulchemmum exemplum gratitudinis Daniel.s.- aT. tia tribue, tibi autem foli culpam, & diguam reliquerunt tres pueri Babylonis in fornace cenam pro culpa deberi fentias. exiltentes, dum omnes creaturas ad De1 lau- De-5,Thom, L.5. c.9. III. Ego totum dedi, ego totam habere vo- dem invitarunt. IES let, 5 2 ti0- C.IZ lo, & cum magna diftri&tione gratlarum a- VIL. Judas Machabzeus & populus ]erofo— 2.Mach.r. Vs IL. Ion, '&iones requiro. lymitanus fcripferuut Ariftobulo: Demagnis L.2.c. 1o.: IV.Sidignitas dator151nfp1c1tur nullum da- periculis a Deo liberati, maämhce gratias a- G8 Lipott; 35. tum parvum, aut nimis vile videbitur. Non gimus ipfi. 'enan VIII. Tobias fenior inter do&rina, filio da- Tob. . Man enim parvum eft, quoda fümmo Deo donatur. AU diit. $ Etiamfi poenas & verbera det, gratum effe de- tas, primo loco hanc ponebat: Honorem ha- Pmn. bet, quia femper pro falute noftra facit, quid- bebis matri tuze omnibus diebus vitze ejus: qu1d nobis advenire permittit. memor enim effe dehes, quae & quanta peri- €, I2, VZ Ti-$, Batt, L.5.c.9. : V. Sic finzula confidera, ficut ex fummo cula paffa fit propter te iu utero füo. uniof & e ieä fef [ fu " bono manantia, & ideo ad me tanquam ad vero dicebatpatri: Quam mércedem dabimus rin pet i qu lhabis fuam originem cunéta funt reducenda. ei? aut quid dignum poterit effe beneficiis ejus? lLt L.3. c.9. VE Nihil ergo tibidebono adfcribere debes, Peto te, pater mi, ut roges eum, fiforte dignà- rit ahcm homini virtutem attmbuaq fed totum bitur medietatem de omnibus, quæ allata funt, da Deo, fine quo nihil habet liomo, affumere. $t . IX. Jofeph Patriarchain gratl animi fignum C Gen. 41. I L.I dd ] "n Utzl:tas vocavit filium fuum primogenitum Manaffe, al pop» dicens: Oblivifci me fecit Deus omnium la- L.2:c. 10. borum meorum,: & domus Patris mei. No- 'e, Hllgo VII Efto gratus pro mm1mo, & er1s di- Ex Vitapt (5 nus majora accipere. men q L que fecundi appellavit Ephraim, di- li Mapll tf Ibid VII£. Qui gratiam Dei defiderat fit gratus cens: ? refícere me fecit Deus ia terra pau- 30 dlfc 70 [3n pro gratia data & patiens pro ablata. Oret, pertatis mese. Exod 2. " ut redeat cautus fit & humilis, ne a- X. Moyfes quoque ob eandem Caufam vo- * 110 mittat. - cavit unum fïhum Gerfom , hoc eft , peregri- " L.3. c.23. num illic, dicens: Advena ful in terra aliena. ;2 IX. Ille major & melior eft, qui fibi minus i adfcribit, & in regratiando humllor eft, at- Alterüm Eliezer, hoc eft, Dei adjutorium , 5 que devotior. dicens: Deus Patris mei adJutor meus, eri- L.2. c. X. Ideo non poffünt in IIObIS dona gratize puit me de manu Pharaonis. XC LJ Beirlink [ fluere, quia ingrati fümus Au&tori, nectotum XI.Hemorhoifa, tactu fimbrize fanata,prze- . in fefto S, refundimus fontali origini. Sempe1 enim de- foribus domus fuze ftatuam zeneam hujus mi- Matthaei betur gratia digne gratias referenti, & aufere- raculi indicem collocavit, cujus gratitudinem them, 2. tur ab elato, quod dari folet humili Chriftus probavit alio miraculo, dum ad pedes R. P. Lo/m. Bibl. Man. Tom. I. Ppp pp lma- 850 Bibliothece Manuafis Concionatorie pre imaginis herbamignotam produxit, quse, ubi nulla ineptze magnificentice oftentatione opes hat veftimenti Chrilli per ftatuam repraefentati publicas prodigens, fed tenui(limi villici com- flla if fimbriam contigi modis abunde profpiciens, quem non equidem medebatur. ffet , omni morborum g'eneri ^ üt " donatum auro, fed agnitum fuiffe. fatis mirari m Bonav. XIL S. Francifcus fuos inftruens dicebat: non poffum ; nam in-ea no&urna fuga vix fe- 1 1 * 'ita Quando Dei fervus orans vifitatur divinitus, met viderat, verum ut obliviofiffimi morta- Lj : & 9 . diceredebet: lftam confelationem mihi pecca- lium fint ingrati, ita grati homines memoria f tori & indigno de cclo mififti, Domine, & ego maxime valent. ^ illam tuze committo cuftodize, quiathefauri tui XX.DeS. Therefia fic Ícribit Joannes Rlio: Ibid. n. g Ü , Cen me fentio elfe latronem. Erat cuidam virginum familize a Confeffioni- de" Baron. XIIL. S.Thelicafortiffimus M artyr, dum—un—— busSacerdos bonus ille quidem, verum mori- nit aun. 261. gulis laceratur, nihil aliud inter tormenta in- bus przefra&tus , ingenioque aufterus , adeo ut Jfani t ann. 305. n.39. € geminavit, nifi Deo gratas. Idem S. Cypria- virginibus effet peracerbus & gravis. .,Rem, o dlic f n. nus dixit, poft fatalem fententiam recitatam, quod.ita domefticae quieti intererat, ad T here- j ET 9 fiam detulit familize Praefes; alium fibi adhi- (» fimulque fpiculatori a fuis Diaconis viginti cur quinque aureos numerari juffit. bendum videri, ac morofiífimi hominis con- XIV. S. Clara viginti annis morbo intabe- fuetudinem vitandam. Sed vetuit Therefia, da! €0i fcens, affidue Deo gratias retulit. gravi oratione admonens, vorandas effe quas- tfe Drex. in XV. Boleslaus Rex piiffimus Polonise, ut libet acerbitates , atque diffimulandam durio- prodro- gratum fe Deo exhiberet, pro beneficiis acce- ris ingenii conditionem; quod is olim Virgi- 1no C. 2. cal ).17. Ca- ptis, non modo villas, oppida, & praedia pro nes de fraude admonuiffet, quam in zedium thech.hift. Ecclefize ornamentis & cultu Dei affignavit ; venditione improbi homines adornabant; bo Nolle itaque fe bene merentem de familia ha exl 2. c.7.l.31. fed etiam decimas eisdem accuratiffime fuo ]e tempore offerri curavit. univerfa hominem ea miífione contriftare. Aeneas XVI. Alphonfus Aragonum Rex de tribus Kidem Therefim, quum in vía seftuanti ob- H ^ fet Sylvius inceffanter Deo gratias agebat, fcilicet quod de di vius viator frigidam dediffet, ingentem fane Alph. I5 hominem, quod Chr i retulit mercedem ; Nam per aliquot annos fecerit.. iftianum , quod Regem pro ejus falute fupplicaturam fe Deo in fe rece- D Beyr- XVII. Berta Henrici IV. Imp. uxor. cum à pit praeftititque cum fide; hoc uno Therefize - g lick. i^ rnftica foemina tenuiffimum filum in gratitu- eito 9. fa&to vel in hac vita Chrifti Domini oraculum [ Mat:hiaze., dinis fipgnum accepiffet, tantum ei agrorum laudatum eft, quo frigidze calici mercedem q lé thém. 3. affignari voluit, quantum filum donatum per minime defuturam pronunciavit. À m longitudinem dimenfuüm menfurabat. XXL.Subtilis admodum Eleonorze exAu- Ibid. 2 "u Dauroult,. . XVIII. Balduinus Hierofolymorum Rex, ftriadum gente, Mantuanorum Duciffe, in n. 6:" | àu c.6 tit.31. cum Admiratum Turcorum in Arabia przelio hac gratiarum philofophia ratiofuit. Ibi be- V0 exempl4 faperaffet, captam illius conjugem cum aliis neficium fe accipere agnoícebat, ubi morta- ul multis (quam vicino partu graviter haben- lium plurimi debitam agnofcunt fervitutem; [ - tem vir in itinere reliquerat) in optimo le&Go Quis enim pauperes artitices, aratores, piíca- [ tentoriis circumclufit, fervis quoque atque tores, czeterosque hujusmodi, fuos inter nu- l alia omni re neceffaria adjutam, infuper pro merat beneficos ? faciebat hoc tamen Eleo- tü ftragula vefte, cujus eo in. loco copia nulla nora, eorum fudoribus fibilautitias parari di- ME erat, chlamyde fua cooperuit, atque admi- &ans, & otium, qtio Principes perfrueren- 9 rato eam illaefo pudore reftituit. Contigit tur, illoram laboribus defendi. Quamobrem poftea Balduino, ut a Turcis acie victus in pro illorum manibus pias preces fundere fo- Vincent, urbem Rhamam immunitam fe reciperet. licite inftiterat, ne plane viveret ingrata. O Beleac. , Ad eum ergo idem Admiratus no&e profe- Kæag'e animum vere magnum! eft in illis obfequiis kexeod, &us, plus accepti beneficii, quam ob reli- addi&a libertas, quze ut nullo unquam bene pe E- t gionis diverfitatem odii, aut etiam praedze; emitur argento, ita grati animi libera eft fi- Xempl, tit Gre- 5* quam fperare poffet, memot, periculi immi- gnificatione redimenda. 2 2 fargee d nentis magnitudinem aperuit. Poftridie e- XXIL.De Stanis]laoHo fio, & Seraphino Oli- Ibid. n9. : X ]. l nim mane Turcas impetum facere in urbem verio, Cardinalibus, fic fcribit idem Author: It conftituife, Sifefequeretur, incolumem fe Non decet bene merentium vita gratumani- l fervaturum eum. promifit , & promiílis re inum eircumfícribere: geftit enima, atque extra f ipfa fatisfecit. B »n breviszeviemicatanguftias, quodin Hofio ob- L] ] * jo.Rho,l. XIX. Videamus grati tudinis palmáre mo- fervatum non fine admiratione fuit. Utenim 4.c.8. 1.5 numentum a Pio V. Pont'fice vere Maximo in colendis füperftitibus, a quibus beneficia fe q1 in homine'ruftico reli&um, a quo cum Ber- P recepiffe noverat, nemini fuerat fecundus; L gamo noctu Mediolanum profugeret, ( quod ita illorum filiis, cognatis, affinibus, amicis inquirendo in fufpe&e fidei Epifcopum, in demum juvandis, fovendisque cum paucis fuum exitium pluresirritaffet) in domum re- numerandus eft. Reputabat vir íapientiffimus, C ceptus, atdue pro ruftica tenuitate laute ha- feillis plurimum debere, in quos, qu»e fibi de- t bitus fuerat. Hunc enim in frequentiffima in- lata fuerant, conferri potuiffent beneficia. Se- fpectantium , ac faufta precantium turba, raphinus non minori virtute Jacobi Razalii, a t quum a Laterano, qua.die Pontificatus pof- quo beneficium fe adolefcentem accepilfe, feífionem adiit, fublimis referretur, agnovit, nunquam fuerat oblitus, nepotes aliquot & atque ad fe deinde juffit vocari, cognitoque vivens omni coluit officio; & quafi fatis fibi duas illi filias effe, ut honeftius nec pro for- eo non feciffet, ut etiam poft fata viveret gra- tuna elocaret, bina aureorüm millia; ut ve- tus, bonorum omnium fcripfit hzeredes. ä ro ipfe fibi profpiceret, quingentos dedit; XXIII. Ibidem de Alphonfo Valentino Ord. Ibid, n.e. Praed. Titulus LXIL — Gratia. 85 [ Qes üm. Preed. fic fcribit: Gratus animus femper ha- nis, & benedico Dominum, certa, quoniam lm - bet, quasreferatgratias, & fi przefidia alia de- Ia qui haec contulit, & majora valetdare. Etiíta fint, votainpromptu habet & preces,. Et fane quidem dehis, quze extrinfecus funt, & noftra tfe- utiliora hzec fzepe benefactoribus eíffe, Al- Itta. nonfunt, ex quibusnec multa poffidentibus lu- phoníi exemplo fcimus,qui praeter 2edes hone- crum aliquod pervenit, ne dicam , quia & fze- 0ria füfacerdotis, a quoinillisipfis hofpitio faerat pius damnum fuftinent, neque minora acci- exceptus, tranfibat nunquam ( faciebatautem pientibus accidit detrimentum, eandem utris- Tepilfime) quinillins manibus facro carmine, lhO: Ibld, m que viam pergentibus, & ad eundem perve- On« quod Refponforium vocant Rituales libri, pa- nientibus finem. Eorum vero, quz magis LOf« cem precaretur. Ab hacillerationenonante funt neceffaria, & perfe&iffima, multa & ma-- 0 üt deftitit quam homini bene effe divinitus admo- xima accepi Dei dona, quze innumerabilia & Gm, Manfi «,, Pitus. fua openon amplius intellexit indigere. inseftimabilia funt. Nam fecundum imaginem d. . 0. diíc. XXIV. Porro quantum. vel unicum Deo Deifa&ta fum, &ipfiusnotitiam habere merui, gratias, cafualiter prolatum , apud Deum va- fïhi- | 15.n. 7. & ratione prze omnibus animalibus fum prze- Ofl- leat ad evadendum- etiam, quod' uspiam in- dita, & abipfo Deoinvitata fum ad vitam per currere poffemus, maximum periculum, i. e. fü [ vifcera mifericordize ejus, cujus & myltterio- las« "^" damnationem seternam, ex fequenti hiftoria rum particeps effe merui , cui & paradili janua i. ' colligere- licet. Tl« In quodam Prioratu Belgii parata eft, facile, fi voluero, introitam mihi Ig- tres morabantur monachi concubi»arii & cra- praebitura. Pro tantis igitur & talibus donis; " pulones, qui certatim.carnis voluptatibus va- lum quae indifferenter divites percipiunt, & pau- t - cabant. Vefpertino tempore; poftquam fe.ci- peres, ut cignum eft, gratias agere pen'tus *5* bo-& potuiingurgitafferit, unus illorum. dice- B illa e CX eft impoffibile. Si aütern & modicam lauda- 418 bat, Deo'gratias, cui alter refpondit; ego non tionem largitori bonorum non obtulero, qua- 0l- Deo; fed diabolo gratias ago, quibus dittis lem excufationem habeo: Juvenis itaque exi- Ane finguli cum fuis concubinis adlectam concef- mium illius ftupens intelle&um, ejus patrem 0s 4099* ferant: Accidit autem;ut, dum vixle&umin- accerfivit, cui dixit: Da mihi uxorem filiam grelfi effent; dzemon illis in habitu venatoris tuam, adamavi enim illam propter intelle- 9(29- 11 "apparens dixerit: Übiaam eft ille, qui mihi &um, & pietatem. Tunc fenex ait: Non li- gratias.egit? Ecceprzeftofum. Habebatvero cet tibi zccipere pauperis filiam, cum paren- lum L Ípiritus ille duos alios doemones habitu co- 7 tum divitum fis filius. Rurfus autem juvenis " quorum inadutos, quibus , ut impium illum e ait: Etiam hanc accipiam, fitamen mihi non * leCtoextraherent, & adignem torrerent, prae- negaveris eam. Nobilium quippe & divitam m cepit, ficuti & fa&tum eft: Alii veroterrefacti mihi filia fuit defponfata, fed hanc refpuens n Dd« audierunt dzemones eisdem dicentes: Digni fagam arripui, filiam quoque tuam propter M vos etiam pari fupplicio, :nec deeft voluntas pié:atem, quam habet in Deum, & przecla- Ü mihi: Vetor a majori, invitus abeo!, reüipiíci- rum illius intelle&um adamans, copulari mihi xm' te, aut manent terribiliora. Porro quzenam prae omuibus cogitavi. Senexautem dixit ad (2* caufa fuerit, cur daemon coercitus fit, ne de eum: Non poffum tibi filiam meam dare, ut ]u« illis pariter fameret fupplicium, tametíi Au- ducas in domum patris tui, & ab ulnis meis thornon referat, vel declaret, verumtamen ex BQ' fepares eam, unica enim mihi eft; fed ego, in- (l narrativa hiftoria fatisdeducitur,reliquos duos quit juvenis, apud vos manebo, & veftram fu- "l exceoiolum capite liberatos fuiffe, quia fcilicet - Ífcipiam converfationem. — Deinde & fplendi- m dixerant, Deo gratias. i j dum deponens veftimentum, fenis habitum 1 (0- Vincent XXV. Quidnam fuit filius ditiffimor Belvac. 1 um«pa- poftulans induit. : Tunc ille fenex in multis XS.C.I ' fentum, cui pater fuus defponfavit filiam cu- . tentans eum, & varieipfius examinaus cogi- I & ex eod. 1 usdam Nobiliífimi, & prae oinnibus locuple- tationes, poftquam cognovit juramenti illius nne Spec. E- tiffimi Regis nimis pulcherrimam. Movit er- ftabilitatem, & quia non amore infip'entiz 3 xempl. l m tit. Gra- go fermonem cum puero denuptiis.. & quomo- detentus petiit ejus filiam, fed pietatis amore | tiasagere . do facere meditabatur, annunciavit, quod elegit pauperrime vivere, hanc preeponens bid, 84 j. Ib OX xX $ ille quafi rem malam ac nefariam refpuens, fuze glorize & nobilitati, tenens eum manu J N reli&to patre in fugam elaptus eft. Ambu- introduxit in fuum cubiculum, & oftendit ei ll* lans autem declinavit ia domum cujusdam divitias multas ibi repofitas, & immenfum i fenis pauperis : propter veltum diei femet- pondus pecuniarum, quantuim non viderat ) ipfum repaufaturus. . Tunc filia fenis virgo, aliquando iuvenis ille, & ait ad eum: Fili, l( quae erat ei unigenita, fedens antejanuam o- haec omnia tibido, eo quod elegifti meze fie- Ón ääï perabatur manibus, ore autem fuo Deum ri haeres fubftantie, quam tenens hzeredita- laudabat, aflidue gratias agens ei de imo cor- tem ille omues fup 1;; er gmfïus ei"trglgrägfos ter- 15 dis. Hujus autem laudes juvenis aufcultans, ro, « divites. D ait: Quod eft iftud , oxnulier, ftudium tuum, XXVLPrzclarum adha " c gratitudinis exem- Jo. Rho.1, J$, cujus autem rei gratia, cum ita fis'pauper & plum de Temazaca nobili Japone his verbis C &- 7. " tenuis, quafi pro quibusdam magnis: donis narrat Joannes Rho: Vereor, ne nimia divino- p ( gratias referendo fic laudas Do:minum? Quae rum munerum abundantia, quze gratias maxi- refpofidens ait: Nefcis, quia ficutexigua me- mas jure füo repocit; vitio noftro nos reddat 4 € ll, dicina de magnis laboribus fzepius liberat ho- ingratos. Quotus enim quisque noftrum, quod minem, ita & in parvis Dei donis gratiarum di(pulfis errorum tenebris , tanta ubertateno- aCctio magnorum auctrix bonorum efficitur. ftris fe regionibus veritatis lumen infuderit, J Ego quidem filia fum'fenis pauperis; gra- gratias Deo habet? At Temazaca recentis fi- a- tias tamen refero Deo pro modicis iítis do- dei homo, fed indolis ac generis clari, cum R. P. Lobg. Bibj. Masu. Tom. £. Ppppp2 .d' [bidl M' a prae- d' Bibliotheee Manualis Concionátorice : 852 fete .a proetereuntibus falutare Jefunomen invoca- phiz fchedam ineunte fere menfe offerebat jnícU riaudiffet,equo defiliens,Deo quam potuit eni- in cubiculo, orationibus & poenitentiis refer- [ j xiffime gratias retulit, quod, quibus in terris tam pro ipfo perfolvendis. quaïl paulo ante prophana Idolorum nomina aerem é VII. il nf quadam infidelitatis contagione afflabant; jam : EXEMPL A PROÓFANA. freri nunc filii fui fanGiffima floreret invocatio. yof eo aífidue gratiasagebat, quod ho- Fabet in VI. [. PIatoD Dom. 13. jv EXEMPLA DOMESTICA. mo, quod mas , quod Girzecus quod A- poft Pent, tif, thenienfis, quod tempore Socratis ,a quo in- i conc, 3. Vi gnatius P. Petro Coderio (cujus opefe- ftitui poffet, natus effet. n - II. Romani, quia anferes Capitolium fua vi- Plin. lo« 1 ii re füftentabantur Patres ( grati animi e -* caufa honores Fundatorum omnes decrevit , gilantia fervarunt, publico decreto decreve-^ tott annuam videlicet candelam, miffarumque runt, ut femper aliqnoteorumin Junonis tem- certum numerum), utque confeffu ac loci digni- ploalerentur; & ut quotannis anfer unus in ]2 ni tate Profeffis o ibus anteiret; mortuo vero Íplendida leCtica & vefte ftragula fedens per fpan confueta füffragia fierent, & etiam fepulchro urbem circumferretur cum folemni pompa. . ceum honorifica infcriptione lapis imponere- II M. Antonius tantum honorem Magi-Fb. l. e. Àut ftris fuis exhibuit, ut eos prze czeteris ad ofcu- co. 3. p tur. Idem quoad vixit, Barnabitas Mediola- feb nenfes amore, confiliis, officiis profequebatur, la admitteret, & eorum imagines aureas in riei eo quod P. Emanuelem Mionam zegrum in fuo Larario haberet, fepulchra vero illorum ho- 1 monafterio fümma charitate curaffent. Licet ftiis & floribus ornaret. s Dui tan autem in referendis gratiis plura praeftaret, IV.Antalcidas rogatus, quid a gehdum fitad Idem.co. Hi quam acciperet, tamen in rependenda gratia hominum favorem acquirendum ? refpondit :3: -9 . nunquam fibi fatisfeciffe videbatur. Sigratus fueris: figrata loquaris: fi grata ipfi de) II. P. Petrus Faber Deo gratias agebat pro praeftiteris. eh t0: . V. Alexan tür communibus etiam beneficiis, ac fi fibi uni der Magnuä Bucephalo equo fuo Idem n.s. | collata effent, maxime ob amorem, quo Deus feni ftabilem annonam decrevit, ob obfe i quium Dun beneficia communia elargiens unuumquemque in juventutis flore przeftitum. N b jn particulari ac nominatim refpicit. In quo- VI. Cum veteranus quidam milesin jus ci- Langius &d. vis Dei beneficio tria ponderabat, quis, quid, taretur, adiit in publico Caefarem Auguftum, i* Grati- quo ftudiolargiretur: inde cenfebat fieri non rogans, ut fibi adeffe vellet. Cum vero Caefar '*?* ex füo comitatu aliquem daret, qui caufam il- [ poífe, quin omnia magnifierent. Ajebat, prae- C0 cipue Deo effe agendas gratias ob beneficia, lius ageret, refpondit miles: Atnonego, Cze- nobis nec petentibus, nec fentientibus colla- far, periclitante te inA &io bello vicarium quae- feà ta, v.g. natumeffe Chriftianum. Ex perpetua fivi, fed pro te ipfe pugnavi: fimulque cica- Hi beneficiorum Dei recordatione replebatur os trices detexit; quo audito erubuit Caefar, at- p ejus perpetua laude Dei, & animus fe totum que in advocationem ipfe defcendit, veritus, Ü viciftim Deo offerendi. Gratias agebat Deo ne alioqui non modo fuperbus, fed etiam in- I pro publicis calamitatibus, v.g. pefte, bello gratus videretur. UI &c. cum eaDeus difciplinze gratize immittat : VIL. De gratitudine mortui erga fuum be- i(3 nefactorem fic fcribit Alciatus : dolens, homines hoc beneficium non agno- tui fcere. Ferventer orabat pro iis , qui fibi fecif- Cum curvos pi(cator aquis educeret Whambs- be fent bene, ut qui Baptifmum, Chrifma, S.Or- Q dines, S. Euchariftiam illi contuliffent, ut & Naufragio frattum fuftulit ere caput. Maxing imnox hominis flens infortunia, &l pro Confeffariis & Magiftris fuis. Gratias parvo etiam agebat Deo nomine fociorum ac fra- trum, tanquam membrum pro membro , in Qua füper hinc jfuerant condidit oífa folo. . quos fimilia beneficia collata effent. Imogra- Pondera fed fodiens ingentia reperit auri. tias Deo agebat pro beneficiis in ipfos etiam Jufto homini nunquam gratia facta perit. ] Nf Angelos & San&os collatis. Quidquid tandem l.o, if : VIII, Rex Sinarum cum exa&is Tartaris Jo.-Rho. cuipiam beneeveniret, illius loco agebat Deo w&þf! gratias, ut cum fzecundos agros tranfiret, pe» regnum ftabili pace componeret, ut fortiffi- €« 8« n- I« K tens fimul veniam pro illis, qui gratias non a- morum Ducüm, quorum przclara opera ( gebant. Quia vero omnia divinze gratize tri- Tartaros vicerat, perenni profequeretur Vl buebat, nihil fuze induftrize , fed perpetuolau- beneficio, & poft commune fa&um gra- u dabat Deum, hinctantis gratiis e coelo animus tus viveret in omnium recordatione poftero- ejus replebatur, & quidquid incepit, feliciter rum, aliquid excogitavit atque invenit, quod ei evenit in falutem proximi. j redivivae femper gratiae perpetuum duraret $ li Peruan. Syllabus III. P. Jacobus Martinez fingulis . diebu argumentum. Ferreas confici lamiunas pro f Provin. modo quinque, modo feptem millia actuum numero Ducum juffit, fingulorumque pugnis fi amoris in Deum, & gratiarum actionis, eli- atque viétoris czelari, unicuique deinde fuam S Tton, Annua tradidit, communi omnibus lege, ut poft & Villa 2604. Iïzll.t P. Michael de Rayno beneficia divina ipforum exceffum apud familiarum Princi- Nov, in in fe collata fcheda defcripta de collo ge- pes fervatze laminse certis ab unoquoque Mi O ftabat. " vicibus in judicium proferri poffent, toties n f Vita p. t 124. V.]oannes Berckmann pro fuis Profoffori- reos capitis periculo judicioque ereptu- bus bis perdiem orabat. Profeffori Philofo- re, dummodo, ne fraus fzepius judicibus ü * fieret, N . Fitulus LXIII. Gratitudo. *hat 853 ul fieret, quoties falutaresfuiffent, certis notis trepidat reverenter ; &, quia eloquio nefícit , infculperentur. Itaque poít aliquotjam fzecu« mugitu bos divinam perfonat laudem. Pro- la vivunt non minus Ducum przeclara gefta, fternitur brutum fa&ori fuo, quid facturus eft quam fapientiffimi Regis grati animi przecla- rationalis homo? Deus pro homine homo fa- ra monumenta ; ambiguo apud omnem po- &us eít ; brutum profternitur, jumentum ado- lo Tiberg fteritatem judicio, quzenam gloriofior me- rat, & non beneficia fua recognofcens ftabit d- Don n moriafit, Regisne, ac Ducum? fed vera eefti- homo? Sed & S. Bonaventura fuper verba: g nf mantibus ferrum illud cuivis auro antefera- Et canis fecutus eft eum difcurrens: Si fic : O c-Q, tur,in quo gratiffimi Regis beneficio illuftria inquit, canis dominum fuum amat pro pane l Vi' Pünl LI& vivunt ac florent gefta majorum. modico, & fic equus pro modico hordeo; fi fic IX. Supremum inter armorum furorem ef- afinus pro pabulo & foeno ; quantum ille a no- Ye. ^ I bbid. d.15. al Ír2enisque crudelitatis fzevam licentiam, ut bis amandus exiftit, qui carnem fuam dedit n torrido in agro viridis aliquando cefpes , ita nobis in cibum, fanguinem in potum, vitam inagnum virtutis exemplum emicuit. In ex- in meritüm , & fe totum in praemium ? Nam Det a. pugnatione arcis Crunzonize , quam de Hi- leo, dum a ferpente cinétus, & ab eo fortiter fpano in minori Britannia Gallus vi ceperat. aftri&us effet, dum fuiffet a quodam milite ?gi j Fab' ,' 6 Aumontius exercitus Mareícallus , trucidari liberatus, fic illitoto corde adhzefit, utab eo cu.cü. $ 3 reefidiarios, ac nemini parci mandaverat; nifi morte feparari nequierit. Cur ergo non ebantitaque czedes, & victis non inulte mo- facit homo rationalis, quod animal brutum lo- rientibus , omnia late fanguine redundabant. facit? & Deo fuo negabit, quod homini mor- tad demuy, Dum maxime-ita czedibus incalefceret, nec tali;leo impendit? Certe nullum, tefte Seue- Sen. l. x. tam pugna, fed ftrages effet, Anglus gregarius ca , tam immanfüetum animal eft , quod non de ben. . l$09 Hifpanum , quife in latebras penetraverat, in- cura mitiget, & in amorem fui vertat. Leo- 3- if deptus , jugulaturus protrahebat, quum fubi- num ora a magiftris impune tractantur, ele- to agnitum bono animo effe jufIit, non peri- phantorum feritatem usque in fervile obfe- l fuo mna, turum. Aderant jam manipulares, Hifpa- quiumi demeretur cibus. Uf Hl. Stenchorus apud Pierium Va lerianumk numque ad caedem depofcebant; abfterrere cel. 3. Pier.f.50& Anglus, & fi vis fieret, ferro fe repulfurum. refert, quod, dum rultici in agro quodam fi- iCf« Langir Exortaiunderixa, & clamoreinvicem fublato , mul laboribus infifterent, unus illorum , qui Im, ti. Crije ad Aumontium res tota defertur, qui accitum pro haurienda ex vicino fonte aqua abierat, lr ld Anglum fuo cum Hifpano interrogat. Quid aquilam quandam ab ingenti ferpente quo- l. ita juffa Ducis intempeftiva illa humanitate dam circumplexam conípexerit, mortem ei comminante;ac proinde correptafalce, eun- contempferit, faceffat illico imperata , ni pa- lE reat! Enim vero Anglus moriturum fe cum demin minutas partes confcindens , aquilam " Hifpano, fi vitamilli confervare non poffet , fe liberavit, hauftamque aquam laboris confor- at tibus attulit, qui cum ex ea bibiffent, in eo- profiteri; agnoviffe fehominem., a quo in Bel- j gio pari humanitate olim fuiffet confervatus ; dem moinento, quo & ipfe os hydrize ad ex- l]j nolle feingratum vivere, fiilli moriendum fit, tinguendam fitim applicare voluit, aquila per- nici volatu ad eum properans , hydriam de commori certum fibi effe, quando fimul vive- X re non poffet. Aumontius fupra gregarii for- ianibus dejecit, omnemque aquam ex uni- tunam & virtutem admiratus, utrumque li- vería hydria effudit; moxque rufticus hoc fe 9 berum abire permifit, & mutuo frui benefi- refrigerio privatum confpiciens, aquilze, tan- cio, fa&um laudans, ut raris grati animi ex- quam iogratee , vehementer indignatus fuit ; emplis olim inferendum. at vero, poftquam e fociis aliquis poft hau- i, ftam oreaquam interram mortuus corrueret, $ VIIL. alios vero atrocibus doloribus cruciari con- EXEMPL A BRUTORUM. pexiffet , aqnamillam veneni toxico infe&am fuiffe arguens, aquilze erga fe gratitudinem Ruffingus l. $. Mäcarius fpeluncam habuit, cellule agnovit. Eheu quot hiscetemporibus funt ho- , l. 2. hift. fuze vicinam', & quadam die catulos mines , qui mundi torrentem fequentes dum Eccl.c.4. fuos czecos ad eum bellua producit, & ante bibunt quafi aquam iniquitatem, in ipfa ap- ij M ü- c' 8l n' n pedes ejus poait. Atille, cumintellexiffet, pre petituum fuorum obfecundatione mortiferum czecitate catulorum beftiam fupplicare , roga- animae & corporis contrahunt venenum, 4 vit Dominum, ut eis redderet vifum. Quo re- quando igitur noftris fe Deus opponit confi- r J.' cepto, matrem fequentes redeunt ad fpelun- liis , ne ad honores praetenfos pertingamus, cam. Et paulo poft ipfa cum catulis fuis re- ne defideratis carnis voluptatibus perfrui pof- j« grediens, pelles ovium plurimas, velut mu- fimus, vel concupitas hzereditates, vel divi- d t nus pro fufcepta gratia , ad fenem defert , mor- tias affequi valeamus , fümmum nobis przftat fu oris enecatas, iisque antefores ejus depo- beneficium, utpote medicus pro aeterna falu- fitis abícedit.. te noftra omnino folicitus. i l$ s. ThOmo l. S. Thomas de Villanova plura Xejus- IV. Androdum Dacum leo, cui fpinam e Dux pec- de Villas modi exempla affert fic loquens: Mira res, & pedeextraxerat, nonfolum inantro aliquam- &terum nov. in diu nutrivit, fed etiam adferas damnatum, ab mo P-l. Nativit. cui fimilis a fzeculo non eft audita. Agno- g. 3. GDnc. I . fcunt füpernaturali inftinttu , creatorem irra- aliis feris defendit. Alius leo equitem , qui tionales beftize , genua fle&unt bruta , & infue- eum a dracone, cui jam prope occubuerat , : defenderat, femper etiam in mare fecutus eft , tis naturee motibus reverentiam exhibent donec fatigatus, &aquis fuffocatus eft. conditori; rudit alioquin afïna., coram illo Ppp pp 3 Y.Scy* :'0 854 szlzothecæ thualzs Concionaltorue Tbid creaturis ad amorem Dei afcendendum con- V. Scytharum Regulus cum ab hofte occi- fus fpoliaretur, equusipfius morfu , .calcibus- ceffis abutatur , & ad aliarum rerum 1lhc,1tum que eum interemit. Alius Domino interfecto amorem dlngat yo ] vitaminedia finivit. Aliuslacrymas pr2e defi- IV. Sicut is, qui in domum, veniam , aut Ibid t derio fudit. hortum pro fao ufu ab aliquo Domino edifi- dit, ^ libid VI. Canis quidam. Romze Domino fuo oc- n6 p catam, introduceret alium, illiusque poffef- v0 cifo, & ad gradus gemonios abjectonon mo- fionem offerret, gravem Domino injuriam fiot do moe&os edidit ululatus, fed etiam cibum intuliffe cenferetur ita,cum Deus hominem, fibiobjectum ad os defun&l attulit; & poftea jeti & omnes illius potentlas non. nifi ad fuam b(fu in Tiberem projectum corpus ahquamdru ne gloriam condiderit, non poterunt haec abs- mergeretur , fuftentare conatus eft. Alius ve- qi ro occiforem Domini fui ex turba dentibus que gravi injuria illius ad ahos parüculareæ fat fines adhiberi. o apprehendens prodidit.. JElianus VII. Delphinus ab anicula quadam in ur- V. Sicut, dum prlaludltur 3ac1tunus alter Manfi te, il l. 2* vero refert illam , tam diuque ludus produm- 5 dïfc-*i- d bis Jherofolenze portu educatus, adultior fa- tur, quamdiu inter utriusque manus ja&a: &^ 10! &us, femper de praedafua partem nutritis fuis commun;cav*t reciprocata pila non excidit: atqueita qui þl- 8 Ludovic. lam non rejicit, perdit: eodem modo omnis Gran VIll. Accipiter brumae tempore pa(Terem l 1. Ca- comprehenfum unguibus, ut ejus calore fo« ingratus fuum non recompenfans beneficium, ftat veatur, per noctem fibi applicat ; & ob hoc fpe deftituitur novorum recipiendorum; fe- bul tech.c.17. cus vero, qui gratus exiftit : Qui gratus fu- f beneficium mane prorfus innoxium .dimit- turus eft, verba funt Senecæ üaUm dum ac- Ti tit. Ut Stapl IX. Pelicanus femella fuper pullos fuos a cipit, de reddendo cogitat. pe Dom. 13. poft Pen- ferpente percuffos fanguinem ex proprio pe- VL Sicut Chlrursïus dum t:bl contra vo- . Bbid. dlfcbï pr tec: & &ore vulnerato emitt't , itaque debilitatur , ut luntatem, & totaliter invito, . .cücurbitulam !7: P* 7- ex them. $ a pullis ali a 1quamd1u debeat. Refumptrs U igneam capiti applicat, vel membrum prze- autem viribusillos. qui diligentiusillam alue- icindit, autfecat, tametflmdedulorem autdr— 1t0 ruat tenerrime diligit, & fovet, reliquos velut fplicentiam concipias , immeafum tamea tibi Ibid. & dggeueres &ingratosnido deturbat confert beneficium, pro quo poftea. recupera- Thid.1,9 JElian, X. In civitate Patrae cum puer. quendam ta favitate fummas illi gratias agis. Itaquo- If /dracouem parvum a fe emptum educaffet , que Deus animarum noftrarum medicus , qui f» l13 cuinque eo velut intelligente locutus effet , ac dixit; Non eft opus valentibus medicus, fed [ lufiffet, deniqueis grandiorfactus a civibusin male habentibus , adverütates velut afH:&as a? filvam dlmliTus eft, ubi tamen dictum adole- &. dolentiffimas medlcmas in zeternam .no- *p» centem, quod in latrones incidiffet, claman- ftram ordinat falutem , atque adeo merito tà tem , ita defendit ,. ut aliquos latronum in fu- fumm:e ei gratize debentur. gam egerit, aliquos omnino occiderit Beyrl Utilitas, a in fefto XI. Ciconia quzedam, cui Hzeraclidis vidua Gl S. Mat- crus obligarat, ftatuto anni die revería ad ae- . VIl. Sicut lupini & fabze non exugunt 2- Beyrl |4s des illius , magni pretii gemmam e gutture grum, fed ftercorant; ita homo gratus melio- m fefto thiz th. 3. Mat- t projec:t; ac crus tractandum objecit. rem reddit fortunam ejus, a.quo benefici um tn a. YV0 Tbid. 1. XII. Porum Regem in terram delapfum e- accepit, quae tamen mox iterum in ipfum re- them, 5, U lephas telis circumftantium eripuit, & in dor- dundat, dum gratitudini ifti nova beneficia fum repofuit, donec tandem examinis cum rependuntur ]hid Domino fuo concidit. VIIL Sicut omnia flumma ad locum unde Eccl. r. [ $ IX. exeunt, revertuntur , utiterum fluant;ita quis- V- 7- quis diligenter ad Deum per gxatltudmem re- SIMILITUDINES. fert beneficia, meretur noya accipere. 3 Qualitas. && äqmtas IX. Sicut exiguum pharmacum e magulss Dama. t Bromiard. T cut terra & Hores quo plures a fole ca- plerumque morbis hominem eripuit; itagra- fcen. in d Lit.G.c.4 Sl tizeetiam ob minima beneficia perfolutae bo- Vit Bar- , al Y lores & radios accipiust, tanto plures na mgentra conciliant. Unde S. Bernardus L li reflexiones, vapores & odores verfus folem emittunt; ita gratus homo, quo plura acci- ait; Felix, quiad fingula dona . gratize reditad le eum, in quo eft plenitudo omnium gratiarum, Diol l pit beneficia,tanto majoriin Deum aut alium "i benefa&torem amore fuccenditur. cui dum nos pro acceptis non iugratos exhi- 3bl , A Ibid II. Sicut magnum fcelus effet, fi quis am- bemus, locum in nobis facimus gratiz, ut majora accipere mereamur. pliffimis a Rege quoepiam donis exornatus, his ipfis abuteretur ad exercitum , quo Re- - X. Sicut /Egyptii olim, fi fideliter quintam u- que gem debellaret, conícribendum ; ita non mi- partem defruc&tibus Pharaoni obtulerunt , re- - lem.. — À — nus grave fcelus cenferi debet, fi quis donis liquias quatuor partes fibilucrati funt; ita qui a Deo concefífis ad illius oftenïam utatur. Deo de operibus, velut optimis animze fru- Tbid III. Sicut mulier, quze monilia & torques de— 5 Gibus, quintam partem, fcilicet laudis, glorize a marito acceptos adultero donaret , merito & gratiarum ationis, fideliter perfolvit, o- gravnfüml fceleris &fupplxcn rea Judlcaretur mnem reliquum eorundem operum fru&um anima non minoris culpae damnarr debet fi übx retinere poteft. * SX £m, 4 0 Ro QK——— 0. PT Jitulus LXII. *',Gmxtia. 855 0il« Q $. X. V. Exemplum bvutovum. Si enim bos co-S. Cheyt, - UO TIV A. gnovit poffefforem fuum, & afinus proefepel.6. he Manfi Domini fui ;fi ob cibum modicum tam fideliter *?''* €:3- T di 3 N I. Exefzþlpmz ev voluztas Déi : Quiut quo- canis Domino adhzeret ; quis non eruübefcat, tr. 30. vis tempore , quovis die & anno rece- diic, 2, gratiam bene de fe merentibus non referre, ffl'ef. n. 6. pta beneficia grata mente in memoriam re- quando videt ipfas etiam beltias refugere no- lat m vocentur, ut principio cujuslibet menfíis, men ingrati? hoc fibi menfium pendi voluittributum. So- V. Multitudo beneficiorum , quam fafius Nazianz. um 1. lemnitas Pafchalis quovis anno celebrari de- explicans S. Gregor. Nazianz. Unde tibi haec 97at. 16. bebat in memoriam magmni illius beneficii, omnia , inquit, & a quo ? Autparva hzec ocu- [es quo compedibus fervitutis Pharaonic:e libe- lisquefubje&ta dicam, cujus munere ac bene- rati in terram promiífionis tot miraculofis ficio coeli pulchritudinem cernis, folis cur- llet nf modis perdu&i fuerant. Feftum tabernaculo- fum, lunze orbem, fiderum multitudinem, 1c]-35.dicg rum eidem populo in memoriam revocabat eamque, quze inhis omnibus velutiin Lyra e- T al quadraginta annos, quibus in deferto com- lucet, concinnitatem , atqueordinem , (emper moratus, & coleftia alimonia, quae quotidie eodem modo fe habentem, partium anni vi- 1nis de colo defluebat, omnesque in fe contine- ciffitudines, temporum mutationes ,annorum bat faporum fuavitates , paftus fuerat. Fe- xmi, converliones , diei no&tisquezequas portiones, - ftum Pentecoftes habebatur in memoriam ta- terrae produGtiones, aeris fufionem, maris bularum Legis a Deotraditarum. In Levitico ;. : fluxi fimul ac ftabilis immenfam latitudinem, d ritusleguntur quorundam facrificiorum , quae fluminum profünditatem , ventorum proflu- Deusingratiarum aCtionem praefcripferat. In via? Quod ipfum etiam confirmans S. Ber- S. Bern. Deuteronomio ob eundem finem inftituta fuit nard. Quanta, inquit, largitus eft ad fuftenta- f. 14. fup. yo. Bl primitiarum oblatio, & fimilia fexcenta alia hg 47 tionem , quanta ad eruditionem , quanta ad 2"' abit. exempla adduci poffent; ex quibus omnibus confolationem , quanta ex hoc jam ad corre- Is Dei colligitur folicitudo, quae populo fibi ele- Li- &ionem , quanta etiam ad delettationem ? Ne-Lib. 4. de. £togratitudinis v : que enim, ut bene Seneca pronunciavit, ne-Benef.c.s, tbi bat. . irtutem inculcare contendef S d ceífitatibus noftris tantum provifum eft, usque —l Exemplum Sanforum : Cam-:en im ,opusl in delicias amamur. Si ergo pauci interdum " "fbid.. n.9. iftud, fcilicet gratiarum a&tio fit exercitium nummi aut floreni donati tantopere excitant (u fupernze patrize, fecundumillud Ifa. 51. G'aa- alios ad amorem benefa&oris, gratumque ei d b M dsum & letitia invenietur im ea , gvatiarum animum demonftrandum, quid tanta & t 4 addlio, £? vox laudis : Quanto quis copiofius & multa beneficia non efficient? - gm "h. Md lt perfe&ius fe exercet in gratiarum acione, VII. Magzitudo Leneficiorum, quid enim tanto magis appropinquat ftatui Beatorum: majus Deo, & Deifilio: atqui utrumque dat , quod ut penetremus folidius , oculos noftros fe quidem in gloria, filium vero pro redem- ad vilionemfublevemusillamS.]oannis;quan- ptione, & in SS. Euchariftia; ad quze duo be- doinfuperna JerufalemSpiritus confpexit An- neficia quia oinnia fere alia ordinantur, merito L te Doyrl gelicos, circum majeftatem fupremam Dei, ab aliis quoque infinitam quandam magnitu-. jp. I2 o .. 9 Mil* actibus obfequiofis intentos, hasque inaudiit dinem participant. Quze ipfa oblizatio ut me- N ?P thia, voces: Denediédio & clovitas €9) fapientia, &2 lius cognofcatur, proderit intelligere, quod ) (6- them $, gratiarum a& o , bouo €? virtus , €7 fovtitudo S. Auguftinus dixit: Refpice univeríam mun-S. Aug. [] (ld 4Deo tofi vo 12 facula faculovum ; "duen. dumiítum, & confidera, fi in eo aliquid fit , - Jbid. Ill Exeseplum Ecclefie militautis, in qua quod tibi non ferviat. Omnis creatura ad hunc e Eed. . horze canonicze á tot tam regularis, quam f»e- finem curfum fuum dirigit, ut obfequiis tuis "Y j-"^ j calaris Cleri miniftris quotidie recitantur, in famuletur , ut utilitati deferviat, (uisque oble- Ü quibus continuo Deo laudes, benedictiones, &amentis pariter & neceflitatibus , f»candum [e gratiarumque a£tiones offeruntur & reddun- afflaentiam , & deficientiam occurrat. Hoc tur, & unius cujusque pfalmi terminus hoc coelum , hsecterra, hic aer, haec maria , cum jsS D clauditur verficulo :- G/oria patrz &zc. item eis quzeia ipfis funt univer(is , explere non cef- g [cen. I * verbum, 2eo gvaties, frequenter tarain divi- fat. Hic circuitus temporum annuis innova- vit Ba | u7 ": ni officii, quam miffze progreffu replicare fo- tionibus, redivivis partubus antiqua inno- 5 lemus. 5 vans, dilapía infermans , confumpta inflau- " - Daurolt.. 1V. Exemplum bavbavorum, quo fe exci- rans, paftu perpetuo fubminiftrat. Quisergo, : " c. 7. cit. tavit S. Saba multorum monafteriorum cele- ]l* 31. D. 8. putas , hzec , inftituit ? quis illud naturze prae- berrimus Pater. Quibusdam Agarenis per cipit, ut unofenfu tibi ferviat? benefïciumac- i cellam ejus transeuntibus & efurientibus ap- cipis, & authorem ejus non cognofcis ; do- pofuerat radices tautum quasdam melagrio- numin manuifetto eft, largitoroecultus, &ipfa ruüum, & arundinum cortices: neque enim a- ratio tua te dub'tare nonfinit, hoc tuum non m - ec lio cibo ipfe utebatur. Iedierunt illi poften, debitum effe, fed beneficium alienum. affereates ei cafeos, & da&ylos. Quo vifo, li VHL Utiiztas zllius , eui Peneficium confer- Pf.g. VO s. u- heimihi, iaquit, Barbari ifti parvi noftri be- £uv: Quid enim efthomo, quod memor es e- neficii mernores, referregratiam munifice ftu- jus ? Filius hominis, quoniam vifitas eum : tot 0- duerunt: Nos autemi, qui quotidie fruimur fcilicet beneficiis praeveniendo? bonis creatoris, nullam ei viciffim ftudemus IX. Utz/ztas donovum Dei : dat enim fingula B. Alber- referre gratiam per mandatorum obfervatio- ad ipfum cognofcendum, amandum, fruen-tus l. c. dum, & ad nos beatificandum. ; nem. Quze de czetero, excufatio, quae venia dabitur ? um X. Uti- 856 B'il'yliothem Manuahis Concionatorie S. Anton. ! fdem X. Utilitas gvatitudinis: nam quanto ma- S. Antonius dumait: In anima pofuit imagi- p; 4. fum. s p df nem Trinitatis , & diftin&ius, quam in Ange- tit. 19. inicd * jor eft in anima erga Deum grati animi affe- Qio, tanto redditur idonea magis, & capax lis, in quantum ficut Deusefttotus in toto or- c.x2.5.11. Ls j ad uberiorem Dei gratiam recipiendam, be, &totusin qualibet parte, itain orbe fuo, : id eft, corpore, animatota eft in toto, & tota f tanto amplius liberaliffimus Deus quafi cogi- mé tur ad largiendum. in qualibetparte corporis. Participationem cum omnibas creat.s; fcilicet conimune cum y LT 2. C.IO. XL. Dignitas bentfatlovis Dei /de qua fic lo- B. quitut Tho. Kemp. Si dignitas datoris infpi- elementis, vegetare cum plantis, fentire cum fil Lib. 3«C 'citur, nüllum datum parvum aut nimis vile brutis, intellizere cum Angelis. Reprzefenta- & 22. . Teo tionem univerfitatis. [bi enim funt quatuor videbitur ; non enim parum eft, quod a fummo & Deo datur. Et iterumalibi : Minor ego fum o- humores cum corpore, conformes quatuor e- n mnibus bonis mihi przeftitis ; & cumtuam no- Jementis: Quinque fenfus exteriores, vifus, &t auditus, guftus, odoratus & ta&tus; & qua- bilitatem attendo , d ^ eüqit prae magnitudine fun fpiritus meus. tuorinteriores , fcilicetfenfus communis , 2e- 2 Sertm. de ftimativa, phantafia, & memoria: quafi no- XII. Cozflant ia C5 lor;gam'mz'ms Denefacto- am grat. red- vis: ut qui toties a nobis offenfus & irritatus vem coeli: Nam decimum empyreum in quo bjb dendis.j benefacere non ceffat; unde merito S. Chry- Deus refidet per glorize manifeltationem , eft ii pars intellectiva, fcilicet intelle&us & voiun- foftomus quzerens dicit: Cum coeli ipfi Dei glo- V riam przedicent; ipfe vero, ob cujus gra- tas. Beneficia vero corpori collata his verbis S. .I;'aur. at tiam funt illi effedi, itate geris, uttui fictor exprimit S. Laurentius Juftin. Te Deus de hu- Juft.ferm. mano & viliffimo femine matris tuze formavit de Chrifti - Tif & creator Deus propter te m i E audiat. alf *plergmque inutero, corporis organum diftinxit per par- corpore. lj tes , divifit artus, fenfus difpofuit, fingulis- fui $ ^ XE que propria indixit minifteria, ut non effet q Íchisma inter eos, (ed compago indilffolubilis; Yá MOTIVA OB SPECIALIA : . amoris vinculum; unitatis exemplum, dile- BENEFICIA. i Gionis forma, decus fapientize , & corporis Ec- M AUN& s. Greg. ] (b beneficium creationis : de duo fic difcur— clefize fimilitudo vel optima. Denique aliam Nazianz. adhuc beneficii circumftantiam notat idem Orat. 2. rit S. Greg. Nazianz. Hocigitur cum Idem de. artifex verbum oftendere voluiffet , animal San&us , dumait: Quamvis delinquas gravi- Obed.c.5. €0 ter,quamquam in multis offendas frequenter, unüm ex utroque, hoc eft, exinvifibili ac » vifibili natura hominem fabricatur, atque e tametfi te voluntarie ab illo avertas, numquid materia quidem ante producta fumpto corpo- fuarum ftillicidiagratiarum cohibet , ne pluant T fuper te ? Nunquid folis, lunse , ftellarumque re, a fe autem infito fpiraculo (quod qui- & dem intelle&tualem animam Deique imagi- fplendorem abfcondit, ut non faper te luce- ant? Porro terra germinat fru&um fuum, ar- b füp, tit. nem fcriptura vocat ) velut alterum quendam bores diveríarum fpecierum poma producunt, mundum, in parvo magnum, in terra collo- ! cat. Angelum alium mixtum adoratorem, vi- & (pro dolor ) intelligere diffimulas , a quo ifta Hj percipias ? Tibi cun&ta famulantur elementa, fibilis naturze fpectatorem , intellectualis my- ftam, eorum; quze in terra funt, Regem ; fu- nubes de coelo imbrem opportunum f[par- peris autem fubditum, terrenum & coeleftem, gunt; dies diei, & nox no&i fuccedit , ut tibi lj & cunGis viventibus praeftent gaudium, tri- caducüm & immortalem, vifibilem & intelli- N gibilem, medium inter magnitudinem & hu- buant alimentum, levent fafüidium, & fine IU fenfu, & absque guftu torpefcis & jaces? Ut I medt D 1 militatem , eundem fpiritum & carnem : fpiri- merito citatus fanctus Antonius dixerit: In- $. Anfpn. [j la, tum pergratiam, carnem ob elationem. Quod I. QV eRupert, etiam Rupertus Abbas confirmans, magnum vitant te omnes creaturee ad regratiandum ** 1.2. de Deo,quia omnes, exceptis Angelis funt infe- lane confilium , inquit , inillo fapientize con- Trin. €.1- filio, in illo talium perfonarum, Patris &Fi- riores nobis , & , cum Deus potuerit nos face- lii , & Spiritus fanGi non tam fenatu , quam fo- re viliffimas creaturas , nobiliffimas fecit. I liloquio venerando denobis habitum eft; ut .1. Ob beueficium. confervationis , quod fic S. Aug. unaquzeque perfona fuam operis parterm fufci- declaratS. Auguftinus: Omnibus boris & mo- fOlil. 0.18. H peret , ut fcilicet tunc quidem pater conderet, mentis, fruor bonis mifericordive tuzge ; quo- poftea in plenitudine temporis filius perditum f redimeret, Spiritus fanctus remillionem pec- niam femper perirem, nifi quia femper regis me ; femper morerer , nifi quia emper me vi- $. Den, catorum perficeret. Quanta vero in fpecie per vificas, & omni momento me tibi obligas, fitn, a hoc beneficium bona obtigerint, explicat im- dum omni momento mihi tua beneficia prae- $t fïïam. to. 7. in S. Bonav. primis D. Bonaventura dicens: De dono na- ftas. Idemque confirmans S. Antonius, con- S. Anton, 4 Rf fafcicul. turze eft, quod creavit te in tempore, & quod fidera inquit, quod tot funtDei beneficia erga l. c. $- 1. ab aeterno te difpofuit creandum , non creavit. c. 6. te, quot vitze momenta, per continuum enim te pecus, fed hominem. Dedit animam im- Dei influxum homo confiftit, & vivit. Unde À mortalem, cui deditrationem , ingenium , in- merito concludit S. Ambrofius: Vide ergo, S. Ambr.- duftriam, qua omnia materialia poteft intelli- de obitu quanta quotidie Deus moliatur , quanta diftri- gere. Deditmentem velintelle&um, qua im- buat, quantis terram fructibusimpleat , quam 'Theodof. materiales Spiritus, Deum & Angelum intel- opportunis , & in omnes oras ferentibus ven- - ligeret. Propter te omnia in terra creavit; o- tis maria promoveat, quantis|imbribus folum mnia elementa ad tuam vitam , omnia ani- molliat ? ä mantia ad tuum nutrimentum. Deinde etiam Til Ob ) lus LXIL. - Cratitudo. $57 agz $ Aqtom llQ S, Baxar..- H .Ob benelicium redemptionis; de quo praee nis , fed virtutem dedit Dþïninus Rex vlrtu- DW A ) C "M 2 1 t dusde di- clare fic loquitur S. Bernardus : Si totum . tum, ut füb me effet appetitus tmeus, & ei, f quam fentiebam , concupifcentiz;e, minime Q0ta Hip. Dev.. debeo pro me fa&to, quid addam jam pro me refe&o, & refecto hoc modo ; nec enim tam confentirem. Sed a quibusdam tam longe )e M! facile refectus, quam factus; nam qui me fe- me fecit miferatio tua , ut penitus abomina- um h mel, & tantum dicendo fecit, in reficiendo . rer ea, & ne ulla quidem eorum me tentatio 'Cüm profecto & dixit muita, & geffit mira, & per- moleftaret. dl 1 tulit dura; nec tantum dura, fed indigna. In $ XHl. itüor primo opere me mihi dedit. In fecundo fe, & ubi fe dedit, me mihi reddidit. Datus OT &« 'lfus ergo & redditus, me pro me debeo, & bis. £ quenter ponderare beneficia , täm g'enera- Izi*guadp, debeo, quid Deo retribuam pro fe? Nam - I E QUae / lia, quam particularia, cum circum- epitt, . etiamfi milles me rependere poffem, quid flantiis priori-$. explicatis; nam , ut bene fum ego ad Deum ?. . Id ipfum alibi praecla- [ 00 Calffiodorus ait, qui, quanta fibi gratia col- (d0 ze confirmat dicens : Super omnia te mihi latafit, nefcit, q X 3 amabilem reddis, o bone Jefu, calix, quem matas'lazjgito;'i gratias Qe— T. beat, non intellieit, - hu bibifti, opus noftree redemptionis; hoc enim IL Obligationem fuam ad gratias agendas beneln illud omnino amorem noftrum fibi vendicat, hoc, perpendere : S. Auguftinus monuit his verbis; Lue. 12« N inquam, devotionem noftram blandius alli- V. 28. !hu. S' L&ur. Oportet ergo, Domine, tanto magis tibi gra- omni aue- U. ferm l cit, juftius exigit, ar&tius ftringit, & vehe- . tiofum & devotum , atque ad ferviendum ivit i eChrittl mentius afficit. Unde merito l. c. concludit: tem, cui promptiorem exiftere, quanto me de tantis multum . lI* cotyore, | Etü caetera taceam , hoc folo non immerito beneficiis obligatiorem.confpicio in redden- datum eff, dig- fibi vendicat vitam noftram, quia pro ea.po- da ratione, ne dilata vindi&a tanto acrius eliet Y* fuit fuam. Nemo igitur fibl vivat, fed ei, adveniendo malamea puniat, quanto diutius lls qui pro fe mortuus eft; cui enim juftius vi- lile- & toleravit, quod puniri potuit. » am, quam ei, qui, fi /non(morefetuf, ego H Exenpla «reaturarum wvatienalium frbguen- |Ec- pnon viverem ? E ter fibi ob oculos ponere, & videre, quanto impetu jm ÀAV. Ob beneficium v ocatiaiaif'ad fidem ; qü'od 8 Avgutt. ad gratias benefactori fuo referendas impel- jem fequentibus verbis proponit S. Auguftinus : luntur, ut vel inde difcamus, quanto inten- TRCILM 2 Magnnm, inquit, zeftimo beneficium, quod fiori affe&u & vehementiori ftudio homo ra- " Übeies. eo tempore, & inter tales me nalíci voluit , tione preeditus pro incomparabiliter pluri- id . Deus, per quos ad fidem fuam & facramen- bus & majoribus , fbeneficþiis gratias agere Qt ta pervenirem, |Video innumerabilibus ho- debeat, M minibus hoc negatum, quod mihi gratulor IV. Certa fibi pro gratitudinis officio braftando effe conceffüm, cum quibus tanta nobis eft C&* tempora dateriinari , ut vel fic facilius impella- at &, Anton. una conditio. Unde merito infert S. Anto- . b fup» tit- nius: Invitat ad gratiarum a&ionem qualitas. mur ad officium noftrum hog- in genere acu- A 1 intt, ratius praeftandum. ifla , femporis; dicitur enim tempus novi tefta-- V, Beneficia variera & notabil iora calamo in Zz'..: menti tempus gratize, quia faperabundavit I[2, bello annotare ; (ic enim faciunt fideles fervi , aL multiplex gratia humano generi collata poft qui non expenfüm duntàxat, fed acceptum - Chrifti adventum, & ideo multiplicatis bene-- ]bl ^ ficiis multiplicandze fünt gratiarum actiones. etiam accurate in chartas referunt; quod hic il« tanto accuratius faciendum eft, quanto ma- V. Ob bencficium juflificattenis ; de qua fic S. gis heec annotatio conducit ad memoriam be- [ Il $ Augoft. Auguftinus loquitur: Bona funt hzc tua, neficiorum , quae, juxta S. Chryfoftomum , tn Matth, €. 123. in medit. Domine , mihi a te mii'ericogditer indulta, eft optima cuftos beneficiorum ; & , ut/alibi &o. 0. Is S i Ànton, , quod me in periculis fzepe conftitutum cle- l, Ü S, L & loquitur, füfficiens eft, quae ad virtutum la- Hom. 22« U - J ienter eripuifli, nec unquam in peccatis bores nos adhortetur, & preeparet, utprae- !* [8 aneis dereliquifti 5 oblitum tui de te admo- auifi, averfum a te revocalti, venientem fentia omnia defpiciamus, & ut ei, qui tan- U ta in nos beneficia contulit, adhaereamus , ad te benigne füfcepiiti ,. poenitenti indulfifti. amorem in illum fingulis diebus Non enim ea fola, quze commifi, peccata, | augeri ,d?»* clarantes. HI Pl 't $ Ant. fed etiam, quze te protegente non commifi, $ XUL - ,.l LE . totum a te dimiffum deputandum eft ; Nam us ARUCTETICIA l0 ficut in multa peccatacedidi, fic & in multo Jura, nifi me confervaffes, cecidiffem. |Sed rimis noffe: debet,Aíceta, fro quibus j5 I ïnp (l« ferm.. 9. $. Dern. (& S. Bernardus, Et miferatio fuit, inquit, beneficiis agendze fint gratize ; nam, ut IS, quod vifitavit cor meum, immitavit, ut ama- bene Cicero notavit , acceptorum, benefi-Lib. & de fragm. ra fierent, quze mihi male dulcia prius erant, ciorum dele&us habendi, & imprimis quo offic. T 7. mifer, n : $ Antoh, quae Izetabar, cum male facerem. Huc etiam quisque ftudio vel benevolentia fecerit, pon- L l .c h pertinet praefervatio a peccatis, quze tefte S. derandum eft; multi enim multa faciunt 71 Bernardo, tribus motis contingit, occafio- temeritate quadam ; fine judicio , vel io- nis fubtrattione , refifrendi data virtute ,. aíf- do in omnes, vel repentino quodam im- i , Anfbf. fettionis fanitate; multum enim in peccata petu animi, quafi vento incitati: quae bene- ", j gecidiflem, fi data effet occafio , fed Dei mi- ficia aeque magna habenda non funt, ac ea, " feratione non me talis opportunitas appre- ;; The quae cum judicio, confiderate conftanterque . hendit. . In multa quoque paulo minus ceci- delata funt. Agendae autem funt gratize Deo '1- dillem, graviter impulfus violentia,tentatio- pro triplicibus bonis, . x. Pro genefa!ibz:s, qua* EDUIPUS Ra Pc [äbnq Bi[üc Mü"a ]bm- L l 8:8 Bibliotbecce M;tnualik Concionamrice Pfalmi: Laus ejus in Ecclefía San&orüm ; ita qm lia funt creatib, cbnfewäfio,' redemptio, ^5. rit Pro fpecialibus , qualia funt vocatio ad fidem', fcribit: Vides , quomodo ante verba requi- [2 rit gratiarum actionem, quse fit per vitam & ad religionem, ad gratiam & gloriam. 5.Pro ii fi«gularibus , quae- cuivis peculiariter ex acci bona opera? Non fufficit enim verbis folum e denti conferuntur. gratias agere, nifi etiam fa&orum virtus con- 40 S.Bernard, 1I. Noffe debet , enam prvo minimis beneficüs currat: nam laus ejus in Ecclefia Sanctorum. (X ferm. 11. fuminas Deo gratias effe agendas , qua de re lo- Et in Pf. 49. ait : Ita vivas, ut Dominus Deus $! s ia Cant,. quens S. Bernardus, diíce, inquit, in referendo tuus glorifieetur; juxta illa Chrifti verba : Tdit "i gratiam non effe tardus, aut fegnis; difce, ad Sic lueeat lux "vefira coram bominibus , ut 'videant 6 fingula dona gratias agere $ diligenter coafi- opera vveflra bona ,. & glorificent Patrem vefirum. Y 4 l i dera, quae tibi apponuntur, ut nulla videlicet Sit vita tua ejusmodi, ut tuus laudetur & ce- !,enl Dei dona, nullagratiarum actione fruftrentur, lebretur Dominus, & perfe&um obtulifti fa- . gef,0.6: ä;u non grandia, non mediocria, non pufilla ; deni- crificium. Idem quoque in Pfalm. 112. ita bgp ! que nitamur colligere fragmenta, ne pereart, fcribit : Oportet vitam prius re&te inftitden- ie.nec minima oblivifci beneficia. Ad affidui- tem hymnos Dei canere, non eft enim pul- chra laus in ore peccatoris; fecundo non $. Bafilius tatem quoque S. Bafilius hortatus eft dicens: H J hom. $. in fjgg comedetis , five bibitis five quid facitis, omnia verbis folum , fed etiam factis laudare opor- Martyrt, in Dei gleriam facite, Accumbens menfze ora; tet, & hanc laudem Deus maxime requirit. ba Julii. 10 efitans panem , largitori gratiam rependito; Idem quoque S. Doctor Pfalmiftam pfaimum fuffulciens, firmansque infirmas corporis vi- illum ab his verbis-ordiri obfervat : Laudate f D res vino, ejus fac memineris, qui hoc te dono Dominutm de celis ,' laudate iilum in excelfis , lau- * impertivit ad inferendam cordi tuo lIzetitiam, daie eum omnes 2dnpel 2 ejus ,. laudate eum ommes & ad multiplicium infirmitatum non medio- virzutes ejus , cujus hanc affignat rationem : crefolamen. Etin epiftola ad Thefialonicen- Ideo dum preecipit laudes offerre, incipit a fes, inquit : fine intermiffione erate, in emnibus g*a- * fuperioribus poteftatibus, fic dicens: Lau- tias agite ? quem textum Theophylattus ita ex- date Dominum de celis , laudate eum in . exceifis ; äle: li pornit. Quiaaffüevit cum Deo veríari, eique oportet enim ita Angelum fieri, & ita lau- m ,zl eratias àgere in omnibus rebus. Quomodo dare. Ne ergo hanc laudem, rem effe levem exiftimemus, fed ante os noftrum, vita no- f autem femper gratias ages? fi agnoveris hanc effe voluntatem Dei, ut fis gratus erga ipfum, firaipfum fonet, atque ante linguam conver- pu ut,qui femper tibi benefaciat. S. Ambrofius, ut fatio clamet, ita enim v x Pl el | tacenteg *Deum nosád hanc continuam & nunquam intermif- Jaudare poffümus. fam gratiarum actionem exftimulet, fequenti - ]V. Noffe debet , ütilem äg*:k)liduh: ;äbdum;s. Eonav- it D nos evidenti ratione convincit; neque enim Dzi. beneficia meditandi , juem quidem indicatin faície. nos unquamrefpirare poffumus,quin ad quaim- S. Bonaventura, dum ait : Scias, quod tri-*. & H libet refpirationem beneficiis Dei fruamur, & plici confideratione potes tuas meditationes hanc beueficentiam affiduam & quotidianun variare & dilatare, ut nunc tua quidem me- inceflanter continuat & confervat; Unde ait: ditatio verfetur circa ipfum benefacorem , Quando non hàbes, quod Deo debeas ? aut nunc cir C Ü citer elargitur. ia ipfa beneficia , quze tibi mul?:ipli- tE quando fine Deiinunere es? quid enim habes, aut es, quod non accepifti? ergo quia femper V. Noife debet gradus gratitudimis , quos accipis, & quod habes, a Domino eft, de 1 É Ito« ^ quidem diftin&te & appofite affignavit S. Tho- 3« 2. q. f rem te femper effe cognofce. Quod ipfum eti:m mas, dum dixit, primum effe, ut bomo ve- ! 96. 8. 5 ib. 9. de Y $ Gregor. confirmans S. Gregorius NyHenus, fi, quod, cobno/cat acceptum beneficium ;; de quo gradu be- f Nyff. orat. tenef, 1. in Orat. praefens eft, inquit, confideraveris, per ipfum ne Seneca fic loquitur : vis reddere beneficium ? à vivis; fi futurum, ille tibi earum rerum, quze benigne accipe : retulifii gratiam. Secundum , D [j funtin exfpectatione, fpes eft; fi preeteritum; ut iaudet, ég gratias agat : nam cul gratia re- non effes, nifi prius ab illo fa&us effes ; id ipfum ferri non poteft, quanta debetur, habenda quod natus es, beneficio afficeris, dum per il- tuuen eft, quantam maximam animi noftri lum & vivis, & moveris, ut inquit Apoítolus, capere poffünt, ut Cicero monet, id quodPhilip. 2, ertium, ut re- Jxxæ- rerumfuturarum fpes ex eodem beneficio pen- faltem laudando praeftatur. det, tu verofolius preefentis compos es. Itaque tribuat pro loco €9' iempore, lecundum fuam fa- ä fi vel per omne vitze tempus gratias agere Deo cultatem , id quod fit per reverentiam , ho- nonintermiferis, vix praefentis gratiam exple- norem, obfequium, confilium, opem & fub- bis, cum interim nullamrationem excogitare fidia, fi indigeat. . poffis, qua futuri vel praeterititemporis debita - VI. Nofle debet circumflantias , qua in grati- compenfentur. Fruttum autem hujus perpe- tudinis exercitio [pecialiter obférvande funt , illud- ä 8. Chryf. tuze gratitudinis indicavit S. Chryfoftomus, que Deum non parum gratum eficiunt, quse qui- Is ; inPL5. dum dixit: Perpetuo Deo gratias agere de- dem ad tres preecipue revocantur. L 4ddt UE bemus. Hiec funt graviffima, quae in diabo- Jfinceritas ;; de qua quidem fic loquitur 5. Ber- lum torquentur, tela, hic eft ictus in daemo- nardus : JNon ommis gratiarum a&io accepta e[l nem certiffimus , tunc funt coronze 1'pl'enïdi- à Deo , nifi que de cordis pudica &g mera fünplicitate $, 3. in (; diffimae. , procedit, — Pudica. fane dixerim propter eos. — QuiCant; Manfi tr. 1HI. Noffe debet, a bec, ut tributum laddum, (2 de malis a&bibus füis gloriantes ,' Deo. graiias N 8o. dife. £ gratiartum ati:o Deo grata fit, [pecialiter vequiri, agere Jolent , quafi Deus more ipforum letetur , cum Mera B. 19^ urlmpue (g voci cor purum 69 mundum conjunga- tnale fecerint. & exultent in vebus pe[Janis. iw. Unde D. Chryfoftomus fupeg Jlla verba wero;': Jimplicitate | adjunxi , propter. bypocritas N h Tütulus XALX IIl. Gratitudo. 859 h Xqul. qüi Deum quidem de bohis.-/ïtis , fed verbotenus glo- tam memoriam aliaque grati animi officia re- n& " vificantes ,. corde vetinent , quod ore prebueránt. . 2. fundere debeant; nec tamen propterea Deus »hml Eft liberalitas : quze in affe&us intentione po- aliquam ab illis intrinfecam perfettionem no- Non- tifimum confifit; magis fi quidem Dcus vam accipiat. 3. Quod ficut flumina intrant in mare, ut iterum auctiora fluant; ita quo- m penfat, ex quanto quis agit, quam quantum s facit. Id quod etiam Seneca advertit, dum que homines Deo dona füa grato animo ad- ia dixit : Nec in vilimis, licet optime fit, aure- Ícribentes novis beneficiis ab eo ex merito & ne que prafulgeant , deorum efl bonps , [&d in pia ac cumulentur. Oftendatur proinde, quormodo Vum. fe inftar fluminum in máre Deitatis exone- "'Thom. 1$. Tefte retta veluntate venerantium. taque boni etiam far- rare debeant, fcilicet curfu vehemente, cele- ee re ac victili veligiofi funt : mali non ejfugiumt impie- fa- Kemp. taiem ,. quamvis aras fanguine miulto- cruentarint. ri, indefinente, proprietatibus hifce ad gra- ) 1. de tiarum actionem accommodatis. . It benef, c.6. 3. Eft celeritas : nam ut olim non male Aufo- ac 16 I nius cecinit: .JII. Super illa verba: Kedde rationem villica- L In eyigr. ; ingrata: eft: gra- tienis tue : dici poteft fidelium fervorum mo- V* ** J- Gratia, quze tarda eft l0 tia namque rem effe, ut diligenter in certo libro acceptum | Cum fieri pro perat, gratia grata magis. & expenfam annotent, uttanto facilius ratio- B rt. Hinc in veteri lege holocauftum, quod offerez nem füo tempore .redde;e polfint, atque adeo batur progratiarum a&ione, & caro victimae hoc cuivis Chriftiano tanto impenfius facien- h i non erat in craftinum fervanda. |Certe. Noé dum , quanto feverior ab illo quondam ratio tnox, ut ex arca egreffus eft, exí(iruxit altare, exigetur. Oftendatur ergo 1. quid in ac«cepia fcribere debeat, fcilicét beneficia generalia, 13 Deoque facrificium obtulit, fpecialia, fingularia, de quibus füpra $. XII. 1 COR XIVE n.r.di&um. 2. Oftendatur, quid in experfo T fcribi debeat, ícilicet, an haec omnia juxta llj — CONCEPTUS PRJEDICABILES. Domini fui voluntatem, & pro utilitate illius, f . De qüalitate. id eft, majore gloria & honore fint expenfa, ld ; A .i;. occafione illius thematis : Omne'datum quae omnia per partes fufius explicari & de- Jl L Er duci poffunt, fimulque inferri, quam pauc. 0 V.» l:. optimum , é$ omne donvin perjettum defur- füm efl, defcendens a. Patre luminum : Comparari veri & fideles fervi reperiantur, cum omnes T fere, quae fua fünt, queerant, & non quse poffünt beneficia Dei cum radiisfolis. Et 1. quidem dici, quod ficut radii a fole paulatim Dei & Chrifti. . Poteft etiam dici in libri ex- per hemifphaerium fparguntur, ficque lux ab teriore pagina & anterjore fcripta effe haec $, Boww imperfecta claritate in perfe&tam crefcit, ita verba : zíccipe beneficium ; vedde feroütüam. ia i fa. Deus quoque prius imperfectiora naturae do- pofteriore vero foriptum effe : Exjpetia pre- 4 & mium: bme fupplicium. E na largiatur,-& tum demum, íi bene quis atitudinis fufius gx'— v p illis utatar perfectiora gratiae & glorize dona V. Poffunt gradus gr e- offerat. 2. Quod ficut radii folis humoeres de plicari & eorum cequitas oftendi. Et 1. qui- cui 5 t beneficia ly terra elevant, iterumque diffolvunt, ut ter- dem cur maximi seftimari debe lg ram irrigent, ita etiam beneficia Dei nos a Dei, fcilicet propter altitudinem danis : pro- terrenis affectionibus elevent per dilectionem funditatem, id eft, utilitatem acciptentis : lati- $ Dei , iterumque per charitatem proximi de- tudinem leu multitudinem & magnitudinem Ícendere faciant. dati: & longitudinem duratienis, cum ab aeter- H $ 2 QQ 3. Quod (icut radii folis NT T varios/in corporibus effe&tus producunt, & no fuerit in nos beneficus per affettum, & in ,Lbo d seternum liberalis fit futurus, & fuerit per ef- fi quidem folidum corpus inveniant & poli- tum, & recta linea in id defcendant, copiofe fe&tum. 2. Cur laudari & praedicari debeant, 'ej refle&untur, fecus vero fi vel oblique dunta- fcilicet ad majus Dei beneplacitum caufan- ) dum: ad affectum noftrum demonftrandum : ] xat incidant, vel tralucidum corpus repe- à yiant, itabeneficia Dei in aliquibus vehemen- ad proximum in Dei amorem inflammandum 3. Cur rependcre debeamus, i tem calorem divinze dilectionis. producant , & rapiendum. án aliis, qui velut adr ea facile tranfire finunt, fcilicet propter meritum Dei, & noftrum, ! ?Phihp. ^ cum hoc fit aptiffimum inftrumentum ad li- oparum operentur, in allis denique omnino "u foetidas exhalationes ingrati animi, aliorum- beralitatem Dei excitandam & confervan- ] Excitentur proinde dam. Doceantur proinde. auditores, quo- que vitiorum caufent. * auditores , ut ita difponant corda fua pro ra- modo hos gradus affequi & exercere valeant, diis his excipiendis, ut meliores potius, quam uem in finem fervire poteft tota prima con- cio Fabri in Dom. 13, poft Pent.. deteriores effe&tus experiri mereantur. Vide emati Bromiardum v. Gratitudo c. 4. n. 4. V. Poteft ex occafione th is : vedde, quod Matth. 26. Ececl, 1. ][. Ex occafione thematis : Omnia flumina debes : dici, plerosque homines videri fimi- v. 26« , » 4ntrant in mare , é$ mare non redundat : pulchre les alicui civi obzerato, qui, quocunque fere oftendi poteft, 1. quod ficut omnia flumina fe convertàt, aut eat, creditoregà quempiam E exeunt a mari, ita omnia beneficia a 1Jeo habet obvium, atque adeo meritbfolicitos effe j velut immenfo mari omnium perfectionum debere, ut behne hos creditores co 1ofcant,eis- 41 .ln' ue mature fatisfaciant. Oftendduv proinde, IN oriantur. 2. Quod ficut flumina naturali fuo impetu ad mare currunt, eique aquas ab ipfo quinam illi fint (nempe Deus, Ch us, B. Vir- go, S. Angelus cuítos, füperio ; parentes, acceptas quodammodo reftituunt, nectamen iare propterea fedundat ;. ita homines quo- praeceptores, amici, inimici) & quid cui- ta a Deo beneficia eidem per gr que pro collatis beneficiis rependendum fit: que accep RU — R. £. Lohn. Hlibl. Man. 1om. 1. pro Qqq qu a 1 8c$ -Bz'bliotbecæ Manudlik (.'onciormtori:zx wï & : ro quo fcopö iterum f;ïærvire poteft. tota XV. [jgo! giie concio fecunda Fabri in eandem Domin. 13 j ALII CONCEPTUS. 10 poít Pen;e;o?c. "Equitas. i tf JDe motivis. i hominem creaverat Deus , quandovuaaü t£, rentt l. V»ix/ VI. Poteft oftendi sequitas, utïlitas, digni- ,eum in paradifo collocavit: fed quo se. dife: ib utatis fine2 ut operaretur & cuftodiret il- 1« m $ nl tas (feu honeftas ) & facilitas gratitudinis, prout profufe id facit Faber conc. 3. in Dom. um. Sed qus illi cultura neceffaria erat* veth Labor & defatigatio naturae corruptze eft poe- oml 3. poft Pentec. nalitas , ita quidem eft, nihilominus a Ru- M ] ] ' Yue. 6,. "VII. Ex occafione thematis : Qua menfara. erto Abbate , verba illa ad propofitum no- dem n2 (ia y. 38- menfi fueritis , eadem resnetientur vobis : oftendi ftrum explicante, refponfüm accipiemus : miM P poteft: z. Qua menfüra Deus nobis fua be- Hoc eft, inquit, intelligere debemus , ut hi b ne ficia conferat, fcilicet infinita charitate, & creatori fuo in laude, & gratiarum actione tem fidelem. animum gereret. Eundemque ob itberalitate ,' uti probari, poteft per enarratio- ( nem & inductionem beneficiorum, przecipue finem illi amceniffimum plantavit deliciarun Tin creationis, redemptidhis, juftificationis, in- paradifum, fcilicet, ut ad majorem eum ad- (iG fitutionis SS. Sacramenti, vocationis ad ftringeret gratitudinem. Imperavit in terra ]nái fidem , preedeftinationis: & illud S. Her- paradifum fieri, inquit fan&us Chryfoftomus, [2L ] vel certe poft omnia ut produétus homo in ea verfaretur. Extra nardi ad fingula repeti, &i cum affe&u inculcari : Amat charitis, amat paradifum formavit illum , fed mox introdu- Dà immenfitas, & nos vicem rependimus cum xit, ut re ipfa fenfu beneficium frueretur, e menfura? '2. Ergo oftendatur, quomodo & ut ex afpectu & converfatione multam per- (10Ui eadem menfura remetiri gratitudinem debea- ciperet voluptatem, provocareturque ad gra- mus, fi fcilicetnos ipíos & omnia, quae ba- titudinem , intelligens, quantis fit affectus Qu Pt bemus, Dei fervitio & amori conlecremus, beneficiis , cum nullum adh uc bonl fpgci- ho & quolibet dictorum beneficiorum eo fine men praebuiffet. b caufam Deum in cor'þbris QX ufurpemus , quem Deus in illius collatione Il. Aft quam o : À no quaefivit. noftri fabriea lutum , ex quo membra nofira . v. $ coagulavit, tractare voluiffe putatis ? Memen- fí, " NTI. Ex occafione hiftorize jof&phf ; Egy— fad to, quod ficut lutum feceris me. Nunquid Luiei- ptii Proregis , oltendi p ulchre poteft fructus alia mundior, pretiofior, pulchriorque materia & utilitas gratitudinis.. Et 1. quidem infü- illi deficiebat artifici, qui unico verbo am- eus Die nu fiüt, d tui poteft comparatio inter Chriftum & ]Jo- pliffimas extenderat coeli fphzras? Verbo fephum, tum propter 1omen ( quod idem Domini coeli firmati funt. Quin potius ina- Teir fignificat, ac augmentum ) tum propter offi- U teria nobilis corpori competere videbaturt, cium Salvatoris; tum propter invidiam & utpote quod animze, ad imaginem & fimili- | $ Mpf rir venditionem fratrüm. 2. Oftendi poteft, quam tudinem ipfiusmet Creatoris formatze , habi- liberaliter nobis tempore neceffitatis fuccur- Nihilominus dicen- $1] lei taculum effe debebat. rerit, preecipue r umentum elecorum , íci- dum eít: Omnia in fapientia fecifti. Ut igi- lls licet Corpus & Sanguinem fuum , offerendo. tur ad nofirum deveniamus intentum , terrá de &. Quam fideliter pretium , id eft, debitum quae gratitudinis eft fymbolum, ideo a Deo fen honorem, amoreim & gratitudinem el per- hi folvere debeamus. 4. Quomodo pretium, adhibita fuit ad formationem hominis, ut liic ei gratus exifteret ; 1pfa namque expe- Dà id eft, fru&um gratitudinis noftrae in faccis, rientia tefte, quo magis terram induftrize Vi id eft, cordibus noftris reperiamus. Exci- in agricultoris manus coluerint, fubegerintque, tentur proinde auditores ad officium grati- tanto uberiorem profert fementem ; quodque tudinis liberaliter praeftandum , ut viciffim fuper eam projicitur femen , non perditur , 1 Deum erga fe liberalem experiri mereantur. fed colligitur centuplicatum. Quapropter S. H Ambrofius ita difcurfum füum ad quendam fa Gen. 47. IX. Pari modo oftendi poteft uitilitas *gr'a; v, 24j titudinis ex alio fatto ejusdem [ofephi, dum dirigit ingratum dicens : Herba generi re- Q fpondet füo , tu non refpondes tuo generi? f jEgyptiis Pharaonis fubditis femen dedit ea 'ritici granum fpartum terrze , generis fui fü conditione, ut quintam partem Regi datent, reliquas in fementem, & in cibum familize gratiam reddit, tu degeneras ? Qui idem [ Sanctus in alio quodam loco fcripfit: Imitan- te ac liberis fervarent. Oftendatur ergo 1. quae- da nobis eft natura terrarum, quae fufceptum nam fit illa quinta pars , nempe gratitudo Iu Deo debita, & quomodo Deo perfolvi de- femen multiplicatiori folet numero reddere, N $ n Q i beat. 2. Pariter oftendatur , quaenam fint quam acceperit. quatuor religuae partes , quaze de femine & ]II. S. Auguftinus animam humanam a fu- s, Auguf. mnllsp n T o r prenio datore hoc fine ad i1 naginem & fimi- V. de fpl- u melle operuth noítrorum nobis relinquuntur, dicit, ut factorem u & b lu fcilicet fruqus meriti, fatislattionis, umpetra- litudinem fuam creatam effe apimia. Ql tionis & g dii fpiritualis & benefaé&tis oriri fuum pro imagine cognoftcat, ut pro fimilitu- H dine diligat. Unde, ubi Vulgata noftra legit: foliti. . Exditentur proinde auditores ad con- ditionem c, utpote zequiffimam , hilari Fatius eft bomo in aniinam viventem : in Hebr:eo legitur: in animam loquentem ; Optaret namque animo acceptandam, &, quanta ex quatuor 3 his fructibus lucra 1þiritualïa reportare pof- Creator, ut anima fübito poft tam fubliime E:ffe f&nt, demonftretur. receptum linguam fuam in gratias r,eferenïd B:S le j ) T itulus LXIHI. G;atituda. Rói adhiberet: At vero, quiaanima hoc multistitu- licet fufpendatur in inferno. Unde Ezechias: lis debitum folvere neglexit, Deus illam in hoc Tu autem eruifti animam meam, ut non peri- miferiarum barathrum cadere permifit, in ret, projecifti poft tergum tuum omnia peccata quod fimul univerfam humanam progeniem mea. Merito ergo idem S. Auguftinus pergit: $. Auguft, D dj | egit praecipitem. Unde S. Anton.ait : Primi pa- Cui gratias referre debeo, quod non fecundum in medit, rentes, quia repleti omnibus bonis naturalibus iniquitates meas retribuifti mihi, quod meter-* !* '.lun.:. ra non abforbuit, non me ccelum fuülminavit, & fpiritualibus, omnium virtutum, & tempo- ralibus, ingrati fuerunt Deo, adhzerentes ad- non mefulgur combuffit, non flumina fübmer- verfario ejus, & mandatum transgredientes, ferunt, nec alia poena, vel morte, prout dignus Is l omnibus virtutibus exfpoliati funt. eram, me afllixifti? cum enim peccando a te Msanüibi- IV.Prima, quamSpiritusfan&us per Moyfis recederem; non folum Dominum ipfum ex- t dem n. 2. calamumin fcriptura facra de fuprema Altiffi- acerbavi, fed totam ejus familiam juftiffime mi Majeftate notitiam fecit, fequens fuiffe per- irritavi. b hibetur. In principio creavit Deus coelum & : VI. Oro, ne defides fimus, inquit S. Chry-$. Chryf.— terram ; pro quorum verborum intelligentia foftomus, fed unusquisque pro virili fupputet hom. 16, apud fe fingulis horis non folum communia ^ Ven differentiam, quae inter haec duo nomina (Do- minus & Deus) verfatur, a Philone Hebrzeo beneficia, fed & privata in fe collata; non ea difcamus oportet,inquiente,Dominus & Deus tantum, quae omnes fatentur, & quze omnibus 7 indicant potentias; Dominus eam, qua impe- manifefta, fed & propria & plerosque latentia; rat, Deus eam, quá eft beneficus. Quam ob retm fic enim ad continuam gratiarum a&ionem 1- Domino referendam incitabitur. Hoc maxi- & facer Moyfes in toto mundi opificio nomen Dei atfümit; Ubi & idem Auctor, quantum mum facrificium, haec perfecta oblatio eft. a Deinomen beneficentize fit expreffivum,latius VII. Magnumeeftetiam & hoc nomine,quod $. Auguft; docet, id quod etiam ipfi gentiles agnoverunt, multa mihi, antequam petere poflem, vel vel-1. c. S lem, aut noffem, dona contulifti. Non folum . qui Jovi, omnis profanze Deitatis origini ; hoc attribuerunt nomen: Jupiter a juvando. Jam ante, fed & poftquam fenui, & potuitepetere, . hze voces, Deus seternus, idem valent, ac fi di- te quzerere, te defiderare, tibi inhzerere, gra- S cat: Non, qui aliquando largitur, aliquando tuita bonitate tua, non petenti, non quxerenti, 4lb q. fj - non, fed femper & continuo, qui fineintermif- non defideranti, imoetiam parvi l- pendenti', vel fione bene facit, qui nullam occafionem t bene— etiam contemnenti, largitus es. faciendi finit xrzeterfluere. VIII. Si quis oculorum lumen, fi quis ufüm , pern, Ludovi-- V. Deus B. Mechtildi quondam dixit: Bo- aurium, fi quis narium, fi quis manuum, fiquisin Pt. qui eus Ble^. pum efthomini, ut fzeperecogitet, quam bene pedemi tibi praepeditum 3 iquo modo reparaffe habitat. U$, de ipfo cogitaverim, quamque amanter illum videretur ; fi quis fopitam quavis occafione ex- fet- 1 u refpexerim, etiam cum in peccatis jaceret, & citaffet in terationem,quis non alius tibi vehe- ! quam benigne mala ejus in bonum converte- mentiffime füccenferet, fi quando forte te be- | $. Ancufi. rim. Quod beneficium S. Auguftinus ponde- neficii hüjus immemorem, aut benefactori de- in folih/ ransexclamat: Quoties me jam abforbuerat il- prendiffet ingratum ? Enim vero Dominus Z 1ga le draco? & tu Domine ab ore ejus extraxifti Deus tuus ipfa etiam tibi inftrumentalargitus, me. Quotiesenim peccavi, & ipfe paratus fuit exnihilo fecit hzec omnia, nec modo fecit, fed deglutire me? Sed tu Domine Deus meus de- & compegit etiam, & formavit, acfüo quoque lï: fendifti me. Defcendiusquead portam infer- illuftravit officio. Quomiodo non is omni jure H ni, &, ne illuc intrarem, tu metenuifti. Scie- fibigratias exigitampliores? ] jn bas tu quidem Domine, quia, fitunc mors IX. Magnum fuit & hoc, inquit, quod eo- s, Auggumk iné occupaffet, infernus animam meam fuü- rundem fenfuum meorum oblectamenta, fine med. c. -J fcepiffet, & perpetuo damnatus fuiffem ; fed gula fenfibus fingulis convenientia creavit 2t- E tua mifericordia & tua gratia praevenit me, eri- Deus; multa pulchre lucentia, canore mul- piens me de morte corporis, & de morte ani- centia,. fuave olentia, dulce fapientia, tactu » m Etiterum Kgote irritavi, ego malum co- placentia; etenim providentia Creatoris tam ram to feci, furorem tuum provocavi,iram pro- diverfas qualitates rebus indidit , uti omnes fenfus hominis fua oblectamenta inveniant;, merui, peccavi, & paff us es, deliqui, & adhuc füftines. Si poeniteo, parcis ; firevertor, me fu- 2 aliud enim percipit vifus, aliud auditus, aliud Jl fcipis; fi differo, praeftolariss revocas erran- olfactus, aliud tactus. Vifüm pafcit pulchritudo ü tem,vincis repugnantem, ampleéteris redeun- colorum, füuavitas cantilenae demulcet au4di- tem, docesignorantem, mulces moerentem, a tum, fragrantia odoris olfactum, dulcedo fa- ruina fufcitas, poft lapfum reparas, petenti lar- porisguftum. Tot oble&amenta oculorum in giris, quzerenti inveniris, pulfanti aperis. Id ip- diveríitate colorum monftramus, tot oble&a- menta aurium in diverfitate lonorum audi- S. Anfo- fum vero confirmans 5S. Antoninus inquit : nious p. 4. Taatorifericordia eft gratior,quanto poena eft mus, quibus homines ad invicem fuas volun- tit. ml .| &fp fà d. proxiinior,ad quam paratur,fi enim fufpenden- tates communicant, praeterita narrant, pree- r & áus jamlaqueum haberetin collomajus bene- fentiaindicant, futuraannunciant, occulta re» yjinia ficium putaret, fi tuncliberaretur. Unde debet velant, adeo ut fi careat his vita humana; M | be« cogitare,fi quando fuitin periculo mortis, dum ftiis comparabilis videatur. in ftatu erat damnationis: & quo iviffet, fi in X. Quoties tentatio füperatur, aut vitium S. Dernat- illo ftatu deceífiffet, & quid promeruit apud fübjugatur, imminehs periculum declinatur, dus term. Deum, ut Deus illi pepercerit? fünibus pecca- autlaqueus infidiantis deprehenditur, aut an- t« in Cant. ä sorum fqprum conítringitur impius,quibus fcj- noía & inveterata quxecunque animae paífio $ Q4q4 33 3 per- r] "- $65 Dillotbere Manualis Concionatofia te faiiätur , zut multum diuque cupita, tiam & benevolentiam fibi compareret, ex- perfec ndoDei ercuiffe legitur, przeterquam folum actum & feepius petita virtus tandem aliqua munere obtinetur, quid, nifi toties (juxta gratitudinis fuze erga Deum, quia obtulit de &vox.primogenitis gregis fui, & de adipibus eo- Prophetam ) perfonat gratiarum a£tio, Gunent l : laudis, & ad fingula quxeque beneficia ,. be- rum, & refpexit Dominus ad Abel , & ad 12 nedicitur Deus in donis fuüis? alioqui ingra- munera ejus. Unde D. Chryfoftomus in ejus E C0 cum difcuffio. venerit , ul Jaüdem dicit: Sciebat & clare fciebat, quod j tus reputabitur , gTä ^ non poterit dicere Deo : Cantabiles mihi congruum elfet ex fuis poffeffionibus aliquid 10 erant juftificationes tuze in loco peregrina- .DDeo offerre ,. non quod adeo Dominus indi- geat, fed ut fuam gratitudinem declaret, qui tigzis meose. tali beneficio fruitur. &, Avgu- XI. Sic cert& mihi videtur , cum Ejus mi- $u b 5 i bed Rinc C. lo' ferationes circa me attendo , quod, fi fas eft XVHI. No&, priusquam arcam ingredere- 74 dicere, nihil aliud agit Deus, nifi ut meae tur, a Deo juffus eft, omnia animalia bina Joem d faluti proVideat, & ita totum ad cuftodiam & bina, id eft, mafculum & fceminam in- ld meam occupatum video, quafi omnium obli- troducere, quando vero de animalibus mun- ' git. tus fit, & mihi foli vacare velit; femper prae- bet fentem mihi fe adhibet Deus, femper para- dis agebatur, inquit facer textus, Deum di- Is xiffe : Ex omnibus anünantibus mundis tolle feptena lc tum effert, quocunque me verto, me non & feptena ,, ma[culum €9 feminam , de animanti- deferit, ubicunque fuero, non cedit ; quid- bus vero immundis duo &$ duo, — Quze verba ma- quid egero, pariter affiftit, & tandem cun- gnam in fe continent obfcuritatem , fi enim Ar*i&f)tc étis actionibus meis perpetuus infpe&or , & Deus fena & fena ex animalibus mundis in lib, 5. quantum ad bonitatem fuam pertinet, duplet, ii arcam introduci imperaflet, facilis fuiflet hu- d. & qui individuus cooperator adeft. jus dati praecepti intelligentia, juftum enim in Dem. t erat, ut hzec animalia in majori numero ef- ten S. Bons- XII. Confidera, quam folicïta-ïïtx tanta 3. poft vert, to. majeftas circa te in tribuendo beneficia. fent, ut tanto facilius multiplicarentur : hoe Dpipli ( 7. in fafc. Modo, quo tibi magis expedit, ab seterno enim fine majorem effe volebat numerum effe & 6, animalium mundorum, quam immundorum : difpofuit eatibi dare, ab seterno, & femper Bu actualiffime cogitavit, & talia tibi beneficia At vero feptimum , quod conforte carebat, dsr ] praeordinavit. 1ta folieitius erga te , ficut cui fini ferviri poterat ? — Dubium hoc folvit Gritido f D. Hieronymus, dum ait : Ingrediuntur fe- circa integrum orbem vel univer(itatem crea- 6419 vïta tutarum ; Ita enim hic magnus Rex, tibi & ptena, qua munda funt, ut haberet No8 tit circa te intendit, ac fi vacaret fingulis. : poft diluvium, quod de impari numero fta- te, Idem, XIII. Et hoc affectum tuum non modicum tim De(x(poü"et offerre. Idem Noé vix arcam ben egreffus fuerat, cum ecce confeftim fumma ad gratitudinem & amorem accenderet, fi cum induftria hinc inde lapides conquirebat, fingula beneficia divina toti humano generi quo autem fine idipfum fecifle exiftimas ? Stte collata, ita tibi attraheres, & ita te ex eis num forte ad domos fabricandas lapides D mlc ad gratitudinem intelligeres obnoxium, ac fi hosce congregare contendit ? mirime. Sed ett: tibi foli fuiffent collata, v. g. ac fi pro te folo - mox ut Moylfes dixit : EgrefJa Junt'de arcas mal crucifixus, fa&tus homo &c. propter te folum - creaffet coelum & terram. V. immediate fubjungit: JKEdifiavit INoe altare fere Domino , €9' tollens de cuntis pecóribus &9' volucri- um bus , obtulit bolecaufla fuper altare , odoraiusque. COl Qualitas. eff Dowmus odcrein [uavitatis. Sed quis eft hic g Y D. Chiyf. XIV. Hoc eft maxime grati animi, hoc: odor fuavitatis inter innumerabilium cada- Cn. Plns. fapientize ftudiofi , in rebus etiam afperis & verum totius generis humani extincti, tot- L n mal, e in pib 90 Qu adverfis gratias agere , non folum pro bene- que mortuorum animalium foetores? Nun- tes ficiis, fed etiam pro fuppliciis; haec enim quid terra tot aquis ftagnantibus mundata majorem mercedem confiliat: Nam in bonis pettiferos exhalabat vapores ? Nunquid aér ii ob luxuriam & carnalitatem non fufticienter pat quidem gratias agens reddidifti debitum ; in dit: malis autem, Deum conftituifti debitorem. expiatus, totaliter adhucinfectuserat? Unde igitur nafcitur hic odor fuavitatis? Verum Qti Vi&. An-,' XV. Hymno di&o exierunt in montem Qui tiüfh. in ; Oliveti, de quo facrificio Vi&tor Antioch. ait: quidem hoc eft, attamen hac a Noé Deo . Maicum, reddita gratiarum actio adeo naribus Dei ac- DHS Ante paffionem laudes gratesque Deo depro- cepta fuit, ut Moyfes dicat: Odoeratusque ef peri mit, per hoc oftendens, fe ultro libenter- Vürt que pati ; tum nos quoque exemplo admo- Dominus &jc.. Ubi D. Chryfoftomus ait: Di- camms, quam grati animi fuerit No8 , & Dus nehs, ut adverfa, fi quae nonnunquam fefe unde fibi multo uberiorem Dei erga fe bene- offerant, grato patientique apimo perfera inus. D A volentiam.elicuerit. Ponderansque verba il- la: Odoratusque eft Dominus &c. inquit: Vide, Nüpit l Procop.in. — XVI. . Tam peritus & ofirze falutis artifex quoimodo animus offerentis fumum & uido- m lt )Qm Qi c,9. ll Deus, ut vel plagas incutiens medatur, utrin- rem, & omnen , quz inde nafcitur, infua- !i. roü Am que ad pietatem nos provocans. vitatem, multaíragrantia implevit: Etenim LS ltw Utilitas. gratus No& animus per coeleftem fuam fra- l] n grantiam omnem penitus foetorem e cada- af Manft rt, XVII. Abel per totum vitze füze decurfum go. diíc, veribus obom dillipavit. Ini nullam aliun acüonem, qua divinam gra- & ,fno ?' $. XVI e9 : -XTitultlS"q LXhI. | 'Crätitudd. 863 j $. XVI. dimififti nos. Ui)i notandum, quod in ea('ïem- ]e feneftra, per quam dimiffi fuerant, juffetint MISCELLANEA funiculum a (s eíffent. ppendi ^ ut beneficlj mermores * - "] JEquitas. üs Seneca X. Deus juffit virgam Aarorís & duas ta- ]0 Pw' unquam,tibi referre gratiam potero, ta- bulas Moyfis in arca reponi, ut per illorum ; Ib!dem.— ] l. ». de men illud certe non definam , ubique ii | bencf, confiteri , me referre non poffe.. Nam qui afp e&um, acceptorum beneügiomm memoe ria refricaretur. dif grate beneficium acci pit, primam ejus pen- ni -)fmnem folvit. X]. Eva, quia pro nato ;'ïlio grata fuit, & s, Chryf; e Nece[fitas. prius beneficium agnovit, affecuta eft & aliud. ia Genef, Talis enim eft Dominus nofter, quando in- : Sen. L 5. — II Nihil tam neceffarium, aut cum majori i de benef.. cura difcendum, quam beneficium dare, aut primis gratitudinem declaramus, & bene- r factorem agnofcimus, larg gratias agere. erogat. ;us fua dona niobis Il »ldem in III. Nullum officium magis, quam referen- . XII. M. Joannes Ávila dicere folebat, pkluks Drex. Ín ]. s : epift. da gratia neceffarium ; nam fi Hefiodus ju- valere in; doloribus & serumnis unum: Deo gra- prodrom; bet reddere majore menfura, quam accepe- 14 | ris utenda , : : tias, quam fex millia in profperitate,. & 2. s. *7. ll quid debemus f,äcere prov/ocatil - XIII. JEfopus narrat, mures ld .Beneficio ? ul, cum eyi« quondam in ffopus, . Oualita:. leonem dormientem infiliiffe, q Arifftot, gilans unum apprehendiffet, rogavit ille, ut . IV. Quod citius confenefcit, gratia eft, parceret, fieri enim poffe, ut fua ipfi opera QU , lib. p.. V. Przecepit Dominus per Ezechielem, ut, Staplet. . & auxilium opportunurh foret. . Quod cum ixïx them. g. qui templum ingrediebatur, per aliam por- feciffet leo, contigit, ut in laqueos incideret, ej in Dein, tam egrederetur, ne propitiatorio terga ver- & rugitu fuo opem peteret; quo clamore ex- 06 3.pofu teret, cum a templo exiret ; ut hinc doceren- citus dimiffus prius mufculus accurrit , & [/ Epipli, 1m tur homines, accepto a Deo beneficio , non corofo laqueo leonem.liberavit. Mérito ergo m. effe illi per oblivionem terga vertenda. omnibus benefacere ftudeamus, quia ignora- Bromiar- "VI. Veteres gratitudinem fic pingebant. mus, an non & nos alterius opem neceffa- it, dUs v, vt In capite fcriptas habebat voces: seftas & xiam habituri, adeoque grati animi viciffitu- l- €ratitudo hyems : prope & procul: in fimbriis vero dinem fimus defideraturi. 6 419 yita & mors, utindicarent, quod vera gra- E l- titudo nec in profperitate, nec in adverfita- LO CXVII. te, nec proefentem , nec ab AXIOMAT A. Tn. fenten deferat nà bælþfaäore [] atia gratiam parit. il Honeftas. . [. Gr - flotileg, ;? CM Credamus itaque nihil effe grato ani- Sey dankbar w die alten Gaben , | Seneca Jlenn du begebrfl neue zu . baben. leg ,ep. 85 mo honefüus: omnes hoc urbes, omnes Il. Invitat ad ma e etiam ex barbaris regionibus gentes concla- gna, qui grgt,anter fufci— Caffiod, mabunt; in omni judiciorum diverfitate, re- pit modica. / III. Optima beneficio ( . ferendam benemerentibus gratiam , omnes & confeffio. E rum cuftos mermoria, s. Chryf. ' uno ore alfirmabunt : he. 25 confentit. in his difcors Aturb'a IV. Qui grate beneficium acc'ipït, primam fup. e u Matth. 1l Grat. pte VIIL. Hzec eft una virtus non folüm maxi- ejus penfionem folvit. $en. l. z. ld Cn. Plan- $33, fed etiam mater virtutum reliquarum. V. "Gratum hominem femper beneficjum de benef. €e. Idem l. s. Vr Quid eft pietas, nifi voluntas grata in paren- delectat, ingratum femel. de benef, * m- tes ? Quifunt boni cives, qui bello, qui do- VI. Nemoreferre gratiam fcit, nifi fapiens. a mi, qui de patria bene merentes? nifi qui Idem ep. 1, " VII.. Pcenitet accepti beneficii, quem non-1. 11. i patrie beneficia meminerunt ? quse jucun- dum redditi.non piget. ]dem liba e ditas vitze fublatis amicitiis ? quae vero ami- 6. de be- lo citize inter ingratos efle poffunt? Qui Santi, «VHI. Animus, no nef, ingratum. n res, facit gratum aut Idem. 1líb, m qui religionem colentes , nifi qui meritam Jeo Diis gratiam juftis honoribus memori mente ]X. Si defint vires, tamen eft laudanda 3- «on- ' i perfolvunt?. Eft igitur gratitudo Jaudatiffima voluntas. j ff6vV Hac ego contentos auguroreffe Deos, ^ Ovidius. d virtutum omnium , res Deo atque homini- l JZP'enn man fibon daukt im [erk nicbt viel, bus grata a?que jucunda, gratique npmmig. Afl docb zu lobn der gute JF'ill. Uüilitas. Il* "X. Non eft dignus dandis, i Staþïe-t. IX. Cum exploratores terrze Chanaan in tus datis. qui.non eít graf - them. r. Kein neue Guttbat geniefien [oll ,I ]6 jin Dom, civitate Jericho a Raab meretrice abfconfi Der nicht ums alte danket «vobl. l- - dimitterentur , illaque hujus beneficii vicif- » ag. poft fitudinem ab illis repofceret , dixerunt illi : Pent, $. XVII. Innoxii erimus a juramento hoc , quo adju- AUTHORES ( raíti nos, fi ingredientibus nobis terram , " fignum norr fuerit funiculus ifte coccineus, 1. facobus Alvayez de adept. virtutum l. 3. : & non ligaveris eum in feneftra, per quam part. 2. $. 7. ÀI. Lu—?x l * 9 $54 Bibliotbetd.Manualis leoncionatoriæ" V. Petrus Sanchez in regno Dei p. 6. e. 5. ldem lo j » II. Ludovicus Granatenfis in Duce pecca- pl [ torum]. 1.'€ 2. & feqq. VI. Viridarium Bufzei. v. Gratitudo, Qio! ]st III. Bernardinus Ro VII. Thomas de Kehqpis l. 2. de Ímit. €. ügnolius lib. 4. C. 25. Io. & l. 3. c. 22. ] de difciplina. 4 VIII. Jofephus Manfitr. 3o. dift. Bibl. moral. IV Lucas Pinellus i; 3 de perfe&. . 4^ s Hireh N jnpi t Jegü ***ä*&*&*ä**&*ä**ä**ä***ä*****ää******&&***ää**** Fal mist &il -TITULUS LXIV. quan Y g. Idor. h645 gttif viet CU.U LoÓNS l & G. $L JII. Operamini, non cibum, qui perit, fed jo. 6 v .f g0. gppf qui permanet in vitam eeternam. f |QUOAD ESSENTIAN. Damnum. ca Definitic. IV. Anima faturata calcabit favum (ora-Prov. 27. ( D $ Chrif, [ font, 1 diüe i I. tionis & Euchariftiae ) & anima efuriens prov. 2 l dulci amarum fumet. - t giblilpgo ft inordinatus appetitus alimenti ; id aler eft, fi aliter cibus aut potus ufur- N. Vse vobis,,q qui faturati eftis,, quia efi- Luc. 6, [ra0 E rietis. V. A5 petur ,. quam ipfa. naturse fu&ental- Íne tio requirit., VI. Adhuc carnes erant in dentibus €eo-Num. iL rüm , nec defecerat hujuscemodi cibas, &v. 33* - Divifio. Yl. Dividitur in eam, quze in cibo, & eam, ecce furor Domini concitatus in populum , $ hd. | percuffit eum plaga magna ninis. fer. de d« Doro qua in potu fumendo excedit ; & hzec qui- dicat, r (cad dem fi usque ad rationis privationem pertin» VIL Panís ejus in utero vertetur in felJeb. ag. V, 1de - fu. gat, ebrietatis nomen fortita eft; fecus ve- alpidum intrinfecus. ftate erit : Prov. al'l". $ Gra, VIII Qui diligit epulas, in ege gpuian 77 o "adr gulam plleru/mque revocatur. qui amat vinum & pinguia, non dabitun. v. 1f 11 d V 4dctus, Eccl. 10. t i, p IX. Vae tibi terra, cujus Rex puer eft, & v. 16. Diti r.ne?. 14. li. Primüs eft , ante tanpus comedere aut cujus Principes mane comedunt. V. 4l bibere ; ut Jonathas, Saulis filius, ignarus - X. In multis efcis crit infirmitas, aviditas Eccl. 37 tet i v. 83 (5 praecepti a patre editi, melante tempus gu- appropinquabit usque ad choleram. $loO Y ftavit, ideóque audivit a patre: Morte mo- XIL. Multi ambulant , quos faepe dicebam Phil, 3. v gieris, Jonatha. m erad. qu vobis (nunc autem & flens dico ) inimicos r9. $ Ij FExod, 6 IV. Nimis lautos & delicatos cilos gut potum crucis Chrifti, quorüim finis interitus : quo- [eu V. 3. appetere : quo modo populus Ifraéliticus man- rum deus venter eft. . ? na faftidiens , & ad ollas /Egyptiacas aípi- 5: (;Wg,ï*,' ) XIL. Juxta p afcua fua adimpleti fant, - & -A'J.länx K $ o ü rans peccayit. faturati fun t: elevaverunt cor fuum, 1349 D WRaeh.i16, V. Nimium comedere , aut. bibere : quemad- '&Oblïtiv» é. fü).9, libi funt mei. ' í modum Sodomitze, de quibus Ezechiel di- lís fuis , macule VCOH— Judss x3. V./ 4'. xit: Ecce hzec fuit iniquitas Sodomae foro- . XIII. Hi funt in epu pon vivantes fine tempore , femetipfos pafcentes, y4 Q ris tuze , fuperbia, faturitas panis, abun- ? nubes fine aqua , quze a ventis circumferun- ací dantia. ales, infru&nofze , bis VI. Nimis ardenter alimentum appetere : at Efau tur, arbores autumn & N mortuaz, eradicatze , flu&tus feri iaris, de- lt V. 84 pro pulmento primogenita vendens, parvique fpumantes fü as confufiones, fidera errantia, 8 WlOfl ïlj j- pendens, quod eam vendidiflet. tf quibus pfoce la tenebrarum feryaþg eft in — "WVl Studiofe mimis praparatum alimentum ex- seternum. that eere : ut filii Heli, qui non contenti parte $. III. $ Anty facerdoti offerri folita, et i !HUSP D iam adipem l?ea of- JEX SS. PATRIBUS ET DOCTORIB US.- ' uu ferri folitum rapiebant. - t!t 6 c.l [ anlitas. F IE ?eu alze Dominze fervitur gulae , quae fem- 5. Ambr, Ít per expetit, nunquam ex pletur. Quid ín ferm. Tiui EX S. SCRIPTURA. : enim infatiabilius ventre * hodie fufcipit, de jjün. BEHOVQC 3f Füuga. cras exigit, cuim impletus fuerit, difputatur M-dm naL de continentia, cum dige 1 l)2 R om. !371. Non in comeffationibus: & ebrietatibus tibus dicitur. Q"erit , vale virtu- 1 Ys 19* &c. fed induimini Dominum Jefum D Chríftum, & carnis curam ne feceritisiin de- II Non cibus, fed appetitus in vitio eft ;$. &regee lii unde & lautiores cibos plerumque fine culpa ::'. :*u Me : lur fideriis. tal. Ecel. 37* iL Noli avidus effe in omni epulatione, fumimus, & abje&iores non fine reatu con- blu Dip v. 32 & non te effundas fuper omuem eiaunï fc;ienþiæ deguftamus. b | Hl Pesg e9 x L Tuulus LXIV. A(?ula. | 865 b Kdem. 1. III.K Pene femper epulas comitatur volu- . XV. Quantum fit deteftabile vitium gulæ', $. Ambro, iner, ptas, nam dum corpus in refeCtionis dele- oftendit Ambrofius; fexto die beftiz creatae fius apud Gione refolvitur, cor ad inane fünt, & cum beftiis orta eft poteftas edendi, 9- Anron. laxatur. gau.d'ium re. & ufüs efcarum ; ubi cibus coepit, ibi finis" * vak factus eft mundi, ibi coepit füa incrementa Fuga. $. Hieren. ne(cire, ubi coeperunt divina erga eum opera M IV. Sit vilis & vefpertinus, cibusolera & feriari, quo judicio declaratum eft, quod per in epi. ad cibos mundus haberet imminui Faculam. legamina, interdutnque pifciculos pro fum- » per quos de- mis deliciis ducat. Qui Chriftum defiderat, fiit augeri. : & illo pane vefcitur, non qurit magnopere; - XVI. Ad quid ars coquorum nobis pro- Manf diíe; quam pretiofis de cibis ftercus efficiat. deít, imo vero ad quid non obeft, cum tam !9. .. 6. Tfidorz. V. Nemo poteft virtutum perfe&tionem coropri, quam animo non mediocriter offi- Ifl..c. 42« agtingerc ; hifi prius ciat? Matrem enim omnium zgrotationum, viem. 3 ventris þedox»nueric inglue deliciarum ufüm, ma guna pOmpa conüipa;um S.Grez.l. VI. Nullus palmam fpiritualis certaminis in medium adducit. $, g0. mor. apprehendit, qui non in femetipfo prius per XVII. Rogas ad jucunditatem ? cogis ad s. Ambr, afllictam veneris concu mortem : invitas ad prandium ? efferre visl deElia centiva devicerit. piícentiam car'nis/ in- Tà- Prov, L S.Chrif. ad fepulchrum ? cibos promittis? tormentaC !4 VII. Ventrem accepi(íti, ut nutriás, non ut irrogas ; vina pretendis? venena fuffundis. plGV- h hom. 134 di(tendas ; ut illi domineris, non ut dominum edPhilipp. XVIIL. Legitur, quod Nabuzaradan Prin-Petr, Ble. j habeas; ut tibi iuferviat ad czteras partes ceps militiz , feu juxca feptuaginta Interpre- fen. inc.1. Ti- L. 6 alendas, non ur tu illi infervias; non ut fines tes, Princeps coquorum, de(truxit muros Je- Jo5. Va tranfilias. Non tot malorum caufa eft mare rufalem, quia plerumque evenit,ut vitium gue &^ Num, 11 fines fupergreffum, quot venter. corpori. lz merita eorum deítruat, qui viam relieio- G ib SEEN nis elegerunt, Illud prz cxteris mihi doloris m, Damnum. $. B;mï materiam importat, quod hodie viri religio- VUI. Si gulam in hoc vitio continhcrü,— fi, & S. Ordinis Profeffores, de ferculorum - fer. de ab-l'aradifum habitab is, in minus,, hoc tibi pet- numetofitate contendunt. fel M. at dicat, rC- füin. Íuade, paubulum te mortis futurum. XIX. Qui corporis fui carnes delicate nu- S.Ephr. tr. a iX. Primosenitorum gloriam Efau amifit, de tim. 12 al S. Creg, trit, concupifcentias malas pafcit. Dei. apudManfi inquit S. Gregorius, quia magno zftu defide- XX. Semper faturitadi, juxta eft lafcivia, a tu.31. dife,rlj vilem cibum, fcilicet lenticulam, concu- S. Hier. in . Vicina (ünt igitur venter & genitalia, pro 3 ferm. &i v $.n 10. pivit ; quam dum vendendis etiam primoge- membrorum ordine ordo vitiorum. v XG- nitis prztulit, quo.in illam appetitu anhela- XXL Dominante gule vitio, omne, quod5- Greg. l. V d. 2 ret indicavit; ne que enim*cibgs, Íed appeti- homines fortiter egerunt, perdunt; &dum?39"Por. tus, in vitio eft.- h * Yi 23* venter non reftringitur, fimul omnes virtu- I Amptil g Y SJo.Cl. — X. Sihancvitiorum reginam deviceris, ubi- tes obruuntur. i msc graé- que locorum, tranquilla animi pace perfrue- — XXII. Gula Paradifam claufit, pri mogen ï. Innocen'o-. [COS 1f 9:7-?9*. yis; ab eadem vickus, ad mortem us vquexfem- ta vendidit, (üfpeadit piftorem, decollavirdevil.con. ïUO' er de falute periclitabere. Baptiftam, Nabuzaradan Princeps coquorum * 9* $. Greg. p. Xl. Edacitas usque ad luxuriam pertrahit, templum incendit, & Jerufalem totam ever. tfa y 3. curg quia dum fatietate venter extenditur, aculei tit, Balthafar inter epulas marum fcribentis qatt. sd. Jitis 6 qTon. 20, libidinisexcitantur; Unde & hofticallido,qui vidit, & eadem no&te interfetus efta Chal- e primi hominis fenfum in concupifcentiam dzis. XXII, on- f pomiaperuit, fed in peccati laqueo ftrinxit; Cave, ne"texgdverfarïus Gmili at-æs. Wafil. f dé divina vocedicitur: Pe&tore & ventre repes; que primum. parentem peccato circumveg- abdic, rer, Ltesv "Ut acfi aperte diceretur: cogitatione & ingluvie níat, & quamprimum de paradifo deliciarum — fuper humana corda dominaberis. expellat. Nam quicallida efce objeCtioneita lis ( S.Nilude XIl. Qui ventrem impleas pudicitiz cul- malitiofe illum vita fpoliavit, & item Jefus - & vitio. tum profiterur, huic fimilis eft, qui fe ignis eodem niodo fupplantaturum fperaverat, i, a * (o [ impetum ítuppa compreffurum , aut flam- nihil eft, quod is vereatur, etenim prefentif- mam oleo extiacturum pollicetur. fimum hoc eífe venenum intelligit. lurh S. Ambr; Sa AntO' XIII. Septem dona Spiritus SanCti ex gula XXIV. Plurimos gula fua occidit, nul niusp.». ruunt, quod figuratum fuit Job. 1. quando frugalitas : Innumeris vina nocuerunt , nulJ; ( deCain & " tit. 6. , 1. (emptem filiis convivantibus in domo primo- parfimonia. . Plerique interepulas fudereani-* "* geniti, domus percuffaa vento ruens oppref- mas, & menías proprio replev erunt fan- ; fit omnes; figurant enim fecundum Grego- guine. -j A rium feptem dona Spiritus fandi filii Job. OXX V. Sicut «orhnes carnales cupiditaäess-ïüdor.de- : l Jl i ferit Bellovac. XIV. Gula reddit hominem Deo abomi- dt iejlmo per ab(tinentiam refecantur, ita omnes anj. fum.bon.I, 2. C.42. 2 j n 1.3.fp€ nabilem & exofum , quia creaturam. viliffi mz virtutes edacitatis vitio deftruuntur. í tül P./g. Itf Odit inam deificat, preferens eam Deo. .XXVI. De ventris ingluvie inepta letitia, Greg.1. * Te ytir 'i. Deum; quia templum fuum convertit in fa- fcurrilitas, immunditia, multiloquium, he- 3 mem diaboli, & in latrinam, feu vas fterco- betudo fenfus circa intelligentiam propagan- " P g rum, & fentinam omnium vitiorum, & ha- tur. d neceffitatem in eydehxdo ex. S. Chryf. yp " bitaculum demonum ; imaginem Dei de- XXVIIL Qu co* D nig cedit, id non alimentum, fed peftis eít, facie. hom. 21. rat, & deturpat, Dei quoque Majeüatexy i C 2 309 blafphemat, - tas moxborum omnium origo. A. P. Loin.. Dil, Man. Tom. £. $.1V. i Rrrrr As 866 Bibliothecæ! --Manyuulis Concionatorice P $. 1V. bili , indifcreto, incivili, qui nullis acquiefcic en rationibus, aut precibus, vexabatur. "Timo- en EXEMPLA CATHOLICA | rem quoque exercebat, eo quod aflutus fere ol EXTERNA. pens continuos in fumendo cibo nobis la- pof queos oftendat, ut in culpam aliquam przci- f Qualitas & Fuga. pitet. Adgratitudinis pariter actus converte- p[ä $. Doroth, I. batur, dum providam Dei manum eum pa- ni e Dorotheus, cum Dofitheum viri pri- Ícentem confideraret, Patri, quem in caclis in vivm. marii filium in(ticuendum füfcepiífet, invocamus, gratias agens. Cum itaque pro- p y5 initium ab expugnatione gulz fecit. toparentes noftri in ftatu innocenriz, juftitia a Vita PP., .AL. Senex quidem, cum Philofophis difpu- induti originali , in hoc corruerinr gulz vi- apud l ]i tans , dicebat : Multis debitoribus parens tium, quando magis nobis timeamus oportets Mareh. meus me fecit obnoxium, caterisque fol- praíertim quia, ut S. Auguf(tinus fcribit, cum qü( tub. Sac. $05 tr, $. 1e&t. vens, & ab eorum moleítiis liberatus, foli uni falus fit caufa edendi & bibendi, adjungit fe 2j L quotidie folvendo fatisfacere non poffum ; tanquam pediffequa periculofa jucunditas ; & Li? Yil quzrentibus autem illis folutionem refpon- plerumque przire conatur, ut ejus caufa fiat, dit: Multis fui couftrictus vitiis, quibus tan- quod falutis caufa me facere vcl dico, vel vo« D5 j quam moleftiffimis creditoribus omnem| ab- lo ; necidem modus utriusque eft, nam quod : T jiciens fübftantiam fatisfeci, atque ab eis fo- faluti fatis eft, deleGtationi parum eft. qb & lutus füi, Gattrimargie vero ftimulis carere VII. S. Romualdus fi quando eum ex ali- S. Petr, nequeo; & liceteamex parte redegerim, vix quo efculentiori cibo gulz vitium titillarec, Damianus Sp&bïl vim impul(ionis evado. C 52. mox accurate illum przeparari przcipiens, a,x.em?»-gc III. Seraphion Sindonita Athenis triduani ori, & naribus accommodans. & folum ca- C lbiq. jejunii fame preffas juxta locum Concilii cla- ptans cdorem dicebat : O gula, gula, quam dbi.ex.vgn- mavit: Viri Athenienfes, mihi füccurite, dulcis, quam fuavis, modo mihi faperet ifte ó : nam trium foeneratorum manum incurri , cibus, fed vz tibi, ex eo nunquam guftabis, ( & duorum debitum folvi, tertio fatisfacere $ Patris & (ic inta&um ad -ccllïarium r'cuilittebat.' non poffum. Quzrentibus quid hoc effet ? Dinsgasl refpondit: TTres foeneratores fünt cupiditas Damnnum. P Eratt, [ pecuniz , carnalitas luxuriz , aviditas gulac. P L Quorum primis duobus fatisfeci, fed tertius - VIII. S. Rembertus cum effet in öbfequio Dollandus b adhuc urget ob famem, quam patior. decefforis faüi Dómini Anfcharii , apperuit ei to- 1. Ebr. Presbyter Arnulphus, jam diu defunctus, & 4fol5614 — d C&rnel. de IV. B. Jacoponus, ut gulam domaret, ab- percunctanti de ejus caufaáin hac fzculi vita, L:p. in €. (ynthio quafi fale utebatur, donet eo perve- dolenter refpondit: Cum in hac carne effem, äl 90 ü 11. Nuf pit, ut faporem cibi in unum DEO referret, negligenter de animz mez agebam falute, P Quondam ab appetitu bubule carnis vexa- interdi&ta in efca & potu frequenter ufürpans, b e16. tus, eam quidem emit, fed tamdiu in cubicu- . lofervavit, donetcompautrefceret, & tum de- indignus fui hactenus ad przfentiam Dei ve- nire; qui, ut patet, non aliam ob caufam , mum peflime olentem nafo applicabare Caffian. in quamvis in gratia deceffiffet, fe a prafentia V. Serapion, cum diu a gula füperatus, &, Dei ad cempusremotum fuiffeatteftatur, nifi coll.c, 11, quz occulte comederet, furatus, tandern ten- quia gulz frequenter vacarat ; ideoque mox ä e tationem & fragilitatem fuam feniori dete- fubjunxit füpplicans: Si tua fraternitas pane, xiffet, panemque forto füblatum de finu ex- fale & aqua contenta, a ceteríis victualibus traxiffet; lamma fülphurea graviffime fcetens abftinentiam quadraginta diebus pro me fa- / de eodem finu exivit,ut intelligeret,nunc tan- cere vellet, credo per Dei mifericordiam, ab &nn Nar, ; dem tentationem illam penitus fuiffe expu- hujus repulfionis mez fententia fine poena 503610 gnatam. g. liberari. N $. Antoni- A Vl. Abbas quidem Laureacenfis, Maubru- IX. Thomas Cantipratanus loquens de Thomse nus p. 2. nus nomine , priusquam meníe accuimbe- Przlatis, qui lautius, vivunt, quam par fit, hoc Cantipr.. fumm.rit. 9. apüm £.c, 1 $.2. ret, familiaria (ibi habebat quxdam perfe&tio- affert exemplum, quod (ao tempore in Fran- €.12. $. 3* ) nis exercitia, quibus fe armabat, ne vincere- cia contigit.Erant, inquit,duo fenes monachi, l ] tur agula; nimirum excitabat in fe quosdam ab ipfis puerilibus annis pares in fcelere, di(- doloris, verecundiz, timoris, & gratitudinis foluti valde, in tnonaftica obfervantia enutri- ti. Hifibi plures exjuvenibus, in immunditia affe&tus; doloris quidem, quia revocabatin memoriam ja&turam immortalitatis,, quam aífidui, quotidie copulabant, f&orfü vacabant primi parentes noflri ob guftatum pomum epulis, rifibus & cantibus exultabant, inno- ^ - — —— — u — UER auuneh undi a m * C vetitum paífi in hanc neceffitatem fíeu po- centibusque ac fimplicibus detrahebant. Cum tius vilitatem lapfi fuerant, ut ad manducan- de eorum infolentiis Conventus quotidie non , dum adítringerentur, quo eodem motivo S. mediocriter turbaretur,nec,effet,qui corrige- I(idorus ducebatur, quando ad refe&tionem ret delinquentes, vidit Dominus, & ad ira- cundiam concitatus eft. Vix enim finit turba- accedebat: Erubeíco. irrationabilem cibum Cæh!i'ls fümens, qui rationabilis a DEO fa&us in Pa. tionem piorum clauftralium inultam. Acci- :4'C':?o radiío deberem cibo faturari divino. Deinde dit igitur quodam vefpere, ut fecundum con- verecundig excitabat actus, eo quod ab exae fuetudinem fuüam efculento oread voraginem €tore adeo vili & abje&o, a corpore fcilicet inhiarent. Vix ori cibis appofitis quartum aut quintü manus obtulerat, cum ecce unus prz- humano ftercoris faceo, importuno » infatia« di&to- * 867 *ïþfcit Ü Tlmg, üï&ärüm fenum fübita ingluvie üfä*ägul/atus dic ergo tnibi. uod gro þ;c?atïs tuif | j fer. everfis ftatim oculis expiravit. Tetrriti igitur polfis cuflodire ? ; Kefpondic ille: .Eff pomus in $ h. omnes, qui confederant, fürrexerunt : nec diu po[Je[fone wea talis cujus fruttus peffimus , & amas 'ci. poft füperítes vetulus, focii animadverfione vus e[? adeo , ut nunquam ullum comedere . go[fan. non fra&us, licet ad momentum horruiffet, Si cidstur «vobis bonumn ,. penitentia mea fit , ut. quo ! pa.. ficut porcus octifo a carnifice porco, refum- ad usque vivams de ejusdem pomis non guflem, Elis pta audacia refedit ad menfam, Et cum enor- Sciens facerdos maxime poft prohibitionem D. mi crapula fic eft.repletus, ut amens penitus excitante carne, atque diabolo confürgere llitia portaretur ad le&tum , & quafi. brutum ani- tentationem , refpondic: Pro omnibus peccatis tuis tibi injungo , ut nunguam da fru&tu ejusdem ar- ? . mal expiraverit. Horrore ergo omnes ex«- Er emplorum talium perturbati,. vitam fuam & boris fcienter comedas, — Abiit miles poenitentiam rtct; injunctam pro nihilo reputans. Sic fita erat um mores in melius mutaverunt,.communem- ? que vitam, & cibum ftridiflime fervaverunt. ipfa arbor, ut quoties edibus fuis egredere- it fe tur, vel eas ingrederetur, eam reípicere & Wen. 3. X. ViditEva, quod lignum effet bonum ad vefcendum, & tulit de fru&u ejus, deditque poffet. Refpiciendo femper , prohibitionis fiat, ä recordabatur, & recordando mox graviffi- [v vico fuo, & comedentes ambo, totum huma- me tentabatur. Die quadam ante arborem ]u ä num.genus fecum in perniciem traxerunt. di&tam tranfiens, & poma in ea con(iderans XI. In diebus Noe edebant usque in diem; ist;e»; i. E ab eo, qui primum hominem per lignum pro- L ali' s: Petf, qua intravit Noeinaream, & venit diluvium, hibitum tentavit, & proftravit, tam valde & abftulit omnes. iret Pinim Id tentatus eft ; ut arborem adierit; & ad pomum Spec, Ex. XIL.. Gulofa foemina la&ucum'dc&ärp&hsj, m E 91« 0X48- cui dzemon infederat, nee fignum crucis fa- decerpendum- nunc tnanum. extendendo, | (2 nunc extenfam retrahendo totum pene diem datm ciens ab eodem obíeffa eft. contrariis nifibus exegerit. - Tandem adju- ifle dbiex 45. XIll. Gulofus monaohus occulte come- vante gratia-Divina triumphans in tantum Es ao H dens & publica abilinentia fan&itatis famam lii "quzrens, draconi devorandus traditur. concupifcentiz re(litit, ut corde coanguítato füb arbore jacens fpiritum exhalarit. — 1*8. Petrus XIV. Gulofüs fra:er, quia frixuras in va- XIX. Beatus Henricus Sufo ftatuit nuri:- farty.p.g« 4 Dan.ep.1. fculo deferebat ad triclinium, & de iis ibi co- adFra. qnederat, in turpiffimum pollationis vitium quam bibere, etfi (iti interdiu fiepe cruciare- tur, maxime circanoctem ; hinc ei, velut fe- praxige XoJandte x mox incidit, ut dici de eo jure potuerit; poít *e[t0. 1. Ebe, " buccellam introivit in eum fatanas. brieitantibus folet, oris labra fcindebantur, ac intume(cebant, ut etiam linguz cutem dete- gf d Spec, Ex: XV. Alius quidam frater, cum in patriam N V. Gula,. domum veniens pifcibus oblatis non conten- reret nimia ficcitas oris : Adibat naonnunquam limpidiffimum monafterii fontem: Unde in 2 apx 90 .tus, fedgallinam occidens, & affari jubens,ubi lt äï rimum bolum accepit, ab eo fuffocatus eft. fubje&um labram zneum frigida promica- bat, unde fitis auctior ei plus cormenti alfe: I(l$y PbLex.16. XVl. Quidam miles poft mortem puero [4 :3vit remee Y E rebat, quanto pr&fentius ei nc N fuo:apparens, cumhic prz timore aperire ei- dium: femel camen pre nimia fitis vebemene my dem januam nollet, bufones ac ferpentes ja- Iia tia queftus eft amauter Deo : O infinita boni- nuz appendi, filioque fuo nuntiari juflit, tas! quam amor tuus potens, C? fuavitec crudelis jf hunc efíe fnura & otioforum in inferno ci- 0X eft ; quandoquidem mübi totus Lacus Zdcronianus, to- bum & delicias. tus Rbenus , totum boc fontis falientis illicium pro- I Alias etiam Chriíto amans u$ Fruftus domita gula. bibitui e[t aà iilo. ter queftus eft fitis vehementiam, quam ejus " XVII. Adolefcenti cüipiam Mexicano quia ann. Mar, amore toleraret, fed fuücceffu (àne felici: 2b focmina impura feelus perfüuadere non poterat, quippe cum jam diu dullo potu ufus fsmelin d n 361. faccaro tefnperatum venenum oflicii obten- zu mifit. Indülcemillam efcamjamjam invo- menía viribus pre fiti deficeret, impetrata de menía communi difcedendi venia, in facel- de Themt Jaturus juvenis memiait, fe ea die mortifica. tioni ftudere in Deipare honorem, adeoque lum fe contuli t; ubi eneGtus prope fitis imma- g Gntige nitate , ubertim lacrimans Chriftum eft allo- TL E jejunare coníuefle. Poftero die dum illam :j ] cutus ; O S'tfü amantiffme , bauftum aque wibi j promi jubet , compertus eft illius impudice negabis, qui tui amore füi exerucior , quam ta- f- machinationis dolus, bellariis iis, (eu faccaro vermibus foedum in modum fcaturiente, de- :en wüferrimo cuique nemo megat P patieris ditu- ]* tius me a torqueri? Dumque ita tormentum lA prehenfumque; quod fi berimiffam dulce ve- nenum ( uti vehementerin id fümendum ra- füum explicat, videbatur fe quadam voce i animari, certumque reddi, proxime confolas- piebatur) fümpf(iffet,veneno fuiffe extinguen- )s tione divina recreandum : NoCte fequenu B. :dum. Quareconfeffarium adiit, peccata ex- Virgo cum Jefir parvulo ei apparet, quafi de- piavit, facro fan&o Epulo accubuit, & Deo; cemannorüm, cum patera aqux plena: inde ?s ejusque Matri fug fofpitatrici pro vita ferva- jubet eum bibere, inde cur liberaliter bi- ta gratías egir. |g Cafarius idam multa fcelera commi- biflet , recreatu E hmire omncyx: ütim egcin- i L XViI. Miles qu xit, 5 L.'qü Cl 7?0 ferat, tandem 'duäu,spoenitentia,'*. venit ad fa- ls cerdotem de commiflis facta confeffione pce- T XX, S. L«an;bert. Eþifccpus Valencenenfis Ihidem. ll nitentiam füfcepit, fed fufceptam fervarenon Venecris quodá die fancto poft multos labores ] meditationes ac.preces fatigatus , & fiti cru- po:tit, Cunique hoc faipius aditaffet, die quadam dixit ilii facerdos: JNibil i proficimus; ciatus , noluit tamen ante juítum collationis R. P; Loba. Bill. Man. Tom. 4. Rrrrra no ur.-x $6$ Jbliotbece . Manuahs | Concionatoria. " sit noCturnsg tempus quidquamïguüare ; tempo« IV. Diogenes divitem quendam ,. qui füaLaert. i. & re vero collattionis, ad fallendos accumben- abliguriverat, olivis vefcentem in diverforio pof videns : fi fic prandiffes, inquit, non ita cac- tes, ut folebat in argentea patera juílit fibia narCS. j X g Niprit X fervo, qui jam erat ad hoc inftitutus, puram OULU u aquam afíferri, füper quam efformata cruce V. Vitellius ab amicis fibi fic parari con-Suetonius, rid cumbiberet, vinum reperit: jubet fervum, (i s d vivia jufferat, utnullum infra decies mille au- deliquiffet, errorem emendare. Format cru- reorum conftaret ; & tamen adhuc profufio- ynot 5 pdt cem fecundo, & denuo vinum gufítat. Tertio ra erant, qua proprio fumptu apparabat, ita «t fiu demum ipfe in rem venturus, aliis fpe&anti- ut in una, ccena duo-pifcium millia, avium gi bus aquam infundit, & fadacruce, iterum vero feptem millia apponebantur, füb vinum bibit, & quod adítantes omnes gu. pot ftarunt. - VI. Alpinus Imperator tantsx voracitatis Platina. erat, utinuna coena decem pepones oftienfes, inPentiagy pfæ Centum poma perfica, quingentas ficus paffa- bus $ V. & Mnot . kias, & quadraginta oftrea comederet, . VII. NVenceslaus Rex Bohemig , cum Fab.in w6 g EXEMPLA DOMESTICA.- sii prandium non, prout jufferat, preparatüm Dom. 6; Puga. offendiffet, juffit coquum ca f ru affixum ad ignem torreri. ponis inftar ye. Poft P*üfr-f ceí ^ Maffin Ignatius nulli uhquam ferculo arrifit: & Cf ' vital.g, E nullum edulii vel condimenti genus VIII. Henrieus Rex Angliz VII, Apïtïumlbi. ex, 165 (. hom ao & 112 quendam hominem' obíeurum ad magnam cuiquam indixit, nihil inter edendum queftus, 34.1&1*(. u lieet & cibus, & potus fzpe male paratus dignitatem evexit, eo quod caponem, quem . äm [u eflet. cibum ille pro deliciis habebat, o Annua ptima fua e 1I. P. Thomias Sanchez, ubi fenfit in ali- cura preparatum illi appofuiffet. üt Soe, 7620. quem cibum vcehementius fe inclinari, mox Coll.Grat. enm depofuit. Nullum acetum, falem, oleum qu« /$ VIL ng L autaliud ejusmodi condimentum adhibebat, $a L ut gulam expugnaret, - / VS,IMIL,I*T—UDIN.ES. « Vita itl- -AI. P. Sebaftianus Barradius viliffima tan- anlita: a [ ner, prstf, t & palatoingratiffima fumebat, Szpe ad Qu ulam mortificandam cibos calidiffimos , fae« cut Aquila, licet excelfiffime v::,lari;s » t&- €affiaui: K - men ad ima vallium fübmitti, ac morti- €co 1- 5.' c. pe frigidiffimos accipiebat, ut omnis fapor $Bo abderetur. l. cinis cadaveribus implicari ventrjs neceffita- * h Diesl, Vitae. 4 1V. P. Balthafar Alvarez, fi melius quid ei 'te compellitur ; ita fan&ti quoque Viri non- m ll. nunquam propter victus neceflitatem gaftrie tü apponebatur, mox alteri dabat. Cum aliquan- g do unieum ovum haberet in hofpitio, etiam margiz vitio impetuntur. lint, illud ftudioin terram cadere permifit, utfein li. Sicut febris ex nimio ardore, & inflam- Manfi difgy illo exiguo cibo viaceret. matione procedit, ita quoque vidum gulg?9* ? $j n Vits. li V. joannes Berchmann dicere folebat, tri- non in manducando conífiftit, fed in appetitu bus cum vitiis maxime pugnandum effe re- immoderato eibi , qu j p exiguz fit fubftanua. antumvis ille ,vilis—;& ligiofo nempe cum acedia , füperbia , gula; Acediam fervore, fuperbiam. fübmiflione, gulam temperantia füperari. Hinc ipfe ut Damnun. ulam vinceret, nihil unquam prarer vulga- ! It 7 hu Y em cibum & potum admifitt; non prius JII. Sicut co'turt'äices in vindemiis, quan- S. Bonav; menfz récordabatur, quam fignum audiret: do fünt bene pingues de facili capiu ntur ab te. 6. in accipitre 5 fic homines dediti gulz, facile t, tit. f, paulatim fibi —aliquid detrahebat. vincuntür ad tentatjonem. i Bia LÀ !cdl 3[. ,l ) S. VI. IV. Sicut porci impiguantur in pafc uïs ne"OVe in i - glandium, quas avide fumunt, nec eum; qui fpeg: 13.pe .lo'. Vi BXEMPLA PROFANA.: excutit, & dat eis, refpiciunt, & dum atten- L lcefd th duat glandibus comedendis, latio percutit Zonsrás €os fecuri, & fübito occidit incautos. 'Talis S'h& 9. ] L 'Ze no Imperator Oriehtis cum ob intem- te, 3. An* perantiam gulz Ariadnz uxori & aliis .quoque faginatus porcus ille dives erat, qui IK yeal. valde moleftus fuiffet, illius imperio femel in: dicebat: Anima mea , habes multa bona re- fo pofita in annos plurimos ; comede , bibe, l ebriatus in monumentum Imperatorum eone je&us eft, lapide maximo pro operculo im- epulare. At vero damones, tanquam ]a- pofito; fadtusque fobrius inter lamentationes niones,eundem jam incrafíatum& impinguae tum, ex improvifío mactarunt: Stulke, hac T Ms & ejulatus, mifera & horrenda morte eft ex- Wach f tinctus. noGe repetent a te animam tuam, id eít, $ lm a Btobæui. IL. Sauromatz triduo fe ad faturitatem in- dzmones, inquit Lyranus. d f. 42 V, Sicut Eíau pro cibo lenticule vendidit S. If»b!'lü'ipi gurgitant, uxoribus ceu Dominis per om- M nia parent. primogenita füa; ficgulofi pro gula vendunt "" p Langiusin ]II. Aureliano Imperatori in deliciis fuit przmia xterna, nam dicitur Thren, r. dede- &f Pelysntl: pbago quidam , qui uno die ad menfam runt quzque pretio(à pro cibo. mnes virtutes S-mm-f*ev..-. h, Imperatoris aprum integrum, centum pánes, - 'V]. Sicut per abftinentiam o £4. de Om.cr $ fpirituales radicantur, atque «difi cantur in mod. viVa vervecem & po,x:ccllum cemedis, anima j Qmp Ü — ïitulw LXIFV. Gule. - 969 TM M fl animas ifa &pcr-üyz-vitatem.ciboium omnia & corporis nof&i menfüra, fi p!uge-s*ïaceeperi: o vitia nütriuntur, & confortantur in cor- cibos; quam ferat natura, impletur, & in- ore. £ je&orum gravitatem, non amat, & in 8. Nilus de VII. 'Si C : PCI'* $, vit. aff. zut nubes folis r-adios obf&urat ; fic ditionis. pelagus demergitur. eraífus vapore e cibis emergens,mentis obícu- 'UTSuetonius. ricatem affert. Philol. de $. VIII. VIIL Sicut prefepe omnium " jumentce ii hhonoer. Sa i h «erdot. rüm, equorum, aliorumque fimilium anima- MOTIVA, Iium in fe recludit pabulum, ita & corpus ine gluviei deditum, quoscunque fuícipit, & re- P J Ex Qualitate, » t hus fundit eibos, ad brutales explendos appetitus. Porro venter nihil aliud eft, inquit ille, quam L (^Yuia vitium hoc,þmnmuml]ïmwn , atques. Auguft. 55 n PU prefepe brutz eoncupifcen H tiz, qui poratioqi- . "- adeo fericulofifmum eft;. cum enim ci-L43c«conf, bus rigatur & ingluvie. : bo quotidie refici opus habeamus, declina-€ 3!« « Antoni- re illius occafiones, ficut in aliis vitiis, non 0 n mus ]. c. .IX. Sicut beftie comedunt, cum trahit petitus eas ad cibum fine difcretione, vel poffumus, unde S. Auguítinus ait: In his n o (, sl qua confideratione: ita & gulofus non re- tentationibus pofitus certo quotidie adverfus t R g fpicit nec ad diem, nec ad modum ,necad ne- concupifcentiam manducandi, & bibendi ; ceffitatem, fed ad appetitum. non enim eít, quod femel praecidere, & ulte- mlb 8 16, & Chryf, t0.1. hom. X. Sicut animalia bruta uberiori pabulo rius non attingere dcccrnragm, ficut de con- m di(tenfa magis refra&taria, atque indomita fi- cubitu potui. s T 534» adv. duda2os. unt, X neque jugum, nec frznum, nec aurigze . II. Quia turpif/mum eft : quid enim fce. Canif to. J .1inanum ferunt; lta populus Judaicus ex dius, inquit Canifius, quam hominem a bel. 4- $- 7« de luis naturali quadam frugalitate contenris fu. V« capke ebrietate, & nimia corporis obeíitate ad ex- tremam przcipitatus malitiam laícivie, ne- perari, dum ventris, crapulz & vinolentiz * que Chrifti jugum acceptavit, neque doctri- quafi mancipium agit, dum bona diffipar, va- nz aratrum duxit. L letudiném ledit, morbos accerót, ac vitam Seneea .XI. Sicut mufto dolia ipfa rumpuntur, & denique ipfam abrumpit fibi? Hoc fane mo- Marchant. epift. 93- omne, quod in ipis jacet, in (ummam par- tivo ftudiofus quidam, tefte Marchantio, ftul]. i^ tuba tem vis caloris ejeCtat; (ic vino exxítuante, titiam füam agnovit, cum enim Poriliis do-39e1e8-6- '8. QOM. quidquid in imo jacet abditum effertur, & mum proficifcens , in hofpitio ab hofpite ad ï tl, 56 prodit in medium. varios hauftus in fanitatem hofpite, filiz, Y &, Bonav. XII. Sicut piícis per guttur capitur cum Ancillarum provocatus effet;ideoque fequen- Ín Dizt,1. 3. tit. g. hamo, & avis per collum cum laqueo tene- ti die capitis graviflimos dolores fenfiffet, ac- le tur; fic gulofüs cidit, utin itinere ad fluvium petveoiret, ibis 2 ulz vitio. per guttur & collum capitur que jumentum fuum ad bibendum invitaret, , Hinüdi[ü ideme, XIHI. Sicut fquinantia eft morbus gutt&-— quod cum illud modice feciffet, & poftea ftu- ris, & cito füffocat hominem, (ic gula gut- diofo fruftra per amorem hofpitz, filiarum, æ"G-RIS) turis vitium faciliter (trangulat hominem per ancillarum hortante ut amplius biberet. prz« peccatum. ftare nollet, quin etiam recalcitrando abnue- XIV. $ icut rofz uno die Hofent, & eodem ret, morus ille hoc jumenti exemplo dixit : die pariter languent, at fpinz, quz manum Vere tu longe me prudentius es; fienim ego erfodiunt, toto anno in fepibus permanent; me heri perinde, ac u modo, corttinuifTem, ita quoque vini fapor, & epularum fuavitas, hodie tam gravi capitis dolo una tantum hora, vel duabus ad füummum ariditate non laborarem. re; faugiumquc ^ , $. Dontu ? td, 61 in placet, at vero damna, quz corpori adíci- 11I. Quia nocentifmum eft « 1. Co pori , u fi Seneca ig fcunt, integris nos afiis fufpirare faciunt. z4ma- bene Seneca explicavit, dum dixit: Inde pal- erift. eDi:t.ti:.l, — e Eecl. 31.. vitudo anime, inquit Ecclefiafticus, vinum tul- lor vultus & nervorum tremor, & miferabi« ; Delltt D 39. ium $otaium ; ebrietotis animoftas , imprudentis of- lior, & execrabilior, quam ex fame, macies, l ifpte.l u fenfto , minorans virtutem , && facies oulnera, Quid capitis vertiginem dicam? quid oculo« : s.dl&o l Marchitub — X V. Sicut terra, quando nimia aquz ab- rum auriumque tormenta ? Multos morbos multa fercula fecerunt. Neceffe eft enim, ut Saceré. ti-andantia expreffa füerit, innatum fuum ca- 5. lesl, 9. lorem perdit, ac vires, nec eít ad generatio- interfe tam diverfa difcrepent, & haufta male nem idonea ; fic corporis vis mollefcit, dif- digerantur, ex difcordi vero cibo naícitur ï — folvitur, diflluit potu continuo ingurgitato, morbus. 3. Znitue : nam, ut füpra dictum, ex uno gule vitio innumera vitiorum agmina Obnoxius. inutilisque homo redditur , & morbis variis ad confli&tum animz producuntur. S.Hier;in XVlI. Sicut fumus fugat apes ; fic indige- IV. Quia indigni[/imum eft homine rationis reg. Mo- mnach. fta ructatio avertit Spiritus fan&i, charis- capace:; id quod S. Chryfoftomus (apienter S Clim. de tData. I advertit, dum ejusmodi homings porcis com- paravit, qui natura fua immundi, atque ad difcret, gr. XVIL Sicut ftercoris copia multitudinem n a6. gignit vermium ; ita multitudo ciborum, la- terram & coenofas voragines ore demerfi, píum, & malorum cogitationum atque fom- nihil aliud, quam ad fatietatem ventris pabu- ;l. [ niorum opetatur multitudinem. la femper requirunt, nullamque ex fe; dum S"q c hfy]o XVIIL Sicut navis oneraria, qug& fupra vivunt, utilitatem przítant. V. Quia idolelatricum eft: (icut enim diis hom. comfüuam magnitudinem vehenda capit, oneris tra luxum sm.fev; magaitudine gravata fübmergitur - ita anima folent templa conftrui, altaria erigi,miniftri ad &'crap. fete Rrxjrr 3 nold. VW'H $76 iBibhoibere Montialis Concianatoriæ. : pct XI.: Quia triortem accelerat , tefte Pfalmifta 3 P£.a7^ u Terviendum ordinari immolati pecudes, thura concremari s ita ab iis, quorum Deus venter Adbuc efce erunt in ore ipforum , &? ira Dei afcen- s dit fuper eos. . Hinc ipfe Servator tam folicité PLI"- S : eit, coqüina pro templo fervitmenfa pro alta- ri, coci pro miniftris, coGta carnes pro immo- monuit: ftendite vobis, ne forte graventur cor- rer da eftra in crapula & ebrietate , & fuperveniat in di latis pecudibus, ordo faporum pro incenfo. Spiritus & flatus temulentiz pro Spiritn fan- 0s vepentina E dies iifa , -tqnngxm : laqueus enim fuper- q ventet. 3 J €&o : Hinc etiam Philiftei Dagonem; id eft, Deum ventris colentes in occgltis partibus XU. Quia a d gubernandum inutilein facit ; ti Eccl. c- !Q; ( Ecclefiaftes indicat dicens : & tibi terras cti- V« 1» X puniti funtjita ut inteftina profingrint, ac pro- 1 tninerent. jus Principes mane comedunt ; bedta terra , cujus " Viltium-s;fh Principes vefcuntur in tempore fuo. — Hinc Julius. Ron. 13. VI. Quia inquietum & turbulentu Y 4 $« hinc Apoftolus monet : Nolite curam carnis Ce(àr, qui primus Romanum obtinuit, & uet. c; fundavit Imperium, eura, vigilantia & fobrie: H Lj 3 L] facere in defideriis. Certe per gulz victo- ! $. Wsfiliusriam, anim& pacem obtineri recte S. Bafilius tate negotia, publica tractabat, de quo proin- g vit-...Qüf". in cenft. de Cato dicic: Unum ex omnibus Cefarem s» Aüg L [l | pronuntiavit dicens ; Ventris moderatio, t cont, Monatt, c. ad evertendam rempublicam fobrium accef- $: animl perturbationum compre(fio cft; per- s . (] turbationum autem eompreflio, animi pax eft fiffe; Ipfe enim füper reipublicz ruinas ere- d xit imperium. ^Auguítus quogue fucceflot atque tranquillitas ;.animi autem tranquillitas a nihil aliud, quam foscondiffimus virtutum ipfius, qui in monarchia fua, univerfali gavi- I fons eft. Y fus eft pace & tranquillitate, toram diem a " WH. Quia feandalofum eft vitium ,maxime mane üsque ad vefperam fine cibo tranfigebat, utgratam omnibus daret audientiam. - j H L] Mieob, 9 Cafiaeus in períonis ecclefiafticis & religiofis ; nam Siracides in- Ecä.lgy.v; 15 614 €. 33 d* interioris hominis caftitas, tefte Cafliano, hu- XHL Quia fanitatem tol £. nti ü ; nun- dicavit, "dicens : INuli avidus effe $n omni epula- g inft, Mo3 j ,5 virturis confummatione difcernitur d quam enim robu(tioribus zmulis collu&tari tióne, & mom te cfundas füper ominem efcam : in vitit enin. efcis erit ifyirmitas , & av [ poffe confidas eum, quem in leviori conflictu ; z'flims appra- pinquabit usque ad coleram. - . $6 conípexeris ab inferioribus , parvisque fu- &e S, Am. SAinhr.e D perari. "XIV.. Quia infotiaVilis eft , wti ve a Elio l brofius advertit, dicens: Male fervitur gulz, 9- n Ex Damno. jeune Í que femper expetit, nunguam expletur. Jo. Clima- job.e4o. "VIIL Quim diaholi potiffmum , inftrumentum Quid enim infatiabilius ventre? hodie fufci- IÉ .t'l D»m cuga grad. DO efl , cd bomines impugnandos ; Hinc S. Job de- pit, & crasexigit, Nec hocSgnorandum; ma- 14« B. 175 monem nobis fub titulo Behemoth deícribit, Qu : ; lum gulz fpiritum fübinde flomzcho infidere, di fimulque, in quo omnem fuam pofitam ha- ut fadari homo non poffit, eriam totum /Egy- beat fortitudinem, his verbisinfipuat: Fbr- [(4 ptum dovoret, & totam Nilum exhauriat. tittido ejus. in lunbis ejus , €9' virtus dlltus in Utiie Hinc $. Bonaventurz, comparatur, ait, gulo- bilico ventris ejus : Uibi per lumbos concupi- $. Bonav. fus facco pertufo, vel perforazo in fundo, qui; irDiet tit. / fcentia carnalisintelligitur, per quam dzemon quantumcunque ex una parte àccipit, tanturm 2. . b d multas vincit, fibique fubjicit animas; per 'ex altera parte perdit, talis faccus eft gulo- $ hn. C umbilicum vero, qui ventris centrum eft, gu- fus homo, qui ex una parte habet coquinam hjübilo, q ja & voracitas intelligitur, in qua velutin for- ad implendum ventrem, & ex altcra partela- l tifima quadam ad omnem animam perden- trinam ad evaeuandum; ac proinde idem San- [ CL g, da dam machina dàmon omnem foarn repofi &us, eorum deplorans miferiam, tescum il- Mi ol tam habetfortitudinem. Bellovacen(is vitium lum Aggsi cap. r. adducit: qui mércedés corte fü gulz, ait, eft frenum & capiftrum diaboli, & gregavit, mifit eas in facculum pertufian. í f& - ponit ad os, & collum gulofi, ut circumducat l6 s,xgim f [ XV. Quia laboriofum eft vitium, uti ide H £^ $n eum, quocungue vult.. Hinc merito dixit S. Bonaventnra teftatur, dicens,ex gula proce ^ wg T p« fer. 24. déBernardus: NNemo poteft a femetipfo tenta- ínordinata deleQatio, & hos fru&us. fecum med- VV. iones demonum rep ellere, nifi refrænavgrit habet ; folicitudinem in quarendo; ftudiofita- in fe appetitum gul&. ( tem in przparando, multiplicitatem in divet- 8. Wafil. / IX. uia gula ineptum facit od. dona. [piritua- fi&cando, voracitatem in fumendo. Putihs fi- hom. .deJi; capigida ; quis enim unquam, ait S. Ba XVI. Quia egeftatei adducit, ccfte Salomon e3 Prov. &t. Til e. h Pjunio. — diuns in fplendidis epulis; perpetuisque deli- v:17. K Oui diligit epulas , in egeflate eri z qui amat, vinum et in !i ciis particeps fa&us eft unius doni fpiritua- & pinguia, non ditabitur. . Hinc Cajetanus re&te " ht lis? nec mirum, quia ubi curiofa diverfitas ci- t :XSU infert: Si non moveris amore virtutis, fal- iü borum pacit| ventrem , cceleftis panis jeju- tem moveat te amor boni utilis, moveat te nam deferit mentem, ut recte S.Bernardus ad- fü xertit, -evitatio paupertatis, Incurrunt enim ejus- D modi homines paupertaterm , tum propter $.Bern. in. X, Quia incuralilis eft bie qmorbus þ, feüe S. « ep.adFulgjBafilio dicente: Multos fepe adverti, qui majores fumptus, tum propter otium anne- bu S, Bafil. d xum; oportet enim edaces; & bibaces mul- *cum alteríus cujusvis generis vitiis labora- Abdicat, tum dormire , & propterea dicit Salomon rent, ad fanitatem tamen redierint poftea; qui ('lm l 1 æex.um.v autem hoc morbo tenerentur, neminem ex Prov. 35. Et ve[lieiur panis dormitatio. * llü, L. 20C XVII. Quia gravem. amaritudinem : conciliat 1 1»&«'. Meto omnibus vidi unquam, qui convaluerit. Quod In etiam S, Bernardus confirmans, qui gulofus; Narm ut Petrus Bleffenfis ait, convertetur dul. fevf. in cedo in amaritudinem, in afperitaté füavitas, Pt &- W 8. Bán. injnquit, effe&us eft,vix alitersquam morte moe res mputabit. delectatio in dolorein, eritq;;inftar inferni aut l Pïænæx o Tüus LXIV. Gula.» : TM ^^ poeaz infernalis initium, dolorum percipere fibimet prorfus induigcat. . Certe Lancia- "ite tio, & defiderium moriendi. - " conrinuag- $. Aug. in S. Philippus Nerius dicere folebat, neminemopuf. a, r XVIIL Quia grandem quoque miferiatm adducit : Lin Pt 141. fore virum [piritualem , qui extra tempus* 47- S. Augultino tefte : Non hoc eis opto, üt ter- aliquid comederit. Mf rena neceffaria defint eis, quibus indigent, NI.. zfnte wenfam . definire, quid & quantum $- 1gnat. dum morraliter vivunt, fed ut hoc plangant, Jumendum fit, & hunc terminum nulla avidita Reg de .quod amiffa focietate ccclefti , terrenis non " vi&. tem, / t Ed n RUE T PU eobtesetluir E te vel inftigatione inimici excedere. 'c'g.VIm. ad fruendum ftabilibus bonis , fed ad fuften- u tandum neceffariis indigere meruerunt; "NVIL. Infernalis cibi meminiff ita S. Clima- s. Cllim.k cus fuafit dicens : Menfe delibatio lamentan- grad. 7.- lus —— ?gnofcant, & lugeant iftam miferiam. dz fortis vermium illorum te admoneat, mi- r 5. IXO nusque delicias requires. Sed & in ipfo aquz 'rie' sue! c« jiy Ó i?l; g potu flammz illius fitim ne oblivifcaris, at« MEDIA. que ita vim omnino naturz facies. : O cef. N " S-;Aug R raiioi uti .S.fAugu&inus füo exerhplo - VIIL. Paffonis Chrifti memoria ; uti ipfeChri 'Thron, 3. IC. cont, docuit, dum dixit: His tentationibus ftus per Jeremiam monuit, dicens : Recorda- o €3*^ . (gule) quotidie conor refiftere, & invoco ve paupertatis mec , ab/yntbii 9 fellis. « Cuod Idiota in lot ipfum etiam Idiota fuafit, dicens: Quoties 4. Regulee ii dexteram tuam ad falutem meam, & ad tere- fero zítus meos, quia confilium mihi de hac refiftendo alicui tentationi, alicui ex fenfibus Chriftiani mà .re nondum ftat... Multa nobis orantibus tri- tuis vim facis, cogita cuinam parti Crucis "** Dil, buis. Audivirogantem, utaccipiat: Aufera Chrifti conformis reddaris, ut quando gulz EE fvï acrob. refitens, guftum affli " me, inquit, concupifcentias ventris. Uinde ap- gis, recordare illum i Ea d ! l. 3. c. 11 paret , Sancte Deus meus , te dare, cum fit, felle potatum & aceto. *mlq; D quod imperas fieri. Hinc Hefiodi monitum b IX. Lettio feu auditio S. Scripture ; Spirtua- S. Anto- eít : Ne comede ex illa lis enim cibus inducit oblivionem & Con.hin. p. 2. " patella eft. ; qu& non bcncc.i.iþäta . fumm. tit, temptum cibi corporalis. S.G:eg. IL.. Spiritualium verum fiudium : nar-nþ guítato 10 $. C, T. 5 im. Aj | X. Elongatio ab bis, que dant occaftonem exce- ! . Spiritu defipit omnis caro; hinc S. Grego- dendi in cibo && potu, ut (unt delectabilitas, va- Ibid, u]æ) P & lo F rius ait: Gula per abftinentiam frangitur; Ls &j lä rietas, nimietas ciborum, propter quod di- ].cizz 13 fed ab(linentiam ciborum corporalium habe- citar; AMelius eft ive at domum lu&ius, quani ad " aj re non poteft, qui mentem fpiritualibus cibis p d dotnuin convioii, Eccle(iaftici 7. quia in convi- m'l&-i:l'lv non repict; potenter enim corpus extenuat, vio füunt occafiones gulz. n qui amore celeflium cor inflammac, quia, -XI. Cogitare , quam vana C? Lbrevis f , & S. Bonay. W dum Ípiritualia dili git; defideria carnis valen- quando transatta fuerit , fic efl quaft nunquam fue- of riat. ter premit. ulo- i ;] rit. Pecunia accumulata in agris coemptis, " | II Exemplo Chrifli mentem ad. caleftia trans- & in cen(ibus comparatis, vel in fcrinio fal. " 37.. , d. ] "rieui 13 ferre, cum gulze , tentàátione impetimur, & ternremanet ; dignitate, quam confeCtati fui« QUm Ya dicere: Nonin folo panevivithomo &c. vel: mus, fruimur per imperium, fuperioritatem, ulo» S, Bern. Cibus meus eít facere voluntatem Patris mei, authoritatem, & famulitium, comitatum; in- 14m injubilo. qui in coelis eft. — Vel : Tua Jefa dileGtio, juria vindicata nos ab hujus vel illius inimici 2 [ grata mentis refeCtio, replens (ine faftidio, timore liberat ; & fic confequenter per alias iap- Caf.1. s. dans famem defiderio. Hoc medium tam ne- fimiles paffiones, male licet a nobis ufürpa- jl Iuft. c. 14. cefTarium vifum eft Caífiano, ut dicere au- tas, diícurrere licet: at vero gula in foctida ( füs t: Nequaquam poterimus efcarum prz- quadam cloaca terminatur, ejusque guftus & fentium fperaere voluptates, nifi mens con- gaudium in breviffimo tempore traníit, quo- 15 1 templationi diving defixa, amore virtutum ad usque videlicet cibus intra trium vel plu- lt (yeeidate "nb potius & pulchritudine coeleftium dele&tetur. rium digitorum angufliam deglutiatur. Opti- me id ipfum conlideravit B. Peuus Damia- S Petr.Da- IV. Sape perpendere , quam beflialis &$. noxia ! ü corpori anitez , atque àdeo etiam indigna bemine fí nus, cum inquit: Suavem vero cibum cur de- mian.1. 6, V beamus expetere, qui quantislibet apparetur €P! 26. voluptas iiwmnoderata , que ex guftu percipitur, ac Petearcha proin dicere cum Seneca ? Ad majora füm impendiis, & antequam in os intret, nobis .pmv Mu non fapit, & poftquam flumine glatiente trae " Dial.e.$« genitus, quam ut mancipium fim mei corpo» ul I Tis. Certe Petrarcha judicavit, hoc vitium Jicitur, venter, cui illapfüs eft, non difcernit. g t Totius autem noftrz voluptatis iter, cui tan- chV. h nullo melius modo, quam generofa quadam indignatione , & reiipíius exiftimatione con- ta ambitione fervimus , breviífima palmi füumtina concluditur. t U fundi, vel fenfim , ut Ciceroni placuit; vel eneca in »t(1$» repente, ut Ariíloteli vifum eft, . Multum XIIL. Confiderare , quam paucd exigat natura ,5 confert cogitatio exitus ; quod cum omni- onífo]. ad Nam, ut fapienter Seneca advertit, corporis Helviatu, pter bus vitiis (itcommune, ta men huic proprium exigua defideria funt, frigus fübmovere vult nit« & luxuriz. indumentis, alimentis famem, ac fitim extin- n. 153. msll ('lfT. L 50 V. Extra tempus nibil comedere, aut bibere : ita guere, quidquid extra concupifcitur ;. vitiis, (0n ais Caffianus fua(it his non ufibus laboratur. ; inn.j Q, 20. erbis : Monachus hanc inprimis cautionem fibi indicat, ut non potus XIIL Confiderare incommoda ex gula prové-S.lüd. Pe, m feö'( IH quidquam, non efus ulla oblectatione devi- nimtia, uti Ifidorus Pelufiota fuafic, dicens ; luf.1 2. dul G&us , ante Stationem legitimam ,, commu- Confiderationis ope , atque auxilio , ipfius *Pil4o. ((23y nemque refectionis horam , extra meníam ventris tyrannidem amputeimuss jaut $x u l m o 872 . Jiübliotbecae Mamgalis Concionatorie " munus commode obeuadum. P. Nicolaus Opufc. a, » $. X. L»acizius fcribit a fuo magiftro Novitiorum n. 6e. 9 hancregulam temperantiz & fobrietatis prg« ASCETICA, u (criptam fuiffe, ut tantum quis comedat vel bibat, ut abfoluto prandio vel ccena ad: ora- TT d nprimis no[J2 debet Aj&eæa nece[fitatem aïxþugnan- Manli 6 ge : ; de gul&; neque enim ad conflictum tionem fe dispofitum fentiat. Hinc & Tertul- venull in fu liaius de moribus veterum chriftianorum apol.cl39. S. Gregor. fpiritualis agonis affurgicur, ce(te S. Gregorio, fb ho. 36. fi non prius inter nosmetipíos hoftis pofitus fcribens ait : Bibitur, quantum pudicis eft uti- H fior. ]e:ita faturantur,ut qui meminerint etiam per: gule videlicet apppetitus, edomatur. no&tem fibi Deum adorandum effíe. Er hoc parlad. in pEI II NNo[Je debet modum diglnafcendi;qudn'do appä-- eft, quod etiam Angelus S. Pachornio in di- Laufiac. $' G[egOTl titus gule inordinatus eff , nam , tefte S. Gre-: &atis regulis precepit: Concede unicuique; hift.c, 38 ii prndif gorio, fic voluptas fub neceffitate fe palliat, utcomedat & bibat pro viribus,neque,jejuna- j S. Greg. 1. ut vix cam perfe&tus quisque difcernat. Sze qll( re prohibe,neque comedere ; & mecito, natm, apud Lam- C€. 28. 80. O* pe autem in edendi via furtive adjun&ta vo- tefte Clemente Alexandrino, periculoía füunt ciz. 1. e, n. do, luptas fuübfequitur ; nonnunquam vero im- t extrema,media autem bona fünt, medium au- 21« pudenter libera etiam preire conatur. Facile tem eft, quidquid non eget neceffariis rebus.3. qu vero eft deprehendere, cum voluptas ejus ne- Ut frequentes degula victorias reportare quis prä .* ceffitatem prevenit, fed valde difficile eft di- ftadeat. Hinc Apollonius laudatus ab Epicte- te fcernere, cum in ipfo efü neceffario fe occulta .to faafit: Si voles te tibi ip(i exercere; fitibun- Ibideu:; fe fübjungit. Nam quia pre euntem naturg ap- dus magno zfítu, accipe volas plenas aqua fri- d petitum fequitur quali a tergo veniens, tar- gida, eamque rurfüm expue, at id te facere S,Bern.fü'- dius videtur. Ut ergo hanc fraudem cognofce- némini dixeris. Quod idem c;iam ia cibo $ deief re & fugere queat, Dei imprimis gratia imp Qe factitandum. / " d " te dom. G . randa, fübinde bona intcntïo przinittenda, & IV. Noffe debet , cur religicfis €9' devotis $. Climac. Ti fub ipía fumptione cibi aut potus quandoque nimirum gr. 26. n. perfonis pracipue vitande f& gula ; g iteranda: ac tandem frenigutturis, ut S. Au- 37* Jb guítinus monet , temperata relaxatione & quia, teíte S. Climaco, ut apud eos, qui m S.Bernard. jn fxculo fünt, avaritia eft radix omniu fer. 24. de 3.(-10 r mx- dï conítrictione temparandi funt, ne appetitus malorum, ita in religione gula: quod confir - Ts ( przevalere valeat. mfe viv. ; mansS. Bernardus: Non poteft,inqui t quis- LP $. Greg. T. ANoffe debet folidum smuodum vincendi. boc vvi- p quam perfe&ionem virtutum accipere, nifi ! 30. mor.tiym , qui in fequentibus rribus doctrinis prius intra fe domuerit ventris gulam, neque da €. 14 confiflit. 1. Ut artem continentiz fic teneat, oteft .a femetipío tentauones demonum h quatenus non carnem, fed vitia carnis occi- expellere, d dat. Adjutoremquippe habemus internz in- nifi refrznaverit in fe appctitum D gulz. tentionis hunchominem , quem exterius ge- V.. Noffe debet, 4 uando grave peccatum. e[fe s. Aþtoiu;, D ftamus, & ipfi infunt motuslafciviz, & ipfi ef- h - po[ft : id quod S. Antonius fequentibus ver-. fe&tus fuppetunt operationis bonz. Szpe ve- bis oftendit: Ciborum fumptio fecuudum fe 1« ro dum ia illo hoftem infequimur, etiam cis $6u non potefteífe peccatum, nifi quatenus repue Cat, vem, quem diligimus, trucidamus, & ízpe, gnat re&titudini voluntatis, quod autemree dum quafi concivi parcimus, ad prelium ho- lic $. Hier.ep. flem nutrimius. Hinc S. Hieronymus dixit : pugnet, contingit dupliciter, uno modo pro- pter repugnantiam ad proprium finem cibo- fo e 20. adFür- Parcus cibus, & venter femper efuriens tri- W rum, ficuc cum aliquis propter delectatio- duanis jejuniis prefertur & multo melius eft, nem, quz, eft incibis graviter üocentibus, & z quotidie parum, quam raro fumere. Sed &ip- P contrariantibus faluti corporis ; vel fecun- 1. 4. Infins f& Chrittus S. Gertrudi dixit: Mihi quidem ad dum fpeciem, ut infirmis fructus, herbz, & W €, 3. hoc oblatum erat vinum myrrhatum curm fel- hujusmodi graviter nocent; vel fecundum le, mixtum, quo citius moreret, fed defide- uantitatern, ut cum nimis comedit de ali- rium multa patiendi pro homine retraxit mes quo, ita quod graviter gravat ftomachum, vel ne biberem. Tu verodiverfo in eodem amo- caput, vel hujusmodi, re füme omnia neceffaria & commoda, ut V1. Noffe debet, non taim tnateriam, vtl quali- S.Ambrof. perea diutius in fervitio meo viva conferve- ap. Manfi l j l ris. 2. lIt norit, generalem hunc continentiz tatem, quam appetitum in gula confiderari ; uti re&te difc.n6, fl» VJQS. Caff. coll. S.Ambrofius indicavit, dicens:Cujus mortife- modum effe, ut fecundum capacitatem viriti, rüm virus tum utcunque vacuatur, cum non ^* $, €s 23* vel corporis, vel etatis tantum (ibimet cibi qualitas fed libido in efcis przcavetur; Prima E unusquisque concedat, quantum defiderium LUA faturitatis expofcit. llt autem hzc men(üra enim mulier non exquifitarum dapum, fed .fola pomi dele&tatione mortem mundo indu- v;". bu $. Doroth. cognoftatur, füadet S. Dorotheus, ut quisque 1.9. experientia magiftra difcat, & obfervet, quan- xit, & antiquus hoftis Regem noftrum non de carne, fed de pane, tentavit. Et id ipfam con- S.Bernard, d ta cibi copia foleat ftomachum g'avare, ac firmans S. Bernardus : Repleti ventrem faba, in flor. e. deinde paulatim de copia illa detrabat, donec inquit mentem füperbia, cibis damnamus fa- 99« « nullam amplius in digeftione difficultatem PI'OV, y fentiat. Contra notet quoque, quanta cibi te- ginatos; quafi non melius fit, exiguo fanguine M ad ufum vefci, quam ventofo legumine usque N nuitas & parffíimonia imbecilliorem redda, ut ad ructum exfaturari? precipue cum Efau ófficio, quod fuftinet, egre fatisfacere poffit, non de carne, fed de lente fit reprehenfus, & quo animadverfo paulatim eo usque commea- non de carne damnatus; & Jo- nathas b um augeat , donet integras vires fentiat ad de lig?o Adam,; s m Tuuu: LXIV. Gula. àn Wt nathas de m L 60, gufta mellis, non carnis; morti ad- aternam beatitudinis, de qua Chriftu 8 potïfg * judicatus. A tum in citato themate locutus eít, - Vli. Noffe debet, que menfura in cibis fer- l II. Ex occa(ione thematis: Z4dbuc efie eYant P. 77. t *anda fit, ne quis in gule vitium incida ; illa in ere ipforum : & ira Dei afcendit fuper o$ ; v.31. $. Antoni- nempe , quam S. Antoninus indicavit, di- poteft explicari multiplex ira, quam Domi- nus apud "cens:. r Tantum poteft, & debet quis comede« I n i nus erga gulofos oítendit tum in veteri tefta- M;nf: ] '& re , & bibere, quantum credit fe indigere ad mento erga lfraelitas ab igne devoratos (un- 1:: RUT - fuftentationem & executionem eoruin , quar i* de locus fepulchra concupifcentie vocatus, fibi incumbunt agenda, ita ut non usque ad eft) Philiftnzos & filios Job ruina domus Op- fad, 16.- (Cp D ilidiy naufeam fümat, fed cum aliquali adhuc ap- preffos: Balthafarem Regem Babyloniorum job. z. i l* Liufjs, petitu finem faciat. (qui in pariete manum vidit hec verba fcri- Dan. &. le, ]"ü.c' 38' $. Gregor, Vill. Noffe debet, quot modis gule vitium bentem: Mane, Thekel, Pbares) quse omnia r ibid, n.11.cotmmnittatur ; quinque videlicet a S. Gregorio poffunt pulchre & ingeniofe in fenfü morali n atdLim. indicatis, dum dixit: Sciendum, quia quin- explicari; Videatur Fa ^ ber conc. t. in Dþm. LTAR que nos modis gulz vitium tentat, aliquan- 6. poft Pent. -t do,indigentiz tempora prevenit; aliquando III. Ex occafione thematis : Noli avidus effe in Ecel. 3y« l;l tempus non prevenit, fed cibos lautiores omni epulatione : pote(t explicari varius exceftus v. 23. li quzrit; aliquando quzlibet (ümenda fint, lt per gulam committi folitus, eumque in finem.- preparari accuratius expetit; aliquando au- illud S. Gregorii afferri teftimonium: Quin.s, Gregor., tem & qualitati ciborum & tempori congruit, que nos modis gulx vitium tentat. I, Ali-1.20. moz, T [l t fed ipfa quantitate fümendi menfuram mo- quando namque indigentiz tempora prave-c. a6. j(" deratz refectionis excedit. nit. 2. Aliquande cibos lautiores quzrit. o SBem.fe,. 1X. Noffe debet boc vitium e[fe difficulter cu- 3. Aliquando preparari accuratius przcipit, $9. dein-raübile; uti S. Bernardus indicavit, dicens: 4. Aliquando in ipfa quantitate fümendi meü- ter, dom. Gula femper eít in pugna & in culpa, (ive füuram moderatz refeGtionis excedit. $. Non- I $, Climse, m en 26 0 manduces, five bibas, adeít illa tecum pu- nunquam ipío zftu defiderii immen(i deterius ui3^ .gnatura , fi bene non pugnas; certe vinceris peccat. Qui omnia füfius explicata, paffim. Sleutd. ab illa, quz cum multis pugnat, & a pau- apud Authores, precipue Fabrum conc. 3. 1 . f ag d «Jo.Cli-cis expugnatur. Quod etiam $. Jo. Clima- in Dom. 6. poft Pentec. videri poffunt. P "med vir, macus cus confirmans, de gula, inquit, dicturi, fi [5 . IV. Ex occafione thematis : Qui diligit efti- Prov. as« jl gtaq. ,4. unquam alias, nunc maxime contra nos ipíos las, in egetate erit: poteft explicari varia €ge- V. 17, philofophari ftatuimus; Miraculi enim loco ftas, quam incurrunt gulofi; nimirum 1. ege- ? duco, íi quis ante mortem & fepulchrum ab hac domina fe in libertatem vindicavit, Vi« ftas Opum: quam indicavit Diogenes homini m opulento ad pauperiem redaéto, & olivis ve- di facerdotes fenes a daemonibus delufos, qui fcenti, dum etdem dixit: Si fic prandiffes, non juniores fibi non fübjectos in compotationi- ita coenares. 2. Egeftas Spiritus: quia non per- [ s n bus per fpeciem fauftz deprecationis feu be- manebit in homine Spiritus Dei, quoniaim 2 nedidtionis, per p «orrum unt., pcula & alia leyunt5 feu caro eft. 3. Egeftas Pirtutum 6 meritorum: Gen;öy » fe quia qui amat vinum & pinguia, non ditabi- lls X. Noffe debet, eux viri [pirituales convivia tur, id eft , proficiet in virtutibus & meritis. Cant. emni modo declinaye debeant, ob rationem videe Pc- 4. Egeftas fame bone: quia te(te S, Chryfofto- Prov. 1. c. a licet a S. Gregorio indicatam, dum dixit: o nihil ignominiofius eft hoc vitio; & prz- (s folerter intuendum eít, quia celebrari con- terea de ventris ingluvie inepta lztitia, [cur- Q« vivia fine culpa vix poflunt, pene femper rilitas immunditia, multiloquium, hebetudo, epulas comitatur voluptas, nam cum corpus in refe&tionis dele&atione refolvitur, cor ad fenfus juxta S, Gregorium propagantur,quz omnia famam non leviter obfcurant. j.Ege- Ítas con/alationum celeftium: nam quod has non Thom, inane .glaudium re;axatur. Iff liabemus, aut rarius fentimus , nos in culpa Kemp. ;1.3.) J $. XI. fümus, inquit Thomas Kemp. quia compun-€-2^ &ionem cordis non Qugzrimus , nec vanas & i CQNCEP TUS PRADICA- BILES. externás confolationes omnino abjicimus, $Anbrf 6. Egeftatem Gloria eterna : quati cum epu- J Lu C. 6'- x occafione thematis: W vobis , qui fü- j! Man ^E lone amittunt, qui in hac vit * a degentes dur Is 460 l y.- 295. tuvati eflis, quia efurietis: poffunt effe- cunt in bonis dies fhios, í Ü n &us gulz per fimilitudinem Famis explicari. on V. Ex Occafione thernatis: Ponit Nabusárea. Reg.29. 13 Et dici 1. quod gula accerfat famem corpora- dan Princeps Regis in Serufalem , & fuccendit. do« v« 8 Prov.a3. lem, quia juxta Salomonem vacantes poti- mum Domini: poteft dici, quod fepruagintà ed V. aT. bus, & dantes fymbola confümentur. 5. Fa- interpretes iftum Nabuzardan Principem co» mem »oralem, (cilicet avaritiam & cupidinem quorum dicant, unde S. Gregorius & alii pers Gregoss divitiarum , quibus parare poffint delicias eum gulam intelligunt, ajuntque: Muros Je-1.3o. mos, )no S'Bemlfd' .a gula fua expetitas. 3. Famem jpiriiualem rufalem coquorum Princeps deftruit,quia vit: e» 26 ? j e coeleftium confolationum: quia, ut füpra ex tutes animz , dum non re(tringitur ventet, "LUE Prov.a7. $, Bernardo dictum, ubi curiofa diver(itas w V. 7» perdit. Oftendatur ergo 1.Quomodo hié Prir- n ciborum paícit ventrem, cceleftis panis jejue ceps feu gula 1. Succendat igne libidinis córs Ü nam deferit mentem. 4. Famem fpanis éuchae pus; femper enim faturati jancta eft laícivia n riflici allegoricam : quia anima faturata calca- tefte S. Hieronvmo. . à. Jpne cencupi/centie : bit favum, juxta Salomonem. — $. Famem ham ut $. Ephreri aít; qui corporis füi carnes — R. P. Lobn. Bibl. Man. Tom. 1. $S $$ 50 delicate " N- « 074 Jlibliotbece Manualis Concionarorie il Prov. 23. iï*delï'cate nutrit: concupiícentias malas pafcit. perfedtos. |.2. Fingantur templa bina Dagoni Abf v. 29. 2. Jgne furoris: nam cui rixge, cui foveg, cui. & Bacho edificata; hi enim guloforum funt del fine caufa vulnera? inquit Salomon; nonne dii. 3.Fingantur quatuor propugnacula quo- yé his, qui commorantur in vino, & íftudent ca- rum unum [Ifraelitzs carnes appetentes, alce- Lt licibus epotandis ? 4. Jgne infernali: uti dives. rum hlii Job, tertium Philiftzi rnina domus e epulo expertus eft. oppreffi, quartum dives epulo cum fuis filiis Jo VI. Ex occafione thematis:. Jn multis efris. & amicis defendant. 4.Fingatur in circuitu Eccl. 37. qu VY. 33« erit infirmitas : oftendatur qualium morborum foffam profundam habere non aqua, fed vi- nií caufa fit vitium gule. , 1. In Corpore, nempe no impletam, in qua fubmergantur multi, $ podagrz , chiragrz , cholice , calculi, hy« qui ab Inquilinis & Duce hujus arcis füperan - dropis, febris, &c. 2. In zfnima: nempe tur. j. Fingatur oppugnari a Chrifto per i fapzrbie , dum alios paffim prz fe contem- quadraginta dies ieju*nantc,i& aliis ipfum in & nunt: ZZvaritie, dum plures femper appe- abítinentia fequentibus, quorum tefíera mi- int tunt divitias, ut plaribus deliciis frui queant: litaris fit: JNe quid nimis: arma & gladius ver- li Ire, dum per vinum & epulas accendun- bum Dei , maxime illud: Non in folo pane [ tur, & quosvis adoriuntur. Jnvoidie, dum vivit homo, fed in omni verbo, quod exit de f" alis, qui ejusmodi deliciis fruuntur , qui- ore Dei ; nam guftato fpiritu defipit omnis bl bus ipfi carere coguntur, invident talem for- caro. Modus expugnandi congtreíffus cum tem: Luxurie, Quia vicina funt venter & hofte concurrente: (neque enim occafionem $Cj | fb iet genitalia, & pro membrorum ordine ordo hujus vitii atque adeo prelium cum illo de- e vitiorum, tefte S.Hieronymo: cedie, quia clinare poffumus) premium manna abfcon- p plenus venter uti non ítudet libenter, ita ditum: (juxta illud Apoc. Vincenti dabo Apoc. a. « nec libenter orat. Uit adeo re&te dixerit manna abíconditum) & fatietas sterna: jux- v. 17. (à S. Gregorius: Ex uno gule vitio innumera ta illud Pfalmifte : Satiabor, cum apparuc- Píal, 16, vitiorum a v. 179 Us - gmina ad ani;mæ cqui&um pro- rit gloria tua. Et: lnebriabuntur uberta- Písl. 35. ho duci. te domus VIL Ex occafione thematis: JNoli e[e in tabis eos. tu2, & torrente volupcapjs po- v2 N Prov. 23. fig V. 20. conviis Potatorum : oftendi poteft, quod gue lofis idem eveniat, quod Regi Balthafari con- $. XIl. X f tigit, qui vidit in pariete manum fcribentem: ALII CONCEPTUS Dan. $. Mane,; Thecel, Phares. Oftendatur ergo t; y. 25. Quam vere dicatur de gulofis Mane, id eft, riptura dixit: Cüm audi[fent vocem Domi- Manü ditv*c.' D Ls . numeravit Deus regnum tuum , & complee« ni Dei deambulandi in paradifo ad auram poft x, n. 4. q vitillud: vere enim talibus vita plerumque erídien ; lgitur ferpens in meridie paulo ane p abbreviatur per multos annos. . 2. Thecel, id te Dei adventum primos parentes noítros in eít, appeníus es in ftatera, & inventus es mi- peccatum cadere fecit, hoc enim tempore p nus habens; quia vere tales habent minus ut plurimum lautiora inftruuntur convivia, u pecuniz, minus gratie , minus virtutis, mi- menfzque copiofiores & fuperflue apparan- Author nus bonorum operum, &c. 3. Pbares, id eft, tur: & ideo gloffa daemonium rneridianum inyerf, e ln di divifüm eft regnum tuum, datum eít Medis ita exponit, id eft; a fpiritibus de ga(trimar- & Per(íis: Quia ejusmodi gulofi relinquere gia tentantibus. P " « debent pofleíliones fuas aliis, qui in bona eo- II. Plutarchus tr adit '/apüd IEgyþtiös V'Hï-. le'r'gh.' I0 rum füccedunt, & forte nunquam aut raro guiffe morem, ut (i cadaver tumulétur, ven- de efu car. d e - de iis recogitant. irem priusquam illud. fepulture . traderent, nium. fb ft Prov.25; . VlIl. Ex occafione thematis: Prov.23. exícigderent, eumque profane projicerent ; oftendi poteft, quomodo convivia Chriftia- cujus fadti hanc affignat rationerm, inquiens: Qr .norum Conítituta effe debeant , Nempe 1. /gyptii ventrem defun&orum exemptum & W 4 Quod a Dei laude inchoanda. | 2. Culter in excifutn, quaíi caput fcelerum omnium ab ".. .guture ftatuendus ad moderationem fervane homine admifforum, ejiciunt, ingluviem care [ X Exod.19, dum. . 3. Cum timore coram Deo comeden-^nificinam execrantes. " al [] Tob. p um, ut Moyfes & Aaron, Tobias & amici: IlI. IÍnter la contra € brios Tpi*v()latä verba Jo&l,x.v.7. i fecerunt. 4. Moderate gaudendum. j.Sin- Joel Propheta etiam hec pronunciavit: Éxe Diloyye, ceritas & concordia fervanda. 6. Honefte & pergifcimini ebrii, fle & ululate, ubi Ly flete qui- fpecv T. d[ amice colloquendum. 7. Ambitio de prima- libet facile intellexerit; (ecus vero Ly ululate, hi ] $ b tu loci tollenda. .8.Gratie agendz, quz om- fiquidem hoc beftiarum, & non hominum eft P9Mil, b nia fufius apud Fabrum conc.6. in Dom. 16. proprium 5. & nihilominus aecommodatiffi- & Pentec. explicata videri poffünt. me di&um nemo dubitet ; fiquidem per vo- p Ofea 13. IX. Ex occafione thematis: Sfuxta pafcua racitatem homines animalia, fere & lupi ef- V, 6. Jia. adi 1 cor fuui, &j obliti funt mei: poffunt omnia ad . appellari folet. pleti funt, C faturati funt : elevaverunt ficiantur: Unde & communiter vorax IUpus hoc vitium pertinentia per fequentem defícri- IV. S. Gregor. i lla Jobi explanans verba : $. Greg. ! cmy(u ptionem explicari: 1. Fingatur arx rotunda Clatmorem exattoris non audit,quis hic exactor fit, Job. c.39. fef Mu dm' in medio fertilis campi exftru&ta, & ex una interrogat, refpondetque, eum noflrum effe V* 7 Ll M parte hortis & agris, ex altera vineis cin&ta: ventrem, qui quotidie neceffarii a nobis exi- ut oftendatur, gulam & cibos & potum ut git cibi tributum. Nonnulli per exactorem plurimum inordinate appeti, & boc vitio intelligi ventrem volunt, ipfe namque a nobis ) ad inten« omnes homines undiquc oppugnari , etiam. quoddam f:gigic debitum : Ixf(oxque ^ tum '-T- 875 Ql | Iïtulw LXIV . Gula, lt tüm noftrum fan&tus hic fübjungit, dicens: ue inter fe majorï ftudio contendunt , qui N« Abftinentes igitur viri, dum violenta gula € ipfum magis infamet, quis majorem fuüb- ll[eh de(ideria reprimunt , qua(i clamantis exa&to- fannandi occafionem prebeat, quis nervos Qs ris verba contemnunt. Sed cum contineinti amplius infringat, quis vires amplius debi- viro contra ianumera vitia multa virtatum ls litét, quis communem Dominum gravius ir» lt certamina fuüppetant, cur füb exactoris cla- rites, ac videre eít ftudium certamen dia- Jmote contempto de folo hic ventre dicitur, bolicutn. Vl Itj ,quod ejus impetum impul(umque reftringat, VIIL Evolvatis univerfum S. Matthei tex- wasj dife, - d nii quod nullus palmam fpiritualis certami- tum , invenietis , quod in variis occafionibus s. n, 4 pet nis apprehendit, qui non in femetipfo prius Chriftus de inferno loquens , non femel, íed n per afflitam ventris concupiícentiarmn carnis oGies illius tormenta ad hoc duo, ícil:cet intentiva devicerit? Neque enim ad confli- ad flecaüm & ftridorem dentium reftrinxerit: [l« et. &um fpiritualis agoris affurgitur, fi non prius Scitisne hujus rei caufam? Nimirum duo intra nosmetipíos hoftis poíitus, gulz vide- peccata inter reliqua in mundo triumphant, A de licet appetitus, edomatur, In caffum con- quibus dictus accenditur focus, fcilicet ilia, tra exteriores inimicos in campo bellum ge- quz füám originem ab oculis minus bene cu« Il titur, fi intra ipía urbis mcenia civis in(idians ftoditis trahunt; ideoque letus & inconfola- üm habetur. C bilis plan&tus illis correfpondebit; aliud ge« $.Chryfol, V. Ingeniofam D. Chryfologus circa luci- nus ad gulam fpe&tat, que ad dentes rela- de. E 0 fer. g* . ferum a utiffimum ferpentem inítituit pon- tionem habet, ideoque ibi erit ftridor den- derationems hic enirm fpiritus malignus ex- tium, quia per qua quis peccat, per hzc tor« ab0Apoc. t ploraturus, utrum Chriítus Dei Filius effet, ux' V. i?. quetur. Ecce concéptum hunc vobis claris eum aggredi atque centare prefumpfit. Cir- Hugonis Cardinalis expreffum verbis, dicen- dQs Pmo 16. ca quod factum taliter difcurrit prenomina- tis: Flebunt oculi, quia in vanis fuerunt va- *[a. V 17. ; Mil.sr, tus Do&tor: Quid eft quod jejunante Chri- gis ftridebunt dentes, quia edaces fuerunt., » o 9: fto deitatis (igna tota in fola panis promi(lio- Per hzc duo notantur duo genera culparum, ne perquirit: & quem Dei Filium continua pro quibus puniuntur; fcilicet concupilíceae fignificatione jejunii pr&fentit , effe Dei Fi- tia oculorum, id eft, avaritia ; quz per He- lium de provifione panis, de cura ventris de- tum; & gulofitas, quz per ftridorem den- fiderat approbare? Si Filius Dei es , dic ut lapi- tium, defignatur. Merito itaque D. Anto- des ifii panes fiant..— Quare non dixit, fi Filius nius vitium hoc gulz fequentibus deteftatur WJMMH dlfc. Dei es, dic, ut homines aut Angeli, aut ali- verbis: Quam fpem habere poffunt de Deo AT YT Y quid aliud fiant: fed: dic, ut lapides ifti pa- & beatitudine, quorüm Deus venter eft, ut b nes fiant? quia fcilicet mediante gula, etiam dicit Apoftolus, & gloria in confufione iplo» n P - per folum panem Chrifítum a fe, quantumvis rum, qui terrena fapiunt, I ipfiusmet Dei Filius eflec, feducendum fpe- fabat. Panem.malus ingerit, ut virtutem , l [l« 'Author mutet, inquit Author operis imperfe&ti. Cum MISCELLANEA " imperf. enim eum , propter continuum quadraginta Qualitas. Á i[s Hom.$, dierum jejunium , Filium Dei fufpicaretur, animo deípondit ; inquit hic Authot: aft ve- &e quidam dixit; Venter quidem po- Fsb. eone, , ubi fe famelicum exhibuit; quando poftea ,I.,'Re 1« hh. fcit, & appeHat, fed tamen moleítus - inDom, D» de lt car. efuriit, tunc tandem a fe pervertendum fore creditor non eft, fi illi das, 3 eravit, probe fciens , homines, etiam per- quod potes, quod debes, non . Rn e ü,nium. ?ä h &iffimos, gule implicari laqueis ; tunc . li. $. Bernardus de gulz deditis dixit, eosIbid. cona; omnia ejus propofita facile fe annibilatarum aliud non facere, . confidit. Diabolus videns per quadraginta ecerere. quam ingerere; dirigere, & 1. a. $. / jb dies jejunantem, inquit di&ctus Author, de- lll. Dionyfius Tyrannus , cum in Phiditlis Cicero a, N fperaverat; poftquam fenfit efurientem, ite- Lacedemoniorum (publicis & frugalibus con« Tufcul, lu rurn coepit fperare, & fic acceffit ad eum efüu- viviis) coenaffet , negavit íe julculo nigzo, rientem. - quod coena capüt erat, delectari 5 tum is$; u od Bellovac. VI. Bellovacen(is Brachmanes ad Alexan- qui coenam coxerat, Minime, inquit, hoc mie- n l ípec,mo- drüm Magnum ita fcripfiffe vefert : Menfas rum eít, nam condimenta defuerunt, nimi- ral. l3. noflras deliciis non implemus, & ideo no- rum labor in venatu füdor, curíus, fames, , !, p.8:dift.1. bis nec nocent , non infirmitatem generant ; fitis &c. his enim condimentis Lacedemonio- apud nos enim illicita eft ventris extenf(io, j» proinde fümus fine aliqua egritudine, & diu rum epulz condiunfur.. ja od L| Damnum; vivimus , &, quamdiu vivimus, (ani (umus, fl medicinas nullas facimus, quia naturam no» 1V. Quidquid avium volitat, quidquid &enec; 1e. $ N ftram nullis füperfluitatibus gravamus. pifcium natat, qüidquid ferarum diícurrit, Rhet. 5. chl'yf- VIL S. Chryfoftomus abufum in gula coms noflris fepelitur ventribus3 qué&re nuno; H $ Gl'eg' fet. 34. demitti, fequentibus verbis pathetice defcri- :, JOb' 6'39' cur fübito moriamur? quia mortibus vivi- pefür, - bit : Illlud multo intolerabilius eft; quod mor- mus. '€Vv 7' bus tot malis redundans, totque fecum inve- V; Abbas Moy(es dixit: Per has'quätuor Via PP., hens calamitates , ne crimen quidem cenfe« res paffio gignitur, per abundantiain efce &*. 8. e3. tur, fed in divitum rnenfis hujus turpitudi- potus, per fatietatem fomni, per otium, & mis gratia pugna oritur atque certamen atum veftium, 0,8!39 per orn : JRp P ox Lo!m. MMS .Bi])lo Tmo [ $58582 VI. Tam ïs-; / s..-.....-l 876 Jübliotbece.: Manualis Concsonatorte Ein: fatter .Baucb bafst. Honig. aucb rl Senec. ep. VI. Tam infalubre, quam turpe eft, plus 83* fibi ingerere, quam capiat, & Pcomachn fui Ein leerer .Leib ifst. all. Speis. gleicb p non nofífe menfuram. X. V« tibi terra, cujus Principes mané come- Eccl. ro. Fauftus. VII. Re&e cecinit nonnemo: dunt. Qui mane comedit; vefperi dolcc. v. 16. Sint ignota licet magni patrimonia Croefi,. Frübee[Jen Imngt dbendreu. mobus h Immenfie abfumunt alta barathra gulæ- wuc j in $. XV. hort hi. du' qid b SXIV AUTHORES. AXIOMATA. I. ]oannes Bufzus in Panar. V. eodem. pl'l Schola Sa-I. lI. Jacobus Alvarez to. 2. l. 1. part. c. 3. & 4. lern, Ex magna cceno Stomacho fit maxima cena. III. Jacobus Canifius to. 4. de vit. capit. tra Ut fis nocte levis, fit tibi coena brevis. $. li. Pone gulz metas, ut fit tibi longior ztas. IV. Bernardinus Rofi gnohus lib.2. de dlfmpl - Effe cupis fanus? fit tibi parca manus. Relig. c. 10. & 11. Tympius III Plenus venter non ftudet libenter. V. Ludovicus Granatenfis in Duce pecaato- qu ii queft, AAuf. faifle und. feucbte Haut. kann man fbiver- rum l. 2. c. g. n licb . fchreiben. Vl. Hieremias Drexelius in Nxcctal I..Cap. Jïl Sympof, IV. Qui multum vult comederc, comedac item pafífim in Aloe. V. cibus, VII. Jacobus Marchantius in Horto Paü Tu- t0! arum.. Jer «venig i[fet, der iffet lang. Florileg, V, JMan foll die Füfse micbt lang unter den Tifcb bz. Sacerd. tr. . [ M balten, das if man foll zvenig e[Jen. VIII. Joannes Ca(iianus l.5. de inflituti- ICe VI. Wäma e[fen und. reden. bat. niemand. gereuet. nuncnat. Ibid, V1lI. Muita tibi mulcos coacervant fercula IX, Philippus D,Outreman in Pædagogo morbos : Chriftiano. p. 1. c.7. $ 6.. Ferre folent paucas f'ercula pauca cruccs. X. Nicolaus Lancizius. Opufc. 2. c: 2. F'iel Speis , viel. Krankbeit. XI. Matthias Faber conc. 1. & 2. in Dom. 6. oft Pent. Ibidem, VIIL. 24us einen kleinen Brunnen trinkt. man jz'cb sTmot.l h aucb fatt,. Natura paucis contenta eft.. &i XII. Thomas Stapletonus text. 3. in Dom. Prov. 27. IX. Anima faturata calcabit favum: & anima Sexa g. EM V. 7. efuriens amarum pro dulci fümet. Xlll Jofcphus Manf iin Bxbl. morah tra&, ;l. n lt d. dh oA acAotAoc o us wmæægægæggw awæwææææææmwæææä p fi d & TITULUS LXV Pl Won, 16 D H HfERESIS Q d ? Tin, $. I[. Dz'vz/' 10. U 9- "QUIOAD ESSENTIAM. II. Dividitur in formalem, que eft culpae Q bilis hzretice doctrinz ;; & materialem, qua Mj ]OEm-q. d Definitio. mculpab:hter hzrefi adheretur. I. 'ä-'llm j A&u. ! M t iTim Suar., ft voluntarius & pertinax error in ma« IIT. Primus eft dc aliquo fidei artlculo du- Sancli. & teria catholicz fidei contraria a Chri- bitare; cum tamen quivis ex illis omnem Y alil F. ftiano commiffus. Per haüc quippe dubitationis exclufionem mereatur. definitionem facile Judaifmus, Paga- IV. Secundus, hereticorum libros curio- nifmus, & Machometifious rejiciuntur. Di» fe evolvere, feque adeo in periculum erran- &a eít a grzco verbo a/gecic, quod eletio- nem fignificat, eo quod quisque voluntarie di cum illis precipitare, ejusmodi falfam doctrinam contra dictamen . V, "Tertius, hzreticorum colloquia, con- ciones & difputationes animo difcendi ipfo- rectz rationis, ftimulum confícientie & Ec- Apoc. 17. clefize dogmatá eligat, & affumat. Defcribi- rum errores, eisque adharendi , frequen- —— . — 229 - C (CbD Cyc9 Q Eb V. 15. tur apte in Apocalypfi fequentibus verbis: tare. r IV. Quartus, errori hzretico pertmacx- Meretrix. fedens füper aquas, ornatu regio, ter affentiri. plena nominibus blafphemig, fuüper be(tiam coccineam , habens poculum aureum in VII. Quintus cundem etiam aliis perfua* manu, fed plenum veneno, abominatione, dere velle. immunditia, invitans potentes & populos VliI. Sextus, catholica dogmata velut er« ad bxbcndum. ronea impugnare. s Misdin ass — Mixtan.. dub RD 1X.Sa- V K...., — Tituus. LX I/ Herefis. 677 IX. Septimus, pro defenfione füz hz- -^ VIll. Ex nobis prodierunt ; fed nón erànt . Joa; z. refis varias adveríitates pat L R, & L etremgue &x nobis, nam (i fuiffent ex nobis; perman- v. 17. 6 ipfam oppetere. fiffent atique- nobiscum ;. fed: ut- manifefte Gradus. fin-t ,quomam & no-x;): lïifu-na e:,yc, nobls. 1 awg:bbus X. Per quos juxta Jacobum Marehántiüni Figa, March. in- hzretici in abyffum & p erditionen:ïqcï'þe*n/: : IX .' —:ü—æ'reticum hominem poft uünam & Ad Tit, hórt. Pat,. dunt, ifti enumerantur: $: tract. 1. XI. Curiofitas legendi libros | hkz;äfäticos.. ; fecundam correptionem devita, fciens , quia v. 10. fubverfus eft, qui ejusmodi eft, & dclinquit, XIIL. Preíumptio judicandi de omnibus. XiIlI. Pertinacia rebel cum fit proprio judicio condeimnatus. e lis m fu&ichdo pro& ES X. Attendiie a faltis Prophetis, qui ve- Matth. 2. pit, priam opinionem. niunt ad vos in veftimentis oviutn, XIV. Contemptus omniu f incrinfe: v, 1 N m p qmel 4 o t cus autem funt lupi rapaces. L . " ; pl tradicunt. b5 i XV. Cecitas c um fuperbiä' eorijun&a. hi quis venit ad. vos, & hanc doGri: ,. Joan, v, nam non affert, nolite recipere in domum;j 1o. r1. Ls XVI. Dei derelictio & quati abnegatio : ïpeï nec ave ei dixeritis ; qui enim dixit illi a uendam atheifímum. ued m k t ato communicat operibus ejus malipnis. ap. . XVII. Abyffus peccati, dum d !3 sper * XII. Chariffimi nolite omni f in peccatum ruir hzreticus. . piritui €re- 1 foan, ) XVIIL Defperatio jun dere, (ed. probate Spiritus, (i e x Deo fint, v. 1, Tu .c'laïcum co nfcæntræ ; quoniam multi-P tortura. mnundum. t fe"df"Pfophcïfïäi?m'ï* in - XIX. Mors miferabilis. I6 XX JEterna. damnatio. & .c;efv'(:gn?es," v:dete malos ope -Phnipþ.,x. B E XIV. Si fu .r'i'e):cerit m medio tul , kPro,phe - Deut, 13. n E —50 ; IIO : $ YV. 24 1 ta, & dixerit tibi : Eamus & fequamur deo alienos, quos ignoras , & ferviarnus e . x at 6 L: andies ls Mopnee Qüalitgs.. n^ | Damnum m a.-Ti'mot c aütem fäitö,iq-udd in'novi"ffï-yufqakiis die;- d g. V. 1. läl. Ho "XV. $8 s " il :gah- à T:m 2 bus inftabunt tempora periculofa, & rmo eorum ut cääöä? (fe l;x' feq. erunt homines feipfos amantes , cupidi, ela- grana ferpit. V. 17« XVI. Impoffibile eft, eos, qui femel illu Hebr. 6, ti , (üperbi, blafphemi, parentibus non obe- dientes , ingrati, (celeíti, (ine affe&tione, (ine minati fünt, guítaverunt etiam donum cce- v. 4. lefte, & participes fa&i funt Spiritus fan&i, ïï pàce, criminatores , incontinéntes , imtites, fine benignitate , proditores, protervi , timi- guftaverunt nihilominus bonum Dei v-rbum, vircutesque fzculi vencuri ,. & prolap(íi (ünt, di, & voluptatum amatores magis, quam ruríus renovari ad. poenitentizr, ruríum cru- :)S Dei, haben:es fpeciem pietatis ?irþptem cifigentes fibimeti autem ejus abnegantes. i habentes. plis Filium Deiy & .o(fcntui . Rom. 16. 1l. Hujuscemodi Chri (to-Doimingnofiro V. I« non ferviunt , fed füo ventri, & per dul- ui m viä Cam abierunt. Judà v.i1. Primus autem hzreticus Cain. erat , uc qui ces lermones & benedictiones " da innocentium. fcducqpt*corg ? providentiam Dei negavit juxta Chaldazam Marchant. translationem apud Marchantium.. tr 1. hort. 2.Tim, 3. Ill. Ex his funt, qui penetrant domos; Paftle& 73 V. 9. & captivas ducunt mulierculas oneratas pece " catis, quz ducuntur variis defideriis. 1.]oa4. V. Ipfi de mundo fünt; ideo de mune i V. $. EX .SS. PATRIBUS. do loquuntur, & mundus eos audit.. 2. Tim. 3. v.7. V. Semper difcentes , & nuoquam ad - Qualitas. : Ícientiam veritatis pervenientes, I oTimo 6- VI. Si quis aliter docet, & non acquiefcit I. Pe r verba legis legem impugnant, & fi- li, h- 4 dem fine fide proclamant. CH NUA C AWETUOS TO fanis fermonibus Domini noftri JEfa. Chri- * en fti, & ei, que fecundum pieratem eft, do- II. Perfecutor Paganus aperte fevit UC S,Ambrof, leo, hereticus infidiatur ut draco. llle cogitin com &rinz , fuperbus e(t, nihil (ciens, fed lan- Q* Va hr guens circa quzítiones & pugnas verborum;, negare Chriftum, ifte docer, Ille ingerit vio- ment, ad ex quibus oriuntur invidim , contentiones; lentias, ifte infidias. Adverfus illum opus eft Tit. 3. n $ Augu&- blafphemiz , fufpiciones , male confliCtatio- patientia, adverfos hünc opus eft vigilantia. narrat in nes hominum mente corruptorum, & qui Ili. Olim przdi&um eft, & nunc tempus J Pí.39. f0« veritate privadi fünt, exiftimantium quz- adimpletionis advenit: Ecce in pace amaritue i ftum effe pierarem do mea amariffima. Amara prius in nece Mar» f $. Cor. 11. VII. Ejusmodi Pfeudo-Apoftoli fant Ope- tyrum. amatior poft in conflictu hereticorüm, S. Bern. 5, rarii fübdoli, traostfigurantes fe in- Apofto- amariffima nunc in. moribus domefticorum 33.inCant, ( los Chrifti ; & non eft mirum, ipíe enim inteftina & infanabilis eft plaga Ecclefiz , & fathanas transfigurat fe in Angelum lucis; ideo in pace amaritudo ejus amariífima. . non eft ergo magnum, fi miniftri ejus trans- ]V. Qui funt lupi rapaces, nifi heretici feri Vincentius figarentur velut miniflrri juftitiz , quorum & rabidi, qui caulas Ecclefiz femper infeftant, Litin. in O. act, T finis erit fecundum opera ipforum. & gregem Chrifti, quaqua poffunt, dilacerant? * ^ $ssss 3 V- Q.Uis- o d 878 Bibliatbece ' Manualis: Concionatorie T ) $.Hieromn V. Quisquis es affertor novorum dogrha- $. IV. Vc'lü" l, l CBS ad Pa- tum, queío te, ut parcas Romanis auribus, mach. EXEMPLA CATHOLICA. j u parcas fidei , quz Apoftolico ore laudata eft; d. 69* cen Cur poft annos quadringentos docere nos ,Fuga. niteris, quod antea nefcivimus? Cur profers ; yu Virgo aliquando cum S. Joan. Bapti-Sophren, tia| in medium, quod Petrus & Paulus ed ^ erc pO- !B Yi luerunt? : * fta, & S. Joanne Evang. Abbati Cy.in prato VI. Verfatur in veftra riaco apparens noluit, licet multum ab eoSPirit c« ii &.Bern. ep. terra füb veüir;iegp d A4Qe tis ovium lupus rapax.. Sed ad Domini de- rogata , cellam illius intrare, eo quod duos?^* Neftorii libros licet ignorans in cubiculo ha« E " ob ) figaationem a frudtibus ejus cognofcamus beret. eum. Bafilicz fine plebibus, plebes fine fa- jn Dor pat cerdote, facerdotes fine reverentia funt, & II. Apoftoli, & horum difcipuli, tefte B. Ire-s.Irenzus $m nzo, tantum habuerunt timorem, ut nequel. 3. €. 3 nf fine Chrifto deinde Chriftiani : Ecclefix fy- nagogz reputantur, SanGQuarium Dei fan- verbotenus communicarent alicui ceorum; qui j rl adulteraverunt veritatem. &l &um eífe negatur, Sacramenta non facra | cenfentur, dies fefti feflivis fruftrantur fo- lll, $.. Joannes Apoftolus volens lavari;ibiden.- eu cum in balneo Cerinthum vidiffet, non lotus lolemniis, moriuntur homines in peccatis exivit, timens, ne balneum concideret. $p ) fuis, rapiuntur animz paffim ad tribunal ter- japrato fac IV. S. Polycarpus Marcioni aliquando oc- Ibidem. ä &pirit u rificum, heu nec posnientia reconciliatz, nec currens dicend fibi: cognofce nos ; refpon- (2 S. communione munitz, ;' ( $. Auguft, Vil. Heretici inftar perdicum congre- dit, cognoíco te primogenitum fathanz, « ' V. S. Antonius Manichzos aliosque ha-g. Athan. eu L3.contragant, qua non pepererunt. Chriftianos, Pautum enim, quos maxime Chriíli nomine fedu- reticos adeo averfabatur, ut omnibus dice. ia Vit. jp Cs ret, ne juxta quidem eos effe accedendum. Di cunt , jam per ipfius Chrifti Evangelium na- tos inveniunt, & faciunt illos divitias füas Unde & moriturus füis dicebat ; heretico- o rum & fchifmaticorum venena vitate meum- üc non fane cum judicio, fed cum temeritate inconfiderata. . que circa eos odium feGtamini. Scitis ipfi, Daurolt, L 8. Augu&. V1l Ut fallacius i 'n.cautïs. ovibus obr&- quod nullus mihi nec pacificus quidem Ier- * in Cutec. tjer mo cum eis unquam fuerit. * 1.3. contra pant, lupinam deponunt fpeciem, & fefe di- » Y faufum ving legis fententiis velut quibusdam velle- VI. S. Hilarius de Auxentio fcripfit: MihiS.Hilar, citign. " G.lämr non erit aliud ribus obvolvunt, ut, cum quisque lanarum nus eft. " q'mm diabolug , qui.Airria-c , or;:ra. u p mollitiem przfenferit, nequaquam aculeos füe Vil. S. Hieronymus de feipfo. fatebatur,S. Hier. l, bis dentium pertimefícat. & omni contra quod nunquam hzreticis pepercerit, l'elag. [(2 Fuga. i egerit ftudio, ut hoftes Ecclefiz füi quoque Q hoftes fierent. S- Agunt pa iX. Contradicunt linguz multe; diver- . VIII. Abbas Agathon, cum omnia de feEvegrius u ia Ph 30« fze herefes, divería fchifmata, perfonant lin- alia vitia fpargi 2quo animo pateretur, utiin vit. PP. guz multz, cóntradicunt veraci do&trinz. u autem audivit, quod etiam hzreticus vo-^ 9* 3 39 el 'Tu curre ad tabernaculum Dei, Ecclefiam caretur, graviter indignabatur, caufamque catholicam tene, a regula veritatis noli di- [ü rogatus refpondit: Crimina alia infirmita- ;i Toid, & fcedere, protegeris in tabernagulo a contra» tis funt, & hominem adhuc Deo per fi- di&ione linguarum. . dem unitum relinquunt; hzrefis vero cft 191 li 70 Rc Sn Cypro ll X. Nulla cum t libus commercia , nulla füs pertinacim & nota malitiz , quz omni mo- N *1.ep.3: 2 colloquia, nulla convivia mifceantur, fimus- do fios a Deo divellit, tollens fidem, Deo Q :E foi ^^f que ab eis tam feparati, quam illi funt ab Ec- nos primo quafi vinculo unientem & ligane et cleííia profugi. tem. s.ucifer Xl. Quomodo potueramus nos, cum IX. Abbas Cofmas, cum juxta fepulchrum Sophron. q tanus a Ep.Calari- (imus fervi Dei, vos vero fervi diaboli, in Epifícopi hzretici fepultus fuiffet, pluribusin prato unum convenire? . Quaudo f(ic inter nos, noctibus clamare auditus eft: Noli me tan-5Pir.c.4e. Conftant. Iï: Imp. & vos feparatum effe voluit Deus? . Quo- gere hzretice, noli mibi appro pinquare iqi- modo inter lumen & tenebras, inter vitam mice Ecclefiz fan&e Dei. & mortem, inter dulce & amarum ? Quo- X. Francifcus I. Galliarum Rex dicere fo-Florim. | Vim 1'5' L | CI lo. ! modo inter fanctos Angelos Dei, qui fünt lebat ad fuos: Si ergo membrum aligaod Remond. femper clementiam ejus magnificantes , & meum hzrefi infe&tum fcirem, non illud tan- * l 2« nit : inter illos apoftatas , quos in vternum te- tum vobis abícindendum darem, fed (i quem ^ 3* cum vifurus eis tor ex liberis etiam meis eadem nota correptum hi queri, nifi temet eripucf- W ris ab ;is? - adverterem , eum ipíe manu mea coníecra» re non dubitarem, hi Damnum. T $.Leoep. XII. Quamvis fint in hereticorum fcripiïs Qualitas.. E fin 93« €. 15. quzdam , quz videantur eruditionis & pie- XI. Primus hereticus juxta Marchantium Marchant, Vs | tatis fpeciem habere, nun Cain fuit, unde Apoftolus Judas dicit: Vg tr. 1. hort, & ] cua fünt venenis. qua? tamén va- " 29. ti ilis, qui in via Cain abierunt, illi aute mPaü. le&. XIIL. Mifcent re&ta perverfis, ut often- juxta S. Thomam in viam Cain abierunt, qui 7v pIOFO l. di ladio d l, s, mor dendo bona auditores ad fe pertrahant , perverfe doctring fratresvfuvos inter» € X exhibendo mala latenti pefte corrumpant. b " lo . Tituus XV.. Harefis. 879 À Ral Cha- — XIT. In urbe Metis cum nobilis Catholi- — Ó vaff. lq 4e ; CQ ticos multa interdum bona precipere, fed de notis s advertiffet, fe judices hzreticos nulla €a, quoniam fimili veritatis tuendz fpiritu fol, c. 2» ratione ad fententiam pro fe ferendam addu- non precipiuntur, minirne grata effe Deo. cere poffe, finxit fe ipforum fidem ample- ipti'FOPhan. xurum, Quo pado cum paulo poft fenten- $ VI. Jel. bt tia pro ipfo lata effet: Jam habeo, dixit, quod eo9plin, e volo: abitein malam crucem veftra abortiva SIMILITUDINES lo f religione. Nonne füperioribus mec ; nfibus ea« — Qualitas. & ) ha- dem caufz mez zquitas fuit? cüt folles interdum neceffarii funt? utMarchaat; XCofterus XIII. Bernardus Ochinus, eum. Épifco- T. ignis fopitus füfcitetur ; ità, tefte Apo-tr. r.ledt.7. I ererens in Dom. patu florentino & Cardinalatu fruflratus, Sex. ftolo, oportet herefes effe, uc & probati ma. propof. s. iquelr 3. c' 3. Genevam ad Calviniftas tranfiffet , & poftea nifefti fant, & non probatorum fervor & in. ? Cor.ru; )QUi * in morte a Catholicis ad reditum incitaretur, credulitas excitetür. V. 19. reípondit : Quid me vultis facere? lixorem II. Sícuc is merito ftultus crederetur, qui D.Ireneus VaL & liberos abjieere. non poffum. H cauíz ex aurea Regis imagine liquefacta canis2dverfus erunt mez damnationis. FJCUS L] imaginem formaret, Regisque diceret for. Ht Sophron, XIV.. Cum B. Cyriacus Neltori annm-mo- mam repraíentare, eo quod antiquum au- ; VC i, in prato nachum Deo cormimendaret, circa nonam fe- Spirit, rum eflet ; ita hzretici quoque inepte agé« " C. 26. quentis diei vidit.frater, qui erat in (pelun- re cenlendi fünty dum fuas doctrinas Scrí« ? ca, quendam afpeQu terribilem aftare & die pturz conformes dicunt, eo quod ad easdemi cere: Veni, & vide veritatem. " Tum in lo- hæ'si Athm. tuendas fententiis e S. Scriptura petitis abue iee.ln Vi cum tenebrofüm ducere, ubi inter feetidos tantüur. lum, ignes Neftorium, Eutychetum, Apollinarem, - ]lI. Sicut lupi famelici, una ovicula com-Ibidem, * ico- Diofcorum, Severum, Origenem & alios cum prehenía, eam ita lacerant, ut nullum ejus Afrt. oftendiffet, dixitilli En locus ifte pro hzre- metnbrum intactum relinquant$ fic hzreti- ticis paratus efít. : ipi ci hodie omnia dogmata Ecclefiz corivellere den Daurolt, XV. In civitate Lombardie cum hzre- & labefa&tare conantur. in Catech. ticus quidam ignotus in hofpitali graviter IV. Sicut per creaturas vilibiles, per quas$. Bafil. de hift, c. 3. ^ MihtS lasl tito 1 80"-'60 egrotans ad viaticum fümendum admone- homines Deum agnofcere debebant, diabo- vera virg, "rja, Conttà retur, & graves in SS. Sacramentum blas- us gentiles ighorare fecit Deum; ita, unde h. phemias effutiret , catus domeíticus man- oportebat Chriftum agnofcere, fcilicet ex $ as füetiflimus in eum irruit , gutturque ac la- Scripturis facris, Chrifti ignorationem intro- bia illius unguibus laceravit ; quod cüm al- à m'uomra ducere conatus eft, hareticas intelligentias MM tera vice faceret, tandemque, ne omnino callide ingerendo. eum perimeret, abíltraQus effet, hxretico V. Sicut piratz in occultis fcopulis maris Origenes paulo poft inter blafphemias defun&to & exe e feEvgiu lumen accendunt, ut navigantes ad naufra- inc.14 ep. tra civitatem fepulto , emiffus & cavea cu- gia perditionis fub fpe falutis obtinendz per- àd Aom. currit ad fepulchrum , & tamdiu . conatüs ducant; ita hzretici lumen fal(x doéctrinz T lj $46 eft illum effodere , " "quoad -lylabori immor- oftendunt , ut falutis füz cupidos füb hac lu- que tuus eft. minis fpecie ad fid lLde Tbid. tit. XVI. W/enceslaus duodecimus Bohemizx c;ik & faludis naufragium f 19. n« 7» pertrahant. É x Rex, quia falía politici ftatus ratione delue VI. Sicut aucupes f rondem tortuam vi. Staplet, 1, dt füs, hzreticis liberam agendi poteftatem Ícoillam, & aves mortuas velüt vivas in ra- füpra cit, ia Deo concefferat , graviílimis fubditorum . diflen- mis collocatas circumferunt; ut aves advo« fionibus vexatus , & cum arma. corripuil- lantes irretitas capiant ; ita hzretici literam 720* fet, a fuis tur piter de.fertus v«itam & te.- S. Scriptarz , qu& occidit, falfo feníü velut gnum amifit. vifco illinunt & proponunt, ut fimplices ho- "uf Sopbron, ibUSi" prato mines ad Verqu Dei avide advolaates petie ! &e Szïh'uct&æ' $. V. mauüt. | (an L . VII. Sicut improbi pueri Pzdagogutmn éx- Cle/inent- if Eif:EMPLA .DOMESTICA. cludunt; ita heretici arcent Prophetas a fua Alex. 1. 7 Vita lo 5 $ I.S Ignatius valde cavebat, ne fuis ahqmd Ecclefia, ne ab iisdem de falüs-do&rinis ar. 9trom. o Florifi * fübreperet, quod candorem fidei quo- guantur, "I x VIII. .IG- ]'7* quo modo inquinaret, & peregrinis opinio- Sicut fimia omnia hominis habetä.Chryf. an nibus!inficeret, unde metuens, ne id per mérpbra, nec tamen bormo eít ; ita hzrefis, ho 19 ep. rcmCo S' neceffariam hebraice lingug cognitionem licez omnia Ecclefie myfteria miretur, non'"Petfe. m eveniret , ftatuit, ut noftri vulgatam editio- tamen propterea ea vera Eccle(iz funt mye - r nem mordicus tuerentur, quod & in Concilio fteria. ] Tridentino poftea decretuim füir, Eundem in IX. Sicut tela aranet mufcas quidem & $, Hier. in finem fíaluberrimas quoque regulas confícri- àalia parva animalia capere poteft, a fortio- epift- ad- píit, ut cum Ecclefia fentiamus, obfervandas. ribus autem rumpitur; ita heretici fimpli- YP* J wfhhanb Vita 1. 2, II. S. Petrus Faber ita averfabatur hiare- ces quidem doctrinis füis decipere, nón àue [f 1 bl,m C. 204 ticos, ut nollet eos etiam re&te docentes au- tem robulflioribus in fide nocere poffuat. Vg Pifï' I'ä diri, aut ad eorum voluntatem aliquid in Ec- - K. Sicut caupones,ut aufterum vinum mitiedem in - clefia ad meliorem formam revocari ; ficut gent, guftuiquegratius efficiant,aqua corrur- c.1, ifaiá: li enim, ajebat, damones verá interdum, fed ( punt; ita heretici aufteritatem S. Scriptürie non ex veritatis fpiritu, confitentur, ita hare- ajori dele« fuo fenfu corr/umpuüt, üt cum tn — €ationé , E 886 dilbliotbeca Manualis. Concionatoriae &atione quidem, fed non XXII. Sicut corpora gravia ia centro Mareh, tt. auditoribus hauriatut. perinde Fru&u ab non gravidant; ita cum herefis ad profun- 1. le&. 6 S, Ambr. 1. XI. Sicut hydra, licet fzpius recifa, fem- dum pertinaciz venerit, gravare conícien- PIOP*2» tiam ceffat. 1.defide. per repullulavit, audtiorque evafit: ita hz T reíes, quo vehementius exícindere eas catho- XXIIIL. Sicut peftis , ubi femel intrave- Id. prop.3. d lici Do&ores ftuduerunt; tanto majus incre- rit , ferpendo femper creícit, & difficulter 6 8' qu mentum fümpferunt. expellitur; ita hzrefes, ubi invaluerint, fem- at fira $, Augut, XII. Sicut inter plagas zgytiacas etiam per ulterius ferpunt, nec nifi per füummam de decem ranz in paludibus habitantes & in domos violentiam , aut auxilium fpeciali Dei extir- Pl( ; .£'i$.6 9?* prorepentes fuerunt ; ita Deus Chriftianos pantür, . per hzereticos velut ranas loquaces, ftrepi- XXIV. Sicut camelus non folet bibere, Ibidem. W; j rüü- V' qm tum vocum, fed non veritatem do&Grinz ha- nifi turbet aquam; ita nec hzrefi Gedv te bentes, t&diumque auribus, non cibos men- nifi turbet rempublicam. s ingrcdi? 9 tibus afferentes aflligit. - XXV. Sicut navitz, fi navim dirigant fe- rid, prop. ii Aupertus XIII. Sicut Moab & filii Ammon de con- cundum ftellas erraticas, in certum aberran- r. 2 l. . in $o fapguinitate Abrahse defcenderunt, & tamen di a vera via periculum fe conjiciunt ; ita n2 phoniàm« genus Abrahz femper oderunt; ita hzreti- qui hzreticas fequuntur do&trinas, non pof- Il ci in Chriftaum quidem [e eredere dicunt, & funt n'pn cqmripüs errare. ] .Xamen Chriftianorum catholicam fi ,Tim, vertere conantur. dem fube Y, 16n [/ dU $. XIII;' Pr Engubinus XIV. Sicut Dathan & Abiron füb fpecie p Deuter. inc. 11 pletatis Moyfi principatum adimere .cona- vi bantur; ita hzretici füb prztex:u religio- I. uia herefis graviffimutn eft þit'z'üm : Nam m nis reformandz legitimam Pontificum fuc- . ipfam deftruit fidem, quz eft primum iC inter dopa Dei, & fundamentum coeterorum ; ceffionem & pqteüatem'everterc moliuqtur. li unde hoc unice loborat diabolus, ut funda- 4 Damnum. mentum hoc deítruat, eumque in finem fo- Jrneusin XV. Sicut Evam decepit ferpens promit- cios fuos illis Píalmiftz verbis excitat : Exina- Pfal, 136. q1 prol.l.4. tendo, quod non habebat; fic hzretici pre- nite usque ad fundamentum in ea. Nv 70 wä Alh, tendentes majorem aghitionem in mortem II. Quia peftiferum eft vitium , & beredita- Marchant; demergunt fibi credentes. riun; ficut lepra eft peftis, unde ficut pefítetr.1.1e8.6. .fo h " lib $. Epiph. XVI. Sicut Dipías venenatus ferpens correpti ab aliis feparantur, & lepro(i extra ProP» à- heref. 34.aquam, quam in rivulis haurit, veneno in- vrbes habitare coguntur; ita idem de hzre« fü contra ticis (entiendum eftt. » ficit, ut beftias pariter ea bibentes intolera- Y Manicdh^ piii fiti accendat, & tandem omnino peri- IHI. Quia pe;mizwy]ïmn eft vifium: utpo;- Ibidem, P mat, ita hzretici, dum S. Scripturas velut te quod eft femipnsrium omnis difcordiz & fontes veritatis, veneno fuz falíe doCtrinz rebellionis, dum religionem velut fundamen- S, pl corrumpunt, maximam quidem verbi divini tum ftabilitatis tollit; & fübditorum cum ca-. lieuii ( orexin excitant, fed per eandem certum ani- pite confenfum & unionem convellit. er cs, pv t interitum creant, [ .« b IV. Quia miferrimum & trififfanum eft. vi- Tob. s. s: Chfyfo XViL Sicut membrunm a corpöre pra- tium ; eo quod czcitas anims fit, atque adeo v. 12. i n * hom.46. cifum vivere non potell, nec ramus ab ar- heretncus lumine verz fidei deftitutus me- ep. im* bore fepatatus virefceres fic omnes hzre- rito cum S,Tobia exclamet: Quale gaudium p perf. tici ab Ecclefia fejundii, nec viram gra- mihi.erit, qui in tenebris fede caeli non video? " -(,)v, *&L lumen tiz, nec viriditatem verg virtutis habere poffunt. . j "£ V. Quia ftuliffmum eft vitium, que enim Tdem ho. XV UI. Sicut is, qu i näufragium facïit, nuü- major ftultitia excógitari poterit, quam fü- v in c. r, dus & omnibus rebus deflitutus evadit ; ita premz veracitati aflenfüm negare, & doGri- Timoth. qui fide exciderit, nihil jam habet, ubi figa- nam ab homine fallaci i » [celefto, & ig.qoran;e l' tur, aut ubi feipfum recipiat. traditam ampleci? Hem 1 3, XIX. Sicut fcintilla res parva eft, & ta- VI. Quia periculofiffmum e(t vitium , quo-Hebr, 11. [ inc.5, men, ubi fomitem comprehenderit, urbes niam fine fide impoffibile eft placere Deo ;v 6- Gal. & regiones integras confumit ; ita hzreti- atque adeo certo exitii eterpi difcrimini fe ca dodtrina, licet in fpeciem exigua, inte- ü committit, qui harefin aliquam voluntarie l gras provincias pervadit & accendit. ample&itur. —ho.c difficillimum | curatü Hebr. 6. Staplet.th. — X X. Sicut fpina, ex quacunque partem il- VII.. Quia vitium DTf s, 2, inDom, lam a(pexeris, aculeos habet, & pingit; ita eft : nam, ut S. Paulus ait, impoffibile e(t v. 5. Lï' IB. 7. voft harefes ex omni parte fodicant & ledunt, eos , .qui femel illuminati fünt, guftaverunt r'ent, ä nec nifi venenata füb iis animalia latent, etiam donum coclefte, participes fac&ti Spi- ritus fan&ti & prolapíi funt, turfam revocari d $. Gregor. XXI. Sicut lethale poculum mellis dulce- Nazinz, dine temperatum fuavitare fallente perime- ad poenitentiam. Hinc idem Apoftolus de Ldefide. re folec; fic & harefis per blandimenta au- talibus dicit, quod cauteriatam habeant .con« 1. Tim 4, Mpl : «mp : ngo ï . rium audientium fenfus quadam labe conta- fcientiam , quae perinde ut caro cauter * ith 2« minans, contagione adhgrentes inficit. inufta fenfam amifit. * $. VIIL $ * lïïgdusillïlï Flergss. — 881 fhtro Mu 5.4 N callida inquietudine exagitantur, ut adver(us At li, ts nop.s, €os defendi poflint, & confiderantur diligen- MEDIA. tius, & intelliguntur clarius, & predicantur inftantius. dQ 3. Ut probati manifefti fiant, r-Cor. 11. N.proplzl S. Augüft. iperbiam velut vadicem Herefis tollere: nam, quemadmodum $. Paulus loquitur, V. 19. tee 1 de Paft, P Cm. €,$8. tefle S. Auguítino, diverfis locis funt ]L Alterum cft, ut veram regulam teneat ,*'Vin.':ent- quidem diveríz hzrefes, fed una mater fu- imam éx qua hzrefes cognofcere & rclütare poffic ; Lyrín. in perbia omnes genuit, ficut una tfater no- talis autem eft, refte Vincentio Lyrinenfi, (j 9àm €-3» t ftra catholica Ecclefíia omnes Chritti deles toto orbe diffufos. ianos fi- univerfitatem,ancquitatem,& confenfionem. Si hanc unam fidem veram effe fateamur, MIM Ruteus in M. *'Cæremoniasmcatbol,z'ca: magni facere : 'Quia quam tota per orbem terrarum confitetur h pan, V. Ecclefía. Antiquitatem vero, fi ab his nulla- eod, quod f2! praí(tat carnibus, vagina gladio, cor- tcx arbori, & folia fru&tibus, hoc ceremonise tenus recedamus feníibus, quos fan&tos ma- t (e. " religioni catholice 3 non énim folum fünt jores ac Patres noflros celebrafíe manifeftum ll top, "f Symbola militaria, quibus caftra San&orum eft. Confenfionem denique, iin ipía vetufta- - ltà te omnium, vel pene omnium facerdotum ab agminibus dzmoniorum, & religio ve- pf ra a falía difcernitür, fed etiam fovent nu- pariter & magillrorum , definitiones fenten- tiasque fectemur. : triunt, augent illam, atque confirmant. 1. Tim.5. Hi. Tertium eft, üt folidum modum te- IIT...Colloquia &? commercia Tleveticorum falicite neat, fecure & efficaciter concertandi, ubi V; 16, devuitave : Sic enim S. Paulus monuit dicens : opus eft, cum Hzreticis , quem quidem Profana & inaniloquia devita: multum enim bene Tertullianus affiguaffe videtur, dum di- " ^ proficiunt ad impietatem, & fermo ut can- um xis: Non ad Scripturas provocandum eft, nec Tertutlia- cer ferpit. Super quz verba Vincentius Ly- Tum rinen(is, devita, ait, qua(i viperam, quafi in his conftituendum cercamen, in quibus aucnus 1. de nulla, aut ineerta victoria eft; nam etíi non " r2íc. um; Ícorpionem , quali bafilifcum, ne te nonfoe ita evaderetcollatio Scriptararum, ut utram. * !?» Ya« lum tactu, ted etiam vifu affe&uque percu- que parterm parem fifteret, ordo reruim defi- 1 tiant. Quideft profanaj Qu nihil habent, derabat illud prius proponi, quod nunc fo- inge d. 18f facri, nihil religiofi, ab Ecclefiz penetralibus, lum difputandum eft, quibus compqtat fides . . Y 70 quz e&'templum Dei, penitus extranea. t ; [ a, cujus fint Scriptur25 aquo,& per quos, d Marns laiasAbb, IV. .4 le&hone lüibrorum Hereticorum abfline- & quando, & quibus fit tradita difciplinaqua eflett rlb .l'. 46 ye£: Sic Abbas líaias fuafit füis monachis: Si fiunt Chriftiani. Ubi enim apparuerit eífe ve- T2 P0D librum inveneris, qui dicatur eífe Heretico- ritatem diícipling & fidei chriftianz , illic A tum,; cave illum legas, ne veneno mortifero erit veritas Scripturarum, & expofitionum, €or tuum impleat, fed in ea doctrina, quam & traditionum omnium chriftianarum. in Ecclefia fan&a didicifti, ita p;&rüïte, gp ei IV. Quartum eft, ut etiam modum effica- ^ :pälbidem nihil addas, nihil detrahas. cem convertendiHaredicos norit, quiquidem j S,Angnü. V. Prequenter a Deo lumen fetere , & oratione in tribus precipue induítrii copfillir; — 1. Ut ( ad petendum D E O lumen eos infliget ; l.deutib fpcontra berefes arinare : 1a S. Auguítinus pro- ered. $.. pria experientia doctus füafit dicens : Refta- ficut enim coecitas corporalis non nifi extra- « ordinaria Dei virtute tollitur, ita & mentalis Vi' Tübn 50 bat autem aliud nihil in tantis periculis, quam leo v t ut divinam providentiam lacrymofis & mife- hxc occcecatio non nifi per fpecialem Dei rabilibus vocibus, ut opem mihi ferret, de- favorem gratiamque curatur. 2. UItad bono- fii» um rum frequens exercitium eosdem animet ; 4 precarer 5 atque id fedulo'fäþicbam.. i nam, ut bene S. Chryfoftomus advertit, ficut $. Chryf. (j l cutn au-*9- 19- 50 IX. fole manente non przvalet nox ; tem accefferit ad occafum, tunc occupat mune oper, impe * x m ASCEPTICA. dum. Sicquamdiu lumen [uftitiz in homine [ü« fuerit, tenebre erroris eum non apprehen- it & (yuatuor fere fant, qux Aíceta de hoc dunt; fecus vero fiillud ablatum fuerit, quia J ^"* vitio precipue noffe deber. Primum non error generat peccata, fed peccata erro- E AOET. eft, ut cauía, ob quas Deus hzrefes permit- rem. 3. Ut falfitatem & malam cohzrentiam -T 13 ;: tit, bene cognofcát, ne nimium ob earum ex« do&rinarum hareticarum oftendere conetur, | ortum perturbetur ; ez autem funt tres po- & (icut Samíon vulpes caudis alligatas & ac- j tiffimum. 1. Ín poenam & punitionem peccae cenías in hoftium : 3ysexb & Tem immifit ; ita & ipfe rie torum noftrorum , ficut maledicta eft terra Aíceta adver(antes (ibi Hzreticorum doéctri- propter peccatum Adz;, ut fpinas & tribulos nas in cauda, id e(t, cohzrentia coliiget, feu pl p M igar d 2,Theff. 2 cerminaret. líndeApoftolus ait: Charitaté ve- falfas oftendat, ac in iplos Adverfarios retor- $. 18. ritatis non receperunt, ut falvi fierent, ideo quet. VE . fnitet illis Deus operationem erroris, ut cre- i dant mendacio. 2. Ad excitationem torpo- S x J It ris in (acrz Scripturz ftudio, & veritatis illu- : & Auguft. ftrationem: nam, ut re&te S. Auguítinus ad- CONCEPTUS PR/EDICABILES. nll Tihh kfup. Gem; vertit,ab Adveríario mota quzítio difcendi Y exiftit occafíio ; multa quippe ad fidem ca- x Occafione tbematis : Hi fümt tu-Jadev. ) tholicam ertinentia, dum Hxareticoru " LE Les fie aqua, que fi ventis circumferun- «N R. P. Lobn, Jibl. Man. dom, J. — Cttt Ur, ] pvl Biblio?äecæ Manuulis. Concionatorice $52 gum tur, €&c. explicati poffunt proprietates Hazre- &um imitatus eos communi & concordi odio fino ticorum,videlicet. 1. Quod fint Nubes fine aqua, inEcclefiatm colligatos & accenfos in ejusdem opp id eft, DoGtores fine vera fapientia, quz proin- Ecclefiz meffem imittit, ac ele&um triticum chin dea vento circumferuntur, fcu ad függeftio- pro viribus deítruit; quo tamen igne ipfimet v]dc nem fpirituum immundorum in diverlos er- fibi quoque graviter nocent, exitumque fem- con rores rapiuntur. 2. Zhrbores autumnales &j in- piternum creant, - Vide S. Ambyoü l. 2. in fructuofe , bis mortue , eradicate : . Quia ficut Luc. c. 6. ]v IV. E£ occafione thematis : Sicut . Lilium Cant. 2. i arbores quzedam in Autumno fructas imma- j turos, fpeciem, fed non fübftantiani pomi ha- inier [pinasy fic amica mea inter filias : poteft Ec- v« 2. j quæ bentes producunt, mortemque corporis & clefia lilio ob candorem itiocentiz, fragrantiam obf animz,gratiz & gloriz, temporalem & zter- boni exempli, & puritaten doctring, compara. Jj nam incurrunt, ideoque etiam ex horto Ec- r Heretici vero fpinis, propter fferilzatem, clefiz funt eradicati, quia nec meritorum, nec ut pote qui bonorurn operum neceffitatem nee ii &l fuffragiorum participes. Fluttus feri maris di- gantes, ca omnia peccatum efie afferunt: proe yil pter effettus malos , quos fpinis fimiles produ- Jpumantes confufiones fuas : Quia ficut flu&tus , If maris funt inguieti, tumidi, amati, cenebrofi, cunt; nam pungunt maledictis, vulnerant thel Ecclefizque ítabilitatem impugnantes ; & do&rinis, pretereuntes fpoliant bonis fpiri- (cili quia ficnt mare primó motu fluctuat, poftea tualibus & remporalibus, & ficut fpine non ululat, & finaliter Ípumat : ita ipfi primo flu- facile excutiuntur ab iis, quos implicarunt: fibit [ m Guent in fide, poítea fremunt per blasphe- propter Jatentes bofpites, quia fic fub fpinis fe detinent venenati ferpentes, ita füb Hareti« idel mias, & tandem per furorem fpumant con- Mabiy. ! tra Ecclefiam. 4. Sidera errantia : Quia licet cis ferpens infernalis, qui primos parentes de- j lucem aliquam veritatis oftendant, catamen cepit: & denique propter famiitudinem exitusy (f Dils nulli ftabili fundamento inititur. Qug omnia quia ficut fping, igne concremantur, ita Hz- brevius complexus eft D. Thomas, dum dixit: retici flammis fempiternis deflinantur. Vide ?2 n j Comparantur nubibus propter fidei inftabili- Fabrum conc. 9. in Dom, 7. poft Pentec. - )uft tatem,arboribus propteroperum fterilitatem, V. E ix occafione thematis : Zdtfendite a fal- Matth. ?. & €3 [2] £ n jiun BuGibus propter eorum turbationem, fideri- fis Prophetis , qui iunt ad vos in ve[iimentis V. 18* bus errantibus propter doGtrinz falfitatem. ovoium , inirinficus. autem fünt lupi vapaces : pot- BUA ba Matth 2 3, ]. Ex occafione thematis : Serpentes, geni- fünt Haretici lupis comparari ob fequentés $. 33- snina viperarum , quomodo fugietis a ventura ira ? caufas: 1. Quíia ficut lupi inidiantur oyibus : Wa i. d V. 6I J poffunt ferpentibus comparari Hzretici. 1. Chrifti, & fremuntcirca caulas noCturno ma- — Quia ficut ferpentes funt prudentes in malo, gis tempore, quam diurno. . 2. Quia ficut lus ^. let eau & ftuli in bono. ?. Quía ficutferpentes varii pi, licet verfentur circa caulas, ftabula tamen, junt in corpore, ita ipfi varii in erroribus. 3. i.e. Ecclefiam, in qua oves clauduntur, in- fen fita Quia ficut ferpentes repunt füper ventrem ; trare non audent, 3. Quia ficut lupi explo- ita ipfi omnia propter ventrem faciunt, & rant Pafloris abfentiam, & ideo Paítores Ec- lu propter vanam gloriam pe&toris fui, 4. Quia clefiarum velnecare, velin exilium egere con- ficut ferpentes terram manducant ; ita illi non tendunt, eo quod illis prefentibus oves Chri- ts nifi homines terreftres & carnales capiunt fti incurfare non po,int. 4. Quis ficut lupi C0l perfidia fua. - $. Quia ficüt ferpentes, ut na- mentis intentione duri ac rigidi nequaquam lu$ Vb Ícantur, rumpunt vifcera matris ; ita illi rum- folent a fao errore deficCtere. g. Quiaficutlu- p peutes fidem matris Ecclefig ad Principatum pi, fi quem verfuüta mentis füz circumfcri- Lt procefferunt. 6. Quia ficut ferpens Evam, prione prevenerint, obmutefcere faciunt: fi hz & per hanc Adamurn fciendi & regendi inor- autem commenta impietatis eorüm agno» fu; dinata cupidine decepit, totique generi hu- vcris, jaturam pig vocis timere non poteris. (s tnano graviter nocuit; ita illi fimili medio 6. Quia ficut lupi animam petunt, guttur in- d incautos & fimplices homines, opumque & vadunt, vitalibus vulpus affigunt. 7. Quia honorum cupidos, decipiunt, gravequetoti ficut lupi veftitum ovis habent, fadta przdo- fi Ecclefig damnum inferunt, nis : foris oves intus lupi. $. Quia ficut lupi li ferpens propter hanc deceptionem a Deo ma: ululant, & fermone facrilego beftiale murmur u ledictus eít, perpetuaque interipfum & mulie- interftrepunt. Qu omnia ex S. Ambrofio ) rem deceptam inimicitia conftituta efL, ita fi- ]. 7. in c. 10. Luc. defümpta vide fufius ex- [2 milis peena & maledictio Hzreticos manet. plicata apud Fabrum conc. 9. in Dom. 7. ec VideS. Chryfoft. hom. 45. operis imperfeGi. poft Pentec. Cant. 9. [ lll. Ex occafione thematis : Capite nobis VI. Ex occafione thematis : Z frutlibus eo- Matth. z. l V. 1$o vulpes parvoulas , que demoliuntur vineas : come- vum cognofcetis eas : poffunt explicari peffimi V« 16. lt u patari poffunt Haretici vulpibus, r. Proptet fru&tusHerefum.Scilicet. 1. Cecitas &g errores ; Yl fraudulentiam, qua (icut vulpes Gallinis, ita ipfi Utpote de quibus merito Chriftus dixit: Coeci pl animabus, infidiantur. 3. Propter feritatem : fünt & duces coecorum. 2* Jmpietas per religio- d Quia ficut vulpes non manfuefcit facilé; ita nis vérz exterminationem, S. Scripturg de- P nec Haretici ad manfüetudinem chriftianam pravationemi, Sacrorum profanationem, Tra- affumendam facile adducuntur. 3. Propter ditionum Apoftolicarum expulfionem, SS.Pa« inutilitatei : Quia ficut vulpes ad nihil utilis eft, trum contemptum, odium Papz, rebellionem ita nec Hxretici. . 4. Propter demnum Ecclefige Subditorum excitatam, perfecutioné Ecclefiz f illatum, quam velut vineam florefcentern de« & Catholicorum demonítratam. 3. Morum core um opée* inoliuntur. ^ Imo & diabolus Samíonis fa« ruptela per libertatem carnis, bonor i Jitulus LX V. Hards. 88 E Q yum excïrpatïor;;m, veteris confidentiz & XII.- Ex occafione thematis : Confundamus Gen. 11. "üm finceritatis exilium , odium Ecclefiafticorum; linguam eorum , ut non audiat unusquisque vocem - 7- Tnet oppreffionem Catholicorum , infidias & ma- proximi fui: poffunt hzretici edificatoribus em. chínationes contra Principes introdudta. Qua turris Babel comparari. 1. Propter vanitatem . in videri poffunt fufius deducta apud Fabrum intentienis , qua talío putaverunt, fore , ut conc. $. in Dom. 7. poft Pentec.. fuum zdificium ad coelos usque pertingat. VII. Ex occafione thematis : ui non inirat liC ,JO-lo.V. l. 2. Propter vanitatem laboris : quia ab opere fuo fer oftium in ovile ovium , fed afcendit aliunde , ille defi(tere fant coa&ti. Propter vanitatem exitus : llc.v.n, lm fur eft & latro: poffunt explicari foramina, pet Quia per divifionem linguatum audire fe- Pen quaz hzretici intrare folent, ut pro viribus ipfos mutuo noluerunt. Qug omnia facile ob(truantur. Primum itaque foramen fuic ex hucusque dictis amplificari poffunt. ln 1ne Diffoluta oita Clericorum. Secundum Ruditas (5 XIHlI. Ex occafione thematis: (s* porte infe- inícitia Paflorum. 'Tertium Prelatorum ofcitantia ri non pravalebunt adver[us eam: poffunt propo- pro- Q é& fomnolentia. Quartum- Moerum corruptio: de ni & refutari objectionis potiores hzretico- quibus vide fufius differentem Fabrum conc. rum contra noítram fidem , nempe 1. Quod ant j. in Fer. 3. Pent. Alio modo poteít idem Chriíto fit injuriofa. 2. Idololatrica. 3. Prae Yti- thema tractari explicando origines hzrefum, datrix Calicis (ein Kelcb- Diebifcber.)) 4. Vero Don Int; ícilicet curiofitas examinandi articulos fidei, Dei Verbo carens (Scbriftios ). $. Rígorofa libido contradicendi , arrogantia, avaritia, nimis; qux omnia vide fufius refüutata tum 5 fe (n ambitio, luxuria, de quibus fufe difcurrit apud Fabrum conc. 7. in Dom. 17. poft Pent. idem Fab. conc. 8. in Dom. i. Quadrag. - tum apud Chrift. Plaumerum & alios. de. VIII. Ex occafione thematis : Sénite utraque Miatth, 15. Tiufy creftere usque ad me[Jem : poffuat haretici ziza- 5-' XI. , H ide niis comparari, & afferri rationes,cur permit- tantur hzrefes, nempe. 1. Ad probationem VMISCELLANEA.W E juftorum. 2. Ad Ecclefiz purgationem. 3. Ad Qualitas. f Mathj Scripturz facra illuftrationem. 4. Ad Fide- Auguftinus recte hereticos cimicibus S. Auguft. aii v lp LS. lium correctionem & augientum. j. Ad poe- comparat , qui, dum vivunt, - l. 4. in Ju- pf nam paccatorum. Qauas rationes fufius pro- dent, mortui autem foctent. Am or ; lian« c. 9. DC bat Faber conc: y. Dom. j. poft Epiph. bus ll. Breviter, fed bene hzrefin defcripfit Ap.March Matth 16. . ]X. Ex occafione thematis : Cauete a fermento Poeta, qui cecinit : tr.1, lect.6 Ind: V. 60 Pbharifeorum: poffunt hzrefes fermento ob ce- hs Quaque ruit; furibunda ruit, totumq , ue per PmP-Bf - Jerem 'earam propagationem comparari , & orbem 1 cauíe hujus tam feftinate propagationis af- N Fulminat, & czcis czxca triumphat equis. ferri; nempe. 1. Doctrinz füavitas & plau(ibi- III. Contingit hzretieis idem fere, quod Ezech, 47. plo- litas. 2. Vita Chriftianorum diffoluta. 5.1nna- K. E Ezechieli , qui vidit aquas egredientes, qua ta hzreíütn foecunditas. 4.Inquietudo & ze- ipfi ab initio usque ad talos, dein usque ad JQte lus hzrefiarcharum.. ;. Eorundem fraudulen- tia. 6. Violentia illorum ; uti futfius Faber genua, & poítea usque ad renes pertinges hl'l- bant, ultimo autem facke fant torrens. Sic lipi conc. f. in Dom. 6. poft Epiph. oftendit. It z Luc, 15. X. Ex occaíione thematis : 44ccendit lucer- enim dum judicio proprio confifi, penetrare volunt divina mylteria, quo amplius progree du« V.0« nam, éj everrit domum, €9 querit diligenter, donec (l« inveniat eam ; poffunt afferri varia motiva, qua diuntur, eo majori periculo fiunt obnoxii, & denique omnino fübmerguntur. * : hsmreticos perfuadere deberent ad hzreíin IV. S. Ambrofius ait . no Quam hæreziCo-.S.Ambr, - fuam relinquendam ; quorum primum eft n rum effe í Commonitio Dei per varia omnia fücure in Ec- &untur diaboli, & lucem Salvatoris horre- ymbolum, quia tenebras ample. fer. 4 $u :ïis. cle(ia perturbationis. Secàndum Ordines /a- Cre« fcunt, ac grandibus difputationum oculis c nuia cri a fandamentis erecti & harefiarchis oppo- nunt vana, noa reípiciunt fempiterna. Et fici. Tertium Cemnfure graviflimorum & dodtif- 0« fimorum virorum in hzreticos late.. Quar- praterea, ut avis mali augurii eft noCtua, ita lupi illi quoque omnia infaufta fibi & aliis annun- mür tum Confufio & divifio bereticorum. . Quintum tiantes, eternum quondam in tepebris ulu- ofio - turpiffima 'vita &? mors ingnobilis berefiarcbarum, labunt, ut merito illis applicari e ex quibus velut fru&ibus eorum qualitas co- Ovidii: poffit illud , 7' .'gnofcitur. Sextum 'itlorie a Catholieis con- cris venturi nuntia lu- tra hzereticos obtentz. Qus omnia fufe ex- Foedaque fit volu Cus, plicat Faber conc. 8. in Dom. 3. poft Pent. ( yat.h Ignavus bubo, dirum mertalibus omen. Luc. 1 1. XI. Ex occa(ione thematds: OQuwis ex vobis —N. Fruétus hzrefis Lutheranz non male Fab. conc. BmiV! 19 v. 110 Patrem petit panem ;.— munquid lapidem dabit illi? "t , expreflit vernaculus /ille Poeta , qui cecinic; 8 in Dom, poteft explicari falfitas & pernicies hzreticz 7. poft a do&trinz. 1. Quia pro pane dat lapidem , id eft, JDas Land bringt Frucbt, und. be[Jert. ficb. Pent. (id Das Iort ifü x»obl geratben. pro vero Corpore Chriíti naturalem panem. Das unter kebrt man über ficb. de« 2. Quia pro pijce dat ferpentem, id eft, pro ve- " m Freytag ifit man . Braten. ra remiíIione peccatorum offerunt fiduciam pu noxiam & mortüiferam. 3. Quia fro ovo dat VI. Tympius ait, Lutheranos vere in aliquo Tympius ym feníu dici pofle Reformatores Ecclef. ob duas m menfa z vem, fcorpionem , id eft, pro vero Dei verbo multi- l. süæ pliciter corruptum ; ut pluribus demonftrat cauías : 1.Quia,cum ipfiin Ecclefia noflra fue- Theo V. u Faber conc. 7. in Fer. Rogat. rint palez, fuo egreffu purius triticum effece- Ttttta Hæx. J " R. P. Lobn. Bibl. Man. dom. 4. runt, ï*cus. Z u L 084 JDiüblioibecee Manudlis Concionatoria. runt. 2. Quia þer fuam defectionem dede- $. XII. runt occafionem , ut Catbolici in bonis mo- ribus reformarentur, dum per varia decre- AXIOMAT A. ta Conciliorum mali abuíus ac fcandala füb- lata, & aliz laudabiles confüetudines intro- I. Rc Qe hzreticus quadrat, quod nonne- .du&z í(unt. Á InO cecinit ? Pelle füb agnina latitat mens fz jfan Daron.in Vil. Juítus Baronius futhero hoc elo- ina. Jib. de gium dedit : Lutherus heri mopnachus, ho« IT. 'Fidite, ne fidei ca uífa fit abs przífcript. die fponfus, cras maritus, perendie pater. que fidc ; 1. Cotr. 3 VIll.-De Chrifti Evangelio S. Paulus di- ILI. Lüftern , lügen ,. laugnen, qv., 6. xit: Ego plantavi, Apollo rigavit, Deus au- Il der Keiz;er letsiter 7dtbem. tem incrementum dedit. Lutherus de fuo IV. 2f Scbmüben, Lügen und Betrügerey G'earündet if? all. Ketzerey. dicere poteft: Ego plantavi, Melancton ri- V. Zíirge Ketmer, tolle Schwüzer. gavit, diabolus autem incrementurn dedit. VI. Falfcbe Bibel, grofie Uebel. Beffzus IX. Hzretici Gabaonitis fimiles funt, quia Dom. & afinos fuos, id eft, miniftros pane fuo one- VII. Geld wverlobrn, viel verlobrn, MEbr. verlobrn, mebr verlobrn ; pof 'ent rant , & veftes vetuílas S. Scripturz prafe- Glaub verlobrn, alls veriobrn. runt, quaíi qüi longe a primitiva Ecclefia ve- nirent. VHI. Falfcher Giaub, falfcher Raub. Hinc multi hoc dolo Chriftiani ca- Falfcbe Lebr, falfcbe Ebr. pti, quia fufceperunt de cibariis eorum, & Falfchbe Schrift , büfes Gift. os Domini non interrogaverunt. Apoc.13. X. S. joannes olim vidit beftiam afcen- IX. JDie Ketzer. feyn [pitzfindige Lucbfen, dentem de terra, habentem cornua duo fi- und arze Fucbfen. | ] milia agnis, & loquebatur ficut draco : qux beítia re&e bzreticos fignificat 3 nam & hi $. x'ui.« cornua agaoina fcripturz gerunt, ac virtu- tis fpeciem , fed voce fua animas enecant AUTHORES. | ac devorant. M l. Jacobus Marchantius in Horto Pafto- j judie.14. XI. Samíon reperit leone m a fe oöciqfam, rum tr, . LeC. 6. & . rA : in cujus ore mel, cztera leo erat; ita hare- li. Joannes Bufzeus in Panario, Verb. eod. tici loquuntur pacem cum p roximo fuo; maf , Illl. Petrus L Canifius -tom. I. C. I. de do&ri- la autem in cordibus eorum. d na Chriftiana e 2,Reg29. XII. Similes quoque hzretici funt Joabd, .IV. Philippus D'Outreman qui dixit ad Ama(íam : Salve mi frater; & Chriftiano p. 2. c. 2. S. 4. T ' ? ln : Pædagbgo tenuit manu dextra mentum Amafz , quafi eodem. V. Joannes Dadzus in locis comm». verb. j; ofículans eum: & interea percuffit eum in la- tere, & effudit vifcera ejus; nam & ipfi fic Vl. Matthias Faber in opere tri artito, füb faccharatis verbis gladios ingerunt. to. 2. & 3. conc. 8. & 9. in Dom. poft Pentec. Apoc. 9. XIII. Alias in Apocalypfi vidit S. Joannes Item conc. j. in Dom. j. & 6. poft Epiph. animal cum facie humana, fed cum caudis Item conc. 8. in Dom. 2. & 3. poft Pentec. fcorpionum : quod recte hzreticos denotat ; Item conc. . irn fer. Rogat. & Dom*..s. poft ; nam & hi, ut Theophyla&us ait, blandilo- Pentec. loquentiam pretexunt, & vitam (imulant VII. Thomas Stapletonus in Promptua- h r d (an&tam, fed intrinfecus latet aculeus. rio text. $. in Dom. 6. poít Pa(cha. Item LI Beffeus in XIV. Tria genera maleficorum a legibus text. I, & 3. in Dom. m ^ Dom.5. ad flammas damnantur , incendiarii, facri- in tom. 24. poft Pent. 7. poft Pent. & text. 4. poft Pent., . VIII. Petrus Beffzus in Dom.- legi, monetam adulterantes, atqui hzretici j po&l'Epiph». v"p?rtl 3- incendunt domum Dei & triticum S. Scrie part. 4. & Dom. 8. poft Pent. part. 3. pture , facra facrilege profanant, ac S. Scri- . IX. Georgius Sche 5 i rer. in Dom. poft l?gntf pturam ad(ulterang. & al,iþi p? m. Cf r TITU—I (* U od 883 PX CY VY UY j ARARARAS POX 24 )oe pv w 4 795 ententenleotestentenle Ts ïg TULUS XVI lüs ] " H IEXTO»bBa 5 Vid e A 7 pþendicem füb Calcem ATitülorium Tomi tertji. QOOOOO0O0O0O0QQ9 OO0O00909090 p 2* e -* 9 - Ed * z s 99999090900009006009 ITTIULU k S LXVIL as M O. / .PROOEMIU M ner alias querelas, quas . xPropl;em Da'void propojuit , merito mon po/prema Céfi- Jeri debet , quod, cum bomo in bonore e[fct, id efl, ob altiffimum finem creatus, non ; antellexerit ,' nec cognofcere (Iuduerit ,' multo minus ponderarit ; ex bac enim igno- rantia , quam malus & perniclofus effectus. fuerit, fetutus, idem P opbeta tnox Jequen- tibus erbis indicavit, dum dixit : Comparatus .eft jumentis infipientibus, & fimi- lis factus eft illis. — E7f vero banc fuam a[fertionem de ignorantia [lo« dignitatis animee, velut pracipua bominis. parte, intellexerit , negari tamen non poteft , eam etiam ad igno- :0d, rantiam pre[Tantie corporis extendi po[Je & debere; — fà * ; cut enim, ff' quis Principis qri filius pretififfmum [plendidifftnumque pro- babit aü Hone adficium à Patre praparatum «vi- deret, merito faworem bunc gratiffimo animo agnofceret , & in amorem Patris ebe- e go mentius exardefceret ; ita fi bomo wvere confli turionem [ui corporis , atque . admirandam n fiugulorum membrorum inter. fe /ymmetriam, officiaque rite cognoceret , dubitari «ix: po[- Jet , quin ex boc ipfo edificio, . babitaculo que dignitatem anitme clarius cognofceret, atque 1t0, ad eandem: e[Timandam , & moribus congruis confervandam non parum excaitaretur. Cer- C te tam admirandam corporis busnani fIru&turam e[fc : €, vel ipfr etiam Pbilofophi altius eam pl teC rinantes agnoverunt , ut. Plato dixerit, corpus bumanum. e[je omnium rerum men(uram, C ideam omnis artificii ; Vitruvius autem a[fe ruerit , omnem arcbite&tandi vationem ex ;oft' bominis. [ymmetria. defumptam e[fe ; Villapandus. quoque tot in. Exech. l. a. p S. d. , Uv Porticum Salomonis ad ejus imitationem fuiffe extru&iam.. " .. Quare em cum de anime natura, pra[Tantiaque p a[fim , fuféque tam Tibeologi quam Pbil ofophi dif- l ,-/e* rant , *oix ullus fere autem ex in[lituto corporis confHitutionem , pra[lantiamqu 1 e cum aliis x proprietatibus rarione corp oris illi comvententibus declarare comperius [it, ifum eff operee pl pretium futirum., fi boc in titulo mon tantum fingulee corporis: bumani partes & proprie- hts Tates breviter indicentur, fed curiofis etiam, nec inutilibus problematis illuffrentur LÀ uod ER EEREER EEE Jamen antequam faciam ,. ejusdem co pro-legamenuï loco monf?randa eff. rporis *prqlmr;io, C& dwerfitas a coiparg ämtorz(m T. Qciendum itaque (1.) in corpore non de- equalis toti fongitudihï. Medius digïtäs . fe&uofo talem effe proportionem obfer- equat frontis longitudinem. — Pes triplo lon- vatam: Si homo expan(íis manibus & pedi- gior eít, quam medius digitus. Brachium bus füpinus jaceat, & centrum circini collo- cetur in umbilico, poterit ad extenías manus totum triplo longius, quam manus, & zquale interftiio humerorum. | Pedis denique lon- & pedes perfectus circulus defcribi. Statura gitudo peGtoris latitudini xqualis eft. eft quatuor cubitorum, vel quod idem, fex li. Sciendüm (2.) corpus hominum a pedum vel viginti quatuor palmorum, vel 72. corpore brutorum-in fequentibus differre. pollicum. Si manus conjungantur in medio 1. Solus homo habet. corpus rotundum; pectore, ita ut extremitas unius medii digiti, cerebrum ampliffimum & humidiffimum, tum altitüdo a cubito ad cubitum eft dimi- faciemque expanfam, inter quas hominum dia totius humanz longitudinis. Longitudo facies nulla alteri ex equo fimilis.cft, quod capitis a mento ad verticem eft o&tava pars in brutis non' contingit. 2. In folo prope totius longitudinis. Humerorum diftantia homine fünt variegati oculi ; in cateris pars tertia. . Extenfis brachiis longitudo eft animalibus tota fpecies unius coloris ocu- P Ttttt 3 los M. l4 Jlibliotbecan. durotiüialis - Cuntullatorie 856 manus &c. aliz homogenez, ut caro, ner- los habet; equos i excipias. . 3.In folo homi- ne oculi proportionaliter quam minime di- vus, vena &c. alie demum fünt humores, ex ftant ab invicem , & habent duas palpebras; quibus homogenez partes aluntur,. ut fan- p!l'ü nire füperiorem & inferiorem, quod nulli bruto guis, pituita. De quibus poftea brevirer ali- * q P (.e przterquam ftruthio camelo contingit. Pra- uid dicemus; fufius enim eas explicare ad $ r ïr terea iidem oculi in folo homine funt in ea- medicos fpectat. dem reGa linea cum aüribus, quas ipfe folus IV. Sciendum (4.) quod totum corpus efíc immobiles habet. 4 Nulli alteri animali na- generatim in quatuor partes dividatur, in ca- loro füs eminet; folus homo canefcit & calvefcit; put, thoracem, ventrem & artus, quibus qit folus homo ex terreftribus animalibus eft bi- brachia & crura, manus & pedes cohtinen- nat tur: quz omnia ut clarius iatelligautur, fübe pes; folus fine dentibus nafcitur. cs 1ÍI. Sciendum (3.) triplices effe corporis jun&is, ubi licebit, curiofis PL* gis illuftrabuntur. problcmavtis ma- tül, partes. — Aliz fünc th;:mjgeneæ, ut caput; gt m PARS L bes, Y65. fnat — . DE PART IBUS CORPORIS. . tint mo * tiot HUMANI u MEMBRHM I. Probl. 3. Cur caput non eft carnofüm, ficut ado alia membra? Relp. Rationem effe, quod, fi - De Capite. - din multum carnis haberet, nimium gravaretur, sput I. dividitur in duas pai*tcsi, in fa- & memorari commode non poffet. 1ph ciem Ícilicet & calvariam. Faciei | ((ot Probi. 3. Cur omnes fenfus fuünt in capite; partes fünt frons, tempora, genz, la- Refp. Cum Alb. M. id ideo fieri , quia ibi eft bra, mentum, oculi, aures, nares; lingua, cal- cerebrum, a quo omnes fenfüs dependent, ts varia feu cranium cum füis tegumenuis tres propter fpiritus animales, qui in cerebro po- partes continet, media vocatur vertrex, ante- tiffimum przparantur. Deinde quia a capi- tat rior finciput, pofterior occiput. 2. Dividitur te omnia reliqua membra diriguntur , atque ü, caput in minores partes, Ícilicet in cuticulam adeo anima ibi potiffima intclligcndj*&uc(j- qu faciem, membranam cornofam, pericranium; tiendi inftrumenta habere debet. im perioftium, duas meninges, capillum, cere- — Proll. . Cur caput frequentius , quam ce- Qu brum. Cranium eft os rotundum, concavum, tera membra, patitur dolores ? Reíp. Ratio- e porofüm, ut vaporibus pateat exitus, ordina- nem effe, quod caput, cum in füummo (itum fit $ rie faturis quibusdam compa&tum, ut in cal- loco, ad illud vapores ex ftomacho afcenden- p variis mortuorum cernere eft. Tegumentum tes maxime deíferantur , & ipfüm cerebrum J extremum cranii eft cuticula, füb qua latet perturbent, unde dolorem oriri neceffe eft. cutis tenuior, & per totum corpus diffuía. Y Probl. 6. Cur mulieres fzpius fentiunt do- lt Sub cute eft alia membrana carnofa mollior lores capitis, quam viri? Reíp. ld ex men- g & tenuior , fingulas partes quafi fafcia invol- ftruis mulierum contingere , ex quibus fu- | & vens. Sub hac adhuc eft alia membrana du- mus admodum immundus & venenatus orie f rior, qui pericranium , id eft, circa carnem, tur, atque in caput afcendens tantum dolo- vocatür. Sub pericranio eft alia tenuior mem- rem ciet. Q branula, quz perioftium dicitur, id eft, circa Probl. 7. Cur caput fuürfum erigïrïïüs;*qdän- os. Sub'offe denique latent aliz duz mem- do imaginari aliquid volumus; e contra ve- branz, quibus cerebrum involvitur ; ne duri ro, quando aliquid: meminiffe volumus, ad offis contactu affligatur, quz duz membranz terram 'illud inclinamus ? Refp. Rationem vocantur meninges, ab aliis matres; & qui- — prioris fadi effe, quod imaginatio (it in ante- — À dem ea, quz offi proxima eít, ob duritiem riori parte capitis five cerebri, unde caput dura mater, quz cerebro pr pxima/ eíl, pia ma: erigitur furfum, ut cellulz imaginationis ape. ter vocatur. riantur, & ut fpiritus animalis concurrendo ". E - M a í Problemata. H facere poflit imaginationem. Ratio vero po- fterioris facti eft, quod memoria in pofteriori Proil, 1. Cur caput hominis non eft dire- IV &e rocundum, fed oblongam? Refp. Id pro- fit cellula, unde verfüs terram deprimitur caput, ut illa cellula aperiatur, & fpiritus pterea fieri, ut in ipfo tres cellule aptius pof- fint diftingui, fcilicet phantafia in fronte, ra- animales perficientes memoriam intregt.- tionalis in media, & memoria in pofteriori í MEMBRUM H. cellula. De. Capillis. dl " d a . a - R Probl. 2. Quare ca put hominis eít tam du. rum? Refp. Id fieri, quia continet humidif- IL. Nafcuntur capilli ex terreo halitu ex- fiinam , maximeque utilem ac neceffariam crementofo & craffo, fuliginofo & adufio, partem animalis, fcilicet cerebrum & fpiritus harente in cute, qui poftmodum vifcofo ad- miícetur humido; & a calore interiore hormi- ^ vitales ac animales, quos proinde per cra- nium tanquam clypsum defendi oportet. nis ad exteriora per poros expellitur. Probl, / t* $87 Tiüulus LXFII. JHomno. It t magis prolongantur, quam aliorum anima. PROBLEMATA. lium ;. hgc enim humores habent facile exice Al cabiles. " * 'ali. Probl. 1. Unde tanta provenit varietaä Cà- pilloram? Refp. eam ex duplici capite prove- - Probl.. $. Cur. mulieres longiores hab ent al nire. 1. ex varietate excrementi, ex quo fiunt crines, quam viri? Refp. rationem effe, quod fi enim recrementum deufto vi caloris vapo- mulieres fint humidioris naturz, quam viri, Iu [ 3. re in exactam fuliginem permutetur, niger unde plus materiz fuppetunt capillis, Deine efficitur capillus ; fi minus torretur, flavus co- de in viris pars materic excremeniitiz in bar- ibus lororietur; eft enim , quod tunc in capillos bam tranfit, in mulieribus vero tota in capila * TM abit. flavz bilis füperfluum; ex pituita albus los convertitur. füb. nafcitur capillus, rufus denique; ficut eft me- Probl. 6. Cur aliqui homines babentduros, Inà» dius inter album flavumque colorem, fic ex alii molles capillos ? Refp. id provenire tum pituitofz bibliofeque fzecis permixtione ori- ex alimenti, ex quo materia capillorum ex- tur. 2. Oritur hgc varietas ex regionum & cernitur, conftitutione ; tum vero etiam ex gtatum diverfitate; nam qui calidam & fic- pororum in cute repertorum amplitudine, - cam incolunt regionem, ut ZEthiopes & Ara- vel anguftiis; fi enim ampliores fint, plus - bes, ficcos & crifpos habent capillos, ac bre- materiz excernituür, atque adeo pili robuítio- ves; qui humidam inhabitant, ut Illyrii, Sar- res & duriores efficiuntur, uti patet in mulie- matz, Germani, graciles, re&os & rufos ob- ribus, quz, quia poros propter frigiratem tinent; qui medio inter.hos tradu degunt magis conftrictos habent, mollioribus ple- modice nigros & craffosfortiuntur, — Parira- rumque capillis przditz fuünt, quam viri. E tione docent medici, fi cerebrum probe tem- contrario vero cliolerici homines, & ex bru- IQüt peratum fit, €z(ium gigni capillum, qni poft tis aper & urías duriffimos habent capillos, df adolefcentem ztatem rubefcat, & ad nigre- quia magis abundant calore, a quo proin port- lüt, dinem declinst; tandem vero, ubi cerebrum magis dilatantur, ipfum calidius fuer : Probl.. 7. Cur mu lieres in relki'quiszcïorporis : lte, * l ït, in nigrum omnino m partibus minus p:edite func pilis, quam viri? iel id fieri, quia mulieribus tota humiditas &t . Probl, 3. Cur a liqui Crifþös, alii r&&os ha- erfluitas, qüz eft materia pilorum cor- hent capillos? Refp. Aviftot. 5. de gener. anim. m n poris, cum menftruo fanguine expellitur, que €. 3. id fieri, quia exhalatio prz calore & ficci- cum in viris maneat, in pillos tranfit. j tate fumo(a eft ; ctuncenim duplici fertur mo- Probl. $. Cur homines pilofi ad luxuriam Süe tu, fiquidem quod ineft terreni, dcorfum, 4 quod calidi, furfum commeat ; cumque prc funt proclives? Refp. rationcm effe, quod hoc ipfo, quod multum excrementi emittant, col« . imbecillitate reduci facile non queat, intor- quetur ; & (ic crifpitudo capilli efficitur. Ga- ligi poffit, & multum feminis in eorüm core 30* ore latere, unde di&a proclivitas naícitur. Mit lenus l. 2. de temper. paulo aliter caufam affi- Probl. 9. Cur in cicatricibus bominum pilus gnat his verbis: Crifpiredduntur capilli, vel ( non crefcit ? Refp. rationem effe, quod cica- üm propter ficcitatem temperamenti , quz illos intorquet ( qua ratione /Ethiopes criípi funt) trix, cum fit fpiffior ipfa cute, meatus occlue " dat excfemento, quo minus exire poffit. vel propter imbecillitatem exhalationis, qua lüs re&am viam (ibi moliri non poteft ; vel deni- . JDe Canitie. vle que ob duriorem cutis naturam, quz ipfam P;*obl,' 10. Unde oriatur canities capillo- fü exhalationem, et(i valida fit, prohibet recta ram ? Reíp. eam oriri cex excremento pue Ils hs ferri, cogitque, ucad latus fe inHeQac, & obli- treícense ; cum enim calor ob fuam imbe- lo« quum tranfitum paret. i cillitatem excrementum ad tutem perlatum valeat, fit inde, . Probl.. $. Cur caputanimalium pilofam et? perfe&e decoquere no i[]» ut colle&um putrefcat.Albet vero tunc capile ps Refp. id fieri, tum u capilli ornamentum fint ab externo calo- Vf' eapitis ; tum quia cerebrum per generationem lus, quia humiditas poffeffa. al re ob innati defe&tum vertitur in flatum ; Is pilorum evacuaturacraífis vaporibus; nam fatus vero inter terreum contentus candido juxta modicos quatuor modis purgatur cere- u imbuitur colore, ut fit in carie parierum, cui brum, (cilicet ab aquaticis humoribus fuper- üt fluis per oculos, a melancholia per aures, a canities refpondet, qua proin redte definitur, o albedo crinium, ex putrefactione humorum cholera per nafüm, a phlegmate per pilos. 0 circa radices pilorum, ex defe&tu caloris na- (» i' Proll. 4. Cur homines habentlongiores cri- turalis caufata. nes in capite, quam cgteraanimalia? Refp.id r Probl. 11. Cur quan ddque ob nimias curas LÀ Ut duplici ex caufa fieri. 1. Quia homo inter aut trimorem homo canefcit ? nam fic teüa-'v | omnia alia animalia habet humidiffimum ce- " tur partim vulgaris ille verfus : rebrum, unde plus fuppetit materiz, quzx in Cura facit canos, quamvis bomo mon b d capillos excrefcat. 2. Quia, cum homo in pro- annos.. portione rhajus & humidum magis habeat ce- E rebrum, quam an! malia, humida autem cito partim fcaliger ex. 1 12.ubi ait, Cum Fr.Gon» zaga Mantuz Princeps affinem fuum fufpe- effervefcant, & refrigerentur,majori etiam ad ( illud muniendum fubfidio indigebit, quod &um conjurationis in. tur fi ad quzftionems aut füpplicium |fervari juffiffet , 'affinem 0 pe r capillos preeftatur. Addunt alii tertiam ra- ) tionem,quo d fcilicet humores in homine fint hunc unica no&te incanuiffe, quod proin pro- vcniæ , digium Q,exit Principis animum, atque pipgues non cito exiccabiles ; unde ipíi illius ' gnoc- ?* ) L L d 998 düibliotbece Manuialis Coucithatorie eu) ïgratïæquc locum fecit. Refp. fimilem cani- Refp. quia is locus calidus eft, arteriis enitm "m tíem ortarn videri ex retractione caloris,quam fcatet & venis, & preterea etiam rarus admo- P1 metus vehementia induxit, ficut & in fenibus dum, atque ideo pituitatis excrementa perpe- cir canities oritur ex defecCtu, ut dictum. tuo excerneps, unde defe&u humiditatis in r Probl. 12., Curinteromnesaniünantes folus canos converti pili non poffint. u Probl. 18. Cur capilli detedti tardius cane- [ homo caneícic? Refp. id fieriduplici ex caufa; 1. Quod folus homo & longam vitam vivat, fcant,quam operti? Refp. id fieri;,quia canities mur [a$ & deciduos capillos non habeat ; animalia ve- a putredine eít, flatus autem putredinem pro- vero catera aut pilos quotafiis magna ex par- hibet, & operimentum flatum arcet. C(TC 1 te amittant, ut equi & boves; aut brevis fint Probl. 19. Cur sgri aliqui cani fa&i, ubiree chol vite, utoves. 2. quia homo inter omnia ani- valuetunt canitiem exuunt? Refp. hoc fieri, l €05 mathia habet calidiflimum cor, unde natura quia in morbo defc&tu caloris excrementum vl fagax ad temperandum calorem cotdis frigi- computruit (unde canities capillorum nafci- diffimum & humidiffimüm cerebrum provi- tur)quod cum calore per fanitatem recupera- P dit, ad cujus humiditatem digerendam, cum to perfe&e decoquatur, hocipfo canitiei fub» stb homo ín juventute füfficientem calorem ha- lata materia, ipfa etiam canities aufertur, bus. beat, hinc illo tempore canus non efücitür, uod in fegetibus quóque evenit, quz in lo- 9 ts fed tempore fenectutis tantum, quando ca- cis humidioribus, ac prope Jacunas, fub ma- df ] lor naturalis deficit. ^ Quz caufa cum in reli- gnis & continuis pluviis pallefcunt, ubi vere T0 0 quis animalibus non re calor exiecavit humidum illud fuperftuens; i illa non caneícant. periatur, hiz;cþ'fit , ut [ iriditatem refüumunt. It tum propriam v j Probl. 13. Cur fenes c anefcunt maxime, JDe Calvitie.- f; cum tamen fint ficciffimi, atque adeo humo- Probl. 2e. Cur homines calvéfcunt? Refp. Ml re ad canitiem requifitocareant? Relp. licet id provenire ex inopia calidi humoris, hoc fi 1 C i fenes humidoinnàto deftituantur, non tamen enim deficiente marcefcunt omnpino capillo- perinde humido af(cititio & peregrino carere; rum radices, & diffoluta compaCtione, quam pi!O' tzíta- ä Íex unde per hoc materiam canitiei caufandz humor & calor cobgruenter mifta 3 aptam füppeditant. bant,fenfim deluunt. Atque hecipfa etiam fpt büs Probl. 14. Cur foem ing & fpädones citius ratio eft, cur folia in arboribus, & pennz in caneícunt. Refp. foeminas citius canefcere, avibus, fuo tempore defiuant.. bu quia natura fünt frigidz, & minus exercentur, Proll.21.Cur homines magis quam animalia ad tum precipue, cum earum menfes quieve- alia calvefcunt? Refp, caufam effe,quia homo; C P rint; fpadones vero cito canos effci, quia ex- ut füpra dictum, prz omnibus anitnantibus crementum, ex quo femen gigni debuit, per n ampliffimum & humidiffimum cerebrum ha- univerfüm corpus una cum fapguine ditfun- bev; undehoc frigore fuo calidum humorem, Qu quo crines cum capite uniuntur, citius pellit. | eon dunt, quod cum pituitatis naturam habeat, les hinc capilli eorum cítius albefcunt. - Probl. 23. Cur Enuchi & mulieres non cal- vefcunt? Refp. Enuchos noncalvefcere, quia l i Proll. 15 Curequi & lupi ex animantibus maxime griffefcunt? Pro Reíp. nota, griflitiem calvitiei cauía eft ficcitas, qualis non eft in he differrea canitie; hec enim ex defectu caloris i Eunuchis, eo quod careant teíliculis, per quos naturalis oritur,& in folo capite reperitur : illa folet calor in membra diftribui, aique adeo a vero oritur ex voracitate & comeltione, &per fï pori aperiri, ut pili defluant, Muliercs ve- ar totum corpus difpergitur. Hoc not. Refp.lu- ro non.calvefcunt, quia frigide & humidg m naturz fünt, unde humiditas nutrimentum ;um griffeícere, quia eft animal mulrum vo- qi rax quod multum comedit, & gulofe fine pilis fübminiftrat, & frigus poros conftringit, p maíticatione, & quandoque tam multum, ut cavetq e ne pili defiuere poffint. per triduum ei fufficiat cibus. Unde fit, ut Prob l j 23. Cur cceci non calvefcere foleant? It x talis.cibus varios vapores craffos in corpore Refp. Ariftoteles, rationemefle, quod oculus IX lupi, & per confequens etiam griffitiem, cau- habeat multum hurmiditatis ; uüde in czecis Vi fet. Equos vero griffeícere propterea aliqui talis humiditas, qua tan(ire debet per fub- Cà volunt, quod eorum corpora plurimum fint ftantiam oculorum , tranfit in pilorum nuttie infole, atque adeo ex tali calore materia pi- mentum, unde ex abundantia hümoris nun- fe lerum per accidens quandoque putrefcat, un- quam radices pilorüm in coecis inarefcunt. li$ de griffities oritur. Conimbr. tamen aliam Probl. 24.Cur pueri tenelli in &tatis ingreffu t hujus rei rationem dant, feilicet quod equus calvi funt & glabri?Refp.id fieri,quod fint prz- i 05, quo cerebrum continetur , pro magnitu- calidi&humidi,atque adeo nullus ejus meatus dine tenuis obtineat, quam c&tera anirmalia, in cute eft nec fuliginofum excrementum. P quo fit, ut humor facile effluat, & per etatem Probl. 25. Curinptiori potius capitis parte calor deficiat. calvefcimus , quam pofteriori ? Refp. id du- f Probl. 16. Cur rufi crines citius canefcunt, plicem ob caulam fieri. I. eft, quod in cam te quam albi? Refp. Ariftoteles, rationem efle, partem cerebrum promineat,quod frigore fuo h quod rubedo fitinfirmitas pilorum ; namge- humorem conjungenté pilos cum.capite pal- nerantur ex materia infirma & debili, fcilicet 1 lit. 2. eft. quod prior pars mollior laxiorque, & -ex rnateria menítruáli, unde citius canefcunt, rarior fit ( uti ex futuris, quz in calvariis con- - quam crines nigri. fpiciuntur, videre licet) unde, quidquid fu- l Probl. 17. Cur quocunque loco pilos habe- perflui, aut fumofi flatus circa cerebrum fue- C inus, eani gignuntur, preterquam in axillis ? rit, evanefcit per plures meatus; occiput ve enpe 4 U Wv -ïimzmïLXI/JL E. 909 Wi eum confpiffatius fit, firmius retinet alimen- MEMBRUM Ill, lm. Bïpe. tum, ne defluat. IDe Cerebro. Probl. 26. Cur qui crifpo fünt capillo; citius Ü Ín III. Cerebrum eft fübftantia alba & | mollis, calvefcunt?. Refp. Id ob (iccitatem nimiam provenire; hzc enim cum excrementa pitui- humida & frigida. Alba quidem tum ratio- Rane ne materiz quz eft puriffima feminis portios lities tz confümat, hoc ipfo calvitiem caufat. Proll.27. Cut calvi fünt fallaces, juxta com- tum ratione finis, ut fpiritus animales fint pto. munem illum verficulum : Si non vis falli, fu« limpidiffimi, & non fuliginofi, ut funt melane cholicorum. Mollis vero eft, tam ne nimium 'gias confortia calvi? | Refp. Rationem forte bi It pondere & duritie gravet 5 tum uct facilius effe, quod calvities fit (ignum complexionis ferj, cholerice , quz eft calida & ficca; choleri- fpecies recipiat.. Frigida denique eft, ut fpi- Itüm ritus vitales & animales calidi afcendentes cos autem fallaces effe arguit plebejus ille frigore cerebri attemperentur. aíci. verficulus, quo dicitur. Ia IV.Dividitur cerebrum in duas partes, an- Hür[ütus fallax y irafcens , prodigus , audax. teriorem fcil. & pofteriorem, cerebellum. fie fb Probi. 28. Cur plante recipiunt frondes, & "Uf di&um,ob exilitatem,; quia decuplo eft minus avibus pennz crefcunt, & non etiam homini- cerebro; anterior pars aliis membranis divis 1lo. bus capilli? Refp. Rationem effe, quod plan- Itàe ditur in duas partes, dextram & (iniftram, fed tis & animali illa mutatio accidat ratione vi- hzec divifio non tranfit per totam crebri pro- Vete ciffitudinis temporis, quod redit; homini ve- funditatem , fed ad duorum tantum digito- ltnS, ro ob etatem, quz non redit, nec recüpera'- re poteft calorem. rum fpatium. In reliqua patte'profundiore D continuum eft, multoque frigidius, & candi- e .-Bm*bd-. dis, durius & folidius, & ideo corpus calloe vep. Proll. 39. Cut barba viris data eft a natura? hoc füm vocatur. Incallofa hac fubftantia ceree Refp. Theodoretus , propterea prius lanugi» illg- ne lorere malas, & poftea modico volamine bri quatuor reperiuntur finus, qui ita inter fe funt diftincti,ut ab uno in alterum 'Dateat Via. üam pilorum tegi, aut augmento hoc, ztatis & Ex his quatuor finubus duo fünt fuperiores; ' e[hse Íexus difcrimen docezt natura, & ipfa vultus qui mox refciffo verrice corporis callofi occur- tam figura homini perfuadeat, ut reli&tis puerili- runt Horum officium eít, fpiritus animales ET bus ludis ad res ferias accingatur. attemperare, qui fpirítus animales poftea per Probl. 30. Cur aliqui multum, alii parum nervos tanquam canales ii reliqua membra lia "barbz habent? Refp. Id e tribus potiffimum diftribauntur. Porro cerebrum movetur mo- 0 - caufis oriri, nim. 1. Ex defe&u excrementi. tu naturali, compreílione fcilicec & dilatae Uf 2. Ex duritie cutis, quam exhalatio penetrare tione, ficut cor. Deinde movetur etiam per i nequit. 3. Denique ex laxitate pororum, pet fternutationem ; nam cum noxium aliquid ex m quos exhaiatio confeftim evolat, nec in pilos fais finubus expellere cupit, cum contrahit & At conden(atur. Quam totam diverfitatem Ga- anguíftar füos finus, & fi al lenus explic.2. de ufü partium, eleganti fimi- M I^ (ic r;qgibs fpiritus exe pellic. quia litudine confirmat, dum ait, quemadmodum n herbz ac plantz, quze ex terra humida & PROBLEMATA. Juos pingui proveniunt, alte crefcunt3 qux vero Probl 1. Quare cercbrum eft album? Refp, (eo ex dura aridaque, parve & exigug lünt : ita Duplicem hujus albedinis caufam effe, fcil. Yo capillos, qui ex humidi ac mollis tempera« 1. frigus, quod eft mater albedinis, tefte Ari- menti emergünt partibus late luxuriantur; ftotele: Deinde ut poffet in fe recipere fimie idz litudinem omnium colorum, n m qui vero ex partibus naturz durz , ficceque ; 5 am color.alxbus', parvos atque exiles evadere. eft omnium fimpliciffimus. glt fit tam humiäu—m'? Proll. 31..Cur mulieres non barbefcunt in Probl. 3. Cur cerebrum feneGtute? Refp. Cauíam effe, quod in eis Relp. Id propterea fieri, ut eo facilius iripref- It 1lus non fit fufficiens caliditas, ut etiam aliquibus fionem recipiat, quod enim humidum eít, fa- viris effceminatis contingit, cile admodum imprefïïonesï'varäa'swrcaipitï uti Yi I | qui ob eg'ndem ül« cau(íam imberbes (ant. in cera patec, qux facile in fe figuram figilli . Probl.32. Cur aliquz vetu lae barbefcuäf in récipit. !tti- Probl. ütle - fene&tute? Refp. ld fieri propterea, quod in 3. Cur tantum frigus in cerebro re« jis ceffaverint menftrua, per quz materia ex- periatur? Refp. Etiam hujus frigoris dupli- t cem effe cau(am, fcilicet ut fua frigiditate [f crementitia prius ejiciebatur; unde deinde in pilos oris tranfit. clarificet intelle&utm, eumque fubtilem red- 'æ- ili barbz craífiores fünt - Probl. 33. Cur p dat, deinde ut ejus ü*igidicacc calor cordis tüs aliis? Refp, d fieri propterea, quod nutri- temperetur. l, Cur ,cerelbro léío nullum curas mentum, ex quo materia pilorum in barba Probl. 4. ite fecernitur, plerumque fit craffius, nam ma« tionis medium füpereft. Refp. Rationem effe, 0« teria capillorum capitis ex nutrimento cere- quod cerebrum, & cor fint duo membra vi- 1n [ bri, quod utique fubtilus eft, provenit.. . talia & principalia in animalibus, a quibus & [u0 ä Probl. 34. Cur quanto plus pili barbz abra- in quibus fpiritus & vitales & ànimales ex- 1l duntur,tanto plus crefcunt? Refp. Juxta regu- coquuntur, unde mirum non eft, (i his tam I jam medicorum, quanto plus de aliquo liquo- graviter lzfis, ut officio füo fungi non poffint, J re humor feparatur, tanto plus ad talem lo- etiam reliquz animalis partes , utpote necef- [u^ fario alimento deftirute , languefcere incie cum contrahí,unde etiam in dicto cafü magis It confluunt humorés,& ex iis crines generantur. piant, ac tandem omnino extinguatur. iüluuuu e [ra R. P. Lobn, Bibl, Man. Tows 4. " $96 Jibliotbece: Manualis - Concionatoriee MÉMBRUM IV. 1. univer(im dati fünt ad cibum co'mmoliena hus De Ore. dum: 2. Quibusdam defenfionis gratia, ut üi lupis, apris &c. 3. Tandem aliis ad vocem la;ic V. Oris nomine intelligitur pars illa, in formandam, uti hominibus. a qua dentes , lingua & labra continentur. - Probl. 2. Cur quzdam animalia nafcuntur cdl PROBLEMATA. cum dentibus, ut hoedi & agnelli; alia vero Proll. 1, Cur os datum fit homini, ceteris. fine dentibus, ut homo? Refp. Naturam non q deficere in neceffariis, neque abundare in fü- f que animalibus? Refp. Id datum ei effe pro-: pter triplicem utilitatem, quarum r. elt, perfluis ; ergo cum illa animalia ftatim poft tea nativitatem fuam dentibus indigeant , natu- n quod os fit oftium ftomachi. 2. Ut cibus in ore mafticàtus ad primam digeftionem pre- ra eosdem mox ab initio providit; homines n paretur. 3. Utin concavo oris aer infpiratus vero quia mammillis matrüm: nutriuntur fat — a pro cordis refrigerio fübtilior reddatur. longo tempore, aliaque media habent, qui- las Proll.2. Cur homo habet aures duas, ocu- bus etiam fine minifterio dentium alantur, m ideo natura illis ab initio ftatim dentes non los duos, & unum os duntaxat? Refp. ali- 1 me qui, naturz Authorem id ideo ordinaífe, ut concefht. Probl. 3. Cur viri habent plures dentes, qua doceret, quod providi effe debeamus in vie cRCRAeMETM OU p EE A. r dendo, (nam vifus multarum rerum differen- quam mulieres ? Refp. Id contingere pro- pter caloris & fanguinis multitudinem ; hzec tias oftendit),& in audiendo (nam tefte Ari- tn ftotele fenfüs auditus eft fenfüs difciplinz) enim cum in viris copiofius longe reperian. ln tur, quam in mulieribus , merito in illis plu- tardi vero & cauti loquendo. Alia forte ratio ant etiam hzc effe poffet, quod ad finem a na- res etiam dentes inveniuntur. pul tura intentum unum os füffecerit, non item Proll. 4. Cur dentes anteriores citius cre- qw unus oculüs aut auris; hi enim cum ex facili fcunt? Refp. Rationem effe, quod iis citius do indigeamus , quam poftlerioribus. Priores ERIIUNUNT r i. CT MR . C NSEENIATGS pereant, aut deftruantur, natura re&te duo li ejusmodi inftrumenta nobis providit,ut quod- enim ad fcindendum; pofteriores ad mafti- libet eorum minus fatigetur, fi alterius cone candum fíunt neceffarii. Magis autem nece(- p Iu fortio juvetur in fuis operationibus, & ut; fi faria funt inftrumenta fcindendi, quam mafti- T unum pereat, non hoc ipío totus homo ob- candi; hec enim mafticatio 3 nem. — I:upponit íciffio- u furdefcat aut exccecetur. Proll. 3. Cur os habet labia ip fum civr,cum'- Probl. s.. Cur d entes anterióres in juveni- bus cadunt, & recrefícunt, non autem mola- füa flantia? Refp. Duplicem horum labiorum ci finem effe, fcil. 1. Ut labia tegant, & dentes res? Refp. Hoc contingere propter mate- rix & figurz defectum, eo quod déntes an- Tn0 muniant; non enim effet pulchrum dentes ] apparere: 2. Ne dentes, qui funt frigide, na- teriores acuti, pofteriores vero lati fint5 ci- tius autem amittitur, quod acutum eft, ac ( turz, ab exterioribus agentibus ledantur. ) Probl. 4. Cur labia füunt mobilia? Refp. Id minus infixum carni, quam quod latius eft) firmioresque in carne radices egit. )C fa&tum effe propter formationem vocis, fine Probl. 6. Cur inter omnia offa dentes cre- àl his enim vox formari non poteft, uti expe- rientia docet. j fcunt usque ad vitz finem? Refp. Rarionem : il effe , a MEMBRIUM V. quod alioqui mafticando & molefïdq confümerentur tandem. De Dentibus. Probl..7. Cur inter omnia offa foli dentes,' fü VI. In ore primo occurrunt dentes , quo- ubi excideriut, recrefcunt?. Refp. Rationem « effe, quod omnia alia offa generentur ex hu- Qu rum materia eft humor excrementitius ali- menti terreflrris, ex quo etiam cornua bel- mido radicali , atque adeo in utero matris t oriantur; dentes vero generentur ex humi- luarum, & roftra avium, fiunt ; unde aves nullos habent dentes, cornuta vero animalia do nutrimentali, quod de die in diem reno- h vatur ; & augetur, unde & ipfos dentes cre- dentibus füperioris maxille carent propter materiam in cornua abfümptam ; hinc diffi- fícere contingit, nifi defe&us aliarum difpofi- tionum hoc incrementum prohibeat. ü cilius mafticant, fed ad hunc defe&tum füp- plendum duos ftomachos habent, in quorum Probl. 8. Cur foli dentes inter omnia offa animalium fentiunt fenfü tactus? Refp. Ari- üt primum dimittunt alimenta parum maftica- ta, poítea vero inde revocant, ruminant, & ftoteles cum Galeno, id contingere, ut pof- i in alterum ftomachum demittunt. Porro in fint inter calidum & frigidum diícernere , & N fingulis maxillis fedecim fünt dentes, ex qui- nociva ip(is dignofcere, quibus inftruments non indigent offa alia. , Q bus priores quatuor appellantur incifores; Probl. 9. Cur in extrema ztate deci'dunt- utrinque fünt duo acuti, qui canini vocan- li tur3 & poft hos decem molares fequuntur. dentes? Refp. Id vel evenire humoris defe- C G&u, ficut in arboribus contingit; velob ni- Poítremi duo gemini vocantur, & dentes fa- H pientiz , qui tarde crefcunt , nempe poft vi- mium hurmorem excrementitium , ejus zta- W etimum annum, vel ferius etiam , cum fci- tis proprium, qui calorem fuffocat; vel non- icet homo fapere incipit. nunquarm exceffu frigoris contrahentis ner- vum, qui eos implantavit; vel denique ob PROBLEMATA. peregrinum humorem & calorem male in- Probl. 1. Cur natura animalibus dentes de- ter fe commiftos, compaQtionemque folven- dit? .Re[p. Varias ob caufas datos effe; nam tes, unde pugrefccre eos contingit. Prübl; me? 4 CCb P 0 «. $- Titulus '..LXVII. Jhon. ; &9r ïen.- Probl, 10. Curin fen&&ute rariores, & mi- AC - ia iirdiganc 'denf"um qffe 0s capitis, quo cee nus conjuncti fiunt dentes ?. Reíp. Id fieri, rebrum involutum eft, atque adeo fpiratio- quia cum a radice exiliores fint, ad faftigium nibus minus effe oportunum. . UInde fit, ut lt latiores, continuaque attritione abfumantur, celeriter computrefeat , utpote quod natura exiccata etiam exefaque ad imum carne, ne- füa humidum (it; conítat autem , humida; W0 hon ceffe e(t plus a fe invicem diftent. quia non moventur & exhalant, cito com« D [i. Probl. 1. Curdentes frigoris vim amplius, putrefcere, Atque liec etiam ratío eft, quod quam caro, featiunt ; cum tamen ipía catne bt vir diatius vivat, quam foemina quia vir fü« At« firmiores folidioresque (int? Refp. Id propte- turas habet, per quas cerebrum humores no- tea fieri, quod dentes tenuibus meatibus & xios,expirare poflit. 3. Quia tales deptes cí« Íneg F f nervulis invixi fint giogivz, unde exiguus ho- um male commolunt , unde cibus diffieilius rum nervulorum calor facilea fri " concoquitur, atque adeo malignos humores Qui. citur, ac dolorem caufat. gore vin-þ velut materiam mortis o tüt, Probl. 12. Cur dentes canini inter priores & ditat. pportunamxfuppc.l £ Qoq maxillares fiti (unt? Refp. Caufam effe, quod MEMBRUM VI. mediam inter utrosque naturam fortiantur; Ies, quatenus fcilicet acuti funt, ut De lingua. Dto« priores, & lati, ut maxillares. * VII. Slecu,ndo, i n ore occurrit lingua,que eft: liac Probl. 13. Cur horao dentes caninos duos fübftantia carnea, mollis, fungofa. multis mu«: Fiat tantum habet, cum tamen alia animalia, ut fculis ad motum inftru&ta,femper humectatur pli« lupi, canes, leones &c. multo plures habe- faliva phlegmatica ex glandulis feu tonfillis, ant? Refp. Rationem effe, quod natura his imo palato affixis, promanante, ut faporem, Q animalibus dentes tales ad pugnam & vidum qui requirit humiditatem, melius percipere Itiüs quzrendum dederit, qui, cum durus quan- poffi. Officium linguz triplex eft. Primum Orés doque (it, nec alia inftrumenta hxc anima- guítare cibos, . Secundum cibos colligere; & alli. lia habeant, merito illis tales dentes natura trajicere. Tertium voces formare.Ad radicem cef. providere debebat, homini vero, quem natura linguz in collo duo meatusincipiunt; pofte- li maníuetum effe voluit animal, quippe aliis rior mollis & carneus, multisque fibris ad tra» (fio« modis fibi cibum preparare & dividere po- hendum infltru&us eft, per quem cibus & po- terat, duo fuüfficiebant. tus ad (tomachum defertur, unde gula feu ce« Cllle Probl. .14. Cur dentes ZEthiopum. candidi fophagus appellatur.Alter eft durus & cartila- la« fünt? Refp. Rationem effe, quod abundent gineus, vocaturque artería afpera, per quem ([es calore mandibularum, proinde excoctum hu- aer refpiratus in pulmones deícendit & aícen- ll« morem eis detrahit, facitque, ut tali detractio- ditpro voce formanda. Surhaejus pars & line Qs ne eximius ille candor exiftat, perinde ficut gua proxima diciturlarynx, & habet opercu« T cera foli expofita albefcit. Quod autem non lum, quod poteít caludi, ne cibus, dum co« el perinde etiam carnem corum albam faciat, medimus, in arteriam afperam defcendat. A« ratio eft, quod ibi calor ifte minus intenfus fit, peritur autem, cum oquimur, &refpiramus, ( atque adeo humorem non abfümat, unde ex Hoc operculum Epiglotis vocatur, cujus offi« ]em illus permixtione cum ca : cium eft vocem moderari, articulatio tamen exoritur. rne Vnigredor carnis f üdo foni re&ius a lingua fieri dicitur, quz vafio. — Probl. 15. Cur dentes e qui in j'uäen»t'ur..e funt crocei, in fene&utealbi? Refíp. Caufam impulfa ad palatum& ad dentes voces format, I(27 xm effe, quod equus humore aqueo abundet, PROBLEMATA, qui cum in juventute digeratur, & conver- hm - Proll. 1. Cur lingua eft poris plena? Refp. LTIS tatur in groffitiem, croceus inde calor exori- Rationem effe, quod lingua (it medium gu« | tur, fed in fene&tute ob diminutum equi ca- ftus feu fübjectum, & per os in poros linguz IDjs 0« lorem deponitur, & albedinem inducit. fapor pervenitad fenfüm guftus. Deinde íali« Probl. 6. Cur avicilz dentes non habent? va fpumalis dirigitur ad os per linguam apul-. o ^ yli« Refp. Caufam effe, quod materia dentium mone, madefaciendo cibum, eumque ad pri« tranfeat in roftrum. W mam concoctionem przparandos undeopor- Probl. 17. Cur nullum cornigerum ani mal off tet linguam poris plenam eífe, ut faliva per. utrinque dentatum eft, fed omnia faltem prio- eam exeat, I]e tibus fuperioris mandibule dentibus carent? Probl, 2. Cur aliqui fant blaei, & balbus " Refp. Quod, cum eadem materia fit cornuum tientes ? Relp. Hoc pluribus ex caufis provee. & dentium , materia füperiorum dentiumin nire; nam aliquando contingit per cerebri lus cornu convertatur ; unde quia talia anima- & linguz humectarionem, ut in pueris, qui lia non poffunt bene mafticare, natura dupli- difficulter eloquuntur, maxime certas quas» unt cem illis ftomachum dedit, in quorum alte- fte dam literas; aliquando propter nervorum ad ro cibum, in priori: ftomacho conco&tum, linguam euntium corruptionem » quz quane nj iterü ruminando reciprocant recoquuntque. doque ex nimia pituita oritur. /[d* Probl. 18. Cur ii, qui rariores & minores Probl. 3. Cur folus homo ex omnibus ani- n* ïi babent dentes,plerumque brevioris vitz fuünt? mantibus libgua hzfitat? Refp. Rationem effe, n Reíp. Id triplici ex capite provenire profle; 1. quod folus homo fermonis,feu articulatz lo- uia talis raritas indicat generationis primor« cutionis fit capax ; unde cum hzfitantia ni- I d ia fuiffe debilia; nam fi in virtute formativa nil aliud fit, quam minus prompta atque di-. 2 conftitiffet, & materia fuiffet obediens, talis ftin&ta locutio, neceffe eft : » folum þominem raritas minime appareret in dentibu&, — 3. hzefitantis; capacem effe. - UN- R. P. Lobn. BiM. Man. Tomn, 1. ( uuuuu2 Probi. ER T d $92 Aibliothecee : Mantualis | Concionatorie nl Prof;l. 4« Cur homines lingua hæ«ükantes reddi ; Aliquix in qtzxaïli,tat'es occultas caufam j nequeunt fübmiffe loqui ? Reíp. Ariftoteles, refundunt. Alii id ideo fieri volunt, quod qü rationem effe, quod vox motus quidam fit, lingua canis poris plena fit, & fic in fe attra- eli & conatus; unde hoc ipío, quod hafitantes hat vifcofitates vulneris, tollatque. Alii de- d difficulter loquantur, majorem conatum ad- mum putant, canem in lingua habere humo- hibent, atque adeo altius fonant. res quosdam falubres, quos lingendo in vul- d Probl. . Cur lingua hzfitantes fünt me- nus transfert, fanatque. O d ppofitum vero in. lancholici? Refp. Ariftot. rationem effe, quod equo reperiri ajunt. i(4 hzfitantes conentur dicere cum impetu & Probl. 13. Cur nullius animalis lingua pin- « celeritate ea, quz viíü aut fenfibus percepe- guis eft? Refp. Quia omne pingue deníum eft. fe runt in internis potentiis, aclingua exprime- Linguam autem raram effe oportet, ut varia " rc, antequam conceptus recte fint formati, & genera faporum commode pgrcipcre & di- p01 ad expreffionem diílpofiti; unde cum nimis Ícernere poffit. di propere fequi imaginationem, melancholici Probl. 14. Cur faliva in lingua animalis al- fit fignum , etiam hafitant ia ejusdem 'mcl,anf baeít? Refp. Id per continuum linguz mo- f choliz erit indicium. tum fieri,ab hoc enim generatur calor, qui de- ^ fat Probl. 6. Cur animo zfluantes hezfitare albatfalivam, quemadmodum in A puma aquás al lingua incipiunt. .Refp. Rationem effe, quod rum etiam videre eít, - eítuatio fit paffio internarum partium apo- Probl, 15. Curfalivainfipida eft ? Refp. Ita t Y plexiz fimilis. Unde perinde, ut in hac, lin- fapienter a natura provifüm effe, ut lingua fa- p€ ux ufus difficilior redditur. Accedit, etiam, pores varios ciborum & potus difcernere pof- uod zftuatio animi fit timor quidam, timor OC fit, quod non poffet facere, fi faliva determi- g autem refrigerat cor pus, unde ex Frigor; con- natum haberet faporem, tum enim lingua ftri&tio linguz oritur. ipfüm femper faporem falivz haberet. i lo CT - Q Probl. 7. Cur infantes loqui non poffunt; Proll. 16. Curaliqui homines magis abun- E cum tamen lioguam & omnia reliqua fermo- dant faliva quam alii? Refp. Id ex predomi- nis inflrumenta habeant? Refp. Duplicem effe f nante phlegmatica complexione provenire; di rationem. 1. eft, quia locutio eft mentis ine quemadmodum defe&us (alive fignum ca- terpres, ergo cum infantes necdum quidquam loris eft predominantis, qui humidum falivz fr apprehendere, aut indicare nerint, mirum mox confümit. lUnde' defectus falive eft fi- Í non eft, fic necloqui quicquam poffint. 2. Ra- gnum febris calide imminentis, quemadmo- tio eft,quod voces ordinarie non nifi exercita- dum abundantia falivz eft fi j num f € : ;bris frigi- Üi tione & auditu fenfus addifcantu , dz appropinquantis, juxta medicos. mis diebus perfici non poteft. - r; quod p;i- — Probi. 17. Cur faliva hominis jejun ieft fuB-'-*' hk f Probl. $. Cur aliqui quandoque omnino tilior & candidior, quam faturi ? Refp. Ratio- obmutefcant , uti oratoribus nonnunquam nem effe, quod prior faliva purior fit, atquea eveniffe conftat? Refp. Hunc effectum exni- q vifcofitate ciborum, quz falivam hominis fa- mia paffione aut tjmor ortum effe, qui ficut turi craffam eflicit, magis liberata fit. poteft linguam hzfitantem facere, ut füpra Probl. 18. Curaviculz falivam non habent, Probl. 6. oftendi, ita fi nimius fit, ejus ufum ut medici docent? Refp. Ariftoteles, cum iisdé ominino ad tempus tollere poteft. Quando- medieis, quod faliva radicaliter ex fpumis b quetamen in àliis hominibus fanguinis fubita ipfius pulmonis, ubi fedes eft phlegmatis, pro- effufio, quz craffum fecum humorum vehit, veniat; cum autem aviculz pulmonem valde d penituslinguz ufum aufert, quod etiam, fit, fi habent ficcum habeant, confequenter fputum non Pl quandoque fpiritus animalis in media cella , atque adeo nec falivam inde oriri fo- cerebri infe&tus ad linguam non mittatur. itam. » * | .Probl. 9. Cur lingua febricitantium omnia à Probl. 19. Cur fübtilis faliva eft Ggnum fto- amara judicat? Refp. Rationem effe, quod fto- machi purgati, & cibum appetentis ? Refp. machus ipforum cho lerico humore, qui ma- Ideo id fieri, qüia arguit conco&tionem effe. À xime amarus eft (utpatet ex felle ) repletus 1 peractam, & ipíam vifcofitatem ex c lpis re- fit, unde fümus amarus linguam inficit, facitq; ut lingua ipfos etiam cibos amaros judicet. lictam paulatlïm abfüumptam effe. Probl. 16. Cur, quando acida nominari au- PPOBLEMATA. t dimus, lingua aquefcit? Refp. Rationem effe, - JDe gu[lo && fapore, quod virtus imapginativa fit fuperior virtute euftativa, unde cum imaginemur aliquem VIII. Cum inter alia lineuz officia non mi- faporem, hoc ipfo etiam concipimus illum nimum fit cibos & alia guftare, ob quam cau-. mediante virtute guftativa; cum autem ni- fam organum guítus vocatur, merito etiam hil guftu percipiatur, nifi mediante faliva; hoc loco Problemata de guftu & fapore, qui hinc fit ut lingua in tali cafu aquefcat. eft qualitas in humido aqueo facta a (icco ter« Probl. 11. Cur linguz ferpentum & canum reftri & calore coquente, proponuntur. rabidorum venenatz füunt? Refp. Id propter Probl, 1. Cur diverfi adeo guftus reperiun- malitiam & fumofitatem humoris venenati in' tur in hominibus, ita ut uni v. g. cibus ex fa- eis przdominantis contingere. rina, alii pifces , certio carnes fapiant? Refp.. ïä Probl. 12. Cur lingua canis eft falutaris vul- Geminam hujus experientiz caufam videri af- neribus, e contrario vero lingua equi pefti- fignandam. 1. Efttemperamentum diverfüm, lens? Refp. Varias hujus rei rationes a Variis. pitui-. qui enim vT g. pituitofi funt etiam cibos tofos. Titulus L XVIL Homos — 893 lfam ld tofos, puta pifces & fimiles magis amant. 2. Refp. Quia per frequentiorem & copiofam ta; UW Eft,confuetudo & educatio; Conítat enim eos;, lium ciborum fumptionem tollitur zítima- idea qui a puero crafílioribus cibis innutriti fünt; tio, quz de eorum bonitate ac dulcedine o« etiam in majori zt i prius concepta fuerat ; unde.fuüblata cauía dele&tari. ate eciagunum giþis ! talibus À etiam effectum , nempe appetitum, tolli ne- vül. Probl. 3. Cur ebri n i äon habent dif&retio»n;:m ceffe eit, at ciborum, ficut fobrii? Refp. Quia caro linguse que adwi[»"ïietaæmï & -faüicvlium fobogiri. : pin. eft valde fpongiofa, multumque de humidita- eft te capit, maxime inebriis, quorum lingua ex MEMBRüM Vl compotauone frequenti malignis humoribus At . De oculis, t di. repletur; linde organum gultus ingraffatur, | & confequenter propter indifpofitionem fa«- | IX. Conftat oculus tunicis &:5 humoribus. In enumerandis tunicis mire variant AA. quo- sl por ciborum potusque tam com;anlc -qon difícernitur. rum aliqui unam in duas fübdividentes quo- Ts Proll. 3. Cur impregnatz mulieres res in- rum aliqui unam in duas fübdividentes plue |de. fuaves maxime appetunt? Refp. Quia quales res affignanctalii pauciores.Prima, quz ad noe füunt humores in (tomacho talium mulierum,; ftrum propofitum facere poteft, eít /cerotis, quaï feu cornea, h. e. illa anterior oculi pars ab al- ]ta talium rerum nutrimenta appetunts Vitioía quippe qualitas cum menftruo fanguine ad os bedine circumícripta. Proxima huic eft uvea; TR ventriculi irrepit, cognatzque qualitatis ap- fic di&ta, quod uvz acinum detra&to flylo re- l pf petentiam excicat.Itaque (i atra bili infeftatur prefentet; eftque anteriori parte perforata; tl« os ventriculi, carbones, coctos lateres & id cujus colores tranfparentper corneam. 'Ter- m 1 genus cupit; fiacida pituita imbuitur, fapores tia ( omiffis fübdivifionibus ) eftretina, habens appetit acidos. Hinc pueri ex przdicto fan- retis fimilitudinem propter fila a nervo opti- bun co dedu&a. Mollis eft & alba; nec ambit to- guine coaliti etíam quandoque talia appetunt. (Qni« Probl. 4. Cur panis, cafeus & pleraque re- tum oculum; fed vitreum humorem ample- lifoy frigerata deterioris faporis funt, quando frigi- &ens verfus cryftallinum ex utroque latere | C0 da fant, quam quando calida. Refp. Quia re- re&a fefc protendit; deinde totum humorem liva igeratus füccus concreícit, &ieonfiftit, cepe- cryftallinum ambit, qui circulus Tunica arae [f : nea vocatur, quia fimilis aranearum tele. Hu- &us autem dilabisur ; Suavitas autem in ImQ« fücco maxime percipitur.: mores tres in oculo exiftunt: Anterior aqueus ; Probl. y. Cur dulcia minus fentiuntur cali- medius cryfiallinus ;; ultimus vitreus. dicitur. j da, quam frigida? Refp. Quia calor, qui ve- Humoris cryftallini figura eft quafi ovata, hxc ]s hementius fenfbile eít, euftandi a&ctum offu- enim omnino neceffaria erat ad fpecierum refractionem.Porro vifio probabiliter fit in re- v Ícat, & quia füccus dulcis calidus eít, ficque 068 perturbatur aliquaatulum dulcedinis fenfio, tina. Procedit enim hzc tunica ex meditullio sf cum adjuncto calore fovetur. neryi optici, & ex medulla cerebri pleniffi- Probl, $. Cur ficus, cum molles dulces- ma cavernulis ad fpiritus vitales devehendos, que fiunt, fapore füo dentes offendunt? Refp. & continendos; (icque pre aliis oeuli parti- &tl Quiagingivis füo lentore adhzrefcunt, denti- busa isdé pta eft ad 1llum vital'er-n.«a&üm ,rccïpi-c.:;nx- ; Imi busque in(inuate putredinem facile caufant Qum. 1| IQ calore infito, & praterea granorum duritie PROBLEMATA. | jde dentes fatigant. Prebl. 7. Curpotius fapit magis poft efum Cum plurima occurrant problemata de hoc non acerborum ciborum ? Relp. Quia contraria membro, ideo majoris claritatis gratia juxta il numerum eorum;, quz ad vifionem re l juxta fe pofita magis fe produnt; Et quem- quirun—; admoedum po& laborem quies gratior eft, ita tur, füb diverfis titulis proponentur. |fto- De ipfis oculis. & potus dulcior poft acerbum bolum. eln. Probl. 8. Cur inter fapores omnes dulcis P;*obl. I. Cur oculi.omnium ultimi in fcetu effe ac pinguis guítui noftro (cum non declinata a : I perficiuntur? Refp.Quia oculorum organum naturali habitu ) maximam adferunt volupta- initio prehumidum, frigidumque exiítit, nec tem? Refp. Quiaiflia moderatiffima calidita- nifi longo tempore concoquitur, coagmenta- te ortum habent, interque alios media quo- tur, ac fubfidit. Atque hunc naturg pro- dafnodo remperie exiftunt, ideoque corporis ceffüm videtur docuiffe ipfe naturze Author naturz familiariffimi (ünt, c;eteri vero fapores Deus, ut qui coeli lumina longe poft effor- non nifi depravato guftui cari effe folent. maverit, eademque fit ante ipfius mündi oc- ftle Probl. 9. Cur guftandi facultas quandoque cafüm extin&urus, ut volunt Conimbr. tr. d leditur, tangendi feufü in lingua haud eque probl. ad 5. Senfus, S. 1. n. 1. jam lzfo, cum tamen iisdem nervis uterque fenfus Probl, 2.Cur oculi fünt gemini in animalib?? qu utatur? Refp. Quiaadguítum exa&iori apus Refp.Conimb.l.c. duplicem effe caufam; 1.eft, tere eft judicio.Unde fitjut aqualicunque vel mini- ut uno amiffo, alter füperfitincolumis, &non ma caufa offendatur ; tangendi vero fenfus,ut tam facile animal inftrumentotam neceffario Ug qui craffiffim? eft, non f(emper a quocung; pati ex integro privetur.2 eft, quam Galenus|. 10. fte natus eft;yhincfitut gufto lzefo cactus fervetur. de ufü part. affert, ut, quia ea tantum vident; d. Probl. 10. Cur cibi maxime fapidi acgrati, quz ipfis per lineam re&am opponuntur, fa- fi (xpius fümantur, & cum magna fatietate,fa- cili circumaétu videre poffint omnia. u iod 'riaf" l ]s üidium tandem pariant,& infipidi videantur E autem de Cyclopibus unum tantum oc u ll!ll t H Uuuuu 3 IR )[biv 894 Biblictbece Manualis. Concionatorie o in fronte habentibus, aut /Ethiopibus ternos ciant, Alii tandem limis oculis fingula afpi» aut quaternos oculos in pe&tore geftantibus ciunt, quia vel (itus globorum oculi diffimie qü( £0 nonnulli fcribunt , merito fabolofum ajunt lis eft, vel certe punctum, in quod radii con- bus Conimbr.l fluunt, non eft idem.. .C. n. 9. & S. Auguft. l. 16. de C.ivi;. , C0 Dei c. 8. Probl. 9. Cur pueri in javentute tam ia« Probi, 3. Cur tanta diver fitas rouloru'u—x in gnos oculos habens , graciles vero in reliqua f animalibus reperitur;nam in quibusdam dete- vtate? R. Id propter maximam cerebri humie if &i funt, ut incancris; inaliis nunc clau(i, nunc ditatem;,cujus indicium ex eorum fomnolen- fir aperti utin hominibus ; in quibusdam duri, ut tía habemus, accidere; quz humiditas cum in tf in locuftis; in aliis molles, ut in plerisque; in prima ztate in ipfos etiam oculos copiofius derievetur,& poft ea paulatim deficiat;/hinc ab f quibusdam volubiles, ut in plurimis; in aliis intra orbes ifhoti, ut in pifcibus ? Refp. Varie- initio magni & turgentes apparent, & cum pOl ipfa humiditate fücceffive decre(cunt. cit tarem hanc procuratam effe ab ipfo Authore h naturz ad mundi pulchritudinem , uti Co- Prebl. 10. Cur omnium puerorum oculi ab nirabr. ]. c. n. 6. referupt;in qua pulchritudine infantia czfiufculi fant,&poft aliquod demum ]eo nihil fine cura & providentia actum eft ; Nam tempus colorem ftabilem & ultimatum forti- piícibus v.gArhoti oculi daptur, quia nonerat untur? R.Ariftot.l. r.deHift. aním.c.10.dicens: k K neceffe oculos moveri in eo elemento; ubi of- eos ab initio czfíios oculos propterea habere; fenfionibus minus erant obnoxii.Secus fen- quod color oculorum habeat fe, ficut fuminti fic 0 tiendum de homine, cujus oculi, quia variis color, qui fi multus Git; opacatur & nigrefcit, ex caufis offendi poterant, merito mobiles & quia tranfpici nequit; fi paucus, czfius appa- claufibiles efficiendi erant, ut fic commodius ret ; fi mediocris, medium quoque colorem €os defendere a rebus noxiis poffet. exhibet; cum ergo infantium oculi ob parvi- Mil liti fünt? Probl. 4. Cur oculi tam clati & po tatem parum contineant humoris ( vitrei & ga Refp. Quiates vifibiles reverberantur melius chryftallini, intellige, nam extrinfeco humore fe pre ceteris eetatibus abundant, ur füpra di- rE * " fuperremteríam & politam; Deinde quia ocu- . lus eft maxime humidus inter omnes partes Gum)merito czfius eis color elucet;qui tamen li corporis, & aquaticz nature, ergo, ficutaqua humore creícente paulatim mutatur. Cur aus Vi claraadmodü eft, & quafi polita, ita & oculus.; tem inaliis animalibus non contingat, ratio- de Probl. $. Cur album oculi in fanguine prz- nem effe ait Ariftot. quod eorum oculi in füo. D ditis pingue adeo & craffum eft; Relp. Ariftot, genere unicolores (int,v.g. boum atri, ovium et inl.de fenfu & fenfbili. c. r.id propterea fa- aquini, aliorum rufi, aut caprini, aut flavidi, p &um effe, ut fervari inconcretile poffit;: quz aut cxfíii, unde non diffident a feipfis, fed n2 ip(a etiam eauía eft, ut oculus ex omnibus quem colorem in ortu acceperunt femper re« te membris minime frigeat, uc alibi diximus : nent fecus in hominibus accedit, horum enim & nam lentor. ille prohibet acceffum frigoris, oculi uti verficulores fünt, ita decurfu[zta D i v H o exanguia vero animalia duriorem habent in quoque colorem mutant. ü 6culis pellem, qua fe ab injuriis tueantur, Probl. 11. Cur oculi dicuntu ranimi indices, fi Probl. €. Uinde tanta mobilitas oculorum itaut in eisanimusinhabitare dicatur? R. Quia g provenit, cum tamen eorum temperamentum illi pre omnibus membris immutantur juxta li agueum & irigidum fit, ut Ariftoteles docet, internoslanimi affectus, ut patet inbiracundia, [ & merito cum coaleícant ex membranis ad- & aliis ejusmodi paffionibus; & quia illi funt ipe; humoribus, qux omnia frigida fant. Refp. fere primarium organum;quo anima utitur ad p üt Eam mobilitarem a copia fpirituum a cerebro eas res,quas fibi convenientes aut neceflarias adoculos defluentium, cum multitudine mu- judicaverit, indagandas & comparandas. D fculorum, qui eis ad m " otum deferviunt, pro- Hinc etiam apud medicos primum ferelocum ln venire. habentoculi ad morbos indagandos, eo quod W Probl. 7. Cüar oc ulus finifter non eft pErinQ Ícilicer. cum fint prztumidi & mundi, facile de infirmior dextro, quemadmodum dexter recipiant impre(liohem, eamque exhibeant, X es aut manus fortior eft finiftro?Refp.Catera . Probl. 12. Cur felium & plurium aliorum a- k membra dextra fere fortiora effe, tum quod nimantium oculi in tenebris maxime fulgent & radiant? R. Quia animalia talialucem inna- d fnajor in iis calor reperiatur: tum quod iis- & dem ab initio nativitatis magis utamur quam tam obtinent, ideo datam a natura, ut illius aliis, quarum ratio neutra in oculis habetur; auxilio prazedam no&urno tempore cernere Q C ut confideranti patebit. poffent 5 cum autem lux hzc exigua admo- Probl. 8. Cur utrumque oculum fimul ad dum fit hipe ad diurno lumine tota ob(cura- K dextram & (iniftram partem convertere pof- tur & abícunditur ; no&tu veró, cum lumen * fümus, non autem feorfum unum ad dextram, majus abfit, aerem proximum &circumfufum H h alterum ad (iniftram;Refp. quia uterque habet leviter fubluítrant, non quidem tam copiofe, &qualem difpofitionem. — Unde (i unus dex- ut alia etiam poffint videre, fed ut fe a tene- trofum movetur, & alter eodem moveatur bris vindicent, Y Quz ipía etiam ratio eít, neceffe eft. Atque hinc videlicet fit, ut (i oculi quod corpora aliqua interdiu colorata, noctu f « «qualiter difpofiti non fint, diverfitas afpectu- vero lucida appareant, quia (cil. eorum lux um oriatur.Hinc torvum atq; feverum habent non fufficiens eft ad prodendos noc&tu colo- M fi a(peCtum , qui oculos profunde jacentes ha- res, interdiu autem riec feipfam p rodit, utp*,q-ä bent Aliis vero, ut ftrabonibus, res geminata te vehementiori lumine illuftrata. videtur, eo quod oculus illis non in medio fit, Probl. 13. Curfolus fere homo limis oculis tà fed ita , ut radii vifuales diverfos angulos fa- effe deprehenditur? Refp. Quia homo pro füà Q r- moie M. Titulus LXP 11.- Homo. 89$ hie Is mole propinquos valde ocülos habet, magis- Proll. 19. Cat, qui diu in tenebris verfati "n que patet variis incommodis , unde citius in funt, (i repente maximo fplendori occurrant, €o limitas apparet, quam in aliis animanti- Obccecantur? Refp. Varias hujus experientiz [[ia bus; in his enim etiam rep eri Y rationesreddi, 1. Quod juxta unanimem cons Conimbr. l.c. n.20. teftantur. ri limitat?cm Qu fenfüm fapientum natura fübitas mutationes llni. Probl. 14. Cur fümus, acetum, cepa, & fi- E patiatur. 3. Quod vifibilis fpiritus in talibus fnilia oculos maxime infeftant ? Refp. Quia valde modicus eít, unde gaudens fuo fimili, min infirmiffimi funt, uti patet ex organi con- (ius dum limini fe conjungere parat,, diffolvitur. ftru&tione & ftudio naturz in hac parte pro- 3. Quia ejusmodi homines propter luminis C2b tegenda, & quia przterea laxiores fünt, & defiderium,quo diu caruerunt,confpectum re- m meatibus referti. Unde quod in cateris cor- rum vifibilium & luminis diu profequuntur; poris partibus propter earum denfitatem de- unde fit, u t t virtus proftrata ampliqs debilite- iab cidit, hoc in oculis ob eorum tenuitatem & tur. ' üm laxitatem ingreditur. . Proll. 2c. Cur uno oculo melius cernimus li« Probl. 15. Cur aliqua animalia, ut canes, quam duobus? Refíp. Rationem effe, quia, ZINM leones, vulpes, lupi &c. foetus ccecos edunt? quando duobus oculis cernimus, duos motus tte Refp. Atiítot. l. ». de gen. enim. c. 4. id pro- elicimus, atque adeo vis & fpiritus vitales in il pterea fieri,quod in iis paulatim orgánum per- utrumque oculum diípeníata & divifa debi- C ficiatur, reddaturque idoneum ad videndum, lior efts fi vero uno tantum videmus, tum eo quod non fint adhuc perfectz maturitatis, unicus tantum motus eft , unde tota virtus J ( m & in iis non operetur fluxus nutrimenti. in oculum iftum derivata majoreim in vifione " .. Probl.16. Proteftne oculus femel amiffus na- elicienda conatum adhibere poteft. Forte i& turaliter reftitui? Refp. Conimb. quidem ne- etiam caufa hzc reddi poteft, quia fic vifus gativam partem tenere, eo quod cxcitas cen- I0re minus di(trahitur, quam ob cauíam fagittarii dj Íeatur communiter inter eas privationes effe, plerumque oculum claudunt finitrum. a quibus ad habitum regreffus non detur ; af- nen Probl. 21. Cur homines irati oculos acqui- PO firmativam tamen partem fatis probabilem runt rubros, pudefa&ti vero homines acqui- videri, tum ob authoritatem Ariítot. qui l. 6. LQe runt aures rubras? Refp. Prioris partis ratio- | (00 de Hift. anim. c.5. teftatur, pullorum hirundi- nem effe, quia cum irati vindictam fpirent nis adhuc recentium oculos , fi quis ftimulo lum communiter, ideo in iilam maxime partem ca» €os vexarit,refanefcere,& cernendi vim poftea lor prorumpit,que magis fen(bilis eft, & motu jid), plane recipere, quod idem etiam Plinius 1. 1 t. facilior, quzque magis violata eft per ipfam f:d [7] nat. Hi(l. c. 37. de ferpentibus & hirundinibns caufam irz, atque hac pars funt oculi. Ratio teftztur,etiamfi omnino finteruti, Pari modo eft2. partis,quia pudor maxime folet in oculis [ x etiam de Tulio, quierat nothus Herculis primi effe (nam quos pudet,refpicere verentur alios, Ducis Ferrarienfis, Authores teftantur, quod, tanquam teftes füi pudoris : hinc etiam ab aliis cum ejus frater Hyppolitus Cardinalis Eften- refpici nollent, atqug ideo pueri & puellz d) fis oculos illi in venatione erui curaffet, (eo và manibus vultum tegunt in pudore) cu:n ergo quod juvenculam amaret, & ab ea viciífim pudor fit timoris quoddam genus, ideo, ficut IX(3 fumme ob oculorum venuftatem amaretur) díay omnis timor frigus inducit, atque adeo etiam julius oculos ad nafüm pendulos manu pro- hic calorem fugat, qui cum in anterioribus ünt pria tam dextere in locum füum repofuerit, p partibus locum habere non poffit in capite, ut in altero vifum receperit. Et fane quidni ad poíteriores confugit, inter quas cutn aures fs Angelus aliquis eos ficut corpora ex aere for- maxime fenf(ibiles fint, & promineant, hinc iaso mare poffit? Quod autem de fa&to non fiat, fit, ut in auribus maxime calor & fanguis ytmi in voluntatem Dei; nolentis cum iis ad talem tanquam vehiculum caloris cernatur. )d reparationem concurrere , refündendum eft. Probl. 32. Cur exercitatio corporis ocu«- cile Probi. 17. Cur, ubi exiguum animal in ocü- lorum acumini nocet? Refp. Rationem effe; it, los involat, ftatim altero claufo oculo extru- quod exercitatio fanguinem efficiat ficciorem, D ditur? Refp. Quia videndi fpiritus per oc- uti reliquum corpus, ficcitas autem cum to- iU clufum oculum exire non poteft, fed colle- tam cutim induret, maxime eam, qua pupilla nà G&us in fefe, magnaque in apertum oculum tegitur,utpote tenuiorem czteris ; atque hzc jios copia contendens , implet ipfum , & tumefa- ratio eít, cur fenes obtufius vident, quia vide- &t cit, & quafi extrinfecus promit, atque ità licet eorum oculi tunica dura, fimulque rugo- Qe pellitur, excruditurque infedtum. fa, teguntur, atque adeo potentiaà vifiva co- [ Probl. 18. Cur, qui malum aliquod ope- peritur, & in profundo delitefcens minusa & ptà Ya rantur, oculis & vultu illud d ichultet diffi- eft ad vifionem inteníam eliciendam. gm lant, juxta illad Poetz: Probl. 43. Cur oculus viridia objecta afpi- ; CE1 LJ 17 " Heu quam difficile eít men non prodicre ciens recreatur & melior evadit. non i:em, fi vultu. Refp.Id tum propterea fieri, quod, ut ne alia objecta intueatur? Refpirationem effe, th füpra dixi, oculi fint nuncius cordis, ficut quia color albus & niger,utpote extremi colo- animz& fpeculum,,in quo omnia refulgent, & & res,vehemens nimis objectum fünt pro oculis, lr emicant: tum vero eciam ideo, quod oculi dum alter quidem, fcilicet niger, nimis fatigat fint corporis particula infirmiffima, & laxior, oculum alter vero albus,propter humiditatem h meatibusque referta. Unde fit, ut omnis al- nimis diftrahit, medius ergo. qualis eft viridis " ratio, quz ex corde initium füm p pferit, ad color, convenientiffimus eft oculis, perinde ls eculos illico proficifcatur. E N ut exercitatio mediocris maxime falutaris eft n corpgs wlf 896 Iïz'(zliotbecæ Manualis Concionatorie — 0i tenuis effe d&bef, ut incidenteä rerum imagíe corpori , non autem ea, qua s;'chemens.ni; fpi sium aut remiffa eft. nes facile recipiat, & ha commode translu- cere poffint. Atque hzc ipía etiam caufa eft; D . Proll. 24. Cur ex omnibus membris folus «il ao oculus non frigeat,cum tamen omnium mem- -cur nimia exercitatio corporis. oculorum no« brorum in&ürmiffimus fit? Refp. Hoc fieri, ceat acumini, quia fcilicet fanguinem reddit "m [ quia oculus pre alteris partibus opt imus eft, ficciorem; ficcitas autem corpus induxat. jmi Proli. 6. Cur, volentes aliquid longe remos necquicquam carnis in fe continet. Id quod PU autem tale eít, fecurum a frigore manet. Un- tum videre, manum füpra oculum tenemus? gues minus Refp. Quia fic motus radiorum non interpel- n de experientia docet, hominces pin ten vexaria frigore , quam macros ; forte etiam latur, fed eminus dire&i fenforium integri "fübeunt. l ceeecd — d hxc reddi ratio poteít , quia oculi per conti- Piel nuam operationem pleni femper fint fpiriti- Proll.7.Cur qui in profunda fovea aut puteo ftant, ftellas de die confpicere poffint? Refp. i As bus, qui cum funt calidiffimi, frigus ab ocu- RR IN PNS — lo longiffime arcent. Quia illuc lux folis non pervenit tam copiofa, quz extra foveam abfümebat ftellarum lucem, Probl.25. Cur moriens oculos furfum vertit, dormiens autem deorfum? Refp.Rationem impediebatque, quo minus videri poffit. es ad cor, Proll. $. Quare homines lufci , & unoculi primz partis effe;quia fpiritus animal tanquam ad propriam fedem in illo periculo funt bona fagitarii? Refp. Quia omnis virtus SENSORERTINCENN unita fortior eft difperfa. Unde fi quis uno confugiunt,eo autem reperto minus firmo, ef. fugium quzrentes fupra petunt, €o quod oculo objectum intueatur, vifus roboratur, hRo EEE ut melius cernere obje&tum poffit, quam ob Es ignez fint naturz, cum ergo oculi talibus fpi- S E ritibus pleni fint (ob neceífitatem ad opera- caufam etiam fagittarii boni, aut qui per tu- ti .bum obje&a remota confpiciunt , alterum tiones) ideo ibi maxime convolvuntur tales oculum claudunt. fpiritus,&ad fuperna convelluntur. Ratiofe- er Proli. 9. Cur, cum lufci & fenes parum vi- cunda partis eít, quia in fomno fpiritus omnes qui ad cor properant, unde ex defe&tu fpirituum deant, illi objedtum vifibile propius admo- [5 vent, hi removent aliquantulum? Refp. Cum J oculi aperti manere non poffunt, fed fponte concidunt. Forte ratio utriusque partis etiam Galeno, quia fenes utpote modico interno lu- bil mine przditi plus opus habent externo lumi- hzc effe poteft, quod in agone oculi commu- |ur niter operti teneantur a moribundis , unde ne; hinc removent obje&tum, ut magis illa- iM oft mortem ex defe&tu potentiz locomotivz minetur. Luíci vero quia albis przditi funt p claudi non poffint; in fomno vero clauduntur, oculi, interno lumine abundant, hinc ne ex- da terni luminis copia vifüi officiatobjectum vi- quia tunc operatio ipforum ceffat, & ut ab pln omni, quod ipfis nocere poteft protegantur. fibile nonnihil a lumine avocant. Arifítoles Q - aliam adhuc hujus experientie rationem a(- Qu De a&u Jifinis. fignat, fcilicet (enes, quia videre non poffunt QU ^ Probl. 1. Cur; qui oculos glaucos habent, ob imbecillitatem , ubi radii minus coeunt, & de die male vident, noctu vero bene? Refp. rem videndam illuc abducunt, ubi radii mae xime congregantur, quod fit in remotiori fpa- Quia claucedo per fe lucida eft, & quia fpi- tio. Lufci vero cum ifthic difcernere non va- ritus vifibiles de die debilitantur, de nocte 4| vero confortantur. leant cava ab eminentibus, hinc rem viden- " Probl. 3. Cur aliqui habentes claros oculos dam oculo propinquius admovent nihil vident? Refp. Id proter applicationem Probl. 10. Cur nonnulli in tenebris exper- de & deftru&tionem nervorum opticorum eve- recti a (omno non aliter, quam in media luce « nire, nam his deftru&tis virtus vifiva ad ocu- intuentur, quod Tiberio accidiffe Suetonius Hs lum a cerebro deferri non poteft.. Tranquillus in ejus vita c. 48. & Plinius l. 11. W .. Proll. 3. Cur qui oculos emiffitios & pro- c.37. memorat? Refp. Cum Conimbr. n. 3 1. ä 1 minentes habent, obtufe vident; qui cavos Id forte contingere, quia fpiritus animales e p! us cerebro ad oculos defluentes lucidi fünt; fie- & profundos, acute? Refp. Quia priorib fpecies ab obje&tis emiffz, minus uniuntur, & ri poteft, ut in quibusdam hominibus ex oc- t culta proprietate tantum lucis obtineant, ut ; ipfi etiam fpiritus magis efluunt ; pofterio- confeftim ex oculis emiffi totum cubiculum hi ribus vero fpeciales magis coeunt, & fpiritus [U: illuftrare valeant, acervata nimirum eorum conglobati & co&i diutius fervantur, vifio- üt nemque intenfius admini(trant, Quod fimili- copia, dum oculi clau(i füere, eademque, cum H ter evenit iis, qui, ut aciem intendant , ocu- primum aperiuntur, erumpente. « los aliquantulum clauduat. Probl. v1. Cur obtufe videntes parvas, mi- W Proll. s. Cur homines altos oculos, & non nutasque literas fcribere confueverunt? Refp. i rofündos habentes , male & indeterminate . Quia proxime pofita materia eft, cum ergo fr tales oculis proxime admotis fcribere foleant, vident? Refp. Quia radii, qui tranfeunt ad u vifutn, difperguntur ad latus, & non directe merito minutiores eriam litere majores ipfis E videntur. Alia cauía eft, quia etiam contrae procedunt ad rem vifam, atque adeo vifum p non modice debilitant. &is palpebris fcribunt; fic enim afpe&tus in Probi.y. Cur fenes tam obtufe vident ? Refp. univerfum depromptu sacutius videt, & quod P g Td fieri, tum obinopiam fpirituum, quia calore angulus illis parvus admodum a radiis confi- E ciatur. 0 perztatem deficiente in dies minuuntur ; tum d quia iri eis oculorum cutis & membranula con» Probl. 12. Cur, fi quis noCturno fempet pro- videt, u Frahïcur , qu& tamen ad intuendum lzvis & nus amþulet,oculogque aperia,t',;ongius quam * B Titulas ,L'XVI-I-. Fa 897 lt« quam fi ere&tus maneat? Refp. Quia per- Proll, 3. Cur in fpeculis rätu-ndxis', hon Ü Ípicuum terminatum , etífi minus luminis lO autem in planis, res, minores apparent; quam capiat, dintius tamen illud retinet, ficque fint? Relp. Quia a majori füperficie fit re- (it vifüi magis ad videndum conducit. - Dein- exio in planis, fiquidem radii a. convexis de quia lumen, quod ex ftellis in aere reflexi magis disgregantur, quam a planis e diffüfum. eft, refledtitur a terra reflexione ob declinationem circuli, a quo reflexio i? imbecilli , & fic, diftantiam aeris terram eft. Ut igitur radii ad vifüm concurrant, [ ambientis illuftrat. 'andem 'etiam caufa oportet a breviori fuperficie fieri reflexio- gti in vapores conjici poteít, qui aerem ob- nem, & ex confequenti rem minorem ap- tenebrantes , non prope terram , fed in parere, faltem ut plurimum,; W0 aere remotiori verfantur , quod fit , ut in | '-nam qqgn- aere plus vifam i doque aliter eveni;. :fp. fà, Tram. mPed.ia'n't,. qv.lam p,lc'r-*;er- Prob. 4. Cur ea , qux p&r reüvex'ionehi T ? fpecierum in fpeculis videmus , multo de- "ül bilius apparent, quam qus dire&to intuitu Ug cernimus ? Refp. Quia fpecies rcflexz de- ! De objeäiþ' remofo vifionis , u z'j)/z'-s. biliores fant , & tenuiter movent, atque i rebus "ifis. - AQuec Wt, ] adeo minus exacte reprzefentantur. M n i a a a a caufa etiam , 'ut quis facile 0b füz forme in " Proli, 1. Car obje&tum quandoque mui- fpecqlo oblivifca;ur. C tiplex apparet? Refp. Variis id ex ratio- nibus contingere. 1, Propter fitum ocu- 'P'robl. $. Cur navigantibus terrä .« reä Vl lerum ; fic apparet lucerna duplex, cum alic, que quiefcunt , moveri videntur? 10* quis alterum ,oculum attollit, -depreffo al- Refp. Quia.vifionis fenforium , mota na- um tero; aut cuin ex copiofo vino laxatus nere vi, necelfe eft per accidens moveri... Quo l. vus opticus non fuftinet pupillarum zqua- bilitatem. fit, ut fenfibilium fimilitudines recipiantur nl« 2. Ob fitum. vifillis, ut, cum CUurmn motu. E lu pr& motus celeritate videtur objectum oc- ünt «upare fimul fpatium aliquod multo ma- jüus, quam revera occupet, qui eft mo- Probl. 6. Cur trïangula procul ccrnenth 9* u dus quidam obiecti continuo tra&u multi- bus rotunda videntur? Refp. Quia, cum plicati. Sic baculus cito circumactus vi- afpeCtus procul angulos videre nequeat, & "] f detur cireulus propter radios vifuales, ut, fatis difcernere, hoc ipfo, ob celerem «eo- cum ob rcfradionem imagium, quz fit in rum motum rotundos putat; Quemadmo-e W It quibusdam perfpiciliis habentibus varias dum & remi ob fimilem eaufam fra&i in eminentias, apparent res multiplicatz in aquis apparent, [fde variis fitibus pro numero imaginum , quz pe Và per. refra&ionem multipl?canggr. " Proll. 3. Cur dbie&um fifnþlex non vi- Dg objeto vifionie pïoxinio , f : "u detur duplum , cum. geminam fpeciem ad colore. X oculos mittat ? Pro refp. nota r. Vi(io- Is nem fieri per pyramidem , cujus bafis eft lL in re vifa, angulus in, centro oculi. Not. Probl. 1. Cur oleum & cera calor&, folis candefunt , caro vero nigrefcit ? Refpa P 2. intra illas lineas, quz efficiunt vifualem J $t pyramidem , effe aliam ab oculo ad obje- Quia nigredo naícitur ex humoris terreni 1. mixtione , unde quia humorem hunc ex I^g &um vifibile re&ta tendentem , quz dici- Qe tur axis vifionis. His not. Refp. cum Co- oleo & cera fol extrahit, alba fieri neceffe eft: In carne vero cum humorem non ex« üt nimbr. l. c. n. 33. licet imagines vifuales trahat, hinc calo um per duplicem pyramidem terminentur ad t re .fuo' cam adq:it. » & ni« * jl utrumque oculum objectum tamen gemi- gram e&ïcit. j num non apparere, eo quod recte linezx oculorum tendant ad obje&um íecundum 'Probl. 2. Cur fpirätio commoda colorem idem puncum, a quo in utrumque ocu- file preílat amoeniorem ? Refp. Qnuia pallor x(þ. lum fpecies dividi incipiunt, ita ut, licet putredo quedam corporis eft; cum itaque fint duó oculorum axes, uterque termine. o humor füummura obtinens corpus calidus If tur ad idem punQum rei vifibilis: Cum eft, pallere incipit, nifi autem axes disjunguntur, vel oculi com- per aerem difH;-*- püs tur, & rcfrigeretur, Tae preíflione aliamve ob caufam fiunt axes non uniformes , uti accidit, cum quis di- It )d gito unius oculi pupillam elevat, tum enim Probl. 3.. Cur, qui mediocriter fudarune obje&um duplex apparet, quod contin- ab exercidio, cealore amoeno apparent $ jf git, quotiescunque perverfus oculorum fi- Athlethz vero pallidii efficiuntur? — Refp. ius eit, Quia labor mediocris colorem leviter pro- tü vocat, & ad fumma invitat; mimius vero d curma am E Pf/ Lobn. Bibl. Man. flbm j^ Xx;xx 398 Jblotbeee Manuolis Concionatoriee » cum fudore & fpiritus extrudit ,. eo quod fanguine erubefcunt, & recedente expalles D corpus inter laborandum rareícat atque la- Ícunt. Rubrum vero colorem repraíentare Q YO Xetur; cum igitur calor per fumma corpo- non poffunt, quia polypus nullo, chamz- ris refidet, color inde permde oritur; ac pu. leon vero tam exiguo fanguine przditus eft, M il defadtis aut calefadis ; ubi vero inde eva- ut tralucere non poffit. bu nuit, pallor continuo füccedit. L gli MEMBRUM, VIII p Proli. 4. Cur qui ambulant fub fole, mi«- taf jis nus denigrantur, quam qui fedent? | Refp. De aurzbus. [ Quia ii, qui;in motu fünt, aerem agitant, Habet auris duas partes, unam exterio- It itaque ab illo quafi ventilantur, & a nimio rem cartllagmeam, alteram interiorem, nem- bu eítu proteguntur ; cum vero fedent , vim ld pe flexum tortuofüm ad interiora capitis in« folis acriorem experiuntur, eo quod tum aer ftar labyrinthi feu cochlez. In medio au- ii immotus fit. & ab ris foramen exiflit, cui ex parte interiori 4 membrana obtenditut, diciturque tympanum p Probl. . Cur. fol hominem , non autem auditus, & paulatim definit in nervos ad ce- s vas fiGile , nigrum efficit? Refp. Quia fo- brum usque protenfos: fulcitur hxc mem- fh lis calor lenis & mollis eftj & prz fua te- brana tribus officulis. Intra cavitatem hu« z nultïte cutem ipfam leviter per fümmum jus continetur aer congenitus & immobi- e Porro auditio adurit. Unde quia carnem non attmglt, do» lis, qui eft humor fübtilis. lorem infligere non poteft ; quia vero urit, fit & recipitur ih membrana aeri fübtenía, bi nigrorem cuti aduítz effert, quod cum non ficut de Retina refpe&tu homoris cryfiallini poiI' t facere in vafe vidtili, utpote duro ni- philofophati fumüs; habet enim hec inftru- ? menta fenfatronum aer vero innatus nec f mis, hinc neque denigrare poteft animatus effe vrdetur, hec fuichentem COll» Iu . ori fi üenuam habet. - Proli.6. Cur hommes, cum fenefcunt, ni- eu D griores efficiuntur ? Relp. Quia res omnes, eum putrefcunt , nigriores efficiuntur , ob d PROBLEMATA. X temperamenti corruptionem ; Idem ergo fit & fene&tuti, utpote quz eft putredo quz- . Etiam de his plura occurrunt problema- dam. Deinde cum fanguis ficceícens nigrior tà; quarc Iub dxverüs Txtuhs proponentur. g reddi foleat, merito a fanguine fuo nigriore lg ( fenes etiam nlgrefcere mcxpmnt. De dbfó organo auditus , /e'm (llie. p p « vibus. Proll.7. Cur pl&ores ; & fimiles opifices, Q qui hordeum tra&ant, palhdl& debiles; qui Probl I. Unde fit, ut aviculz & pifces au« [ s vero triticum, corpore & colore bono fünt B res nullas habeant, cum tamen geminus fi- V prediti. Refp. Quia facilius triticum conco- nis, ob quem aures datz fuünt animantibus r qui poteft, quam Ihbrdeum, & ideo etiam de- (fcilicet üt per eas fonus perciperetur, & ü ( libamenta inde manantia faciliora effe, ne- caput a cholerica füperfluitate purgaretur, l eeffe eft, ficut per nares a phleghmatica fuperfluitate D. purgatur) eque in illis, ac in aliis animane la Probl.8. Cur polypus & chamzleon ad tibus , repcriatur ? Refp. Id ideo fa&um, E Ti variorum corporum atta&um colores mu- quia natura dat unicuique, quod ipíi con- tant? Refp. Fr. Aquilonius l. 1. opt. propof. gruum eít; fed fi dediffet avibus & piíci- Ü bus aures, ille quidem in volatu, hi au- ( 41. hanc colorum mutationem pluribus hu- moribus diverfi coloris, chamzleonti a na- tem lD natatione 5 lmpedlrentur, Cr20 IG« d tura inditis, adícribi, qui humores pro va- &ius illas negavit, & (olum parvas forulas & poros, per quos audiunt, communicae Q ria imaginatione (üb extimam cutim (qua W vit, ut Ariftoteles teítatur. pelucida eft inftar laming carnez, & tenuif- j fima) advocantur, perque eam tralucent, eo J &l fere modo , quo homines affluente ad genas Ó Probi. : €0 Titulus LXVI. Hmiaq ' $99 3"6: de — Proli. . Cur vefpertiliones aures habent, vero major eft animi remiífio ; fecuritas$que cum tamen inter aves computentur? Refp. caftigationis. "m Quia habent naturam avicularum quidem in . Probl. 9. Cur , qui a nativitate fürdi funt; dl, volatu, fed tamen etiam ad naturam quadru- iidem etiam muti plerumque vivunt? Refp, pedum accedunt, cum perinde ut alii mures Id propterea fieri, quia qu& nunquam audie- pilofi (int, unde natura fagax perinde ut muri- runt, hec effari nequeunt. Medici vero díis E bus aliis auriculas eis difpofuit. cunt; unum par nervorum effe, cujus altera Probj, 3. Qu cauía eít, quo d hbmiddrh pars ad linguam , altera ad aures porrigatur, aliqui tam longas aures habeant, nam, ut unde communem utrique affe&tionem acci« Plinius l. 4. c. 13. refert,populi Fanefii aüres dere neceffe eíft. tam grandes habent;ut corpora fua ceteroqui Probl. 10. Cur; quiex morbo fürdefcunt, iisdem teganr, & flrativice, cum dormiunt, muti non fiunt ut docent medici? Refp. Quia IF« utantur? Refp. Id tum ia fingularem natu- in talicafu altera duntaxat pars, quz Ícilicet em. re providentiam & fapientiam , quz in re- audidendiofficio eft delegata, vires fuas amif. $ in- bus creatís varietatem amat, refuadi debe- fit; quam ob caufam medici etíam, mutos non res tum in humoris melancholici, alterius- fieri furdos, affirmant, quia mutitas folius dllu que materiz , ex qua aures confici J folent , nervi linguz accommodati lefio eft. tori abundantiam. & Probl. 11. Cur folus homo aures immobi« at Probl. 4. Cur ex fenfibus auditus maxime les habet ? Refp. Quia homo habet mufculum poft naturz ortum ledicur; conítat enim ex«- quendam circa mandibulam, qui prohibet 1 (Q& perientia, pueros alapa inflidta fepe furda- motum in auribus , quo extenío aures etiam IC[lle ftros fieri ? Refp. Cur Ariftrot. S. 11. probl. ipfi homines movere poffunt, uti etiam in lt« 1. caufam effe, quod objectum & potentia quibusdam hominibus videre eít; quo mu« eandem fere conditionem fubeunt; Quare Ículo quia animalia carent , hoc ipío aures hm ditio €um fonus evanidus fit, ipía quoque audien- movere poffunt, Conimbr. tamen rectius di facultas organum facile diffolubile nacta fere dicunt, hominet aures immobiles habe« ttfay eft, nimirum fübftantiam ita tenuem, diffipa- te, quia carent mufculo, quo mediante bruta Ylini bilemque, ut vere aere infitus apelletur. aures füas movere poffunr. E fu. Probi. y. Cur furdi ab ortu vocem per na- res reddere folent? Refp. Id fieri, quia qui JDe objetlo primo auditus, x/[eu' jöno iC fürdus eft, etiam mutus eft a natura, aut pa- Probl. 1. Cur foni? alii graves;alii acuti fünt d rum abeft a muto., Hinc quia compreílo e Refp. cum Ariflot. id varia exratione contin« ore, ad nares fpiritum impellit. Deinde vero gere. 1. Quia aer agitatus exiguus eft, acque etiam violentius fpirant naribus, quo fit, ut adeo celerius movetur, unde foni acumen nares làxiores fiant, exitumque proclivem pvovenit. B. Quia visillum impellens debilis dent voci. eft, exiguamque proinde aeris partem ciet,ut Probl. 6. Cur aures rubicundz fiun t, quan- accidit egrotis, (enibus, aute longinquo cla- do erubefcimus? Refp. Quiaad eas maxime mantibus. 3. Quia inftrumenta fonantia pa- v[f1de partes natave velamen in pudore accurrit, rum aeris compledtuntur, ut pueris aliisque gl, quz maxime nudz far, quales fünt auricu- novellis animantibus ufu venit, foeminis, fpae lg extrem, utpote exangues; ut autem ac«- donibus, flentibus ac iis, qui fimulatam emit- currati faci' e fanguis proptera fit, quod per tunt voculam, ac denique metuentibus; In udorem calor excitetur, facile que refblvgt, his quippe omnibus firictiora fonandi organa ac liquefaciat fanguinem. inveniuntur, ficuti in (iftulis & Proi.7. Cur orinantium aures facilius , lioribus. f cholrdlis glïacli.-. quam aliorum, rümpuntur? Refp. Quia a re- Probl. 3. Cur (onus ad qusedam corpora al- at tento fpiritu nimium inflantur. Unde aqua lifus geminatur, ad alia vere non geminatur, J f irrumpens, utpote duriuícula, tympanum fed obtunditur potius? Reíp. Rationem effe, ibus rumpit, organumque deftcuit; hinc urinan- quia quedam corpora dura, levia ac bene tes prías oleum inítliliant auribus, ut aqua compacta aerem ad fe appulfüm minime di- .,& (übiatrans oleo adhzreat, aut certe itinere fpertiunt, fed integrum reddunt, unde fit Ec- j 1lly Jubrico per ocleum reddiro, ipfa per fe facilius cho; alia vero hiatibus plena, mollia, afpera, cgrediaïur. Oleum vero & aer non facile humida & inzqualis, allifum aerem frangunt (ae ledunt aures, quia funt ambo corpora aerea, potius , ac difpefcunt, quam fartum tedtum- nane que reddunt. Hinc domus recenter illitz for- ac moderate:frigida , atque adeo ejusdem lii naturge cum auribus. nices, dolia,lagenz ; fluminum quiefcentium Proil. 8. Caraudiendom agis, quam iegen- ripej ob aquarum lzvorem, earumque zs Of do,recreamür ; ita enim fieri, experientia do- maxime refonant, minus vero orcheftra fpar« JiCIs cet, qua babemus, éasdem res multo majori fo junco, aula tapetibus veítita, nemora, arte- r d cum voluptate a nobis in theatris vel cathe- ria vocalis humore , auc etiam nimio calore fen dris audiri, quam ex librislegi? Refp. varias exafperata, qualem habent , qui febri eftua- ul ab cauíàs id contingere. 1. Quia vox eft ora- runt. Sicut ergo lux fpeciesque vilibilis ad tor vivius, le&tio vero mutus. 2. Quia narra- corpus terfum impadia, fi angulum faciat re« od tio eft ob focietatem, naturz valde amicam, flexa, ficut fecerat directa, (imilis fere utrobi- jucundior, quam íolitaria lectio. 3. Qnia in que eft, ita & aer refonus fimilis priori effici« auditione ob pudorem & reverentiam nare tur, fi corpora pulfet, in quibus non frangae rantis magis applicamus auditum, in lectione ro fere impetu regrediatur. - tur, fedinteg R. P. Lobn. i. Manu, Timn. 1. K XXXXX2 .Pro,lrl; T M À À M ÁÀ—Á—À""— À À MM ÁÁ À $À €€ —— 900 . Jbliotbeee Manualis: Concionaterice : fot Proll; 3. Cut. quiintra domum funt magis - De Oljeéto fecundo Aulitus , fén Voct,- & audiunt fonum extrinfecus excitatum , qui Probl. 1, Cur homini ferius vox perfici.. ql vero foris fünt, minus percipiunt fonum in- tür, quam czteris animantibus? Refp. Quía há tra domum 5 Refp. Quia in priori cafu aer cztera animalia aut nüllas,-aut paucas literas & domum ingrédiens cogitur, unde melius au- diftiaguuntin voce; Homo vero vel maxime ; ü diri poteft, in pofteriori vero eafa egrediens unde ficut omne fere difficile longiori eget t in laxiora fpatia evanefcit, & diíTipatur. tempore, ita & vox hominis. Probl. 4.Cur fonus de noCte auditur facilius, Probl. 2. Cur voces elonginquo accutiores li quam de die ? Refp. Varias a variis vationes füunt, quame propinquo? Kefp. Curm Ariftot. hujus experientiz dari; optime Ariftot. ait, & hocavelocitate motüs, quo vox ad aures qU ni caü(am effe, quod interdiu animz applicatio . fertur, provenire; licet enim tela, fi projician- & ad videnda & intelligenda, quz cupimus, mi- tur, tanto tardius moveantbür, quantolongius ei nuat attentionem audiendi, noCtu verolibera diftanta principio,hoc tamem in voce dici non ab intuendi concuríü fonos melius percipiat. poteft, quia aer qualitate aeris afíeCtus vici- po ( N Ob quam caufam etiam dolores noctu gra- num aeremalterat, & hic iterum proximum e viores fentiuntur, quod eo tempore animaa afficit, donet continuatione quadam ad au- e fenfibus aliis minime occu pg'ta ad tAa&us" mue rem perventum fuerit ; quemadmodum ex nia fefe applicet. 5 circulis, qui enafcuntur ex lapillis aquz ine n Lt Probl. s. Cur , qu i in füperiori cübibülb : je&is; quilibet obfervare poteft, perinde enim loquuntur, facilius audiuntur,in inferiori, etiam hic alter alterum excitat. Vf qvam in füperiori intelligantur ii qui inferius Probl. 3. Cur vigilantibus vox a(perior eft, loauuntur, cum tamé vox,ficuti & aer, afcen- quam dormientibus ; Pro Refp. nota, lenein !t H dere nata fit? Refp. Quia ab eo; qui loquitur, vocem vocari, quzleniter & equaliter ad au- fonus non fine quodam humore emittitur, ditum fertur, ipfique jucundiffima e(t 5 Afpe- n [t unde poftea inferius defcendit. Preterea. ram vero vocari, quz difformiter ad fenfum vero tunc fonus clarius auditur, cum collo- auditus fertur,ipfumque molef(tia afficit &con- H fi catio inter ipfüm & potentiam accommoda- triftatur. Hoc not.Reíp.caufam efle,quod vigi- tior eft, cum videlicit non füb pedibus prius lantibus ob cruditatem ventriculi totum core K u fonat, quam ad aures perveniat? fed cum e pus, maxime vero (üpeciores partes humecta. loco editiori fit, tunc ezdem aures, quie na- t& fint, humore vero redundantibus faucibus tura elate fünt, predictum a ] erem xaq*c(:com moe vox afperior efficiatur,necetle eft, quia afperie datius aucupantur. tas ex inzequalitate caufatur, uti patetin tuba t Probl. 6, Cur, qui fimul clamant, *facilxius interius afpera, aut lima ferrum cotradente, 25 audiuntur, quam quilibeteorum folus? Refp. Atque hzc cauía eciam eft, cur mox a cibo vo- d uia viribus univerfis agere quidpiam non cem afperiorem experiamur;quia fcilicet inci- f tam difficile eft, quam fingulis ( omnia enim - borum confumptione partes vociinfervientes u compofita plus valent, quam fingula) ergo ob vicinitatem percuflz incalefcunt,calefacta cum unitis agitur oribus vox conítans, una- autem humorentrattrahunt, quo imbutz par- H que redditur, fimulque aerem propellit, ut tes illae Larygnis, & guttur, ceterzque gula t prodire multiplex valeat. partes, exafperantur, aut faltem nimis hume- D Probl, 7. Cur, cuminfpiramus, vocem fot-- Gati raucedin£ aut vocis gravitaté productit. fe mare non poffumus, licet poffimus, cum lex- Probl. 4. Cur pueri &alia recens nata ani- d fpiramus? Refp. Quia aer infpirátus frigidus malia vocem acutiorem habent,quam quz ad- tt eít, & interiorem aerem tantifper cogit, cum ultiora? Refp. Quia talia animalia calidiora M oportuiffet eum expandi, ut fonus fieret ; e fünt adultioribus, fnosque meatus aridiores pl contrario vero expiratus aer calore rarefactus habent; cum autem calor fit caufa velocioris d^. fonare jam poteft. motus, maxime fi minus aeris moveri debeat, « Probl. $. Cur minus audimus, cum ofcitae ut hic contingit, merito uti motus velocior, rus ? Refp. Quiaofcitando torpentem flatum. ita vox quoque acutior deprehendirur. e faucium finibus excutimus, qui etiam aures Probl. g. Cur, cum in aliis animalibus no- velli foetus vocem acutiorem habeant, id non P' fübit oppletque, ac ftrepitum ciet, ficque exe u trinfecus intrantem fonum offüfcat ; quz ipfa perinde in vitulis etiam evenit? Refp. Quia vi- etíam caufa eft, ut fi duo fimul loquantur, tuli (idem & de vaccis) partem. qua movent "n minus fe audiant occurfü repulfüque mutuo aerem, nempe cor & fpiritalia membra, non accedentis foni. u Addunt Conimbr. ofcitan- habent validam in movendo , & preterea C 'do mandibulas diftrahi, atque adeo ipfa etiam afperam arteriam & laryngem.per quas fpiri- aurium foramina com b primi ; chuef minus tus primum fertur, ampliorem habent, atque V patere aeri admittendo. adeo multüaeris movere coguntur, unde moe i Probl. 9. Cur lingno procul percuffo ictum tus tardior & con(equenter vox craflior eft. : continuo videmus, fonum vero ferius exau- Probl.:6. Cur fceminz,eunuchi, (enes, puee dimus, licet tam fonus, qïxam ictus, fimul rl &c. vocem adeo teneram & acutam ha* fiant? Refp. Quia objectum per fpecies vi- bent? Refp. Ariftoteles, quia, ficut in ma- di detur, quz cum in inítanti producantur, me- thematicis illa dicuntur facilius moveri, quz rito eodem momento, quo fit i&tus, etiam unam dimen(ionem tantum, v. g. longitu- Ü l oculis aparet ;. Sonus autem, cum non per dinem, babent, ita & aer modicus, quia fpeciem, fed per feipfam propagetur, meri- unam tantum dimenfionem, fcilicet longitu- q to tardius ad aures venit, cum uno morento dinem, habet notabilem, velocius movetur, per totum fpatium propagari non poflit. quam copiofus, qui & latitudinem & pro- h fundi- T. ftulus- LX V. Homno. go1 ld. funditatem habet; cum ergo foeminze, eunu- &ura b,culos oble&ant, autin cibis ii fapores, u H Chi & fenes fpiritum reddant imbecillum, (eo qui certo quódam moódo attemperantur. Ad- tl quod propter calorem cordis exiguum non dit tamen Ariftot. modos etiam adjeGitios ls habeant neceffarium copiofüm aerem ) con- canticorum, hoc eft, qui non fünt ab arte, de- 2 fequenter etiam minorem quantitatem aeris le&are etiam, fi eis aflue(camus, nimirum quiá expirando expellent, quz proin velocius mo- confuetudo materig vim obtiner. ta vocem acutam etficiet.: * Qtes Probl, 2. Cur füavius audimus cantilenam 0t, Probl. . Cur voces noftrz hyeme g äaäioi tibia mixtam quam lyra ? Refp. id duplicem l.lm res fünt? Refp. Ariftot. id contingere, tum ob rationem contingere, 1.eíl, quia; cum ln uia cra(fior eft hoc tempore aer, tam Ínte- tam humana vox, quam tibiz fonus, inferius rior, quam exterior, crafliore vero exiftente Pits fpiritu perficiantur uterque fonus diftinctius hon aere ipfe etiam motus, & confequentér vox percipitur, & ambornelius mifcentur..2. cít, etiam gravior efficitar; tum quia hyemis tem- licj. quod tibia fonitu coguationeque füa errores ii pore fomnolenti magis fümus, quam in zíta- multos cantilenz occultat. Sonus vero lyrz, te, atque adeo graviores quoque toto corpore Al« cum tenuis (it, & voci commifceri minus ido- ! 6X evadimus, eo quod tempore intermedio inter neus ipfe per fefc patens füumque genus fine expergefactionem brevi exiftente habitus, qui cerum cuítodiens, omnes cantilenz errores : i[]- m in fomno fa&us eft, poft dormition 4 em per- pofita qua(i regula patefacit. Cum vero mul- manecat. ta perperam in cantando agantur, quod pro- d, ,- Proll.8. Cur vifus non penetrat. folida, miícuum ex erratis, recte que actis provenit, voX autem penetrat ? Refp. Duplicem hujus deterius eífe neceffe eft. M rei rationem dari ; 1. eft Ariftot, qui ait, hoc i de Probl. 3. Cur, qui voce gravi feu Baffum, ideo fieri, quod vifio non nifi fecundum.li- ut vocant, canunc, deprehendi facilius pof- fye. neam rectam fiat. unde (i in uno loco impedi- n funt, fi diflonant, quam qui acuta canunt vo- tur, üti fit in folidis objeGtis, non poteft ulte- ce? Refp. Quia gravis fonus plus temporis in- C0t* rius progredi; fonus autem univeríam medii vigi Tumit, unde plenius ab auribus percipi valet, fubítantiam permeat. Unde per quoscunque acutus autem velox e & COla poros, modo non nimis anguíti (int, permea- atitat; ft, facileque elabitur ac D re poteft. 2. eft, quia vifus obje&um proprium - Prob. 4. Cur, fi multicanunt, facilius fer- 1büs eft color aut lux in corpore terminato, unde x vare poffunt numeros harmoniacos; quam fi . fi hoc obje&tum invenit, in pariete v. g. ulte- pauci? Refp. Quia füum ducem, id eft prz- tui rius non tendit ; fónus vero aut vox cum fit, ceptorem, multo fecurius fequuntur, tartius- 116 agitatur aer, & refrangiturad parietes. — Un- que incipiunt, in axccelerarqïdo auterm procli- rü de inveniens poros apertos in partem ulte- Vius erratur, : iv riorem propulfatur, magisque femper fe ex- Prob. y. Cur tibiam canentem íuavius us tendit, & propagatur. audimus, quam hominem, & tamen hunc li- C Probl. 9. Cur melius fonus & vox fub ter- bentius audimus canentem, qua fi in tibize pit» r2, quam füb aqua, auditur, cum tamen aqua morem fonet ; Refp. Quia quod naturz eft, iule tenuiorexi(ítat? Refp. Quia homoris meatus gratius evenit, quam quod fimulationis, hinc Iff f« parvi, denfi & eontinuati admodum (ünt ac fuavius auditur tibia ipfa, quam homo tie (cit, fecundum rectitudinem correfpondentes; un- biam fimulans : hominem vero fuavius au- atl« de non impediunt afpectum;quia per eos re&o dimus, quia homo fu x pra tibiz fonum addit Pide tramite radii ingredi poffunt vocem tamen articulationem. - jiora non admittunt, quia hzc meatus valde am- Probl. 6. Car fuavius audimüs cantile- Qtés plos requirit , quales noa. funt aqux mea- nam, fi novimus, quam (i ignóremus ? Refp. tus, utpote qui m foris j ninores funt quibusgunggg quia fic ad metam pervenitur; curn vero igno- )dl aeris parribus. ramus, quafi in medio perfiftimus. Deinde Probl. 10. Cur fenes tremulam vocem cion audire diícere eft, di(cere vero jucunditatem haben:? Refp. Quia vocem continere non parit. Hinc folitarias cantilenas faavius audi- poffunt, cum enim eius, qui vocem ita emit- j 00 re folemus, fi ad tibiam aut lyram cantantur, [pont tit, calor pulfus ab affe&ibus intro fe colligat quoniam evidentius affequimur, quod canta- maxima ex parte, reliquum, quod exiguum ja Vi tut ad plures verolyras cantilena offu catur, vent extat, Vocem continere non poteft. unde qua- totaque pene deletur. titur, atque intremit, quz caufa eft, inquiunt Proll. 7. Cur in tragcedia immutatio, và- non erea Conimbr. S. 3. probl. 13. ut Profeffores li- rietasque in cantando, ufürpatur? Refp. Quia beralium artium, qui fe trepidare folitos no- tragcedia triítes affetus requirit3 hos autem jti que verunt, principio agant voce remiffa, dum parit inzqualitas mufice, quz jam timium refideant, & (tabilientur, attollendo caufantur , maxime fi accommo- Titilg fl £ De objecto tertio auditus ,. feu cantu. datio ad magnitudinem calamitatis aut mae- roris fiat. E contrario veroin comadiis equa- "v Probl. 1. Cur infantes, cum modulos au- yhe litas magisobfervatur,quia quod zquale con- diunt, primum vagitu abítinent, poft omnino tinensque eft, minus flebile autibus accidit. ma obdormiícunt? Reíp. Conimbr. n. 23. ex Ari- q Proli. $. Cur bruta cantu & non perinde ftot. propterea vocum concentum aures re- etiam vifu dele&tatur ; fic enim Plinius do- itg- creare, quod certis legibus a natura rei petitis 0i cet, cantu delphinas! dele&ari, elephantes componatur, quod etiam ufu veniat aliis fene tympanorum fono mulceri, Strabo tradit, fi- gltü' :ttm fggm objeQis, hinc non niïï ii colores in pi« [tulis Cervos Pluta rehus? Refp. quia muficá Axxxx3 GXe Pro j 902 L'z'bliovtbem Manualis Conlcionazori:c M ex natura fua aptä eft ad txdia & lahgudres, Probl. 6. Cur acrius olent aromata cinere. Ui malosque humores diffipandos ; ergo cum füffita, quam igne? Refp. Quia dc*ilis calor,.- bruta etiam fint ejusmodi affe£tuum capacia, qualis es in cineribus, longiori tempore aro« merito illis natura delectationem ex talibus mata in fui fubftantiam commutat, ignis au«- objectis, relaxationemque conceffit ; fecus fe tem celerius odores concoquit & abfümit ? t res in vifu habet, hinc enim cum ad delecta- Praterea vero in igne odor cum füumo permi- 2n tionem caufandam requirat, ut proportio in- fceretur; ab eoque abíorbetur; in cinere vero H *er partes vifas cognofcatur, hoc ipío anima- purior & fincerior fine hu ]ol ipsmodi fümo ad iibus, quz ejusmodi cognitionem non parti- fenfüm pervenit. Probl, 7. Cur fl ores; qui funt odoris alioqui hi cipant, cqnv'enire non poterant. - imbecillioris, procul olent; iris vero & nar- f dus,aliaque odoramenta merito vehementio- j IME.MBRIIM IX. ra, apropinquo tantum? Refp. Quia fiores ia m fümmo cauíam odoris habent, maxime firari De nafo. v p( ^ & non craffi (int? radices vero & omnia folida qL XI. Nafüs olfa&us propugnaculum ptz- in profundo; hinc illi halitum longe proji- ü ter meatusad cerebrum etiam foramina habet ciunt, hec vero viarum patefa&tione indi- ]i ad utrumque oculum pertinentia. Hinc acria ent, quz per calorem vel attritionem &c. acienda eft. nimis n2ío admota oculos affligunt ; alis car- q tilagino(is utrinque mufculi parvuli inferuns - Probl, $. Cur thus & myrrha nonnifi ighc tur. Cartila D cremata odorem emittunt? Reíp. Quia den- . : üicitut. go, quz nares fejqngit,- fgptum fioris naturg fünt, quam ut per modicum ca- l lorem vel attritionem pori eorum aperiri pof- J : Dä —aftu olfattus €7* odore, . fint ad odorem emittendum, igne ergo opus - Probl, 1. Cur homo ex omnibus animan- eft, fed modico, ne alioqui omnino in fub.- ä: tibus maxime habetem olfactum habet? Refp. ftantiam ignis mox.ab initio convertantur. Quia cerebrum maxime humidum & frigi- Probl, 9. Cur Arabia, Syria & fimilia loca C dum habet, quibus ualitatibus cum orga- ïï;ï 1 magis odorifera, funt, quam alia? Refp. Quia 1 num olfa&us non per ciatur, fed potius de- fimilia loca, quz adorientem folem fpectant, ftraatur, hine mirum non eft, fi organo male fünt magis ficca & arenofo, unde facilius in difpofito etiam minus fentire homo dicatnr. illis reperitur temperamentum illad, quod. . DProbl. 3. Cur vultures optimum habent ad odorem gignendum requiritur. olfa&um, ita ut nonnulli fcribant, eos cada- :ï verum odorem ad 5oo. milliaria fecutos effe Proll. 10 Cur fuavius olent rofee, quarum umbilicus afper eft, quam alii fores, quorum poft prelium de gratia fa£tum? Refp. fi vera €ft relatio, caufam ficcitati cerebri adícriben- umbilicus tenuis eft? Refp. Quia, cum rofa dam effe, unde aer deferens odorem, non itme inter eas plantas fit, quze natura fpinofz funt, peditus ab humiditate, organum fuum fubi- quanto magis ad naruram propriam accedet, id eft, quanto magisípinofa erit & afpera,tac- to tangere poteft. Probl. 3. Cor or dores fuffimentorum & to przftabit omuibus qualitatibus in füo ge« florum minus fünt fragrantes cum e proximo nere, & copnfequecter ctiam ipío odore. Cur autem afperitas cum odore conjuncta fit; ra- u fentiuntur? Refp. Áriftot. id proptérea eveni- D re, quia ex re, unde elevantur odores, fepa- tio videtur effe, quod afperitas fit foboles (ic- 2j citatis, ficciora autem, ubi calor eít cum le« rantur etiam multz partes terre(tres, & aquo- fz impurz,qusg, (i prope fuerimus, fimul cum vi humiditate permixtus, odoratiora fint. odore ad inftrumentum. olfadtus perducdtz Probl. 11. Curpardalis fola ex beftiis bene finceritatem illius inquinant & fuavitatem olere dicitur,uti Zlianus de ea tetatür, dum corrumpunts Ad longinquiora autem prde aity eam, cum victu eget, fefc in loca srbori- bus confita,aut foliis occultata, conferre, quse greffz, cum ob gravitatem fuam, tum calore remiífo ante corru s dum hinnuli, dorcades, & alia animalia odo- forium perveniant. " unt, quam oqlores ad fen- ris fuavitate attra&ta aecedunr, iilam ad prge. — e Probi. 4. Cur omni amagis olent mota,quam dam erumpere, eaque comprehendere? Refp. L quieta? Refp. Quia dum odorata rmroventur, Aliqui, id ex fpeciali animalis hu jus tempera- & in partes dividuntur, fumidz illz exhala- mento provenire ; (i enim plantz calide & tiones odoratx , tum quia in füperficie funt; ficez ob tale temperamentüm bene odora- tum quia in internis & penitioribus partibus te funt, cur non idem etiam de animalibus refident, commotze, undequaque dilperíz dici queat? Re&te tamen notant aliqui, non majus aeris fpatium replent;quo fit,ut facilius folam pardalim, fed zibettum, molchum, & ad fenfüm olfactus ferri poffit odor, & vehe- mures quosdam ob (íimmilem caufam bene olere. Animalia vero.cetera odorem talem mentius in illud agere; Ad hoc vero non le- viter motus conducit , qua calefactione atte- non participant, quia humor in iis prevalet, , nuat, & craíliores partes in balitus digerit. & quia, cum voluptuofa appetitione ducau- .. Probl. s. Cur hyemis tempore difficilius ol- tur, plus excrementi, aggregant, unde cruda facimus odores? Refp. Quia tumaer ob frigus relicta excrementa, neque a calore evicta foe« immobillior eft , unde odor a corpore odo- tere incipiunt, uti & fla tus in.dc elevati ma- rato difficilius le olere. . e fcparatus'," Aa,tqug caput aijccn-. fant? - Prakl., 12. Cur odoráta omnia calidä g.it. Refp.. as i 963 s v itulusLXWIf, ä;mag TA Refp. Q;lïa odorabilium vaporofa eft fübftan- PROBLEMATA:- Ü dlla tià; YVaporum autem copia a calore prOVeqit. Probl. 1. Cur de Cullum a natüra pros« De fotore. vifüm eft animalibus ? Refp. cum Arifto- 1ir.? lh]« Probl. 1. Cur animalia poft mortem' gra- tele, id provifum effe, ut (it füftentacu- etO Viter fcetent, non item plantz? . Refp. Quia lum capitis, unde medium eft inter caput Ad animalia mortuo humor computref(cit, fosto- && eorpüs, ut per ipfüm & cervices ac remque fuübinde contrabit , cum naturali ca- heVOS , tanquam per vias medias, motus lore humorem concoquente deftituatur, quod & fenfus.corporis peragantur , fimulque Qui in plantis evenire non poteít, utpote quz Cor;, utpote maxime calidum , a cerebro Ii?r. tU humore haudquaquam redundant. |Unde longius elongetur, ne ipfe calore fuo no- fit, ut, quz viventes non olerent, humore cecat. l n atj aliquo iguneas illas partes quafi obruente, de- Probl. 5. Cur aliqua animalia carent cole mortuz arque arefactz , humore illo abfum- 0, üt pifces, ferpentes , reptilia animalia ?. hn " pto, ignez ille ac halituofze exhalationes, Repf. Aliqui, rationem effe, quod talia ani- qu& odorem deferre folent, facilus vires fuas malia corde careanr, unde tali diftantia opus di. hon habent. Alii tamen putanr, illa babere X exerant, atque odorem bonum excitent, nul- is excrementis humidis impeditz. quidem collum, fed non diftin&dum a corde & capite. Probl. 3. Cur jejunorum ore magis foetent, ne quam faturorum? Refp. Quia vente inani, mi- Probl. 3. Cur quedam animalia habent tam " longa colla, ut grues, ciconix , olores &c.? nusque agitato , internus ille calor quafi qui- (s eÍcens minusque agitatus aerem & vapores Refp. Rationem effe, quod talia animalia re- of. in ventre contentos , quin & caliditates illas quirant fua nutrimenta in profundo aqua- Ju$ relictas excalefacit nimium, & ad putrefcen- rum, ad quem finem l: ^ea colla illis neceffa- dum occafionem prebet (que enim quie- ria erant: vel certe ea quzrünt in terris, ad- ; fcunt, putredinem cito concipere folere, alie quam extendere caput commode non pof- bi docet Ariftot.) at, ubi comederimus, odor fent, nifi oblonga haberent colla, ut patec in j camelo, & ftruthione, & ideo elephanto na- 1là ciborum& motus iniis partibus fadtus gravem illam olentiam offuícat (calor enim ciborum tura loco colli probofcidem providit. Alía 1t Vero animalia, ut accipiter, colla breviora j . €alorem przcedentem illum exuperat, ita ut nihil efficere poffit, & praterea cibi ingefti habent, quia funt rapacia atque adeo ad huac od finem longo collo non indigent, fed brevi vapores illos reprimunt foetidos, quo minus ä furfum ferri poffunt, aut vaporibus ciborum potius, utpote quod plerumque fortius eft; admixti minus male olentes efficiantur. uti in eléphanto & bove patet. . . Probl. 3. Cur axilla in humano corpore Probl. 4. Cur collum offeum eft? Refp. lvi maxime foctet? Reíp. Caufam fcetoris hujus; Ariftoteles id ideo fieri , ut fortius caput fu- Yj . quem hircifmum latini vocant, duplicem effe: [tentare poffit «. & addunt alii aliam caufam, P[, 1. eft, quod ale ex omnibus fere partibus quod fcilicet in collo fpinam dor(i cum cere- I[j hominis maxime fint concluf , ut adeo va- bro conjungi oporteat, uc inde medullam, " pores libere perflare nequeant. 2. eft, quod quz eft ejusdem í(ubítantiz cu * m cerebro; :e- J cipere poffit.. 2 partes ille prorfüs immobiles fint, immobili- " tatem autem multum putredinem fovere & Probl. $, Cur homo decollatus .Gatïth if ^à : mobilis eft, non item pullus aut anfer decol- - w augcre, experientia conftat. a Probl. 4. Cur pedes, licet nec con clufi n&e Matus? Refp. Id propcerea fieri quod palli, immobiles fint, tamen graviter adeo foetent anferes & (imilia animalia nervos admodum t nonnullis? Refp, Quia motu incaleícunt qui- anguftos habeaat ftrictosque, in quibus pro- dem, (ed veftiti; Humor autem aut füdor, ad inde fpiritus motivus diutius moratur poft u decapitationem 5 homines vero & fimilia anie 1 eas partes defluens, cum exhalare nequeat, incaléícit tamen, pütredinem cohcipit, atque ^malia, nervos longos & amplos admodum [4 )s - foetorem progignits hinc raro qui nudis pe- habent, unde fpiritus animalis cito recedit, dibus ambulant, hoc fymptomate detinen« & per coníequens non poffunt corpus | diu 4 » tur, & qui ficeis funt pedibus, nec fudore in movere. b lis partibus abundant, hoc non laborant. -—— L MEMBRUM XI. Probl, $, Cur gibbofi plerumque gravem odorem emittunt? Refp. Quia in his pulmo- Je tboracé, nes tam liberum & expeditum motum non ^ XIIL. Thorax dicitur illa pars , qua ire . habent, quo aerem infpiratione attrahant, 'ter jugulum & ventrem iaterjedta eft. In ac füliginem expiratione expellant; ünde thorace continetur potiffimum cor & pul- non mirum eft, fi humores, utpote immoti mo; a ventre difcernitur thorax membrae aut fuffoeati,, putredinem & exinde fostoe — €0 eve DI w " .* na aliqua tenui interpofita, quz diaphragma, rem contrahant, vel fegtum transverfüm dicitur, & in or- , NX bem coftis alligatur. Ab hoc diaphragma- MEMBRUM X. te pfzter alios effe&tus etiam rifum pro- , De. collo." " venire volunt, eo quod. diaphragmatis ner» XII. Coll um vocatur ea pars corporis vi tenuiffimi , & in homine maxime fenía« qua inter caput & thoracem fita eft, cujus. rii, fub axillis protenfi attactum non ferant, gantut, ig&m/g pars jugulum appellatur, Ideo fi diaphtagma vel nervi illias tan oritur - L 994 inbliozbecæ Manualis Co:icio:?atoriæ fj oritur titillatio, & homo ad rifüm incitatur. Pælobl. 3. Cur animantia nön babentia pul« u Unde Benedictus Veronenfíis refert, quosdam monem carent vefica? Refp. Talia animalia v non recipere aquam potabilem, ut potum du gladiatores , quibus diaphragma erar transfi- xum, cum rifu effe mortuos. Supra hoc dia- füuum & cibum faciant fervere, fed propter ]6'5 temperamentum cibi, ergo earent vefica, & phragma ergo thorax confiftit undique val- pat] latus coítis ex fpina doríi prodeuntibus, & urina, ut patet in aviculis, quarurm aliqua prorfas non bibunt, ut falco, nifus, accipiter. medio pe&oris offe, quod íternon vocant, commiltlis. Sunt autem coftarum viginti Probl. 4. Cur expiratio, quz fit collaben- Ré tibus pulmonibus , virtuti anim& moventis quatuor, ut ait Leílius de pror. n. 25. ex qw quibus quatuordecim a fpina dorfi ad os pe- attribuitur, cum tamen pulmo naturali gra- vitate ad eundem flatum regrediatur & con- Coris pertingunt, ad cordis & pulmonum if ! cuftodiam, decem vero non abíolvunt to- cidat, ficque talem expirationem caufet? f tum circulum, ne ventriculum premaut. Ve- Refp. rationem effe quod ipfa quoque expi- brü ftitus eft thorax interior membrana levi, qug ratio arbitratu noftro, nunc majori, nunc mi« fetf fuccingens. grzce sAcevez, dicitur, ne pulmo- nori conatu fiat, uti patet tum experieotia in ln nes füi dilatatione ad oflea latera thoracis!lz- clamandübus, tum ex ipfis mufculis, quos ing dantur. Hoc membrana licet tenaciter tho- tefte Galeno, natura refpirationi obeundz raci adhzreat. fit tamen aliquando, ut inter providit, cum tamen motus, qui fit naturali f J eam & coítas humor naícatur, ex quo mor- gravitatcy—,amuïculos non c'urret.* &f pac bus Pleurizig nafþimr. jen JMEMBRUM XIII. MEMBRUM XI. - ;g . De corde. bre JDe pulmone. XV. Cor in medio pulmonum, & in medio. Quii : - XIV. In hoc offeo thoracis domici Wlio duo üilïx pedtore ad quintam coftam pendet. Caro cor- pulmones pendent ab arteria afpera ad fpi- Interius eíft membrana, quz dis eft pyramidalis. Caro cordis firrna ac fo- T fam nam alligati. lida , ut fpiritus vitales tenuiffimi per fungo- interfepiens dicitur, & mediaftinum, qua in- ftori fam materiam non exhalent. Majoris cutelg volvuntur, ne aer hauftus per poros exípiret, gratia, & ne pulmonum appulíü ledatur, Qu tanquam ut folle perforato.- C0 membrana fortiffima involvitur, pericardion Ufüs pulmonum triplex e ft; Primus Wräci- diGta, id eft, circa cor; qua tamen cor im- p pere in fe aerem per aíperam arteríam atirae fali mediate non tangit, fed amplior e(t, ut cor &um, quo velut folles dilatantur. Secun- dilatari & conflringi poffit.. Hapet cor duas al i dus eft, formationem vocís juvare. 'Tertius fris cavitates pariete carneo divifas, quas finus. cor refrigerare per aerem attradtum. . Cate- feu ventriculos cordis vocant; in dextrum Qu rum refrigeratio cordis & refpiratio contin- LU ex hepate per venam cavam fpiritus hutri- » git hoc modo: Sanguis arterialis ex corde in mentalis influit, ut virtute cordis fübtilius [ ulmones per arterias delatus, calore fuo elaboretur, & in fpiritus vitales excoquatur, t j umores fpongiofos, multis foraminibus ac non tamen abíolvitur cjus elaboratio in hoc lr fiftulis pervios, ac raros magis rare facit, ma- finu, fed per occultos meatus ac venas me- P gisque attollic; hi tum attolluntur, aerem ad dix carnis in finifirom transmittitur, in quo íe tanquam folles attrahunt, qui deinde fub- G fanguis omnino in fpiritus vitales converti- &i ftantia pulmonem ad naturalem (itum fefe tur, atque ex iilo fpiritus vitales, & cum eo It reducere conante (ficut carnem depreffam, calor vitalis per arterias in totum corpus di- £21 remota manu in priftinum fitu redire vide- mus) concidunt, & tanquam folles contracti flribuitur. Ex utroque latere cordis promi- (üs nent duz appendices carnez ejusdem fub- acrem excludunt, dopec iterum a ítuxu ca ftantiz cutn corde magis tamen nigr&, & vo- hl dfj lidorum fpirituum attollantur, ficque perpe- cantur auricule cordis. Utraque cava eít, & ïf ht 4 tua viciffitadine aerem trahunt, & reddunt. ad hunc prgcipue ufüm facta, ut vafa cordis, r H[S Atque hinc colligitur, íola animalia , quz id eft, venas, arterias, & nervos ad cor perti- ut pulmones habent, refpirare ; quibus quia nentia fuüftentent, ne agitatione cordis rum- hii pilces carent, non refpirant. pantur. Denique in corde duplex reperitur h pla motus; unus vocatur diaftole feu motus di- fü PROBLEMATA. latationis, alter fyftole, íeu motus compre(lio- bus Probl. 1. Cur pulmo fit rarus, & fpongio- nis, ad quem motum arteric quoque movene « ( tur. Quando cor dilatatur, tupc mucro cot- füs? Refp. Id propterea fieri, ut aer melius fple offit recipi pro cordis refrigerio, & expul- dis attrahitur ad ba(in, latera vero diftendun- ho ; tar,in.quo motu cor fanguinem fufcipit e ve- one füperfluarum fumofitatum 5 eft enim pulmo, ut alibi didum, flabellum feu venti- na cava, & perarteriam fimul etiam accipit aerem a pulmonibus infpiratum ad calo- T0 labrum cordis, ergo debet effe fpongiofus, ut Quo aerem attrahere, iterumque expellere poflit. ris temperiem, & fpirituum recreationem. [d; Probl. 2 Cur fola animalia cor habentia ha- Quando vero cor comprimitür, latera cone lner bent pulmonem3 Refp. Rationem effe, quod trahuntur, & effündit fpiritus vitales per ar- pra pulmo fit propter cor a natura provifus, ícili- teriam magpam, & aerem jam calefadtum, & TO cet ut refrigeret cor ; ergo ceffante fine,ceffat bumidos halitus per arteriam venalem expel- etiat medium; natura enim , uti non deficit lit.. Potentia tractiva cordis, ctiam operatuts T in ncceffariis, ita nec in fuperfluis abundat. —tribus diverfis modis. Prima fuga vacui, ut 1011638 i — Til LXVIL Hom. 9o$ . * lld folies atrem. Secundo calore, ut ligni flam- neretur, qui eft fubti]ilor. a&re, quique propter n Tu8 oleum. Tertio fimilitudine fubftantize, majorem rarefaétionem locum ampliorem m ut magnes ferrum trahit. Pro alendo corde quzerat, replendo concavum ipfius cordis, ex q venacavaemittit duas venas, & arteria magna duas arterias quo fequitur dilatatio cordis; quia vero par- , quze, quia cor cingunt, corona- tes cordis terrefires funt , ideo naturali fua Id les dicuntur. Nervus 4enique perinde, ac he- gravitate ad antiquum fuüm ftatum redire " pati, renibus, lieni, nullus cordi datur. conantur, & fic contractio cordis oritur. In. PROBLEMAT A. Probl. 10. Si cor vitze fons eft , quomodo lls Probl 1. Cur cor eft principium vitze ? infecta & teftudines avulfo corde vivere pof- de Refp. Quia in eo generatur fpiritus vitalis , fünt, ut de iis Ariftoteles teftatur? Refp. z qui eft fedes vitzc. Iftiusmodi animalia , ficuti imperfecta fünt , :[) £rob. 3. Cur non etiam fpiritus animales ita non uni tantum loco habere addictum vi- » in corde excoquuntur? — Refp. Hos fpiritus tae principium, adeoque dempto corde adhuc minus caloris habere debere , unde ad cere- in eis relinqui, quod vitalibus actio Á brum deferuntur, ut ibi ejus frigiditate calo- eundis praefit gibus ob- N b I0g rem mitigent, & animales evadant; ficut fa- Probl, 11. Cur ea, quibus pilofüm five hirfü- g bri ferrarii, dum ferrum aptant, igni primum tum cor natifra dedit, infignem audaciam prae L fe tulere; fic enim de Leonide fcribit Plutar- il imponunt, dein aqua temperant. Probl. 3. Cur caro cordis eft compa&a & chus, quod facto in heftes impetu multis telis fpiffa? Refp. Quia in re denfa & bene com- confoflus ad Xerxem perwenerit, eique coro- acta calor intenfior nam abftulerit, quo mortuo Xerxes, cum ei cor ervatur. " r?cjpitur, & diutius con- diffecuiffet, pilofum invenit? Refp. Flujusmo- Proll. 4, Cur cor in animali omnium mem- di hbomines naturze effe przecalidze, & füligi- brorum calidiffimum eft? Refp. Quia ibi eft llo f nofarecrementa e corde emittere,quze in pilos 0 culina, in qua P piritus vitales & fan guis 4cali—- concrefcunt. Calorem autem multum ad ro- diffimus excoquitur. . bur conducere,vel ex ipfo etiam hominepatet, " Probl, $.. Cur cor habet triangularem figu- n cujus dextrumatus, quia ad operationes per- 11 ram? Refp. Duplicem hujus rei rationem a ficiendas magis negeffarium eft, calidius eft nonnullis dari. Prima Phyfica, quod fcil. fic finiftro, utper calorem magis roboretur, quem- d officium cordis requirebat, uti & difpofitio QR admodum docet Ariftoteles, corporis, & conformatio cordis cum reliquis Proll. 12. Cur animalia parvi cordis funt au- [I]s partibus. Addunt Conimbr, angularem figu- daciora, utleo; timidiora vero, quae magnum or ram, quze in mucrone cordis cernitur, facere " habent cor,ut lepus ? Refp. Rationem effe,quia ad conco&tionem, quia calor cufpidis angu- inparvo corde calor eft bene conjun&tus & ve- H füis preffus majorem habet acrimoniam Se- hemens, atque adeo minus evanefcit, quam in cunda moralis eft, fcilicct ut intelligeret ho- magno. Unde quo plus caloris habet anital, Ü ele — 1no, cor ipfius a toto mundo impleri & fatia- tanto audacius eft, tefte Ariftot M e lu$ ti non poffe, fed a folo Deo , cum mundus Probl. 13. Cur animalia magui cordis funt m fit figurae rotundze , atque adeo vas triangu- macilenta? Refp. Quia calor naturalis egre- 0C lare replere non poffit. diens de corde confumit humiditatem aquo- D* Probl. 6. Cur cor eít in medio animalis? fam, quae deberet converti in pinguedinem. A0 Refp. Ideo, ut omnibus membris fanguinem Probl. 14. Cur aliqua animalia non habent H & fpiritus vitales tanto commodius difpenfa- cor? Refp. Quiahoc non neceffarium illis erat, re poffit; quemadmodum etiam fol propter- cum habeant aliquod, .quod vicem cordis füb- R ]i ea in medio reliquorum Planetarum colloca- eat, ut patet in P Xfcibus & anguillis, quae fpi-'-. ]i« tus dicitur, ut lumen illis facilius aptiusque nas dorfi habent pro corde. . b difpenfare poffit. Probl. 7 Cur in folo homine cor in finiftro MEMBRUM XIV. e Qs & latere collocatur ? Refp. Varias hujus rei ratio- QUAT pe&ofe. nesreddi. Aliqui enim dicunt, id ideo fattum, iig, 2 . XVI. Pe&us vocatur anterior pars thora- i ut corhepati, quod eft a dextra parte, nonni- cis, in quo mammillze fedem habent. Ifj» hil cederet, ne calore hepatis & cordis homo lus nimio incalefceret. Alii, ut partem fini- PROBLEMATA. at ram, quie tefte Ariftot. ex omnibus animali- . Proll. 1. Cur homo inter omnia animalia (j» d bus in homine frigidior eft, calore fuo foveat pec&us in fua proportione latiffimum habet ? ac defendat. Alii, ut calor cordis frigiditatem Iefp. Aliqui, fpiritus in homine debilioreslon- lnl j* fplenis temperet ; nam fplen eft fedes melan- ge & fubtiliores effequam in aliis animalibus ; ln cholize, qui etiam in finiftro latere collocatur. hinc regionem etiam & locum ampliorem, in Probl. 8. Cur inter omnia membra cor pri- quo contineri poffint, requirunt. É ] [ mogeneratur; nam juxta Ariftotelem cor eft , Vä.ïh ha*- plt Probl. ?. Cur pe&us figuram conca quod primo vivit, & poftremo moritur? Refp. bet? Refp. Ariftoteles, id propterea a natura lo ld propterea fieri, quod fine corde nullum ordinatumeffe, ut membranobiliffima, qualia Jf membrum vivere poffit, utpote quod eít funt cor & pulmo , a laefione cuftodirentur, rincipium & origo vitzee, & omnium mem- quod timendum foret, fi pectus p(erinäe., ut alia if rorum. ! ) membra, promineret. X Probi. 9. Cur cor continuo m Probl. 3. Cur avicularu :cl' oæ?etur? Refp.' in pe&or-a rotunda & Ariftoteles, rationem effe, quod ibi acuta funt? R.Id ad fubfidium motus & volatus " fpiritps ge- [YyY VY fattum üt : R) Pl Labn- liibl lWan. f bmol I- p Biblotbeta Manualis Conciohatoriæ 906 fi factum effe ; fïguräm':enim foiündam'ad mo- runt thori lacertorum, feu mufculi ad mós tum aptiorem effe, fupra di&um eft. tum brachiorum neceffarii. Ipfüm autem n Frobl. 4. Cur illa, quae diligimus, ad pectus - brachium ex duobus offibus conftat , quo- « trahimus? Refp. Id fieri ad amorem fignifi- rum alterum vocatur cubitus füperior , alte- candum; cum enim pe&us vicinum cordi rum inferior, quod os majus eít, quia alte- rum quafi portare dicitur. Concatenantur fit, ad illud rem amatam applicamus ; ut hoc geftu fignificemus, rem talem per amorem in brachia füperiori armo nervis fortiffimis , corde noítro fedem fixiffe. quibus mediantibus fenfum & motum volun- bi Probl..5. .Cur mulieres funt brevioris pe- tarium recipit. Quam ob caufam etiam jun- &uras tres habent circa manu PI' C &oris, quam viri? Refp. Rationem elfe, quod 2 - cübitum & in viris plus fit caliditatis, quae proinde fur- armum, j fum movetur, & fuperiores virorum partes PROBLEMATA. Q craffas facit. (unde magnum pectus fignum P*obl. I Cur homini humerf & brachia 0 animofitatis eft). In mulieribus vero, cum fri- hi gus dominetur, hoc autem potius deorfum funt data? Refp. Ut poffint onera commo- fic 1uoveatur, ideo minus lato ple dius portare, feque a noxiis rebus tanto for- mi t rumque pe&q-— tius defendere, unde hzec utraque pars prae re funt mulieres, quam v!iri'. ; í tü aliis eft variis inftrumentis ad motum & ro- MEMBRUM XV. bur conducentibus inftr : u&a,' gualia funt oífa, d mufculi, nervi &c. Jit De derfo, Probl. 3: Cur brachia hominis rotunda p XXVII. Dorfüm pe&ori oppofitum VoCa- - funt ? Refp. Hanc rotunditatem propter majorem velocitatem motus & operationis P tur pofterior pars thoracis, de quo fequentia datam effe homini, nam tefte Ariftotele, & moveri problemata queunt. u experientia, rotunda figura pree caeteris apta : u PROBLEMATA. eft ad motum caufandum. Proll. 3. Cur brachia funt tam craffa, car- iU Probl. 1. Cur animalia habent dorfa? Refp. f Ariftoteles, tres ob caufas lizec eis a natura nea, concava, & medulla plena? Refp. Craffa data. r. Ut dorfum effet via nervorum a fpi- effe, ut majus robur continere poffint, & tam a p facile non rumpantur , carnéa vero, ne mu- na dorfi extenforum per totum corpus. Ículi ab extrinfecis agentibus laedantur; con- Ut effet cuftodia membrorum mollium in cor- pore exiftentium, puta ftomachi, hepatis, cava autem , ne nimíia foliditate gravia nimis e pulmonis &c., 3. Ut effet fundamentum . efficerentur. Medulla denique abundant, ut offa ficca & dura medullarum pinguedine ir- fü omnium offium, nam advertimus , omnes [ coftas in fpina dorfi infixas effe. * rigarentur, & ut fpiritus a nervis & venis Probl. 2. Cur iromo inter omni a :mimaliä confluentes medullari temperie fervarentur, t I q & nutrirentur. habet latiffimum dorfum? Refp. Ut fit pro- Probl. 4. Cur animalia bruta nou habent portio inter dorfum & pe&us, quod, latiffi- mum in homine effe, fupra vidimus. brachia? Refp. Quia hoc ipfo. quod prono Probl, 3. Cur noxium eft homini in dorfo vultu incedant, brachia minus illis convenie- bant, unde natura alia inftrumenta illis pro ä jacere? Refp. Id propterea fieri, quod hu- mores varii jaceant fupra cor, illudque gravi- defenfione providit v. g. lupo dentes, vaccis tate füa impediant, quo minus convenienter cornua, equis pedes po&eri()xjes , volatilibus i Unde medici roftra & alas &c. motus fuos peragere poffit. * Probl. 5. Cur dole ntes, & in agone labo- aj unt, talem fitum ad maniam , epilepfiam, 1 aliosque morbos difponere. rantes brachia denudant? Relp. Hippocra- Cur ii, qui in dorfo jacent, fomnia tes in talibus mortem propinquam effe, atque - Prebl. 4. adeo dolorem ibi maximum reperiri, quem horribilia experiuntur ? Refp. Id fieri;- vel quod tunc nervus phantafize, quze eft in an- proinde zeger per brachiorum denudationem teriori parte cerebri, apertus fit, ficque phan- revelare cupiat. Probi. 6. Cur zegris poti(fimum brachia & tafia corrumpatur ; vel quod humores tunc vultus gracilia redduntur? Refp. Hoc ipfo, perturbentur, atque ad fedem phantafize mo- veantur, impfamque etiam phantafiam per- quod membra fibi compatiantur, uno dolen- te omnes ad illud humores concurrunt, unde tur lent. necelle eít, MEMBRUM XVI. oriri. gracilitatem in di&is membris- MEMBRUM XVII. De buimeris & bracbiis. XVIII. Humeri di&i quafi armi ad diftin- De manibus. Giodem à mutis pecudibus, quae armos ha- - XS( Manus quoad exteriorem fui partema PU U 2—.8-—8— —— bere dicuntur; ex variis offibus compofiti novem oflibus conftat medulla carentibus, di- funt, quorum przecipua duo fpatulze dicun- verlis & folidis, quze ei neceffaria fuerant, ut tur, quze per ligamenta cartilaginofa conca* mobilis effet, hinc aliagibbofa, aliarecta, alia tenantur inter fe, unde haec vincula vfpatuïla- 'concava funt, ut quafi unum os facere poflent. rum capita vocantur. ' . Vola manus dicitur pars interior, ubi maxime XIX. Brachia a fortitudine fic di&ä, nam viget ta&us, habet duas partes. Prior eft pe- Qagis groece fortem fignificat, In ms occur- &en,quod eomponitur ex quatuor offibus, ut fi forte poT pR E ab o N * * Titulw -LX*PII. Homo. h 9 o? J forte uhum Idatur; alterum hoh patiatur. fieri ob majus robur pollicis , à quo etiam : u Altera pars eft concavitas quatuor offium, pollex, fcilicet a pollendo, di&tus eft. in qua quatuo *í | r/'digitri funt inferti & ig eis .. Probi. 3. Cut digiti dextere manus fünt €oncatenati, habiliores, quam finiftrz, uti medici nonnulli | Yvolunt ? IS Refp. fd a ealore praedominante . PROBLEMAT& provenire; huj us enim effectus majorem fübtilitatem caufare. proprius -f:('(,. T Probl. I. GCur fol.ds homo & ümiu&.manus Probl. 3. Cur digiti ante fumptum cibum & babent? Refp. Rationem effe, quod homo funt crafliores , quam poft ? Refp. Id dupli- prz omnibus animantibus poffit varias ope- ci ex caufa fieri. rationes exercere, atque adeo prz illis apto I. Quia homo jejunus re« pletus eft malis humoribus, & fümofitatibus inftrumento indigeat ad illas perficiendas, lia quale funt manus, qux Ariftoteli organum diveríis, quz omnia membra, & confequen- organorum vocantur. Simius vero manus ter etiam digitos ingraffant; unde cum illi 0» hutnores per cibum expellantur, neceffe eft fr- habet; quia fimilis eft homini , atque adeo ficut in aliis pluribus etiam operátionibus ho- digitos magis graciles effici. 2. Quia poft ci- ao minem imitatur bum calor a membris exterioribus relegatur n » ita & fïmjl; ei inftrumen- ad interiora propter digeftionern cibi ; unde tum fortitus eft. li, ex defe&tu caloris magis condenfantur digiti; . Probl. 2. Cur. aliqui funt ambi dcxfri, id qui tamen ipfi poftea calore poft digeftionem 4l eft; utraque manu zquali dexteritate ac faci- cibi redeunte rarefiunt, ficut etiam fieri vi« tida litate utuntur? Refp. Id ob bonitatem com- r dernus, fi manus calori for )nis plexionis , & multitudinem caloris cordis pofitas habemus. qacis vel folis exe provenire, uti & propter füfflationem ejus & calidam, qui facit finiftram perinde habilem pta ut dextram, unde mulieres, tefte flippocra- MEMBRUM XIX, te, non fünt ambidextrz, quia fana, etiam - De unguibus, W calidiffima, frigidior tamen eft virq frigidiffi- SXXIT: lingues füunt tendonum exeremen. ff mo juxta Galenum. Rn ta (unde etiam pofít mortem crefcunt) ad n Pribl. 3. Cur aliqui homines fünt magis ornandos & muniendos digitos data ; quia habiles ad opus faciendum finiftra, quam cum nervi fenforii in extremitate, digito- Af dextra manu? Refp. Aliqui, quod in illis cor T$ rum fint vivaciffimi (unde ibi maxitme vi- non influere faciat dextero lateri calorem, get fenfus tactus) neceffarium erat, ut un- ; ll fed plus finiftro, unde etiam in finiftra manu I guibus velut folidiori materia tegerentur $ fübtilitatem & gracilitatem operatur. Alii aliis vero animalibus dati fünt, tum ne pe« Ils tamen non male in ipfam continuationem dum poítremz partes perpetuo greffu dere« v exercitii finiftra rerentur, tum ut inftrumenta effent ad ap- fam refündunt. manu ab infantia facti cau- a prehendendam predam , quam pro cibo bent Probl. 4. Cur interior manus, feu vola, eft 0n0 quzrere debent, unde ille volucres, qua magis mollis & carnofa, quam exterior? in aquis degunt , falte [t- Relp. Id neceffarium fuiffe ad fen(ationes ta- m magna ex 'paljte? Gus peragendas, q qnguibqs carent. m ug illa' poti(ïimum parte w ,.CCIS manus efficiuntur. PROBLEMATA. [ bus [ Probl, 1. Cur materia illa, ex qua üngues generantur, non potius i carnem convere« i M EMBR L[ M XVIII. (f2 De digitis. titur, ut reliquz digitorum vel pedum par- tes ? Refp. Rationem effe, quod materia illa que fit inepta ad carnem generandam ; eft enim jem XXI Digitï componuntur ex tribus offi- bus, quz (ibi invicem concatenantur; & materia fumofa, qua refoluta ingreditur ex« icm priores quidem quatuor cum pe&ine colli- tremitates digitorum , ibique ab aere extee gantur, pollex autem cum brachii interiori riori exiccata in ungues convertitur. i concatenatione jungitur. Noduli inferiores Probl. 2. Cur quandoque maculz albz ge- h, nerantur in unguibus? Refp. Id ex phlegs let majores fünt, quam fuperiores , quia in me- dio pondus magis portatur, atque adeo ro- mate , quod quandoque permiftum eft tali nle fümofe materizg, provenire; ab illo enim Lbris bur majus exiftit.. Sunt autem in longicudi- ne diftincti, graciles, inter fe divifi, ut tanto phlegmate maculz tales infperguntur. flexiles magis fint, aptique ad varia objecta Probl. 3. Cur fenum urigues nigreítcunt, & P '*l palleícunt? Refp. Id ob defectum caloris apprebendenda. Conítat autem manus quin- que digitis, cordis contingere; hoc enim deficiente ca- aurieulari. pollice, indice, medio, annulgi, lor in interioribus membris, ubi magis necef: 'cerg farius eft, congregatus exteriora deítituit, at dr que adeo pulchritudinem quoque füatm une a PROBLEMATA. guibus adimit, quod idem etiam fieri advere äjia Probl. 1. Cur quilibet digitus habet tres timus , cum manus nimio frigore funt occue 2 fer unQuras, & fíolus pollex duas tantum ? atc. 3 Refp. Etiam pollicem habere tres artículos, ( P Probl.4. Cut ex anguiutn difpofitione homi. eu fed tertium brachio conjun&um effe, atque nes judicantur bonz vel male complexionis ? ] j 4deo non apparere. Oportebat autem fic R, Rationem effe,quod ungues de bonitate vel "t R. P. Loin. Bili. Man. Tóm. 1. Xyyyya^ inálicia i 9e£f Aibhetbece Mcmuqlis Concfonaforia tur vena cava, feu magna, quz füperna & malitia cordis, atque adeo etiam complexio- nis tefientur; fi enim fint rubei, teftantur inferne in jecore erumpens per totum corpus choleram bene temperatam; fi vero funt ali- Ípargitur, & in plurimos ramos divifa eft. Singuli vero rami divifi funt in alios mino- uo modo ad nigredinem inclinati, teftantur anguineam nat * uram ; fi vero fint crocei co- res, & hi iterum in alios, donec tandem in . , melancholiam indicant. minutiffimas & invifibiles venas , quz capile loris vel nigri lares vocantur, definant: Unde tefte Leff. de Probi. $. Cut (i extremas partes excreícene prov. num. 96. aliquot venarum chiliades in "eme— —X — tes ab unguibus abícindimus, dolorem non homine exiftunt. Ífentimus; fecus vero, fi vel minum de iis P artibus, quz carni adhzrent, abfcindamus? De liene. N Rationem effe, quod füperfluitates illz Refp. - XXVI. Lien feu fplen fitus eft in finiftra nervorum extremitatem e xcedant, unde tam arum fentitur illarum feparatio, quam pa- parte ex oppofito hepatis & ventriculi, figu- ram habet oblongam ad linguz fimilitudi- rum fentitur pilorum füpervacuorum abfcif- nem, eft füb(tantiz fpongiofz, coloris pluri- fio; interiores vero partes, quia nervis im- J mum nigricantis, pellicula tenui obte&tus, mediate fünt conjun&z , hinc earum fepa- muültis venis perforatus, ad recipiendam cra(- f xatio non poteít non cum maximo dolqre fam &.terreftrem partem fanguinis, Varia l fentiri. habet officia, fed duo potifhmum , quorum primum eít, ut craffum & feculentum füc- - MEMBRUM XX. A cum ex hepate eru&tantem per venam por- 3 JDe ventre. tam fuícipiat, & tandem egerat. Secune XXIII. Venter eft pars illa; quz a thorace dum, ut aliquam hujus fücci partem ad fun- dum-& os ftomachi mittat, partim ut a Jeco- usque ad femora demittitur ; eft fine offe in re talis facci os ftomachi conftringatur, & ql anteriore parte ; totus carneus & membra- Curfíoribus neus, ut inteftina, & ventriculus cibo diften- appetentiam Ciborum excitet. Varie autem in ventre fplen eft magno impedimento, forte quia tus laxari poffit. humor melancholicus illa curfione agitatus fi pgrtesf'dantur , nunc breviter exg)icandæ. pungic, & fabulam elt Í De abdomines. fplenem fine pcriculq ?l vitz c*:—ximi«-x poffe.. XXIV. Abdomen feu fümen vocatur an- PROBLEMATA. terior extrema pars ventris , €o quod abdat multa. Conítat ex cute communi, adipe in- Probl. x. Cur fplen nigrum adeo colorem P tta cutem, membrana carnofa, & octo mu- preferc? Refp. Id fieri, tum quia ex terreftri f fculis. .Sub hoc abdomine eft membrana te- valde materia caufatur; tum quia eft rece« nuiffima, Peritonzum di&a, quz omnia in- ptaculum melancholici bumoris, qui perin- ü teítina involvit3 Unde fi rumpatur, hernia de ut cholericus nigrum coloram fortitur.. five ruptura oritur, per quam inteftina füb- Probl.4. Cur fplen in finiftra potius parte, fident, effunduntur, & alias mi(erias caufant. quam dextra pofitus eft? . Refp. Id fadtum; [ Sub Peritonzo adhuc eft alia membrána te- tum ut finiftram partem, quz frigidior eft, k nuis & pinguis , quz inferiorem partem fto- uam dextra, calore füo foveat, tum ut ipíum ]i machi, & inteftina immediate tangit. Voca- etiam calorem ftomachi confervec. Unde illi In tur hzc membrana rete, co quod propter immediate adjunctus eft. venas hinc inde difperfas figuram retis ha- Probl. 3. Cur fpleni rifüs velut affeCtus at- Ü beat. Vocatur etiam omenturm , & data eft, tribuitur, juxta notum illud diftichon: tum ut magis intéítina tueretur, tum ut ca- H Cor fapit , &9 pulmo loquitu " ry vl commopgt" lore fuo , quem ab arteriis habec, conco- iram, - Splen videre facit , cogit amare jecur. &ionem magis juvaret. . Reíp. Rationem effe, quod fplen auferat cau- D. jecore. - fam triftitiz , (cilicet melancholiam , cam- Y XXV. Proximum, quod fub diaphragmate que confümat ; unde poftea naturaliter op- adhuc inter coftas occurrit, eft jecur (eu he- pofitum triftitiz , fcilicet gaudium & ri(us In fequicur. 1 !t par, officina fanguinis, quod eft corpus care neum, fpongiofum, multis venis excavatum Probl. 4. . Cu"i"' homo habens»maghum fpie.g p przcalidum, füperius gibbofüm, infra conca- nem macilentior fit aliis, non habentibus a Refp. Rationem vum, ample&ens fua cavitate ftomachum. fplenem adeo magnum ? W Officium jecoris eft alimentum a venis mefe- effe, quod fplen illam materiam , quz in hi xaicis ventriculoque fufcipere, & illud in fan. pinguedinem converti poterat , ad fe attra- H £ * uinem convertere, quem toti poftea corpo- hac; unde homines parvi fplenis plerumque p Yi diftribuit. Quem in finem duas habet aper- pingues efficiuntur. & turas,& venas; &in cavitate quidem externa Vi eft vena plurium concurfu adunata, quz ve- MEMBRUM XXI. e fa portz vocatur; per hanc fuccum a ve- ' De folliculo felis. l nis meferaicis e chilo ftomachi attractum, & inftar la&is albicantem admittit, & in fuis XXVII.Sub dextra concavitate jecoris proe Exco&us hac pe venam ports adnafcitur folliculis fellis ro- fiftulis in fanguinem mutat. ilis fee d ;atione fanguis efluit in venam, qua& vocae tp;ndqs & oblongus ; in .qqu flava b cernie [ . L] üuus LXFIL Hüms - 909 & n$ cernitur, Cónftat hic folliculus duplici tuni- d -MEMBRUM '-Xxm: €a, una a Paritonzo accepta; altera fibi pro- Q« gria, quz triplices habet fibras, rectas , oblí- De ftomacbo. ln quas, & transverías. . Re&is bilem attrahit, XXIX. Pro meliori intelligentia natïuf:lt Pll- obliquis retinet , transver(is expellit deor- omachi notandum eft, ab ore ad feceffum de fum in inteftina. Porro bilis effuía in inteíti« usque continuam viam in tres partes divie 3 na tria habet officia. 1. ut juvet digeftionem fam. Prima eft a radice linguz usque ad fuo calore. 2. ut fua acrimonia quafi ftimue ventriculum, cujus officium eft cibum fü- lo irritet inteftina, ut feces expellant. 3. ut mere. Secunda eft ipfe ventriculus, cujus humores officium eft, cibum continere. Tertia eft re- ln flergat. pituitofos vifceribps-gdhærcntcs ab- - liquus totus tra&tus inteftinorum, cujus offi- . cum eft cibum confectum trajicere. Licet Idjs PROBLEMATA. N J['[a vero ftomachus proprie fignificet illam par- /— Proll. 1. Cur equus, mulus, a(inus & cor- tem, ubi eft ingreffüs in ventriculum; jam ta» N h. vus vel non habent, cüm tamen finis propter men paffim ipíe ventriculus (lomachus ap- Qquem animalibus fel datum eft, fcilicet ut pellatur. Sub hepatis ergo concavo pofitus iTia eft ftomachus facco tibiz utricularis fimillis üm Íuo acumine juvet vifcera ad expul(ionem üC. luperfluitatum , & ftomachum ad digeftio- mus, refidetque in medio latitudinis anima- nem ciborüm eque in illis locum habeat? lis a finiftra parte ad dexteram. Subítantia eft Qf UE Refp. Talia animalia non quidem habere fel carnea , triplici fibrarum genere inflructa ad in facculo, fed tamen habere ipfüm per par- trahendum cibum ; ad retinendum, quam- UE diu, opus eít ; & tandem expellendum. Ven. Q« vas venas in toto corpore difperfum. Proil. 2. Cur folliculus fellis hepati potius, triculus duo habet oftia, unum amplumi in I quam alteri parti corporis füperimpofitus eft? finitra parte finiftri lateris, quo cibus ex gu« bus Kefp. Rationem effe, quod in hepate po:iffi- la ingreditur, ideogue vocatur os ventriculi, m mum fanguis primum excoquatur; neergo circa quod multz fibrz orbiculares exiftunt, ILUS quz cibo fumpto fe contrahunt, ne retrogre- nimium accenderetur per choleram, merito lo fuperimponendus €i erat féllis foliculus, ut diatur, Alterum oftium eft anguftius in in- per ipfum nimia colera extrahatur, & in in- feriori parte dextri lateris deoríum vergens; tefítina & flomachum transmittatur. quocibus in inteftina egreditur, ideoque voe Probl.3. Cur fel adeo amarum eft? Refp. catur pilorus feu janitor, quia conftringit fej hanc amaritiem ex nimia caloris intenfione & claudit, donec cibus in chilutà converfus I:M T provenire; cálore enim abundare, quz ama- füerit$ eo autem confecto, [ ra funt, vel ex ipfo abfynthio colligitur, quod latat, ut chilus exire poffit. aperit fe, &d:- ts vino miftum bibimus ad ítom W " ciendum, achum cale.fg- ^ PROBLEMATA. " Probl. 3. It Cur carneSï illorum anidialium, Práll. x.. Cur ftomachus 'ro'tundus eft? quz predita fünc féllis folliculog dulciores 1m, funt, quam animalium carentium tali faccu- Refp. Id propterea faCtum effe, quod alio» n qui, fi haberet angulos, tunc in illis cibus lo? Refp. Quia in illis per colle&ionem fel ün lis ad unum locum dulcedo aliatum partitim potius mancret, & fic homo nunquam fe« ii bribus careret, eo quod multz partes in- impermixta, relinquitur. In aliis vero ani- concoCtz manerent; jam vero propter ro« malibus fel toto corpore per venas parvulas L difperfum cum fit,hoc ipfo etiam carnes ama- tunditatem nulla concoctionem illius : Fubcc:- ritie füa non nihil inficit. fugere poteft. Probl. 3. Cur caro flomachi tam nervofa & fen(ibilis eft ? Refp. Ita officium ftoma- chi exegiffes cum enim modo repleri de- MEMBRUM XXIL. * AU ..De reanibus. beat, modo conftringi , merito natura fagax nervos ad hunc finem illi neceffarios provi« II« XXVIII. Renes duo fünt ad extremitatem dere debuerar. v i(üs " infimam jecoris, prope vertebras dorfi, & fi- . Probi. 3. Unde flomachus tantum virium nem diaphragmatis, forma fünt oblonga, & furiit, ut poffit tam multos & varios cibos prope rocunda, fubftantia fatis denfa, & quafi concoquere? Refp. A colore pouíffimum; je aduíta, intus cava ad recipiendum ex cava quem tum a eorde, tum ab hepate immediate us em vena humorem ferofürn & aqueum fuo mu« ipfi fuperpofito accipit; (i enim idem calor nere jam perfünctum, quod munus eft, fan- aurum a cupro, argentum a ftanno, fcoriam n £uinem per anguítos hepatis meatüs in am- a ferro in fornace feparare poteft, quidni Tà* pliorem viam venz cavz deducere. E vena etiam in ftomacho parum ab impuro, humi« qUG cava ex hepate deícendente prodeunt dus dum a ficco, utile ab inutili feparare poffit ? vene in utrumque renis eaülem, quz vens Probi.4. Cur ftomachus pingües carnes tam emulgentes vocantur, eo quod aqueum hu- difficulter & tarde digerit? Relp Id contingeré morem ex fanguine & vena cava emulgeant; propterea,quod tales carnes natent in ftomas & in renes deferant. EX renibus duo alii chó, quando optima digeftio fit in profundo ä meatus; ureteres five urinatorii diQti, defcen- ftomachi, quo carnes pingues non poffünt ve« fo dunt, per quos ferofus ille humor im veficarmi [ nire; Unde qui eas comedunt, multum fom- nolcatos fe fieri experiuntur,eo quod dige ftio : d'cfluit ; &inde emittitur. Xyyyy23 ia Q E 919 Bibliteee. Manualis Cancinatirie pellunt, ac hominum inteftina? Refp. Ratios nt in ftomacho retardata diutius fumos in cere- L brum emittcat. nem effe, quod ficciori , minimeque füpere Probl. ;.. Cur ftomachu 's a fommo mul- vacuo nutrimento utantur, magisque exer- Ü tum roboratur ? Refp. Rationem effe; quod ceantur, quam homo,.unde melius conco- tempore fomni calor ad interiora fe confe- quitur, atque adeo minus mále olet; Homo fie [X rat, atque adeo virtutem digeflivam non vero vario vefcitur, eoque humido valde nu- modice adjuvet ; tempore vigiliz vero ma- trimento, & id füpra (atietatem, & intempe- net circa loea fenfuum, & in toto corpoe ftive, cum minime indiget, unde non fatis : concoqui, aut perflari ob multitudinem füam vaime re difperfus, unde minuit virtutem digefti- poteft talis materia, atque adeo tam male Probl. 6. xCui: üomächus humanus maxi- olens efficitur. s, & alia quedam m« me in füperiori parte tam ftrictus eft, in ine Probl. 4. Cur Dorcade ferlori vero latus? Refp. Rationem effe, quod animalia materiam tam füaviter olentem fe- ]i cum homo fit czteris animalibus magis eres cernunt per inteftina? Refp. Rationem effe, ( &us, cibus ejus femper ad inferiora defcen- quod talia animalia plerumque forte fimili CU dat, & ideo utilis imo neceffaria fuit inferior materia bene olente pafcantur: Unde cum L latitudo , ut & ciborum m ) Y per humorem non immutetur nimium talis fo ultitudp tanto fa- materia , odorem fuum etíam tunc; cum fe« D fili—fxs rgCipi poflic, cernitur, aliqua ex parte retinet. li ( -MEMBRUM: XXIV. - P : bg; inte/Linis. MEMBRUM XXV.f XXX. A janitore ventriculi procedit itf? De mf;;kntþerfia.' teftinum re ipía unum, in varias tamen [pi- XXXI. Diximimus füpra, venam portæ in'f ; xas convolutum, & fíepties totius humani plurimas invifibiles venulas terminari, qua- - corporis longitudinem equans; Nomine quo- rum orificia ad inteftina. extenduntur. Per. que & officio in fex inteftina divifüm, quo» has venulas tenuior & melior chili faccus & fübftantia exugitur, & ad hepar per venam rum tria fünt tenuia, tria craffa. Officium f tenuium eft chilum füfceptum magis conco- portz defertur. Ne vero he venule tam t parvz facile rumperentur , de fuítentaculo quere , antequam ad hepar transmittatur. Crafforum officium eft, eam chili partem, illis provifum eft, feu de|membrana quadam; I(A cui innecterentur, & in circuitum omnia in- quz non eft apta, ut transmittatur in bepar; rejicere & efferre. Ex tenuibus primum, teftina alligarencur. Hec memibrana dicitur quod ventriculo proximum eít, & catero- mefenterium, eo quod in medio inteftino- ä rum initium, vocatur duodenum, eo quod rum fita fit, a qua ipfa etiam venule mefe- 4 duodecim circiter digitos longum (it, & re- ;'aicæ denominantur. " K &a defcendit fine fpira. Secundum vocatur jejunum,; quia vere femper inane reperitur. A 'Tertium communi nomine tenue, feu ilium; MEMBRUM XXVL - vocatur, & multis gvris involvitur. Ex crat- .JDe femaribus. ï fis primum vocatur czcum, eo quod non ha- XXXIL Femora fünt illa pars corporis, beat duo foramina oppofita. In hoc fzces pri- quz ab inguinibus usque ad genua fe exten- : moó fpeciem ac naturam accipiunt ; nam ha- dit. Moventur in coxis, quz concáva ver- &enus chili nomine appellabantur. Secun- tebra dicuntur. Sunt ex magnis offibus com- dum vocatur carnofüm, vel cholon, quod pofita, tota ex fuperiori parte concava, tum ä pariatur acres dolores fi intrinfece afficiatur. ut firmior effet inceffus, tum ut crura facilius Y 'Tertium dicitur re&tum, eo quod fine fpiris fübintrarenr ; funt füpra craffiora, ut tan- , fab veíica verfus tergum defcendens recta E quatn media inter extrema debitam haberent fe exoneret. groportionem cum utrisque. PROBLEMATA. MEMBRUM XXVII. .. Probl. 1. Cur inteftina funt ita involüta, '& BBe genubus. inter fe connexa ? Refp. Id propterea a na- tura ordinatum effe, ut, dum majoribus mi- XXXII. De his fic loquitur Ifidorus: -Ge- nora, & debiliora fortioribus innituntur, nua funt conjundtiones femorum & cru- aCtiones naturales aptius perficerentur, id rium.' Et fünt dicta, eo quod in utero ge- t eft, ut & neceffaria commodius retinerentur, nis funt. compofita ; cohzrent enim fibi, & & fuperflua expellerentur. i N cognata funt oculis, lachrymarum indici« ; . Probl. ». Cur omnia anima lia ampli & re- bus, & materim ; nam a genis genua di- &i inteftini fünt gulofa valde? Refp. Quia tuntur. Cum enim quis gignitur, ita fore propter diminutionem ufüs cibi, & indige- matur, ut genua fürfum (int, quorum e€one ftionem ejiciunt cibi füperfluitatem indige- jundione oculi formantur. conditi & re- conditi efficiuntur , fecundum verfum Phi- ftam valde: Unde quia cito exit cibus, hinc etiam appetunt multum. - lofophi : Genua comprimit arta gena : Inde Probl. 3. Cur inteftina brutorum non perin- eft, quod, cum homines ad genua fe profter» de male olentem materiam fecernunt & ex- nunt, facilius lacrymentur; voluit enim na« Mi um ab AdsacÁ/EMÉS — X tura W Tiüuus LXV II Homo. - gllx Qu d. tura ex utere materso memorare, ubi in te- Proll. 3. Cur, ut vult Ariftoteles, pes dex- W nebris confidebant, antequam ad lucem ve- . ter in omni animali eft velocioris motus? MI t rem. Jta Ifidorus. Sunt autem gerua offa Q Refp. Quia ibi plus caloris reperitur, quem QQ quaedam concava, rotunda & cartilaginofa, multum conducere ad vi " & nervofa valde, tum ut facilius genuflexio experientia docet. gorem, quotidigpa ieri poffit , tam ut fpiritus animales ad infe- N X Kiores partes facilius transmittantur. - Is Probl. 4. Cur folus homo habet in fua pro- m portione pedes maxime carneos & craffos? . MEMBRUM XXVIII. Refp. Quia homo ere&tu$ incedit ; Unde, quia ile De. cruvibus. in fua proportione pedes illius majus portare A pondus debebant, quam ullum animal, me- (e. XXXIV. C rura fic di&a a currendo , quia rito etiam majora ipfi offa a natura concedi his currimus & greffum facimus, funt partes debebant, quze proin?ne tam facile laederen- fe, iif intermedize inter femora & pedes. Suntla- tur, copioía carne veftienda erant. üm certis & nervis inferioribus concatenata, per quos influentia greffibilis in artus, & re&ivse Probl. s. Cur, ut Ariftoteles docet, omne 1lis virtutis ad pedes derivatur. Sunt ex offibus animal habens multas fiffuras in pedibus, ut fC- leo, canis, vulpes, lupus &c. ccecos parit ca- fortiffimis compofita , quae tanquam colum- nse corporis ad deferendam ipfius molem tulos? Refp. Horum fimilium effe&uum vix funt ordinata. Sunt medullis plena, ut vir- poffe alias caufas a Philofopho affignari, nifi C:.endo, hanc effe natur , tus vitalis & animalis per nervos & arterias lium.^ am hoxuxn-axlima- ad tibias diffufa cuítodirentur, & offium fic- éitas medullae humectatione irrigaretur. . Probl. 6. Cur animalia pares pedes a na- 3 tura acceperunt? Refp. Quia fieri non poteft, Ua MEMBRUM XXIX. ut aliquid moveatur, nifi aliqua fui parte con- Pet De peciil)üs. fiftat, Cintellige, fi non proliliat;) cum ergo & ingreffüs ex motu & ftatu perficiatur, necef- am XXXV. Pes eft extrema pars hominis fü- farium erat, parés pedes animalibus conce- ATT ftentans pondus totius corporis. Componi- di , utmodo ftare 1lo tur, ut medici volunt, ex offibus quadraginta s modþ moi'exl'i com'mpdg poffint. i quatuor, quorum duo fünt calcaneorum, duo In manicularum, rafite pedum decem digito- - MEMBRUM XXX. r rum triginta. Eft fubtus carnofus, ut offa arteriarum duritie defendentur ; planus, ut De carne. d fuperpofita facilius portaret ; concavus, ut, fi acuto fuperponeretur, ad locum concavum — XXXVI. Caro, qua offea compages tota refugium haberet; diverfis ligaminibus & circumduta veftitur, eft pars mollis, humi- da, rubicunda, ex fanguine progenita, ad par- nervis offa pedum colligantur, tum ut majus robur haberent ad corpus portandum , tum tes, quibus apponitur, firmandas, fovendas, ut motum baberet leviorem. — Ultima illius tutandasque, & earum actionem. juvandam. pars planta vocatur, fic dicta a planitie, quam Triplex autem eft genus carnis : ac primo qui- dem eft caro mufculorum : fecundo eft caro ll'iS, exigebat, ut fortius terrae imponeretur; quae et lanta duriori cute vefiitur, quain caeterze vifcerum, earum fcilicet partium , quze fünt, [2c partes, ne fpinis, & aliis agentibus duris Ize- interiores, puta cordis, pulmonum , lienis, jecoris : tertio denique eft caro glandularum. J deretur. —Pofterior pars pedis calcaneus vo- Glandula autem eíft fübftantià rara , & üm catur, a calcando diétus, quia per eum terrae [jus veftigia imprimuntur; eft rotundus, ne facile Ípongiofa ad füperfluos humores ebibendos, An laedatur; oblongus, ut firmius imprimatur; vel ad alias partes irrigandas , vel ad molli- ter firmanda vafa , quze ifli innituntur ; ita &. «t folidus, ne facile premeretur ; mollibus liga- minibus cum cavilla colligatus, ut furfum & fub auribus funt parotides, quze vox etiam morbum ejus partis fignificat : In oculorum &eoríum ;facilius mqveatgr. angulis majoribus funt caruncule lacry- -PROBLEMATA. males : In faucibus tonfillee , quse fauces ip- fas, tum os & linguam faliva rigant: fub alis, Proll. 1. Cur bruta multa quatuor habent um füb inguinibus bubones : in ventre pan- JU. pedes? Refp. Quia ad terram totum eorum Tü» corpus naturali füo pondere inclinatur, & ad C ?ates. terram brutali fuo appetitu moventur, ergo . PROBLEMATA. ,« ut facilius moveri poffent, à a | n*ece!ï'e erat, Fot iï;lgimentis ea juvari. - Proll. 1. Cur bafo hominis habet ex omni- ici bus animantibus formam . nobiliffimam ? di« Probl. 2. Cur pueri fuper mbl iucutvat fot« incedunt? Refp. Quia non poffunt elevare Refp. Id propter animam rationalem factum on effe , quze cum fit przeftantior omnibus aliis corpora fua,, eo quod fuüperior pars corporis formis, merito etiam domicilium elegantius. m fit major longe & ponderofior inferiori ; quod hi tamen, dum juvenefcunt paulatim diminui- illi praeparari oportebat ; Maxime cum ipfum nde etiam verbum divinum inhabitaturum eid em tur, e contrario vero crefcit inferior, atque fuerat. lt « adeo :infans tandem ere&us incedere poteft. £rill * n 612 Bibliotbecee Manuälis Concionatorice Probl. 2. Cur caro humana ex omnibus res clathros receptas ab impetu violentize carnibus dulciffima eft ,. ita ut aliqui latrones concuffionis & mutuse compreffionis defen- huic carni comedendze affüeti confeffi fint, dunt. Etin hunc finem fuperiores coftze ab- nihii adeo difficile fibi videri, quam humana foluto ambitu conne&untur utrinque cum carne diutius abftinere? Refp. hanc dulcedi- Ícuto cordis, quod os quoddam oblongum eft « nem probabiliter ex humiditatis & moderati per medium thoracis defcendens, & inftar caloris permixtione provenire , uti etiam ex fcuti aut loricae cordi praetenfum. JInferiores d fio ipfa ciborum materia, quos homo rplerum— autem coftae non totum corpus ambiunt, ne D .que dulciores fümit. 1 J fcilicet ventriculus füumpto cibo intumefcens Proli. 3. Cur feriná caro fanior eft, quam intra coftarum anguftias coar&taretur , fed tür L animalium domefticorum ? Refp. Eo quod pro concoctionis ufu & neceffitate fe dilatare illa animalia multum exerceantur, & in aére aut contrahere poffit. fpt - Áficciore vivant, unde caro eorum durior eft, ho rif & nullius aut raree pinguedinis particeps , MEMBRumxmm atque adeo alimentum , quod inde provenit, N 41 minus habet excrem De cute &? cuticula, (£ tatum. 1 enti .& no;iarmn qual*i—' - XXXVIIL. dic Duplici cute veftitur horno. In- Probl. 4. Cur caput ex omnibus membris terior vocatur cutis, exterior cuticula. .Eft iní minimum carnis habet ? Refp. Eo quod ibi f autem cutis interior ubique porofa, ut vapor 6t operationes fenfuum & intelle&tus perficiun- & füdor facile exhalent. Ita etiam perfpicua tur, quibus non modicum impedimentutra eft, ut quidam Rex Perfarum ex ea feneftel- & affert carnis copia, uti quotidiana experien- las fecerit. Ariftoteles vult effe ingeniofos; tia in hominibus pinguibus declarat, qui ple- qui mollem habent cutem , propterea quod i runque etiam pingui funt ingenio. illa fit apta ad transvaporandum, per quam üt Ài transvaporationem organa interiora in debito .MEMBRUM XXXL temperamento maneant, per quod animus in [t: functionibus fuis non parum juvatur. Cuti- « ^ De . offibus. cula. eft pellicula tenuior extra cutem orta ex i XXXVII. Nat uralis. corporis fülcra funt excremento cutis. Ejus ufus eft tegere cu- offa, quze funt partes animalis omnium du- tem, ne attingendo quidvis ledatur. Eft riffimz:e a natura conceffze , ut fulcri inftar autem cuticula hzec alicubi denfior, alibi te- univerfi corporis molem fuftentent , iisque nuior, fi valde craffa & dura eft , ut in iis czeterze partes veluti palis infixsze füftinean- partibus, quae femper ufui funt obnoxize, cal- [ tur. Scribit Galenus, effe in corpore huma- lus vocatur. His duabus cutibus in brutis no offa fupra ducenta; & fingula offa habere per totum corpus fübjicitur alia membrana fcopos fupra quadraginta. Eorum qusedam craffiffima, quae panniculus carrofus dicitur; k in homine vero nonni u funt excavata vel fpongiofa, ut medullam, 3 vel medullarem füccum .ad fui nutritionem peritur. i in capite & COI;IO re- contineant. ln iis pars protuberaus cernitur PROBLEMATA (quam protuberentiam apophyfin appellant) ut per illam in alterius offis cavitatem immit- - Probl. . Cur cutis eft mollior in hmiüni- tantur. Habent etiam nonnulla offa faas bus, quam aliis animalibus? — Refp. Ratio- appendices, five additamenta inítar operculi, nem effe, ut operationes actus tanto com- ne medulla intus conclufa effluat ; haec epi- modius perficere poffit ; unde etiam in volis e phyfis dicitur. Conjun&tiones offium pro va- manuum fübtilior eft, quia per illam partem rietate conjunéctionum varia fortiuntur no- potiflumum res tangimus, tangendoque fe- - :mina a medicis. Quaedam enim inítar cla- cernimus. vorum fünt infixa, ut dentes, maxillae, quae- Probl. 3. Cur.cu tis tota pOrofä eft, fed prae» as delh ^^ Genibe . AÉ . 4 dam ferratim commiffa & veluti confuta, ut cipue capitis ? Refp. Id propter neceffariam videre eft in offibus cranii; alia pixidatim fumofe fuperfluitatis expirationem contin- -immilfa, & validis ligamentis revincta, ficut gere; per calorem enim pori aperiuntur, & M os femoris in coxee acetabulo; alia in mo- ea, quae inter carnem & cutem funt fuper- dum cardinis fe mutuo fubintrant ; alia alio flua, per vapores & fudores expurgantur. 3nodo, prout ratio firmitatis & motus mem- Probl, s. Cur cutis faciei eft aliis fübtilior bri poftulat.. Supremum os,. quod tecti vi- & tenerior ? Refp. Duplicem ob rationem id cem obit, eft calvaria, conftans pluribus par- ordinatum elfe, fcilicet ob decorem ( fi enim ä tibus per varias futuras commiffis , nt vapo- craffa nimis foret, rubori fanguinis pervia res ex ftomacho itentidem afcendentes expi- non effet ) & ob fenfuum perfe&ionem; hi rare poffent , ne cerebrum perpetuo obnubi- enim, fi Ipiffa nimis foret, minus commode larent. Cum calvaria per verticem conne- perfici poffent , cum tamen i n facie 1naxime étitur fpina dorfi, quse ex triginta quatuor vigeant fenfus. T officulis feu vertebris conftat , quae inftar Proll. 4. Cur in fe T je&ute cutis conträhi— trunci ab una femorum junctura usque ad tur, & indurefcit? Refp. Id propter defe&um * caput affurgit, & ex hac veluti rami utrin- caloris & confümptionem humoris naturalis que prodeuntes cofte duodecim finuato flexu contingere. Hsec enim duo accidentia ma» peécus muniunt, & nobiliffimas partes, cor Xime raram extenfamque faciebant cu um, presfertim ac pulmones , velut intra firmio- fuamque ei fpecj.em gonfe:vabant. i MEM, 913 Tiv Lx 7 Hie. h. nem, qua cerebrum contin'vetur, non egre- MEMBRUM XXXIII. ditur , ideo ab antiquis inter nervos non d- üm 4 eft recenfitum. . Inter nervos prgcipui funt - — De omis. Optici feu Viforii, deinde Guflatorii , udito- r lr rü, Reverfivi &9c. quz melius in tabulis Ana« XXXIX. Venz nihilaliud fünt, quam tomicis confpiciuntur, quam calamo defícri- IN vehiculum fanguinis, qui quía duple X eft, buntur, NS craíTior & fübtilior, hinc alize venz ad crafe (s fiorem devehendum Ordinantur , "ut vee. MEMBRUM | s:va. d nacava, & vena porta, quam prior per to« 4 tum corpus inítar irrigantis rivi miro ordine De mqfchiis. : varietateque diffufa, plures habet ramos fpecialibus aominibus donatos,ut e(t Acv'y(9», XLI. Mufculus eft maffa quedam carnea hoc eft, /ine comite, Zxillaris feu Bafülica, Hume- pluribus ligamentis fibrisque diftincta, & raria feu Cebbalica; utraqueJugularisinterior & affüfo fpiritu ac fanguine ita animata , ut exterior, Coronalis, Emulgentes, Seminales 69 llia» (e ipfam movere, contrahere fimul aut ex- [n- c& &9c. Pofterior feu vena porta per fuas ra- tendere poffit , & hoe motu per cendines, in dices (venz meferaicz vocantur) mefenterio quas plerique mufculorum ceu in oblongam Jor infertas trahit chylum ex ventriculo & inte- candam definunt, certorum membrorum üa ftinis ad jecur. in hac continentur Cy//ic& articulis infertas, etiam illa attollere, fle- d. Gemelle, Splenica, Gaflrica snajor & minor, dex!ra. &tere , aut alio modo movere. Adverte ta- (s C finiflra, utraque Epiplois, Corenaria, mmeferaic€ men, non omnes muflculos tendinem habe« &c. Ramufculi hepati inferti per ofcula miro re, ut mufculi linguz , labiorum &c. fed ] ] naturz artificio jJunguntur ramis venz cav€, eos folum , qui ad inovenda offa in eorum ifo ut exhibet Cafpar Bauhinus in füo theatro. car tilaginem inferuntur. Dicuntur mufculi, ln Anat, itaque de origite venz cavg & por- quia videntur figuram turis excoriati re- !U. tz maxima lis eft inter Peripateticos medi- ferre. Magnus horum muículorum in 1 cosque: quorum illi cor, ifti hepar, confti- corpore humano eít numerus , ut totum lj tuunt, quamvis Vefaliusaliique periti Anato- fere ex illiis compactum videri poffit. P. mici ftent cum Ariftotele. i Leffius de provid. Num l. z. ait, füpra P fexcentos numerari, quorum finguli ad de- cem. minimum fines & utilitates hominis lg Aliz fubtilior&m fanguinem vehentes ar- ferviant; potiffimum tamen officium eft, ut terix magnz , arteriofz, venofe vocantur ; membra moveant, & refpirationi inlere & hz quidem certo ex corde oriuntur ; de ve- Ad motum brachiorum natura de« E] viant. na cava & porta idem quidem fentiunt Phi- dit mufculos omnino undecim , five i vis lofophi , non item medici ; [v te oriri contendunt. qui illas ex hepa-f» duodecim; qui omnes ad tot diverfos moe tus neceffarii (unt, ut late profequitur Cal. in fine l. 13. de ufü p. & init. j. de anat. Mu- Ículi vero infpirationi infervientes fünt qua- MEMBRUM XXXIV. draginta quinque , quorum viginti duo in« l: De nervis. tercoftales (quía fpatia media inter coftas oc- cupant) thoracem exadte laxant, & con- l h QXL.F Nervi funt inftrumentum porofü m, flringunt, fic ut eorum anteriores exípiratio« quo velut canali fpiritus animales ad motum ni, viginti duo alii vel primis vel ultimis cc« ftis , vel dorfalibus coftarum radicibus anne- 0s ienfumque neceífarii a cerebro , ejusqüe medulla fpinalia per corpus difpeníantur. xi, vel e collo defcendentes, vel abdomini Subítantia eorum ^'omnino fimilis fübítan- conjun&i, intenfz & magus refpirationi di» ünus & ultimus & tiz cerebri, aliud non effe putatur, qua m Verfimode conducunt. ^ *.o cerebrum induratum. omnium utiliffimus eft, qui tenui refpiratio- ]- Veftiuntur duplici .. membrana, exteriore quidem craffiore, & ni, qua homo femper utitur, folus infervit, a erafía menynge procedente, interiore ve- iaphragma eft mufculus rotundus magnus; f« qui fpiritus inftrumenta quibus fübjicitur, fe- ro tenuioré, & cum tenui menynge con- nexa. Hinc przcifo aliquo nervo i llud cludit ab inftrumentis alimenti, quibus fue r perior eít.. Tunicz ipfi duzc fünt, inferior membrum , quod nervus ingrediebatur; omni deinceps motu fenfuque deftituitur. quidem peritonzi fümmitas , füperior vero vafis tunice cofítas fuccingentis. Patribus ]tem illa folum membra ftupore ( hoc eft, u diminutione feníus motusque privatione ) f perioribus & anterioribus ad pectus, pofte- ! r ioribus ad fpinam pertingit, & ad lumbum & convulfione (hoc eft motu in voluntario) adhzreícit. Ejusufus duplex, etenim & exe tentantur ,.quz nervosS habent, ut Ariílote- les tradit, creationi & refpirationi ?nfervit. MEMBRUM XXXVI, Säptem precipua paria nervorum nufne- rantur ex cerebro prognata; nam oQavum JDe bumoribus, (] ar (olfa&ui deferviens & proceffüus mam- XLII.Omiffis humoribus excremcnticïis.Qda- millares dictum ) quia calvarie amplitudi- tuof ZZL244 | R P. Lobn. Bibl. Man. Tom. £. 914 Biblzotheqæ Mantualis - Concionatorie tuor funt principales füpra recenfiti, "Vafa Probi. 6,-/ Cur|fanc qi'see, naribus fluere cef- fat, (i ftrophiolum frigida aqua madidum iis feu receptacula fingulis fingula deftinavit na- tura fanguis in corde & venis; flava bilis in applicetur ? Refp. Quia cau(ía hujus fluxus vef(ica jecori annexa; atra eainliene; pituita ex abundantia caloris provenit; qui cum ï toto quidem.corpore diffufa eft, fed in cere- per frigus aqua: pellatur, hinc fublata cau- bro & ventriculo copiofior refidet. Generan- f ipfe étia rhþ,Hiti:;";nïs fanguinis Velur. Qlfc&uä tur in jecore ex chylo per venas Meferaicas tollitüt. ad truncum v Proll, 7. Cur aliqui quandoque fanguinem Sper portau mdeque ad hepar attracto. - füdare comperti fünt ? Relp. Caufam forte Officia humorum var xiä,ftinc. 1. Flava bi- effe, quod natura hoc ipfo, quod malum (ibi lis, utpote mordax, & levis, ftimulat & impel- imminens taütopere horruerit, atque adeo L . U 1 . — D u lit exerementa, ficque virtutem expul(ivam totis viribus a fe propellere laborarit, fan« juvat. 2.Sanguinem juvat ad penctrandos guinem magna viad exteriora propulerit, ubi anguftiores meatus , impeditque fuo calore vel humori latenti fe mifcuit, eumque pur- p coagulationem przmaturam fauguinis. 3. puravit, vel fi nimia fuit vis naturz, i ipfþ;neg "Tribuit fzcibus colorem , 'unde fi feces fint egreffus eft per poros cutis. ; j 4 Probl, 8. qui nimi O0 rufz, colligunt medici, nimium bilis effc in fanguine abund ant in- €orpore ;.f1 alb , defectum bilis in corpo- epti efficiuntur ad fuas operationes efficien- re advertunt. 4. Bilis atra juvat virtutem re« das, cum tamen fanguis promoveat virtutem? tentivam, quia ficcitate & frigore conftringit, Refp. Quia fanguis nimius niinio calore re« $. Pungit fua acrimonia ventriculum, & cau- AE plet.corpus. nde hoc ipfo impedit opera- fat appetitum cibi, 6. Ex liene ad orificium tiones vitales, quas ad füi productionem fpi- Jefophagi regreditur, ut illud claudat, to- ri t mus. cu animali temperato indigere, füpra dixi- tumque ventriculum contrabat, ad cibum ar* Gius compledendum. . 7. Coagulat fanguie — 1 à — CUP em nutritioni deftinatum, ut partibus foli- De latte. — j ioribus tenacius adhzreat. 8. Sanguinis CXLII. Cum lac nihil.aliudvfit quam fäh.' officium eft,/cedere in alimentum, & fpiritus; uüt fupra dictum. — 9. Pituita f&pe prebet euis.non bene concoctus, merito de illo etiam CX* nj t — materiam, ut inde conficiatur fanguis, fubit- problemata hoc locp" proponuntur, que in defectum fanguinis vices alimenti ? 2 PROBLEMATA. vel quod convertatur in fübftantiam aliti, vel uod a calore vitali abfumatur, ne cogatur — Probl. 1. Cur vacce plus la&is süncinbub £. - l ((5 — - alias partes animatas ab(ümere. in uberibus, quam alia animalia? Refp. Quia ia m ] vacce funt animalia multum voracía ,. unde LT eti a í . .PROBLEMATA. im plus in illis de fangaine non bene con- co&o & dealbato generatur. 1 E [— n De fanguine, * ; Vafiäs a! Probl. 3. Cur lac album eft? Refp . Prob. 1. Cur fanguis rubicundum habet caufas afferri a variis; nam aliqui concoétío- t colorem? Refp. Quia affimilatur metbro, nis infufficientiz illam albedinem adícribunt ; in quo generatur, Ícilicet hepati, quod eft fimilem enim ob cau(íam etiam caro alba effe rube coloris. dicitur. Alii in mammillas caufas referunt ; Prob. 1. Cur fanguis dulcis eft ? Refp. nam quilibet- humor in colere affirnilatur Quiabene digeftus eft & concoctus, & parum |- membro, in quo generatur, quantum potelft, habet de terreítri materia admixtum , hzec uti de fanguine fupra diximus ; Cur ergo enim potius cau docet. lfa falfedinis eft, ut Ariüöt. mammille albz fint, etiam ipfüm lac ibi pe- neratum iis afimilatur. Alii denique in Íri- .. Probl. $. Cur, fi homo no&tu püngatur, fan- gus caufam conjiciant, quod multutn condu- b 74 2uis minus copiofüs exeat, quam fi vigilans cere ad albedinem etiatn alibi otendimus. 2 Izdatur? Refp. Quia cum homo dormit, fan- Probl. 3. Cur lac tantas' vires ad refrige- £uis ad interiora confluit, ut ad vitales ope- randum habet? Refp. Quia hoc ipfo, quod xationes peragendas adjuvet, & calorem ad necdum bene conco&tum fit, multum terre- K conco&ionem fup j peditet, unde minus tepe- ftris materie adhuc continet , atque adeo K ritur in exterioribus membris. etiam frigus mu N X TDLSPSSRSC CU tt Probi. 4. Cur foli homini fanguis e naribus annexum eft. Itum , - quod tcrreüri materiz in fluit ? Refp. Quia folus homo rectus eft ; hinc Probl. 4. Cur lac conveniens adeo nutris enim fanguis, qui fpirituofus admodum eft, mentum eft infantibus, adultis autem potius facilius ob vim igneam caput petit, & ibi exi- nocivum ? Refp. Quia infantibus eft natu« li tum quzrit, reliqua veroanimalia, cum pro- ralis cibos, & confüetus, ut qui etiam in ute- Q n3 fint, & fanguine craffiore conftent, talis ro eo nutriebantur,adultis vero propter frigus tü fanguis potius deorfum fluit. & fumofitátes, quas generat, atqué ad caput d Prob. s. Cur pueri frequentius manent emittit, nocet. il fanguine per nares, quam viri & mulieres? Proll. y. Cur lac tempore partus vacca. Refp. Pueri innato calore & humiditate ab- u rum melius eft ? Refp. Quia tunc lac eft mul. undant. Non viri; mulieres vero licet & tum fpongiofüm, atque adeo fumofitates ex« h ipfe humidz íint, humiditas tamen itta pellendo fe i U per menftrua excrementa evacuatur. bus, pfüm purgat a noxiis quali-tati- ) læ( Piob!. r d | Tius LXVIL — Fidos. 91 e[. li | Prbbl. 6. Cur lac molierum fufcarum me- temperamento fuünt magis aliena$ hinc alii As lius eft, quam aliarun? — Refp. Quia fufcz inhorreícunt, cum veftis rumpitur; alii cum du mulieres fünt calidiores aliis, hinc per ca- ferra acuitur; alii cum pumex fecatur; alii E i lorem nutrimentum melius digeritur, atque cum cibos faftiditos vident. hi adeo lac-melius efficitur. Proll.7. Cur aviculz lac & mammillas non De primalgfeäu dattus feu oluptate, Vn habent? Refp. Quia mammillz impedirent Proll. 3. Cur voluptas immodica plus no« [te volatum earum. Deinde quia lac tantum ad cere dicitar, quam dolor? Refp. Quia ma« foetum nutriendum provifum eft a natura; Lbl gis debilitat vires, & extinguit calorem na- lo aviculaz autem (uti & pifces ) non geftant in turalem , uti patet vel maxime in gulofis & änc utero foctum viventem, fíed ova tantum pa- libidinofis hominibus, quos experientia ICOH- ubi ftat efle breviffimz vita. r;unt, eaque extra Qorpus fuumïcxclqdunt. x üte Probl. 3. Cur vehementior voluptas infani« 0et 'MEMBRuquxxvm re facit eos, qui ipfa fruuntur? Refp. Quia De tatiu. cerebrum humanum nimis exiccat, fpiritum animalem nimis pertürbat, variis intentio» lü E XLIV. Cu.m fenfus tactus per totum cor- nibus phanta(iam vulnerat « ; immeníos doler- pus vagetur, recte de illo problemata pro- res in appetitu excitat. I N IQ« ponux?mr ultimo loco. Proll. 3. Eftne prudentis voluptatem feme - per fugere? Refp. Negative, fi honefta fit ; Id* " PROBLEMATA. quia hzc, ut fupra vidimus, eft comes jue [pl- cunda actionum, easque non modice perft- " De attu tangendi. cit; fecus vero, fi fceda (it5 hanc enim pru- Probl.1. Cur a ta&u maxime & guftu ho- dens, vel maxime fugit , quia impedit confi- lium, labefactat in mines continentes vocantur, non item a cz- genium; genera; morbum; teris fenfibus ? Refp. Arift. S. 28. probl:2. id & parit infaniam. & x af« propter voluptates fieri, quz pariter homi- Probl. 4,. Cur, vo luptates corporis magis nibus ac cgteris animantibus communes per expetuntur , quam animi, cum tamen hz il- i hofce fenfüs admini(tranrur. Quia igitur lis longiflime excellant? Refp. Ob tres ratio- communes eas cum befítiis habemus, fperni- nes id contingere, 1. Quia dolorem, quem mus, & folas omnium aut maxime vitio fugit natnra, ut medicinz tollunt & dimi- probroque damus. ltaque hominem iis ad- nuunt. 3. Quia fcintillulis iftius affectus ma- u di&tum vituperamus , & incontinentem ap- gis, quam aliis, accenditur natura, fünt enim J pellamus, quia a deterrimo voluptatum ge- fenfibiles , atque adeo , magis notz ipfi natue ls nere vincitur. QGtera enim animalia cetee rz, quatm voluptates animi, utpote fpirituae u ris obje&is vel nihil omnino, vel per acci- les & infenf(ibiles. 3. Quia voluptates core dens tantum, dele&tantur; quod enim videt poris (piritum & vitam confervant. ritó aut olfacit, tantifper gaudet, quoad gulftus Probl. $. Cur difficillimam eft, in volupta- tio» tadtusque officio füngatur; cum genus hoc tibus modum tenere? Reíp. Quia voluptas concupifcentiz ex ab utero fufcepta & nobiscum enutrita natu- nj vitas deíinit. plevit, i?lorum quoque fua- efle ram veluti captivam tenet. 9 n Probl. 3. Cur, fi axille aut pedum XVeüi- P robl. 6. Cur, ut Ari(toteles ai t,i res hullä (UL gia tangantur, titillatio oritur? Refp. Quia nos femper eadem delectat, feu, quod idem €arum partum tactus infolentior eft, & te- eft, curnullus homo una & fimplici voluptate 8&, nuioris etiam cutis, ande & in labris maxi- 190 capitur? Refp. Tum quia homo eft mutabi- me titillamur.. lis, unde facile patitur fatietatem, & naue n Probl. 3. Cur, fi a nobis in iprædi&is : pafti- Itj feam concipit voluptatis frequentius gufta- bus tangamur, non perinde titillatio exurgit, tx ; tum quia non eít natura íua fimplex; fed ac fi ab alio clanculum tangamur ? Refp. » i habet in'fe aliquid admixtum && difpar, fic» Y Quia, quod nativum eft infitumque, minus que diffimile, ut inquit idem Ariftoteles, fo» pe percipimus (fic enim lingua infitum dulco- 10d lus ergo Deus fimpliciffima voluptate frui- Y rem minus fentit, quam acredinem vel ama- tur; quia ille folus habet fimplicem & immue- Te« rorem) quod autem a nobis vel ab alio aper- tabilem effentiam. . Unde, ficut coelum ab deo te fit, quafi infitum nobis eft; quod autem eodem punc&o idem volvitur, ita Deus in ii infidiofe fit, terribilius occurrit, ficque metus circumferentia füg naturg, id eft, in feipfo, , & horror ex frigore excitatur, delectatur. Probl. 4. Cur corpora noflra per eftatem i rbfi[*cefe difficilius " Prebl. 7. Cur voluptat i frigidiora fant attactu, quam hyeme? Reíp. dicitur, quam irz? Refp. Varias ob caufías. ItUs Quia in zftate a fudore corpora refrigeran- 1. Quia voluptas innata eft, & enutrita no- J tur, per hyemem vero vis frigoris arcet fu- biscum, non ira. .. 2. Quia ira brevi tempore gu$ dorem , & corpus perinde ac terra evapo- durat, voluptas perpetuo. 3. Quia ira eft puc rat, unde calidius eft corpus attadtu, quam $ molefta ipfo exercitio, voluptas vero dulcis in xítate. & amcoena. 4. Quia ira eft folum ebullitio | (2 Proll.. ...Cur non omnes iisdem rebus in fanguinis circa eor, voluptas vero per totum jl horreícere nos fentiimus ?. Refp. Quia, ficut corpus diffufa. y. Quia ira eminet, & omni- o non iisdem rebus delectamur, ita nec iisdem bus aperta eft, voluptas vero fraudulenta & ledimur, fed illis tantum, quz a cujusque infidiofa. ,a nl. De oURP. Lobn. Bibl. Man. Tom. J. 77272 " t 916 Nübliotbece AManualis Concionatorice De fecundo. effettu. ta&ius feu"dolöïi:. aliz dentibus, aliz denique unguibus repu- gnant, fefeque defendunt. Atqui ad dolo- .Probl. 1. Cur dolores no&tu intenfiores ple- res omnes, vel plures certe leniendos calor rumque fuünt, quam interdiu ?. Refp. Quia adjuvat (calefacit doloris incitamenta & ex- anima fecum odiofa non jam aut vifüi, aut coquendo confümit,) ergo cum per füum re- auditui, aut aliis hujusmodi fenfibus inten- dit, nec quicquam agit, neque ad externas etiam dolores leniuntur. tentum calor augeatür, merito per illum aCtiones provocatur, quo efficitur, ut mul- to plus corporearum perturbationum tane — Probl. s. 'Cur virgz fubtiles ac tenues ma- gendi feníu fuícipiat. jorem inferunt corpori dolorem, fi quis ver- beretur, quam baculus? Refp. Quia ille — Probl. 3. Cur. dolores inorbdrum" maxie fünt tenuiores & penerrabiliores, hic autem m amicorum congteílibus & narratiuncue lis leniuntur? Refp. Quia per ejusmodi col- craffior, minusque penetrabilis, I loquia animus avocatur, & ad externa obje- Probl. 6. Cur pueri, qui ezduntur, minus r &a intenditur, unde minus apprehendit, & fentiunt dolorem , fi vehementer clament, M I confequenter etiam fentit corporeas pertu vel compreffo ore fpiritum omni, qua pof- bationes. » rl fent, potentia contineant? Refp.Quia utro- que modo cutis corporis quafi inflatur, & di- f Probl. 3. Cur aliorum eadem patiäntiu;n exemplum, & focietas non modicum dolo- ftenditur, atque adeo divi(ioni partium , in qua dolor verberum confiftit, minus dat lo- ris levamen effe experimur, ita ut merito cum, cumeinftrumentum, quo czduntur, mi- $. Gregor. in Epift. dixerit.. Nibil adeo gra- nus penetrare poffit cutem. ve€ eít, quod non zquanimiter toleretur, fi E Chrifti paffio ad memoriam reducatur? Refp. - Probl; . Cur dolentes frequenter adeo fu- SEL EEE UE LA ! Quia talia exempla vel oftendunt noflrum fpirare folent ? Refp. Quia dolentium ani- m s z dolorem effe multo minorem, quam in rigo- A màá ad ipfam doloris caufam convería eft, te juftitig peccata noftra punientis deberet unde negligit, & quodammodo oblivifcitur 0 effe (ficut latro in cruce agnovit, dum di- motivam virtutem pectoris muículis przbe- MUA AAIPMCTEM xit: Nos quidem jufte hzc patimur, ille re. Quamobrem cor neque peGoris dilata- autem quid fecit ? Unde dolorem tantum tione aerem recipiens: neque contra&tione leviorem apprehendentes, levius etiam fe- excernens nofítra excrementa, dum füffocas timus, Vel eadem exempla nos admonent m can tionem metuit, animam cogit, & admonet, conditionis & fragilitatis noftre , unde fit, ut quam plurimum motum muículis prz- ut levius feramus, quod neceflario quati no- beat, majoremque infpirationem & exfpira- bis ob naturz noftrz imperfeQtionem acci- tion;m»echiat. dere advertimus, dicamusque cum illo: Ho- - o aM o Q O -- mo fam, humaní nihil a me alienum puto; - Probl. $. Cur dolores díuturnitate tetupoe ris leviores fiunt? Refp. Fum quia dolorum vel quia denique aliorum in doloribus exant- landis fortitudine perfpeGta ad imitationem materia imminuitur ; tum quia confuetudo accendimur, unde fit, ut hoc ipfo, quod pu- patiendi babituni gignir, quo leníus dolores N U ia DA ia fillanimitatem exuamus , quz nobis dolores ferantur; Tum quia denique de remedio de- fperatur, atque adeo levius ferrur , quod graviores, quam a parte rei erant, depingee bat, levius feramus, maxime fi ad przmium quis eiïfqgere fe non poffe videt. honoris & laudis ex fortitudine " repo;*tandæ Probl. 9. Cur Magnates frequþntïüs, quam mentem convggtamus. alii doloribus podagra vexantur? Refp. um ä; ;; quia diver(is cibis ad fatietatem usque cre- 1 Proli. 4. Cut qui dolent, clamare f(ï)vlelnkt.; ui vero metuunt, filere, cum tamen & me- bro ventrem inferciunt , moramque (at lon- z gam inter comeítionem unius & alterius ci- tus & dolor fit egritudo quzdam? Refp. Ariftoteles. Quod dolentes fpiritum fuum bi interponunt; hinc enim fitj.ut cibo novo retinent, Unde is univerfüs erampens cla- adveniente prior media parte jam deco&tus s more emittitur; metuentibus vero corpus fit, atque adeo mala & deformis conco&io oriatur, quz malos & crudos humores ge- tefrigeratur, calorque ima petit, qui fpiri- tum rmovet, uride his venter potius obcre»« nerat, atque in articulos pedum transmit- tit; Tum propter vini puri exuberantiam pat, illis vero vocalia inftrumenta. | Caufa vero, cur homines dolentes füum fpiritum & ob otium immoderatum, exetcitiumque incongruis temporibus fa&tum ; tum propter retineant, eft quod omnes inditis a natura prafidiis aliquo detrimento affecti, (ine ulla aliaram carnalium delectationum ufum im- modicum, qui virtutem di cogitatione uti folemus, ut videre eft in ipis geftiþvam non mo-. dice proücrni;. et;am anim-a'ntibus ; quarum aliz cornibus; : ieoo A R li o o —— RC EEE Ras*v "i . Goa G a edii | PARS Ü Jüulus LXVI. Hsb 917 N lj lo PAASROS Jb - l& - DE ACCI ENTI US HUMANI m COR d E ld« .50 Ic & totum corpus.30. ulnas. Bocatius fcri- :* - .De accidentibus. bominis. bit, fe vidiffe dentem. 3. librarum. S. Augu- llle : ftinus putat gigantes ex .incubo diémone tre- t foblema 1. Cur inter homines pygmzi re- quenter nafíci. - periantur? Pro refponfiene nota, Pyg- Proll, 4. Un de venit diverfitas tant—a ho« mzos varios repertos effe. Plinius docet minum, nam aliqui reperiuntur fine capite, Qu$ in montibus Indiz habitare Pygmsaos, quo- quibus partes vultus in pe&tore fünt. Alii t rum mulieres pariunt 5. anno fenefcunt $vo. duo capita, & pectora folum manusque; alii " Infeftantur maxime a gruibus, in quas tur- etiam quatuor pedibus; oculis, & natura vi- [Qs matim prodeunt, infidentes arietum, capra- rili duplici. Romz vifus eft bimembris puer, rumque doríis. i udovicus Septalius teftatur, fdj- cuiex (ummo pe&tore protuberabat integrum , in fe vidiffe PumilionemDoéctorum infignibus or» corpus (przter caput) quod etiam excre- l- natum, & publice Ticini medicinam profiten- menta ex utraque parte emittebat ; membra (Ijs tem,cui in cathedra fcamnum duorum cubi- autem convertebat verfus puerum alterum torum füpponi debuit, ut videretur. Majolus in modum amplectentis. Sigebertus tefta- coll. 2. fol. $7. fcribit in /Egypto repertum tur, natum efle puerum füb Theodofio, ab i« fuiffe Pygmaum perdice non majorem, mira umbilico perfe&um; fed fürfum ica divifum; 1ni« tamen prudentia preditum. | Hoc not. refp. ut duo homines viderentur, unusque ederet, efl duplici ratione id contingere. 1. ob loci, in altero non edente &c. rixarentur quoque mue Itür quo generantur anguítiam. 2.0b alimenti ine tuo; altero mortuo, alter vix diebus quatuor be- opiam, uti patet ia canibus meliteníbus, qui füpervixit. Refp Hoc provenire ex diveri- At ob priorem caufam nani facti fünc, membra tate feminur , & copia, ut & ex formatrice Qne ordinarie proportionata, & craffa habent;quia feminis , climatum, & influentiarum varieta- JCda naturà,quz non poteft extendere in longum, te. Quandoque etiam ex cooperatione & in- Qet, extendit in latum. . Superiores vero partes duílriis hominum , fic in provincia Caraqui yüï plerumque majores habent, quia de illis, ut- homides carent occipiti & fyncipiti, laciffi» t pote inagis neceflariis partibus natura magis maque funt facie, quia edito partu ftatim ca« eft folicita, ideoque primo elaborat, poítea put anteé & retro tabulis includunt, ut hac vero deficiente loco vel alimento non pote rátione totum cà neceffe fit. - put complanari, dilatarique ; p reliquas elaborare cum pari proportione.: üm Probl. 2.. Car homo minus, quam ceteri Proll. y.. [Ind.e fiat; quod quandoque tmue hdo animantes, (it fimilis parentibus? quia czte- lieces in viros convertantur? nam hoc factum Jres tà animantia foli generationi intendunt, ho- efe, variis exemplis probat Majolus coll. 3. | de ino vero plantafia fua diftractus fzpe ad alia fol. 121. maxime vero Ludovici Guarnz Sa- eít, phantafiam autem multum poffe condu- lernitani, qui e quinque fceminis filiabus duas guod cere ad hunc finem, patet tum ex ovibus Ja- habuit Francifcam & Carolam, quas cum poft cobi Patriarchz,tum ex hifloria matiti defot- 1j. annum nuptui tradidiffer $ atnbabus ge- jm mis pulchrum puerulum in tabula depingen- nitalia erupere membra , mutatoque habitü 'üm tis, & uxori ante congreffum objicientis. publice pro maribus babiti fünc, Franci(cus C« [ ) Probl, 3. Cur viri majores ordinarie funt; & Carolus nuncüpati, idque fieri poffe etiam lore quam foeming? Refp. Hoc fieri, tum quia S. Augulft. teftatur l. 3. c. 31. de Civit. Dei. x ; ( calidioris naturz funt, calor autem multum Sic Eubuli quoque puellz viro defponfatx 0V0 conducit ad augmentum hominis, tum quia primo ufü effractis membranis virilia meme Qu mares longo temporis fpatio perficiuntur, foe- bra prodierunt, qu& domum repetens, do- f v Qio mine brevi, unde plus ,materiz. affumunt. tempue recuperans, judicio publico inter vi« ige- Hinc in Borealibus regionibus homines funt tos pro viro habita eft? Refp. Albertus mae 1najores;, quia frigus magis auget calorem, & gnus, tales homines non proprie mutare fee Fif' ym confequenter etiam magís augentut. SicSu- xum , fed tantum virilia membra , quz priu$ rius anno 1j 11. oblatum Maximiliano Imp. latebant, prodiifle, quod ihitio non fieri po- lqüd ptcr , Gigantem ait, qui vitulum inteerum crudum terat, ob naturz imbecilliratem. Hinc nun- um comederit, nec tamen fatiatus (it.. Melchior quam legitür e mafeulo femina. faQa , quia x mo Nugmez teftatur in urbem Paquin portarum er nullam vim fieri poteft , ut tmembra virie * cuftodes effe gigantes 15. pedum.' Additque j a introrfüs convertantur. Proli. 6. Unde tanta facterum diffimilitudo Sinarum Regem joO. hujusmodi gigantes pro cuftodia füi corporis alere. S. Agutt, l. 15. c. náfcantur in hominibus, per quam in aliis anie 9. de civitate Dei, fcribit, fe Utice vidiffe malibus fieri foleat? Refp. 1. Id fieri, ob come dentem molarem, e quo centum noftri fieri mercium liumanum , alicquin enim, fi multi potuiffent. Vives addit,(é vidiffe dentem pu- valde fimiles effent, fepe inniocens pro nocen- gno majorem ; unde (i reliquum caput pro- te haberetur, & plecteretur$ fepe ab eo, qui portioriatum fuit, debuit exceffiffe 12, ulnas, nihil deberet, debitum exigeretur; fipe fub- ^52242231 diti N — EEE NIIISVMESNSSSEESINIISUHUNENHEIEEMEINUHIIESENIUHINEINEIHIIUNEHEINTSUTHENHETITETUSUMU TT UNSEEBEEEEE ERE EEE EEE Diblietbeca fï«!kmmlis Concionatorite 938 N f vari ab ipfa conftitutione & firmitate corpos diti alium pro domino agnoferent , uti con- L 'tigit; cum illo Rege, cujus fuperbiam caíti- ris; unde videmus cos, qui craffo fünt corpo- re, ordinarie etiam fortiores effe. Illud ta- gaturus Deus, Augelum juffit períonam Re- nm gi (imillimam affumere, unde fattum, ut Rex men hic notandum , quando Samfíon Dalilz nt dixit, füum robur ablatis capillis receffurum; ipfe fuerit a fuisiexclufus, Angelus vero re- [o ceptus. Sic etiam Leodice uxor Antiochi de- fortitudinem hanc non in ipfis capillis, tan- fe fun&i mariti mortem fübftituto homine ple- quam fübje&to aut caufa, latuiffe, fed eos tane beo (Arteon nomine) qui facie fimillimus tum fuiffe conditionem, fine qua Deus nole- [à crat Regi, tamdiu texit, donec Succeffor re- bat grafiam hanc gratis datam relinquere gno arbirratu ejus fübftitueretur. — Refp. 2. Samíoni, ut hac ratione obedientiam Samfo- 9tf e id feri ad omnipotentiam Dei rnanife(tan- nis probaret. Unde ajunt Authores, fi $ n dam ; nam uti damon aliquando reípondit, fon non per negligentiam hos crines emfiffet, tobur tale ab eo auferendum non fuiffe. in nulla re magis omnipotentia Dei relucet, 4 Probl. $. Unde veniat canta celeritas quo- 0 quam in tot facierum tanta diverfitate. Ne tamen hoc ipfuüm infirmitati Dei abícribere- rundam hominum, narii Hanno fcribit, Lixi- ; p tas, Affricze populos, curíu cum quovis equo p tur, permi(it quandoque aliquos fimillimos certarc. Recentiores fcribunt, Indos adeo ii naíci. Sic enim Vives narrat, Mechliniz Se- curíu valere, ut cervum integro die infequan- " natorem gemellos habuiffe tam fimiles, ut etiam ipfe pater & mater deciperentur. Al- tur, donec laffitudine feffum conficiant. Scri- l fontini in Aquilone populi ipfas etiam feras ü bertus Mag. narrat, fe vidiffz gemellos, qui- jä bus non modo (imillimz facies, fed etiam ea- curfü antevertunt, Hiberpnicus quidem nobi- lis, nomine Haraldus, depofito pignore cum dem vox, loquela, affe&tiones animi, fuerint, Nunquam foli volebant efl2, &gre ferebant quovis equite curfu certabat. Solinus de La- feparari, uterque in &grirudinem iacidebat, da quodam fcribit, eum ita fupra cavum put- & ab ea refürgebat, quod in zqualitatem verem cucurriffe,ut in arenis nulla indicia re- inaximam temperamenti referri poteft. Ebo- liqüerit veftigiorum. Idem fcribit, Philippi- ;äï renfis fcribit, Medardum Epifcopum Novio- dem biduo 1240. ftadia ab Athenis Lacedz- I—-D--58—M-— — u dunenfem , & Gildarum Rhothomageniem monem decurriffe Philonides Alexand. Mag. u curfor uno die 1200. ftadia decurrit. Inltalia Epifcopum fratres gemellos uno partu,unaque die natos, una die Epifcopatum adeptos, una puer o&o annos natus quinque & 4o. millia defun&tos, una Sanctis adfcriptos fuiffe. 1n paffuum a meridie ad veíperum tranfivit. In | quos Simon Majolus hos veríus compofuit. novo orbe in Mexico funt tabellarii, quiquae ttiduo ledcas 70. abfolvunt. Unde fücceden- Una dies pbperït , AMMüras dedit altera , mortem tibus auntiis, ut fit in pofta, unico die litere "Aliera, ég. in Santlos le&tus uterque fuit. per 70. leucas deferti poffunt ? Refp. Hoc pro- . Felices fratres , quorum communis erigo, venire tum ex ipía corporis infita a natura Vita, coronay obitus, gloria, fef?a , dies. agilitate, uti in populis fupra nominatis pro- Probl. 7. Unde veniat , ut aliqui tanta for- babile eft, fieri, quandoque vero tantam cele- - -4——s Co) CT LT v2 tll .. x C nam Olaus (cribit, ritatem exercitio acquiri 5 nam frequenti mo- titudine fint praditi ; in Suetia & Gothia viros compertos, qui tu diffipantur in pedibus inertes humores, equum aut bovem humeris ferant, fpecia- qui hominem impediunt in motu. Et hoc tim vero narrat, Starcatorem perpetuo auri modo hiftriones agilitatem fuam comparant, libras 120. collo circumtuliffe; nam narrat quos inter memorabilis eft, de quo Luit- 'Tritanum cancellaus manibus hoftes viciffe, prándus fcribit, anno 950. fe vidifie eum li- fed & filium ejus hoftem inermi dextera fu- gnum viginti pedibus longum , duobus cubi- " tis laturm, pyramidali forma, &in fummo cu- peraffe,. & captum uno digito in caflra Im- peratoris portaffe. Rodamas Mantuanus un- bitali in fronte portaffe, tum pueros nudos j przter femora aícendiffe, & nulla ex parte in- gulam equi ferream & fuünem, quantum ho- minis eft brachium, craffum fregit, ac fi mi- flexiffe, imo in vertice etiamnum immoto li- nimum filum effet. Paulus Boemus molam gno lufiffe, tum altero defcendente, in lufu UM fapc frumentariam (ine adminiculo , imo eádem ratione perrexiffe, hiftrione interea immoto, & fixis pedibus. otiofis manibus affi- etiam vas vino plenum vix currui tolerabi- le, folus fuftalit; armatum quoque homi- ftente. Denique quandoque etiam timor ce- leritatem caufat juxta illud: Timor addit nem dentibus fufceptum inter militares cho- tos non inermis fuftulit.. Ubertus de Cruce alas; quatenus fcilicet facit, ut anima vehe- Mediolanenfis civis equum citi(Iime curren- meater apprehendens periculum imminens, tem certa linea conílivtuta immobilem deti- vires magis applicet ad illud. propulfandum. nebat, ne tranfiliret. Humeris quoque fuis Proll, 0. Undé tanta. fzcunditas nonnul- jumentum frumento onuítum elevabat, fe lis proveniat ; nam Artaxerxes 1ij. filios habebat. rebatque. Deinde fe in unum pedem confti- Orgentorix Helvetiorum longe tuiffet, altero de terra füblato, tanta firmitu- nobiliffimus & ditiffimus familiam habuit dine perfiftebat, ut nemo, quantumvis robue 1o0000. Rex Gibolo (infula eft inter Mo- lucas) 600. ex íe genuit, omnes fibi vi- ftus, illum e loco tantillum dímovere potuif- fec? Refp. Hanc fortitudinem effe gratiam venti obíequi folitos. Refp. Hoc proveniffe tum ex ipía pellicum copia, tum ex confti- gratis datam a Deo, & probabiliter confifte- re in aliqua qualitate diftincta ab anima poffe, tutione corporis, tüm sx ipía conjugiorum erdinariam tamen fortitudinem mulFum ju- muldplicatione ;* i enim Damafo Pontifice omse L — Titulus LXVIEL-FHoni. — 919 i Rome homo repertus eft qui fuerat 40. uxoe onuftorum, & 4000 có. haftarum, quarüm cu- n U. rum defunctarum vir, & duxit, uxorem 22. Ípides auro prominebant, fueruntque in prz« viris füperftitem- "Camque omnhibus exfpe- [l daetiam ícalie aurez& argentez.Idem narrat. lm, Cantibus , quis prius moreretur, uxor prius defüncto Vitellio Romz 500900. hominum mortua fuifle, populus maritum alügubri fu- dU« caa, & füb Probo Imperatore 300000. . Ger- ao nerc abfiinere ju(lit; quin potius, ut lauto co- manorum uno przlio perempta. Item fuüb Au« ronatus, reliano Imperatore joooco Barbarorum cxía? Je. palmamque ia manu--ïfgräpg funus i* fequeretur, przcipit. Refp. hoc prevenire tum ex multitudine uxo- Probl. 1o. Unde mulierum aliqu arum tan- lü)- rum,tum ex conjugiorum copia, cum nuilus um ta foecunditas ? Nam Afiftoteles tradit, in facile czlibem vitam ducat, tum ex ipía etiam 4Egypto mulierem àno partu quinque liberos alimentorum (igplicitate, non enim ita di- TC t, enixam efle. Sub Agamundo Huntinorum Rege ver(is vivunt cibis, uti noftri Chtiftiani in his meretrix quzdam 7. pueros uno partu in Ger- partibus, unde conítat, etiam mendicos fim- ü) mania enixa eft, quos in lacum projecit, uno plici cibo viventes commiuniter magis abun« Xl» eXxcepto, quem Agamundus in venatjoné de- dare liberis, tum quia ob duriorem educatio- juQ prehendit in aquis palpitantem,qui ipfius im- nem etiam robuftiotes, magisq; ad gencrandü ( perio extra&us & educatus, poíteain imperio apti; unde etiam ruflici, & artifices .facilius lll« lücceifit,.|. Avicenna tradit, unam mulierem procreant liberos, quam Principes & Nobiles, Ils 7o abortus articulatos ejeciffe.MargaritaHol- ta$ Probl. 12. Qu cauía (it, ut Gentiles & alii landiz Comes 360. filios vivos uno partu edi- mali homines communiter magis abundent i dit, qui omnes baptizati fünt, uti teftantur Ba- divitiis, quam Chriftiani, & homines boni ? . ütm ptifta Fulgofus, Camillus Gilinus, & Eborene Nam in Ditione Sultani Babylonici rufticus [2 fis, Genebrardus, Annales Hollandiz. In Hol- ul erat, qui fuo fümptu & hordeo pavit 1c000. landia fepulchrum viütur , .in quo fcribitur, arietum preeter cos, qui in pafcuis degebant. h Margaritam hanc 364. peperiffe & poft baptií- Item 10000. equorum domeíticis przíepiis p inum cum ip(is mortuam effe. Albertus Ma- alebat. Hodie quoque reperti in orbe novo, lz. gnus narrat, fibi compertum, in Germania qui 8000. bonum alunt. Amazones ad Dianz 1] a, mulierém uno partu 15'o. enixam, ea magni- Ephefiz templum ( quod inter miracula orbis jlia tudine articulis omnibus abfolutos, qualis eft numeratur) nihil aliud contulere, quam quod l lld digitus auricularis. Idem atfirmat, in Ger- ab uno Hiflrione rapuerunt. C. Czcilius nu» l1 tnania mulierem annis fingulis quintos enixain merata pecunia pofledit ad undecim millio- üd» foctus, atque adeo 6c. perperiffe 10. annis. R. nes,agrorum vero pretium ad quinque millio- "d hoc quando ue próvenire ex punitione Dei, nés aícendit. Craffus proventu annuo poffe- à LA uti in predi a Margarita Ícribunt, eveniffe ; ditex agris prater fupelleGtilis copiam. y. mil- hzc enim cum pauperem mulierem cum duo- liones, librarum vero myriades decem, non (à bus liberis mendicantem duriufcule haberec computatis operarum & fervorum lücris. Cie NU ob libetorum copiam, hxc imprecata dicitur vium Rom. quandog; comperta fünt 6ocooo. i Margaritz, ut i pía tot pariat liberos, quot Quorum taántz erant opes, utdives noncen« dies annos habet, ; [ig« feretür, qui annuo reditu füis fümptibus le- Lö) Quandoque provenit ex femin um diverfi- gionem alere non poffet, Fuiffeque hujus- tatc, uti poflibile eft in meretricibus contin- l0C modi (inde conftat) quod Lueullus Romanus h gere, quando pluribus fe miícent. Quandoque civis ad 250o0. hominum -honoraficene provenit ex feminis copia, quod a viro aut tiffime hofpitio excipere poterat, & tamen lt li muliere tam copiofe emittitur, ut ad. plures 20000. civium Rom« erant, qui cum Lucul- foetus fufficiat , quod maxime contingit in bl lo de divitiis certare poterant. Irnter quos ta- H macris hominibus, nam in pinguibus excre- men non numerabantur duo Plinii, ex quibus mentum, ex quo femen fieri deberet, in füb- fenior Ele&orum Commentarios 4000co. lo If flantiam ipfius hominis converüitur , unde nummum veudere potuífet,'& tàmen refpuit. mulieres pingues frequenter fünt fteriles. . Junior vero Plinius Quinuliani filie nu« il Probl. 11. Unde fiat, utgentiles magis fem- benti non rogatus contulit fooco, nume LO d j per abundent homingm multitudine, quam mum , idque munufículum vocat. Erant illi (à Chriftiani? nam in folo Regno Mexicanoba- villz tam ornate S exculte, ut Regiam ma- [ prizata leguntur decies quater centena millia. C jeftatem adequarint, quarum unam vendere In una vero Mexicana civitate mille plerum- potuit o00006, & additamentum tantum Qit que homines uno die immolabantur dzmo. unius ville vendidit 8ocoo. aureorum. I Ut nibus. ln codem Mexico fcribitur eíle 30. merito Conftantius Imperatur dixerit, f& $) Dynaftas, quorum quilibet füb fe habet 1 tot Reges videre Romz, quot cives? Refp. 100000. hominum , & 3000. Toparcharum, Dominum Deum Éthnicis tales divitias cone j qui & alios füb fe haberent clientes fiducia- cedete, ut remuneretür aliqua ipforum bene- (5 rios, ac beneficiarios Vafallos. In fola Infüla factain hac vita, cum in altera mercedem ha- ge Fani D. Dominici quindecies centena millia bituri non fint. Refp. 2. Illos tantas divitias :.Iif hominum fuiffe dicuntur; & quandoque in acquirere,quia media licita & illicita adhibue- 00 una proceffione centum millia hominum fe runt, quam ob caufam etiam hzretici noftro ( Chriftiano modo virgis cxcidiffe S. Antonius tempore divitiis magis abundant, quam Chri- fe narrat. Sulranum Babylonium, Gregorio 9. ftiani. Refp. 3. Divitias has tantum creviffe, li Pontifice adverfüs Tartaros irrumpentem per propter prediorum, & fundorum & peco- I fummam focordiam cefum effe, ibique in Prz-« rum copiam , & propter Regionum, in qui« * da reperta 4000 Curruum lorici & armis " bus aurum & argentum creícit, füb actarum * foecune 920 Jiibliotbece . Manualis * Conciotagorie x LU feecunditatem ; quibus mediis communiter : , Sc Hj Chriítiani carni. (ie . , De proprittatibus bominis. 40 Probl. v3. Unde veniat, ut aliqui tam ex« cellenti memoria polleant. Nam mithridates r proprietates hic intcllli'go, qua maiori ul Rex Ponti 35. gentium Rex linguis Jura di- Pe ex parte foli homini conveniunt, licet in» xit, & fingulos fine interprete allocutus eft. terdum etiam uni vel alteri enti competant ; f Cyrus Rex Perfarum in numerofiffimo exer- quales przcipue fuüntlachryms, rifus; fomnia 0 citu omnium militum nominatenuit. Cyneas fternutatio, ofcitatio, ebrietas, fingultus, fym- e Theffalus Legatus miffusa Pyrrho ad pacem pathia, antipathia, zetas &c. de quibus proin« m 2 Romanis petendam , totam urbanam ple- bem Senatui circumfüfam nominatim faluta- dein hoc. S. curiofz fimul & utiles quaítio- vit. Muretus (cribit, fe hominem noviffe, qui nes proponcntur. ? fu 33. vocabulorum millia ordine recto & inver- d ío rectteret. —Joannes DoGtus , & Servulus De iäcrymis fài jigtu; , mendicus totam fcripturam memoria tenue- Proll. 1. Cur lacrymz ex oculis potius Hl re. »implicius Virgilium & Tullium quoque quam aliis membris erumpant? Refp. Quia ui Otdine tenebac, Puerquidam omnem fcriptu- 'erator lacryme nihil aliud funt, quam humor excre- FT tam Rhytmice tenebat. AdrianusI mentitius fero fimilis in cerebro venisque eodem tempore ícribebat, audiebat, dictabat, confabulabatur. Carmides in Grgecia, quz oculorum, & przcipue in venis angulorum ;ä: [( ocüli contentus, unde poftea forti compref- t quis exegiffet volumina inBibliothecis, legen- fione ex oculis tismodo reprefentabat. Julius Czfar quatere potius, quam aliis ...Vpa-rtibu's , effluit. nas fimul dictabat epiftolas. Refp. hoc pro- venire quandoque ob phantáfie vehemen- Proll. 2. Cur ii qui infortunio aliquo, aut *;; —— - tiam ; quandoque ob fenfuum colle&ionem, alio malo gravi, vexantur, lacrgtnas potiffi- ut in cecis: quandoque ex difpofitione valde mum emi:tunt ? Refp. Quia cor ob confen- bona cerebri, unde quandoque ex i&u aucta fum & fympathiam cum cerebro mittit vapo« eít memoria, uti contigit Clementi 17. Pon- res copiofos ad cerebrum , quibus irritatum tifici, quia per vulnus fanguis corruptus pro- cerebrum, & repletum dilatat venulas illas la- fluxit, & locum fenfüum purgavit; uando- crymis plenas, atque adeo ipfas lacrymas que ex miraculi contigit, uti puero uprav di-f- erumpere facit. Quz caufa eft, u quandoque €o credibile eft fa&um fuiffe. etiam in gaudio lacryms emittantur, quia fci« licet & tum cor, nonquidem vapores, fed fpie [- 42. U.. Ma—-- Proll. 14. Undä veniat, ut noftris tempo- ritus vitales, ad cerebrummittit, qui (imilem ribus homines tam modico tempore vivant, cum primis temporibus vixerint ad 6oo. $0. apprehenfionem caufant. - : Probl, 3. Cur. quandeque prz nim ïö 7ri('ur & 900. annos? Refp. hoc variis ex caufis fieri; 4. quia primis fzculis conflitutio humani cot- bominis lachrymas fündere loleant ? Refp. Quia nimio rifu nimis concutitur diaphrag.- voris melior erat. 2. quia cibus erat natura- lis, & fimplex, & major continentia. 3. quia ma, cerebrumque nimium incalefcit, ac proin alimenta erant meliora : nam poft diluvium venulas illas calore emittit facit. fuo l»ax,alc-, lacrymasque fï peraquas falfas terra facta eft fterilior. 4. quia cognitio Adamica perfectior erat, quia inelius Probl. 4. Cur allium, 'cæpe, dn-äpi; &,-fimi; noverat víires herbarum, frudtuum, & aliarum lia corpora lacrymas avocant? Refp. Quia . yerum ad confervationem vitx cenducen- acrioribus humoribus ad cerebrum emiílis tium.;.neceffe erat illud genus diutius vivere, illud pungunt & vellicant, ut in fe conira- ut magis multiplicaretur genus hümanum. 6. &um exprimat illud excrementum humoris, x debebant magis rimari & cognofcere res na« quod in fe continet. ï turales, fcientias invenire, ad quod neceffaria - € Probl. . Cur ebrii ac labtymaddum t;un erat experientia; nam ut reCte Ariftotales do-« proni fant? Refp. Quia dum bibunt, aer inf; pi- cuit, cempus eftinventor & promotor artium & Ícientiarum. Nibilominus tamen & noftris ratus non exit per vocalem arteriam, & fic cum impetu'ad oculos dirigitur per poros temporibus non defünt fenes; nam Tabraba- exeundo , & fic humores oculorum expellit, nz 1;0. annis vivere dicuntur ; Cyrnii 140. qui lacrymas fecum vehunt. Alii volunt, afiis ; Epiorum gens 200. In India Brachman- quod vinum nimios vapores in cerebrum nusrepertus 300.annorum; SeresOrientis.In- emittat, illudque füpra dicto modo ad lacry- colas ultra 300. annos vivere, narrat Lucia- nus S.Servatius Epifcopus fa&tus cít 297. an- mas emittendas compellat. norum, feditque annos 76. vixit annis 373. S. Probl. 6. Cur pueri & mulieres ad lacrymas E Auguft. lib. 1;. de Civit. Dei ait, fuiffe in proniores funt, quam juvenes & viri? Refp. Hifpania vicum roo. domorum, cujus omnes Tum quia humoribus magis abundant, tü quia .incolze eranta fene quodam, qui adhuc vivee m , gis timidz funt, malumq; etiam minimum bat, progeniti, ita ut propinquitatis nomen tanquam gravifIimum (ibi imaginantur, facile: jam decílet, a quo minimus natu vocaretur. que ex eo triftantur:unde ex tali triftitia lacry- Atque in his non ulla videtur ratio tantz etae mz, eo modo, quo füpra diximus, oriuntur. tis effe, nifi conftitutioo : Secus feres in juvenibus, viris aut quandoque ptima .cor?oris & tcr-— cum Iz, aetisquc falubritas—. c;iam pucris generofis habet; hi enim ROn 9 Ed " i Vuulus LXV.II.*' Homo «on quodvis »mälum.ti:heant , aut ex eo tri- Huunt; frigidas facit , ;öoïle&o intus calore; flentur, hinc tam difficulter ad la gaudium easdem calidas efficit, calore ad cu- moventur. 3 crymas tem diffufos unde calidze genze frigidas fen- ïqri lije Probl.7. Cur pueri , aut quandoqüe etiam tiuntlacrymas, frigidae calidas, quia unum- ulii homines, lacrymas in poteftate habere quodque a fao contrario dignofcitur, & la- l; dicuntur? Refp. Quia ex una parte tales hu- crymae comparatione unius fubje&ti calidas hia moribus abundant; ex altera vero parte per funt, comparatione alterius frigidse. . m ,inn confuetudinem lacrymandi facilem adeo & expeditam viam lacrymis fecerunt, ut fine De rifü. j iW magnó con : . Probl. 1. Cur foli homines, & non a lia ani- fint. atu & e:;preüione eas: elicere pof- malia, ridere poffunt? Pro refp. nota, ad ri- Probl. 9. | Quze caufa eft illarum lacryma- füm quinque actiones requiri. 1. Eft appre« rum, quas fanctitate illuftres perfonze , quse henfio & judicium de bono aliquo percepta.. donum lacrymarum fortitze funt, quandoque 2. Eft lzetitia feu effufio animi ex confecu- 28 profundunt? Refp. Eas probabiliter prove- tione talis boni natà. 3. Eft alteratio cordis jl nire ex eo capite, quod taleshomines perfecte & effufio fpirituum, & fanguinis ;; cam enim [e admodum res cceleftes, vel myfteria fidei ap- animus infigni aliqua leetitia affe&tus eft, etiam. rehendant, atque a tali apprehenfione ad principem noftri corporis partem , cor, fcili- l | m triftitiam falutarem vel amorem moveantur, cet in participationem.trahit, atque adeo ex- d quibus affe&ibus cor & cerebrum incalefcen- agitat ,. ut magna inde in fpiritu fluxili , & tia lacrymas tandem exprimunt. fanguine , qui in corde eft, mutatio fiat ; ef- $, fertur enim mox, & morze impatiens tenui- Probl, 9. Cur lacrymis uberioribus effufis Ut 11 dolor cordis mitefcit? Refp. Quia acribus fal- tate fua fefe promit, & in füblime attollitur, fisque humoribus & fumis abfuümptis cor quafi idque affatim. 4. Eft thoracis & mufculorum T laxatur, & cerebrum a fui vexatione liberatur. concuffio, quze ad fanguinis & fpirituum con- [« ) Probl. 10. Curin vehementiffimis doloribus cit^tiorem motum oritur. 5. Eftoris didu- & animi confternationibus quandoque aiiqui &io , accedente vocalium partium fono quo- iU 3l per nullum conatum adhibitum lacrymas dam, qui tum efficitur, cum fpiritus citato l effundere poffunt? Refp. Id fieri, quia taliter motu in eas partes raptus, atque inibi refra- aj affecti attonitis funt fimiles, cum cor fatifcat, &us, fiftitur, atque earum partium admini- W & cerebrum obftupefcat, ut ita caloris defe- culo diverberatur; allifio enim efflati fpiritus (le tu humores coatti denfatique fiftantur, mea- in laryngem & cieteras vocales partes voci9 ) materia eft? His not. refp. folum hominem tusque comprimantur ; vel certe propterea ? evenire, quod humores penitus per triítitiam rifu proprie capacem eife, q quia in illo folo nimiam fint exhaufti, ut adeo materia pro la- proprie reperiuntur judicium & lstitia de fa crymis amplius non fuppetat. - percepto bono , quas actiones rifum antece- dere debere diximus. JAtque hinc naturoe M - Probl. y1. Cur lacrymantes acute vocem n edunt? Relp. Triplicem hujus rei caufam a providentia admiranda colligi poteft, ut quae ld nonnullis afferri. 1. Kft, quod plorantes & tri« nobis certos, quosdam motus in corpore in- fies modicum fpiritum moverint, unde fit, ut diderit , qui, quid intro geramus , vel con- j fpiritus ifte velocius extraferatur, aut pro- cepti gaudii, vel moeroris, abunde explicent, pellatur, & inde vox acuta fiat, 2. Eft, quia inter quos motus etiam rifus merito compu- ll plorantibus prze frigiditate vocalia inftrumen- tatur. [ ta coarctantur, ac tenfiora efficiuntur, & prae- - Probi. $. Cut quandoque in rifum tam vio- Bs terea ipfi etiam plorantes fpiritum cohibent; lenter efferimur, ut etiam.violenter cohibe- "d ne totus fimul egrediatur, unde iterum vox re illum non poffimus ? .. Refp. Quia fpiritus [3; acuta efficitur. 3. Caufa eft, quia plorantes ille, qui emittitur in rifu, propter fübftan» tize fuze elaboratam tenuitatem , & fui calo- fpiritum frigidum emittunt; fuffocatur enini "W eorum calor circa thoracem conjunétus , & ris vehementiain, in momento totum corpus le uafiextinguitur, & fpiritus refrigeratur. Un- pervadit,. magnoque impetu erumpit ;. unde; d e, quia qui fpiritum frigidum emittunt, pa- ficut non eft in noftra poteftate elatum foras iv fpiritum ac fuo. impetu actum coercere, ita J rum, fed velocius, illum expellunt, etiam hinc nec rifum co ? vocem accutam effici neceffe eft. mprime;rgr in noftra femper pote- Probi. 12. Curlachrymze amarse adeo & ca- ftate eft. s Ü lidze funt? Refp. Quia in venulis, quze fpiri- : .Pïüblc '3. Jur l quando effufe ridemus ; fü- cies & totum propecorpusimmutatur? Refp: tu calidiffimo plense funt, detinentur ; unde per talem fpiritum partim calefiunt, partim Quia fpiritus in partes corporis effufus illas exiccantur , &t confequenter am aritiem ta- calore fuo replet, atque adeo tum ruborem; j em caufant. tum alia accidentia, ibidem producit; 7 Probl. 4. Cur ridentes frequenter laterum; Proli. 13. Cur, qui multüm plorant, p du urinze emittunt? Refq. Ariftoteles, quia hu- dorfi & thoracis dolorem fentiunt ? Refp. Quia tnidum radicale, lacrymze & urinze funtunius partes eae fpiritu turgentes diftenduntur,atque & eJ vim paífze extra naturam fuam deduci repen* jusdem naturze ; ergo ubi fletus 'mul»t'iplif-j tinailla ac modica mutatione videntur. "d catur, ibi urina diminuitur. Probl. 14,. Cür lacrymoe; qüas.dolor fün- Probl. 5. Cur, quilatiori fant pectore & fans, dit, calidze, quas leetitiae frigidae fentiuntur? guineze naturze, ad rifum pree aliis proni depre- henduntur? Refp.Quia,fi latum pettus eft,mul* Refp. Quia dolor genas , quibus : lacrymae ï. ; R P, Lobn, Bibl. Man, Zom. 4, &aa aaa Bibliotbecee Mahualis '*' Contibnamiæ' 922 tus fimul fpiritus farfum elferri poteft. - Qui non nifi tarde iterum fpiritus extramitti pof- vero fanguine abundant, facile rident , quia fit. 3. Eft, quod gaudentes & ridentes fpi- Íanguis benignus, copiofüs, lucidus, clarus, ritum calidum emittant, unde multum aerem & tenuis multitudinem & claritatem fpiri- movent, qui cum tarde. moveat y ur , graviof V tuum animam exhilarantium gignit, cujus rem vocem facit. Y defe&cu aegros, affli&tos, aut melancholicos, : Proll. 1c. Cur homo tattus füb axillis ci- b phlegmaticosve raro, & vix unquam in ri- tiusridet, quam tactus in alio membro? Refp. íum efferri experimur. quia ibi eft concurfus plurimum nervorum, Probl. 6. Cur pueri & juvenes tam facile in rifum effunduntur; fecus autem viri pru- .& propterea ibi medium tattus, feu caro, eft multo fübtilior, unde & major fubtiliorque dentes, graves, aut virtutis ac Philofophisze fenfatio efficitur, quando ergo tangitur mo- | ftudio dediti, hinc Chriftum nunquam rififfe deratehzec caro ((fi enim nimis vehemens et- degimus ? " Refp. Quia priores ob rationis & virtutis imperfectionem, minimametiam rem fet ta&us, non oreretur fimilis) diffufio fpi- g rituum ex multis nervis collectis oritur, & ut valde bonam ac jucundam apprehendunt; tandem venit fpiritus ad ipfam etiam faciem, atque adeo ex tali apprehenfione facile in lze- & fic eft caufa rifus. Recte tamen notant ali- j £itiam rifumque effunduntur ; non autem viri : qui, hunc rifum non effe verum & naturalem graves, docti & fan&i, qui res , ut in fe funt, rifum, fed improprium tantum , .eo quod ex zeftimantes, non facile aliquid ex rebus his delectatione non femper orjatur. temporalibus & ladicris leetitia fingulari di- gnum judicant, atque adeo facile a rifa ab- - Probl. 11, Qui fieri potuit, ut homo prae rifu moreretur, ficut Valerius Max. Philze- ftinent. .Quam diverfitatem inter pueros & moni Poetze contigiífe fcribit, qui alinum ficus icj viros nonnemo eleganti fimilitadine ex fiftu- lis organi petita declaravit ;; ut enim mino- meníe paratas commedentem videns, adeo res fiftulae minimo etiam flatu in eas immiffo ridere coepit, ut repente exfpiraverit ? Relp. | id contigiffe, quia vehementi adeo rifü & ef- fibilare incipiunt, srandiores autem non nifi eopiofo aere immiffo fonum edunt ; ita pueri fufione nimia fpiritus impedita eft attractio minimo obje&to propofito ridere & cachinna- aeris ad refpirandum neceffarii , atque adeo ( ri incipiunt; viri autem non nifi obje&o no- tabilem . totus homo fuffocatus eft. j : De fomniis. zrifum concitari fe finunt. : jucunditatem habente. pxqp?fitb ad Prell. 7. .Cur ad ridicula, ut mimorum - Proll. 1. Cur aliqui tota vita nunquam, 1 alii vero perpetuo fomniant ? Pro refp. no- gefticulationes, fcitos, puerorum actus, & hu- ta, fomnium hoc modo definiri : Eft appari- . jusmodi innumera, impenfe ridemus ? .Refp. ä Quia fcita illa, & ad numeros fatta gefticula- tio exhibita per internum fenfum in iis, qui tio, vel concinna &.apta in. fcena a&io ita fomno confopiti funt. Fit autem fomnium hoc per fpecierum ab initio fopitarum , poft- concinnitate & aptitudine naturze valde ami- .ea vero paulatim fefe exerentium, apparen- ï ca nos afficit, ut congruere eos. motus actio- f; ni ipfi atque perfonae arbitremur , unde lzeta- tiam, quod Conimbricenfes ex Ariftotele ele- bilis rei-opinio in nobis confürgit, a qua gau- ganti fimilitudine demonftrant,, dum ajunt: dium, & tande Sicut ranunculae ex fubere fattze , & fale re- Es m riqu percepti gaudii tefþis fertze, fi in fundo ponantur, ab initio vix, s erumpit. Probl. $. Cur ad res inepte fa&as, aut a&io- "aut non nifí obfcure, videbuntur, fale autem nes ftultorum, ridereemaxime folemus ? Refp. liquefcente paulatim fefe exerunt ; ita & fpe- cies ab initio per vapores in caput aícenden- Quia, cum homoratione przeditus fit, haecque tes obruuntur, iis autem paulatim evanefcen- fit valde magnum bonum illius, tanto magis aliquo dicto aut fa£to ille delectabitur , quan- tibus, apparere in phantafia incipiunt , per- ä to clarius ex illo cognofcit , fe bonum illud que eos operatur phantafia , quam operatio- 4 nem, quia tempore fomni fit, fomnium ap- - A. iánaltogradu poffidere; quod cum fiat ex le- hs h3 pidis actionibus,' mirum.non eft, fi multum pellamus. — Alii tamen dicunt , fomnium quoque iisdem -deleCtetur. Praeterea vero fieri, quia fpiritus animales fecum vehunt varias fpecies, quarum quia alize funt, vi- etiam, cum talia fa&a dictaque rationi valde vaciores, ideo per has potentiam, aut ea- - difconvenientia apprehendamus, hoc ipfo ad ea exufflanda incitamur, quod a plerisque per rum ufum excitari. Hoc not. refp. cum Ari- J rifium fierifolet ; unde fimplices homines, qui ftotele, aliquos nunquam fomniare , quia tam agiles habent fpiritus, tantamque expi- abfurditatem talium fa&torum minus appre- rationum vim in caput ejaculantur, ut non a st ia i RD LE N EEE BN AIETEUTE EM bendunt, minus etiam ridere folent. - Probl. 9. Cur ridentes gravem plerumque dent locum oftendendis per quietem imagi- vocem edunt? 'Refp. Hoc triplicem ob cau- nibus; unde idem Ariftoteles ait, ex talibus hominibus quosdam, poftquam fomniare coe- fam contingere. 1. Eft, quia qui gaudent perunt, vel fubita segritudine , vel morte gidendo, multum fpirituni moyent (fünt enim validae eorum vires) qui cum difperdatur per ipfa oppreffos fuiffe , unde etiam Plinius ait, totum organum extendendo fe & relaxando, omnium contra confüetudinem mortiferum effe fignum. non poteft non nifi tarde moveri. . 2. Eft, quia ridentibus & gaudentibus prze calidita- - Probi, 3. Quid eft , "qudd pefïimuni e&, te vocalia inflrumenta relaxantur & pate- quando optimum ; & optimum quando pefit» fjunt , vires vero refolvuntur , ur;de; fit, ut mum? Kefp. Somnia, jux-tq. iud : a. D», U 4 Titulus LXVII. 15707716-.x N* 925 j ïrem " Si mala funt, bóna jimg mála funt bena þmkz'a; pe&oris mufculos occupante. — Quia autem CL YAA hzec affe&tio ex inco&tione ftomachi ,. & hu- Wi« Gaudeo, fi mala funt ; /| fi. bona /'unt, dleo. morum colluvie oritur, ideo folet à : atio eft, quia, qui malut habet fomnium, fzepe morborüm anteambulo cfíe, gi*ävit:im J V. £. qui fomniat fe occifüm effe, übi evigila- i* Probl. 6. Àn polffint naturaliter per fomnia e h verit, gaudet, vanum effe fomnium ;. qui vero futuri eventus, vel praefentes dignofci, nàm onum abuit fomnium, v. g. Regem fe fa- m fieri.hoc poffe, varise hiftorize teftantur.. Sic et &um fomniat, dolet de falfitate fomnii. Alexander ab Alexandris teftatur, Marium; Que Probl. 3. Cur plerimque fomniamus de il- clientem. füum in le&ulo incepiffe fubitos l- lis rebus', quas per diem vidimus, audivi- gemitus & clamores edere, caufamque lu&us rel- muS, tractavimus, uti canit Poeta: quaefitum refpondiffe, fe matris fünus efferri Ja fómnis eodem , plevosque idemus obire , vidille in fomnio, re poftea comperta ,/no- fni- & Caufidicos caufas agere , & componere leges , tátum eft, eadem hora matrem illius mor- Cum. Duce belligeros pugnare, ac prelia obire. tuam. Sic Valerius Maximus foribit de duos U ali- ANautas contrattuin cum ventis degere bezlum. bus Arcadibus iter facientibus , quorum .al« Et quo quisque fere ftudio defun&us adberet , ter cum Megarze in hofpitio ,. alter in tabers lem 6X «dut quibus in rebus iultum fümus ante morati - na divertiffet , ille vidit in fomnio comitem "du in qua vatione fuit contenta magis mens: füum orantem, ut fibi caupchis infidiis cir- Refþ. Hoc contingere, cuia licet multze fpe- cumvento fübveniret ; fed cum ille profiliens; n Cles in potentia reperiantur , non tamen mox lectum repetiiffet, iterum alter fauciatus l ( ómnes teque potentiani laceffunt, fed ordi- ] apparuit, & vindi&tam faltem petiit , corpus I(*us n jarie ea, quse recentior eft, haec enim ob af- enim fuum a caupone trucidatum maximo fiduum ufüm valde aflettuofa eft, & ad exci- plauftro ferri ad. portam ftercore coopertum : elp tandam potentiam efficacior.. Hinc Ariftote- Surrexit ergo ille, & plauítrum apprehen- l« es t. Eth. c.13. sit, bonorüm hominum dens, hofpitem ad. judicem detulit. Sic de ( ieliora effe fomnia, quam aliorum ; quia Galeno teftantur Authores, quod cum zegroto de0 confilia, quae agitant, folicite ad virtutum nulla media adhibere potuerit, per fomnum officia exercenda in fomno recurrunt. fit monitus, utevena, quee inter atiricularem, Probl, 4. Àn ex fomnio polfint naturales af- & aunularem digitos eft, fanguinem educeret, fettiones homines colligi? Refp. Affirmative, quod cum ille feciffet, seger convaluit. Sic tan- WP nam ii, quos melancholia infeftat, funera, dem etiam S. Auguft. narrat, füamimaginem, l caliginem, tenebras fomniant: qui flavabili dum Mediolani verfaretur, Eulogio Rhetori redundant, rixas, jurgia, inimicitias ; in qui- difcipulo fuo Carthegine verfanti, obverfatam; bus fanguis redundat, ignes uftiones; in qui- locum obfcurum explicaffe, quem intelligere bus pituita, aquas, portus, natationes, plu- is non poterat. Sic Ferdinandus lF. dicitur, Jl* viam, & id genus: fimiliter quibus vefica in domnis vidiffe tres clericos ad audientiam q plena humore eft, fomniant de lacubus, flu- accedentes, gladios promere, & ipfum inva- le- viis: Quibus dominantur finceri, purique 4dere ; fequeuti dieadfuntfamuli, tres clericos nt: fucci, putant fe ambulare per hortos, vel vo- adeffe, & audientiam petere, quos cum ille lutariinfloribus: Quorum corpus humore pu- feduci & examinari juffiffet, deprehenfüm eft, I T trido repletum eft, putant fe in cloacisi, luto eos cum intentione Caefarem occidendi ad« volutar.| Quorum temperamentum humidi- veniffe. Sic Chryfippius fomniavit, ex fafcia E - tate abundat, onera fibi ferre videntur. Quo- lecti fui pendere ovum, quzefitus conjectator, rumtemperamentum leve eft, volare videntur. refpondit, thefaurum ibilatere. Fodit ergo d Plw Contingit autem hoc tetum propter confen- Chryfippus, & auri aliquantum argento in« lonem & dependentiam, quam anima ha- volutum invenit; cuim vero de argento folo er- 10* bet cum talibus temperamentis ; inde enim conjectatori praemium mififfet, juffit ille re« fit ;! ut,tale temperamentum perceptum fpondere : nihil de vitello? Refp. Hzec plera- ] ^. I Íenfu externo, mittat fpecies ad internum que non aliter contigiffe , nifi vel ex revela- w fenfüm vel phantafiam , eosque determinet tione Dei volentistaliamanifeftare ; vel certe i ad omnia cum tali temperamento affinitatem permittentis per Augelos fuos five bonos, fi« u habentia effingenda.. ve malos aperiri, aliter enim ex fomniis nihil /^ Proll. s. Cur aliqui in fomno putant fe pre- circa fütura, abfentia, aut arcana cognofci [* imi a daemone vel fagis , & quafi intercludi? poteft, cum fomnia talia nullam cur talibus " affectibus connexionem habeant. Refp. Hoc fieri, quia poft affluentem fatieta- Jl* tem, multus fanguis & fpiritus, ob defettum Probl.7. An poffit ex variis experientiis & Jn coctionis parum defsecatus , proindeque ob- circuniftantiis fomnii cognofci aliquid. & col- . Ícurus & tetricus in cerebrum evadit, ipfum- ligi de futuris ? Refp. Ita quidem aliquos ue degravat, atque incubitu fuo teirificam putare, qui docent fomniorum veritatem ex j lam imaginem movet ; quia vero, ut infra variis rebus colligi poffe. ' 1. Ex confuetudi- te ne; hincíi monachus fomniet, fibi radi cae L4 üdicetur, in fomno, quze parva funt, magta " apparent, ideo videtur in tali cafü homo put, profperum erit fomnium; quia confen- iü magna mole premi, aut fuffocari per lufio- taneum eft monacho , fecus fi conjugatus id nem phantafize, a quo labore, ut fe expediat, fomniet. 2. Ex vocabuli fignificatione, hinc 1 conatum facit, & nonnunquam gemit, fufpi- fi quis audit Serapidis nomen, . malum iat, nec excitare fe poteft, multo halitu fpi- fomnium eft, quia Serapidis idem, quod Pluto P rituum vias obfidente imo & pravo humore & orcus, 3. Ex Hieroglyphico, hinc fi quis T A. 7 Lüþn- -BZblo Manc Tbm- L 7 ana aan 2 omnieg 9 ^ Ls 4 Publiobete Manualis. Concionatorue mniet, fe catena templo effe allegatum , feftim fornia apparent; fub ]uc&m autem fiet facerdos , & illi templo femper ferviet * clariora fomnia habemus? Refp. Rationem 10 prioris partis effe, quia vehemens vaporum 4, Ex ratione phyfica, vel aftronomica; hinc 10 fi aliquis fomniet, & fe Jumen a luna petere, dgitatio non finit exhibere imagines, fed ut 10 in aqua mofa evanefcunt; rationem vero' * fecus fét, quia luna proprio caret Jumine. aimminuta jam fomni .»ftjm Sed hsc fabulofa vana effe , patet ex eo, fecundee partis effe, qui pic decurfü vaporum copia , fataque remiffior quod hzec omnia etiam contrarias interpreta- Tüs tiones patiantur , uti expertus eft ille curfor fpirituum agitatio non ita tutfbat fenfuum ;i; Hl ad Olympia proficifcens , qui cum in fomno jnternorum functiones. * Probl, v1. Curtemulenti s vel nülln, velcorn- iï.A'i j vifus effot cutru quadrigee vehi, quzefitus - brr conj ector dixit vitturum, id enim celeritatem fufa fomnia apparent? Refp. Hoc fieri, quia ob turbulentum motum vaporum à vino a- pX & vim equorum fignificare : quaefitus alius funt imagi- Qu iox refpondit, vincendum , eo quod ante fcendentium perplexae admodum i nes, nec, utoportet, elucent. Sicut cum rota ipfum quatüor equi cucurriffent. Alius vidit celeritez circumagitur, nullus radius apparet. (0 aquilam , cui quaefitus conjector refpendit, ipfum vi&urum , quia aquila nihil volat ve- Probl. 12.. Cur melancholici plura habent vera fomnia, quam alii? Refp. Quia 1i, quiatra H hementius ; fed mox refpondit alius, vincen- f dum, quia, dum aquila feras fectatur, fem- bili abundant, uti fuopte ingenio magis cogt- | tabundi fünt, quam alii, ita frequentiora 1o- al per poftrema eft.. Hinc factum, ut non pauci dmodum is, qui to- 2 la a talibus fomniis decepti fuerint. Sic Pom- mnia habent ; unde quema to die jacul atur, tangit metam deftinatam fa- | j pejus fomnians, in theatro plaufum dari a 1 b populo, vi&toriam innui putabat, cujus tamen cilius, quam is, qui femel tantum iterumque contrarium accidit. Sic Darius fomnians ex- jaculatur; ita illi fomniando frequenticis | l 3 ! 1 ercitum Macedonicum ardentem per Afiam aliquando vera apprehendunt, . C incedere, & Alexandrum M. vefte Perficá Probl.13. Cur Deusnonnunquam infomniis ; exerci- potius, quam vigi lia, occultarum rerum vati- : indutum templum ingredi, putabat D ?2Re - d tui per ignem excidium fignificari, & Ale- cinia infpirat fp. Hoc fieri, tum quia tune eft aptior ani mus ad divinarum rerum cogni- | x xandrum in fuam poteftatem venturum ; fed tionem hauri endam, tum quia ipfum nottis flammize arguebant celeritatem. viétoriee & veftitus indicabat, quod Alexander regno filentium majoremr conciliat erga res divinas reverentiam ; tum quia Deus fplendore fuo otiturus effet. Sic Amicar fomnians, fe po- firidie in urbe Syracufis a fe obfeffa coenatu- oculos hominum nimis perftringeret , atque adeo merito noétis caliginem eligit. 2ete- rum , quo putavit victoriam fignificari, orto fomnia mittit, fem- in caftris tumultu ab oppidanis oppreffus eft, rum quando Deus talia L * . per etiam certitudinem. s in ngenerat homini, ut [ & in urbem duc&us. e Íciat, talia fomnia a DEO effe. Pro,g Cur, quei n fomno percipimus, . tio Salomonis , à multo majora & vehementiora indicantur, Proil. 14. Quomodo peti qua fapientiam a Deo petivit, Deo tantopere quam fün t? Nam pituitee defluxus ad lin- z. guam , quia aliquantulum dulcis eft , dor- placere p otuit, cum tamen libera non fuerit , V)-— LE utpóte ab homine deftituto r atione facta? mientibus mel videtur; & fulminafle tonuif- ETS .feque putant, cum foni exigui au res eorum Refp.Aliqui,petitionem illam fuiffegratamDeo ä non propter fe, fed propter aliam petitionem fi- pulfant : & per ignes incedere, fi tantum ( exiguus calor partem corp oris occupat? Refp. milem in vigilia fattam, ex quaifta ortum ha- buit, ficut fomnia impudica difplicent Deo, f E E iaf Hoc fieri, quia cum obtufus eft fenfus inter- vigilans caufam quis dedit. S.Thomas ait,fom- nus hominis, & nequit differentias fenfibi- lium rerum exacte dignofcere , confert fe ad nium illud non fuiffe naturale, fed vaticinii , atquein hoc liberum arbitrii ufüm haberi. Ri- jd, quod in quovis genere notiffimum git. chardus habuiffe folutum liberum arbitrium 4 qualia funt in iis, quze füb fenfum cadunt, m E N ex fpeciali gratia & dono fupernaturali ; alii ali- AE U SGGR DP dR AS s 'acriora & majora objecta. Probl, 9. Cur in fomniis tam multa nova, ter explicant, fed primse du refponfiones & antehac nunquam percepta fere cceteris probabiliores videntur. portentofa, L Proll. 15. Cur homines plus multo fomni- obfervantur ? Refp. Hoc fieri ; quia tunc itus inordinate & tumultuofe ant,quam bruta? Refp.Quia homo ex parte vapores & fpir & fimulachra commi- tenuiores halitus in cerebrum mittit, & actt- in cerebro vagantur , Ícent, obturbant, hebetant. Deinde quia tiores, atque ad operandum promptiores ha- bet internos fenfus; unde mirum non eft, fi anima tum otiofa eft, fit, ut aliena multa o RRE CR CA EEE feDiuieca d bt ii iA ia minime inter fe congruentia conjungantur; facilius quoque varia phantafmata in illo , unde talia fimulachra, tefte Ariftotele, fimi- quam brutis, oriantur. L Probl. 36. Cur Phlegmati ci fæpä fomniant 1 lia fant nubibus, hinc inde volitantibus, & varias figuras induentibus ; aut literis & fe fübmergi ? Refp. Quia quando materia phlegmatica fluit ad füprema . apparet iis , imagunculis, quze diverle inter fe permiftae varia verba & imagines efliciunt. Atque quod fint in aqua, & fubmergantur , quando, vero ad inferiora fluit, evadere fibi videntur. hec caufa eft, cur nihil tam monftrofum & Alia etiam cauía eft nimia repletio ; cum praepofterum excogitari quae at, quod fomnia- enim hamo nimio cibo repletus eft, tum fu- re non poffimus, etiamfi nullze/imagines de mi furfum afcendunt, & multiplicantur, unde fomno veniant in fenfum internum. fubmergi aut ftrangulari fibi videntur. 4Prablf.10. Cur fomno ineunte nonm con- ^ De Ster- x : JTitulus LXVII. vaa. 928 " De flernutaiions. m nutatiodem tolli fïngtüwm, ,quia,' cum ad Proll. . Cur folus homo inter omnia anï-" fternutamentum ciendum vis expulüva ad üt i mantia maxime fternutat? — Pro refponfione vehementiores motus fe comparet, atque in ID nota, fternutationem nibi] aliud effe, quam €o conatu abdominis xufculi intenti appref- motum cerebri, quo per nares fpiritu confe- Of ique ventrem una comprimant, plerumque flim acto nititur fibi molefta expellere. Du- t, ut üna quoque expellant ea, quse in plex autem plerumque materia vel caufa hu- ventre & gula vel pulmone fingultus caufa Jus fternutationis affignatur: fcilicet vel excre- )l' extiterant. Conimbr. tamen 1. fupra c. cla- Q mentum mordax olfattus inftrumenta ob- rius rationem dant ex ipfo calore petitam. ruens, vel flatuofus aliquis fpiritus in cere- Cum enim finguitus, tefte Ariftot. 1. 24. pro- D ro contentus. .Hoc notato refp. duplicem blem. 13. a frigore proveniant (hic enim, problematis hujus ratiornem effe. Prima eft, qui timent & algent, maxime fingultiunt ) )d per ftrenutationem autem color major intro- et quod homo breviffimas nares habeat , ita ut humor concalefa&us in fpiritum mutari ducatur, merito ab hoc fingultus tolli dici- 1m- confeftim poffit, cum caeteris animalibus tur, ficut per eandem caufam Arift. 1. c. fin- [à pro longitudine vize refrivefcat , priusquam gultum a fpiritu retento tolli afferit. l mutetur; Hinc etiam feles ob nafum angu- Probl. 2, Cur, qui piper comedefmit, fin- - füiorem inter quadrupes maxime fternutare [ advertimus. gultiunt ? Refp. Quia qui alvum fenfibilem ld 2. eft, quia homo cibo & potu & calidam habent, illi mox piperis acrimo- largius utitur, magisque varie, & fzepenu- nia morficantur , atque ftomachum excitant Qg mero ultra fatietatem repletur; hinc cum ci- I$ ad id, quo dolent, excernendum, unde fin- bos 1fatis concoquere nequeat, multum fpiri- gultus efficitur, qui vero frigidiorem habent tus ob humoris copiam movet , fpiritus vero ftomachum, ficuti minus fentiunt IIS pra fui tenuitate efferens fe ad cerebrum calorem " ita minus fingultiunt pipere comeft [ cogit id crebro ad fe expellendum excitari. ln Addunt Conimbr. S. 4. Probl. 2. aliam cau- Probl. 3. Cur magïïo pane devorato, re- ll i fam, , quod fcilicet homo pro rata portione & tentio fpiritus fingultum caufat? Refp. Quia i majus cerebrum habet, ubi materia fternu- panis talis ftomachum premens , atque in 48 tandi cogitur, & laxiores nares ad externum anguftum adurgens, id agit, ut & cibus , J0 i aerem attrahendum ; unde fenes zegrius fter- qui in eo conftipatus eft, exprimatur in ven- nutant, quia narium funt compreffiorum. trem, atque ita exoneratus fingultum fiftat, Probl.2. Cur inter dormiendum homo fter- Probl. 4. Cur pane aut pipere comefto fin- nutare non folet ? — Refp. Quia fternutatio gultientes ceffant fingultire , fi quid triftis non potelt fieri, nifi a calore, qui eam partem audierint? Refp. Quia in id animam ii comunoveat, qua eífici folet; dormientibus ïtep- dunt, quod triftitiam affert, quo efficitu 5 autem calor intus circumobfiftit. movendo pectori minus fit intenta, I gt. z - Probl. 3. Cur,.fi oculos perfricamus, non 5 facile fternutamus? . Refp. Quia tum major 2 calor ex coníricatione ortus corripit mino- þe ofcitatione, : rem, qui ftrenutandi caufam dabat; aut cer- Proll. 1. Cur qui ofcitantem vident, & [ te, quia humor, qui ftrenutamento egredi ipfi frequenter ofcitant? ^ Refp. Duplicem debuerat, cum lacryma egreditur. hujus experientize rationem a nonnullis af- f Probl. 4. Cur folem afpicientibus fternuta- ferri: 1. Eft Ariftotelis, quod fcilicet aliquem tio facile contingit ? Refp. Quia admiffa ocu- videntes hac actione excernere, quafi com-. T lis luce laceffiti humores & fpiritus facilius moniti, ad idem moventur, maxime fi ma- incalefcunt, atque adeo citius expelluntur. teria bene fuerit difpofita, & adeo tenuis, ut hac motione propelli poffit. 2. Eft Alexan- — Probi. g. Cur poft fternutationem membra ^. inhorrefcere folent? — Refp, Quia, cum per dri probl. 35. ubi fic loquitur : Quoniam na- m P 5 tura animantium con . m fentiens inter fe, mu- LY fternutationem venae ab aere calido, quem tuoque affici aptiffima eft, maxime brutorum. continebant, evacuentur, alius extraneus, isque frigidior, fuccedit, qui proin membra Hinc ubi e grege afinorum mejere unus in- inhorreícere facit. - Cipit, mox caeteri omnes ide m faciunt, qui« bus vefica plena urina eft. Proli. 6.. Cur fternutatio cum ffrepitü fo-. Probl. 3. Cur non femper ofcitante uno nituque peragitur ? Hefp. Quia per naris f meatus arétiores fpiritus magna cum vi ex- alter etiam ofcitat ? Refp. Id vel contingere ratione materize deficientis, fi fcilicet humo- truditur, quemadmodum etiam fit, ut idem Ífpiritus ad inferiora devolutus in inteftinis res expellendidefint; velratione agentis, fi ( Ícilicet illud ofcitante quopiam animum alio murmur excitet. VX ayertit, atque adeo me d De fingultu. non admittit. mgria.m ofcitationis Prob, 1. Cur fingultus a füperveniente Proll. 3. Cur fomno. appetente maxime fternutatione tollitur ? Pro refp. nota fingul- ofcitamus? Refp. Quia tum corpus vapori- tum nihil aliud effe, quam commotionem bus repletum eft, uüde natura, dum cona- aeris egredi conantis a pulmone, unde di- tur eos ex pellere, maxillam movet & agi- ftentionem caufat in eo, ficut ructus egreffus tat, hiatumque oris inducit. e yentriculo aer eft : Hoc not. refp. per fter- L Aa aa aa 2 JDe- 926 ,Ifiizlivtb'egæ AManualis Concionatoriee ho 5 dDe. fympatbia. libet continere virtualiter qualitatem e primis $o quatuor membro fuo efformando magis ido- t Anfequam de hac , & oppofita antipathia problemata queedam proponantur; notan- neam. His notatis refpondetnr , etfi phan- tafia dire&e agere non poffit in foetum , illi gt dum eft, fympathiam nihil aliud. effe juxta tamen fe potentiam generativam czeco quafi Scotum , quam effentialem habitudinem rei Re unius ad alteram, vel plurium ad invicem ; ita naturee impetu quoad poteft, conformare, atque ad hoc proeftandum non tantum difpo- f ut ad unius actionem, vel paffionem , vel pree- g fentiam etiam altera aliquid agat, vel patiatur ; fitiones, fed etiam materiam ex parte fubmi- YX niftrare, fcilicet fpiritus & humores in, Cor* | five dein in fe mutuo agant, five non agant. pore matris, qui ob eandem fympathiam per tur Vel brevius forte dici poffet, naturalis dua- Ü rum rerum circa aliquod obje&um coufenfio. potentiam attractivam & propulfivam huc il luc difcurrentes, variorum accidentium funt peü Unde antipathia erit naturalis quaedam aver- gjg; fio ab alia quapiam re, uti aliqui quandoque caufa; neque tamen propterea imaginatio naturaliter feles aut mu illa efficientis caufze, fed conditionis tantum jet l res ave;*ïäri vidgxüun officium exercet. 3 te Hoc notato fit E Probl. s. Cur fames, fitis, coecitas, & ipfï Proll. 1. Fierine poteft, ut per fympathiam t05 quis abfenti amico 1n carcere v. g. conftituto morbi non itidem per phantafiam depelli pof- etui fünt? Refp. Rationem effe, quod ad famem loquatur? Ratio dubitandi eft , quia id fieri ani polle videtur duarum pyxidum nauticarum & fitim- pellendam requiratur alimentum', u u eMASCIIUNUMEUN UP NNTNS opera , qux alphabetho circumfcriptze fint ; quod.per folam phantafiam exhiberi non poe qu teft. .. Ad ccecitatem vero tollendam requiri- le tum enim moto uno magnete, vel ferro ma- gnete ilito , etiam alterum ferrum quamvis tur reparatio organi, quod fi induxerit, per folam virtutem formatricem, atque adeo per dilfitum fimili modo moveri videtur debere ob fympathiam, & fic quafi literze amico imaginationem etiam tolli non poteft. .Alii Lu conipiciendze offerri ? Refp. Forerus ex com- denique morbi alia habent impedimenta, lh ob quxe minus prompte phantafize obfequuu- udiecu h edo o E UM R pluribus obfervationibus fe didiciffe, hoc non tur. ^ 3 - H fieri, unde patet , certam quandam diftan- tiam ad fimiles effe&us requiri. N L f? Proli. | 6. An etiam fympathise adfcriben- Proll. 2. Poteftne fieri , ut ex foklafy?mpa-. dee fintirepentinee mortes ex imaginatione & thia, parente v. g. in Suevia mortuo filius in nimia ortze; v. g. quando ille, qui poftquam Ttalia exiftens triftitiam & alterationem inor- lacum Acronianum glacie conftri&tum ignae rus tranfiit, eo deinde cognito repente mor- fr dinatam in corpore fentiat, quafi cladis nun- tiam ? Refp. Fieri hocnon pofle, cum parentis tuus concidiffe dicitur , quod idem etiam nc corpus nullam actionem phyficam ad tantam contigiffe fertur alteri, panno in frigida ma- t diftantiam in filium pofflit; neque in eodem defacto fecundum collum non graviter per- lt fuppofito exiftant, quod requiritur ad fym- cuffo? Refp. Etiam hos effe&tus in fympa- | [ thiam referendos effe, quatenus fcilicet po* | pathiam, quze fine actione pesagitur. Unde fi cï quandoque familize certa 1ndicia habere di- tentia locomotiva fpiritus vitales & fangui- cuntur de obitu fuorum, dicendum eft, ea ope nem ob connexionem , quam cum phantafia le Angeli five boni , five mali contigiffe. habet, ad fimilem imaginationem pofitàam ( Probl. 3. Àn in fympathiam referendum magna cum celeritate & copia ab exteriori- bus membris ad interiora revocavit, & fic i rà eft, quod aliquoties mortuo Domino fübito | 7 etiam canes , vel alia animalia ab illis enu- A-calore'm nativum füffocavit. A ET A t trita vel amata mortua fint? Refp. Negative Probl, ". Cur Gallis Indicis confpe&o ru- TET 114 ob easdem caufas; unde fi contiperunt, vel bro colore fpongiofus ille facculus e collo pen- Ut cafu contigife dicenda fünt, . vel dzemonis — z dulus mox inflatur. Refp. Id fieri , quia 4 ope, quem credibi le eft talia crebro praeftare, propter imaginationis a&um ad talis objecü EOX ER RRR - N- ut homines ad füp afpettum fanguis mox ad illJas partes ob fym- j erftitiofas 'obfervatiqnes, & augurandi artes inducat. pathiam accurrit, -perque' cutem transparet, - Probl. 4. Qui fiezi poteft , ut per folam ï« ; 1 L.2 L imaginationem mulieres "maxime gravidae De antipatbia. tam mirabiles effe&tus producant ; cum ta- Probl. 1. Unde fit, ut aliqui cum felibus f men nec ipfa phantafia, nec attusilhus, aut antipathiam habeant, non alij, etiamfi neu- fpecies (quze fere in a&tu imaginationis in- ter videat, & uterque :eque propinquus fit terveniunt) ejusmodi ellectus pr oducere fo- feli ? Refp. Id fieri, quia forte altero ma- -—t leant?2. Pro refponfione nota 1. Duplicem in gis eft difpofitus ille, ad alterationem ex qua* matre potentiam effe, unam, qua lemen ef- litatibus a fele emiffis fentiendam; vol certe ficiat; alteram, qus&e ipfi femini inexifüit , acceperunt ipfi qualitates quasdam occultas & formatrix dicitur.. Nota 2. Sympathiam ^ ntercedere partibus matris a parentibus vel aftris, per quas utpote ini- etiam peculiarem i Itum micas feligibus determinentur ad. fugam il« cum partibus pr olis, ita ut fi mater vu lartun. , vel pede m tang at, vel fricet durante actu . onis , fimilis effe&us etiam in par- Proll. 3. Curq liidä coeþas autcafeü guftan« imaginati tibus ejusdem prolis refpondeat. Nota. 3 tes totis praecordiis moventur ? Refp. [d con» tingere probabiliter propter occultas qualita- Virtutem formatricem in femine exiftentem in ex- &es, quas per tr'a,ni-þi;'atienem ac tenuiu dülee — x «GÀJadb . 45 R 2$ gï"iveriäm effe in partibus diverfis, & quam- hala- us LXVIL Hom. "Is 922 | 1dg halationum diffufionem in hominem r ejus- orgeanum memo: U ha 1nodi transmittunt, & per easdem tal enim utroque pollebunt. tize ad ficcitatem vefgaþ, l.tum l ljh terationes producunt. P äs*al— Proll. 6. Cur non omnia, quze externis fen- Quaf Proll. 3. Cur leo vifo duntaxat gallo, igne, fibus percipimus, manent in memoria? Refp. lüre, aut rotà contremifcit , & in fugam vertitur?2 Id triplici ex defe&u contingere. 1. Quia tf Q Refp. id ab inftin&u a natura indito proveni- bmi fzepe talium rerum fpecies ob ineptitudinem re, quo fit, ut concepta ejusmodi re ab ima- organi imprimi eidem non fatis poteft. a. L COf ginatione mox appetitus potentize locomoti- Quia nimis remiffe apprehendimus. : 3. Quia 1 per vde fügam talis rei , utpote quae apprehendi- i jl ipfa fpecies decurfü temp oris qeyanefcit , aut turutinimica, imperet. Quod fortaffe ideo fe- per alias obliteratur. funt citnatura, ne taliaanimalia, fi nullum ea com- n l) peícendi remedium effet, nimis nocerent. ; Proll. 7. Cur eorum , quae in fomniis ap« ii lu prehendimus, autquze aliisrebus intenti per- Proll. 4. Cur uibusdam ferpentes tangere Cepimus, facile oblivifcimur? Refp. Caufam lethale eíit, Mar f : Is populis, & aliis illos con- trectaffe, & venena exuiffe, ludus ? . Refp. a Galeno l. ?. de motu mufcul. fequentibus pf verbis affignari: Vis memorandi, inquit, fi in- por- Ejusmodi homines arcana quadam vi muni- fignes impreffiones rerum imaginatione con- nem tos effe contra venenum , qualem quidam ceperit, confervat eas perpetuo; atque id etiam habere volunt ipfos ferpentes , aliaque im, animalia venenata, ne venenum illis noceat ; quidem eft memoria tenere. Sin obfcuras, & |po veluti fuperficiarias, non confervat, & hoc eft iuri qua quia alii carent oblivifci; ob idque multi in. vehementibus , fhix;p,tæïgerþ feæentes u lethalf; eft illis. 4 animi affectibus nullius eorum, quze egerint, ) pef . De memoria, - in pofterum meminerint. Quid igitur mirum yii Prob. y. Cur integrae quzedam nationes eft, in fomnis obfcure agente anima obfcuras nta, etiam imaginationes fieri, ideoque nec ftabi- memoria parum valent, ut Thraces? Refp. Uj Id a cceli natura & fiderum influxu prove- les, cum id etiam in vigiliis contingat?.- nire, quze qualitates memorize adverfas im- Probl. 8. Cur bruta quaedam , ut canes & primunt. Unde & Thebanos ingenio pingui, tben' equi, melius recordantur itinerum, diverti- J0ne Athenienfes perfpicaci & acuto fuiffe, refert culorum , & aliorum locorum , quxe feme] Cicero in lib. de Div, quia. Thebis craffus adierint, quam homines? Refp. Quia bruta, Val aer; Athenis rarus & fübtilis contigit. dum iter peragunt, aliis rebus fenfüs internos Vgna Jf Proi.2. Cur juvenes melioris. füunt me- non diftrahunt, fed toti in iis rebus, quas in- soriz, quam pueri & fenes? Refp. Quia fe- tuentur, perciplendis occupantur, unde ef- Am ficaciores & vivaciores fpecies memorise im- Wi nes nirmia ficcitate, pueri vero nimia humidi- Is tate abundant ; juvenes vero utramque qua- primunt, easque tenacius confervant. Quae litatem valde temperatam habent; unde te- caufa eft, ut etia m . Dj aacius confervant l f p reruin facilius meminerint. n agreftes homine$ t;glium h pecies, quam pueri, .&'fa'- gt cilius imprimunt, quam fenes. Probl, 9. Cur,. qui noGes infomnes duxe- t ld . Probl. 3. Cur melancholici prze czeteris va- runt, difficilius rerum perceptarum memine- rint? Refp. Quia ejusmodi homines humore i A lent memuria? Refp. Id duplici ex capite ]0! la contingere; primum eft, quod organa ficcio- adhuc abundant; qui per fomnum abfümi ya habent, unde firmius retinent fpecies ; debuiffet , a quo proin humore non modice li alterum eft, quod plerumque diutius cogi- impreffio & ufus fpecierum retardatur. tent de rebus, ferius ac lentius eas appre- - Proll. 10. Cur earum rerum, quas vehe- n hendant, atque adeo altius infigant. menti amore profequimur; difficulter oblivi- X Probl. 4. Cur fenes defectu memoriam da- ÍIcimur? Refp. Quiahocipfo,quod de iis affidue dR quia bilem habent, cum tamen humido prze aliis cogitemus & loquamür, fpecies vivaciores )ettl abundent? Refp. Quia organum memorize memoriae imprimuntur, & tenacius hzerent. y'ml nativi maxime humidi commixtionem cupit, Probl. 11.. Cur ebrii, irati & timore exter- m i el, quo tamen fenes prze aliis carent, licet ad- riti difficulter recordantur eorum, quze ipfis,. ventitiis & noxiis humoribus fcateant. dum ita affecti erant, acciderunt? Refp. Quia Probl. . Car, qui bonum ingenium funt vehemens motus vaporum, & fpirituum agi- pus fortiti, non femper etiam memoria pollent? tatio, quse hos affe&tus fequitur, imaginum eu* Refp. Quia ingenii praeftantia in celeritate imprelfionem . fequitur. "more exterritis t mentis, & facilitate ad ratiocinandum , in- vero memoria deficit, quia fpiritibus ad cor lia veftigandum & inveniendum confiftit , quae confugientibus partes cerebri, in quibus me- ]llä' celeritas pendet ex acumine & promptitu- morize efficacia eft, infrigidantur & conden- orte dine internorum fenfüum, qui, dum intel- fantur ,. ut adeo fpecies rerum difficulter ap- [|i$ fe&us ratiocinatur, etiam circa fingularia pareant, imo quandoque, fi minus timor fit, ifi pariter difcurrit; cum ergo 'durities cerebri omnino aboleantur. ib *celeritatem potentiae cogitatricis remoretur, Probl. 12. Cur in uibusdam þhantafïa f&r— fpecies vero tenacius retineat, hinc fit, ut, vatur, meroria illzefa, & contra, cum tamen. qui ejusmodi difpofitiones fünt na&i ; me- uná eademq; fit potentia? Refp. Quia mutatio and To»oria, nen ingenio, & viciffim , polleant, temperamenti , quze fufficiens eft ad turbandü o fi contraria fit difpofitio. Secus vero contin- imaginandi officium non continuo fufficit ad p git ü orgatiéni cogitativee-ad humiditatem; tunétioné memorie impediendam, & contra, 2« cum n 928 ;—Bibiiotbem Moenuahs Concionntorie fe «um enimad officia memorize requiratur una enim in termino funt) & voii fui compotes bi fa&ti per appetitum conquiefcunt; fobrii vero Q »ars humidior, quae prompte recipiat , altera fi cior, quae diu retineat, facile apparet, poffe quia vehementer appetunt potum, hinc fit, h»c temperamentum manere, licetforte tem- ut animus hoc motu defiderii agitatus per- Ql turbetur, ut, quae bona malave funt, minus peramentum pro phantaüa turbatum fit. — difcernere poffint. m 'De ebrietaie. - b . Probi. G. Cur, qui laborant, facilius inebrian- Probl. 1. Cur vinum & cerevifia , & non tur, quam qui fe modice exercent? Refp. Quia p( '$nexercitati humoribus & excrementis fuünt ni erinde etiam aqua , inebriat? — Pro refp. referti, a quibus urina cito expellitur, quod nota, ebrietatem nihil aliud effe, quam pri- Pï vationem ufus rationis, aut phantafize per- facit, ut poffint bibere, & poftea leviter fe j "turbationem ex potu fumpto exortam. |Hoc habere. Qui vero multum fe exercent, plerum- que ficcifunt: unde vini humor fe corporibus pl notato refp. aquam. non inebriare , quia eft 0 fimplex elementum, & caret ejusmodi ter- infinuare poteft, motuque fuo urinze egreffum reftribus exhalationibus, q impedit, facitque, ut hzec diutius remanens ä;äg ( bus ebrietas caufatur. uibus aibendenti— in corpore gravitatem faciat. ï Ó Probl. s. Cur vinum deliros facit & fürene- t Probl. 2. Cur cibus non perinde ac potus ebrietatem creat, cum tàmen zeque fumos ac tes? Refp. Sicut ignis alia exiccat, alia hu- 2 vapores in caput transinittat? Refp. Id con- me&at, & ficut balneum corpora conftriéta & dura mobilia reddit, humida autem diffolvitz tingere duplici ex caufa. 1. Quia cibi ple- ita vinum quoque varios in variis fübjectis . rumque non funt tam fpirituofi, ut vinum & cerevifia, fed potius propter majorem con- effe&us producit, & ubi hominem frigidum (ä 'co&tionem liberati multüm a vaporibus : unde invenit , & a fobrietate taciturnum paulo li- [ beraliori |potu refovet, atque ad verba exci- mon emittunt tàm copiofos vapores ad caput, tat; cum liberaliori potu loquentem & confi- as qui [füfficiant ad ebrietatem inducendam. j inc neque unum vinum tam cito inebriat, dentem facit; pofthzec proceffü potandi am- [ 'àc alterum, . quia fcilicet unum fpiritibus ma- pliore audacem efficit ; deinde plenius ampli- ficato potu in contumelias & petulantiam vere |t gis abundat, quam alterum. — 2. Quia cibus tit; mox ad infaniam propemodum accendit ; non tam facile in nimia quantitate fümitur, quia fatietatem mox parit, nec locum ullum & tandem nimio ex potu refolvit, ftultumx- ami relinquit;:yinum vero & cerevifia, quo que & attonitum facit. L] Probl. $. Cur ex vin o ebrii plerumque an- plus potantur, tanto magis quandoque fitim pe- aut certe dele&tationem bibendi & pruritum trorfum proruunt, & facie mentoque 1n V. ifia t accendunt. "Unde facile ultra neceffitatem &usinclinato dormiunt; quivero ex cere l ebrietatem contrahunt, retrorfum cadunt, & bibitur, atque adeo materia ebrietatis , id capite in cervices devoluto , oreque hianti, ; eft, vapores copiofi & craffi accerfitur. . . Probl. 3. Cur bruta non perinde ac homi- dormiunt? Refp. Rationem effe, quia fumi pes inebriantur ? Refp. Tum quia fimplici vaporesque ex vino fynciput partesque antee tantum potu, aqua fcilicet, fitim fuam le- riores corporis occupant; eX cerevifia vero i E occiput ofteriores ue partes obfident; quo vant; tum quia eo ipfo non ultra fatietatem fit, ut ifti obliviofi fint ac fomnolenti , mini- i frutintur; conftat tamen etiam bruta per vi- num aut potum medicatum quandoque in- meque loquaces ac clamoft. Probi..9. Cur, qui pufi llo *corpdre funt , ebriari, & vertiginem , qualem in ebriis ex- minus inebriantur, quam qui magno & obe- ä perimur, caufari in illis. Proll. 4. Cur ebrii funt valde füfpiciofi, ut fo? Refp. Quia calorem nativum majorem patet ex eo, quod facile fe contemni putent, habent plerumque, qui omnia facile abfumit ? & conficit, perinde ut ignitum ferrum ; tum citoque excandefcant? Relp. Id evenire ob uia cerebro valido przediti funt, quod non f; hantafmata varia, quze ex calefa&is fpiriti- ; a --X- us & adauctabile nafcuntur ; & prseterea cile fumos concipit, hinc etiam non folent etiam ex exigua cognitione, quam de fe ha- veliccam fpe exonerare. Hinc mulieres etiam.difficile inebriantur; quia, quod in . bent, bti ex cognitione, quam habent de in- viris efficit calor , hoc in illis preeftat corpo- eptiis fuis ibi exercitis; hiné enim fit, ut fa- cile fe contemni etiam ab aliis putent. ris laxitas & raritas ac mollities, Unde, te« - Probl. s. Cur temulenti citius & facilius fte Levino Lemnio , fi affüetze fint, ad pro- digium usque bibaces funt. Seniculi vero falfas & vitiofas aquás difcernunt; quam fo- bri? Refp. Id duplicem ob rationenr fieri; minime copiam vini ferunt, quia calore con- 1. Eft, quia fimile a fimili non patitur, con- coquente deftituuntur ; modicum tamen vi- trarium autem a contrario vel maxime; cum num ipfis multum prodeft, quia eo velut la&te nutriuntur ac confervantur, unde ]Jae ergo temulenti borios in fe fapores vini ha- fenum vocatur vinum. beant, hinc fit,'ut pravos humores 1nagis * fentiant; febrii vero, quia conco&to cibo fu- —— Probl. 10. Cur in prandjo citius inebriatu£ homo, quam in coena ? Refp. Hoc fieri, quiain, perfluitates fuperant, acres & falfos in fe hu- mores habent; Unde alios humores pravos prandio propter diutinam inediam ftomachus velut fimiles minus difcernunt. 2. Eft, quia, noxis humoribus , quos ex vicinis partibus uz. molefta funt, & fenfui ingrata , magis allicit, oppletus cibum refpuit, citoque fatia- funt manifefta, & fenfitiva facultate melius tur, unde poftea minus attrahit vinum, cone caput eifcernwutur ab àis ,. qui noa delideraut ( Iu coquitque , 'ut adee vapores copiofus reple- Juuus LX vHomö., 029 Qtes L]SO] Yrepleant. Secus fit in ccena, ibi enim ob ci« dulcia vina funt lenta &,.irïfcof'a; unde mea« f bum in prandio fumptum aptior eft ftoma- tus obftruunt, & calorem àc vapores, quo chus ad concoquendum. Hinc füuadent me- minus caput petant, impediunt, atque adeo K lg dici, ut mane non facile quis bibat, ante- minus inebriant; nam ebrietas ex vaporibus quam quid comederit- in caput afcendentibus oritur. 9. quia vina dnn Proll. 1 1. Cur, qui leviter potu incaleícunt; dulcia fatietatem facile inducunt; unde ne- .h magis debachantur,quam valde ebrii? Refp. mo.facile tantum bibit, quantum ad ebrieta- Quia fünt hoc ideo fieri, quia valde ebrii nihil judicare tem fufficit, Naim fiti (edata appetitus ceffat, poffunt, atque adeo inordíinata phantalmata u 3. quia dulcia odore carent, fecus autem au- r f non habent , parum autem ebrius judicat, & flera ; unde propter odorem gravant caputy propter vinum male judicat, & in judicando & inebrianr. mm. inordinatus elt. Quemadmodum Satyrus Probl, 17. Cut minus inebriantur, qui f& hus Tum Clazemonius ad convitia pronus , cum pro- cundos calices exhauriunt, quam qui tan- priam cauíam defendenti aures amici cera tum pitiffando vinum ejusdem quantitatis bi- ICDs obftruxiffent , ne ad convitia provolveretur, bunt? Refp. Hoc fieri, quia affatim ipgruens ceffante autem contradictione referaffent, au- vinum quafi in ipfo hauftu vápores reprimit ICIN lt« ditis adhuc paucis capitibus non potuit fe dum vero parva quantitas hauritur , non cohibere, fed maledicta effutiit, quia ex prg- apta eft vapores reprimere, fed potius vapo- a affumptis male judicare poterat. res, dum deorfüm commoro vino fertur, ma- N Probl. 13. Cur magis (entiunt crapulam, gis excitat, & ad caput commovet, 2. quiá e(fis qui dilutum bibunt, quam qui meracum? qui pitiffando bibit, facit, ut ipfi vapores ex dum Refp. Hoc fieri, tum quia ob fübtülitatem tranfitu per gulam ad caput mittantur. Cu- ] diiutum permeat plura & anguítiora loca; jus rei quotidiana experientia in agris habe- 2 ( tum quia minus de meraco bibitur, & (ic mi- nf tur, qui magis inebriantur & evaporant , (i nus inebriat; tum quia propter calorem fíe tarda pluvia de coelo irrigentur, quam (i im« EUl bre aut.torrente copiofo inundentur. ipfum & reliqua facilius concoquit, fecus ve- Dl ro lymphatur. Probl. 18. Cur aliqui tantum bibere poí- yef Probl. 3. Cur terhulenti £refnunt; vide- funt, alii minus; Nam Ciceronis filius uno Vlit tur enim potius contrarium fieri debere, hauftu duodecim fextarias exhauriebat ; alius :um- cum vinum non frigus, fed calorem, caufet? ex valle Telina brentam totam, id eft 96. po- Refp. Duplicem ob rationem id fieri, 1. quia culorum menfíüram, uno tractu ebibebat ; Ian, per vini calorem calor interior & naturalis ni- Novellius Tricongius tres congios poterat mium intenditur, & per coníequens fuffoca- exhaurire? Refp. Hoc provenire inde , quod I!D!' if tur, & de(truitur, ex parte faltem, unde calore natura in talibus non procedat per viarg imminuto frigus oritur. 2, quia calor vini hoc concoctionis & digeílionis ad alias partes nu» WW ipfo, quod calorem intendat, facit, ut citius triendas , fed tanta mole & pondere gravaca m humidum radicale abfumatur ; unde hoc ipío ftatim transmittat vini pondus ad latas vene Wa ex defectu pabuli calor internus minuitur, & tris vias & urinz. 'Hinc tales aíffiduo emit» confequenter etiam potentialocomotiva, quze tere urinam cupiunt. Certe de Bonofo Ime ye quo in fua faculzate, qua movet membra, depen- peratore fcribitur, quod tantum biberit, quan- det a calore, non eít fufficiens ad membra tum nemo alius, fed etiam tantum minxerit um- pro libitu movenda; dum ergo ipfa cum na- quantum ante biberat, wurali gravitate membrorum certat, ob varios Probl. 19. Curebrii ad lacrymandum funt ]nf , qe motus tremor membrorum naícitur.. faciles? Pro refp. nota, lacrymas nihil aliud Probl. t4. Cur temulentis omnia circum- rem effe, quam humorem excrementitium fero ferri videntur? Refp. Hoc provenire ex eo, fimilem ia cerebro venisque oculorum , & ii quod vapores viüi ad caput ferantur, & in precipue in venis angulorum oculi, conten- ^^. finum cerebri impingentes, nec ultra valen- tum, qui poftea forti earum compreffione aut nof leni tes meare , in circulum agantur, & proinde dilatacione. foras erumpit; que compreffio --— fenfüum communem lzdant, cujus munus eft variis ex caufis fieri potefít; quandoque enim. R16 j actiones fenfüum dijudicare. Cum erge quid- oritur ex interna; fcilicet ab anima, quz dum quid recipitur per modum,recipientis recipia- eft in mcerore vel gaudio magno conftituta, d te tur, neceffe eft, ut quemadmodum humores etiam ipfüm cor, ob confenfum & fympa- in cerebro in gyrum volvuntur, ita & fpecies thiam cum cerebro, mittit vel vapores in tri- pm— obje&ti ia illo humore recepti circumagi vi- ftitia, vel fpiritus vitales copiofos in gaudio;. - a deantur. quibus irritatum cerebrum & repletum dila- one Prob] 15. Cur temulentis quandoque mul- tat venulas illas lacrymis plenas, atque adeo v ta videntur unum? Relfp. Rationem effe hu- ipfas lacrymas erumpere facit. Sirnilis cau- eut jus experientiz , tum quia ebriis vifus fpiri- fa etiam in rifu lacrymas .ciet; nam & ibi [ tus commoventur, unde nunquam quiefcit concuffo nimium diaphragmate incaleícic ce- in re confpecta, atque adeo putat, fe aliam rebrum, & (ic iterum venas dilatat. Quan- t videre, cum eandem videat ; tum quia va- doque cxternz caufe lacrymas cient, ut la ln pores in cerebro trumultuantes faciunt,ut res, alium, czpe, finapi & (imilia, quia actioribus lus quz putabatur effe in hoc loco, mox in alio humoribus cerebrum pupgunt & vellicant, us videatur. ut in fe contra&tum exprimat illud excremene a Probl, 16. Cur dulcia vina minus, quam tum humoris, quod in fe continet.. Hoc not. o auflera, inebriant? Refp. ld fieri 1. quia Refp. in ebriis naíci illas lacr ymas ex nie R. P, Lobn. Bibh Mam. Tüw. . Bbbbbb imnio pL*i lv 930 * Bibliathecæ Manualis anïonatoriæ I mio hutmore, qui va—pores nimius in caput mane fümptum, fic enim facile vomitus cie- emittens facit,ut cerebrum per venulas ocu- tur, & ventriculus a bile & pituita ceterisque lorum lachrymas emittat. humoribus noxiis , quibus gravatus fuüit , ex- Probl. 30, Cut temulentorum lingua ob- oneratur, adeoque crapula cum omni ejus errat? Refp. Quatuor ex caufis id provenire. noxa difeutitur. Preterea ille, qui non affue- 1. eft confenfus lingus cum reliquo corpore; vit potationi, fi mane iterum bibat, affuecet, eadem ergo caufa, quz reliquum corpus titu- & fic minorem lzfionem fentiet ; nam ab g bare facit, etiam linguam inftabilem efficiet; affueto minor fit lzfio , tefte Hippoctate. fcilicet animz ad potentias fuas ufürpandas 'Tandem ebrietas fzepe mane fitim caufat,qua applicatios per vaporum enim abundantiam valde noxia eft,& fignum vitiati ftomachi;hzc 'non modice impeditur ab operationibus fuis; odicum vinum curatur. autem fitis per m E ïf uti in dormientibus patet. 2. Quia linguz De fomno. - caro, cum fpongiofa fit, tanto vini humore Probl. 1. Cur fomnus matutinus jucundior A . madefaGa, elevatur & intumefcit, atque ideo eft? Refp. Hoc fieri, quia folis remeantis pro- eberaffitiem non poteft fatis voces articulate pinquitas e noftris corporibus halitus fopo- exprimere. 3. Quia, ficut intra aquam con- riferos denuo excitat, uti & vaporcs cx aliis flituti ob nimium humorem loqui articulate corporibus 5 cujus indicium eft, quod paulo non poffamus, ut audiamur, ex defectu medii ante, quam dilucefcat, aer obfcurior ac tene- [* QOU . UA M U W - 3 ad loquelam requifiti, fcilicet aeris fuüfficien- bricofior fit; quam effet, cum fol longius ab- tis, ita & in ebrietate, cüm lingua & mufculi erat,occupante videlieet & obícurante acrem infervientes humiditate multa (int referti, & vaporum copia, quam advenientis folis calor totum os atque adjacentes partes füperfluo excivit. Forte etiam caufa eft, quia in e(iste humore madefcant, difficilius voces forman- tempus matutinum ob teporem gratius eft, tur diftin&e. 4.Quia anima in corpore confti- & defatigationem , que in xftu tolerando tuta in operationibus eodem modo afficitur, fentitur; In hyeme vero ob delectationem, .quo corpus ;:cum ergo multo ingeílo vino quz ex lecto calido percipituar, & ob rímo- tum per fe, tum per vapores hinc inde eleva- rem frigoris fuftinendi extra lectum. Aliam tos univerfz actiones impediantur ac labefa- rationem dedit ftadiofus ille, qui accufatus, " &entur, rationabile eft, etiam virtutem in lin- quod fero nimis fürgeret, refpondit quoridie ? gua refidentem deb ili;ori, & inrrfua a&iopc mane duas mulieres , folicitudinem & pigri- aberrare. tiam,; ad (e venire, & alteram quidem per- Probl.ar. Cur braffica & oleum crapulam fuadere, ut fürgat, alteram, ut manea: in le- & ebrietatem folvunt & impediunt? Refp. &o; interea vero dum has difce ptan;äs au- -1.cum crapula ex firmatis in ventre humori- dit, tempus elabi. t bus crudis vapores ad caput & cerebrum Probl.3. Cur (u pra dextrum latus fuavius "transmittentibus producatur, tum ex vaporie dormimus? Refp. Hoc variis ex caufis pro- 'bus calidis eo deductis oriatur, merito 1llud venire. 1. Quia fic pars dextra, quz magis medicamentum crapulam tollere,aut ebrieta- fatigata eft, magis etiam quiefcit. 2. Quia . tem cavere,quod illos humores & flatus difcu- fic faciior eft defcenfus cibi ad inum vene triculi ; nam ventriculi os ad (iniftram ver- tit, & humores craffos ad inteftina deducit; vitiofos vero ad urinam infinuat, fimulque fu- git; & confequenter hac rarione ex jecore periora refrigerat vaporibus. Tale autem me (uppofito, venisque meferaicis, tanquam ex dicamentum eít braffica ; nam propter füb- foco fübditi ignis, fervebit magis concoctio, 'dulcem füccum fubducit alvum;fproprer par- ficque multiplices vapores fuperiora peten- tes vero aqueas ferofos humores vino admix- tes ad foóomnum conciliandum emittet. 3.Quia tos deducit in urinam, per aliquas vero eraf- fic cor minus premitur anguftiis, minusque e"w fiores partes in ventriculo remanentes cere- impediuntur actiones pulmonu tio thoracis. m,«& djlata- - brum infrigidat, atque adeo caufam doloris, -- L) fcilicet, nimium calorem, tollit.. Unde ZEgy- - Preli. 3. Cur glires maxime pinguefcunt, ptii olim ante cibum femper brafficam fume- dum hyeme dormiunt? Refp. Quia, dum bant. Sed quid mirum, fi in corpore braffica latebras hybernas quaerunt, ealor in eis ob- & vinum inimica fint, cüm etiam in terra ini- torpeícit, qui, cum lente admodam carpat mica fint, & vitis fru&ctum non ferat, fi braífica humidum radicale, convertit interea pitui- juxta illam fitconfita. Refp. 2. oleum ebrieta- tam in eorum fubftantiam, & fic ea palti di- n tem impedire, quia per vifcofitatem humores latantur. Quod vero etiam homines mul- vini ad renes & veficam deducit, atque adco tum dormientes pingueícant vel creícant, caput minus vifcofis exhalationibus offendi- ratio forte eít, quia per fomnium magis pro- tur. Deinde oleum in ftomacho ob acream movetur concoctio, & confequenter etciam levitatem füpernatat, unde via vaporibus in nutritio & augmentatio corporis. cerebrum tendentibus obftruitur. is mediis - Probl. 4. Cur mufica fomnum' conci- Schola Salernit. aliud adjicit per hos verfüss liat? Refp. Hoc fieri, quia anima ad can- . Si noCturna tibi noceat potatio vini, tum intenta, reliquorum fenfüum quafi ob- " EHoc tu mane bibas iterum, €9' fiet medicina. lita, fpiritus ad eorum officinas immitte- Warfi du ganz trunken necbten fpat ? re definit, eosque ad auditus organum Jrink früb berxoieder, if? mein Ratb. avocat, qui fpiritus humidum, fi quod in« veniunt, in halitum folvunt. unde fit, ut Ratio eft, quia ebrietas nonnumquam naue tum reliqui fenfus utpote fpiritibus deftituti, (cam parit, unde prodeft vinum modicum tum ä*iiuzm | LXVIL. Hoio, 531 [ tüm ipfe auditus, ob vaporem excitatum fa« potentia locomotiva a fuis functionibus im.« lSun cile oporentur. Atque hinc forte fponía in pediantur, fed illi quidem fopiantur, non au- j 0r. Canticis dixit: Anima mea liquefacta eft, ut tem organum potentiz locomotivg. ^ Acce« & dilectus.meus locutus eft. dit vero etiam imaginatio, quz& in dormien- (lue. Probl. y. Cur triftitia fomnum adimit? Refp. tibus plerumque fortior ac vehementior eft, Cet, utpote cui tunc ratio non obfiftit, Potiifi- 1 3b hoc fieri, quia tri(titia in homine prefertim Cogitabundo, propter occupationem phanta- ma vero cauía talis circumitionis eft nativa Tite, fiz, impedit concoé&tionem, vaporem diffipat, . fenfüum vivacitas, unde tales homines ple- & x rumque In ujeti funt & a Xug & humidum con(umit, quod idem etiam me- q giles, & mülvt—;i'-s fe la ditatio & leCtio, ac qugvis alia actio vehe- negotiis immiícentes. x 1 Proll. 10. Cur galli ftato no & lis tem .ore* mensíacit. Undealiqui etiam dolores capi- tis ex vaporum abundaatia ortos per ftadium expergefiant, uti & homines aliqui? efp. r nonnunquam depellunt. Alios putare, quod id fiat propterea, quod p gallus quiete fatiatus fit & recreatus, depul- Proll. 6. Cur fomnus triftitiam fugat? Refp. fo de pectore & in omne corpus deftributo .hoc ipfüm propterea facere, quia rerum tri- : aliig ftium cogitationem amovet, & melancholici cibo. Aliiputant, hoc fieri, quod gallus, ut- ul pote avis folaris planete fuo orienti gratule- humoris malitiam emendat, & fpiritus turbi- h dos atque obícuros tur. Conimbr. probabilius dicunt, hoc ex Y » qui fünt moeroris caufa, nativo temperamento galli provenire, quod abfumit. m przcalidum eft, ac facile cibos digerit, unde calor Probl.7.. Cur alios, fi legere coeperint fom- Ordinarie circa mediam noclem íeníüs fol- nus occupat, etiam nolentes ; alios vigilare t vuntur, eodemque tempore eidem a proprio volentes liber fufceptus reddere pervigiles phantafiz inftin&tu cantus & alarum plaufus Y^ poteít? Reíp. Hoc fieri, quia, quando aníma 1ndo impératur. Quod vero gallo a natura con- difficultate aut tedio rei vi&ta fefe non ferio venit, hoc aliis ex confüetudine & certo vi- Itf applicat, tum vaporum copia in cerebrum ifu» vendi modo-competere potefl, vel etiam ex liam evedta , ob defectum contrarii aggravat ca« caliditate ftomachi cito concoquentis auc fti- put, meatus accludit, & fic foporem indu- TU Ccits At, fi anima ferio alicui rei fe applicat, giditate ejusdem, ex qua fit, ut parum dige- i[idic rat, atque adeo exiguos bumores tum fpiritus vitales, qui ad talem operatio- fomno minime (ufficiedtes emittat. pro longql lgt '"em neceffarii fant, refitunt vaporibus, eos- d — Proh. 11. Ana vigilia vel fomno homi- . que diffolvurit, & confequenter (omnum im- nes vitam aufpicentur? Refp. cum fomnus nle ediunt, Atquehínc patet, ratio, cur etiam E É dicatur talis foporatio fenfüuum , a qua ali- landus aquarum decurfüs fomnum conci- quis expergifci poteft, ideo proprie a (omno -liet, quia videlicet ille animam a feria cogi- 'us vitam non inchoari; quia;vero etiam íeníi- .tatione avocat, atque adeo facit, ut vapores bus non utitur infans, ideo neque proprie vis n contrarium non habentes przvaleant. Patet item, cur clamor moleftus canis vel alterius gilare dici poteft. Dicendum ergo; quod vita gl inchoetür a torpore, per quem ab utero ma« Qu - animalis a fomno impediat , quia videlicet ternoad vi vt anima tali clamore irritata vehementes actus giliam, quam in nativitate inchoat, tranfit, * z -odii, vindictz, indignationis &c. elicit, unde Probl. 12. Quo modo vaporES in -cerebru—n'x, X a fpiritibus in cerebrum afcendentibus vapo- afcendentes frigidari poffant , cum tamen na rum vis & effeQibus impeditur.. . cerebrum ex natura calidum fit? Pro Refp. " Probl. $. Cur aliqui in fomno difputeht, ^nota, fomnum duplici ex caufa oriri Arifto- [ofle carmina faciant? Refp. Hoc fieri; quod tunc teles Conimr. & alios exiftimare. 1. Evapo« uia non adimatur intellectui fimpliciter facultas ràtio & obftructio meatuum , per quos fpiri« I(f'UC operandi, fcd tantum operandi libere ( ad li- tus animales excurrunt, nam cum quis f& 8[?* " bertatem enim fpedlat perfeta folutio fen- quieti dat , refrigeratur nonnihil cerebrum * * , füum, quz non habetur, fi meatus obftru- ( otium enim frigus comitatur) & confequen- L od , — ünt &i funt ) ii ergo, quorum meatus minus ob. ter Vapores in cerebrum afcendentes adden- j0m firu&ti funt, de calibus obje&is, qux per diem fantur & concrefcunt, eo modo, quo hali« volvunt & vehementer amant, diíputare & tus coit- & in aquas vertitur, tum adden« ob loqui iacipiunt , non tamen femper valde fata exhalatio deorfum tendit juxta naturam rqu Ut exac&te, quia ob fomni impedimentum phan- fuam, & obturar meatus, per quos fpiritus |di taíía perfecte uti non poffunt, a qua tamen animales-d externorum fenfüum organa ef- - intelle&o vel maxime dependet. Talesantem fundendi erant. 2. caufà eft revocatio fpirituti yule inü homines plerumque íanguine & fpiritibus animalium in cerebrum; nam f(icut cor in ti- abundant, ob quorum proinde abundantiam morerevocat fuos fpiritus vitales, qnos di(lri- o« jam & circumcur(ationem tales 0peraci*0ncg eli- buerat ( unde pallor & tremorin membris ex« ciunt. ternis oritur) ita & ipfum cerebrum naturali d« Prob.9. Cur aliqui node obambulant; inftin&u ad conciliandum fomnum fpiritus nam Galenus narrat;fc integrum fere ftadium animales revocat introrfüm, velapud fe reti« j net. Hoc notato Refp. Conimbr. licet cere« (b« peregiffe ? Refp. Hoc fieri, quod via, per quam cerebri facultas ad motum pedtoris & ar- brum calidum fit, tamen multo eft frigidius, [ C 'tuum influit; laxior eft, quam ea, per quam uam cor & cetera membra, & pr&terea etid, uffl in fenfüuum externorum officinas illabitur; utdi&tum, ipfo otio, cui fe homo táli tempore- n unde fit, ut non zqualiter fenfüs exterigres & | tradit, magi . apos üt s frigefcit; unde H,t" ut ficut v Bbbbbba res Jïï; um " 932 IBibliotbecee Manuulis Concionazoriæ res calore folis e loc.;ïs humidis evocati, ubi ad ita per venas anguftas quales hi habent, egre humor e cerebro defcendens effluit, atque J mediam aeris regionem veniunt, ab illius frie goreinfrigidantur & condenfantur, & fic pon- adeo, dum diu in illis infiftit, Ífóomnum caufàt. | dere füo decidunt; ita enim hocipfüm vapoe Probl. 18. Cur fomnus (udorem movet ? ri ventriculi, licet calidus fit, contingit, (iad Refp. Hoc fieri , quia in fomno ficut alimen- ipfum cerebrum frigidufculum perveniat. tum melius concoquitur , ita copiolior quo- Probl, 13. Cur externz facultates laffantur, que halitus a vifceribus ad cutem educitur. & fomno indigent , non autem facultas nu- lInde, cum talis vapor in fornno in obftacula triendis nam hzc (emper operatur, & nun- le&i inpingat, neque per motum diffipetur, Á quam in otio eft? Refp. Hocfieri, quia exrere in fudorem concrefcit. Cur autem aliqui Ia* ne facultates munus füum obeunt auxilio tim abinitio (udent, putant Conimbr. cauíam fpirituum animalium, qui cum (int pretenuis effe, quod calor intus revocetur, atque adeo & evanide fübftantie, facile confumuntur; facultas retentiva humorem, quem intus con- dum potentiz laborant. Unde neceffe eft, ex tinebat, dimittat. Ego tamenrectius putarem dete&tu fpirituum potentias defatigari, & fom- dici, caufam hujus experientiz effe, quod per no indigere. Potentia autem nutritiva vel calorem pori hominis laxentur, atque adeo ombino non indiget fpiritibus animalibus, humoribus intus latentibus via aperiatur ad vel, fiindiget fpiritibus naturalibus. hos ipfos exitum, quam ipfam etiam ob caufarrin ma- ä femper producit de novo, vel confervat. un- gno zítu, vel poft vcehementem motum, (uda- de fit, utnunquam ex defectu fpirituum fati- t re multum (olemus. . Quod autem aliqui df* etur, & fomno indigeat. E ficulter fudent, ratio eít, quia duram cuteim Probl. 14. Cur primus (omnus ar&tior effe | habent, atque adeo pori difficilius laxantur. »* folet? Refp. Quia initio major humoris co- Probl, 19. Curlaífitudo, tenebrz, filentium piain fupremas partes evadit, quz, ut paula- & fimilia ífomnum conciliant, cum tamen nul- tim abfümitur, ita ífomnum gignit vehemen- tiorem. Hinc & infantuli primo ztaiis in- lam exhalationem alimenti, quam pro cauía fomni atfignavimus , continean:? Rcfp. Hoe ;? greífu alto fopore opprimuntur , donec zta- tis progreffu humorum copia deficiat. fieri, quia omnia, qux animam colligunt, & a fenfuum diftractione abducunt, magnopere À Probi. 15. Cur aliqui cito a fomno exper- fomnum juvant; nam applicatio fenfuum efiunt, alii etiam clamoribus & tunfionibus remifía, & ad pauca fe porrigens,, ut minori excitari vix poffunt? Pro Refp. Nota, animal conatu fpiritus evocat, ita facilius patitur eos dupliciter ceffare a fomno 1. fponte fua, fi intus revocari detinerive, & via 4 Íciiicet abfoluta conco&tio eft, vi naturalis ritus foras trajiciunt, occludi. $, quibus fpn *j z z caloris, qui ad id fe collegerat; tunc enira Probl. 2o. Curlactucz, amygdala, papaver, calor & fpiritus robuftiores effedi ad extee riora organa diffunduntur.2. Aliena vi & in- lac, vinum &c. fomnifera dicuntur ? Refp. Ideo fic vocari, quia plurimum vaporem terpellatione. — Hoc not. Refp. Quod aliqui citius expergefiant clamore, inde provenire; furfum efferunt, & humido fuavique halicu cerebrum irrigant. quod anima appulfü foni & auditoriz ima- Probl, 21. Cur no inis ftimulata ad audiendum actum concur- &urnum te;npüs ap.t»:ifïi- mum íomno etle dicitur ? Refp. Hocfieri, tum rit íonumque dignoícit, 1. quidem obícure; p— & quafi per umbram, mox alacrius & diftin- quia ipfüm nodlis filentium quietem advo- cat ; tum quia circumfufi aeris frigiditate in- &ius, fubindeque per vim expulfivam fa- ciens majorem conatum immittat fpirituum natus calor facilius fefe colligit, & ad interio- ra revocat, cum fomnus, teíte Ariftot, fit an- copiam, quorum irruptione fenfüs commu- Unde etiam nis aditus, vizque ad feníoria pariter refe- tiperiftafis naturg conveniens Poetz finxerunt Kegíam fomni prope Cim- rantur. Ratio vero, cur aliqui difficilius evi- e " gilent, eft, quia pauciores vel hebctiores fpi- merios populos, apud quos:perpetua nox reperitur, effe edificatam. ritus in organis fenfüuum retipent, aut ob- * Probl. 33. Cur, quando ingens folatiam flru&iores habent tneatus. Probl. 16. Cur plerumque ii, qui multo ac menti obortum eít, dormire minus commode vario cibo fe ingurgitarunt, difficulter dor- poffumus? Refp. Quia per folatium calor na- turalis diffunditur, & non permittit fümum miunt? Refp. Hoc fieri, quia, ut ignis con- eítu lignorum, ita nativus calor nimio cibo afícendere ad cerebrum,. & fic homo non fuüffocatur & obruitur, ac tarde concoquit ; dormit, (ed dilatatur per tocum corpus. tarda autem concoctio fero & fegniter vapo- Probl. 23. Cur poft labores facile fuaviter- rem exhalat; idque potiffimum accidit, cum que obdormifcimus ? Refp. Quia in labore diver(i generiis eduliis plenus eft venter ; tum calor difpergitur per continuum motum ad enim, cum alia tardius, alia citius in chylum membra exteriora, qui e converío poft la- vertantur, coalefcit ftomachus, & ab officio borem ad interiora colligizur circa loca dige- ftionis virtuti deputata, & facit digeftionem, fuo impeditur. Preterea vero etiam frequens erüctario huc illuc corpus veríatnec halitum, a qua caufantur vapores, qui procedunt a re&ta via in fublime rapi finit. corde ad cerebrum, & obfílruunt' meatus, Probl. 17. Cur ii, quibus veng non appa- per quos calor naturalis ad membra exterio- rent, fomniculofi funt? Refp. Hoc fieri, quia ra deberet diffundi, & (ic frigefactis & cra(fis ficut per fiitulas graciles aqua guttatim ac redditis iftis membris exerioribus ex frigidi- tate cerebri caufatur fomnus. lente d;curric, per amplg celeriter elabitur Frij J'itulus LXVII. H;ma. 933 ägrc &Ne 'Prabl. 24. Cur multum dormientes fünt ac plamæ Fub&än«tïam convertit, Unde & lt male difpofiti, & male colorati? Refp. Quia planta utitur radice loco oris (quo nutrimen- in fomno multz colliguntur humiditates, [:0 tum accipiat) medulla pro ftomacho, corde lh. qu& in vigilia expelluntur, quia non poffunt & hepate( in quibus nutrimentum digerit, & in corpore confumi, & fic petunt cito ejici, m digeftum partibus fingulis per venulas fübti- tür, ünde ad (uperficiem corporis, & przcipue ad les transmittit ) ftipitem pro corpore medul- faciem, fe conferunt & fic malam diípofitio- NH lam continente, corticem pro cute (tipitem tür, nem & calorem caufant, ut patet maxime in protegente, folia vero ad fru&tuum defenfios ü phlegmaticis , nem, & nodos loco nervorum membra collie« hïk fomnti. | qui pre cætcrig longioris funt llài] gentium accipit, fru&tam vero in ufüm viven« tium, & ornatum univerfi, & pro fpeciei de0 Probl.25. Cur nullus dormientium fentit, n moventur autem non pauci, cum tamen mo- confetvatione, gignit. Ec in hec univería eie- mentorum qualitates proportionaliter diítrie lem tus requirat majorem copiam fpirituum, K quam fenfüs? Refp. Duas hujus reijrationes a buit. Terreum namque in ftipitis & dararum partium fübítantiam tran(it, humidum aquo« de nonnullis afferri. 1. eft, quod, cüm motus fum in folia & corticem , aereum fübtile in tl non nifi fiat per infomnia, vis motiva a viima- florem, viícofum ia fructum affamit; in eo um ginativa aut alia facultate, quz fomnia ciet, l(fa- commota agat, unde cum talis facultas torum autem, quod fementis vicem agit, igneu:a de- calorem & (piritus ad fe pro motu eliciendo litefcit. A terra itaque;utait Ariftoteles, pian- d n trahat, fenfus tali calore deftituti operarinon ta habet fixionem, ab aqua coadunationem, i poffunt. a. eft, quod fpiritus animales ad mo- ab igne confolidationem , & partium termie MM t nationem, ex aere & igneraritatem; dilatatio» tum neceflarii per amplam doríi inanitatem lm ad pe&us & reliquos artus mittantur ; ad fen- nem, extenfionem; fructuum maturationem l. uum vero organa per nervos ferantur. . Un- perinde ac in ficilibus ignis partes aqueas/ : x u de facile fieri poteft, ut moveri animal, non confumit, & terreas conjungit. Materia ergo ] ha autem fentire poffit, plantarum fünt vapores terrei & aquei coa- fiita facultatis imagina- T: tivx imperium exiga te gulati , forma vero ea, quz ad operatio n Xe certas determinat. FHoc notato Refp. T d Probl. 26. Cur homines a fomno N potiffi- um mum pandiculentur & diftendun tur?Refp. Ut ram dici matrem plantarum, quia matris in 0r1 morem femen füfcipit, & alimentumi fuppe- vaporantia excrementa » quz tum ob ingefti €0$ cibi concoctionem » quz in fomno maxime ditans maturat in fructum; Solem vero pa- fit, trem dici, quia non fufcipit femen, fed pràe h tum ob quietem ipfam , exorta fünt, ex- ducendo difp pellant; natura enim comparatum ofitiones in femine, perind: ut eft, ut per pater a&tive folum concurrit. ![, infenfibilia officula excrementitii il li vapores P in cute diftenía a nobis excernantur. Probl, 3. Cur plantz non æqde in aqua, n Probl. 27. Cur infantes per motum cuna- aere acigne , quamin terra, pullulant, cum li non minus in illis fingulis, quam in terra fünt rum facilius in fomnum. delabunt ut? Refp. Quia humores per motum diffui cerebrum permixtz elementorum qualitates ? Ref; (fj Quia in omnibus plantis abundat terreus hu- üm movent & fopiunt, quod non fit in adultis, ut- mor, unde in aere & aqua plerumque fuffi- V0 pote g-ui'funt üccioris cerebri. eiens nutrimentum ( paucis eXceptis) non inveniunt, in igne vero propter nimium cae :Fn- $.IL- ;ï i« lorem mox 'emarccfccreng i De triplici anima. Probl. 3. Cur plantarum qüædarh calädä, m quedam humidz, dicuntur, cum tamen |ith ( ' dm etiam hujus triplicis animz »cognitio abundent terreo humore, qui ficcus & frigi- 0X non modice ad eorum »quae hactenus di- dus eft? Refp. Quia, licet omnes plantz (int Qa fünt, meliorem intelligentiam conducat, terrez potius fecundum partes integrales, & H placet d e * a principio materisli, fecundum tamen par- jde ! his etiam pauca quedam prcble- mata afferre. tes virtuales & gradus qualitatum (epe etiam ]s aliorum elementorum naturam /ff tes participant. . au:t." qualita- DE ÁNIMA VEGETATIVA,. QR De planiis in genere. "Probl. 4. Cur quedam plahtæ funt ferti- les per multa tempora, ut ficus; quedam )r' autem uno anno requiefcunt, altero fructifi- P,r?bl. I . Curlterra ab Ariftotele plänta- re cant, ut olive? Reíp. Quia priores habent rum tpater, fol vero pater earum, appella- tur? Pro Refp. Nota modum quo plantz ge- abundantiam caloris & humoris unctuofi ; d* nerantur. Primoitaque virtus & influxus coe- pofteriores vero uno ango tantum fructuum ^g emittunt, ut integer annus fequens illis ne- leftis füperficiem terrz penetrans partes fub- ) tiliores quibus vis feminalis oculta ineft, in ceffarius fit ad humoris reftaurationem. fumum refolvit, rurfusque condenfat, & in Proll, . Cur quxdam plante fünt magis M radicis fpeciem transfigurat, hxc terrz infi- fertiles in juventute; aliz contra? Refp. Quia Xa virtute caloris connaturalis & coeleftis hu- priores in juventute plus abundant calore & ; morem terrz circumjacentis alterat, & qux humore; pofletiores vero in juventute tan« l, tum habeut humoris, uta calore naturali di« naturz füg !c'onvenicns eft actrahit, & ia,f?am » Bbbbbb 3j geri l, 934 Aübliotbese JManualis ! Concionatori f geri fatis nón poffit, qui tamä,qüï'a in fenectue aromatice , ut Balfamum; alie tantum fee te paulatim minuitur;hinc obediens fit ealori, j cundum corticem, ut cinnamomurm ; aliz i K & propter meliorem digeftionem facit ferrilé fecundum florem, ut nux. plantam, ut in piris & amygdalis cernere eft, - Probl, 15. Cur mafculz plante plerumque ü . robl. 6. Cur plantz quzdam in [principio füntafperiores, duriores, ramofiores,& rigidi- faciunt frué&tus amaros, quzdam vero dulces ? ores, quam fcemininz ? Refp. Quiaille plus Q Ü ARefp. Rationem prioris experientiz effe, quia abundent calore & ficcitate, quani (temininz , Di prima digeftio arida eft & pontica propter hus unde partes illarum magis conftringuntur ad ? j Amoris attracti craffitiem , & propter caloris invicem,& faciunt arborem fpiffiorem ; inten- digerentis paucitatem & debilitatem; hinc fio autem caloris multiplicantis humorem, & j talium plantarum fru&tus ob humorem cru- extendentis in plures partes facit ramofiorem; g'x dum & indigeftum amarus efficitur, Ratio ve- unde & mafcula planta eitius pullulat, fortio» n ro pofterioris experientis eft, quiatales plan- remque emittit odorem, quam foemina. f t& habent fru&tus magnz raritatis etiam tem- . Probl, 13. Cur quaxundam plantarum fru- ü pore digeftionis; G&.cum (int meatus magni Gus citius matureícunt, ut mora, cerafa & fi- Ü & ampli;fequitur calor digerere füfficiens hu- milia; alii vero tardius? Refp. priores citius Amorem naturalem ad frudium maturandum, maturefcere propter fufficientiam caloris po- und: talis fructus ab initio dulcis erit. tentis humidum concoquere; & propter obe- Probl. 7. Cur quzdam plante producunt dientiam humoris non refiftents actioni ca- fru&tum ante folia, quzdam poft, quzdam fi- loris. Pofteriores vero tardius maturari, quia E,:(-s mul cum foliis? Refp. Rationem primz partis crafliori conftant humore, quem calor natu- us - effe, quia tales|plantz habent multum humo- ralis tam cito digerere non poteft. rem unctuofum materialem adfructum, qui Probl, 14. Cur maícularum plantarum fru- prohibet humorem aquofüm, ne afcendat in &us fünt ficciores, breviores & maturiores, folia, aut prorumpat ante fructum in planta. quam fcemininarum ? Refp, Quia foliditas & ä Ratio fecundz partis eft, quia ejusmodi plan- conítri&tio venarum arboris mafculz prohi- tz humore aqueo potius, quam uncuofo, bechumorem multum emitti ad unum locum abundant, undeisa calore folis citius attrahi- arboris five plantz , ut *s s convertatur in (ubf- $ &ur ad locum produ&ionis foliorum, quam ftantiam fructus, ä humor unduofuüs ad productionem fru&u- Probl. 15. Cur fructus dulces citius.fatiänt, um. Rario tertiz partis eft, quia tales planta quam acres? Refp. Quiaacres habent parum " habent humorem zqualiter attemperatum, alimenti, multum excrementi ; unde mínus unde etiam zqualiter a calore folis in E i folia & fatiare poffunt, quam dulces fru&tus; hienim f £ructus attrahitur. hoc ipfo, quod magis conco&i fint, plus etiam . Prell. g. Cur omnis planta, maxime arbor t materiz ad nutriendum apte continent. j .. fümmam rotunditatem, & quafi coelumnalem. Probl. 16. Cur fru&us acres a paleis & ftta- figuram, affectat? Refp. [d contingere propter mine ad maturitatem perducuntur; mites au« uniformem extenfionem humoris a partes tem & concocti a putredine confervantur 2 laterales, & propter uniformem actionem ca- Refp. Quia ftramen & paleg calidz fünt, & loris digerentis humoré in tota fui fabftantia. magnam vim attrahendi habent; unde per Probl. 9. Cur plantz habentes craífum cor- calorem concoquunt humores, & per vim at- ticem plerumque altiores füunt aliis , ut in trahendi faniem omnem füffocant, & a pu- 5 piro & palma cernere eft? Refp. Quia craffities tredine confervant. corticis humorem recipiens non finit humo- Probl. 17. Cur multi ex f.'rluþ&ibus, Y. g. rem defluere, & den(itas evaporare calorem ficus dentes offendunt, cum tamen infigni ï naturalem ; unde neceffe e A jn altum aícendere. 2 ft, þalcm plantam mollitie & dulcedine conftent? Refp. Quia gingive fea lenitate adharent, feque prz- . Probl. 10. Cur plante edam flores pro- molles inter dentes infinnant, & putredinem D ducunt, aliznon? Refp. Q uia priores habent per fuam calorem cito conficiunt. Ariftote- l(; humorem fübtilem & purum in medulla, non les putat etiam propter granorum duritiem tamen per omnia terminatum, ncc digeftum dentes celerius defatigari, cum manducan- fecundum ultimam fru&tus complexionem, tur ejusmodi fructus. * difpofitum tamen ad fructus produCtionem. Pofteriores vero non producunt propter ni- De anima jänjïtiva.k miam humoris vifcofitatem , propter quam — JProb. 1. Cur marina animalia plerum. humor non poteft fübtilis effici, nec dilatari que majora funt & pinguiora terreflribus ? in floridam fübtilitatem , ut in ficu patet. Refp. Duplici ex caufa id fieri. r. quia fi- Quandoque vero flores non producunt pro- milia animalia tuta fünt ac prote&ta ab omni- 5 pter humoris liquiditatem, quia fcilicét non bus caufis externis , que alimentum ter- í poteft in lloris fubftantiam coa reftrium animalium abfíorbent, eo quod in floribus, & (imilibus. gulari, ut patgt * aquarum humiditas ac frigiditas refiftat; un- Probl. 31. Cur quedam plante fünt aro- de zítus, tempeftates, ventos, algores non maticz, quedam non? Refp. Quia caufa aro- ita perfentiant, maxime cum àd rofunda maticitatis, fcilicet ficcum terreum fübtile maris pro libitu fe fübmergere poffint, ibi- commixtum fübtili aqueo, magis, in una repe- que locum fatis calidum & quietum inve- ritur, quam in alia: quz ipfa etiam ratio eft, nire. . quia humiditas eorum materiam fa- cug quadam fecu.ndu"m omnes füi par:,;—þs fint. cit facile extenfibilem ctiam a dsbili calore, i ' Gcn.s» [ 935 Tituus LXF1I. /Hbm"/o'; li» ficut in excifis animalibus videmus; quin De anima fatz'bnali. imo aqua ipía marina habet hanc faculta- Qe Probl. 1. Cur folus homo nudusw;& inefmïs tem , teíte Ariítotele. : Idj Probl. 3. Cur animalia quanto robuft ïora, nafcitur? Refp. Quia cetera animalia, cum lus ratione careant , neque fe ipía fatis defendee tanto etiam duriora funt quoad offa, tum w quoad carnem ; fic enim ex avibus falcones re, neque a parentibus ratione deftituris fa» & tis defendi poffunt; homo vero in infantia a UI & aquilas, ex quadrupedibus leones, tauros,; apros, ex hominibus qui fpiffo funt corpo- matribus & nutricibus fatis cuftodiri poteft, 1 ubi vero ratione uti coeperit, manus & prue« re, conftat robufliores effe? — Refp. Id to- üy tum a fanguine provenire; cum enim fan- dentiam pro optimis inftrumentis habet, qui- U bus abunde fe contegere poteft. 2uis fit proximum alimentum animalium; . Probl. 2. Cur folus homo ex omnibus anie necelfe eft, ut, qualis eft fanguis, talis etiam . malibus erectus incedit? Refp. Duplicem 1 fubftantia evadat ; quorum,igitur fanguis 'calidus eft & fibrofus, eorum fübftantia hujus reirationem afferri a nonnullis. 1.Phy- rius fica eft, quod fcilicet proportione fui corporis durior ac folidior eft, & ipfum animal ani- p mofuüm magis (terrena enim omnia dura fünt ampliorem calidi naturalis copiam in corde »be. & compacta) & (ic de reliquis loquendo. habet, caliditatis autem proprium eft eleva- 0 - Probl. 3. Cur ex brutis, quecunque do- re hominem ; unde cxtera animalia, cum "m . meftica fünt, ea etiam fera reperimus ; non proprer ponderis magnitudinem magis gra- ll« vata, tum ob caloris inopiam & impuritatem, autem omnia, qu fera funt, etiam dome- ftica deprehendimus 5 etenim homines ali- prona incedunt. 2. Eft moralis, quam Ovi- [ dius indicavit, dug cecinit: cubi filveftres, equos, canes &c. deprehen- It dimus, non autem leopardos vel viperas ci- Os bomini füblime dedit, celumque tueri & cures ? « Refp. Ariftoteles, id evenire , quod gujfit , & erettos ad [idera tollere oultus,, facillimum fit, quantamcunque bonum ac Cum enim hominis officium potiffimum fit m .)bi' perfe&tum in principio füi ortus immutari in fapere & intelligere, merito ei corpus non E pravum ac imperfedum, materia difpofita nimis ponderofum conveniebat; hoc enim quamlibet conditionem fufciperes cum igi- tardiorem facit mentem & íenfüm c N b o mm u« Ant tur manfüetudo quidpiam perfeé&tum fit; fe- nem, ut alibi diximus. m ritas vero quid pravüm , rationi confonum Proll. 3. Cur homo malus omnium ani- us e(t, omnia animalia in principio füi ortus fa- malium peffimus eft? Refp. Quis fzviffima cilius filvefiria fieri, quam domeftica & man- m eft injuftitia armis munita, ut vult Arifto- u ,fueta. Sic enim & in arte, quz naturam imie« teles ; quemadmodum enim inter cibos, - tatur in plerisque, id ipfüm fieri advertimus, quanto quis eft perfeGtior, tanto, ubi putre- d ubi femper ab imperfectioribus ad perfectio- : fcat & corrumpatur, detariorem fubit con- ra fit progreffus. A ditionzm 3 ita quanto animal dignirate & I domeftica animalia citius moribus eft przítantius, ranto. ab ea fi dee fiant filveftria, quam e contra ? Ref a Ani—. flexerit, deterius fit ac moribus ferius. j pe malia dotneftica facilius fieri filveftria, quia Probl, 4. Cur homo maxime aliud intelli» filveftre eft quoddam pravum 3 pravum au- git, aliud facit? Refp. Ariftoteles. id fie- 4 n . tem habet rationem infiniti, & quod eft ta- ri, tum quia contrariorum cadem fÍcientia le, plüribus poteít fieri 5 bonum autem & eft; tum quia mentis officium plura contin- 14 perfectum confiftit in indivifibili ; cum igi- it, appetitus vero in unum duntaxat pro» tur bonum habeat rationem finiti, ut docet 3 : uit; cum ergo beftiz appetitü maxime du- gni Ariftoteles 2. Eth. pravum infiniti, neceffa- ud cantur, homo veto mente & ratione magná rio difficilias eft bonüm hoc, cum uno mo- ex parte vivat 5 hinc mirum non eft, (i ho- 2 do fiat, abfolvi, Clarius alii idem fic pro- mo prz ceteris animalibus aliud cognofcat, bant: Bonum eft tanquam fcopus, in quem aliud faciat. - u natura intendit; fcopus autem unus eft, de- Probl, y. Cur homo, qui a Deo ratione em viandi autem a fcopo multz & infinite viz.; reditus eff, animalium omnium injuftiífi- il Probl, $. Cur ex animalibus alia intra, mus eft? Refp. Quia ingenio & cogitatio- alia extra cutem pinguefcunt, alia utro- ne plurimum valet, ünde maxime rimatur que modo? Refp. Quia aliquibus.caro den- ea, & appetit, quz, nifi cum injuria, affe fa eft, unde humor pertenuis & oleagino- ui nemo poteft. ffl» fuüs, cum fuüpernas & extimas partes pete. Prübl. 6. Cur homo pre czteris animane H £e foleat, ubi ad illas pervenerit, cogitur, tibus füperbit ? Refp. Tum quia varia & í & impinguedinem abit, quod fit plerum- multijuza cognitione preditus eít ; (iqui« n que in cornigeris animalibus, quz fevum dem , ut Ariítoteles ait, omnia ei fen(ibi- d. habere experimur. At vero utrinque den- lia funt per fenfum, & intelligibilia per in« od tata & cornuum expertía vice fevi adipem telle£tum , ut adeo nihil ejus cognitionem i habent, quaz non cogitur, nec (iccitate ali- fubterfugiat; tum quia ex €o, quod czte- on qua frangitur, quoniam ejus fuübftantia mi- ris animantibus imperet, omnia hec cadu- i(!ä nus terrena eíft, fed mollis, rarague caro, & ca ad fuum arbitrium redacta videt ; tum " cutis carni maxime connexa; homo vero & quia denique videtur effeenexus quidam Dei e- ovis, quia folidam quidem nec tamen omni- & mundi; eft enim mediz nature, quz in» » no raram habent carnem , utroque modo tentio dter : As nitatis & temporis conítituta effe 9 pingucícunt. credicur. " Probl, Düblietbeee Menualis Conciomamria 936 . w— raverint, fed per hereditatem a parentibus Probl. ». Cur omnium animantium homo prudentiffimus eft? . Refp. Id varias ob cau- acceperint. Qus autem proprio labore par- ta funt, carius fervantur, cum fint opera ac- fas fieri. 1. quia , ut Ariítoteles vult, eft ca- pite minimo ad fui corporis proportionem. quirentis ; quilibet autem naturaliter opus 2. quia natura perfeGiflima eft, & ob eam fuum magis diligat, ut patet in parentibus rem virtatum habitus in eo confpectiores refpectu filiorum, artificibus refpe&tu operis artificati. continehtur. 3. quia folius hominis fanguis tenuiffimus eft ac mundiffimus ; fanguis Proll. 2.. Cur juventus plerumque eft ani« quippe natura caufa eít, cur per multa ani- mofía, & magnz fpei? Refp. Id ex tribus malibus veniant tum per mores, tüm per caufis provenire. I. Quia nondum experti a-— — cX A o . MUA fen(um. 4 uia ex füi conftitutione perfe- funt difcrimina ardua, & ex confequenti non &iffimum obtinet fenfum tactus, quod experi- füccubuerunt, unde períuadent (ibi, fe difcri- 61 mento comprobatur in ipfis hominibus ; unde mina occurrentia facile poffe fuperare. 3. Quia forent fubtili ac fpirituofo fanguine, propter molliffimum temperamentüm care nis maxime idoneus eít ad prudentiz fun- quo totum corpus invaleícit, atque ad ma- -gna ac ardua aggredienda totus homo exci- Qiones, eo quod in molli carne primus ma- ternusque Ípiritus animg facilius fünditur, tatur. . 3. Quia fperant, fe dià victuros, un- l; de excitantur ad magna opera füfcipiendas & celerius expeditiusque difcürrit , uti e contrario craíflities obdurat meatus; : quibus nomen vitamque fuam claram & glo- : . ne fpi- riofam effhiciant. ritus difcurrant. e Probl. 3. Cur ) uventus eft ad commifera- 5. IV. tionem valde prona? Reíp. Ariítoreles 2. Rhet. quia bonos ac probos omnes arbitratur DE ETATIBUS HOMINIS (füa enim innoncentia alios menfurant) adeo- que indigna ipfos pati facile credunr. De infantia & pueritia, .. Probl. 4. Cur juventus plerumque eft vee robl. 1, Cur infantibus naturales aCtiones recunda admodum? — Refp. Id duplicem ob tam valide fant, ut colligitur ex eo, rationem contingere. 1. Quia verecundia quod tam affluenter nutriantur & erefcant ; eít timor inhonorationis, ut docenr Ethici ; animales vero tam infirmz, ut patet ex €o, juventus autem, cum affedtet excellere, & quod tam egre fentiant, & nec moveri, nec honorari magis, quam ulla alia ztas, hoc &are firmiter valeant ? Refp. Rationem effe ipfo etiam oppofitum hujus honoris, fcilicet inhonorationem timet.. 2. Quia juventus, quod fundtiones naturales calore nativo ad- miniftrentur, quo prima &tas abundat, ope- ut Arift. 3. Rhet. docet, nihil novit effe ho« rationes vero animales cum egeant fpiritibus neftum, nifi quod ei declaratur effe. honc- fenfitivis, qui in cerebro perficiuntur, merito .flum; cum ergo a parentibus femper exci- tecur ad honeíta, caftigeturque, íi oppofi- difficulter ab infantibus peraguntur, ut qui cerebrum admodum imbecille & ad id mu- tum fecerit, ideo, quamprimum rationis ufum obtinuerit , defiderat laudari de bo- neris ineptum habent. Praeterea vero etiam nimia humiditas, qua fenfuum officinz pri- nis, timetque increpari & pude fieri proptet mo ztatis ingreffa fcatént, non minimum male gefta, ex quo proin timore verecundia fen(itivas facultates cb:undit, nec eas fuis naícitur. muneribus perfe&te fungi finit. Probl. y. Cur juventus paffionibus & con- Prob. 3. Cur pueti maturius fapientes, cupifcentiis prz aliis &tatibus eft obnoxia? aut vitales non fünt, aut (ficut experientia Refp. Duplicem hujus experientiz rationem teflatur minus prudentes evadunt. Unde effe. 1. elt caloris abundantia, a quo cor & .Catonem Cenforium velut ex oraculo pro- corpus incalefcit, atque adeo concupifcentise variz infurgunt. 2.eít, quod omnis homo in didiffe, fenilem juventam prematurz mortis indicium effe, teftatur Plinius l.7. c. 1. Cui operibus füis vel fequitur dictamen rationis, vel impetum paffionis, ut Ethici docent ; & proverbium fat tritum adítipulatur dicens: Odi pueros precoci fapientia ?. Refp. Ejus- cum ergo ratio in.juvenibus necdum fatis - modi pueros intempeftivam cerebri (iccita- perfe&ta fit, hinc fiz; ut impetum paífionum tem indicare, quz ficcitas cum fucceffu tem- fequantur, nifi ftudiofa eruditio & caftigauio accurata velut frznum ipf(is applicetur. poris excreverit, aut organum ita diffolvit, ut mortem afferat; aut ita vitiat, ut ad'perfol- Pr«bl. 6. Cur juventus tam eft inconítans, venda internorum fenfuum munia, e qui- & variabilis? Refp. Quia ficut in juvenibus bus intelli humores & fpiritus fünt in continuo motu, fic gentig vis dependet, inu;ilg & in- eptum fit. appetitus & voluntas quoque perpetuo mo« ventur ; unde fitutcito centrahant amicitias, , De juventute.. &iterum diffolvancs cito iraícantur, & cito Probl. 1. Cur juventus plerumque eft val- iterum placentur, Quod etiam confirmat elee deliberalis? Refp. Duplicem hujus rei cau- gand fimilitudine Ariftot. in 2.Rhet. dum ait : fam effe. 1. eft, quod nondum multas exper- Juvenes mutabiles funt in cupiditatibus, ci- ti fint indigentias, ut qui parum adhuc vixe- toque faftidientes, voluntates acutas haben- tes, velut «grotantium fitis aut fames. rint, & folicicudine ac labore parentum ad hanc usque ztatem fint perducti. 2. e(t, quod Probi.7. Cur juventus eft ad convitia Xinju- bona ab ipfis poffeffa non proprio fudore pa- rias prona? Refp. Quia eft animofa, & magnz ipei, ! ïituias LXVII Homo. 937 T fpei, & cüpit fuprà omnes excellere ; hine Et Horatius ad Pifonem: At As conatur impedientes a conífecutione talis fi- Multa ferunt, annii venientes comnoda fecum nis repellere, & (i aliter non poffir, ad inja- AMMulta vecedenies -adimunt. 1 pus büs rias & convitia (e convertit. Quamvis hoc Probi.y. Quod füummum eft fene&tuti S cöma, non faciat ex malignitate, fed irz ebullitio- modum? Refp. $; Hieron. l.c. in Comm. in " ls ne, cujus figoum eft, quod ftatim pceniten- Amos, quia nos ab impudenriffimis Dominis tia (aCti ducatur. l[lfa liberat, voluptatibus gulz imponit modum; hüs Probl. 8. Cur juventus eft valde credüla.? libidinis frangit impetas,auget fapientiam,dat Refp. Quia non diu adhuc vixerunt, neque maturiora confilia. Brevius Plutarchus in » u Qon frequenter decepti fünt, unde facile fidem morat. Ut gaudent, inquit, qui a furofis Do» aliis adhibent, quemadmodum ob contrarias CLle minis aufugerunt, fic gaudere debent fenes, cauías fenectus valde incredula dicitur. qui etatis beneficio libidine non infeftantur. n Probl. 9. Cur juventus tantopere prona eít Proll. 6. Quod maximum fenecturis eft fo- ad mentiendum? Refp. Ariftot. 3. Rhet. quia latium & fomentum? . Refp. Id eleganter a l d* juvenes Ícire fe omnia putant, & ut hanc opi- nonnemine his verfibus effe indicatum: Cl« nionem etiam aliis de fe ingenerent, omnia Dulce merum , Verbum. Domini , mens conftia uj« promiícue affirmant; hinc fit, ut multa di- Urelii, . 3 t cant fe aliter habere, quam a parte rei fint. Quid , tribes bis,. fenibus dulcius effe poteft ? lo Alia etiam cauía eít; quia appetunt excellere, Probl. 7. Cur fenes bis paeros vocare cone & timent pudefieri, aut caftigare ob errata ; füevimus? Reíp. Quia in illis redit albedo && I hinc quia utrumque finem hoc medio confe- raritas capillicii, & balbuties, velut altera ine du qui pofle fe vident, neque mendacii turpitu- fantia; preterea vero etiam gipgiva exarmae Ut diaem fatis agnoícu ht, facile in tale mendg— ta dentibus, aut certe paucis tisque vacillanti- « cium labuntur. bus inftru&ta; tandem vero & vires fenum de- Probi. 10. Cur juventus omnía nimis agit ; cre(cunt, ut cibos infantiz fimiles appetant. - nam,ut Ari(t. 3. Rhet. ait, nimis amant, nimis Probi. 8. Cür plerique fene&tutis metas in« ob oderunt, ézteraque aguht fimiliter ? Relp. grelfi delirare incipiunt, cum tamen ficcitas, d Qnuia, ut idem Ariíloteles l.c. ait; juvenes funt qua abundat hzc ztas, prudentiz propria fit? d ad irafcendum apti, & irz acutg, fünt etiam Refp. Etfi ficcitate abundet, abundare tamen ambitiofi, & paffionibus valde obnoxii; hinc, etiam frigore, per quod proin fenfüs & vigor 0C uia tam ira, quam concupifcentia , .ni(i ra- ingenii obtunditur, & ad omnía naturz mu-« t tione frenentur (quod in Juventute rarum eft) nia ineptus efficitur. ad operandum per exceffum impellunt, con- Probl. 9. Cur fenes timidi & iücurvi JefH— j n tingit, ut juventus in operationibus fuis ple- ciuntur? Refp. Etiam horum effe&tuum cau« m tenere neíciat. rumque mediu fam effe caloris inopiam; hic enim cum anie J* De fenediute. mofitatem pariat, & hominis corpus in re« H' . Probl. 1; Quodpam temperamentum ad fe. &am ftaturam excitet, ac membra fuftineat, t ne&tutem ferius ducit? Refp. Conimbr. 1. de confequens eft, ut fene : fenect. c. 3. n. 6. fanguinem lferius ducere, eo & curventur. $ cunf)ca pertimefcant, 0 ( quod abundet calido & bumido3 multus ve- Probll. 10. Quoniam.oþtimi fene&tutis fci- ro calor eopiofe reponat, atque humidum lia piones fünt ? Refp. Recordationem vitz ho- affluens egre diffipetur; non fenefcimus au- nefte anteacte, & fpem vite melioris. Hinc n tem, ni(íi arreícente humido , & calido fri- eleganter Seneca Epift. 61. Ante feneCtatem, ) geícente. inquit, curavi, ut bene vivere Probi. 2. Cur , qui eminentiora loca libero te, ut bene moriar. 4 mj in fenectu- : 11 coclo incolunt, tardius fenefcant; qui autem Probl.11. Cur (ene&us cun&tis fperata, paüä cava & paluftria,citius? Refp.cum Ariftotele, 11 cis grata eft, ut Stobzus ferm. 66. docet, & In quia fene&tus putredo quzdam eít ; cum ergo ipfa experientia teftatur? Refp. Quia homi- in locis altioribus aer afllante undique vento 5 nes neício qu bona per eam fe obtenturos agitetur, aliusque fuccedat, in cavis autem putant, quz tamen poltea, ubi fenüerint, mia H talis agitatio locum non habeat, mirum effe (s nime inveniunt, fed omnia potius contraria. non debet, quod in altioribus potius, quam Hinc Theodedtes re&te dicebat, féne&utem inferioribus locis homines fenefcant. 0 & nuptias res Gimiles admodum effe, co quod Probl.3.Cur animalia pinguia cito fenefcunt? ad has quoque magno defiderio feramur, fed Refp. Quia parum fanguinis habent,cum ma- 5 ubi guftavimus, mox faftidiamus. 4 i 2 gna hujus copia fit ad pinguedinem abfuüm- Probl. 33. Curfenes plerumque valde füfp h " pta; qug autem parum [fapguinis habent, ciofi funt? Refp. Arift. 3. Rhet. c. 13. his ver- hzc ad interitum fünt magis opportuna; in- bis ; Sufpicio(i fenes,quoniam increduli ; incree je teritus enim quzdam fanguinis inopia eft. . duli vero quoniam experti,id eft,quia longoree 5 robl. 4. Quibus rebus fene&us preprope- rum ufu didicerunt, quantum perverfitaris & (j fraudis in hominum dickis lateat & factis. Une ra conciliatur? Reíp. Curis & laboribus; ita ei enim teítantur noti illi verfus: de quz vident,in finiftram partem non raro ac- U | Cura facit canos , quámxvis bomo mon babet cipiunt,ideoque, ut ibidem Ariftot. ait; neque l* annos, k amant,neque oderunt nimium, fed,fecundum nu Rebus in adver/is venit accelerata [é neätüs; n Biantis przceptum, amant ut ofuüri , & ode- Coníentit Homerus dicens? runtutamaturi. Hinc etiam cautela in afferene u- Curisque malisque. fenefcunt. do nafcitur, itaut nihil prope,nifi cum tempe- R. P. Lobn. Bibl. AMMan. dom. I. Cecccece ramento ! 938 ]J'iþliotbe;æ Manualis Concionatorice ,xam'entö afferant, dicantque, fortaflis fe res experientiam cegnita & poffeffa tanquam l ita habet. Quz caufa eífl, ut Ariftoteles fe« parva faftidire incipiunt, fed iis tantum (ítu- petn nibus non aliter in rebus agendis affentien- dent, quz ad vitam prorogandam & foven- dum;quam pronuntiatis demonfítratione con- dam conducere videntur jp , unde ?:, ut patnm Tierts elu(is, afferat. 6. Eth. c. 11. verecundari timeant. l Probl. 13. Cur fehes patci adeo & tena- Probl. 15. Cur fenes fünt ad compaffionem f ces funt? , Refp. ld duplicem poriffimum proni? Refp. Id non ex humanitate, ut in ju- ob cauíam fieri,. 1. Eít quia compertum ha- venibus, fed infirmitate provenire ; cum enim bent, quam fit diflicilis rerum acquifitio, norint vim fententiz illius: Quod tibi vis quam facilis jaCtura. 2. Quia vivere ad. fieri, & tu facias alteri: hinc aliorum facile huc diutius fperant & optant, hinc quia vi- miferentur, ut ipfi quoque fimilem mifericor- dent, Íe ob virium defectum nova lucra fa- diam ab aliis experiantur. part N cere non poffe, ea, qu& pro feneQtute fibi Proll. 16. Cur fenes adeo tremunt? Refp. vt i [ pararunt, confervare nivuntur. HincSene- quia naturalium virtutum nervi, ac particu- quodferm ca reC&e dixit: Cum Ííeneícénte homine larum muículi, cam fufficientem motivam cetera vitia fenefcunt, fola avaritia juve- " virtutem minime capiant, haudquaquam pa- j nefcit. ( riter ad tolerandum corporis onus adnitune Probl. 4. Cur fen äs maiim& inverecundi tur. Fit autem tremor, quoniam corporis $ 6rg it funt? Refp. Ariftot. 2. Rhet. id ideo con- pondus particulam deorfum trahit, animalis fegiro, ( tingere, quia utile magis, quam honeftum, autem virtus furfums hoc cum per füecet- fionem dat, & continenter tremorem fere curant; cum enim calor in ipfis deficiat, pa- rum ad alta excitantur, utpote quz jam per contiàuum oriri neceffe eft. æwæwgwwmwwwwwwwwwææwmwwwæw?wæwwawwwæ TITULUS. XLVIIL Ls 40.'« M HONOR. L.2610 | $E IV. Quicuaque honorificaverit me, glo- ;.Reg. a )5 tificabo eum : qui autem con'temnunþt me, v. 30. ].2 66 QUOAD ESS'ENTILAM;' erunt ignobiles. S-Qn t Definitio. Damnumn. l 1 I. : V. Elevafti me, & qua(i füper ventum, (id Tob. 3e. Jof. Lang. . St reverentia exterior, quz alicui eft, loco honoris editiffimo inPolyant. ob excellentiam defertur. Hinc S. me valide! ) ponenss gli[xüiv. 2. V, eod, Thor. definivit , teftificationem ex- . VI. Et tu Capharnaum usque ad coelum Luc. ro. S. Thome cellentiz alterius, Diftingüitur aue exaltata, usque ad infernum dermergeris. V. 15^ a.a.qOIGSQ tem a Pama, quod hezc interna opinione Tbid. 14. ,a'. I, ad 2, confiftat : a Laude, quod hec fit teftificatio VII Qu fe exaltat,-humiliszïi;ur-. V- l IO 1 JWL 6I l excellentis alterius vetbis manifeftata: ho- $ Hl nor autem aliis fignis exterioribus eandem excelentiam teftetut, EX SS$ PATRIBLS. ]ofent, Diwi/ïo. Qualitas, lA. antíq; 'I 5. l II. Divfditur in divinum & humanum; onot verus, virtus animi eft: hic ho- S.Chäfz [ LEH ille eft, qui Deo ob fingularem excellen- .nor nec a Czfaribus praftatur, necde repar. Sr.to, $, | tiam foli defertur, & a Grzcis Latria vo- adulatione conquiritur, nec pecunia przepa- lapfi. it vit E catur ; hic eft, qui hominibus vel 'evtiam ratur, nihil fucati in fe habet, nihil fimulati, Angelis defertur. nihil occulti: hujus honoris fücceflor eít ! ^ nullus accufator , nullus ingratus. ; QJL' M. Incer res exteriores hominis fimplici- S/Thonr.a. ter & abíolute maximum eft honor, oba. q. x29. in vit Stt, to, $, Exs;mmnPTURA. quem affequendum homines , & vituperium? t vitandum, alia omnia poftponunt. J Qualitas. L] It. C oegit & perverfitas mundi & ope'ra-'si. Chryt. Eccl. 37. piens in populo hzreditabit hono- tio inimici, honores ut videantur effe, & re- fiper c.2« ä y. 29. I. Sa Mstth. Nityh ld. rem , & nomeri 'illius erit vivens in vera non fint, przterquam minifteria 640 gternurm. IV. Keddendus e(t honor ei, aui hónore di- s. 16aor, Eccl. 10 lI. Magnus, & Judex, & potens eft in,,hbno- gnus eft,& ita quidem,ur nec adulationem ad- l'elfiot. I. v. 27. re;5 & non eft major illo, qui tiinet Deum. hibeamus, neque illius benevolentiam capte- 4* €P- 1' à Ib; v, 23. II Semen hominum bhonorabitur ltoc; mus(metuendum eft enim,ne quis per hzc in LR * quod timet Deum: femen autem hoc exhoe vilitatem & contemptum incidat, & affentio- i in | Yis D. norabitur, quod praterit mandata Domini. nem quandam fcurrilem exercens,femetipíum fl PFOG — Titulus LX - Ebner. 939 robro afficiat) fed cum decore conveniente tuliffent, regni quidem tïtulum rógatus non id, quod deeet, unicuï;(uc tribuendum elt. abnuit; coronam vero capiti imponi noluit, S. Dern, V. ui de amore non venit honor, dicens: Indignum eít, aureo illic diademate PDOD inCant, honor, íed adulatio eft. - ( hominem uti, ubi Rex Regum Chriftus pro Idem, .VI. Virtus mater gloriz (& hohoris) - fo- hominum falute fpineum por:avit. 4i'i-.,- iVïuni-'ferus . la enim eft, cui gloria jure debetur, & fecu- VII. Carolus Magnus, cum Saxones al re impenditar. Qu autem eft fine virtute que finitimi populi ad pedes ejus procide-l 9. Cos- loria, profecto indebite venit, propere affe- i rent, feque obfequio ejus devoverent, illis 08« C-19» g & atur, periculofe captatur. in brachia acceptis dixit: Nolo yos mihi Pj fervire, fed Dcoj Dar;:nunä. " Damnum. PersRa. O VIL Divitas & honores folicitudo infe- VIII. Eulogius Lapicida, cum invento the-Engelgr. vent. in parabiliter comitatur, pompa mundi , & fa- fauro viam fibi ad fummos honores ftravifTet, Dom. a. quod ferm. vor populi fumus eft, & aura fübito evane- fcens, quz, fi plerumque placeant, poeni- adeo mutatus eít, ut nec Deum nec homines Pafeh $ r^ amplius curaret; quousque in andiquam vie tudinem inducunt ;. & (i delectant ad modi- cum, productiore fpatio difplicebunt. litatem dejetus refipuit, honorumque vani- . tatem & inconftantinam agnovit. S. Greg. in VIlI. Dejecifti eos, dum allevarentur: Regiftro, cum allevatur, dejicitur . Fide plura fupra tit. Ambitio. : quïi honoribus pro- ficit, & tn'pribus,(.:aditl, $. VI. l $. IV. EXEMPLA DOMESTICA. - ] i EX LIBELLO DE IMITATIONE- Francifcus Bdrgia, abdicato Ducatu, Vital. 1. 2, i CHRISTI. 135 * fapius oblatum Cardinalatus honoreme 3. recufavit, dicens: Deum precatus füm, ut L.3.€ 40. 1.0 mnis. gloria humana , omnis hbnor mihi vita prius abire liceat ; quam titulis ice- temporalis, omnis altitado mundae rum honoribusque invitum onerari. S; 6. na, ternz gloriz comparaáta, vanitä; gft & ll. Cardinalis Lugo a purpura fic abhor- Arriaz.1.o. ftultitia. V ruit, ut ad primum illius nuntium in deli.' O.1.in ep. edicf L3.c,10. 1l. Magnus honor , magna gloria, tibi fer- quium inciderit, dumque iterum fibi refti. "1u;, $.5. vire, & omnia propter te contemnere. tutus eft, in has voces eruperit: Miferimini AA L. a. €. G. lil. Brevis gloria, quz ab hominibus da- mei, miferemini mei, q 4u'ia- manus. Domini X SIQ- ; tur, & accipitur.. Mundi gloriam femper co- tetigit me. mitatur triftitia. Bonorum gloria ín conícien- li, Jacobus Laynes Epifcopatum Majori- Hift. Soc. tiis eorum, & non in ore hominum. cenfíem, Archiepiícopatum Pifanum ac Flos P. 2- ! 8. m E rentinum , Cardinalatum, & Pontificatum, !* 216. TA $. V. pro quo duod x ecim jam vota habebac, récue favit. - v tUüc m IV. Epifco EXEMPLA CATHOLICA. patum quoque Viennenfem Pe- Ibid L.3. v.15 trus Canifius, Teregeftinum Claudius Jalus;n. 47. Honor. fpretus. & alium Nicolaus Bobadilla recufavit. Toid. 1j y, 1h Jow.6, l. Ch riflus, cum poft miraculum infïgn& ; Vide plurq þpm tit. Ambitio. patratum populus eum Regem facere 5. VII. n vellet, fugit, & honori fe fübduxit. Jofeph. - Il. Moyfes adhuc puer, cum in finu Pha- EXEMPLA PROFANA. l.2. antid.raonis a filia collocato Rex diadema capiti & 5. illius impofuiffet, indignabundus in terram I.Th v emiftocles, cum quendam anxie Ma- 4Eliansl.g, abjecit, & pedibus conculcavit. giftratum folicitantem intelligeret, g hs Sur. to. 6. C ds rptb IiI. S. Malachias; ad onus Archiepifcopale dixiffe fertur: Si mihi duas oftenderitis vias, lpl in vit. vocatus, omnibus modis recufavit. Anathe» quarum una ad fepulchrum, altera ad tribu- j ma vero , nifi pareat, minitantibus, tandem nal duceret, multo libentius priorem ingre- acceptavit dicens: Ad mortem me ducitis, derer. fed obedio fpe mattyrii. . IJ. Seleucus dicere «f'olebat,( paucis notum Erafmus, . S .Thom: h Sur. tO. 5. IV. S. Francifcus rogatus a Domino Ho- effe regnum ac Magifltratum, ac neminem, in vits ftienGi, utrum fuos fratres ad Ecclefiafticas qui illud noverit, inventum iri, qui diadema j qn ) n dignitates promoveri vellet, refpondit: Mi- regium humi projectum telleret. nores ideo vocati funt fratres mei, ne lHI. Antigonus in Regern adícitus, prius: Beyrlinck. ma- s nf jores fieri prfumant. quam diadema capiti imponeret , o nobi- t0-3. in fe- . Nieph.tg. V. S. Antonius frequenti bus litcrïs a Con- lem magis, ajebat, quam felicem pannum 1fto $. Jaco- F;pcl' as e 40- ftantino Imperátore vocatus, venire recufa- quem fi quis penitus cogno(ícat, quam mul- " Md vit, dixitque: Si quidem ad Imperatorem tis folicitudinibus, periculis, & miferiis fit ,5 lota venero, Antonius ero: fin minus, Eremita refertus , nec humi quidem jacentem tolle- ,dinz l Antonius. re vellet. A Platina in VL. Godeífridus Bullionius, cum ob devi- IV. Alexander Severus Imperator creatus, ! ofephus 1 cum vix afios fedecim natus effet, ob virtutes, ang,. in vita Pa- Cam Solgmam chriftiani Principes eum Re- l'olyanth, fchalisllL; eem proclamaflent, aureamque coronam ob- eximias, titulis magnificis a Senatu decoratus, V. e0d, R. P. Lobn. Bil. Man. 1. £. Cccccec a nunes 949 !jiþliathecag Manieolis F*anciondzoriæ II. Alterum eft,ut vanitatem honoris mun- nuünquam in a'nïmü'm induxit, ut fe Magnum & Patrie Patrem nominari pateretur; opore dani cognofcat ; utpote qui ex alieno arbi- tere enim, ajebat , ut res geíte maturiorque trio dependet, & plerumque etiam indignif- fimis confertur. etas'ea nomina pararent. Unde merito eundem fa- Jof. Lang. V. Maximus Senior Cx far nuanua'fn äd pientiffimi quique íancGiffimique. viri funt averíati. ^ V.eod. ^ ofcula, pedum quempiam admifit, dicens: Dii prohibeant,ut quisquam ingenuorum pe» Ill 'Tertium eft, ut (olum honorem, quiP aäormit; dibus meis clfcqla figat. ex virtute oritur, utpote folidum & verum, de geftis fecterur. Unde jam olim Romani duo tem- Alph. l. z. pla virtuti & honori fic edificarunt, ut nulli $. VIII. ingreffus in honoris templum pateret, qui SIMILITUDINES. non.per virtutis templum prius tranfiiffet, Qualim:. "r de ht W b d mi]u c' L cut flores coronarii fine odore, (ic fe R $ Thidem, [. Sl - habent honores quafiti ex ftemmate, MISCELLANE A. 3249 ambitione, opumque multitudine.. ,980 it Senec. 1. 2. II. Sicut umbra aliquando antecedit, ali- J anlz'tas. ^ Ifliæ- epift. 16 quando fequitur, vel a tergo eft ; ita honor icero illum proprie honorem sflimari Cicero ia aliquando ante nos eft, & vifendum fe prz- c dicebat, quem quis neque majorum Philipp. 4, ü& & Roggn-ll- bet, aliquando in adverío eft, m £ ajdrqqe,/ quo commendatione , neque per alterius com- ferior. menda'iionem affecutus fit. fcipl.cd La : -Utilz'tz/:s'. II. ?Non male cecinit Ovidius: Ovid. 1. t, opfe d ln pretio pretium nunc eít dat cenfus ho- Faftor, c. l' E,.,[m;l' 5. II. Sicut tinctores eum potiffimutn colo« rem paano inducunt , quo homines maxime nores; apopht. (Cen(üs amicitia $, pauper ubique jabef, deledtari vident; ita juventus ad ea potiffi- mum ra IH. Et alius, honorum defiderium expli- Perüius Gtad, $. pitur, quibus populus honOresL deæ 1 cat'urus ? Sàát. Iv : fert. - « « An erit, qui velle re í Cufet. Damnum. * Cs populi meruiffe ? IV. Sicut Coloflfi feu ftatuz m als bébun Plutärch;' IV.-Urbanus VII. quoties amiculum e füb- Engelgr. / in mor. &pius evertuntur; ita nimius honor per in» 2 tili tela induebat, alto pectore ingeminans Dom Pal- vidiam multos avertit. j dicebat: Quis crederet, füb tam levi findone uar. f 1. & V. Sicut deciduz ftello fuübito exti ngüün- Idgm'.: tur; ita quirepente ad fümmos honores eve- tantum ponder;s delitefcere? i huntur , cito przcipitari folent. -. Utilitas.. hst eetQb st VI. Sicut coquinz nidor nequaquam ho« V. Ariftoteles dicebat : Quia in ciVïcateAri&. l3. apopht, minem nutrit, fed olfactum tantum provo- non maximus virtuti honos tribuitur, in eade republ. 165. cat; ita nec honores quemquam beant; fed infamem duntaxat pruritum excitant. optimus civitatis ftatus ftabilis & firmus effec- 9. " nullatenus poteft. Id.apopht. VIl. Sicut is, qui capite dolet, coronariis VI.Sed & Valerius Ma ximuäï&irtutis uber- Valer.Max. ertis gravatur magis, quam recreatur; eo- de- inftit, timum ,glimcntum hogor:m.,cf le dixit. que magis, quo majorem illa odorem fpi- antiq. '1. 2. rant; ita neque honores vitz commoditati Damnum. . quidquam conducunt, fed inügniter officiunt. VII. Veteres rcgnum nunc fplendidämneymmk, fervitutem, nunc auratos compedes, nunc rext. 3. in $ falíam felicitatem 5 inter Chriftianos vero íta- £«fto A S.CPRTIGCEA tum miferrimum, falutis naufragium, eura- 5. Jacobi. rum ac difcriminis abyffum, libertatis vincu- ia fünt przcipue, quz de honore Afces $ Bomyy, T Tr lum vocabant. l o 8: lc f ta fpecialiter advertere deber. Pri« . mum eft ut fciat, unde vere quisque seftiman- & profa $. Xl & 3 dus, honorque illi tribuendus fit. Id quod AUTHORES Seneca in Seneca fequentibus verbis docet: Nemo eo- epift. rum, quos divitie , honoresque in altiori fa- L. Henricus Engelgrave p.2. Lucis Evang. - ftigio ponunt, magnus eft. Quare ergo ma« in Dom. 16. poft Pent. S. 11. gnus videtur? cum bafi fua illum metiris. Il. Laurentius Beyrlinck text. 3. in fefto Minutus puimilio, licet in monte conftiterit; $. Jacobi. Coloffus magnitudinem fervabit, etiamfi in eod. Et in theatro vitz humanz ,V' - puteo conftiterit. Hoc laboramus errore, III. Ludovicus Granatenfis in locis com- quod neminem zftimamus ex equo, Cum munibus fol. $84. vero velis eftimationem hominis inire, & fcíi^ IV. .Nicolaus Lancizius opufc. 8. lib. 2. re , qualis fit, nudum ínfpice, ponat patti» precipue c. j. n. j r. monium, honores, & alia fortunz mendacia, V. ]efephus Langius in Polyanth. V. D. Cl corpus fuum exuat, & animum intuere, qua« &od. X fCü.hom 15, jn lis fit, qua"ntusque, alieno, an füo magnus. Mu TITU- N e u d 94t e $909 - AX - OA OD CO OO OO O€ u z e2 N P N A NSOEC XX &5 e2€ e " n " 09000600000695 TITUL LXIX. [TTMS - iþ&normir. yt gïüig luntate. Quia enim funt humiläs plurimi, non : lph' ly I. | QUÓAD ESSENTIAM, - füa fponte ducti, fed neceffitate rerum co- l a&i, relinquens hujusmodi (neque enim hoc "Deyïnitiq. inter laudanda numerandum eft) eos , qui fe l. humiliant & comprimunt voluntate, eos pri- Tr, de hu- arie a variis definitur: S, Laurentius mos beatos appellat. P mil. c. 1. Juftinianus ait, effe virtutem, qua IIL. $. Thomas Vi llanovanus iri quddam $. Thom; 53. fermone de:S. Martino humilitatis definitio- Villanov. -.homo veriffima fíui eognitione fibi 2.2:(1.!5!. . ipfi vilefcit; ]uxta S. Thomam eft nem inquirens inquit: Quid eft humilitas? conc.t. de Q.og; in laudabilis fui ad ima dejectio. Secundum $. moxque per authoritatem S. Bernardi refpon- $. Mart. €. 2. Ifaiz, Bafilium eít depofitio vani fenfus, qui ab ela- det: Humilitas eft virtus, qua quisque vera (itero a tione vanz de íe exiftimationis proficifcitur. füi cognitione fibi vile(cit, id eft, contem- xPhiLipp. : Rofign. 1. juxta S. Auguftinum eít ex intuitu propriz prus & vilipendium fuum noícens ex vera 4. de * conditionis & fui conditoris voluntaria men- fcipl.c.29. & clara cognitione füi. Qui ergo in fua re- tis inclinatio in fuo imo, ordinabili ad füum putatione parvus eft, & inutilis, & in corde Ovd,| r Lanciz. - opufc. 3. conditorem. B. Marixe Magdalenz de Pazzis fuo nullius reputat fe effe valoris, hic vere ? m()r. €, 1. judicio humilitas nihil aliud eft, quam conti- humilis eft. H IV. Attendendum nua cognitio fui non effe, & continuum gau- autem diligenter, ut nEIn qua- .. dium in omnibus illis rebus , quz poffunt in- fiCtam pro vera quis humilitate» eligat, nam, dam e Derüng Malti humi- S"l l' Grad, ;. ducere ad fuüi contemptum. DeniqueS. Cli- ut bene S. Hieronymus dixit. macus narrat , cum religiofiffimus hominum litatis umbram, veritatem pauci, (equuntur. Senatus olim conveniffet, & in eo, quid (it Perfacile eft, aliquem habere veftem contem- humilitas, quzfitum fuiffet, primum dixiffe, ptam; falutare fubmiffius , manus & genua bud quod fit re&te fa&orum intentifIima oblivio; deoículari, inclinato in terram capite oculis« Dom A Secundum, quod fit animi contriti fenfus ; que dejectis, humilitatem atque manfuetudi- t f ls "Tertium, quod fit magnum opus & diviaum, nem polliceri, lenta voce tenuique fermones via autem ad illam (it, ut aliquis feipíim om infringere, fulpirare crebrius & ad omne ver- nibus (;bjectum ponat. Hoc autem fit effe bum peccatorem ac miferum (e clamare ; fed fübjectum omnibus, ut non attendat aliena (i. vel levi fermone offenfus füerit, continuo videbis attollere füpercilium , levare cervie A Arti L.5 . peccata, fed füa femper aípiciat, & pro iis d epubl Deum fine intermiffione deprecetur. Aliis cem, & delicatum illum oris fonum infano clamore repente mutare. Hinc Eeclefiaftie Manfi - :c-9. denique alia dicentibus, unum fic refpondiffe : Humtilitas eíft gratia fine nomine. Ibi nominis cus nonnullorum declarat artificium , qui fe 32- difc. Vales.May, aliquid acquirit, ubi nofcitur. Preceptor e humiles effe fingunt, cum tamen interius vel I f ?» de- inllit coslo, humilitatis magiíter, difeite, inquit, imnaxime exiftimari & honorari affectant: Eft qui nequiter humiliat fe, inquit, & interiora antiq l. non ab homine, non ab Angelo, fed a me; non aurum aut gemnas creare, non mundüm ejus plena funtdolo, & eft; qui fe nimium füb- mittit a vera humilitate, & eft, qui inclinat fabricare, vel in mundo mirabilia facere, non Darineks mortuos fufcitare, fed quia mitis füm, & hu- faciem fuam, &fingit, Quorum proinde hu- t8t.5.in miliationem cavendam efle monet DoGtor Ane milis corde, & invenietis requiem animabus ao veftris. Bellorum ac litigiorum nullus eft fi- gelicus dicens: Quandoque fit folum fecun- » JüCObil dum figna exteriora, fecundum fi&tionem, nis, qui a fola humilitate pecendus eft. ] 8. Bonav. IlI. Juxta S. Bonaventuram humilitas eft unde hzc eít falía humilitas, de qua S..Au- te.8.l.2. ex intuitu propriz conditionis vel fragilita- guítinus dicit in quadam epiftola, quod eft de profe. tis, volozraria mentis inclinatio, Qua pro- magna füperbia, quia videtur tendere ad €tu 29. excellentiam gloriz. Quem locum Ecclefia- ! prer obíervandum , quod, quando incarnata Sapientia humilibus exáltationem promit- ftici S. Laurentius Juftinianus ádducens in- $. Laut, quit: Quidam honores fugiunt, ut honori- Juft. de tit, his verbis loquatur: Qui fe humilia- verit exaltabitur; non dicit, qui humiliatur, bus fraantur, fingunt fübeffe, ut poffint prz !i£- Á effe. S Gregorius Magnus vite fpiritualis, [* .Vita fed qui humiliaverit fe, id eft, qui fponte, & ex propria voluntate fibi ipfi vileícit. eximiusque omnium virtutum, precipue ve- ro contemptus Ífüi ipfius cultor, alia indicat Significat profecto, inquit S. Bernardus , non omnem exaltandam effe humilitatem, fed falfae humilitatis artificia; dicit enim: Sunt nonnulli, qui de femetip(is humilia fentiunt, eam tantum, quae de voluntate venit, non ex triftitia, vel ex neceflitate. Prima inter qui in honoribus pofiti, nil fe effe, nifi pul- verém favillamque , produnt, íed tamen O€to beatizudines hec eft: Beati pauperes fpiri- D. Cliry- tu5 at vero D. Chryfoltomus interrogat : quj- coram hominibus deípecti apparere refu- giunt, & contra hoc, quod interius cogitant; foft.hom, nam funt hi pauperes fpiritu ? & refpondet: '5. in Humiles fcilicet mente, atque contriti fpiri- quafi rigida exterius venuftate palliantur. Et Matth, [ünt nonnulli, qui viles videri ab homini- tu 5 fpiritum enim pofuit hic pro animg & VO« Cécece 3 bus fh'bliotbem Manualis Concionatorie $45 femetipfum veraciter contemnit 5 humïiior l,. 2, de erüs bus appetunt, atque omne quod funt dejectos. . dit, hom. fe exhibendo contemnunt, fed tamen apud autem, qui fe contemni ab aliis non refugit ? inter.c.32. humillimus vero, qui contemptum fuum non ä fe introrfus, quafi ex ipfo merito oftenfz vi- litatis intumeícunt, & tanto magis in corde folum contemnit, íed admodum concupifcit. fion X. S. Anfelmus in libro de fimilitudini- Ap. Manfi elati funt, quanto amplius in fpecie elatio- nem premunt. bus feptem ponit humilitatis gradus. Primus difc.1.n.5. S, Clixaa- V. S. Climacus fupra jam citatus , prolixe eft, fe contemptibilem & peccatorem effe co- eus gr, $5. de hac virtute diícurrens, dum füam quoque gnofcere. Secundus, ita effe&tualiter crede- Jlen i T. 13. hujus virtutis definitionem affignare conten- re. Tertius, aliis confiteri. Quartus; hoc vel- piord le credi, Quintus, velle ita dici. Sextus, exul« dit, hanc pariter circumítantiam exprimit di- cens: Humilitas eft altiffima & fub;iliiïima tare & latare, vilem & peccatorem dici. Se- ptirnus, quod amét & gaudeat, fe velut con- vilitatis proprie cognitio. Supf[ P [l In pane- VI. Atque ex hactenus di&is þätef 1.quo- temptibilem conculcari. Ad hzc etiam addi d gyr. Tro- modo hec virtus etiam fummis viris, imo & poteít, quod , ut homo efficacius fiat hujus- jani. ipfi Deo, conveniat; nam, ut bene olim di- - modi, fe verbis & faGtis & geftibus cordiali- xit Plinius, cui nihil ad augendum faítigium ter vilipendi defiderer. XI. S. Bonaventura fupereft, hoc uno modo crefcere.poteft, fi & S. Ignatius tres affi- Bonav tr, 2.2.q.151.fe ipfe fubmittat. Patet 2. cur humilitas ad gnat fequentes dicens : Primus eft fübeffe ma- 6- inDizt. 24 in . temperantiam pertinere dicatur, quia fcili- jori, nec preferre fe equali; Secundus füb. filut tit.7. Corpa cet, ut bene diícurrit S. Thomas, reprimit effe pari, nec fe przferre minori, nec velle? '* motum fpei, qui eft motus fpiritus in magna przferri ; Tertius fübeffe minori. Quam ean- S. de tripl, tendentis, Unde S. Bernardus: Totius, in- dem inftru&ionem diu anteSeraphicum Mel- fubje&. lifluus tradidit in hzc verba: Humilitatis vire quit, humilitatis füumma in eo videtur con- fiftere , i voluntas noftra divinz fübjedta fit tus habet hzc tria, füperiori fübdi , zquali non przferri, minori plus fubdi, quam prze- voluntati, propter quam etiam humiliando: ferri. [dem S. Bonaventura alibi afligaat gea- aliis fe fubj iciat. dus: Gradus humilitatis funt quatuor, in. &eo, 16, Divifíe. ' ib Cant. ! quit ille; Primus eft, fpernere mundum; fe- | 'VII. Dividitur humilitas 1. in humilitatem cundus , fperaere.nullum; tertius, fpernere | cognitionis & affetus. Quam diviionem fan- feipíum; quartus, contemnere femper, veïl seïmo460 &us Bernardus fequentibus verbis indicavit: non curare fui contemptum. A& 8 decem humilita— v'4ll Eft humilitas,quam veritas nobis parit, & non XIl. Praterea Caffianus habetcolorem. Et eft humilitas, quam chari- tis gradus affignat. Exomnibus tamen potio- I tas format & inlammat; hzc quidem in affe- res effs videntur duodecim fequentes a$. Be- &u, illa in cogitatione con(iftit. In eo, qui nedi&to & S. Thoma affignati, Nimirum C Es UO graviter peccavit, etíi amanda, non tamen ad- . (1) Primus gradus feu a&us eft, Jeipfum miranda humilitas. Sed fi quis innocentiam defpicere : juxta quem gradum, ut füpra di- retinet, & nihilominus humilitatem jungit, &um eft, S. Bernardus humilitatem definivit, nonne is tibi videtur geminum poffidere de- dixitque , effe virtutem, qua homo veriffima corem? Rara avis in terris, fanctitatem non füi agnitione fibi vilefcit. -t autem hunc perdere, aut humilitatem fanctimonia non gradum quis obtineat, oprimum fenex qui- excludi, & ideo beata, quia utramque reti- dam interrogatus medium dixit effe, fi fua XS'. 4» de nuit. Et alibi: Confidera in his verbis (difcite duntaxat, & non alterius, mala quis confide- ady. a me, quia mitis fum, & humilis corde) quo- ret. Item (i tria i(la femper in mente habeat, niam humilitas duplex eft, altera cogitatio- utS. Bernardus fuafit; Quid fuifti; quia fper- nis, altera affectionis, quz hic dicitur cordis. ma foeridum : quid es; quia vas ftercorum: Priore cognofcimus, quod nihil (imus, & hanc uid eris ; quia efca vermium. difcimus a nobis ipfis, & ab infirmitate pro- 2) Secundus eft , fibi ipfi diffidere : juxfa Ofeg 19. LX a ais m d il NG "iib VE . am illud Ofez : Perditiotua ex telfrael, tantum V- 9* pria: pofteriore calcamus gloriam mundi, & hanc ab illo difcimus , qui exinanivit femet- modo in me auxilium tuum. Et illud Chrifti: Ego füm vitis, vos palmites; qui manetin me, Joan. 15. ipfuüm formam fervi accipiens: qui etiam quazfitus in regnum, fugit; quzfitus ad tan- & ego in eo, hic fert fru&tum multum, quia: 5 fine me nihil poteftis facere. Hinc Salomon :5ap- 8. ta probra, & ignominiofum crucis füppli- l w cium, fponte obtulit femetipfum. & ut fcivi quoniam non aliter poffem effe - !? u 2,$4161, VIII. Dividitur 3. in. humilitatem . quoad continens, nifi Deus det, & hoc ipíum erat S LM. g hi tfti, n. 3. Deum , 6 quoad bomines ; quam divifionem fapientiz, fcire, cujus effet hoc donum, adii S. Thomas indicavit, dum dixit: Cum in ho-. Dominum, & deprecatus fum illum. mine duo poffint confiderari, id, quod eft Dei, .(3) Tertius eít, /é omnivm minimum repu- ( - ï id eft, dona Dei; & id, quod eft hominis, hoc tare; juxta illud Thomz Kempení(is : Non. 2.c 3 Dyà 4 eft, defectus, quilibet homo fecundum id, reputes, te aliquid profeciffe (in humilita- quod fuum eft, debet fe cuilibet proximo fub- te) nifi omnibus inferiorem te efle fentias.- ïn pf h jicere: quantum ad id, quod Dei eft, in ipfo. Hoc ipfüm faafit Servator illis verbis: Cum Luc. 14 Denit, vocatus fueris ad nuptias, recumbe in no-V- 16. 4Ktus feu gradus. viffimo loco ; ut, quemadmodum $. Ber- i Ri;härdusv IX. Richardus de S. Vi&ore tres adducit nardus difcurrit, folus omnium noviífimus5: 37. fu- L"ïmor fedeas, teque nemini non dico: pro:ponas; Pet Cante 014. de S, Vi&.eosque valde confiderabiles humilitatis gra- | Quia non dus, inquiens : Humilis gift, qui Íe ipfum apud fed nec comparare prafumas. & Tiiulus leX. BÉümilia 945 -It 2. de eru! i it' Gm. eft periculum, quantummnilue te humilies, non negemus. Ipfe certe de fe dixit: Abomni- quantumcunque minorem reputes, quam fis: bus corrigi,abomnibus emendari paratus füm, dl eítautem grande malum;horrendumque peri- & folum mihi amicum zftimo , per cujus lin- In reg, culum;(i vel uni in tua te cogitatione przferas. :AP-Mami guam ante diftricti judicis apparitionem mez Hom. 7. . (4) Quartus eft, Se divinis donis indignum re- maculas mentis tergo. Sed & latro quidam, Lanciz,. ) 5 fc.[.n.s. putare:ita S.Gregorius fuadet dicens : Cum die cum graviffima vitg fuz peccata Abbati inopufc. g. vinis muneribus actus proprios meditare: nec confeflione explicaffet, juflus ea coram 230.C 8. dignum te judicabis eo,quod frueris,fi intelli- monachis repetere, promptiffime id fecit.. ldem in ges,quod mereris. Et iterum : Sancti viri, quo .8) Oclsvus eft, Deo fe fubjicere, juxta S. Pe- a, Perr, a. moral. altius apud Deum virtutum dignitate profi- tri monitutn: Humiliamini ergo füb potenti v. 6. ciunt, €o fubrilius indignos fe e [tt à deprehen- manu Dei. Et hic fere primarius eft humilitae- dunt: quia dum proximi luci fiu ; qu idquid tis aCtus,tefte S.Ambr. dum ait: [n eo proprie: Lib. 16, Super Pf, eos in feipfis latebat, inveniunt. d uanti au- tatem ipfius definimus, quod per omnia Deo; ep. 84. N 84. tem faciendus fitifte gradus, preclare indicat fübditur. Et clariusS. Bernardus: Totins hu- In. ferm. S. Augull. his verbis: Felix.eft, cui oftendit militatis fümma in eo videtur confiftere, vo.4€ fubje&, Deus mifericordiam fuam. Oftendendo enim luntas noftra divinz, ut dignum eft, fubjecta i Bonoy, illi mifericordiam fuam, perfuadet illi, quia, fit voluntati, ficut ait Propheta: Nonne Deo G in ia quidquid boni habetipfe homo;non habet,nifi - fübje&ta erit anima mea? Scioquidem creatue ,f:lut.tit,y. ab illo; quia omne bonum noftrum ipfe eft. Et ram omnem, velit, nolit, füubjectam effe Crea- :C- l cum hoc viderit homo,videcquiatotum;quod tori. Sed acreatura rationali fübje&io quris infe laudatur, de inifericordia Dei eft, non de tur, ut voluntarie fàcrificet Domino, & confi- meritis fuis. Et videndoifla non füperbit; non teatur Nomini ejus; non quia terribile & fan- fuperbiendo non extollitur; non fe extollendo &um, non quia potens;fed quia bonum eít, At- In fib, non cadit ; non cadendo flat ; ftando,inhzren- que hoc fcilicet modoS. Ignatius humilitatem Exerc.a, do manet; manendo perfrui;ur & læta;ur in confideravit, quando tres eidem gradus affi- : Domino Deo fuo. gnavit. Quorum primus eft,& quidem ad falue Serm. 16, Jolle laudari & bbnbrari :nam € $) Quintus eft; N tem neceífarius,ut quis fe penitus fübdat divi» in Can.. verushumilis,cefteS.Bernardo,vilis vult repue nz legi obfervandz, utque ne mundi quidem tari non humilis przdicari: gaudet contemptu totius oblato dominio, aut vite;difcrimine ob fui,hoc folo füperbus,quod laudes contemnat. je&to,transgrediacur ex deliberato mandatum A&. 5, (5) Sextius eft, Cupere ab alíis contemyi: ad nullum divinum aut humanum, quod quidem V.4l- exemplum Apoftolorum, qui ibant gauden- peccati mortalis vinculo nos obliget. Secuns tes a confpectu Concilii, quoniam digni habi- dus majoris eft perfectionis, ut fixo animo ad .ti funt pro nomine Jefü contumeliam pati. divitias paupertatem,; honoórem, ignominiam, Cap,4. Ex. Quemadmodum enim (inquit S. Ignatius brevitatem vitz ac longitudinem «que fit pro» $44 Loyola) mundani homines, qui ea, qug mun- peníus, ubi &qualis eft divinz laudis & falutis di funr,(equuntur, diligunt & quzrunt magna propriz occafio, ut quis nulle vel hutnand cum diligentia, honorem, famam, magni no- quantzcunque felicitatis, vel propriz mortis niinis exiftimationem in terra, (icut mundus conditione propo(ita adducatur unguam , ut eosedocet; (ic qui procedunt in Spiritu & fe- culpam, licet veniaiem rantum, decernat ad« rio Chrifftum Dominum noftrum fequuntur, mitcere. Tertius eft abfolutiffimus, ut priores amant & ardentér exoptant ea, quz iis omnie. duos jam adeptus , etiam(i nullo fuperaddito no contraria funt, indui nimirum eadem ve- laus Dei par foret, ad majorem tamen imita- fie ac infignibus Domini fui, pro ipfius amo- tionem Chrifii eligat potius cum ec paupere ryeac reverentia,adco ut fi fine offenfione ulla fpreto & illufo pauperiem, contemptum , & , divingz Maje(tatis, & absque proximi peccato infipientiz titulum amplecti, quam opes, ho« foret, vellent contumelias, falfa teftimonia & nores, & fapientiz aftimationem. , [0[82 I) injurias pati, ac ftulti haberi & eftimari (nulla (9) Monus eft, Proximo fe fabjicere: juxtà s. PeBies, tamen ad id per eos data occafione) eo quod illud S. Petri: SubjeGi eftote omni humanz v g. ub exoptent a(limilari ac imitari aliquo modo Do- creaturg propter Deum. Neque enim, ut (At Isl .minum noftcum Jefum Chiiftum, ejusque ve- bene advertit S. Ambrofius, cft humilitas ? Epo 84. : U ftibus & inlignibus indui, Quanti autem fa- quod facere debes neceffitate, vera aute t . 10., d ciendus fit hic gradusjindicavit Bernardus Ju- $p & eft , quando cedimus iis, qui nobis videntur rA ]Ja víta Íftinianus dicens: Non eft tantz virtutis,hono- effe minores, & eos veneramur, qui nobis $. Laur. r6S COntcimnere,quam contemptrum appetere. magis videntur effe indigai, quam nos. Tuftin.. lus enim eíl, ut inale affici negligas,quam ut (10) Decimus eft, Humila ofnia Oppeté- Segm, a, bene afüici non cupias. Ceterum illud füm- rye: nam ut fapienter S. Dorotheus dixit, mz perfectionis eft, ut maie affici defideres, anima difponitur ab his, quw parantur ia Do&. 2. La (7) Septimus eft, Defetus proprios libenter de- corpore, fequiturque habitum corporis. Ali- tegere : nam; tcíte S. Dorotheo, humilitatis fi- ter enim v. g. difponitur anima in(identis In Pf ,. lia eft fui ipfius accuíatio. Et, juxta S. Gregoe in afino, aliter (edentis in throno, aliter optie ponit, rium,hzec ífunt verz humilitatis teftimonia, WLuc.W mis veítimentis induti, aliter pannofi. . Ver- V, Ig, iniquitatem fuam agnofcere, & cognitam vo- bo: humiliato corpore, humiliatur & anima. ce confeílionis aperire, & enunciaram poeni- Ut autern ejusmodi officia plus zftimentur; Conftit, L.22.mot. centiz fatisfactione delere, Hinc alibi fümmo- & alacrius affumantur, intelligendum eft, mon.c.s4. ;S. 37, fU' C. 14. yt Qu pere curandum efle ait, ut mala, quz fecimus; inquit S. Bafilius, debere pietatis cultorem & fponte faceamur, & hec aliis arguentibus viliora etiam officia magno cum ftudio ma- A gnaque 944 | äï!ibliotbgcæ Manualis |Concionatorie gnaque cum. alacritate fufcipere ; fcientem 1I. Quia femel coepi, loquar ad Dominutm G&'n. 1g. nihil minutum effe, quod Dei cauía fiat; fed 'V' 27 meum; cum fim pulvis & cinis, grande & fpirituale, & ejusmodi,quod coelum 1V. Qui poft me venturus eft, fortior me Matth, $, nobis & premia coeleftia conciliet. Hinc ipfe eft , cujus non fum dignus calceamenta por- v. 1. Lanciz. etiam Chriítus S. Bripgitte dixit: Veftes tuz tare. ä opufc. g. debent effe humilitas exterior & interior, & V. Nos ftulti propter Chriftum , vos au- 1. Cor. & cl 2: n. 20 «* necextollas te, qua(i aliis fan&tiorem interius; tem prudentes in Chrifto: nos infirmi ; VOs V. I'O'.«I. nec erübeícas coram hominibus exterius ex- fortes ; vos nobiles, nos autem ignobiles, us- Bor 19 y 1 i hibere humilem. Quanti autem faciendus fit que in hanc horam cfürimus & (itimus & nu- hic gradus, pulchre S. Gregorius docuít his di fumus, & colaphis ceedimur, & inftabiles pv5 verbis: Ecce quem Dominus fingulariter cun. fumus. Tanquam purgamenta hujus mundi Gis prztulit, fefe füb Domino, & exxquan- faCti fumus, om y, 23 huc. /niunï peripfema usque ad- fed 1 do minimis, & abjecta exhibendo contemnit. INon poteítas regni ad memoriam reducitur, VI. Ibant gaudentes a confpectu Conci- A&, s, yh | 4 non fübjectorum oculis faltando vilefcere me- lii, quoníam digni habiti fünt, pro nominev. 41. tuit, non fe honore prelatum czteris ante ejus arcam, qui honorem dederat, recogno- ]cfg cgntumeliam pati. M fcit.. Coram Deo egit vilia, vel extrema, ut * INeceffitas. .illa ex humilitate folidaret, quz coram ho» Mzttc U' f, 19' : minibus egerat. Quid de ejus fatis ab aliis | VII Amen dico vobis, nifi converfi fueri- Matth, 18* fentiatur, ignoro, ego plus David faltantem tis, & efficiamini ficut parvuli, non intrabitis v. 3. Íftupeo, quam pugnantem : pugnando quip- in regnum coelorum. Quicunque ergo fe hu- pe hoftes fubdidit, faltando autem coram miliaverit , ficut parvulus ifte, hic major eft in regno coclorum. .Domino femetipfum vicit. r Luc, 17. (11) Undecimus eft, /ed ad emnia inutilem VIII. Omnes autem invicem humilitatem x Petr. . infinuate, quia Deus fu reputare , juxta illud. Chrifti: Cum. feceritis perbis refiftit, humi- V. omnia, quz prgcepta (unt vobis, dicite, fer- libus autem dat gratiam. IX. Humilia valde fpirirum tuum , quo- Eccl. ,,7. SI Gl'/ eg: vi inutiles fumus, quod debuimus facere, fee cimus, Qui quidem gradus adeo excellens niam vindicta carnis impii ignis & vïrmis. V. 19. eít, ut Alphonfus Rodriquez poft S. Bonaven- [ UR turam ipfüm ultimo loco collocet, cenfeat- [ Utilitas. Y6, f fü que; de illo dici poffe, quod S. Laurentius Ju- .X. Humilium & manfüetorum tibi fem- Jud.g. pat Cant, ftinianus de humilitate in genere pronuncia- As 1 O. verat, fcilicet, neminem, quid fit humilitas; per placuit deprecatio. XI. Ubi eft humilitas, ibi & fapientia, Prov. rr« probe nofle, nifi cui divinitus datum fit effe humilem. b XII. Oratio humiliantis fe penetrabit nu- V ? bes, &, donec propinquet, non confolabitur, Pccl- 35 $ Ambra S. 26. in (12) Duodecimus eft, Silentium in confufio« & non difcedet, donec altiffimus afpiciat. 6 Cant. nibus && accufationibus, vel increpationibus feroare 5 pi 32 . XIII. Quanto magnus es, humilia te inEccl 3.- $.Grec.it quid enim dolorofius apud mundanos (aje- omnibus, & invenies gratiam coram Deo, v. 2o. bat Virgo beatiffima,S. Brigitte ) quam inju- mof, riam fuam di(Ilimulare, & omnibus fe credere quoniam ma gna potentia Dei folius, & ab Ibidem, humilibus honoratur. 1,2.0.38. & tenere indigniorem & humiliorem? Et, ut €» 25 len, S. Bernardus teftatur, füppreffus dolor altius M introrfuüs radicavit, eo acerbior factus, quo ,D'ignitasf. non eft exire permiffus. Cujus rationem dans XIV. Quis ficut . Dominus Deus nofter, Pfal 115. S.Thomas ait: Omne nocivum int erius claue qui in altis habitat, & humilia ldemlio, fum magis affligit, quia magis multiplicatur i lo & in terra, /[ refpicit in coe- v. $- 1 intentio animz circa ipfum; fed quando ad XV,. Excelfus Dominus, & humilia refpi- Pfal. 137. exteriora quodammodo disgregatur, & fic do- W.2 Lanciz. Cit, & alta a longe cognofcit. lor minuitur interior. Nimirum dolor fpe- XVI. Humiliamini füb potenti manu Dei, 1. Perr. 5. 5, Gremr €p. 8: c-7. ciem ignis gerit, quia, dum plus tegitur, plus V. 6. ut vos exaltet in tempore vifitationis. 27.4 Moral . igaefeit. Aut (quemadmodum S.Nilus difcur. XVlL Omnis, qui fe exaltat, humiliabi- Luc 13. rit) nubibus eft fimilis, que, dum denfz fünt tur: & qui fe humiliat, exaltabitür. V. i. & obícurz , aquis turgents at poftquam . eas XVi]. Cum vocatus fueris ad nuptias,Luc. 14. vade, recumbe in noviffimo loco, ut, cumv. 10 $ Thon, cgogerar*gnr, clarefcunt, & fplendidz fiu/n*t. Villanoy, venerit , qui te invitavit, dicat Gbi: Amice, * $. -dh afcende füperius ; tunc erit tibi gloria co- ConC, l.dc $.Mar, ram fimul difcumbentibus. EX S. SCRIPTURA. — XIX. Humiliamini in confpectu Dei , & Jac. 4. Á ' v& lo' Z - exaliabis vos. . Qualiias, XX Sacrificium Deo fpiritus contribula- Pfal. 5o. PRI!- 9T» I' autem füm vermis, & non homo op- tus: cor con Setteni. z tritum/& humiliatum Deus non V: !9- v.7. Es robrium hominum. & objectio plebis. defpicies. lir, (t, h 2. Reg.6. puv Cagt Y.22, Ii. Ludam, & vilior fiam plus, quam fa- XXI. Hoc fentite in vobis,quod & in Chrifto Phil. a, 6' V.9. &us fum, & ero humilis in oculis meis, & Jefu, qui, cum in forma Dei effet,non rapinam v. 5. cum ancillis, de quibus locuta es, gl'ox."iofior arbitratus eft effe fe zqualem Deo, fed iemet- apparebo. s, in iptum exinanivic formam fervi accipien H mni- Titul;/s; LXIX. |Humilitas. 945 fimilitudinem bominum fa&us, & habitu in- rora confürgens dicitur,ut videlicet virtutum Gen.18 " 37 ventus efthomo. Humiliavitfemetipfum, fa- ftru&ura furgens ab humilitate €tus obediens usque ad mortem , mortem proprio fundamento erigatür. , tanquam Mu 3 v'nu autem crucis: propter quod & exaltavit il- XI. Humilitas eft oculus animze. per quams. Albert, lum Deus, & dedit illi nomen, quod eft homo conditionem íuam ac ítatum íuumM fer. in l Cor, fuper omue nomen, ut in nomine Jeíu o- veriflime recognofcit ; unde dicit Bernardus : 4. Ad. mne genu fle&atur, cceleftium, terreftrium, Humilitas eft vircus,. qua homo veriilima fui v' lo" & infermorum. cognitione fibi ipi vileícit. Prov. 19- XXIL. Antequam conteratur, exaltatur Nece[fitas. v: !9:. cor hominis, & miliatur. 3 ante;qualni glotificetur, hu- XIIL Nihil eft in omnibus noftris bonfs-s, cg,yrg, operibus. quod hac.non egeat; nihil eft quodter. 17. de Prov.o9, — XXIII. Superb um fequitur humilitas, & fine hac ftare poflit. humilem fpiritu fufcipiet gloria. Prof. E.. XIIL. Debet, qui fabricat, fingulos lapides V2"&- ECCL l I. XXiV. Sapientia humiliati exaltabit ca- ATa unacum cemento ponere atque conne&e- S Dorcth, 4l v.1. ^ put illius, & medio magnatum confedere re; nam filapides projécerit fuper lapides ferm. 14 eum faciet. absque czmento, procul dubio excutiuntur, nec confiftere penitus poteritzdificium , fed S'ucunditas. omne ruet; porro czmentum cordis humie Matt. t 1. XXV. Difcite a me, quia mitis fum & hu- litas eft, eft enim a terra cementum, quz pe- Matth n *. 19. milis corde, & inv n enietis requiem animabus dibus omnium fubjicitur. h veltris. XIV. Arctaeíft Janua. regniccelorum, nec 3- Bernatd, recipit nifi parvos; dicit& docet hocipfe hu- c, ,», ae d n militàátis Magiftler, qui advocans parvulum paff. EX S.PATRIBUS ET * ftatuit in medio difcipulorum, & dixit: Nijfi [ Pem 5' converfi fueritis, &? efficiamini , ficut DOCTORIBUS./ parwkzs g',/ie, : Y 74 non intrabitis in regnum colorum. E Y Á 1 | Quälitas. XV. Ideo Chriftus precipue nobis com- s. 'Th-om:-" Ec S. Grieg. L !d eo Deus abícondit gratiam, ut unam mendavit humilitatem, quia per hoc maxime ». ». Q. N gratiam cer : removetur impedimentum humanz falutis, 16r. art. tam habcamus : fcili;ec hu- militatzm. " quz confiftit in hoc, quod homo ad cceleftia 5 8 4 S. 'Bern. i. Verus hu milis non vult humilis pradie & fpiritualia tendat; a quibus impeditur. dum 36. . fü- cari, fed vilis reputari: nec reputat folum, in terrenis magnificari ftuder, & ideo Domi- Jl per Cant. quam vilis fit in przíenti, fed quam vilis et- nus, ut impedimentum falutis auferret, exte- j lÁ iam effe poffit, imo quam vilis effet ac fieret, riorem cellitadinem contemnendam mon- 0V. IT nifi Deus violenter ipfum a peccato retraxif- ftravit per humilitatis exempla, & fic humi- 1 icd.gs. fet, & ni(i ei tentationes fübrraheret, - litas eft quafi quedam difpofitio ad liberum. Yb S. Ambr. in HHI. luftus accufatus tacet, lx L acceffam horninis in fpirituali & divina bona. P. 37* (fus/ remit. tit, diffimulat laceffitus. XVI. Quideft, quod inceífanter orantes & ; pera, il $ '$. Greg. in 1V. Eledi ne invite curvent u fupplicantes non poflumus ad eam, quam de- lo 4 iup. ^20; 1Tnor, rin r*rïorte, fponte curvantur in humilitate. fideramus, grati& abundantiam pervenire? Pf:im Qui [bidenm. V. In cun&is fe defpicit, qui in füis ocu- Putatis, quia avarus factus Deus, aut inops, habitats " is effe humilem profitetur. aut impotens, aut inexorabilis? ab(it hoc, ab- . ldeme VI. Magnus unusquisque effe ftudeat, fed fit; fedipfe cognovit figmentum noftrum: ne tamen aliquo modo effe fe nefciat : ne, dum fi- forte, utante dixit, elationis vitium incurra- P bi magnitudinem arfoganter tribuit, amittat. mus; ficucenim iíte corporeus fol. licec bo- ORUA ldeml!a 9. VIl- Oportet bona opera fciendo nefcire, nus fit & valde neceffarius, tamen fervore h 5' €. 17, quia & reda hzceflimare oportet, & mini- ejus, fitemperatus non fuerit, infirmo capi- x ma: recta, .üt cu&odiaqus; minima, ne in- ti, & fplendor infirmis oculis nocet; nec eft Pm« l 37l femur. 1 .folis culpa, fed infirmitatis; fic etiam Sol ju- h] ärtüxfum in nobis eft 'huä ftitix eft. $. Gregor. VilL. Quiaorigo v p.Det. 5 XVII. Non eft mirum, fiinopes fimus vir-s B;,,,.'vf; : u 27, Moral. militas, illa veraciter pullulat, quz in radice propria, id eft in charitate, perdurat, a qua tutum, cum matrem & cuíftodem virtutum,L a. de * ac m nimirum fi ab(cinditur, areícit, quia vivifican- fcilicec humilitatem; tam alienam a nobisProf. relig. a C. 35 tis fein intimis humorem charitatis perdit. fentiamus; quid enim caufz eft, quod ille, luc' 14' S Thom. IX.- Hile humilis cenfendus eft, quiproni- Qui dives eft in mifericordia, Pater cceleftis, , 10 Villanov. hilo íereputat, & abaliis reputari vult ,. qui quietiam pro dileCtione, qua dilexit nos, pro- conc. 1. de propriz conícientiz teftimonio . contgntus , prio Filio non pepercit, fed pro nobis omni- $ Ms jonotantis populi favores non folum non bus tradidit illum; quid, inquam, caufi eft, querit; fed pro nihilo defpicit, qui laude fal quod nos tam inopes gratiarum & virtututn IEC- 4' ,. íz nonlenitur, fed pungitur; qui ita gaudet reliquit, quaíi non fit ei cura de nobis? Ni« 110 - defpe&u, (icut fuperbus in honore. mirum aut de(idia noftra in cauíà eft. quod al $0 S.Ternord. X. Aurora, uz fugat tenebras, lucem non initanter quzrimus eum, ut debemus; 1 fer. 61. in nunciat, merito humilitatem defignat, quia aut füperbia, quia, etfi quzrimusinítanter, paiv,Cant. 6- v- )' ficucilladiem & noGtem, itaifta dividitjuftum videttamen Deus, nos pronos effe, ut inde hd. 9 & peccatorem ; ab humilitate juftus quisque extollamur, & fieret nobis ipfa donorum h 5' incipit, & indeproficit: Unde etiam ipfa au- ejus füblimatio altioris occafio ruinz. R, P, Lobn. Dib. Man.. Tom. 4, Ddd ddd XVIIL Fun- V Bibhotbece Mannahs. Concionatorie 946 ',.Cyp,,de XVIIL Fundamentum fan&itatis, vit S. XXXIII. Omnis labor monachi (ine hu-lin vitisPP, f ? s Vid. Nat, Chri- Cyprianus ait, femper fuit humilitas, nec in militate vanuseft. Humilitas enim e(t prz- d fti, coelo ftare potuit füperba füplimitas; hanc curfor charitatis, (icuc Joannes erat precuríor primam gratiam ingrediens in mu Jefü, omnes trahens ad eum; ita humlli- M()n an. : ' ndum nOs t P fter parvulus attulit. tas attrahit ad charitatem, id eít, ad ipfum S. Bglonav. . XIX. Humilitas € ít omnis hoüræ virtus Deum, quia Deus charitas eft. Orat. 2. de t1 s & operationis fortificativa, & omnis fpi- XXXIV. Nihil humilibus arduum reperi- s, p.rn. « Confef. ritualis roboris augmentativa, quia ponit tur, quibus & gratia fert auxilium , & obe- deconverf. omnes vires noflras ac operationes füpet dientiz devotio lenit imperium. ad Cler. folidum fundamentum. XXXV. Cumtebumiliari videris, habeto . 3o- $.Chyf. XX. Humilitate fübtra&ta, etiam fiad ipfüm id fignum in bonum omnino gratix pr hom t5. inusque ccelum converf(arionis füblimitate pere pinquantis. Nam ficut ante ruinam exalta- rad./aö. Qflntth. venias, (imul omnia fubtrahuntur, atque in fi» tur cor, itaante exaltationem humiliatur. nem peffimum relabuntur; nam five eratio- XXXVI. Animi in virtute S. Bafil. f. progreffus, in aícer d. abe nem; five jejunium, (ive mifericordiam, five humilitate progreffus eft. dic. rer, pudicitiam, five aliud quid bonorum absque XXXVII. Cum humilitatis virtus animam S, Laurent. humilitatecongreges, ftatim cuncta defluunt. repleverit; dejecerit,liquefecerit, tunc inci- uft.1l de S. Bern. E- XXI. Si amittitur bumilitas, virtutum pit dilatari dilectione, irradiari veritate , re- catto con- $. Thort, pift. 41. aggregatio non nifiruina eft. — pleri lumine, elevati fpiritu. nub. Vill.1 C Aug.inEp, XXlI.Nonaliam tibiad capeffendam & obti- XXXVIII. Se animo (cire fübmittere, eft S.Bafil. L.c. nendam veritatis viam invenias, quam quz fcire Chriftum imitari. ad PiCICO monítrata eft abillo, quigreffuum noítrorum XXXIX. Tota vi&oria Salvatoris, qua &s. Leof. 7. S'BDHWI jnDigta tanquam Deus vidit infirmitatem. Ea autem diabolum fuperavit & mundum, humilitatede Epiph. prima efthumilitas, & quoties interrogares, eft concepta, humilitate eft confecta. titl 71 c* l fecunda humilitas, tertià humilitas dicetur. XL. Sacra elLbiga, charitas atque hurmili- Climac. »rad, 25. S. Greg. l XXIII. Perit; omne, quod agitur, finon tas, quippeilla exaltat, hzc exaltatos, ne un- S. mor. in humilitate folidatur. (i]uam decidant, continet. $ Doror XXIV. Nifi humilitas omnia, quecun- S. Bern f. fa. 2. de $. Augo XLI. Humilitas magna virtus, qux mere- eotd kun que benefacimus , & przcefferit, & comite- : tur, quodnon docetur. R tur, & fuübfecutafuerit, jam nobisdealiquo ^ XLil.Humilicarecurfus i lle cdnfummetur, Hildeber- facto bono gaudentibus totum extorquet de ;quo velut deluteis domibus ad coeleftes afcen- tus spid f dif:o manu füperbis. H : diturmanfiones. Si nefcis, quis ifte curfus fic, "?^ S- Greg. XXV. Cum augentut dona, etiam ratio- Auguftinum lege his ad Macedonium (criben: * 8. hom. 9. innes crefcuntdonorum: tanto ergo humilior, tem verbis: Virtus in hac vita nihil aliud eft, $ Ten, Evange atque ad ferviendum Deo promptior quisque quam diligere, quod diligendum eft; id dili- l5 de eoríd, debet effe ex munere, quanto fe obligatio- eré prudentia eft ; nullisinde averti moleftiis rem effe confpicit in reddenda ratione. ; o rtitudo eft ; nullis illecebris,temperantia eft; - $, Augufte XXV L: Excelía e(t patria, humilis eft via. nulla fuperbia, juftitia eft ; humilitas hoc inlo- fuperjoan Ergo qui quzrit patriam, quid recufat viam ? co nomine intelligitur ju(titie, tanquam c&te- $. hat S.Leoig ^ XXVIl. Fruftra appellamur Chriftiani, fi rarum confummatio & claufiuncula virtutum. spadMa ferm. de imitatores non fuerimus Chriíti, qui ideo XLIII. Hzc virtus plurimarum virtutumS. Thom. NNativ. &t 13, viam fe eífe dixit, ut converfatio magiltri mater eft & origo3 ex hoc enim fonte innu- Villanov. hÓ fieret forma difcipuli; & illam humilitatem merz alie virtutes fcaturiunt. Inde obe. Conc. 1. de artin. / eligat fervus, quam fecutus eft D ; ominus ejus, dientia,timor,reverentia,patientia, modeftia; qui fuit Chriftus. manfüetudo, amicitia, pax.. Qui enim humi- e lis, libenter omnibus obtemperat, omnes re- : Utz'liias.- 5 Botiy veretur, omnes timetoffendere, injurias vero lc' A d , $. Apbr. XX VIII. Boha humilitas, que nihil appe- aut per manfuetudinem non fentit, aut per 1. 7. fuper. tendo, totum, quod contemnit, adipifcitur. patientiam fuftinet; quietus fibi, pacificus Luc. XXIX,. Nihil conferendum humilitatis omnibus, omnibus mitis, nullum defpicit, S. Cliryf. virtuti ; ipfaenim mater eft, & radix, & altrix, nullum lzdit, omnibus fübditur. : fio. 50. in & fulcimentum, & vinculum bonorum. XLIV. Metetur humilitas, ut alie virtutesS.Bernsrd. " &Ga. $. Bafil. c. XXX. Humilitas eft tutiffimus vircutum dentur, quoniam humilibus Deus dat gra- *Pift. 4 r. 17. conft, omnium thefaurus, tiam; fervat acceptas, quia non requie(cit Monaft. N XXXI. Nihilhumilitate potentius. Fortior fpiritus, nifi faper humilem ; fervatas con- S.Chryf. eft petra, folidior adamante, & in majore fe- fummat, quia virtus infirmitate, hoc eft in ho. 20. ih curitate nos collocat, quam queant vel turres, humilibus , perficitur. AGs, * VAmb velurbes, vel muri, omnibusque diaboli ma- XLV. Fratres optimi, noftis, quia pluvia, fi5.Cafertus iM chinamentis füblimior facta, contingere vo- montem nimis erectum invenerit, cito in val. Arecapud lentibus infüperabilesfacit. Nihil magisodit lem decurrit; & ideo qui fe ad accipiendam Manfi difc. damon, quam humilem & Dei amantem. benedictionem humiliter inclinantes qua(i val-5: ?*4* $. Auge XXXII. Altus eft Deus, humilias te, & de- les faciunt, ipfi pluviam divinz benedictionis fcenditad te: erigis te, & fugit a te. Quare? accipiunt, & impletur in iis,quod (criptum eft: quoniam excelfus e(t, & hurilia de proximo Omnís vallis implebitur , & omnis mons ,. €9 collis refpicit, utattollat, ut bonisrepleat: alta, id bumiliabitur : quid eft , omnis vallis implebi- eft faperba, de longe cognofcit,. ut deprimat, tur, nifi omnis, qui fe humiliat, exaltabitur? A XL VI- VO " T. ituluvsx LXIX. Hühilitas;' 942 "ii Hurode. — XLVI. Vovifti Deo vïrgiäitatem tuam, & litas adfert difpendii ; ille, qui fe exinanivit, S. Vict, poft votum perdidifti? Virginitas autem fe- plenus eíft; ille, qui non rapinam arbitratus to. 2. Inft. mel amiffa, re arari autrecuperari nunquam eft effe fe zqualem Deo, formam fervi acci- ä Monaft, poteft. Quidergoreddes Deo pro eo, quod piens,. in gloria eft Dei Patris. fer. 55. vovifti, & irrecuperabiliter perdidifti? Audi, LIV. Cum Domino opum contemptuss Hilarius redde poenitentiam tuam,redde contritionem opulentia eft: cum Domino terreni honorisin Pf, 118. 'S'Bem. f. de Clv redde humilitatem, pro virginitate carnis, defpectus coclorum regnum eft, cum Domi- V. 197* VCl redde humilitatem cordis; humilitatem per no humilitas cordis generofz & regiz nativi- fe debueras, etiamfi virginitatem habueras, Y 10, tatis ornatus eft. — Heca fediíci voluit, quod , Ml & tamen fi virginitatem reddere non potes, virtutum omnium maximum eft. Bl «( .. reddepro illahumilitatem, & fatisfaciettam LV. O fan&ahumilitas, fola in tuis vilisS.Laurs uft, de profe, quampro illa. Vide, quanta virtus eft oculis, tuo te condemnas judicios quantum] humilitatis. Socia humilitatis virginitas, & fo- Deo amabilis? quam dignitate wfublimis:aäf'"'cmi*" u i L] / d ia cia eft virginitatis humilitas, non tàmen po- quam dives meritis? quis ce digne laudare idfc. lN teít, (iabeft humilitas, fatisfacere virginitas; valeat? 'Tu omnium te noviífimam credens, $ Laugt, czteris honorabiliter antecedis: dum deícen- poteft autem, etíi abeft virginitas; (atisfacere, dul d fi habeatur vera humilitas. dis,a(cendis ; dum gloriam fugis,acquiris,dum Cillo qu. S. Thom, XLVIL. Non folum omnem gratiam & vir- latere cupis, efficeris manifeíta, (ine tui detri- nuh, À Vill.],c. tutem cu(todithumilitas, fed etiamfupplet; mento proficis , fine elatione przes. Q.Bafll. Ic. quidquid enim tibi obedientiz, caftitatis, pa- LVI. Sciendum magnopere eít, quod tan ; KR Berm tientiz. fan&titatis deeft : humilitate füppletur tum unaquzque anima fit pretiofior antes. 5. de S lfs $. Bönav. XLVIII. Humilitas eftbrevis fchola devo- oculos Dei, quantum pro amore veritatis Annugce n de Bpiph / inDizta tionis, & brevis via falvationis; brevis (cala. fi deípeGtior fuerit ante oculos fuoss; hinc Cimt, tit. 7. c. 1. visalcendere; brevis fchola, fi vis addiícere, 1,Reguan 1;. ad Saul dicitur: lVonne cum brevis via, fi visincedere. Eft humilitas brevis Grid.as. paroulus e[fes in oculis tuis, caput te conflitui in fchola, eftenim compendium totius juttitiz. tribubus I/ra£l: ac i aperte diceret: Magnus 8. Doroth. XLiX. Si propter imbecillitatem laborare mihi fuifti, quia defpectus tibi; Sed nune &b f SS-LCZM. fer.o. de non poffumus, humiliare faltem nos ipíos ftu. quia magnus tibi es factus, es defpectus mi- cord, hum. deamus ; Confido ením in Domini mifericor- hi. Tanto ergo fit quisque vilior Deo; Hildeber. tüs opod dia, quod fi modicam hanc & brevem ample- quanto pretiofior fibi, tanto pretiofior .xati füerimus hümilitatem,inveniemur & nos Deo, quanto propter eum fit vilior. Manü([if& dnter San&torum illorum chotros; qui innume- S,'Thomy ;3.n.8. — LVil. Verein hoc fui & mundi contemptu, Villan. ris laboribus fe affligentes Domino fervierunt. omnis fere philofc [9) hia chriftiana confiftic, fi- s. Berh. L. Bonus fundus humilitas, qua veritas in- quidem quialuci fp er in coelo füperbise cathe- 'onc, t. de l 2. de quiritur, claritas acquiritur, irradiationes fa- dram locaverat, & per (üperbiam multos An- S.M;rtimxg eonfid. pientie percipiuntur, gelos indedejecerat. FiliusDeiinterra con« trariam humilitati [cholam pofüuit, ut per eam 4 JDignitas. hominesin coelum reduceret. Unde in plateis $. Angela LT. Verequieftin humilitate 'Fundätus, ha- Jerufalem clamore valido difcipulis clamans apudManfi bet converfationem angelicam, puriífimam, ajebat: Difcite a me, quia mitis fum, & bumie »'S Thon. benignillimam & pacificam. Et quia hec lis corde; Non vos doceo potentiz mex mi- Villanov. diíc. 13. n. 6. pretio(à virtus humilitatis benignum animum racula, non czcos illuminare, leprofos mun« epnc, 1. d facit, ideo homo humilis omnibus appretiae dare, mortuos fufeitare, fed mánfuetudinem, Mattis . bilis efficitur, & omnibus amorofus, & prz- humilitatemque, hzc omnis mea doctrina. cipue electis Dei. LVIII. O humilitas angufta tibi, amplaDi- Gue*ir . $. Bonavi LII. Ethumilitas luminofa, inftar fideris, vinitati; pauper & infüfficiens tibi, füfficiens Abbas fer. l6 radioía, nam ficut fidus vel (tella modica eftin ei, quem non capit orbis, copiofe ac delicio- 3. de Af-, J apparentia, cum.tamen fidus in veritate, ut fereficiens illum,qui & Angelos pafcit. Superfum 4 ) tradunt Mathematici, fit majus tota terra, fit quem, inquit, requiefcam , nifi füper bumi- humilis cum (fit parvus, in veritate eft apud lem? In omnibus requiem quzfivi, fed apud ! Deum maximus, & ex fua tamen & hominum humilem ancillam inveni. Non eft inventa oDaratdo reputatione, vulteffe qua(i nullus; Eft inftar fimilis illi in gratia humilitatis, ideoin pleni- lunz, nam ficut luna eft luminare, quod mi- 3R qiit4t tudine humilitatis, requievitetiam corporas ] nuitur ex confummactione, ut dicitur Eccl. 43. liter omnis plenitudo divinitatis. Sic humilis fe minorare nititur, cum a Deo LIX. Lapis pretiofus in annulo aureo de- s Nilus ; per gratiam confümmatur. . corus eft; & in virtutem corona i SAmbrof. . LIIL. Si putas, quod Ch T1 fto pfofuit humie militas excellit. pfgrta hu- rat, 16. & efirttt in Pf 118.litasfua, cuiergo non proderit? fi illum ex- altavit, quem non augebit? factus eft mini- LX. Omnes dele&at celfitudo, fed humi- & Au; « Are apb'd fter omnium Dominus ; & Author omnium litas graduseft. Quid tendis pedem ultra te? vert.Dom, Manife cadere vis, non aícend vapulavit;pedes lavit, crucifixus eft, mortuus s eré, à gradu'incipe, & d eít, fed in his omnibus detrimentum nullum afcendifti. video divinitatis ejus, profe&tum operatio- LXI. Quisquis cuüpit Divinitatis tenere fa- $.Ambtof, nis agnofco. Qui nihilhabebat, quod ad po- ftigia, humilitatis imafectetur. — Quicunque!n term teftatem füam adderet, habuit, quod ad cul- fratrem vult prevenire re gnando , prius il- tum faàz Majeftatis adjungeret Nihil humi- veniat obfequendo. lu.m pre Ddd ddd 3 LXII.Non R. P, Lobn. .Bibl. Man. Tom. L. 94^ Jibliotbecee Manualis Conczjonatbrz'æ &. Bern. f. FLXi—I. Non magnuim e(t eífe humilem in LXXV. Si forte füblimitatis effet via þro-s Dernard. fuper Mig.abjectiones magna prorfius & rara virtus hü- pofita, inquit S. Bernardus; & illic iter, quofer. a. in c. militas honorata. oftenderetur falutareDei;quanta facerent ho- Jejun. Idemin E. LXIII. Nulla fplendïdor gemma in omni p i ob mines, ut exultarentur? quam crudeliter in- T pift. 41. precipue ornatu Summi Pontificis, quam vicem fe fternerent, invicem conculcarent, humilitas: heec nempe fi amittatur, illa vir- quam impudenter raperent, manibusque & qu' e' 2' tutum aggregatio non nifi ruina eft. pedibus conarentur altum, ut imponerent íe- T $,Ambrof. LXIV. Si gloriandum eft Chriftiano, de fe hominesfupercapita aliena, |Et certe qui ! humilitate gloriandum eft, de.qua crefcitur contendit fupergredi proximos, multas inve- apud Deum. niet difficultates, multos habebit zmulos, S. Aug l, LXV. Menfüra humilitatis. cuique ex multas patietur contradi&tiones, afcendentes ä deVirg- menf(üra ipfius magnitudinis data eft. equidem exadverfo. Nihil vero facilius eft €; 41* L. 2' C' 8'. S. Dern. LXVI. Perfecti & fpirituales, cum ad fir- volenti, quam humiliare fe ipfam, | Hoc ver- $ vit. fol. démamentum & robur virtutis fuz per virtu- bum eft, dile&iffimi, quod omnino nos red- L, 3. 6 70 tem obedientie & fübjectionis perveniunt, dit inexcufabiles, ut ne tenue quidem nobis coll. 20, T remunt fe femper, ac dejiciunt in id, quod velamen pretendere liceat. infipientium eft, & inde infra fe defcendunt, . unde afcendunt füpra fe, & humiliando fe Equita;'. magis proficiunt, propter frequentes & füb- LXXVI. Mem or efto, ne extollaris: Me- limes exceffus contemplationis. mor autem eris, fi te ipfum refpexeris. Quo- S. Aueuft. LXVII. O fand&a humilitas, quam diffimi- modo extolli poteft, qui tot. profundiffima L.5610 f.12 ad ]is es fuperbix! Ipfa füperbia, fratres mei, $Iat. defpicientiz caufas in fe reperit? dignus es , | luciferum de cceloejecit, fed humilitas Dei mifericordia, non laude aut extollentia, Filium incarnavit: ipía füuperbia Adam de Quid enim, inquit, tam dignum mifericordia, paradifo expulit, fed humilitas latronem in quam is, qui mifer eft, & qui fe talem agno- aradifum introduxit: fuperbia Gigantum Ícit, & profitetur; & quid tam indignum [ nguas divifit, humilitas gentes congregavit L564s mifericordia, quam fuperbus mifer? d e erías: füperbia Nabuchadonoforem in bf 1 am transformavit,fed humilitasJofephum ; 5. VI. "TT Principemlfrael conftituit: faperbiaPharaoné 5l 60 fübmertit, fed humilitas Moyfen exaltavit. EX..LIBE LLO DE IMITATIONE S,naül.O- LXVIII. Quanto faftum comprimis tanto - CHRISTI. Z zat. 2g. gratiam attrahis; modus enim amplifican- : . Qualitas. dz gratiz, e(t vis humilitatis. LXIX. Valderarumeít, & valde pauco- L. IO CI 7: JI. Bc ne femper agere, & tnodicum de fe; D. € $ rum; magna agere, nec fe magnum reputare: tenere, humilis animz indicium eft. ' « . multis przeminere & neminem defpicere. II. Humilis accepta confufione fatis bene Unde vaía mifericordiz cum incipiunt de L.5.6; 3 eft in pace, quia ftat in Deo, &non inmun- 1 $. 2. fuüis meritis intumefcere, pia difpenfatione O. cadere permittuntur,ut difcant humiliter fa- IiI. Non reputeste aliquid profeciffe, nifi Ibia, ere,. & deíua infirmitate vera fentire. Tüdor. in omnibus inferiorem gfïe te fentias. . LXX- Efto parvusin oculis tuis, ut fis ma- $ynon. gnuüs in oculis Dei. Tanto enim eris apud Neceffitas. E Deum pretiofior, quanto füeris in oculis IV. Quid prodeft tibi, alta diputare deL.r.ex tuis defpectior. - eS.Aug.t. LXXl. Humi litas. claritatis c&' meritum, Trinitate, fi careas humilitate, unde difpli- $. a. K 104 in Jo.claritas humilitatis eft preinium. ceatur Trinitati. V. Non (it tibi cura de magni nominis L. )* Rupertus in c LXXII. Vulnerafti cor meum, forer mea, 3: 624 Matth, u.' vulnerafti cor meum in uno oculorum tuorti, umbra, non de multorum ífamiliaritate , nec g. 2e VI 29! Cant. 4. &inuno crine colli tui. Quid gracilius, quid de privata hominum dilectione.. Ifta enim v, 9. generant diftra&tiones, & magnas in corde flexibilius crine unico ? quid fubtilius & con- Mirig, tractius humilitate; capillum unicum vix ocu- obfcuritates. Efto providus, & vigilain ora- . p'z' trl 31 li deprehendunt; humilitos eo deprimit ho- tionibus 3 & humilia te in omnibus. ^ miuem, ut vix fefcf inter homines numcrgt. - 4Equitas. | Sucunditas. VI. Sto attonitus, & confidero, quia cceli L. 3 C 14 non fünt mundi in confpectu tuo, Si in An- $. 1. S.henin LXXIIL Bona humilitas, quz & in prz- Lib. s Epift, fenti a mordacibus curis mentem facit quie- gelisreperifti pravitatem; quid fietde me? VIL. O quam humiliter & abje&te mihi derpiq, d rev' C 234 tam, & a minacibus pcenis in fugugo fecuram meipfo fentiendum eft, quam nihili penden- reddit conFCientiam. dum, fi quid boni videat habere! O quarh profunde fübmittere me debeo füb abyffali- Facilitas. bus judiciis tuis, Domine, ubi nihil aliud me S. Clima- LXXIV. Beataiterumque beata humilitas, effe invenio, quam nihil & nihil ! Gus gr. 36 quod tam juvenibus, quam fenibus fecüra, tus taque, & guæ in cujusque fgculcgte Qta fit. lftilitas; IWuwuus LXIX. Humilitas. 949 Betmrd, & omnïbus fe credere & tenere indi fr&.in Q gniorem ? Ejlm,. : .Uzilitasx'.'k talis erat, o Filia, hamilitas mea. IV. Angelusad Agar ancillam dixit: Re«Gen. 16. Lacs . VIIL. Melioreft humilis rufticus, qul Deo vertere ad Dominam $.1 : tuam, öfhumiliarg Vfub';v. 9. ervit, quam fuperbus Philofophus, qui fe ne- manu ipfius. eCto curíüum coeli con(iderat, V. Maffeus S. Francifci Socius, cum Fra- Chron. L.2. & . . IX. Humilem Deus protegit & liberat: $. 2. trescoram eocollationem de hurnilitatis vir- Franc.p.a. humilem diligit & confolatur: humili homi- tuteinftituiffent, dixiffentque, extitiffe quenel. 1. c. a. ni fe inclinat: humili largitur gratiam ma- dam Dei amicum omnibus virtutibus abune gnam, & poft ejus depreíTionem levat ad glo- dantem, &tamen peccatorum fe maximum riam. Humili fua (ecretarevelat, ad fe dulei- zítimantem, & crevifTe hac ratione in fupere ter trahit & invitat. [ naturalibus donis,adeo captus eftamore hujus L.o,c.g. -X Efto humilis & pacificus, eíus. & eïrixt tecu-.th virtutis, ut fe voto obfirinxerit, quod nun« $.2 quam velit quiefcere, donecillam humilitaté lo5 46 XI. Si fcires (emper humilis & modicus in in animo fuo fentiretadefTe ; Hinc perpetuo ià $.4. ,te permanere, nec non fpiritum tuum bene cella manebat, gemens &inferno fe dignum moderari & tegere, nonincideres tam cito in exiftimans,uttantam acquireret humilitatem. ïïericu*lum & offenfam. Dumergo perdies multos ita manfiffe, fame & (iti fe enecans, accidit eum filvam ingredi, Digniias. & poft multos clamores hzc füfpiria edere : Domine, Domine , veram mihi humilitatem L.».e16, XII. Pone te femperad inHmüm,f& dabi- impertire, Tum Dominus ccelitus eum (ic $. 4 tur tibi füummum3; nam füummum non ftat (i- compeliavit. Frater Maffee, Frater Maffee. neinfimo. SummiSanci apud Deum mini- Iillerefpondit: Domine mi. EtDominus ad . mi fünt apud fe, & quanto gloriofiores, tan- eum : Quid vis dare,quid vis dare ad hanc gra- to in fe humiliores. tiam poffidendam? Et Frater Maffeus re- L5.c.45. XIII. Tanto quis altius ad Deum afcen- $. 1. fpondit: Oculos capitis mei. EtDominus ad dit, quanto profundius in fe de(cendit, & eum: Atego volo, ut oculos &gratiam ha- plus fibi ipfi vilefcit. beas: quoaudito Maffeus tanta fe humilitate XIV., Vere magnus eft, qui in fe parvus L. 1. c, 3. &jubilo perfufuüm fenfit, ut pre cundis ho« $. 6. minibus fe minimum reputaret. eft, & pro nihil *omne culmgn honoris duciþ. Humilitas fapfum defpiciens. .. gueundiias. VI. Chriftus: per Pfaliniftam dixit: EgoPGar.v.y, L. z. c;. 7. XV. Jugis pax cum humili; in corde aü- autem fum vermis, & non homo, opprobrium 4 C hominum, & abjectio plebis. ? Cg. tem füperbi zelus &indignatio frequéns. XVl. Quod fi ad plenum tui ipfius con- VII. B. Virgo, licet jam in Dei Matrem Lue t. 4 al c, electa, defeipía dicebat: Ecceancilla Domi- "* 3?* L ^ temptum perveneris, fcito, quod tunc abun- ni, fiat mihifecundum verbum tuum. dantia pacis perfrueris, fecundum poffibili- tatem tui incolatus. VIII. S. Joannes Baptifta, quo inter natos Luc.' 3. Dbi mulierum non fürrexit major, dixit: Veniet V. 16. fortior me, cujus non fum digaus folvere gv;æ corrigiam calceamentorum ejus. PLA CATHOLICA IX. S. Petrusdixit ad Chriftum : Exi a me,Luc. z.v.g. EXEM EXTERNA. quia homo peccator fum, Domine. WAIII'OI - I X. S. Paulus de fe dixit: Ego fum mini- 1,Cor. 1 . Hgamilitas comme(zdata. mus Apoftolorum, qui non fum dignus vo- ** 9 cari Apoftolus, quoniam perfecutus fum Ec- Ts : Matth. u.I' C hriftus ad Apoftolos fuos dixit: Difcite Y . 4 V. 29. a me; quia mitis fum, & humilis corde, clefiam Dei. Idem de fe & aliis Apoftolis di- I & invenietis requiem animabus veftlris. cebat: Tanquam purgamenta hujüs mundi facti fümus , omnium peripfema. Ih. e, 4, . Rodriq. II. B. Virgo caidam monacho apparens XlI. Abraham ad Dominum dix R i ( pe2. t 3. preecepit,ut, (idemonem vincere vellet, ute- it: Loquar . ^ retur humilitate in victu, cibos viliffimos eli- ad Dominum meum, cum fim pulvis & cinis. y, 47, s ( &X XII. David ante arcam (altans, ideoque a. Reg. 6. gendo: in veftitu, veftes quxrendo obfole- tiflimas: ia muneribus, ambiendo infima & Michol uxore fua defpectus, dixit: Ludam, v. 22. felicem fe judicando, íi quid ei obtingeret, & vilior fiam plus, quam factus fum » »aquo czteri abhorrerent.. bumilis in oculis meis. $ .&»ero 0Slcll4 D Lib. 2. III. Eadem S. Brigittam excitans ad imita- XIII. S. Francifcus fe peccatorum máxi- S. Il'onav, rev. c. 25 tionem humilitatis fuz dicebat: Filia, fuge mum dixit: ob quam caufam Frater qui-in vita E e b o ad mantellum humilitatis mez 5 & cogita te dam vidit eidem coronam in ccelis maxi " peccatricem fuperalios; quia etfi videris ali- Tmam przparatam. uos malos, neícis , quid eis cras futurum eft. XIV. De S. Laurenti o B. Virgo dixit S.Lib. 2« Nefcis etiam , qua intentione, & qua fcientia Birgittz : Ecce, filia mea, Laurentium, quirev. € 26. hoc faciunt, utrum infirmitate, an induftria. tantum Filium meum dilexit, qui talia pro Ideo nullis te preferas, nullosque in corde honore ejus paffus eft, indignum fe dixit ob. tinere coelum. 5 tuo debes judicare. Quid dolorofius apud at:Vito po n- mundanos; quam injuriam fuam diffimulare , XV. S. Clara fepe fuis Monialibus diceb Ddd ddd 3 9.. e 7. N 1 JTibliotbecee 'Manualis 'Canciönatoriæ 950 OSorores; fi me cognofceretis, potius me etiam confecratio plurium, quam 460000. fj* " d abominaremini; non enim fum talis, ut puta- hominum concuríu celebrata dicitur. Ipfe tis ; fed fzmina confufione plena, & omnium tamen vix menfe quinto exacto, nequicquam fi li peffima. Etconfeffariis fuis füuadebat, ut eam Carolo Rege, & populo Neapolitano depre- haberent pro viliffima totius mundicreatura; cantibus, eo honore fe iterum abdi quod cum non poffet illis perfüadere, íed ab ftinzque quieti fe dedit. - c,gvit, pri- lis pro fancta predicaretur, adeo hac re affli- XXI. S. Petrus Damiani diu Cardinalis & poiq. g, 5 LJ gebatur, ut fzpe confeffarios eam ob cau- Epifcopi Hoftienfis munere fun&us, ad pri- Íam mutaverit, optando invenire aliquem; a ftina (e monachorum ftudia recepit uo pro fzce terrz haberetur. . egregio facti (ai rationem reddidit. , &fcriptoþ Ibld' I | Vita p. 4. XVI. B. Maria Magdalena de Pazzis, etfi XXII. S. Bernardus a tribus opulentis civi- Sur. in vit. €. 133« nunquam peccatum mortale commiferit, nec tatibus in Archiepifcopum ele&tus nunquaim ao. Aug. aliagravia venialia, tamen communicatura ti- adduci potuit, ut éam dignitatem admitteret. mebat, neeam terra abforberet, Exiftimabat XXIII. S. Dominicus quatuor Epifcopa- Tympius l. enim fe demonibus (imilem;indignam virgini- tibus recufatis, mori fe malle ajebat, quam c. figno.11. tatis aureola, & quz Deo pure ferviret ; indi- ejusmodi onere gravari. $, Bieron gnam omni gratia & dono ccelefti. Omnes AXXIV. Alexander Philofophus ut hono- ln vitis Sorores putabat perfectas, fe folam imperfe- res fugeret, carbonarium tamdiu egit, donec Qam, omnes laudabat, terramque; quam cal- divino inftindu Comanz civitatis Epiíco- cabant, ofculabatur. Novitias etiam fibi fub- r pus electus cft. ditas venerabatur, ut obítupefcerent, ita fe XXV.S.Gregorius Magnus in Pontific em SQ Gl' L] - honorari a magiítra fa. Minimum defectum electus nec precibus, nec incredibili omni um Thaumat,. tanquam ingratitudinem maximam detefte- Ordinum coníenfü moveri potuit, ad acce- Tymp.1. c. batur. ]udicabat fe caufam effe omnium de- ptandam dignitatem, cumque exitum omnemn. 23« A& 5 V. 4b fe&uum, qui in mopaf(terio corhittebantur, & obfeptum videret ; in dolio exportari fe fecit omnium totius mundi peccatorum, ideoque in vicinum montem, &in antro latuit. Sed Vi p 1 Deum rogabat. ut illis parcendo; contra fe columnz ignez indicio proditus, & in la- G1j poenas juititiz fuüs exerceret, mirabaturque; tebra deprehenfüs, dignitatem acceptare co- quod eam Deus;, Angeli & Sancti tolerarent, actus eft. quod terranon dehifceret, & vivam abforbe- XXVI. S. Auguftinus de feipfo fic fcribit: p« &iv. ret; timebatque, ne monaílerio tanquam in- Usque adeo timebam Epifcopatum, ut, quo- ferm.5.49. digna ejiceretur, ideoque vix oculos elevare niam coeperat alicujus momenti effe fama audebat, quando cumaliisloquebatur. Ad mea, in quo loco fciebam effe Epifcopum, Penpenuit jn lfagogt chorum (ieundum fuerat, cum tremore ibat, ne illo accederem, caverem. Ethocagebam, CMRNI metuens, ne ejuspeccato aliorum preces Deo quantum poteram, ut in-loco humi T V ; li fa!lya- minus acceptasredderent, & pro magno mi- rer, ne in alto periclitarer. - 5 raculo habebat, quod a Deo admitteretur ad laudesei perfolvendas. — Morti autem proxi- " Humilitas vilia officia eligens. ma dicebat, fe tolli a Deo, ne ejus caufa, fi XXVIL S. Thomás Cantuarenfium. Epi- gur. to. 6, viveret, gravialiquo fupplicio mundum; uti Ícopus quotidie tredecim pauperes convo- ipía merebatur, afficeret. , Temrin cabat, eisque genu flectens pedes lavabat, di- | "rit. XVIL. S. Philippus Nerius magno affectu Ícumbentibus miniflrabat, abeuntes cum de» hn ïpet. fe maximum totius mundi pcccatorem dice- nis dimittebat. g üügh l04 2 1, bat, ideoque quotidie coram Deo protefteba- . XXVIII. Gallicanus Conftantini Augulti Terent. in tur: Domine, caveame hodie, nam te pro- Gener, prius RomaniDux exercitus, omni- paflione dam. & omniafcelera patrabo, ni me cuftodi- bus amore Chrifti contemptis, in monafterio Joan- & li &« as.Alias dicebat: Vulnus laterisChrifti eft ma- fervi otficio functuseft, pau perum pedes lzg us gnum, fed ni(ï me Dgus teneret, majus infli- ) vabat; pavimenta verrebat. X erem. In epift. XVIIT. S. Ignatius Martyr ad Romanos losGrammaticam docuit, fed etiam . XXIX. S. Hieronymus non modo pueru- In epift, ad . jam fenex Letam À ,. (cripfit: Me pudet de illorum numero dici ; ad Lactam fcripfit: Ipfefi Paulam miferis. ma- non enim dignus fum, cum noviíTimus eo- giftrum me,& nutricium fpondeo geftabo hu- rum fim, & abortivum quidpiam. Et ad Ephe- meris;balbutientia fenex verba formabo,mul- p fios: Romam vinctus abducor noviífimus Fi- to gloriofior mundi Philofopho, qui non Re- delium eorum , qui ibi fint, qui ad bonorem gem Macedonum Babylonio periturum vene- Dei hasgeftare catenas dignus habitus fim. no, fed ancillam & fp oníam Chrifti erudiam;, FHumilitas bonovesg. fugiens. regnis coeleftibus inferendam. XXX. Joannes Geríon monachus Ordi- Tymp. &: XIX S.Ephtem Syrus Bailium invifens, Tytflpius- nis Cocleftinorum, & poftea magnus Parifien- gno 107 in fpec. ab eoque divina revelatione cognitus, & fa- fis Academiz Cancellarius, nondubitavit, fen. 12. ' epift. figno cerdos ordinatus nunquam adduci potuit, ut ad puerilem Cathechefeos inftitutionem de- 107. n $.facrificaret. l mittere, omnibusque eam ob fin gularem uti- k. t dbidem. XX Cocleftinus V. Pontifex poft 'Oidiücih litatem commendare. a fe inftitutum tam fan&te vixerat, utpoft to- SDEC. EX. tius biennii diffen(ionem, inillum unum &ab- Humilitas laüdes fugiens. "p difi cum Tympius in à Q 57. fentem Cardinz'tlium vota confpirlarcnc,' cujus XXX. Qtto Bambergenfis Epifcopus apu Tituus LX1X. Humilitas. 5$1 fpee. mag, apud fuos in magua xítimatione fe effe, & a XLI. W/alerici humilis monachi oleratb. dift, q; fip. 102, toto Clero ac populo cum hymnis & canticis vermes lzdere non potuerunt, cum tamen ex. a6. V. I, folemniter in urbem receptum effe videret, alia omnia circumquaque vaftarentur. delerta Dioece(i (aain Pomeraniam ad annun- XLII. Humilis monachusa puella obfeffa tb. ditt. s; ciandum illi genti Évangelium fugit, ubi li- colaphumaccipiens, cum alteram maxillam ex- 16o. cet deterrime habebatur, & luto fordidaba- ibid. n'S' ercutiendam offerret, demonem fugavit. tur, tamen a predicatione non ceffavit, fed XLIII. Cum damon aliquando a fene ex Ib.ex, 166v humilitatis & patieniiz exemplo predura corpore obfeffo exirejuffus diceret, fe paritu- : eCtora tandem emolliens ad fidem traduxit. rum, fi prius fenex, quihoedi, & quiagnief- Ut jn Yi Ibid. n.' 5 XXXIlI. $. Dominicus, eum Tolofíz mul- fent,manifeítarec: & fenex refponderet : Hce- tum adeptus effet ob conciones, Carcaffonam, di tales fünt, qualis ego : agnos vero Deus fcitz 10 Aug. ubi potius eum irridebant & períequebantur audiens dzmon clamavit voce magna: Ecce auditores, fe contulit, rogatusque cur id fa- propter humilitatem tuam exeo. Tïf;lpiusl. XLIV. Humilis Frater a decept jione dia- Ib.wex]o. li, ceret? refpondit: Quia Tolofz multi me ho- norant, Carcaffonz vero multi contradicunt. boli, in fpecie Gabrielis apparentis, liberatur, S, Hieron. XXXIIL. S. Hilarion magis expavefcebat quia dixit: Vide, ne ad alium miffus fis.- in vita. fla&us humanarum laudum, quam ingruen- XLV. De Achabo Deus dixit ad Eliam : 3. Reg. 315 tes gurgites vaftiflimi pelagi kexlundaxntis. Nonne vidi(ti Achab humiliatam coram me ? v. 9. quia igitur humiliatus eft mei caufa, non in- ducam malum in diebus ejus. 1 Greg. Hmilitas c1772£emwzi appetens, 9* XLVI. De Manaffe fic loquitur PS'. Climae Grad. 25. Thitmit, . gaudens. cus: [nvenio Manaffem illum inter homines Tmple, H. 23. XXXIV. Apoltoli ibant gaudentes a coh- czteris amplius & perniciofiuspeccaffe, tem» A& s. plumque Dei ac . religionem omnem profa- V. 4'. fpe&u concilii, quoniam digni habiti fünt pro nomine Jefü contumeliam pati. - no cultu idolorum coinquinaífe: pro quo (i Vita p. 1. XXXV. S.Clara, fiaudiebat, a multis fe mundus totus jejunaffet, ;nullam (celeribus ejus poenitentiam dignam inferre potuiffer s Cu 27- infamari, lzto vultu gratias Deo agens dice. valuit tamen humilitas bat: LaudeturDeus; vere confiteor , male *itulfan'abilia ejus vulne« De diy, merito de me loqui eos; cum non reperia- ra Ct;ra?c. tur perfona, fupra quam poffint cadere omnia Ed ferm 4j vituperia mundi, quam fupra me. Humilitas bohorata. Pennequin. XXXVL. Conftantius Presbyter in con- XLVII. Sauli di&um efta Samuele: None s. Reg, rs, in If3goge. temptorís amplexus involavit,eumque aman- né cum parvulus effes in oculiscuis, caputinv. 17. diff, 1. S. 1. terexofculatus dixit, neminem hactenus ve- tribubus Ifrael factus es? 1 f XLVIII. Cum quidam diu in extremis]la- Difeip. £. riora*d'e.afc locutum.x (vid. ;5. 6.n. I2.) - ( boraret, tandem reverfus ad fe incepit flere, & 32« lit. a. on 'erubefce hs gentris ob.- caufam rogatus dixit: Vidi, quod Deus fpe- Humilz'tas n cialiter diligeret humiles, & magnam haberet fu. t 6 i fcuritatem. : complacentiam in illis : ideo prz gaudio flevi, V"U 'T ympivs XX 4 v II. Benedi&us I. infimo genere quia & mea opera utpote cum humilitate fa- in fpec, natas, cum Proceres matrem preciofis vefti- &a, gratanter acceptaverit, & ideo juífus iüum vobis dicere, quod, qui vult falvus fieri, debet nàg ügnobus ornatam ad ipfam duxiffent, noluit eam 104* * l^ o6ofcere & recipere, donec viles veltes in- fe humiliare, & Chriftum imitari dicentem: Terent. in dueret. " Difcite a me, quia mitis füm & humilis corde. paficne J XXXVIIL Sixtus V. obícuris natalibus an WL !jozn. & Ibid. n.3 XLIX, Pynufius /Egypti monachus & an- cam .ortus, per jocum dicebat, fe exilluftriffima tiftes bis ad honores declinandos ad aliud mo- 4. c. 3 39. i d | Pauli na(terium confugiens, ibique non fine gravi- 3. domo originem ducere; eam enim, in qua ipfe bus dicteriis trieanio inter humilia munera 4 matus fit, permille rimas & fciffuras folis lumi- i. ]repit &t ne admiílo totam uno momento illuftrari. exacto, bis cum magno gaudio & admiratio- U: ne monachorum inventus eft. ] ;;;ldl n. 40 XXXIX. Wiligundus Archiepifcopus L. Vir o Moguntinus, quamvis effet primus Elector, quzdam ftultitiam fimulans cum vir, p tamen, quia fuit plauftrarii filius, ob fum- diu dome j 5 icis in monafterio ludibrio fuiffet, 1.5.lib. 2« N tandem per Epifcopum manifeítata, & aliis in n. 19. mam Principis digaitatem minime elatus , lauftrariam rotam in omnibus conclavibus virtutum exemplar propofita eft. | & meníis pingi fecit, addito fymbolo: Cogi. ta W/illigunde, quisnam fueris, & quis modo Humilitas : jucunda, » fis.. Quzcaufafuit, ut poftea HenricusClau- p LL B. Magdalena de Paz vídit quondam dus Imperator permiferit, hanc rotam in- Lancig, g B. Virginem tenentem vas pretiofum, liquo- opufc. g« n I fignibus Archiepifcopalibus inferi. recoeleftium donorum plenum, & dicentem: C. 2. , $o llle liquor purus, attractivus, dulcis & deli- Humilitas fruttuofa, - catus datur illis, qui relinquunt fapientiam, & XL. S. Antonius, cum aliquando videns rudentiam humanam : illum trahunt illi, qui Spec, Ex- emp dift. Oomn es laqueos inimici füper terram explica- fmagno Zelo appetunt juítitiam & puritatem 2. & 57. toS diceret: Quis evadet? vocem ad fe di- cordis P] & illi L] qui facti fant ftulci proptet Chriftum. n centem audivit; Humilis, LII. Chf'is 952 JDibliotbecee Manualis,;Concz'onätoriæ Ibid. n.6. LII. Chri&us B. Birgittz revelavit, inter IV. $. Dominicus, 8ntequam in urbem md.n; 154 &l.4.rev«quatuor cauías, ob quas Lazarum a morte aliquam ingrederetur, genu flexo Deum ro- €. 7. fufcitarit, tertiam fuiffe, quia Mariz Magda- gabat, neurbem illam caftigaret ideo, quod lenz humilitas tantum meruit in lotione pe- ipfe mortalium fceleftiffimus in eam pedem ^. .dum Chrifli ,. ut fic in con fpe&u'multorgm inferret. SanCti vero Vincentii ejus fequacis letaretur vel honoraretur. quanta demiffio, qui fe foetidum & omnibus exofum cadaver haberi volebat, quem omnes fj 5 '- , 5. VI» * fugerent & abominarentur, & tamen quantis ignibus corde ejus & oreprorumpentibus ur- bes & provincias iaflammavít, peccatorum- Á Qualitas. qqc alc.ifïïmam- glva.ciem paffim diffolvit? — - $ V. S. Therefia Vir $. Bonav'-' I s. þBonavent,ura in ftimulo ämoris ita lo» go adeo fe cæ-leüibu;xbid, n 19. &pud Peri- cutus eft: Ut Deum placare poífim , donis indignam exiftimabat, utDeo díceret, nequin. . ne tam cito peccatorum faorum oblivifcere- Differt. 1. fcio quid faciam: afficiam me undique poena- litatibus & anguftiis, & me tanquam lutum tur; ne gratiarum füarum pretiofum balfa- n, L] mum in vas tam fcedum & rimarum plenum foetidiffimum conculcabo, abominabor me ficutftercus, & erointolerabilis mihi ipfi, in effunderet; ne gemmas tam pretiofas mani- bus tam infirmis & parum tutis committeret ; tnea confufione & dejeCtione & conculcatio- hinc dari occafionem minuendz earum zf(ti- ne,fivea me, five ab aliisillata, letabor, &t ex- mationis apud homines, qai earum pretium ultabo, cum apparuerit ignominia mea. Et quia non füfficio me deteltari, contra me uni- ignorant, easque intuentur tam vilibus per- fonis, qualis ipía erat, confignatas & concre- veríüm ccetum creaturarum congregabo, & a ditas; nullam ineffe fibi virtutem, nifi quam qualibet confundi & puniri defiderabo, quia Deus intempore largiretur; aliquando feab Jida! earum contempfi Creatorem: Hic erit mihi thefaurus defiderabilis, füper mepoeuas & op- omni rerum fügiebtium cupiditate abfolutam propriaaggregare, & eos intimo corde dilige- & expeditam fibi videri, conformarique ex- re, qui me adjuverint in hoc facto: omnem perientias aliquando veto téneri fe iis reculis confolationem & honorem vite przfentis implicatam, quas paulo ante habebat def píca- habebo. Credofirmiter, quod, fi fic fecero, tui, adeo ut f& ipfam non agnofceret; nunc tanta animii fortitudine preditam , & ad aperietur füper me miferum & ving pietatis thefaurus. , indignurg di- omnia, quz Dei fpe&abant obfequium ,. age gredienda magnanimam, ut nunquam. ob p.n;,eq,p, Ii. S. Paulinus, dum Amandi Epifcopxi' pre- quoscunque eosque potentiffimos oppofi- 5.lfag. c. cibus fe commendat, fimul rogat, ne inter o raridum nomen fuum pronunciet, ob füorum tos pedem referret; altero vero die ,. inquit, 180 . ?o tam me imbecillem fentiebam, ut ne formía peccatorum multitudinem & magnitudinem c& quidem conculcandge vires habere .me indignum fe effe, cujus nomen auribus Dei in- crederem, fi illa coeptis meisobftitiffet. Non- onet, & pronunciantis labia tam fordidi no- nunquam nullis coatumsliis vel minimum minis appellatione coinquinentur: Indigni, commovebatur, imo voluptatem ex illis ca- inquit ; fümus, quorum nomina Domini auri- iebat: verum, inquit, interdum contingit , bus ingerantur, ne forte labia tuaimmunda fi- ut vel verbulum me affligat , vellemque e vi- ant, cum nos nominaveris, & necefle fitos tu- tadecedere, quia omnium metedet, . Hec um igneo carbone perítringi. Nullius de fe ex- & plura, utin prologo vite füz infiauat, pu- iftimationem cum laude conjun&Ctam , audire blico dare voluiffet enucleatius, fi Majorum m vellegere folitus eft, quin auctorem ipfum ut permififfet authoritas; fibi enim perfüafüm deceptum, verbis caftiget. Contra S. Seve- effe, neminem unquam tot a Deo cumula- Dilo. ) rum , qui oris ejus effigiem poftularat, ferio tum beneficiis ita in priftinos defe&tus rela- ^ ftomachatur, rogatque, an fana mente deje- píam effe, & divinis gratiis tantum obicem &us fit, qui id petere in animum induxerit. pofuiffe, ficut ipfa haCtenus fecerat. Nimirum Denique ut humilitatis exercendz materiam nanciíceretur, fe charitate ftimulante in man- hos inanimo illius fenfus , hzc judicia parie- bat profundiffima humilitas, qua nec mini- ER cipium pro filio viduz vendi voluit; in quo mam fui laudationem ferre poterat, & ab nefcias, an plus fe demiferit, quam Dei & pro- omni vanz gloriz titillatione erat alieniffi- ximi amorem ardentiffimum fit teftatus. ma, qua exultabat gaudio, cum impeteretur Ibid. n.13. HUI. S. Francifcus fui eftimatione non tan- opprobriis, & bonum femper pro injuría re- tum ad inferos & nihilum defcendir, fed indi- pendebat, ut abiret in proverbibm, qui a The- gnumte, de. quo cogitet Deus ; reputat, & refia amari vellet, & beneficiis afficijillam ver- mortalium nequiífimum fe dicit, accum fra- bis & fatis trataret, quam p-:ofl"cc,; peffime. : tre Leone de fui profundiffima abjectione di- VL S. Maria Magdalena de . Pazzis Ibid.c. 19. fputans ,. fempiternis fe damnatorum füppli- cum ud aliquam e fuis Novitiis in ma.- $ ciis addicit, qui calculo divino ad Seraphino- Ó [ - gna € t opinione fan&titatis, ut eam illi a- sl Chml rumardentiffimam charitatem evehitur, & dimeret , fuos defectus & tentationes amoris divini lammis exardefcens, Chriftum gud, T multis cum lacrymis & fingultibus apud li " ad fui fimilitudinem in ejus corpore per. fti- eam depofuit, quafi feemiharum Oomni- gmatg imprimendam adducit. um effet vere nocentiffima, addens pro epi- .. logo: 4 ,Ti?uläs XLIX Humiltas. 955 »id.n.] 5. logo: Hae tibi dixit, filia, ut noris, qualem veftro me magnüm & exïïhïum' exiftimabo : magiftram na&a (is, & ni(i meDeus clauftro fi verolaudare petrexeritis, ex veftra lauda- religionis inclufiffet, vitam meam aut in per- tione meas ip(ius forde petui carceris tenebris, aut carnificis manu fi- le conjectabor. N s& impuritatem,fapi- niiffem: Oraergo pro me, ut Dei beneficio XI. Damafcenus vir dives & nobilis , acïn vita To, falutem gternam aliquando confequar. Magiftratibus etiam geftis clarus, ad monafti- Damafceni, : ; | Ibidu n.ï '8* VIL. R. P. Condren Oratorii fefu fecun- cam diíciplinam fe receperat , in.quam cum. dus Generalis, qui fe.non tantum (üb Judz, . feni cuidam traditus effet, vifum eft huic aut Antichri(ti edibus fubfternebat, (ed d- primum; . ac. precipuum in eo humilitatis. Inone etiam in * eriorem ducebat, dumapri- . füundamentum .. ita. jacere, ut. eum infimis- mario regni Galliz Miniftro. reprehenditur,. quibusque perfungi juberet, ollas tergere, lay, & in Ordinem etiam füum falías delationes, : vertere fordes, fcaphia purgare, omnia deni« utjuftas & veras verbisexaggerantem audit, . queobirc minifteria, infuper etiam, quaf(i nul« - pacato filentio omnia excepit, dicens, zque lam rem recte ageret, crebra eum reprehen- communes toti Ordini, ac uni (ibi factas con- fione atqueobjurgatione tentare, in qua eum temptiones & humiliationes, wquo animo. ratione menfes aliquot exercuit, tanto ejus - fufcipiendas: cum vero ab impudica . foemi - profe&tu, quantum deinde totius vite fanéli- .« na quafi de parum cafto, cum illa commercio. tas declaravit. Sed tamen tantum abeft, uc il- accufaretur,resquejam manaffet ad plures,&. lg infimz,: ac fordide etiam, fi perfpectene amici contra calumniatricem judicio agere | tur, functionesaliquam Damafceno inter fuos - vellent, vetuit, dicens, virtutem humilitatis, notam pepererint, ut potius id- ipfum magis quam adeo deperibat, forte fe hac taciturni- À eum illuftrarit, admirantibus omnibus,. & in - tate confecuturum., coelum ferentibus,talem in tanto viro & mun-. his, a quibus in«. Jbidom 10,. VlII. S. Bernardus monac di & füiipfius defpicientiam. Ac ipfe quoque. jufte accufatus , & verbis etiam calumniofis fenex, qui ifta imperando feveriorem perío- violatus fuerat, itarefpondet: Adhaerebo vo« naminduerat;ubi maturum effe vidit,hilariter bis, et(i noliis? adharebo, et(i molim ipíe : eum jucundeque complexus, & tantum ei Invitis przftabo, iogratis adjiciam ,. honora- profectum gratulatus, cum multis laudibus a bo & contemnentes me. Quibus verbis facta. fua difciplina tanquam rude donatum dimifit. . conferí(ere. Unus aliquis alterius Ordinis XIL. Juxta Anconitanam civitatem Eccle- S,Greg.l ts monachus ad illum venit, rogans, ut in Coe- fia B. MartyrisStephani fitaeft, in nobium Clarevallenfe admitteretur: ; negat qua vir ve- Dialog.e.&, ; netabilis Conflantinus nomine Manfionarii vir fanctus, au&torque eft illi, ut in fuo Or- fun&us officio deferviebat , eujus fanctitatis dine perfeveret: ille ftomachari, & cum bile opinio fefe ad notitiam hominum longe late- C o AO cur ergo verbis & fcriptis omnes ad que extenderat, quiaidem vir funditus terre- ? e r E eQrionem virtutum accenderet, fi volen- nadefpiciens, toto annifu mentis ad fola coelee . ii confilium fequi manum prebere .nollet ; ftia lagrabat, Quadam vero die, dum in eadé. Íc ejus hac de re (cripta laceraturum in ejus Ecclefia deeffet oleum, & predictus Dei fa- conípeQtu, (iin promptu effent. Refpondit: mulus, unde lampades accenderet, oranino pacate SanGus, fe perfectionem fualifle, non. non haberet, omnes lampades Eccle(iz imple-.. locimutationem. Hicira commotior alapam vitaqua, atque ex more in medio . papyrum. viro fan&o luculentam impingit:. qui prz-. pofuit, quas illato igne faccendir, (icque aqua fentes aderant, iavolare in collum impuden- exarfitin lampadibus, ac (ioleumfuitfer, — Ec tis volebant, fed vetuit Bernardus, & pacate quia valde fan&titatis ejus opinio excreverar, juffit homithem e ccenobio: deduci. multi huncex diver(is Provinciis anxie videra - fbid, nr, II IX. ÁAlardus Corbeieníis Abbas, in Aula fiticbant, Quadam vero die ex longinquo lo- Imperatoris Ludovici . filii Carlomanni coquidam rufticus venit ad. videndum eum. ómnium virtutum gloria floruit, quem cum Eadem veró hora cafu contigerat, ut fanctus, invidia calumniis dehoneftatum, in exilium vir Conftantius ftans in ligneis gradibus refi« ejeciffet, continuo ad humilitatis afylum. ciendis lampadibus deferviret. Erat 2utem confugit, & peccatis füis, non aliorum emu- pufillus valde, -& exili forma atque defpecta,, C e lationi, neque nimiz Imperatoris credulitati N Cumque is, qui venerat ad videndum eum, hoctotum imputari voluit ; fuos monens, ne quisnam effet, inquireret, atque obnixe peres alium, quam Deum hoc exilio peccata fua ret,ut fibi debuiffet oftendi, hi, qui illam no.-- unientem, intuerentur, Ita (cilicet loqui & verant,monflraverunt, quiseffet. Sed, ficut fentire folent viri [anQi, ac in opprobriorum ftultz mentis homines meritum ex qualitate aquis, quas fuispeccatis velut balneum elu- corporis metiuntur, eum parvulum atque de« endis preparavit juítitia divina, non fine fpectum videns, ipfutrí nec omnino non effe voluptate volutantur, ut alacriores & pürio- ccepit credere. . In mente enim ruftica inter L)ldc 6 l,' res levioresque ad divini amoris confcenden- hoc, quod audierat & viderat, quafi facta füe- ) s' dum apicem inde emergant. á rat quedam rixa, & zftimabat tam brevem : S. Clir;:ac. X. Quendam ex providenti flimis » fratri- per vifionem effe non poffe; quem tam ingen- grid. 2$ bus maligni fpiritus, oculis ejus fpe&abili tem audieratper opinionem. Cui ipfüm effe n* 7' forma obíervantes, beatum — predieabant; dum a pluribus fuiffet aftru&um, defpexit & quibus ille fapientiffimus, Si me inquit, in derifit dicens: . Ego vere grandem hominem anima mea laudare defineritis , ex difceífu cxïedidi PT fte autem de homine nihil habet. Eee eee R. P. Lohn. 'lïibl.'ng;z*. Tàmn. 4. $54 ' Bibliotbece qu:mh's Concionatorie Conftantinus 'audi'siit,- lam- relinqueret, qui omnia fecit. Cümque ire Quod ut vir Dei pades, quas reficiebat, protinus lztatus relin- vellet Rothomagum , vefpere in filva ultra quens, concitus defcendit, atque in ejusdé ru- fluvium Tillam in latrones incidit, qui cun- &a, quz habebat, tollentes, ligatis a tergo ftici amplexum ruit, eumque ex amore nimio conítringere coepit brachiis & ofculari, ma- manibus, & caputio cappz ante oculos ejus uod de fe talia indie admoro, adduxerunt eum in devia, & integ gnasque gratias agere , eaífet, dicens: Ettu fo us es, qui habuiftt condenía faltus fruteta dimiferunt. ^ Talibus oculos apertosin me. Ex qua repenfandum anguítiis comprehenfus, nefcius quid ageret, infortunium füum lamentabacur. 'Tandem eít, cujus apud fe humilitatis fuit, qui defpi- cientem fe ru(ticum ampliusamavit. Qualis no&urno filentio infe reverfus, &ad Deum converfus ait: Domine Deus, tantum tem- enim quisque apud felateat, contumelia illa- taprobat. Nam ficut füperbi honoribus , ita pusindifcendo expendi , & corpus animume $ Ephren plerumg; humiles in füa defpe&tione glorian- que in ftudiis litterarum attrivi, & adhuoc; parat ) . quomodo debeam oráre & laudare te,' non tur. Cumque fe in alienis oculis viles afpi- ciunt, idci gaudent,quia hocjudicium con- didici : liberame de hac tribulatione, & ego firmariinte fic vitam corrigere & inítituere curabo, ut ti- di igunt, ( vid. fupra $. V.n. 36.). jn vit. PP. XIIL Preteriens aliquando Abbas Maca- bifervire valeam &íciam. .Surgente aurorá lib de hu-rius a paludead cellam luam, revertens por- audivit viatoris iter carpentes, & coepit ab eis yil. n. 19. tabat palma*s./ Et ecce occurrit ei diabolus vociferando auxilium petere; qui acceden- ve: VitLin via cum falce melfiora. Voluit autem tes & eum folventes reduxerunt ad viam. Ro- . P. 1. 5. | gavitautem, ut vilius aut pauperibus cceno- libe!l. 15. percutere falce illa, fed non potuit. — Et di- L e it €l : Multas violentias patior a te; Macari, bium , quod in regione nofcerent, fibi dee n, 73.] quia non poffum prvalere adverfüm te. Ec- monfítrarent. Nolebat enim adire locum; ce enim quicquid facis, & ego facio. — Jeju- ubi litterati effent, qui eum honori & revee nas tu, ego penitus non manduco: vigilas renti& haberent. lgitur de confilio eorum Bectumadiit, ubi venerabilis Abbas Herlui- tu, ego penitus non dormio: caftus es tu, & ego nullius. foeming unquam contübernio nus ejusdem ccenobii fündator, ac nuper € famufüs: diviriistu renunciafti, & mihi nul- grandevo . milite in Clericum promotus le omnino divitiz fünt, neque eas habere cum cum gaudio fufcepit, Qui monachus concupifco: Uinum eftautem, in quo me fu- effectus, in difcendis officiis caram maxie eras. Etdicitci Abbas Macarius: Quid eft mam impendebat, üt fciretlaudes Deo per- illud? Refpondens diabolus dixit:. Humili- folvere, ficut voverat. Sic per tres annos tas tua, perquam non valeo adveríüm te. vixit folatarius, gaudens, quod nefciebatur, Vinc. Bell-^ XIV. Senexquidam erat folitarius vacans fere ab hominibus ignotus, omni vilitate & vacansl. in eremo; & dicebat in femetipío, quia perfe- extremitate in ccenobio contentus. Et, ut 25.Ípec. Ctus effetin virtutibus. Hic oravit Dominum; fertur, lectionem in Ecclefia nolebat legere; &. 39* dicens: Oftendeperfe&ionimez, quod de- nifi prius Cantor eum audiffet. Quadam éte eít mihi, ut faciam ; volensautemDeus humi- .iam die, dum ad menfam legeret, quiddam liare cogitationes ejus, dixit: Vade ad illum inter legendum dixit, ficut dicete debuit, Archimandritam, &quidquid dixerit, facito. quod Prz(identi non placuit, & aliter dice- Revelavit Deus Archimandritz illi, antequa re juffit, velut fi dixit docere media producta, ille ad illum veniret, dicens: Ecce folitarius jufficille eam breviari, non enim Priorille lite ille venitad te. Dic ergo ei;ut tollat flagellum, teratuserat: fed vir (apiens (ciens magisobe- Doneyi & vadat, & pafcat tibiporcos. Veniens ergo - dientiam Chrifto deberi, quam Dofato, dimi- fenex pulfavitoftium, ingreffus ad Archiman- fit, quod bene pronunciavetat, & dixit, quod. P5 Hg dritam illum, falutaverunt fe, & cum fede- &15.1.; .non reCte videbatur dicere. Cumautem rü- rent, dixit ei folitariusille, qui venerat; Dic mor & fama viri longe lateque percrebuiffet, mihi, quid faciam, ut fim falvus. — Et ille di- Clerici accurrunt, illo de licentia Abbatis xit: Facies, quodcunque dixero tibi? Re- füi fcholam tenente. Lajci quoque potentes fpondit: Etiam:; Etdixit ei: Ecce, tolle fla- / & nobiles. tnulta pro e WL clefiz contulerunt. - jus amore eidem £c. - /H gellum, & vade & pafceporcoshos. Hi au- tem, qui eum noverant, & audierant de eo, XVL S. Thomas Áquinas, cum femel insurius ia cum vidiffent, quia porcos pafceret, dicebant: Conventu Bononiz eflet, & more folito per vita S. Vidiftis illum magnum folitarium , de quo Clauftrum contemplaturus incederet, frater Thome audiebamus? Ecce ftupuit cor ejus, &a dz- quidam alteriusConventus, quieum Do&toré ^quin. monio vexatur, & pafícit porcos. Videns au- effe nonnoverat, venit ad eum petita licentia tem Dominus Jefus humilitatem ejus, quia a Priore, quod cum fratre, qui primo fibi oc- ita patienter füftinebat opprobria hominum, Curreret, in civitaté ad füa negotiaire liceret: przcepit ei iterumredire ad locum füum. Et dixit ei: Bone Frater,Prior mandat,ut veni- Vit. h, l Vine. Dei, XV. Landfrancus Papia civitate Italize as mecum. Qui ftatim inclinans caput fecutus de humü' ll 33. vac. fpec, Oriundus, omni (cientía faeculari perfe&te im« efteum. Poft quem cum non poffet hic feftie mor.1. 25.butus, Alpestransgreffus, ia Northmanniam nanter incedete, fiepe argutus afocio, fe hu« D. 39 venit, &in Ambriacenfi civitate aliquamdiu tiliter excufavit. Cives vero, qui noverant docuit. Deinde mortalium auram captare eum, mirati, quod tantus Do&tor poft fratrem vanitatem effe con(iderans, confilium falu« modicz conditionis incederet, qui dignus e- sis arripuit, &ftatuit, ut propter eum omnia rat, ut prziret. Cogitantes ergo,hoc e xerroré . Alique Tüuus LXIX. Humilitas. 055 -liquo contigiffe, indicaverunt fratri , quis miffus eft ad eum Angelus Domini j dicens: ille effet, quem poft fe duceret. Qui conver- - Septuaginta hebdomades, quas jejunafíti, fus & ftupidus factus petivic veniam, ut ejus non.te fecerunt proximum.Deo. . Nunc er- norantiz indulgeret. Et conver(íis predi- go quia humiliatus es, ut ad fratrem tuum is civibus ad magiftrum cum reverentia, & pergeres, miffus fum indicare tibi fetmo- interrogantibus de tantz humilitatis exem- nem. Et aperiens ei de re eadem, quam quze plo, benigne refpondit: In obedientia omnis rebat, indicavit ei, & mox diíceflit Angelus ab eo. rcligio perficitur, qua homo homini propter Deum fe fubjicit, ficut fe Deus thinibus . XX. Duo monachi, qui erant carnales fra; Vita Pae propter hominem inclinat. tres, habirabant fimul, & volebat diabolustrum l, de feparare eos, nec poterat, femel ergo unus, humil.n.a. Uiilitas. à qui erat junior etate, incendit lucernam , & S.Ephrem, XVII. $, Ephre m fequendam cognoviffe pofuit eam füper candelabrum.. Fecit autem param3. refert, qui vitam quandam ducebat quietam, opera fua demon, & cvertit candelabrum. religiofam, füummaque cum obedientia or- Proqua re cecidit eum major frater cum ira, dinatam ; accidit vero, quod in eodem lo- ille vero posnitentiam egit, dicens*ei: Habe . cO, ubi demorabatur, alius quidam a dz- patientiam in me frater, & Ite ftito Á accen- monio vexatus fimul habitaret; ambo autem dam eam. Et ecce virtus Domini venit, & fub eadem alterius monachi difciplina contti- torquebat demonem illum usque mane. Dze- tuti erant. WVidens autem ille vir Dei aíHli- mon autem nunciavit principi fuo, quod fa» Qionem alterius dzmoniaci, eidem , ut fibi &um fuerat. Ecaudivit facerdos Paganorum ferviret, inque füi cuftodiam advigilaret pre- id, quod retulerat demon, & egreflus fa- cepit, cui alter prompre obediens, cum pri- &us eft monachus, & ab initio converfio- mitus in cellam ingrederetur, impofitum fibi nis füzg tenuit bumilitatem, dicens: Humi- executurus minifterium, energumenus (e ex litas folvit omnem virtutem. inimici, ficüt tunc a folitis vexationibus dxmoniacis nota- eos ego audivi loquentes, dicendo: Quia biliter fublevatum efle confeffus eft, cumque quando perturbamus monachos, converti- fimul colloquerentur, alter a dzmone agita- tur unus ex eis, & agens peenitentiam, d ; ?æ tus clamare coepit: Tu iterum huc male pet ftruit omnem virtutem noü—ram. malam venis viam ;5 mali fünt tui occurilus, mala fi dixeris, mala etiam audies. Pri- £ Dignitas, XXL De S. Pa u lo fcribit S. Hieronymus: .f?f.'HiemnN. mumque tu me ejeciíti, atque ligaíti per hu- iilitatem tuatm. Rurfümgue ad eum dz- Quanto plus fe dejiciebat, tanto magis ainEpitapht, mon: ne extrollaris, bone vir, ne quzío ex- Chrifto fublevabatur, latebat, & non làte- S. Paulz, tollaris, vifitandus enim mihi & tu eris , nifi bat; fugiendo gloriam, gloriam merebatur, humilitate tua protegaris, nam €a & nunc quz virtutem quafi umbra fequitur , & appe- ego crucior, impugnorque; qua recen(ica titores fuüi deferens, appetit contemptores. XXIL. S. Carolus Borromzus omne. us- Manüdifcg hiftoria S. Ephrem fequens format argumen- tum: Quod f igitur ipfi quoque dainones, que ad finem vite in humilitatis virtute cole 11.n. 8 quantumvis inviti , confcentur fe nihil cum locavit ftudium. . Hzc ordinaria ejus & quo- humilitate pofle, fed eam timere, atque hor- tidiana erat epigraphe :, Humilitas ; (imiliter rere, quare nos tantam ill circumcirca imaginem ejus fequentia legun- arvi facimus ? ius dignitatgm adeo E u tur incifa verba: Sela gaudet. bumilitate. Deus. Pennequin XVIIL, S. Gertrudis aliquando memoria Fuit autem hzc virtus tanto.in eo rarior, p. ?. ifag. benefactorum tanto pudore fuffudit, ut fibi quanto magis per extraordinariam femitam €.18. . 2. exofa fe confpe&u divino indigniffimam ju- illi inftitit comparandz ; fiquidem non ficut dicaret, optaretque aliquod nanciíci latibu- major reliquorum San&orum pars , aut inter lum , quo turpitdinem fuam abfconderet , & quatuor coenobiorum muros recluíus , aut quod divinis non poterat, humanis faltem fepultus in eremis, fed.in mediis magnificen- oculis & naribus tantum foetorem fubduce- tiis, & obfequus mundi univerG, cui admi- ret Quid ageret hic Chriftus ?. continuo rationi, ftupori & venerationi erat: Non eft r e tanta benevolentia ad eam fe demi(it, ut magnum, humile effe in abje&tione, inquit i prz adrmiratione tota cocleftis curia a tanta S. Bernardus magna & rara virtus humilitas $ demiflione illum dehorrari velle videretur: honorata. Familie fus:e armisque renuncians hiom quibus Chriftus dixit : Sinite; — continere gentilitiis domus Borromzz, titulum fibi af- ,qu'm. enim me non poffum, quin me cotum ei im- lumpfit S. Praxedis , comamque fibi radi fe- pertiar, quz tanta fui dejedtione cor meum cit inftar mancipii, fübque habitu cardinae ad fe pellexit. litio indumenta adeo ferebat lacera, ut cum Vit. pp. l- XIX. Narraverunt de quodam fene , qui unum eorum cuidam . pauperi in eleemoly- de hamil. perfeveraverat jejunans feptuaginta hebdo- nam elargiri vellet, hic ipfum accipere de- Is 33* madas, femel in hebdomade dereficiens. Hic traCtarit. in vifitationibus ambulabat pedes; autem poftulabat a Deo in quodam fermone propriosque. fervos multoties ab impedi- Scripturarum Sanctarum, & non revelavit ei mentis liberabat, propriis ea imponens hu- Deus.. Dixit ergo in femetipfo: Ecce tantum meris, cum viliffima plebe familiaritatem laborem fümpfi, & nihil profeci, Vado ergo inibat ; &, ut plurima paucis concludam; ad fratrem meum, & requiro ab eo. Qui cum dixiffe fuffecerit , quod diabolus die quae egreílus claufiffer oftium füum , um chlamyde extenía per terram, ut ut abiret, 1da*m, d Eeeeecea Cardi- R. P. Lobn. Bibl. Man. Tom. 13 Jibliothece €Manualis. Concionatoriee 556 Á Cardinalium mos eft, Eeclefiam intraret, pet. in folitudine converfatus, nec dum verbi tui obfeffz cujusdam os (quam eo temporis mo- affumpfi menfuüram. mento deferere cogebatur) exclamarit : O XXV. Auguflinus de Tteraüo, cum effet spec. utinam. vel. tantillum füperbiz füper hanc nobili genzre ortus, & utriusque Juris famo- Exempl. caudam reponere poffem! — Veruntamen ad fus Profeffor, & nihilominus in curia Domini verb. Hu» quam fublimicatem tanta ejus faerit exaltata & omnibus cha- "l« ex- Manfridi Regis valde potens, empl 25« humilitas coram univerío mundo , quis eít; rus, Deo difponente incidit in egritudinem qui nefciat ? corpus fuum in loco Ecclefise; validam. Cumque timeret fe moriturum, qui calcaretur pre reliquis tumulari voluit, petivit a Deo fpatium posnitentiz , promit- ut aliorum, utomnium Eccle(iam intrantium tens fe religionem ingreffurum, & ftatim eft conculcaretur pedibus, eorumque fe recom- liberatus. Reftitutus ergo priftinz fanitati, mendaret precibus; Deusque diípofuit, non divina vocatione Ordinem fratrum Eremita- folum ut non conculcaretur,(ed & auro, gem- rum S. Auguflini in Infula Siciliz ingreffus, misque includeretur, omnesque fideles tem- voluit vir Dei in ipfo fuz converfionis pri- poribus futuris ejus certatim implorarent pa- mordio humilitatis jacere fandamentum: trocini u exiftimantes fe beatos, fi illo loco Unde fan&e religionis habitum affuümens, 4 -65 infig poffent, ubi ipfe omnium pedibus occultavit füzg fcientie claritatem , generis -calcari de(iderabat. "Tandem intra quatuor nobilitatem, & prioris ftatus fübmilitatem. ne annorum ípatium poft mortem ejus, cum quis ex aliquo predictorum eum confiderans nondum Canonizatus effet , ad fepulchrum veneraretur , & ne ex hoc in cor ejus aliqua ejus delata fant o&to millia vota argentea; & füperbia irrepere poffet. Factus eít ergo in- füupra quatuor decem millia tabularum, alice- ter fratres ftultus, ut a Deo inftrueretur. Fa que oblationes, zquantes triginta oCto millia &us eft pauper, ut divitiis cceleftibus dita- fcutorum; Ex humilitatis inftinéctu cognomen retur. Fa&us eft vilis in mundo, ut apud fibi füftulit nobiliffimz familie Borrome ; Deum exaltaretur. Confervabatur enim in- Deusque difpofuit, ut in Canonizationis ejus ter fratres cunctis vilior & defpectior, fciens medalliis, qualium centum & quinquaginta fe tanto majoris meriti effe apud Deum,quan- E milliones exceffiffe feruntur, per mundum tó pro amore ejus magis defpedtus effet in univerfum auguftiffime depredicaretur. mundo & inter homines. Ja&tantize autem Martyrol. XXIII. De S. Gallicaio fic loquitur Marty- verbum prioris ftatüs nunquam ex ore ejus 25.JUt rologium: Alexandriz S. Gallicani Martyris audiebatur. Humiliora fervitia domus, & viri confularis, qui triumphalibus Infulis fub. quzcunque viliora, incognitus maneas, de- " limatus, & Conttantino Augufto charus a SS. votione, humilitate, & diligentia nimia adime Joanne.& Paulo ad fidem Chrifti converfus plevit. In ipfa vero füa humilitate gaudens, :eft , qua füfcepta cum S. Hilario ad Oftia Ti- plorabat, quod tanturn diftulerat fuam con- berina fecedens, hofpitalitati & infirmorum 1: verfionem ad Deum. Liquefiebat anima ejus fervitio totum fe dedit, cujus rei fama in to« amore fuperng patric , pro cujus amore to orbe divulgata , multi undique illuc ve- omnia prefentía pro nihilo reputabat, - Si nientes, videbant virum ex Patritio & Con« quod verbum aliquando caufa fraterng cor- fule lavantem pauperum pedes, ponentem reptionis laberetur ex ejus ore, quod aliquan- meníam , aquam manibus affundentem , lan« do ex Zelo boni, & deteftatione mali. frater- . guentibus follicite miniftrantem & cetera pie- na charitate folitus erat facere,ftatim fe ipfum tatis opera exhibentem. Ecce vobis auguftif- condemnans, ad pedes fratris proftratus ve- fimam, non a palmis & triumphis, fed ab hu- niam poftulabat. Poftquam aatem vir Dei militatis exercitiis derivatam famam. in Infula Sicilig aliquanto tempore fuiffet Vit. PP, . XXIV. S. Antonius cum in cella propria cum fratribus magna humilitate convería- * . lib. de hu-oraret, venitad eum vox dicens: Antoni, nec tus, contigit, quosdam fratres de fenis ex mjjS.121:dum ad menfüram coriarii iftius, qui in Ale- obedientia Ordinis ad Conventum ejusdem xandria eft, pervenifti. Quo audito, fenex Infule venire, a quibus cüm interrogaffet vir confürgens mane; arrepto baculo feftinus ve- Dei de locis Senen(is Provincig, & didiciffet, nitAlexandriam, cumque ad defignatum ho- u um quod ibidem effent loca eremitica ab homie minem perveniffet, & ingreffus fuiffet, ille vi- num habitatione femota, & ad vacandum Ío tanto viro obftupuit. Cui fenex dixit: Re- Deo plurimum apta, obtenta licentia a Supe- fer mihi opera tua, quia propterea de deferto riore füo ad Senenfem Provinciam venit, paue veni. Quireípondit: Neício, me aliquando cis & vilibus pannis indutus, & fratribus boni aliquid perpetra(fe, unde & ex cubili pro» Provinciz illius penitus ignotus. Pofitus prio mane confurgens,antequam in opere re- eft ergo in quodam eremitorio S. Barbarz, L fideam, dico, quod omnis hzc civitas a mino- quod non longe diítabat a caftro fanctz Flo- ? re usque ad majorem ingrediatur in regnum re, ubi foli Deo vacabat, tantaque dulcedi- Dei, propter juítitias fuas, ego autem folus ne devotionis cor ejus affluebat, ut plerum- propter peccata mea poenam ingrediar fem- que videretur Beatorum agminibus inter- piternam ; quod verbum antequam quiefcam effe, & beate quietis premium preguftare. fero; ex cordis meo recenfeo véritate. Hoc Quia vero non cognofcebatur, qualis & audiens B. Antonius, dixit ei: In veritate, fili, quantus effet, imponebantur ei humilia offi- ficut bonus artifex fedens in domo tua, cum cia domus, quz ipfe cum humilitate & ala- requie regaum Dei adeptus es: ego autem critate libens adimplebat, faciebat, quzftas, domus velut fine difcretione omne tempus Vmeum purgabat d(?:num, paropfides, & alia utene Tilus LXIX. Humiliz*m-. 95? ütenfilia abluebat, Fratres autem confiderane 50 VII. Spe tes fanctam ejus converíationem,ac verborum EXEMPLA DOMESTICA.. zedificationem (quz nonnunquam quafi cum EXemp], LVetb. B quadam fimplicitate ex ore ejus prodibant) I-.SI gnatius ajebat, omnes domefticos fibi | libenter eum audiebant. Erat autem ibi tunc ad virtutem exemplo atque incitamen- las ; Prior, frater quidam de fenis ; vocatus fratet to effe, neque quemquam przter fe unum fi bi Ribib..s, " bonus,vit fatis venerabilis & prudens,qui cone difplicere. Item illud fibi a Deo petendum vit. & 3. fiderans ejus bonitatem & con(ilia faluberri- 'effe , ut cadaver füum poít mortem volucris i ma, eum multum diligebat, dele&tabaturque bus & feris laniandum objiciatur. Nam ut ipfe fterquilium & deteftabilis omnino fit, non - de ejus humilitate, morum gravitate; & elo- quiorum fuorum fuavitate. Cum'ergo idem aliud ab ipfo expeti poffe, Alias dicebat, per- Ib. 15.c.1; faadere fe fibi non poffe, hzc duo (imul con- Frater bonus a Conventu S. Barbarz ad lo- cum S.Antonii perobedientiam Ordinis trans- juncta in ullo homínum, utin Deum zque ef- fet inzratus,& tot tamque magna quotidie ab ferretur , ipfum Fratremm Auguítinum fecum adducit, quem & fequenti anno fa&tus Prior eo beneficia aeciperet. P. Jacobum Eguiam, Gloria S, eo quod ipfam füpra cxteros Sanctos extulif- lgn c14 Rofiz fecum retinuit. In quo loco fervus Dei omnibus ignotus, divina difpofitione fadtus fet, per tres dies quotidie teríe flagellis cede- re juffit & cum neque fic eum laudare cef- eft cognitus hacoccafione: Cum enim fratres Conventus Rofiz quandam haberent in curia faret, ei confiteri amplius noluit. Noftros alio miffurus hortabatur, ut humilitate & conteme quzftionem , in qua jam fratres fuccumbe- rent, & de hoc nimium triftarentur, cum ex Ml ptu füi ad ardua viam munirent. In formula In Buli, inftituti dixit: Revera hoc inftitutüm hurni- hoc quandam poffeflionem perderent, de qua : Pauii. x ii Conventus multum füftentabatur,voluitDeus les & prudentes requirit. lucernam (que diu füb modio erat) fuper can- . Il S. Francifcus Xaverius fe nequi fïïïnlim omnium mortalium judicabat. Proficifcens delabrum religionis ponere, ut luceret omnie bus, qui in ea erant. Videns ergo vir fanctus in Europam; fociorum equos curabat. Go Vita 1.6, fratrum animos turbatos, & cognofcens, fra- Epifcopi genibus advolvebatut ipfe Legatus « 8« tribus magnam injuriam fieri: P'rocuratorem Apoftolicüs. Sui conremptor unicus non mí- nus laudem & honorem, quam alii vitüpera- Lib.r.ep.t, adiit, petens fibi licentiam occulte dari ne- ceffaria ad f(cribendurm. Procurator vero de» tiocem & dedecus, horrebat. — À fociis petit ut ipfam doceant modum Ethnicos covertene ridebat eum , ignorans , quod fciret fcribere, vel legere. Ipfo tamen perfeverante in petene di. Ibidem fe vocat pulverem , cinérem , o- Ep. & mnium perditiffimum; ait etiam fibi revela- do,' porrexit ei calamum, chartam, & atra- mentum, qui fecedens ad partem,fcripfit ver- tum a Deo, fociorum precibus & meritis per- uam ícriptue motum dare ei tabtam gratiam. — Ne ob mi- Vitla.o.7. ; ba pauca, licet fententia multa, ram reddidit Procuratori adverfario exhiben- racula patrata magnifieret, partim ex iis lo- dam, quod & fa&tum eft.. Cum autem adver- cis profugit. partim ipforum egrorum, pué&e [ farius, fcilicet Dominus Jacobus de Pagliarefis rorumque quos mittebat, fidei ea adícribe- hanc (cripturam legeret , verborum paucita- bat. Negabat, quemquam germanum focie- L. 3, ep. 5 tem,& fententiz virtutem pregnantem confi- tatis alumnum effe, ac Deo fideliter óperam * derans;ait: Diabolus,velAngelus.vel Dominus navare poffe, ni(i contemptorem füi, & de fe«. ipfo füisque rebus abjecte demiffeque fentien. | Matthzus deIterano,cum quo ego fui (tudens Bononiz, qui mortuus eft in conflictu Domini tet. Ad Goanos fcribens ajebat: Oro vos at« Aitl.6.et que etiam obteftor, ut in objectis atque hu- "Manfridi Regis, hanc fcripturam condidit. Ipfe quippeante ingreffum Ordinis Matthaus milibus officiis d&emonem egregie füperare nitamiai. Et iterum: diligenter colite humi« vocabatur, fed in ingreffu accepit nomen Au« uft. & audiens a Procuratore, quod quidam litatem. atque inomnibus rebus; a quibus nas frater rufticus & ignarus eam fcripic:, Non, tura abhorret, vos ipíi vincite. « ä; inquit, eft ita. Et ftatim acceffit ad locum fra- [II, S. Francifeus Borgias fe peccatorem trum in fenis, interrogavit,quis effet hojusmoe ia literis fubícribebat. Sub ficulari adhuc Hift. foc. ptlg.h. ls di frater, & cujus patriz, & qualiter accefferit habitu jam íocietati per folemnia vota ad- n. 89. huc. Et refponfionibus cognitis, fuüis condi- (ícriptus, inter ftudia theologica thefes con- 's tionibus fufpicatus eft, effeillum,quierat. Et fufionis compofuit. Ex nihilo fa&tus fum, ad ftatim Rofiam pergens , & inveniens, quem nihilum reda&tus fum. Quid fim, ignoro. Si 4 mortuum zftimabat, admirans ejus hurnilita- aliquid fcio, hoc tantum (cio , infernum do- tem,ruitin amplexus ejus & ofcula,lachrymas mum meam effe, Problema: Ex ime ipfo fa- cio nibil. Defendentur die craftina a pran- continere non valens. Cutnque rogaret eum vir Dei,ne eum prodendo pacem fuam pertur- dio. 1549. Se Juda pejorem effe putabat, & Vit. L. 4. ll infra Judam locum (bi effe convenientem, 1 4« baret,ille nullatenusacquiefcens,ad fratres ait: Fratres habetis thefaurum occultum. Hic eft Duas minimum horas quotidie impendebat I- enim melior homo mundi, teneatis ergo eum; füi cognitioni, quzque legeret, audiret, ut decet; fed & quxítio veflra terminata eft videret, eo omnia referebat, ut erudirent, 1] demiffionemque ac pudorem incuterent. pro vobis.Coeperunt ergo eum fratres honora- re,& fibi reverentiam exhibere. Sed virDei ve- ]ter agens duos prodromos , cognitionem l, rahumilitate fundatus, & homines, & omnem füi & inferni contemplationem, pramittens, ln reverentiam refpuens priora opera fervilia per eos omnia diverforía fibi belliffime ap- j non dimittens, omnino ficut prius manebat. parari dicebat. E flrato furgens, humo ter $ Oicues jceeee 3 l 658 Bibliotbece Manualis anc.ionataricä bfculum fixit, ut ex pulvere fe conftare, & in X. P Franciícus Suarez,cumad fammum li- | pulverem rediturum fe meminiffet. Purpu- terarum famzque vefligium perveniffer, can- ram à Íe multis precibus & gemitibus amoli- : dide fatebatur,nulla animi elatione (e moveri, " tus eft. N quod fciret, plurimos effe ruíticos, qui doCtios (y), M Vito 13 S/. IV. B. Aloyfiusn ihi'l u-nquäm dixit aut egit, res evaf(iffent, fi iisdem a Deo auxiliis fuiffent € 14 quod ad laudem fuam cederet, . Vel ad fulpi- adjati. Indignum fe ajebat, qui infimi coqui 1 o cionem Íüz laudis erubeícebat, immenfuüm munus obiret. Magifter & oraculum cum ef- quantum viliffima queque illum delec&tabant. fet, fepe tamen fuos difcipulos confülebat, VitiG 4 'Tanta fe humilitate tractabat, ac fi ex men- fuos libros eis cenfendos offerebat, & i quod dicatis fordibus füblatus , majorum gratia in in illis cenfüra dignum judicarent, pari facili- 6l focietatem receptus foret. Dolebat, fe vehe- tate mutabat, Graviffimas períecutiones.quo- mentius a Superioribus, quam alios amari. ties apud Pontificem,ut novitatisamans,& te- . Optabat infimz claffis grammatice pueris ru- merarius accufabatur, tam patienter ferebat, -dimenta tradere. In nulla virtute plus ftudii, ut nünquam vel unicum amarulentum ver- quam in humilitate ponebat. Hinc ifta ejus bum, aut vindi&am redolens emitterer. ad SS. Angelos oratio: Oro vos Angeli beati, Xl P. Antonius Suquet ReQor cum effet, Vita m,f. ut auxilio veftro quafi manu dignemini me detrita ac fordida lacerna quandoque indutus per regiam humilitatis viam deducere, quam in triclinio mendicabat. Frequens menfz 'vos primum inf(tituiftis, ut poft hanc vitam miniftrabat, lances tergebat, ollas purgabat una vobiscum zterni Patris faciem comtem- & cum effet provincialis, neminem ferebac plari merear, &reponi in locum alicujus ftel. fecum nudo capite agere. Á 1z, olim per fuperbiam de coclolapf, Amen. XII. Paícalius Broetus dicebat, *re viginti Hift. Soc. Vitv 'l; 9. V. Petrus Faber ob humilitatem fuam füm- annis humilitatem a Deo petiifíe, & tamenp. a. 1 6 €, 12, mis , mediis , infimis amabilis admirabilisque parum adhuc habere, fzpeque damonem (bin« 94* . fiebat. Rogabat Deum, ne ob fuas imperfe- ante faciem flercora proJicere. Unde dxr:on &iones Dei gloria, ve! proximi falus impedi- eum propter hanc humilitatem adeo fugit, retur. Optabat fibi & fociis, ut in Societate ur5 cum Laureti a nullo ejici poffet, Paícha- Chrifti (copz effe, & appellari vellent. Cum fio templum ingreffo clamaret: h gnc timeo; pueris & bominibus tenuibus libentiffime age- & mox autugerit. bat, quia intellexit, Deo gratiffimos effe labo- - Xill. Lutedam tendens, cum in agro tri- Idems Vit tj res pro his (ufceptos. Cuidam viro; qui feSo- ginta homines eum pannofum confpicati lu cietati adjunxerat, hec monita dabat: Sta in dibrio haberent, convitiis onerarent, & fimu- ultimo loco, quamdiu poteris. Sectare viliffi- atorem deceptoremque magnis vocibus ap- ma & abjeGiffima officia, ex hisenim gradum pellarent, quafi ad jucundam fymphoniam optimumin Chrifto crucifixo tibi acqui(iveris. baculo innixus tàrodiu conftitit, quousque illi lo Vi VI. P. Jacobus Eguia vir fanctus, & toagni finem facerent. Ec dum demum placidilfi- €. 23. a S. Ignatio, cujus erat confeffarius. habitus, mo vultu qua(i grates acturus dixit : Deus dicere folebat frequenter: Qui exiftimat ali- vobis benigne faciat, o Filii, ac benédicat! Qua illi quid valere, valet parum: ui vero fe putat fimulque crucem manu formabat. V, valere multum, is v&let nihil. manfuetudine emolliti, ad pedes f& ejus pro» .XI. P. Francifcus Villanova 31. annorum Hift. Soc. ftraverunt, venismque petiverunt. . p. 1.1. 16, in Lufitaniam miflus eft literas a grammati- XIV. P. Hieronymus Carvallius Conime- Víta m. f. n. 56, . ca orfürus,in quibus camen ultra diale&ticam bricz folebat fub gradibus jacere, ubi Tyro- progredi noluit. ReQtor Compluti fere fem- nes ültro citroque commeabant , beatum fe dicens, ibi fe efle, ubi ipfo procumbente ter- ^ per in culina agebat. iNolebat fieri. (acerdos, nifi bis ex obedientia juffus effet. Inter Pro- reftres Angeli tranfirent, quorum & deciden- e tem pulverem beneficii !oco ftudiofe capta- feffos ut adícriberetur, nunquam perfuaderi potuit.. Dialectice operam navans, nefcio bat. XV. P. Joannes Nunnius dicebat,' íe malle rig. Soe. qua voce condifcipulum offendit , qui conti- nuo Villanovz colaphum inflixit, fed ipfe totam vitam in catena tranfigere, quam Pa- p. 1.1. 14. . A triarcham ZEthiopiz fieri, quem tamen poft- n. 15. mox ad genua provolutus veniam petiit. VIII. P. Andreas Oviedo cum ei Epiícopa- ea ex obedientia füfcipere coactus eft. XVI.P. Francifcus Perez tantz erat humili- Annue tus Hierofolymitanus nunciatus effet, ita con- fternatus eft, ut ftatim S. Ignatio fcripferit, fe tatis, ut Ipfe S. Franciícus Xaverius diceret,íe Ind.orient, nulli rei itainvidere,ut Perezii humilitari. Qui 1583: ii omnibus quidem obediturum , hac una in re non poffe, fe proin Pontifici fcri poftea cum tanta ían&titatis opinione mortuus pturum, eít, ut Ethnici etiam dicerent, fe, fi Ethnicus Vg AI.W cujus tamen juffu (aüfcepit munus. V"c cl 30( IX. P. Thomas Sanchez ut Novitium pri- effet mortuus, eum pro Deo culturos, & tem- lum illi edificaturos fuifle. mi anni fe per totam vitam geflit: & ita ha« beri ab omnibus voluit. Plenus aliquando XVil. P. Chriftophorus Goníalvus cum in Vita P. curfü magnam fibi laudem & opinionem, Alv. c49, fpiritu petiit a P. Provinciali, ad Novitiatum per aliquot menfes remitti, eo quod minime comparaflet, effecit, ut alii putarent, parum religiofus effet, fed fzcularis, & maxime ani- ipfüm fcire. Propter quam humilitatem ad . mo diflipatus. Ita per aliquot menfes ut No- fui. vi&toriam & excelfíum orationis donum vitius in. Novitiatu vixit ; cvectus elt. (vid. n. 24.) quin imo poft quodvis poftea triennium eodem modo ad . XVIII. P. Petrus Burgundus annorum fe- Ann.Rhen; vith.Bd. thftris NNovitios rediit. ptuaginta duorum, ordinarius Lector menfz coliTren. erat, !598- lV. C 46. 'itulus I.XIX. ïïumilitä:. 939 erat, eoco quotidie ia lignis comparandis ; bus ftadio datis effecit, ut Xþauiari'm-omn'cm fcutellis lavandis; licet viginti gradus aícen- de illo opinionem alii deponerent eruditio- dendi effent, inferviit, donec paucis ante . nis. Sedab illo cempore ad excelfüm oratio- m ortem menf(ibus omittere juffus fuit. nis donum &con Coll. Me- XIX. P. Joannes de la Placa ex animo fe nit (v. n. I^ junctionis cum Deo perves s xic. 1602.0mnium minimum reputabat, & tam ma- XXV.P.Antonius Bellos fplendide in fecu- Ann. To- gnum peccatorem, ut quotidie trigefies ver- lo uxoratus, &Societatem deiningreifüs cum 'et- coll, fum: Converte nos Deus &c. diceret. hilbilit, pueris in fcholis Grammaticam repetere, XX. P.Balthafar Alvarez, et(i in collegio, quam privàtim maluit, imo cum iis 162/( * ^. Is quod regebat, viri graves valdeque religiofi etiam difputare non horruit. dem. eum pro rudi, illufo ac decepto haberent, XXVI. F.Hieronymus de Zagäfoïa Gram-Annue ideoque Ícripta fua omnia Vifitatori tradere maticam 36.annisHilpali. P. Nicolaus deRuff.Prov.Toll, juberetur, imo multa etiam falía ei objice- 27. docuit Cordubz. P. Michael de Rayno Coll.Mant, rentur, omnia tamen diffimulabat, & cum 20. P. Joannes Alphonfus 25. Madriti. P. lde- 1614- Ma- Vi ml magna humilitate füpportabat, dicens, non phonfüsMunnoz 26. omnium voce fan&tus, p, drit 1586 effe perfe&tam humilitatem absque humiliae Orpefan. Robertus Gaiffotus Sexagenarius jam fenex 1ái12.Ann, tione, neque patientiam absque vehementi- fummo ftudio contendit, üt rudimenta do. "'Tolof.voll, bus congreffibus, & precipuam virtutis pate cere poffet , &obtinuit. P.Melchior Vitri- Maurit. tem in eo confiftere, ut quis talibus occafio- 1610.Mofi, Iinontanus 26. annis rudimenta docuit. nibus & opportunitatibus uti non negligat, XXVII. P. Joannes Baptifta Martinez e-Coll. 1614. Ht c, &ipfüm profectum maxime in eo coníiftere, meritüs Jam fenex foci x QOH. Cara- ut quis noverit fé bene humiliare, tolerare, ad wgros ibat. i loco. eum Pac.ribus vac, Prov, p.al6. . Tolét, 105 taceré, exponendo etiam periculo honorem XXVIIL. P. Laurentius Brixianus annorü & exiftimationem propriam propter Dei a- 76. ultimis quindecim annis folus triclinium Aunua morem. Id quod fuo exemplo confirmavit, curavit, & femper füper menfam legit.- X !408; dum in publica Congregatione ob grave ali- ^ U IX. P. Bernardus Colnagus, publicu $ Lanciz. quod delicum falío ipfi imputatum repre- Neapoli Theologiz Profeffor, poftquam cum Opufe tsf henfüs tacuit, & propterea co j piofos a Deo facultate Superiorum veítlem centonibus 3«ii- 19 ldeg favores accipere meritus eft. confutam, aquanatura illius valde abhorre- Vitac:ig. XXIL. P.Bernardinus Realinusita fui ipíius at, per primarias urbis plateas portavit,ideo- inomnibus contemptum quzrebat,ut fzpe in. Qque ab aliquibus in infaniam cecidiffe judi- digna feagere fit vifus, quo magis fuas in illis catus eft, a Deocopiofifmis donis remune- hominibus faftidium ac naufeam declararet: ratus & honoratus elt, * Verba (ua fedulo pen(itabat, ne quid ünquam XXX. P. Antoniüs Mad ridius : Pablicussit, saa,- proferret, quod in laudem fuam cederec.Dum Philofophie in Academia S almaticenfi Pro. p. à. 1. 7 novus Re&or advenit, ut otnnem ei de f& z« feffor inSocietatem admiffus, ftatim juffus eít,t 74« ftimationem adimeret, totius fere vitz, aut a Collegii Re&ore cribro aquam e publico certe potiora peccata éidem explicabat, fonte pétere, ut, quo plura afferebàt doCtringe vita. — XXII. P. Martinus Delrio oftadeptam in jure Do&oratus lauream, po j & authoritatis orhamenta, eo firmiora pone- fcriptos legum ret huinilitatis & obedientiz fundamenta ; & commentarios, poft fapremum Brabantiz Se- illé alacriter & obedienter progreffüs , €a no« Vi m f natum , 'Philippo Hifpaniz Rege jubente ge- ftum, poft jus Palatinis militibusque diu dictü, to$ admirátione perculit, ut quidam prope fan&um, alii plene ftultum, exiftimarent, Ni- oft Cancellarii, regiique fiíci Prefe&turam, hilàavebat ardentius, quam fümme ab omníi- Societatem ingreffus abfoluto Novitiatu tri- bus defpici, peffimeque tra&tari. Quod cum gefimum fecandum agens annum,cumjuvenie minime fuccederet, abjicere ipfe (efe, ubique bus Diale&tice coepit infüdare, nec prius de- pro nihilo ducere, nullamque pretermittere m fiftere, quam trienialem curfurn abfolviffet. Ff $06 occafionem , qua fui amorem, qtafí capitae Deinde facerdos factus Tornaci fzpe in la- lem hoftem, vexare ac füffigere cruci poffet $ ,pA [.11 14' cera & detrita vefte ceconomum comitaba- hinc doGtrinam tegere, imperitiam atque (üb- P m AE ,HJS- tur, &, quz ille emerat, ftupente civitate per rufticam affe&tare locutionem, libeater cum mediam urbem ad Collegium deferebat. Imo infirmó quoqueagere, atttito atque vili ve- Anne etiam ad meníam legebat; & voces accen- ftita plurimum dele&ari folebat. nl oriétt tusque ad correctoris arbitrium publice re- 1502* betere & emendare folebat. XXXI. P. Joannes Berchmannus dicereVit. p 4 folebat: Si non füm humilis, füm inutilis P&* 243* ViaP.Al- XXIII. P. Franciféus Cordubenfis, Filius Societàti, Hinc ftatuit toto anno incümbere var. C 30: D ucis Cardonz & Segovis, Rector item Sal- humilitati, ut ordinate proceret ia fanGticatis tnaticen(is Academiz;Societatem ingreffus iri domo dificanda , incipiendo à füundamento, Philofophiz curfa omnia fua tegebat. Et cum & quianihil arduum hümilibus ; iil afperum Vit ] acris effecingenii àc judicii; fepe ftudio inepta s AlV. C'W aliqua dicebat, ut ítultus haberetur. Hiné condifcipulum, qui vere credebat, illum ta- $. Viit. lem effe, & propterea irridebat, & vexabat, L SIMILITUD-INES-. 'E prz reliquis amavit, eique fe affociavit; ! VitaP.Bal. XXIV. Chriftophorus Gonfalvus;. quia Qualitafa Ann,Rhm? thafaris — magua laude ftudebat; ideoq; vana gloria ten- LGi cütgemmoa pretioía affixà in diademate jae. AÍ xv'. : CUH:TM- ter- de lium. ab Alv.c. 46.tabatut, ineptis quzítionibus & fefponfioni- Regis, ni(ï«afoa teneretur, ftatim in i'amli' 46 &. 6' L e6o Billioibeto Mantalis Cancionaton'& j ram corruerets ita & humilem animum fola fideratione aH"umptax,- mentis fusx cofitatio- erat- 1» je t* vis obedientiz & voluntas Dei in loco fupe- nes librait, ut, quantum vana laus elevare rioretenet; alioqui mox iterumin terram, & potuit, tantum alia deprimat.: foidem. nihileitstis füuz abyffum relapfurum. XIV. Sicut e vafisliquorem aliquem reci- plutarch, SJcrh. IL. Sicutfiperofficinam tranfiens, cujus fu- ientibus aer inanis expellitur; fic quiinPhi- inlib, de 837. in perliminare nimis baffum fit,quantumcunque ofophiz (vel potius humilitatis) ftudio ve- préf. mo: Cant, te inclinaveris, non nocet; nocet autem vel risimplentur bonis, faftüm exuunt, mitiorem- F? maxime, fi.vel transverfo digito te altius, que de fe concipiunt opinionem. e quamoftii fpatium aperdiffet, erexeris; fic in XV. Sicut Íol, cum alti(fi ine 1 n ZodiaCO'Rotersd. ; eefrius tum tardiffimi motus e(t; ita de infti. n * anima non eft timenda quanralibet humilia- prove&us eft, tio, horrenda autem nimiumque pavenda vcl quo fortuna te fübvexerit altius, hoc oportet —Prin-cip. minima temere prafümpta erectio. animo leniori mitiorique efle. Ill. Sicut vinum non ni(i dilutum aqua bi- - XVLSicut Rex aliquis fapiens & potens fi. Pennequin, C AR PA0C4. bunt,qui tem perantie magis funt amantes; liam primogenitam, quam unice diligit, dump- 2. !fag. folemni pompa in urbem aliquam ingreffum * !8. « 5 $6t delum. pe forte,fipurum biberint, caputpetat & ra« £ionem offüfcet; ita viri fanCti & humiles do- adornat, non imponit equo ferocienti , fed !, n, ftiot. na Deinnon fola attendunt, ne caput nimia fui manfüeto & tractabili; ita Deus gratiá primo- 6jb . ftimatione perturbetur, fed etiam dona illa genitam in virtutibus, dum in animam ingre- . aliena effe; & cum u di & pro dignitate coli ac haberi vult, iilam furis olim exigenda me- minerunt. 4 humilitati, velut manfüeti jumenti dorfo, infi- Viu? 4 - IV. . Sicutarb L6) /res&fpidæ, q::l'o hïagis fru- dere vult, ac perpetuo fibi comicem retinere. Tiel, 1. | S Doroth. ina radiis I&etn dif &ibus onuftz fünt, tanto profundius fe incli- XVH. Sicut, (i phiala chryftall * LT Amil. Solis illuminata pulchritudinem, quam ab il- fert. . n.2. nant; ita viri fanCti, quo pluribus virtutibus ornati fünt, tanro profundius fe humiliant. lorum radiorum colluftracone recipit, fibi Rodriq. . — V.Sicutad folis adventamomnes ftella ab- füzque induftriz tribueret,graviter infolefcee ag.ur. 94- fconduntur ;. ita ad humilitatis ingreffuto in z« ret, & quod fuum non eft, ftulte fibi arroga- Nodrig nimam omnesreliquz virtutes occultantur. fet; multum accrefíceret ejus impudenria, i non tantum lucem, íed etiam fubílantiam TT $. Maerri.. .V, Sicut fi Rex apud aliquem fuum thee " 2: ushunu15- (aurum cuítodiendum deponit, is illum non füuam a fole accepiffet: Idem nobis accide- ut füaumrepurat, fed ubiquefarerur inopiam ret, (i dealiquo gloriaremur, qui omnia a Deo $ Chrrí accepimus, & ex nobis fümus mera privatio inMeti fuam, necaudet difpergere quidquam ex alie- omnis boni. Es pothefauro; ficejusdem debent effe fenten- k h - XVIlL. Sicut ftella quanto altius in ccelo summa tie, qui gratiam Dei fuünt adepti, nempe ut humiliter de fe fentiant, & m-mdicivta- fitaatur,tanto minoris apparet quantitatis: ita predie. a- t quanto quis major eft in gratiis apud Deum, pud Manfi tem füam confiteantur.. . tanto minoris debet a ifc. 19. $. Laur, VIL Sicottorrens in hyeme. aqms abüri: pparere 'ïani;atis, &d L] » juftin. dat, in z(late deficit; ita hamilitas profperi- apud majo*ri-svhumilitätis. tate minuitur, adverfitate augetur. & pb d Rodr. p.2. VIlI. Sicutaurum adulterinum ignis abfu- Neceffitas.. u-' 3: c-ll*l vit.fpir $. Gregor. mit, bonum autem purius efficit; ita humiles XIX. Sicutis, qui magnas & magnificas - swdryh&. LT 6*. 2t. mor. 9 lioram landibus humiliores , fuperbi elatio- des eft edificaturus, ceonveuiens jacit funda- i grm. c. 9. resefficiuntur, & omnino evanefcunt. mentum, ut eam, quz poftea imponetur, póÍ- Paulus vo: pl. in IX. Sicut ftella in fe magna modica eft in fitferre molem ; ita nimirum etiam Chriftus, ca « tus» - E 1 Gm'. 40 a ppareníia; ita humilis, licetcoram Deoma- cum ingens illud edificium Philofophiz in b oft, Pent. illorum animabus erigeret, tanquam funda- Iuf Nin * £hemr &. gnus, minimu$ tamen in fais oculis apparet. in lib, de Ibidem, X Sicut vafa vacua magisrefonant, guam mentum, & bafin firinam & immobilem, co« tdorat, hortationem humilitatis ponit prius, cum plens ; itaquibus parum virtutis incíftmultum fe jaCtitant & gloriantar; fecus vero, qui hu- 2 probe noverit, poftquam hzc in audicorum mentibus radices egerit, reliqua. Gmnia'v.irtu- militate aliisque virtutibus pleni funt. W. ao -v Toidem. ; XL Sicut pueri homine confpedto nihil , tumgenera zdificari tuto pofle. þ' llll L nifi hominem, cognofcunt, non aurem vee XX. Sicut de terreno fonte & corporali .CaGrzss ge. Arelat 605:9], flemaut dignitatem refpiciunt; ita veri humi- fluvio non poteft aliquis bibere, nifi fe vol ritinclinare: ita & de vivo fonte, Chrifto, & ",S,'hot-n. $4- . les res ipfas, ut a Deo fünt. confiderant, non vero, ut mundi vanitas eas depingit. Spiritus fluvio nemo aquam vivam baurire Jdem in « — XiI[ Sicutavicula recenter exovo füoex- poterit, nifi fe hamiliter inclinare voluerit, n | Dom. 1i5. clufa, implumis adhuc & victum quszrere ne- propter illud quod [criptum eft :: Deus füper- pott Penc ícia, hoc unum remedium habet, ut affiduo bis re(iftit, humilibus autem dat grauiam. " U Humüu thw- 26 clamoreamatre foveripetat; ita anima, per XXL Sicut vinum citus virtutem per. S. Donav. dit, íi claufüm in vaíe non fteterit, fe d fer. de tt10. / peccatum originale omni virtute fpoliata, af- " 26. fiduis precibus & humilitate opus habet, ut evaporare poterit. Similiter aromata, fi Confeff. a Deo foveatur & alatur. teneantur aperta, perdunt virtutem & ef- $. Ambr. X1IL Sicut apes, quendo aeris motus fufpe- ficaciam; fimiliter ignis cito extinguitur, ) *. de &os habent, lapillis füblatis per irania fe li- nifi cineribus cooperiatur. Ita homo cito Ctts , Nunilit. Virgin.. brant, ne leve alarum remigium przcipitent omnia bona perdit, nifi ea fub humilitatis flabra ventorum; itahumiles, quia vanz glo» cinere cooperiat; fic enim per humanamlau. Glg dem evanefcere poffent. 1d quod 1(aias Ab- rix vento fibitiment, (uarunF: cu!pargm COn- bas 6 Aïifulus LX IX. Humil;'ta:a' o6t Itiiss Abb. bas ita elocutus : Sicut vinum, ni(i in locis füb- XXXIV. Sicut fervus vilitatis fus coníciustb. f,.'öxg orat. 12. tertaüeis aut vafis fidrilibus confervetur, eva- : de vinc. nullum Domini fui imperium recufare audet ; neícit & acefcit; ita omnes hominum labo- ita nec, qui vere hurnilis litrek res vani funt, nifi in humilitate conferventur. violare przfümet. | e(tl, Dei mandata n]ib, de Tbidem. XXII. Sicut dolium, nifi pice undique XXXV. Sicut prima cura ejus, qui cretam Ibidem, TC mo, illitum fuerit, vinum non poteft continere ; vel ferrum in varias figuras transformare dee W. ita nifi cor humilitate & ca(titate muniatur, fiderat, in eoponitur, utmateriam emolliat; & nullas habeat vitiorum rima ita quicunque mores füos ad Evangelicz le- Qterd teft effe domicilium. E $, Dei non po- i 1 gis formam transformare cupit, animum vir- * infür, Csfarius XXIII. Sicut de fonte terreno & fluvio non tute humilitaris mollire debet. 'rin;ip, bom. 3o. poteft aliquis bibere, nifi voluerit fe inclina- XXXVI. Sicut valles aquofze funt fru&uo-s,taplec..m - re; ita&de vivo fonte Chrifto, & S.Spiritus fi, umbrofe, & calidze propter folis ardo- Dom. 4. hts fluvio, nemo aquarm vivam haurire poteritni- rem magis conclufum & aquarum defluxum, Poit. Pent, 13 !fag. fi fe humiliter inclinare voluerit, juxta illud, propterque vicinos montes; ita anima hu- "!* $« | !8"!5. quod fcriptum eft:' Deus füperbis ref(iftit. miles proprer cbaritatis decurfüm ejusdem- $. Óreg, XXIV.Sicut arbuftalevi vento concutiun- que conclufz ardorem & vicina San&torum J. $. mor, tur & evelluntur, ni(i firmam in folo radicem e. 35 exempla, qua intuentur, fünt perpetuo bo- ; fixerint ; ita, qui in humilitate bene radicatus norum operum ac virtutum feraces. non fuerit, quovis detractionis aut contradi- . XXXVIL. Sicut materia prima omniumtdem in Gionis vento facile curbatur & deftruitur. formarum capax eft: quoautemquaque ma-Dom. ro. teria plures jam habet formas, tanto pauciorti Poft. Pent, VinpPi;4, XXV.Sicut piftor, nifi velaret oculos ju- den dif libell, tg. mentiad molam circumeuntis,hoc ad frumen- e(tcapax; fic anima humilis nihil fibi atcri- them. 8. BLL -. 80. tum fe' converteret, laboresque abfümeret; buens omnium cceleftium gratiarü capax efít, ita, nifi homo fibiipfi perhumilitatem oculos & ficut tabularaía omnes a Deo figuras capit. velet, ne videat bona fua, p OXXXVIIi. Sicut homo liberalis maxime Ibident; er vanam glOriam ac complacen:iam deftruet illa. dele&tatur eorum confortio, quibus fe libera- Rodriq. XXVI. Sicutflositaaradice dependet, ut lem przftare poteft, & (icut fontes & flumi- p.2. tr. 3.fi illa cruncetur, hic exiccetur; ita virtus, na non per acclivia decurrunt, nec montes €. 3. quzcunque demum illa fit, fi in humiilitatis petunt, fed per declivia & valles labuntur; d radice non perfeverat, ftarim exarefcit. fic omne datum optimum, & omne donum S'.'Chryf; XXVILI. Sicut veítem pretiofam cum in pu- perfe&um defurfüm defcendens a Patre lumi- $n Matth, num in humiles, nonelatos animos cadit. blico ponimus, plurimos ad infidias provo- —om. ED camus; fi vero domi recondamus, in tuto XXXIX. Sicut naturg indagatores fon- Beytlinek, (hnr] in fel. $, — edit,. 0 cunda fervabimus; (ic,. fiopes virtütum pa- cem effe ajunt, in quem acceníz faces immer- acob,. aj as lam quafi venales affidue portemus in mente, f extinguuntur, extin&& accenduntur; inimicum irritamus ad fürrums (i vero nemo ita Deus arrogantes, (piritu faperbie accen- them, Fa lt 19, l, an alius id fciverit, nifi quem nulla occulta la- fos, inanes & egenos efficit, umiles vero tent, tutiífimo in loco confiftent. ! tanquam incognitos & omniurm egentes fuis $.Eph. de XXVIIL, Sicut corpus five calori, five donis gratiisque locupletat. * vit.fpir. frigori, obnoxium fit, veftimento indiget; XL. Sicut remora, ! icet parvus fic þifci; Ibideme $ Cb .ï' 6*- : ita & »nima perpetuo humilitatis in dumento culus, maxime tamen navis curfum in medio n fürt, Oceano fiftit fic oratio humilis anims & wilüs f0* habituque indiget. AUA * Ua Deumiratum placat, & demonis tentantis Vires, ne ulterius progrediantur, cohibet. N Eut Nie, XXIX.Sicutquo plus demis de quantïtatä XLI. Sicutnaturanon patitur vacuum,quin S. Laurent inlib, dc continua, v.g. ligno , tanto magis quantitas illad repleat, fic nec gratia humilem, quin fe Juft. de It« ilii infündat, Humiliare O homo Dei, eva-8no vit. adora. — difcretafeu numero augetur; ita quo minus fibi per humilitatem homo attribuit cuacor tumore elationis, quia tanto perfun- [ 3 I .. 3 magis gloria divina crefcit, J tgnto deris abundantiori gratie fuavitate, quanto müo fac- XXX. Sicutfra&tus aut detritus num Wmu's mundior füeris a fcece przefümptionis. p t.l. i. difficulter accipitur, (ifolitarius (it fecus ve- XLH.Sicut, (i quisin pureo profündo circa Manfi dg, 777— 'abcn 6,n. 91. ielat ro fiin magnaquantitate immixtus offeratur ; meridiem verfaretur, facilius inibi ftellas con« 5. n. & ita fiquis, licet vilis, focioram bonoram nu- templari, autad minus magis limpide coclum o $4 mero magno jungatur, : minime difplicebit intueri porerit, quam quicunque alius füpra Deo, aut rejicietur ab eo, altum exi(tens monrem; cujüs hec vrado eft, Granat, f. XXXI. Sicut ignis diu confervatur n ci« uia cCum nulla !ux aculos circumdet, qua 613. nere; ita charitas in humilitate, que, ut a- mediante virt? vifiva difpergatur, confequens v. Humil. ]iarum virtutum, ita charitatis cuftodia eft. eft, uteadem potentía mgis confortetur, ad 3 fonty $. Clims XXXII. Sicutomnium ferarum venenata- refpiciendum procul diffi:a, econtra vero a- ( dé qo &t 26. (aíd rum fenfibilium interemptor eft cervus; ita lias, qui virrutem vifivam disgregatam habet; intelle&tualium ferarum interfe&trix eft humi- nihil tale videre poffit, ita quoque in prx(en« litas. ti dicere poffumus, quod, quanto quis f& pro» €iran. v. XXXIII. Sicut fülmen dàra & ob(iftentía fundius per virtuté humilitatis demittit, tanto humilit. fibi diruit, " blanda vero & fponte cadentia magis difpofit? fit, uz bona coeleftia videat,ma» non lzdit; fic Deus füperbis re(iftit hümi- joremq; Dei & (ui ip(ius notitiam acquirat; ta» libus autem dat gratiam, lis enim in proprio nihilo concentratus eít, « Tbtn.f;.- 2 Ff f nequa R. P. Lobn. Bibi. Man. Jiblionbeee Manualis ,Concianaioriæ - 962 neque a bonis terrenis divertitur. Unde S. .,:?Eäuita:. 'Thomas de Villanova ait: Hec (fola .virtus LIII. Sicut, fi medicus plures alicui &de- z5 omnium donorum & gratiarum capacem licatiores cibos offerat, eger ex hoc potiusopurc. $ animam facit. Unde, Jacobo tefte, humili- bumiliandi fe, atque deteriorem aliis zftie fol, 539. " mandi, occafionem accipit: ita, fi Deus plu- bus nobis Deus dat gratiam. L] fpAbb 4 8. BDonav, XLIH. Sicut muüfcus in loci s fcetentibus rescuipiam confolationes aüt alia dona offe- Bilad, rat, non füperbie, fed demifflionis caufam inDiet. recuperat odorem; fic humilitas fragrantior habct» x e4j tit- 7- - I efficitur, cum quis confiderat propriam vili- y tatem. LIV. Sicut, qui ab aliis adjutus & in ma- Idem1 c. ;.tärram nibus aliorum geftatus non ruit, non pro-fol 589. S.Laurent, XLIV. Sicut,quithefauros effodit Juft.l.c. rejicic, foveam in altum facit; (ic qui the- pterea praferre fe aliis poteft, qui fine admi- Lib. 6 niculo titubant interdum; &, ficuti filius ]nfiit c.. fauros fapientiz reperire deüdcrat, in fe fo- veam agat. " rodigus alteri feniori fe non antepofitum ju- Dïgn'tas"-. dicavit propter vitulurm fui gratia mattatum ; ita necJuítus rarius cadens, aut aliasgratias Vit, p &. Bliruno XLV, Sicuthabet multitudo vitiorum re- 619 in Pf 118*gem feu reginám fuperbiam, fic virtutibus re- extraordinarias accipiens, propterea fe aliis, fpius cadentibus, aut pauciores gratias ac- gina eft humilitas ; quia dicitur hxc caput five $ 6tq. primatus virtutum ceterarum; eo quod ini- cipientibus, anteponere debet. v L] 7, M0 tium,eft & prima, quz ex omnibus virtutibus, LV. Sicut nonexigua e f deformitas, fi inIbid & In t 627 habetur, & quohiam ipfa a fidelibus habita, pretiofa tela aurea fila aliquot rudia inferan- vit. P. Bal- cuftos eft omnium virtutum 5 cum fine ipfa tur; itanon exiguus defedtus eíty (i mixturathaf. Alv omnes virtutes debiles fint & inutiles; ficut a propriarum eogitationum, verborum & ope-* 39 $ t» capite, quod principale eft in toto corpore, rum, qu£ nos affuimus , ea " 85 quas Deus in- - 5 Bernat omnia cztera membra reguntur, quo ablato fpirat, deformemus. 2 LVL Sicut, fi fi fru&ibus arboris vix fermoó i totum corpus inutile eft &, quafi truncus; 1 €X | Cist. exanime. : unus alterve bonus reperiatur, non propter- &tap). in flam- ea atborem bonam dicimuss ita nec, fi integ $ Dorst XLVI. Sicut ignis, ut in füblimem Í1 Dom. 10- mam exurgat, prius deprimi multum per fla- fruGus vitz noftrz interdum bonum aliquod poft. Pent. bellum debet; ita humiliari nos prius opore opus inveniatur, ullam C2 them. g« erbieadi caufam habet. proptcreaxquis fu- tet füb manu potentis Dei, ut nos exaltet in, p * tempore vifitationis. LVII. Sicut, fimuli pretiofas res & odori- Id&m Le Tdem in hra, 'quæ ,null;i dicitur, ha. $0. XLVIIL Sicut cyp feras portánt, non propterea muli effe defi- tol. 593. ; ib Dom. ro, in fe quidem nihil valet, verum poftpofita nunt ; itanec, fi quis Perfonam Chrifti fufti- poft Pent, innumeris :equivalet numeris, atque-ingen- neat per Superioratum, aut alia dona accepee them. U tem valorem addits ita humilitas, licet in fe [ rit, propterea pérfe&ior cefnfcri debet quam - » ' vilis videatur, j uncta tamen virtutibus aliis; 1 H i K m animo fit. L ingens prétium iisdem addit. ]uf de Ber&oldus. XLIIX. Sicut fpecies arom aticz, cum in 5. ïx. Qrat, infumma pulverem rediguntur, vehementer redoient$ LÀ MOTLY A. xvirt. ita hominis bona, cum per humilitatem quafi comminuta fuerint, Deo gratiora redduntut, vifti voluntes verbis & exemplis wonftratà, s, perus XLIX. Sicut magiítro fingulare folatium T uti S. Petrus Damianus commenda- Dam.). z. $ Hier.in eft, (idi(cipulos fuosin eaarte, quam profite- vit, his verbis: O gloriofa humilitas, perep. 14. & tur, bene proficere advertat; ita non poteft , quam homo vere dilcipulus efficitur Salva. ferm. deS, J non Chrifto fammopere placere, finosin fcho» toris! Quiidemin fermone quodam de S, Mi. Michacle, laarte humilitatis, quam fpecialiter is profef- chaele fignificantius loquens dicit: Hazc fo- fus eft, infignem facere progreffum advertát. la virtus virtutum nutrix, quam folam in Vire $ Lanr, m L. Sicut, fi Princeps aliquis diceret, fe dein- gineratre refpexit Altiffimus, cujus, quame s (tabulariós prz omnibus aliis famulis di- diu converfatus eft in terris Filius Dei,& Exes li c. a le um & remuneraturum,omnes ftabularii of- liga, vit, cuütor extitit& Magifter. Hincbeata Angela Bollandus ficium ambirent, & gauderent, quod neque . de Fulgineo fic loquentem introducit: Die4. Joam, Cancellarii, neque aliud altius munus ipfis fcitea me, non ab Angelis, non ab Apoftolís, €. 18. obtigiffet; ita, cum Chriftus verbo & facto fed a me, cujus hutmilitas tanto-major, quanto promulgarit, fe eos, qui vilia munerá ex hu- Majeftas mea füblimior. Difcite a me, non di« militate obeunt, prz aliis amaturum & pre- xit jejunare, quamvis ad exemplur noftrum miaturum, merito quisque haiec munera ftudi- quadraginta diebus & noGtibus jejunaverit $ S Éotrey ofe ambire, & cum gaudio fufcipere deberet. nec dixit, difcite mundum fpernere, nec ià de form. 1tà, vir $. Bonev, LI. Sicut mufcum; quo occultius eft, tanto paupertáte vivere, quamvis ipfe in maxima p. t. deinf. fragrantiorem de fe odorem emittit ; ita vir- paupertàte vixerit; nec dixit, difcite a me, D Novit. tus, quo magis per liumilitatem abfíconditur; quomodo ccelum feci; nec dixit, difciteame P» 1 €,25: tanto amplius ab aliiszeftimatur & laudatur. miracula facere: fed hoc folum,quia mitis füm, LII. Sicut arbor odorifera, licet fructus fo- &humilis corde; quaf(i dicat, fi non fa&to & 1 liis tegat; facere tamen non poteít, quin odor opere vobis humilitatis exempla ronftraves 3 diffandatur;. íta, licec humilitatis virtute ve- rim, nolite crederemihi. Et fimiliter S. Berm; $. Be mä& lut foliis quis opera fua bona occultáre velit; Non. ad .doctrinam Patriarcharum , non ad epifb 44« efficere kamen vix poterit, quin qdomgfaeg "Prophetarum libros ego vos mitto, fed me vos id eft.:bonitate, fe prodant. bis exempluin, tàe forrbam humilitatis éxhi- €05 . Aitulus LXIX Humilitas. 963 beo. Inviderunt mihi altitudinem, quam ha. lh. cebat audivit. lt merito S, Chryfoft. humi- Ui l , beo apud Patrem , Angelus, & foemina , ille litatem murum inex potentiz, illa fcientiz 5 Vos autem emula- concufíam appellarit. pugnabilem & turrim in-k '1'589. iini charifmata meliora, difcentes a me, IV. Dignitas: quia ni hil gratï«aä 'Ded.,c&,'rurc-. E quia mitis fum & humilis corde. & hominem Deo gratiorem facit, quam hu- ÍnAbb ap. II. Necefftas : tum quia tefte Joanne Abbate, militas; cum enim natura, tefte Cicerone, Palad, , humilitaseft fundamentum primum omnium C. 45. nihil przftantius habeat, quam laudem, quam Virtütum, in qua omne zdificium fpirituale dignitatem , quam decus; &, ut S. Betnard. htl t exítructum crefcit iatemplum fan&tum in Do- Z * teítatur, rationalis creatura adeo affeGtet elo- fino; tumquia fine humilitate nullus penitus riam, ut aut vix, aut nunquam, compefci pof- vitii poterit triumphus acquiri, & tefte Caf- fit ab hoc defiderio ; merito rem Déo acce- Lib. 6, de(iano, id quod S. Antonio clarius oftendit Deus, ptiffimam facere cenfebitur , fi per confufioe Inftit. c, s. dum mundum laqueis irretitum monftravit, nis aCtus fc fama & gloria privat, & hoc mo- & ad quzílionem: quis evadet? refpondit: do genus quoddam martyrii fübit. Id quod Vit, p. 4. Humilis,nempe humilitas eft fimilis acuto gla- S. Maria Magdalena de Pazzis hoc modo de- C' 19- dio, qui defendit & vincit omnes inimicos, & clarabat: Vita nofire carnis eft voluptas & a qua diaboius fugit;ut S.Maria Magdalenade fenfualitas : mors carnis eít adimere illi S. Greg. Pazzis dicere folebat. Quod confirmans S. omnem dele&tationem, & guftum, & domare x | 1.27. Mo- Greg. dicebat: lti origo virtutis bumilitas *il- P;BAL illam jejuniis, vigiliis & aliis afperitatibus. hf Alv, rl. €.27. eft: ita illa in nobis virtus veraciter pullulat, Vita judicii & voluntatis proprig eft difpo- , 39-8- l ; quz in radice propria,id eft in humilitate,pere nere de fe & de rebus fuis proprio arbitratu t durat, a qua nimirum, fi abícinditur, arefcit, mors ejus eft, fübm:ttere hzc judicio & vo- quia vivificantem fe in intimis humorem cha- luntati alienz per obedientiam. 1ta infertur S Bernard,ritatis perdit. Hinc & S. Bernard. dixit: Nifi mots appetitui propriz reputationis & fupere ferm.36 infuper ftabile humilitatis fundamentum, fpiri- biz , faciendo perpetuo actus humilitatis ve» Cant. tuale edificium ftare minime poteft. r& & contemptus fui & occultando nos, ne S. Doroth. W. Urilitas: Quia ex radix & caufa omnium cognoícamur. Et fimilem mortem fibi infer- f. 1. bonorum, & in qua eft po(ita omnis Iztítia, & re debet, quisquis Deo fervire cupit. ; Cap. 2» omnis gloria, G omnis requics; hinc Chriftus n- Matth, I t V. Jucunzitas: quam (adis ipfe Chriftus 1 iple in regula S. Brigitte proprio ore dictata dicavit, dum dixit: Difcite a me, quia mitisv. 28. Idem ln CC dixit: Principium hujus religionis& falutis eft fum, & humilis corde, & invenietis requiem tl 8j ho. 30. itvera humilitas: EcS. Chryfoft. nihil huic vir- animabus veítris. Tollite jugum meum iuper. Cid. ) tuti conferri poffe, ait 5 ipía enim mater, ac $ vos; jugum enim meum fuave eít, & onus ; radix, & altrix, & fulcimentüm eít, ac vincu- meuin leve. lum bonorum. Speciatim autem dupiex eft VI. ZEquitas: quid enim zquius, quam ut$; s. in hgc utilitas: Primo ad orationis faciliorem exau- w L Vilem (e reputet, & ab aliis reputari vilis ve-Ded, Ecel. S,Lasum — ditionem 5 natn, ut S. Laur. luft. dixit: Nulla lit, qui ex fe nihil, undequaque vilis & hiumi- Juit. de Orat, poteft effe repulfa in oratione; quando hzc liatus eft? quam vilitatem pulchre S. Bernard; deprazcantis fuerit focia, & orationis previa, fzquencibus verbis indicavit: Quid modone- eo ( 0 r Liceika que mens in oratione erit alacrior, & ceífe eft üngulas animz miferias numetare; in contemplatione fublimior, quo in fe exti- quam fit oncrata peccatis, obfufa tenebris, ir- Si Pefm Din o terit abjectior & humilior. Rationem & ulte- retita illecebris, pruriens concupifcentiis,ob- $ Hier.in riorem aflignans S. Hier Quoniam, inquit; noxia paflionibus, illufionibus impleta, prona gl Pf.114. rel'm. de s. nos parvi fumus & humiles, & non poffumus femper ad malum, in vitium ómne proclivis, Midadis nos extendere & exaltare,propterea Dominus poftremo totius confüfionis & ignominiz im- J inclinavit aurem füam, & dignatus eft exau- plera? nimirum fi ipfie quoque juftitiz nos ] " dire nos. Unde hzc virtus precipue necef- Ítr& omnes, ad veritatis lumen infpe&te, ve« e ) $.Laur faria eft quiefcentibus, tefte codemS. Laur. & luíft c. 9. / lut pannus menftruate inveniantur, injuíti« Deo per orationis exercitium vacare volenti- tig deinceps quales reputabuntur?. fi lumen, Hgü. Vito ;Dolländui ! bus; quià nunquam poterit quis Deo veraciter quod.in nobis eft, tenebra b funt, ipfz tenee inhzrere, fi non fuerit hac virtute munitus. bre quantz erunt? — , ]030- 6 18' Humilitas enim & charitas fünt duz alz,qua. VL JFacilitas : nam, ut $. Bernardus ä'it;'mc. cit. rum remieio usque ad interiora ingreditur vee facile eft caique noftrum ; fi fua melius uni- ! ] laminis, ubi verum in finu refidens paterno, vería & (ine diffimulatione inveftiget, & ju- eterna virtute generatur, Secundo Uiilis eff dicet fine acceptatione perfonz, atteítari pe£ S.Ephrem. od fentaiiones damonis vincendas, u S. Ephrem in- de form. omnia Apoftolice veritati & libere proclama- dicavit, dicens : Humilitatem diligito, & nun« re: Qui fe putat aliquid effe ; cum nihil fit, Gal.6.vis. re&, vir. quam diaboli laqueis capieriss velociífimis ipfe fe feducit, Hinc ipfe Chriftus, poftquam * . enim humilitatis alis lemper fublevatus, fublie ád humilitatem diícendam jugumque tollen-. mior eris, quam ut inimici retibus capi pol- dum invitavit, caufam addidic: Jugsum enim Matth, 11 — fis.. Qnuod S. Leo exemplo Salvatoris confir- meum fuave eft, & onus meum leve. .vvo 296 mat, dicens: Tota victoria Salvatoris, qua & diabolum füperavit , & mundum , humilitate MOTIVA SPECIALIA PRO SINGULIS eít concepta , humilitate eft confecta. Hinc cdunt S. Anton. mundum laqueis undique circum- GRADIBUS HUMILITATIS. ieplb Dd datum videns, quzerensque: Quis evadet? 'I. Et fi in primo $. Gradus noftrz humilis vocem de coclo delapíam, quz, humilis, die tatis breviter fi nt indicati: quia tamen M A.. P. L()bzï. Jibl, Man. Tàm. . Ffffff aþ : JDiblioibece Manualis Concionatorie 164 3i ipfi gradus a S. Benedi&cto magna ex par- rantiam! erras? en impotentiam! affligeris? te affignati, a quopiam religiofo Afceta ef- libera te ipfam, &i potes. ficacifimis motivis, & utiliffimis prexibus VII. Vide fragilitatem tuam, fi pec&andi ad ufüm & commodum omnium humilita. occafio eft, quam tepide refiftis! peccares tem fedulo difcere & pradticare volentium fingulis momentis, nifi Dei manus prafervae illuftrati funt; non ingratum Aícetis fore ret, quam pronus ad omnia vitia? quam putavi, fi illa i parum properas ad folidas virtates? vere ex €o inferantur. pfa motiya & praxis huic lo- te nihil, nifi miferia & calamitas, & perdi- tio, & quafi merum ulcus, ex quo nil nifi fanies ernanat. GRADUSIäJMua Vlil. Vide, quam nobile fis compofi Defpicere feipfim. tum ; quoad corpus, terrz gleba es, ome nium mifíeriis velut gleba expofitus; de- MOTIY A. nique putredo & fterquilinium: quoad ani- mam, ipía ignorantia , in peccatis natus tuere teipfüm , tanquam leprofäm a L Ia vertice capitis usque ad calcem pe- totus, ad peccata propendens, fxpe dz- monis mancipium factus, mille hoftibus dis, horrendis ulceribus plenum, & turpif- fimum foetorem usquequaque emittentem, circumdatus , quotidianis peccatis turpi- ter dehoneftatus, & fic minus nihilo es, me- & quid aliud eft a capite usque ad calcemi? Non. eft fanitas in carne tua, omnia ple- lias enim eft non effe; quam in peccatis B na peccatis, miferiis, fceleribus. Heu quan- eff;. tum hzc ícelera tua c r oram divina Maicügte » PRAXIS. - foetent ! re miferabilis 65, x .L Hujus gradus continuus poteft effe .][. En quam mifer, & ve communicafti jam N. ubi fructus? ^Tories ufus, illum tamen füfe exercebis, cum ali- quid vacui temporis na&us, paulo fufius reliqua Sacramenta accipis, ubi fructus ? Quotidie meditaris, examinas te, vota re- effe, poffe, & operari tuum , fecundum tres differentias temporis confiderare potes. novas, loqueris fpiritulia, audis fpiritualia. Denique quid multa, pro te ipfe Filius Dei Defpectio autem hzc effe debet non folum in cogitatione, fed etiam in verbis & ope- fanguinem profudit, & tamen cum his omni- bus tam imperfe&tus, vam frigidus es Dei re. ltem de te ita loquaris, & ita te tra- &es, ficut eos folemus tractare, quos con- amator, quam turpis ergo eris, (i te tam ef- ficacia bainea fanare rion poffint. ": / temnimus. J II. Initio orationis m lII. Vide ergo, quantus fis , compara atutinæ'cohfcr&ns te cum Deo ante facrum opus ipfüm, illum, cui omnia tua, fapientiam , vites, fan&titatem cum. omnibus bominibus, qui vixerunt, offertur, & Ecclefiam confiderans, cujus no- mine offertur. Ante horas canonicas, & & pulvis es; compara hominum omnium, ui vivunt, fanditatem , & cum illis ele- alias quascunque preces; in examine maxie- me poft tertium pun&um. os eos, qui in coclis funt, & nihil erunt. Compara jam omnium Angelorum & homi- IlI. Ante íftudia attendens tuam ignoran- num perfcQionem, cum unica Dei perfe&tio- tiam, & quod mend icare fcicqtiam a libris ne, minus nihilo erunt. Compara jam debeas. te unum homuncionem cum immenfa ilia 1V. In menfa cónfiderans, quam vilis fis, Majeftate , potentia, fapientia Dei &c. qui (ine iflis vitam tranfigere nón potes, ac IV. Ex omni creatura defpicere te potes, proinde ab ipfis dependes, vitam ab ipíis emendicans. Hic etiam occafio eft con- afpice , quidquid vis, & videbis omnia ad fi- nem, ad quem creata funt a Deo, toto im- temnendi te realiter, ut fcilicet nihil exquifi- etu tendere , eumqüe acquirere, te vero ti, nihil ad voluptatem, fed folum ex quibus folum, qui folus novifti, quantus fit ille, qui tuz indigentiz poffis occurrere , 'expetas.' Deus tuus eft, ab illo malitiofe te avertere. 'V. Quamcunque creaturam afpicias; lice- En quomod ! bit in ea aliquam perfectionem cernere, qua o infra omnes creaturas abjicere te debes. tu ex toto, vel ex parte cares, & aliquid ab V. Quidquid afpicis i, quidquid tangis, ea difícere, ex quo ad tui defpe&iopem' pro- / quidquid guítas, ingratitudinis erga Deum te gredi poffis. accufat, ambulas in libertate Dei, quidquid VI. Vefperi decumbens, & mane fargens, infra te, juxta te, fupra te eft, hoc vere eft quod tantum temporis fine fenfu & operatio» palpsre beneficia Dei, & tamen erga profu. ne quotidie confümere debeas, [n recreatio- fam liberalitatem, heu! quam parcus; quam ne, vel alias, ubi plures conveniunt, ftudeas tenax es. En omnia materiam defpicientiz per comparationem tui cum aliis occafionem tibi dant. in defpicientia tui proficiendi arripere. Sin- VI. Ex omni a&ione defpicere te potes, gula tua opera tanquam informes urfz par- comedis? en miferum! vivere non potes, tus intuere. Commoditatibus in le&o, ha- nifi comedas. Dormis? quam hoc beftiale! bitatione, veftitu, &c. renuncia, cogitans es ibi, quafi homo non efles. ZEgrotas? en rem plane indignam, ut tam vilis & abomi- debilitatem ! aliquid non intelligis? en igno« nanda creatura bene habcat. GRA- Titulus LXIX Humilitas, 96$ ;GR'-ADHS SECUNDUS. mo converferis , eumque in bono zdificare ftudens, induflriz & gratiz converfandi in- ; Dzjjïdere fibi ipf. nitaris, fed potius totam ípem tuam pone l. Ein quid in tuis viribus fidere poffis, con- in Domino , qui eft Dominus cordium. junge omnes animi & corporis vires, llI. Idem adverte in admirando pocniten- & ex te folo, fine Deo nec digitam moyere, tiz Sacramento, dum poenitentibus reme- nec greífum facere poteris, fi in minimis dia preícribis , aut falutaria alia monita omnino nihil potes , communicas. '"Hanc diffidentiam in ipfis tibi idere audebis? quid obff'ecro in xmagnis verbis exprimere ftade, nunquam abfíolute dicendo: faciam hoc velillud ; fed (emper II. Tantum nunc potes tuis üiribus, quane tum potuifti, cum nondum fuifti, quidquid addendo, cum divina gratia, & perfe&ior modus loquendi effet ille S. Pauli: Non ego, jam ultra potes ex te, nec hilum eít, omnia a Deo, fine quo organum mutum es, bacu- fed gratia Dei mecum, id eft, gratia Dei utens me, tanquam inítrumento. lus, qui fe movere non poteft. .IV. Nunquam aggredere aliquod opus, III. Ecce Angeli tam puri, tam ab omni carnis incitamento, & mundi liberi, quam maxime, fi habeat aliquid arduitatis, nifi przfumere poífis, id Deum velle, ita fuüpee graviter tamen lapü fint. Adam in inno- centia produéctus , malum nullum viderat, rioribus, & ipía inftituti ratione exigenti- bus; nifi enim Deus id.a te fieri velit, gra- nullum audierat, & quaim mifere fe perdi- dit, tu in carne & peccatis natus es, mille tiam non fübminiftrabit, ac proinde tu tibi reli&ctus nihil effetctum dabis. E contra ta- hoftibus cin&tus, mille infidiis appetitus, quid ages? illorum tam robuftz vires uno appe- men, fi advertas Deum aliquid velle a te, quantumvis arduum & excelfüm fit, fiden- titu fractz funt, tug jam ita debilitate quid poterunt ? ter aggredere, Deus enim, qui Prophecam per os a(ing docüit, totumque urbem füe IV. Examina ergo te, quidnaní in te er nihilum ftatuit,. frequenter folet ime fit, cui fidere poffis? ingeniumne ? ah! peritiflimis inftrumenta ad magpna perficien- uam obícurum , quam cuimn omni labore da uti, ut eo ma jor ipfi exinde refultet debile? Voluntas ? decies mala vis, quam glOria. N femel bonum. Intelledus ? ipfa czcitas, V. Occafiones peccandi Xniaximoypverei* fu- ipía ignorantia eft? corpus? ipía debili- tas eít. gias, & maxime afpectum, & colloqüia foe- Modus tuus agendi? íape cum . minarum, per quas Cedri Libani com putas te aliis illo modo *« truerunt. " LUR oftendis. placere ,. mire illo; N Ex'p*erientiäm confule, íi triftis es, V. Eadem de caufa cor tuumlvab afpectu erga elegantulos juvenculos abítrahas. Hic fi tentatus es, agendum, (i quid potes, fac te lxetum , libera te. enim etiam afpeitus, praeterquam quod ma- Deinde quam gnam inordinationem caufet, difponit quo» multa bona proponis, & quid przftas? Ho- que ad priorem, & reddit multa focietatis die ardes de(iderio virtutum , cras omnis miniftéria minus pura, minusque. grata. defiderii oblitus es, fi quid potes, cur non peragis, quando boni quid cospifti? QCen- ViI. In omnibus tuis propofitis maxime tum bona defideria habuiíti ; & non unum adverte, ut, fi ea vis efle proficua, & for» tiri effe&um, illa in divino auxilio fündes. perfeciüi, VI. Omne robur tuum à Deo eft, actio- Aliorum judicium fzpe exquire, & feque- *s re. Non fidas memoriz tug, verba cano- nem nec unicam (íine Deo elicere potes. nis, confecrationis nun quam rgcrþoriter pro- Omnia bona a folo Deo vcelut mari proce- nunciabis. dunt. Exte vero nil, nifi nihil & pecca- tum. Perditio tua ex te lfrael, a me tan- GRADUS TERTIUS.. tummodo auxilium tu'um. Ofez 13. PRAXIS. Reputare |fe divinis donis indignum. I. Cog ita te effe vas fpurciffimum, immune vpe revolve illud S. Pauli , hoh fumus " diffimum & plenum adhuc . foctenti- I. S füfficientes cogitare aliquid ex nobis, bus fordibus, &c. contra donum Dei etiam minimum effe, puriffimum, plenum fplen- & illud S. Joannis: ;|Nemo poteft dicere, Dominus Jefus, nifi ia Spiritu S. Non vos dore & pulchritudine; quid jam mirum, fi Deus in cam tur eftis, qui loquimini, féd Spiritus Patris ve- infundere nolit. pe vasq tam nobiles gemmas firi. ltem : Sine me nihil poteftis facere. IL. Ante quodcunque opus, maxime fi II. Recordare, quoties, cum tibi Domi- nus dona íua ultro offerret, tu tamen illum paulo gravius fit, coram Deo propriam in- firmitatem, & impotentiam fatere, ejusque cum donis fuis, ah quam türpiter! abegeris & neglexeris; aut fi accepifti, heu quoties auxilium enixe implora. ld potiíffimum fiet in operibus manifete fupernaturalibus, ut contra ipíam Dominum tuum illis abufus fueris, dignumne te ante orationem vocalem & mentalem, exa- jam putes vel kuna grae tic guttula. mina, miffam, &c. QCave, ne 'cum proxi. m. lta; Ffffffþ; Jübliotbece Manualis Concionatorie 966 - III. Itane divinis donis dignus ? quid er- QQARTUSGRADU&W o Deo dignum , dignum remun eratione Se omnium iinimum eftimare. egifli? fi per totam vitam in ferventiffimo amore & perieverantia Deo ferviiffes , nihil L. £ ^erto.fcias, fi aliis Deus hzc feciffet, Nunc; dignum in confpeQtu ejus egiffes. 7 quz tibi fecit, (i tantis donis & illu« cum per totam vitam fcelera fceleribus cu- minationibus preveniffec, jam in culmine mularis, beneficio adhuc & dono dignum te perfc&ionis ftarent, & tu adhuc ad radicem sftimes? quantus quantus es Dei debitor, jaces. Vere ergo omnium minimus es, qui & cum tot milliones debeas, nec obolum ad- omnium minime Dei donis uteris. huc folvifti, & tamen do A Il. Hoc fcio, fi Deus me in illa ícelera per« no adhuc dignum te credis ? mitteret ruere , ad quz natura propenfus IV. Quid miraris, Xfc non his talentis a fum, aut nifi dazmonis aut carnis tentationes Deo dotari, quibus alii? uti non potes, ficut ajme averteret, jam in infimum peccatorum alii; videt Deus, fi tibi hoc vel illud daret, barathrum ruerem,; & omnes peccatores pec- illa non in gloriam, fed pcenam tuam, celfu- cando füperarems nam ecce illa omnia pec- cata, quz omnes & finguli homines fecerunt ra, quia videt te illis abufurum; cur ergo furioío gladium det? . a condito orbe, ego, nifi me Deus cuítodires, folus facere- potuiffzm. An non érgo me NV. Vide, utrum dignus fis divinis donis, quia ea tam indigne traQas; dat tibi Deus ( omnium minimum vere zítimabo ? Iil. Sane nulli me przponere poffem 5 for- in meditatione aliquem ferventem conce- ptum, tu mox ex capite tuo duodecim alios te enim ille ipfe, quem ego minorem me zítimo, in confpe&tu Dei multis partibus fan- aftruis, qui illum omnino obfufcent, & uni verbo, quod tibi inter loquendum infpirat, Gior eft; ego enim externa afpicio, cor au« tem Deus intuetur. viginti quatuor inania addis, ficque femper nobiliffimam Dei telam cr IV. Vere multis imperfeCtionibus abun- "His tqis filis tur« do, quas tantum ego fcio, & quot fünt, quas piter obícuras. neício? & tamen his quam iulti carent, & vix nomen fciunt, aut fi forte quasdam ha- PRAXI&A bent, Deo tamen non iíta difplicent, atque mez, utpote qui ob tanta beneficia fidclius I" Ma ne fürgens cogita te ïndignüm eo ei deberem & ferventius, quam alii, fervire. die, quem accipis ; ante quamvis V. In quolibet ferme videbis aliquas vire orationem indignum, qui eum Deo agas. - N tutes, quas fcis te non habere; merito ergo J Il. Ante Sacrum & Horas Canonicas in .te minorem.amniþus- exiftimabis. dighum, qui annumereris inter minimos Dei ! miniftcos, is tamen te in precipuis & tamiliae PRAXIS. riffimis habeat, In menía indigaoum pane, quem comedis. Veiperi indignum quiete, I. La tifffme patet hic actus. — Quamcun- qui non laborafti. que aCtionem, five fpiritualem , five ]li. In ariditate indignum confolatione, materialem, perficias, cogita, te ex omni- cum peccata tua mereantur omnia pocna- bus, qui illam tecum , vel alio tempore; rum genera, & in hac, & in altera vita. agunt, agere imperfeQiffime. li, Quotiescanque apud viros doCtos, fpi- IV. Cum vides alios przclaris calentis do- fatos, gratias age Deo, quod ea tibi non de- rituales, &c. reperiris, cogita, tuam virtutem v À & do&trinam illorum dotibüs minime com- derit, utpote qui illis male fuiffes ufürus, ac roinde damnationem tibi ex iisdem cumu- parari poffe. h lll. Cuma lios ix; fpiritu vel literis inürufs, aturus. & hic cogíta, te illis minorem, vel quia illa V. Cum tibi quacunque ratione male eft, alia habent, quz multis partibus compen- cogita, te indignum effe meliori ftatu, & pe- / fant, vel füperant ea, in quibus a te füperans jora promericum. f tur, quia illo parvo; quod habent, bene utun- Vl. Donis, qui a Deo accep ifti, d'ixligen- tur,tu male; vel demum conf(idera te fecune ter & folerter utere, cogitans, una cum ipfis dum id, quod habes a te; alios fecundum id, uod habent a Deo. tibi impofitum onus de iis 'üri&am reddendi rationem. .IV.-Nunquam in ulla rete -alteri fpifituali— VII. Cum vides aliis a Suferioribus mul- ter, & abfolute przferas;fed fi aliter non potes; ta concedi, te autem negligi, gaude, quia accurre ad occulta, quz fxpe funt in homine, tra&ctaris tanquam hujusmodi rebus indi- & quia te&ta fünt, non apparent, vel Deo ita $£ous, ut revCra €55 fi autem & tibi fimie difponente,vel ipfo homine humilitatis gratia lia concedantur , vis confundere ob Supe- occultante. Singularitates non folum non riorum vel aliorum bonitatem, eo quod in- quar e, fed nec a Superioribus oblatas accipe. V C dignitatem tuam agnofCentes tamen eam um nullo unquam de przcedentia, fub attendere nolint; vel dole, quod indigni- quolibet prztextu, contendas, cogitans , tibi ut rninimo minima & infima convenire. tas tua íis nota non fit, quam forte per hypocrifin tegis, & talibus rebus vel non Vi. Cum diverfitas eft fententiarum in utere, vel i aliter non potes , faltem ute« agilibus , vel aliis ; inter te alium quem- re parciílime. Cmme 'piam, Inemento, ut tanquam minimus f per »-2' it;zlus LXIX Hdmilztä::. - pet cedas; Nonïelis; faperiores alia ratione- ftultum aliqdem quid dicentem autàagentem - tecum agére, quam folent cum tninimo co- « rideas? fihominem paralyticüm ad domefti- * u-djgwre aut novitio. ca officia non adhibeas? En revera fterqui« linium es, quid miraris, fi alii nares cohibes ant; imo pedibus te conculcent? imo & fiG n D[IS QUINT u $. Nolle boizorari. himis pretiofüs haberis: dum homines fuper fterquilinium hoc ambulare dignantur. Pe- bu id, :bfecro, fentiret mendiöabülhm ftem, tabem, vitia contagioía habes, quid Q ,aliqv d plenum fordibus & fqualore, mirum, fite alii fupiant? ftultus es, & nihil fi illi toti! uifero pr&tereuntes caput aperi- ratione & fine fantto uteris, quid mirum ; rent,hon - atiorem locum darent, &c. nonne fi aliorum jocus fias? Paralyticus es, & vere autriderife, aut illos oculis captos effe, crea adnihil utilis, quid mirum, fi ad nullum of- deret? Ita plene, fi tu honoraris; aut enim ficium adhibearis? D non vident turpitudinem tuam , alias longe IH. Cumab aliis contemn eris, cogita illos aliter tecum a&uri effent, aut, (i vident, fe- tantum partém aliquam ineptiarum tuarumr rio tenon honorare poffunt, P. & impérfe&tionum videres quid primum agee II, Ecce famma illa Maje ftas , infinita illa rent, fi totam illam vitiorum tuorum faniem pulchritudoinfinito honore digna, vix tamen viderent, parum plàne adhuc agunt. amillefimo homine honoratur, vix ejus re- . IV. Ecce vocantem me, & monentem me in fecülo Deum, ad quantum Deuim quam cordaturcentefimus, Et tü, monítrum hor- rendum, bellüa turpiffima, honorari ab aliis, turpiter contempíi? & proh dolor, quoties in aliorum memoria velle effe audebis? Sicci: adhuc fümmum illum Deum, ad oftium anis mz rmez ftantem indigne abigo? Et hzc & ne digniorem te zítimas Deo? . P ^IH. Quomodo non totus expalles; cum me vérme, non hornine, quotidie patiturfüme. honoráris? vide enim, dum te homines ma illa Majeftas, & ego homuncio, (i ab ho« mine coüternnor; adhuc wgrefero? miror, honorant, tanquam San&ulum, tu interim in m confpedtu Dei tanquam cadaver pütridum i quod me conte fcetes, uomodo gaudere potes ? 1mne non commeritum fuiffe ? jptu dignum vidgam,? puto IV c i illud V. Cupiam ergo contemni faltem,; ut ali« ontemplare, eheu : terhüm 1 Verbum, infinitam illam Sapientiam; ipfam quo modo temperem indignos illos contem- Majeftatem, velut ftultum & mente captum, ptus & injurias, quibus füummum illum Dos veíte albaindui, & per ludibrium circa Prine minum & Redemptorem meüm tam indigne cipum domos deduci, ut illorum Joeus & ri- affeci. Cupiamomnibus poftponi, ut come fus fieret. Denique afpice eundem humili penfem illam injuriam, qua Deo Greáturas, Ícabello infidentem, omnpium peripfema fie- peccatüm futnmz bonitatis prepofui. ti, omnium fputa & fanies divino illo vultu VI. Deum illoipío tempore, duim tà con« excipere. Sic mundi conditor, & ipf* orbis temnéris, ab infinids hominum snillibus ne« » redemptor, tanquam terra indignus & (olis ligis fperni & contemni, confidera: fi ergo [] afpe&u habitus eft, &tu adhuc ho ^ b eus inenarrabili laude d 1 nus hca fübdie ;ï"xüxla;*i, tu tis fuis, ab illis, quibus cce l u impromittit, & füfpici adþuö velis? : fanguinem faum dedit, patienter fért, imo ils lo ipfo momento illos alit;: & amultis peti- culis defendit; quid ergo, Deus bone; &gre ; ï—.þ Aliorum diéta acuta vel facetà non re- feram ; fi turpe monftru m nonhihil ab Ijomi-* ne contemnar? s [ fer tanquam tua, fed gloriam authori tribue. VII. Conteinni , Vilefteri, tantà digr*iïtxaïs eít; Noli habere guíftum , cum àlii in re aliqua tanquam exemplum te imitantur, 1 ità ut. fi contemneris, pre humilitate erube« * fcere debeas, quod Deus ad tantum dignitas .. . Cum a&u ab aliis honoraris, hon 3 tibi, tis faftigium evehere te dignatusfits nam via fed Deo, honorem talem exhiberi crede, i- deoque dic cum Davide: Non nobis, Domi- de quid dignius, quid.magis majeftate ples num; quam ipfi Chrito orbis Redemptori fimilem fieri? Simiülis màagis fieri non po« he; -nOn-'nobis?' fed ?pgiq.i tüó; dg glm?iajmT tes, quam Cum fis o B "GRADUS SEXTUS — . PlC $i ppggbriüm & abjectio Cupere ab: alüs. coniémnt.- lis velle debeo ab aliis haberi, quás LT* lis fam, Sumautem mifer & tniferabi- — Gaude, eum*tua cöhiïriia ', fa&a, di&a care lis peccator, ignoránis, tutpis, & ineptus ad omnia, Deo ipíi rebellis. Hiüc quid puntur vel contemnuntur, Gaude; cum à mirum ; finemo tecüm ageré vellet, i te [uperioribus, &qualibus, aüt etiam inferioris À p preentes omn nes invdi gn atentur ? monftrum busnullus tibiexhibetur amor aut' favor , a« vident. - nimaque ttia apparet infipida, . Noli ftudere, II. Qui S t"ibïæ-gfe ferret , " fterquiliaium ut ignorantiam tuam.in re aliqua obtegas aut diffimules, fed eam 3 ttahfiéns, nares cohibeas? fi hominem pefte de contemnaris: - potms prode, ut ine aut ,1;pïgg«-in£'e&um euiam .a longo ifügüiï?i fi GïA; 968 Mibliotbecas Manualis. Concionatorie VIII. En Ruitïtiam inauditam, adeft Chri- -GRADUSSEPTfMu& ftus, regnum zternum pro bono opere dare vult; adefthomo, &laudem promittit ftatim Nolle laudari. eritaram, mox tu laudem momentaneam ult me laudant ob mala odera, & abo- afpicis, & pro sterno illo przemio permutas. I.'A minatio eft, aut obbona: At fiex bo- Si adeo gloriam affe&tas, cur non eternam no illo opere demere vellem , quod bonum potius, quam brevitet duraturam ? non eft; vix aliquid boni remaneret. Tam ope- IX. En Deus, qui coelum & terram crea- vit, tapta opera, tancam machinam;qui omnia ra mea bona plena fünt tepiditate negligen- tiisque,amore proprio,füperbia,vere tanquam agit infinita perfeCtione, tamen vix ob hzc pannus menftruatz , in quo vix aliquid foli- ab ullo homine vere laudatur, & tu, fi exigu- dum elucet; & hzclaudem mereantur? time- um aliquod opufculum facis plenum fordi- re potius debes de tali opere, quam gloriari. bus & tepiditate; laudari cupies ? ll. Vere, dum laudes ab hominibus ob o- PRAXIS. peramea affecto, fur fam fpiritualis & (acrile- gus, quid enim? cujus auxilio,cujus ope, cujus; viribus hoc perfeci? Nonne folius Dei gra- I. &iones tuas virtuofas, maxime fi paus 1 À "^ Jatim extraordinarim effent, & quid- tia? foli ergoilli laus, illi bonor, convenit; furergo füum & facrilegus , dum laudem uni uid aliud zítimationem tibi parare poffet ; Deo debitam mihi füror; o fcelus. d udiofíe abícondas. é II. Time, cum laudaris, ne tibi ea a De IiI. Et fit ita, feceris femel adtum bonum ,. - ergone laude dignus? (i quispiam mille milli- loco premii tuorum 'bonorum qperum fub- ones alteri deberet, & prz paupertate folven- mittantur. | vanz fint do non effet, femel vero obolum folveret, an. III. Frequenter cogita, quam - füperbiret ille, quod Domino füo tam belle- humanz laudes, non folum, quia funt bonum fatisfecerit? En quantum debes Domino Deo extrinfecum in honorante exiftens , anguítz tuo? Ecce fia mundi creatione ad hanchoram & ratione temporis, & ratione perfonarum, vixiffes, & omnes capilli capitis tui,omnia offa. fed etiaim homines illud laudant & zítimant, tua, quidquid in te eft, Deum ardentiffimo a- quod illis placet, quandoque magni faciunt, more dilexiffent, & tu totus amor fieres, non« quod plerumque inepriffime. Fuge quidquid dum tamen pro unica gratiz guttula Deo fa- in minifteriis fpeciofum eft. tisfeciffes,dum frigidum aliquem actum elicu- IV. Cogita, quanto magis laudem a Deo 4 ifti, & putas, te ab omnibus laudari debere; quzrere debeas, ut qui folus intentionem, a quafi nefcio quid boni in Deum contuliffes. qua omnis bonitas actionum dependet, co- gnofcit, & cujus judicium pluris faciendum IV. .Quidlaudari volo, quod, cum peccare potuiffem, non peccarim, &c. Nonne ftultum eft, quam judicium omnium hominum & An- effet, (i quis in foro proclamaret, fe rem heroi- gelorum. Unde dicendum cum Propheta: Saname, Domine, & fanabor, quoniam laus cam feciífe, quod domefticos füos non occi- diffet? ita eft, teneris hoc facere,quid ergo ma: meatu es. Aut cum Philofopho quodame gni momenti, fi facias? aut fibonum opus fe- Hzcego non multis, fed tibi; fat enim mae cifti, decies & multo fzpius Deum offendifti. gnum alter alteri theatrum fumus. V. Merito nihil facere debes hominum lau- des,fallunt, & falluntur,(cis & expertus es, fze- XGRADUSOCTAVU&* . peteinillare,ob quam telaudabant, omnium Defettus proþrios libenter detegere. minime,potuiffe, aut egiffe, aut eriam illam zem non intendiffe, & quam inconftans laus ? n ftultitiam & deteftandam fuperbiam? LE coram Deo, coram divinis oculis pet- VI. Aut; qui té laudant,& füfpiciunt,homi- L nes funt vulgaris vite, aut fan&tz. | Si vulga- care non erubefco, coram hominibus fateri ris, impoffibile eft, ut tua opera illis tantopere erubefco. SiDeus videt, noncuro; fi homi- (:1:! &T -"w'?—( u $$- nes audiant, confundor. Nonnehocefítplu- placeant, quibus ipfa perfetio, nempe Deus; ton placet, Si Chriftus cum omni füa fan&ti- ris hominem, quam Deum, facere? 1 e tate fatuus & demoniacus audiit, tu apud il- II. En fidefectumin corpore habes,curri s& patefacis omnia, ut faneris ; i vulnus in anima los fan&tus eris? fi fanQz, aut fpecie tua ex- terna falluntur, aut, quia humiles fünt, etiam habes $ ab(dpndis; Nonne hoc eft velle pe- bularios fe meliores credunt. rire? gati III. Eo & libentius defectus meos patefa- |I. Heu quam Chrifto diffimilis fis, cum laudaris? toto corpore exhorrefcere deberes, ciam, ut alii ex vitiis meis & tot imperfectio- tum ali- nibus eo magis Deum laudent, quod m k & pro magna pcena a Dso ob pecca Revera hec via c. fGG— uod admiffüm reputare. lcratum tamdium pa;i;;ur. Chriftinon eft laudari, fed via Chrifti eft fper- ni, vilefieri, contemni : Quis ergo tibi animus PRAXIS erit, i laudaris, dum vides, te a Chrifti tui v ja, quafiindignum illius confortio , excrudi. O H I In þbnfcfïïone peccata tua fincere, .prb- ut fünt; fine palliatione explica. | quamgtavis poena eft amatori Chrifti a Chri- a fto füo tam diffimilem fieri! Expallefcere de- . V. Superiori tuo confcientiam totam dee herym, non erübefcere, cum laudor. — tege, etiam (ine Iigil-lo confe.(lioniä. ac 1 ^ | ïitulm LXIX; Humilitas. 959. 1iT. Gä&dc defeQtus guos publice promul- V. Dolere, quod tam multi pecceatores . gari, & poenitentiam tibi propter Li-llos iü- t tantz maj eftati fe fub jungi. Jicere, eamque ut pgr effet, Vegerari nolint. I1V. Eos, qui defectus tuos aliis detegunt, pro benefa&toribus agnofce , velut illos, qui ^GRADUS DECIMUS. de macula in vultu monent , ama propterea illos, & gratias age. Subjicere fé omnibus. [. Ec ce Deus non folum Matri füz, &S. Jo- . GRADUS NONUS, fepho obediens fuit, & fe fübjecit, led Deo fé fþtbjice;e. ipfis peccatoribus, ipfis carnificibus, imo ipfi demoni, dum ab ipío in montem excelfüum rpendam ineffabile Dei beneficium, qui I Pe & pinnam templi ductus eft. Et tu adhuc cum videt, me mihi ipfi Dominum & putas inconveniens effe, te homuncionem re&orem effe non poffe, fed velut infantem hominibus fübjicere. Item Deus tanquam cultro in perniciem meam uti, ipfe meus Do- fabditus tributum dat, tanquam impoteas a minus & reGtor effe vult, & ad fuam volun- facie Herodis fugit. tatem me totum dirigere; quam gaudens II. Contemplare in omnibus hominibus me jarn illi fübjiciam ? & m € totum AVeluc Deum exiftere , illos cotos occupare, quan- infans nutrici tradam ? ta ergo fuperbia fit, non fe fübjicere illis, Il. Quid eft Deas? Potentia, Majeftas, quibus ipfe Deus fe fub jicit . & in quibus Sapientia, ]uftitia, Bonitas ipfa; Quid füm habitat. x ego? Impotentia, vilitas, ignorantia, pec- IlI. Perpende, omnes horhines ineffabili- catum, malitia ipías fi jam dignum eft; ut homo impotens homini potenti , vilis ma- ter a Dco diligi, przíertim Religiofos effe megnos in confpedtu Dei, effe aulicos, effe gnifico, &c. fe fübjiciat, quomado ego pa- confiliatios, filios Dei, & ego foctidiflimus tendiz infinitz terrz gleba me fubjicere de- bebo? in minimum ; tantis me non fubjiciam ? qui olim fulge- 7 terra foramen me ab- bunt, &c. dere dcberem. IV. Perpende attente, omr'ies fratres tuos .. III. Cogitabo,. Deum, quidquid meczm effe magnos benefa&tores ; & Deum propter fecerit, errare non pofle, omnia providere, illorum preces & merita inhibere juftitiae omnia ad majorem fuam gloriam dirigere, gladium, quo te alías jufte percuterer ; illos &; quia infinite bonus, omnia ad noftram uti- litatem derivare; faciat ergo mecum, quid- effe, propter quorum preces & merita mul- ta tibi dona dat, a multis periculis te liberats quid velit, exaltet & deprimat me, fanet & qui itaque animus tib affligat me, faciat ex hoc luto divinus figu- S i effe debet, cum talem s Davidem afpicis ? L lus, quidquid velit. IV. En omnes reliqug creaturg fubiicihnt V. Certo ícias, te jufto Dei judicio infere num meritum effe fceleribus tuis, ubi integ fe Deo ad nutum ejus, & tamen non novee infernales illos focios, demones, & damna- runt; quam magnus ille (it, cui fe fubji- tos wternum arfiffes. ciunt; ego novi, ego experior, & folus di- Jai vide, ponit te Va. Deus (qui inter demones eternum ponene co, non ferviam. 1 ei f'um, mcuä dus effes) inter nobiliffimos amicos fuos, V. Quantus,quantus fum, D inter ele&tos fuos. — Nonne jam omnium pe- non füm, omnia in me illius funt, ille fecit dibus te fubjicias, nonne te velut lurconem me, & non ego me, imo cum perdiderim aliquem e patibulo libe M ratum inter hos au- me, ille redemit me ; de me ergo difponere nil poffüm, quia meus non fum ; ergo Pa- licos r»cpqtabis? | tris füum; fervus füm; ergo Domini füm ; PRAXIS. T redemptus füm; ergo Redemptoris fum; creatura fum , ergo Creatoris furn. - L. Nunquam alteri tuum judicium prä:*- b J ,VI. Erubeíce ex animo, quod ipfe Deus ferre przfüme, fed alienum fequere, ni(i fe tibi fübjiciat , & vel ad unicum nutum manifefte fit erroneum. d tuum fe tibi infundat, ad te, .]l. Etiam a verbalibus contradictionibus niat, & jam tu? quoties v'is,þ vee fingulari ftudio abftine. Il], Voluntatem quoque in rebus licitis PRAXIS cum aliorum voluntate conforma. IV. Honorifice femper de aliis tanquam I. In omnibus occafionibus ftudiofe volun- füperioribus loquere. tatem Dei bonam, beneplacentem,; A | & pere - N. Exterioribus etiam fignis & actionibus fedam inquirere. tuam fubje&;onefn demonítra. - iL, Eidem fuarn voluntatem &quanimitate conformare, : magnä cunm GRADUS UNDECIMIUS. III. Gaudere, quod fümma ejus VOluntä in te femper adimpleatur. : : Humilia oficia appttere. IV. Optare & procurare, ut alii étiam fe c certo fcito, nullum in toto tefráe I Ho eidem perfeGiiffime conforment. rum orbe officium tam vile effe, quo — £. P. Loin. Bibl. Man. Tom. l. — Gggggz diiblietbece ; Manualis. Concionatorie 970 $. XI. quod non pro te fit nimís fplendidum; cum enim ex te ad ad omnia ineptus fis, & indi- "IMEDIA gnus, ut quisquam tui recordetur , obftupe- Ícere debes, cutn vel ad minimum ofhticium I. Eæ emplum Chrifii fzpius & bene po,ndera-s.ftuguft.f. tum: quod medium adeo azftimavit ef- r. in Dom, adhiberis, tanquam ad rem pro te nimis ma- enuaimn. ficax S. Auguft. ut dixerit, fi hoc fuperbiam Quadr. [nt . * J -2' Il. Contemplare fümmam illam majefta non curet, neícire fe, quid eam curare queat. G 5' tem, coram qua coelum & terra tremunt, L. Humiliatio: de qua preclare S. Berrlard. s. pern. fic loquitur: Humiliatio eft via ad humilita- Epift 82 ante piícarorum pedes genua fle&tere , for- des abluere, extergere, ofculari &c. & tu tem , ficut patientia ad pacem, ficut lectio erubefces adhuc eo te demittere, quo fe Dei- ad fcientiam. $i virtutem appetis humilita- Heor. 12 tas ipía demifit. tis, viam non refugias humiliationis; nam fi Va ilI. Perpende, revera nihil vile effe, quod non poteris humiliari, non poteris ad humi- ipfe Deus facit, aut quod quis propter Deum litarem provehi, Hujus autem efficaciz tres & Chr facit, quód jam tam vile officium , quod non afferuntur caufze ab A(lcetis. I uia, ut S.S, Auguft, TADT füo exemplo Chriftus prius fanctificavit! imo Auguft. reéte advertit, cum ad frauis pedes:r. 58. in Prorid, inclinatur corpus, etiam in corde ipío vel ex- Joan. de facto, quidquid tu facis, cooperatur Deus tccum. Si ergo Deus non dedignatur ad citatur, vel, fi jam inerat, confirmacur ipfius humilitatis affedus. Quia, cum objectumRn odriq. quantumvis vile officium tecum coopzerari, tu operari erubefces? D przícns magis moveat lenfums,actus excerior p.2 tz. 2« da hümilium offi- magis movet voluntatem, quam lola virtutise 23« IV. Confíidera commo ciorum; nam Dceo magis placent, Chrifto animo concepta defideria. 3. Quia acceden- te actu exteriori , etiam a&tus interior tit in- affimilant, proximum zdificant, domefticos füblevant , te ipfum humiliant, &b invidia tenfior fortiorque. Hinc S. Ignat. magno-Pp. 5. Con- libegant, meritis augeri faciunt, & pere, inquit, confert, devote quoad fieri po- ftit c. I. 7 qtlicþem animi conciliant, terit, ea munera obire, in quibus magis exere $.1 3 b cetur hurnilitas & charitas. ftiafit fenex Vita/PP. PRAXIS. IlI. Cognitio fJui: hoC medium ille, qui rogatus, quomodo humilitatis perfe-1.3. n.171 I. Opta tibi a Superioribus talia im;po/hï, &io obtineri poflit? reípondit: 5i fua tan- -*it Chrifto fimilior ftas. tuminodo, & non alterius , mala confideret. $Dern.t s tthi. II. Offer te ad illa, r 5 ogaque, ut injun- Hinc &$. Bafilius: Tria (unt, inquit.quz radi s, p.fl, in cetverf, antur. cata nutriunt humilitatem, fcilicec affiduitas Hexam. petc.atto IIL. Uiltro, fi occafio detur, ea elig'e-.. fabje&tionis , confideratio propriz fragilita- 46 .. 1V. Cum magna alacritate eadem perfice. tüis, & ponderatio rei melioris. - 1V. Éxamen pariiculare ordinata €9' accura- Rodr.p.a. te per gradus facere: ita ut 1. Caveamus , netr.3. c.ag. GRADUS DUODECIMUS. quid ad laudem noítram pertinens loqua- Se omnino inutilem reputare. mmur. 2. Ne faciles laudatoribus aures prz- $, Leur, gita, te fervum effe, qui femper ægrb- beamus, 3. Nequid unquam àd huümanum Is tat, femper lecto decumbat, & ex fo- oculum faciamus. 4. Ne errata noftra ex- t p $. Ne cognis vit, lius Domini fui fumptibus füftentetur , pote- cufationum velis obtegamus. tiones vang & fuperbz admittantur. 6. Ut ritne talis fervus utilis dici? Ecce fervusDei es, fed qualis? femper egrotat anima tua, omnes nobis füperiores arbitremur, & po- tiores partes aliis deferamus, | 7. lIt avidis fempetr in leCto imperfe&tionum decumbis, femper pharmacis gratig diving fuftentari manibus quasvis humiliratis occafiones am- debes. ple&amur. 8. Ut numerus adtuum tam in- Nonne ergo omnino inutilis es fer- vüàs Domino tuo? ternorum, quam externorum augeatur, fic- .que verus habitus in fupra dictis gradibus ll. Perpende , omnes homines quomodo obtineatur. d carere te poffint, ut taceam de Deo. Ecce V. Oratio & med itatio crebra: nam , ut be-Vit. C. 18, $. Dono Societas fine te &que floreret, imo melius. 'Totus orbis fine te zeque ftaret, quilibet fine ne B. Angela de Fulginio dixit, Humilitas,n.217. l& pe quam nos habere & difcere voluit Deus ho- CTAT te viverct, ad quid ergo neceffarius es? ad quid utilis? officia, quz perficis , alius mil- mo, eft lumen quoddam mirificum & cla- rum, quo intellectus animz aperitar ad co- lies melius perficerec.. gnofcendam fuam utilitatem & nihileitatem, & Dei bonitatis immenfitatem: ergo hoc lu- PRAXTIS men peti debet a Patre lumioum.- 1 - N Charitatis divine: fludium : nam ut S. Ma- S. Maear, E 1.» Nui!um officium magis arduum autfho- j norificum defideria vel ambi. - carius re&te difcurrit, animz, qu& vere Deumhom. 10, ll. Tuam ineptitudinem ultro & Chriftum colít, etiam(i infinita juftiz? opera ; Supgribri- bus aliisque manifefta. ediderit, itafe habet;2c fi nihil egiflet propter IHI. Gaude, fi alii ti inexplebile. defiderium, quod habet erg» Do- bi gd hqnorificä offi- cia przferantur. minum: Et clarius S. There(ia:Quando eftSpi- Vit c. 5; 1V. 5Si quid boni .per tc' op&rari dignabi- ritus Dei, inquit, opus non efl, ut quis invefti- ln q. tur Deus, eum infirma mundi x gerresad inveniendam humilitatem & confu- lt ;legifïc , ite- s diverfo "Il rum profitere. fionem fui ipfius, üäqidem Dominu /1 mocfo i Z*L'tulus IONADS fiumiiz'tasg PL modo dat eam ab illo, quo nos eam poffe- m pulverem debet cenfere. Primo propter inus acquirere confideratiunculis noftris,quz vilitatem; (icut enin cinis eft vilis, quane gt nihil fünt, fi conferantur cum humilitate & tumcunque fuerit de pretiofa materia, (ic ani- luce,; quam docet Dominus, quz generat con- [ui" Dom. ma valde vilis eft ex culpa, quamvis fit valde oadr, füfionem quandam, a qua anima quadammo- nobilis ex natura. Secundo propter re(iften- do deficit & annihilatur. di difficultatem, quia ficut cinis ftatim difper- Intr. p,5. VTL Confideratio multitudinis beneficiorum a Deo gitur, & non poteft refiftere modico flatui ; 2 [* 5' acceptorum : nam , ut S. Francifcus Salefius di- hic homo non poteft refiflere modicz tenta- xit, nulla res nos poteít tantum humiliare tioni, imo frequenter cadit ad fibilum modici ante mifericordiam Dei ; quancum mq'ltitudo verbi. Tertio propter refurgendi impoffibili- beneficiorum ejus. tatem, nam ficut cinis non poteft redire ad Hebr, 15, V.2, V. Ponderatio premii bumilibus gromi[fi : Sic ftatum fuz materiz ;. (ic homo peccator non enim ipfi Chriftus propofito (ibi gaudio;ifufti- pote(t redire ad ftatum gratig , ni(i fola Dei nuit crucem, confufione contempta, quod virtute. Et paulo ante incap. 4. Nonne fe per » Atm S. Chryf. ipfumS. Chryf. fequenti difcurfu confirmat: bumilitatem defpiciet homo, (i folerter con- " $u t555,1.3, 0Jt, Provid, J* ic oro, (i quis te ad regnum terreftre & im- fpiciat in (e negligentiam proficiendi, difficule perium vocaret, atque, ante ingreffum ejus tatem ftandi,facilitatem cadendi, laborem re- civitatis, in qua coronandus effes, in ftabulum furgendi & debilitatem vitia vincendi ? Unde odrig, divertere effet necefle, ubi luti plurimum ac M merito S. Bernardus dixit: Ad fe humi!ian-s,nemma. :l 23' fimi, viatorumque tumultus ac latronum, dum nihil vivacius invenire poteít anima ap. Manü perturbatio, fümma preffura & anguftiz, num quam fi fe ipfam inveritate inveniat, tantum4fe 2 1. ad illa triítia cogitatione converteris? annon non diflimulet, nec fit in fpiritu ejus dolos.": 4- illa omnia, quati nihil effent, gaudio & fpe XI. Con[iderare creaturas, ati iterüm S. Bo S. Donav, Pl 3- COH- regni.contemneres ? Perquam igitur ineptum ventura fuafit, dicens : Debet confiderare di-c. z. li. 6p H & indignum eít, terrenis mortalibusque re- ligenter creaturas corporales, & ex illis humi- bus potiturum, nihil his, quz interim incide- litatem haurire; íi enim confideret cerram, rint contriftaris zterni autem regni fpe ela- videt fapplicium peccatorum ; fi confideret Vio p tum atque erectum, & ad coelos accerfitum, quadrupedia, videt ea fortioras (i volatilia, L MT per fingula, que accideriat in diverforio, tri- videt ea leviora & agiliora ; (i terra nafícen- flitia, decidere atque perturbari. tia, videt meliora, ficut fru&us fünr, & pul- S.Bern.to. IX. Confiderare vilitatem &5 fragilitatem fuam, chriora, ficut flores; fi con(ideret pooprium S bf it 3. ferm. deuti S, Bernardus füafit, dicens: Tria fünt, quz eritts fübjectum, videt quod in principio cít femen conviÍ. radicatam nutriunt humilitatem , aífiduitas immundum , in medio f2ccus ftercorum, & pece. at« (hbieCtiopis, confiderati opropriz frasilitatis, in fine cibus vermium, ut dicit $. Beraard. 2- c.,3'. & cormparatio melioris. Si primum lucifer Meditationum cap.3. Vide unde veneris, & ROdf.p,'lo habuiffet, non de ecclo ruiffet ; (i Adam fe- erübefíces ubi es, & ingemifce; quo vadis, Ua3- 6-28' candum habuiffet, non de paradifo eje&tus & contremiíce. Quod ip(um etiam confir- effet; (i Antichriflus certium haberet, non fe mans S. Laur. Juft. Confiderare non negligas, $. Laur. Deo preferret.. Clarius vero hanc vilitatem inquit, quod (ingula quzque nafcentia pro- Juft. de S. Laur. explicans $. Laur. Juft. Recogita, ait; a ho- pria quzdam habent munimenta, quibus na. li£- vit. €. 4. Lign. mo; ut humilieris, originem tuam; intellige, turam fuam ab incommodis defendunt, Cor- * 4* vit. unde venis, & erubelce; adverte, ex quo tex,ambit arborem 5 penna regit volucrem, conciperis, & humiliare; Nam ín putredine pilcem fquama operit; lana ovem induit; conciperis , in fordibus generaris , in latebris pellis jumenta & veras ve(tit; concha teftu- confoveris, & in doloribus parturiris. For- dinem excipit ; folus homo inertmis naícitur matus nempe, o homo, de pulvere, de luto; & nudus, ut eo ad humilitatem fiat pronior, de cinere, quodque vilius eft, de fpurcilfimo quo czteris rebus in ipfo fuo nativitatis pri- & foetidiffimo fanguine, in pruritu carnis, in mordio confpicitur abjectior. Y fervore libidinis, in fcetore luxuriz, & quod Xll. Confiderare Deum a quo omnia babentur, S. Bonav, deterius eft, in labe peccati, in obligatione nam ut S. Bonaventura recte iterum dixit:l.c. S Bonav. Vltn C 18' - deli&di. QQur autem tam vile homini Corpus Duo fünt, que admonent nos, ut humiles m l. 2. perf Deus aílignarit, rationem affignat S. Bona- fimus, videlicet quod fumus, & quod non (ü- tel. €. 33* ventura dicens : Cum Deus omnia poffit, ut mus; quod fümus; non habemus a nobis; quid non fecit nos &quales Angcelis in gloria, ne ex meritis noftris, & ideo non oportet nos nifi ut ipía depreffio noftra bumiliet nos, ne inde extolli, quia alienz poteftatis eft, & bo- clevemur, (icut (edu&ti, & fedu&tores Angeli ? nitatis, quidquid boni fumus & habemus. & corruamus, & pereamus ? inde eft, quod XIH. . Confiderare alienas virtutes , uti S. Tho- S. Thom. cum Deus in baptifmo toilat pénitus peccati mas Villan. fuafit dicens: Si te fapientia ele. Villan. C. dd S. 3 reatum originalis, pcenam tamen corruptio- vat, confer te cum Dottoribus; fi patientia, 9? nis non tollit in hac vita, ut femper maneat confer te cum Martyribus, fi caftitas.cum Vire tino. hofr, 10 nobis memoriale humiliationis, quo' cauti ginibus, qui tibi magnus videbaris, illis com- fimus, ne fuperbiamus, ficut , primi paren- pofitus exiguus apparebis. Cui confonat illud tes hoítri & ex quorum füperbia, & trans- a Laur. Juft. traditum monitum, dum inquit: Vi 6 -"ldem de reffione, omnes corruimus in culpam. Refípectus meliorum, acquifitio eft humilita- X. Confiderare ipftus etiam anime vilem flatum, tis. Quo medio Abbas I(id. ufüs eft, cogita« Dizt.tit.7-Quem S. Bonaventura fequentibus verbis in- [ ^5 ( tionibus, quod magnus effet, függerentibus dicavit: Propter tria homo fe ex parte ani«- dicere folitus: Nunquid talis, qualis Ab- bas Ggg2g8g2 R. P. Lobn. I?z'bl. IMan, Tóm. 4. - 972 Dibliotbece; Magualis Concionatorie bas Anfaniüs, vel alii Patres, qui Déo pla-- L Primum ergo quod attinet, femper cbs.Thob.a Cuerunt ? oculos habeatS.T'homs definitignem;qua di- 2. q. 151. S. Petrus XIV. Confiderare. defettus : fuos , qiemadmo- xit, humilitatem effe laudabilem fui ad ima dsje- Dam. l 2. dum B. Petrus Damianus Abbatem Defide- Gionem ; hec enim definitio, ut mox infra dice- epift, z 1, rium ad Cardinalitiam dignitatem evectum tur,prz reliquis accommodata eft ad naturam monuit, dicens: Agere noli frater, quod humilitatis explicandam ; ex qua colligicur. (i pleríque faciunt, tantummodo, fiquid eft in proprie officium illius explicare velimus, du- te virtutis, attendere, & vitia quafi poft ter- plex id effe,fcilicet, ut quis non fe extollat,aut lmitare na- gum po(ita negligas judicare. extolli eupiat ultra meritum, & ut fe depri- turalis n pavone diverfitatis exemplum, qui mat & deprimi cupiat infra meritum. Ad hec nimirum pullinos & velut ignobiles pedes enim duo officia omnes gradus, quos aliiopee pre oculis femper habet, infignem vero rofe excogitarunt, revocari poffünt. Et ad caudz pulchritudinem poft fe fpecabilem priorem quideu pertinet, ut nihil fibi aut me- |,10. 8j prebet, videt in pedibus-rufticum aliquid, ritis fuis adícribat, atque adeo neque laudari, i quod defpiciat, igaorat in cauda, quod eum neque honorari, aut preferri aliis (faltem mas . inirabilem reddat. In promptu eft, unde fe ) oribus vel equalibus) affectet, fed potius fe debeat in humilitate deprimere ; poft ter- indignum Dei donis & ad omnia inutilem re- gum gerit, unde valeat quafi prz ceteris putet. Ad pofleriorem fpeCtat, ut omnibus avibus fuperbire: quod exemplum humili- etiam minoribus fe po(tponat, atque adeo vi- tatem amantibus applicans fubjungic: Te liffimo modo (id eft,cogitatione,verbo & opes quoque quodammodo , quod in te virtutis re) tra&tet feipfum, & ab aliis etiam tractari eít, lateat ; fi quid vero vitiofüum & corre- optet, qu&rats gaudeat, in quo triplici gradu fum- &ionis eft dignum, ab afpectus, cui judicio ma hurmilitatis perfectio confiftit. Viliter au- non recedat, á tem feu contemptibiliter cogitatione traCtatur, (i S; Dern. . XV. INon comparave fe cum inperfetliss quod vel ipfe, vel alií, vilem de ipfo zftimationem ferm. 37. in Cant. medium $. Bernardus fuggetfit dicens: Noli habeant,ac temeraria judicia fal(asque fufpi- te, homo , comparare majoribus , noli mino- ciones de ipfo concipiant. Perbo contemptibi- licer traGtatur, fi vituperetur, réprehendatur, ribus, noli aliquibus, noli uni; quid ícis enim , o homo , fi unus ille, quem forte convitiis aut contumeliis appetatur, vitiaque omnium viliffimum atque miferrimum repu- ipfius occulta manifeftentur. Oper? denique tas, cujus vitam fceleratiffimam ac fingula- contemptibiliter traGatur, fi in viliffimis offi- riter fcediffimam horres, & propterea illam ciis & functionibus occupetur, inferiori loco putas fpernendum, non modo prz te, qui in congreffu. collocetur , viliffimisque cibis forte jam fobrie & jufte & pie vivere te con- aut veítibus paícatur aut veftiatur. . " fidis, fed etiam pre ceteris omnibus fcelera- IL. Secundum caput, nempe propr ietates,S. Berm. f. : tis, tanquam omnium fceleratiffimum ; quid quod attinet, (equentes communiter affignan- 34-intCant. fcisj; inquam , fi melior & te, & illis, mu- tur. Prima eft, ut (it voluntaria feu f/»ontanza: Edl 3 tatione dexterg Excel(i in fe quidem futu- nam, uti recte S. Bernardus advertit, fola gra» Y4l, rus fit, in Deo vero jam fit? tiam, quam prafert, meretur lefa & abfoluta bumi- j Pennequie &X VI. Quarere, qui veprebendat; Sicut Ab- litas. Quz enim coacta & extorta fuerit pro- Differt. 1. bas Moyíes cuipiam interroganti , qua via pter triititiam, gratiam/non habet. Et alibi: $. 1. brevi ad perfc&tionis culmen evaderec ?. fci- ii cum vancore. bumiliantur , alii patiecter , alii & libenter; primi vei funt , fequentes innoxii , ulti- fcitanti fuafit, nimirum ut fenem aliquem fe- verum aufterumque quzreret , atque in ejus mijufi. Secunda proprietas eft , ut fit /ince- LT fe traderet diíciplinam, a quo quotidie du- ra: Ef enim , inquit S. Ambrofius, qui nequi- S.Amtirof, R m riter tractaretur, & fub quo reprchenfiones ter f& bumiliat , €9^ interiora ejus plena fünt doli : 2« €E^ 4- & . increpationes continuas biberes, ut mel 6 efl, qui nimium f fübimittit ab bumilitate mul- & lac. Cujus fententiz fübfcripferat ille al- ta. . INom efl ergo bumilitas, mifi fime fuco, fine ter, qui inter injurias & contemptus exulta- fraude. — fpfa efl vera, que babet piam mentis [in- Gravius ex- bat, dicens: Hi funt, qui nobis proficiendi ceritatem , magna ef1 «irtus. ejus. materiam füppeditant ; ilii enim, qui nos plicans hanc proprietatem S. Bernardus : Z4p- $ Berin. f. laudant, nobis non parum impedimenti & petere , inquit , .de bumilitate laudem ,. bumilitatis ! 6 inCiant, non e[l voirtus , fed faboerfio: - quid enim perverftus, damni adferunt. quid indignius, ut inde oideri *oelis meliory unde vi- S.Ambr.i $. XII. deris deterior ? Scite quidam hanc humilita- Quodam fm, ASCETICA. tem bamatom vocat, quia, dum per humilia dicta laudis minoris jacturam facere videtur, Nj I. uatuor fünt przcipue, 'quæ de humil'« aliam majorem pifcari conatur, fcilicet ut tate bene difcere debet Afceta, alio:« humilis przdicetar. Ex quo S. Bernadus re- que etiam docere. 1. U: naturam illius ber &e colligit ; gloriofam rem effe humilita- cognofcat. 2. Proprietatés. 3. Effectus & uti- tem, utpote qua ipía quoque füperbia pal- litates, quas parit. 4. Ut fciat dubiis quibus- liare fe appetit, ne vilefcat. Tertia proprie- Gl'cg,gs. dam occurrere, queg circa fundamenta & pra. tas eft, ut fit circum/pstta ; id eft, ut fciatur, quo c':l&g' xin humilitatis occurrere, & nonnunquam in loco & officio, quo fine ac moderaminePhilip. a. ab inexercitatis hac in arte difcipulis moveri quis hnmiliare fe debeat, ut cum Apoftolo di. v 12 folent. Qu proinde.omnia nunc breviter cere queat : Sico bumiliari, fcio & abundare, So- Greg. i e, dum P2f p« 9 in þoc paragrapho explicanda funt. lerter enim int;tgndum q/t, inquit S Greg.n dninge * - 2'5!143&3 LXUIX. Humilias, : 973 vThom (H " mes 2 'q'ïöl. &imoderatius: cuffoditur. virtus. bumilitati:, bumilitatis þedibä-s ambulaffe. Eluilitas fane eft tan- tur jura regiminis : && dum Prelatus quisque plus quam terra, inquit Bafilius, ex qua crefcit & nutri- s. Bafil. f, fe» quam decet , dejicit ,. fubditorusn vitam ub die. tur arbor cbaritatis , producens. flores virtutum Cs de abdic, fcipline. difiringere vinculo non po[ft.. Jineant er- — frütus gratie in anima. Quod denique 5. etiam terum. go Re&tores exterius, quod pro aliorum utilitate fa»« - ad perfectionem & a lutem alienam maxime - feipiunt ; - farcent interius , quod. de. [ua eflimatio- conducat humilitas, v el ex ipfo Chrifti exeme ne, pertümefiunt. . Sed. tamen. quibusdam fignis de- lo fatis colligitur, ut qui & ipfe humilitate center evtnpentibus, eos apud fe e[fe bumiles, eiam potiffimum velut inftrumento ad generis hu- Jubje&ti - deprebendant ,. quatenus . in. autboritate eo- mani (alutem procurandam ufus eít,& ad eun- YUm , (j , quod fermidant, videant; 69 de bu- dem finem etiam viliffima quzque inftrumen- müliale, quod. imitentur, agnofoant. Quarta eft, ta, qualia erant rudes pifcatores, elegit. Et ut conZans fit, fibique femper fünilis: quam quid mirum ?. fi enim etiam Domini hujus S Ambrof. proprietaters. S. Ambrofius requifivit, dum mundi fideliffimos quosque fervos pro arduis Lio.ep. dixit: JZec virtus vera. bumiüitas e(1, que inter . fais negotiis eli S À gunt, quidni idem Deus pro 48. quoslibet meritorum gradus nunquam fui potefl.effe falute hominu m velut negotio omnium ne- diffimilis. .. INam & in-officiorum vicifftudine, & gotiorum maximo faciat? Quis autem fideliorlaie 4g. in manfuetudinis lenitate , & in wvoluniarie pau- eft fervus, quam humilis, nt qui fciens dictum v. 11. pertatis elettione invenitur mulla diflantia, & alter. fibi effe a Deo: Gloriam meam alteri non da- altero in. propofiti fui deo : bo; ftudiofe eam contingere veretur,& in hoc nor eff. i otione gqc majof, aut i« exemplumi fidelis fervi Jofephi, uxorem Do- IIf 'Tertium caput fcilicet effectus, quod mini füi, quam folam Domino fuo refervatam Gen. 39. attinet, etfi illi innumeri fint, paffim aSS.Pa- effe noverat, contre&tare nolentis imitatur. tribus & Magiftris fpiritualibus commemora- Hinc merito S. Ignatius faos Operarios in vi- ti atque deprzdicati, Afcetz tamen merito neam Domini mittens hortari folebat, ut hu- prz omnibus effe debet, quod humilitas fit militate & contemptu fui viam fibi ad ardua efficaciffimum medium ad triplicem finem, munirent? Quz omnia ha&tenus enumerata quém perfectus Religiofus, & is maxime, qui motiva brevi fententia com plexa eft B. Angela Vit,'c, 19. etiam alieng falutis curam fuícepit, propo(i- deFulginio, dum dixit: Quanta anitma magis af- tum habet, fcilicet gloriam divinam , perfe- flictay & depauperata, & bumiliata ef£ interius, tan- Cionem propriam & alienam affequendam. 0 magis aptatur, & purificatur, ut allevetur magis, Nam 1. quidem , quod ad gloriam divinam quia nulla anima potefl aliter ac plus elevari, nifi augendam plurimum conducat, ex iis, quz quantum bumiliatur ,. &9 profundius in bumilitate fupra $. 8. n. 3. di&ta funt, faris patet, ubi complanatur & vadicatur. Ita que femper in men- oltenfum eff, per humilitatem id, quod homo te habeat Afceta veriffi Sew f mam fimul & uriliffi- preftanciffimum & chariffimum habet, Deo mam pii Scriptoris fententiam ; Merita nonL.. e. », n offerri, ideo que martyrio non immerito come /unt ex boc aflimanda , fi quis plures *o ifiones aut re parari. lt adeo recte dixerit Ecclefiafticus: .de jmit. Ecll. 3. velaviones babeat, *vel peritus. fit in. fcripuris, aut in ?/ïlu Quanto magnus ess binnilia te in omnibus, & coram altiori ponatur gradus füd fi vera fuerit bumilitate JDeo invenies gratiam, quoniam magna potentia Dei ac cbaritate vepletusz fü. Dei bonorem pure 69 inte- folius, & ab bumilibus bonoratur, utpote qui hoc gre femper quevat ; — f féipfiun. mibil veputet , & in fo, dum fe nihil effe, fcire, & poffe, verbo & É veritate defpiciat, &g ab aliis etiam d d efpici & bumie &o proteftantur, chariffimam fupremz Dei liari magis gaudeat, quam bonorari. Excellentie confeflionem faciunt, ob quam IV. Quartum denique caput, fcilicet du- Pfþ so. caufam merito S. David facrificium Deo gra-, bia varia, quod attinet 2 SAmth - V. L. tiffimum effe dixit cor contritum & humilia- ,ea per ch,ucn,tves qua- fliones expedientur. ltaque - l« 9. ep. 4- tum. Quod vero 2. etiam ad perfe&tionem Q. 1. Qua ratione quis brevi co?nþendz'ox COf propriam aflequendam eflicaciffimum fit in- ple&i, facileque memorie mandare. o[fit totam de ftrumentum humilitas, vel ex ipía perfectio- bumilitate dottrinam? — Refp. Si memorabilem nis natura colligitur; cum enim hzc in con- S. Pauli fententiam animo firmiter impreffe- & x * p " jun&ione perfecta cum Deo per charitatem rit, qua ad Philippenfes E cribens dixit. ZZocPhilipp.a * e 3500f facienda coníiftat, facile patet, non poffe me- Jentite in vobis, quod & in Chriflo J*füs qui cumV« 5 if inCianh lius & citius ad hunc finem perveniri, quam in forma Dei ejfet, non rapinam arbitratus efl effe per humilitatem; uti breviter & fapienter ine Je equalem Deoy fed. fametipfum exinanivit formam S.Ambr.xin dicavit S. Ambrofius dum dixit: Quisquis cupit Jérvi accipiens , in finilitudinem bominum. fattus, quodam — JDivinitatis tenere faftigium, busmilitatis ima- feGtetur. €9 babitu imventus ut bomo. FHumiliavit. fomet.. fetm- Hinc Deus S. Birgittz revelavit, humilitatem ipfum , fatbus obediens usque ad mortem. Hac Rev. €.39» efle ícalam, per quam ad cor Dei afcenditur; enim fententia breviter & nervofe compre- id quod frater Urigman ex Dominicana farmi- henditur, quidquid ad humilitatis notitiam lia expertus eít, ut qui, cum nullum fibi con- & praxin requiri poffe videtur. Et I 4 qUi- gruum locum reperire poffet, nifi in profundo LÀ . dem per illa verba ; formam feroi accipiens inferno, füb ipfomet lucifero, hanc a coelo vo» proponitur idea , quam in humilitatis ftu- Creg.aS. cem accepit: Cito huc afcende ad thronum dio fequi quisque debeat, ut ícilicet tan- 0'2'&3. altiffimum cor Dei. Ut adeo merito dixerit S. quam /meum Íeu mancipium fe traCtec, & Climacus: Quoties aliquetn vel videris, *vel audie» ab aliis tractari velit; 'atque adeo ficut llf ris intra paucos annos alti[J/anam tranquillitatem (que fervus totus eft juris alieni, nihilque pro- U obtenta perfectione obtinetur ) acquifivi[]e , moli banc prium poffidet, aut fibi adíeribit; viliffi- ; (jej ! paü, Ib p ma quzque domus officia füfcipere debet: exz]ämare aliams quam banc beatam celeremque viam vilif- 061 Ggggggæ 45 Jqblietbece Manualis Goncionatoriee 974 viliffimo etiam cibo, häbïtaticnc, veftibus &c. Q. 4. Zn& äuomodo f compatiantur e[fe hu- contentns effe cogitur: nullo honore aut ho- milem, €? bena apud bowines opinione firere vel- norifica compellatione afficitur: ad omnia le? Refp. SS. Patres, fi didtam opinionem non- inutilis reputatur, nihilque fibi lucrari poteft: nifi propter majorem Dei gloriam proximi- ita hec omnia fao modo verus humilis prz- que falutem magis procurandam appetamus ; ftare,& in hoc Chriftum imitari ftudeat. 2.Per nam, ut przclarc S.Gregor. dixit ; nonnunquam s. Gregor. ila verba: boc fentite &9c. proponitur effica- etiam fantti Viri de fua opinione gaudent , fed cum apud. Ro- nec driq- p. 2e ciffimum motivum ad humilitatis exercitium, per banc ad meliora perficere audiertes penant ; tf. $. C. 29, ícilicet Chrifti exemplum. 3. Per illa ver- jam opinione fua, fed de proximorum gaudent utilitae ba : in fimilitudinem bominum fatus: indicatut tey quia aliud efd faveres quarere, & aliud de profe- potiffimum medium ad humilitatem acqui- Gibus exultare.. Sic S. Paulus Corintbiis ingen- rendam, contemptusque cum gaudio tole- tes gratias a Deo fibi conceffus enumeravit. randos; nam í(i non fentit fua vulnera miles, Sic 5. Francifcus Xaverius citra omnem no- o. Cor. 3« f t0 - quando Ducis vulnera intuerentur; quomo- xam & notam infigni pompa cum Bungi Rege Vit, l. 4. y, 1. do contemptum füi egre feret, qui Chrifti primum congreffus eft.. Memorabile quoque*- 'o $. Leo fer. oppropria animo volvit? hine recte S. Leo: eft, quod de alteroS. Francifco, Seraphico fci- Chron. S. FI.' an c-P- Ye J"ïl Vi de cefürre. Chrifti bumilitas nulli afpernanda divitum, nulli eru- licet, circa hanc.materiam fcribitur. Ingre- » 1« C« 73- étione, befcenda mobilium ; nec enim in tantum provebi po- dien$ aliquando vicum ob magnam omnium, tefl. qualiber felicitas bumana faftigium , ut. eftimet qua de ipfo erat, San&timonis opinionem;exie fibi pudendum , quod. Deus in forma fervi non eft / mio honore & pompa excipitur. Pars incola- arbitratus indignum. rum San&i habitum, pars manus. pars pedes Q.2. Quomodo quis cum veritate fe omnium in- ofculari, ipfo penitus nihil reludante. Omni- famnum ,. & maximum peccatorem. reputare po[t ? no ergo fuo Comiti Vir fanctus tali honore Refp. Varie hoc explicari ab Afcetis, nempe nonnihil titillari vifus; quam etiam fufpicio- ut vel quis cogitet, poffe effe aliquid occul- nem tandem aperuit, cui Franciícus, noveris, tum , quo alius nes fuperet (quemadmodum inqüit, frater, hos longe minus, quam dece- S,Aug. . S. Auguílinus tradit) vel ut propter dona, ret,facere. Cumque alter hoc refpon!o finiftre 41. de quz alius aCtu poffidet, & ipíi defunt, alium accepto, magis offenderetur, ruríus dixitSan- verb. anteponat (quo modoS. Greg. hanc difficul- &us: Omnem honorem , quem i&ti exhibent Apott., tatem explicat) vel ut perfüadeat (ibi, quem- mihi, non mihi adícribo, fed ia Deum refun- S. Gregor ' visfceleratum hominem multo majorem gra- do. Ac mequidem fic interim permanente in ho. 16, in Ezech. 'titudinem Deo exhibiturum, fideliusque ter- vilitate mea illi impeafe ditefcunt,dum Deum viturum fuiffe, (i tanta eum mifericordia fuit* in fua creatura cognofícunt, & venerantur. Vir.1.6.to. fet profecutus, (quem modum S. Franciícus, - Q. s. Quomodo magnanimitatis ad ardua &j mae 2.1.4. P:3: infinuavit, & P. Jacobus Alvarez convenien- gna opera facienda inclinandi locus fit, fi quis per c. 5. tiorem ceteris putat) vel ut fua peccata con- bumilitatem ad vomnia. inutilem. fe fateri. debeat ? S. Thomas ferat cum Dei donis,quz fünt in altero,(uti S. Refp. S. Thomas, usque adeo hzc duo fibi q.161.3.3- Thomas & S. Anfelmus fecerunt) ut cogitet, non repugnare, ut porius cum veritate dici 8. Anfelm. ;]ia effe judicia Dei & hominum;ideoque illud queat, neminem alium quam humilem , ma- l. de m« pauli dicar, nihil mihi confcius füm, (ed non gna opera tentaturum & facturum , ut qui, 2.Cor. 15. (.T. 109» in hoc juftificatus füm; quia neícit homo, an quanto plus diffidit (ibi, ranto magis Deo fidit, V. 1e» .Gän' ig. Y.10, $. 37. in amore,án odio dignus fit(& hic modus S.Ber- tantum per nos operari folito,quantum noítra Cant. nardo aptior eft vifus) vel ut proptet Scripcu- ia eum fiducia fe extenderit. HincS. Apofto- IS,AnFEäm It Q6 rx facre authoritatem , fervum (e inutilem, lus abundantius illis omnibus laboraffe fe di- Eny, $ atque aliis longe minorem judicet, non mul- cit, fed mox addit: non ego, fed gratia Dei 1 vt ( Xid,Lic E / tum difpucans, quomodo cum veritate id di- mecum. Sed & lfaias, ut $. Bafilius fagaciter Eïnyiï;. cere poffit, quo todo Lancizius hanc quz- advertit, non dixit ad Deum : cce ego ibo; fed : Opuïc. 8 C. 4» / ftionem folvi poffe exiftimavit. Ecce ego , mitte me. . Quafi dicat , novi quidem If. 6. v, g. Q.3. uemodo prattice lecus ultimus juxta Cbri- me imparem effe huic legationi, fed tu fupple- M uN V.5 - fli monitum am biri po[fit, & debeat?. Refp. Si vi- re potes indignitaterp. Hinc Jeremias audivit Jer. 1. v.7i ) a Deo: Noli dicere; puer fum , quoniam ad i 1 - Jiffima que&que in omnibus rebus naturalibus, UET & in quotidianum ufüm venientibus quara- omnia, ad quz mittam te, ibis, & univerfa, mus & eligamus ; aut certe ubi a&tu habere quzcunque mandavero tibi, loqueris. Ne non poffumus , corde (incere appetamus & timeas a facie eorum, quia ego tecum fum. Q. 6. Quomodo debeat & poffit quis omaem fuccefa Hom.43. Qu&ramuss; nam, ut fapienter Author opetis inMatth. imperfedti dixit : Mon tantum curat Deus, fum operum Deo ad[cribere , cum tamen in ipfius po« i5 ubi corpus hominis jaceat, fed in qua parte tefate fit boc vel illud opus laudabile perficere ? Ketp. mens conícientix fit collocata. Ergo quod Ad hoc Deum ipfum per Ofeam jam olün re- Ofee 13. jubet nobis in ultimo loco recumbere, non fpondiffe, dum dixit: Perditio tua Ifracl, in V: 9 folum fic jubet, ut corpore in noviffimo ja- me tantummodo auxilium tuum. Sicut ergo Faber co. ceamus (hoc enim, ut bene concionator non- palmes propria virtute quidem uvas & vinum 9. inDom. nemo advertic, interdum , cum fcilicet quis produeit , quia tamen hanc ipfam virtutem a 16. poft Jongo intervallo alios antecedit, fine inde- vite accepit, non ipfi, fed viti fru&us abícribi- * Pent. q.7. centia & affe&tatx modeftiz fufpicione fieri tur5 ita pariter cum non fimus fufficientes co- * a non poteít) fed etiam animo, ut nos noviffi- gitare aliquid ex nobis, fed fuffi cientia no ftra2. Cof. $ mos judicemus; nam fine cau(à loco (e hu- ex Deo fit, qui operatur in nobis & velle, &v5 perficere pro bona voluntate, merito illi quo- miliat , quj alteri fe præfert. que R Jüwus LXIX. . Humiltas, - H 3 * $ N gue' orüinis laus & gloría ex noftris exoriens attribuitur. * Vope—ribu;s dus gradus eft fe verbo defpicere,qui ub fe ha. bet alios tres gradus, nempe humilía officia Q. 7. Cur bumiles pre ceteris denorum celeftium & opera exercere, viliffima qugque in cibo, 6apaces exiflant? Relp. Stapletonus, id ob tres habitatione, veftibus eligere, honores fugere cauías fieri. 1 Quia,cum nihil habere & poffe ! GTEggr. & contemptüs potius àámare. Videri poce& i hs. fe putenr, ad Deum fiducialiter confugiunt, & ROdrïq- 'p- 21.- tru ;i Cl f. If. & rc r Nq. p' 2. ardenter auxilium petunt, & ideo etiam juxta HL. Poteft probari, quod humilitas fit quafi 'nSnc. 29. promiflumServatorisaccipiunt. 2.Quía,cum fol parvi mundi, i.e. hominis. 1.Quia uti fol,in íe tam longe effe a perf»Ctione eftiment,valde fe maximus,nobis tamen parvus videtur;ita & efuriunt & fitiuntjuftitiam,atque adeo fatura- humilitas,licet parva fit in oculis plerorumque ri merentur,. 3. Quia, cum fe totos evacuent, hominum;in veritate tamen & coram Deo ma- i a Deo, qui perinde ut natura vacuum non pa- Quia, ficut fole oriente difparent Cnr ! ticurimpleri merentur;juxta illad Scripturz: ril, l h l'Í. 20. omnes ftellz; ita,cum humilitas animam occu. Q Dilataos tum, & egoimplebo illud. Quas tres paveritomnes relique virtutes apparere & ae- y. I?. cauías Chriftus indicaffe videtur, dum dixit: lton, $ ftimari definunt. 3.Quia,ficut a fole conferva- mnc.p,l, Porite, & accipietis: querite, & invenietis: tur mundus major, ita ab humilitate mundus Josn. 16 pulfate, & aperietur vobis. Quz omnia hu- 6] Ws parvus. 4.Quia, ficut a folisinfuxu dependet milis preftat; nam petit fe incurvando: qug- fertilitas agrorü & bortorum;ita ab humilitate rit, quia vacuum fe videt: pul(at defideran- anima omnem vigorem in producendis actibus do, quod deefle fibi advertic. füpernaturalibus accipit. Excitentur proinde $ XIHt. auditores, ut imitentur Heliotropium, feque CONCEPTUS PRZEZDICABILES.. [ pertotum diem vitz ad fauftiffimum hoc fidus . De Natura- bumülitatis. convertant. De motiois bumilitas. - I. () ftendi poteft exemplo Publicani, quo- IV. Poteff;oftendi neceffitas humilitatis ex modo gerere fe debeat humilitatis ama- eo,quod fit fundamenumo mnium aliarum virtu- tor ftudiofüs. Nimirum r: a longe ffare, hoc eít, tum, & totius zdificii fpiritualis, uti breviter indignum fe Deiconfpeé&tu & alloquio reputa- S.Augult. indicavit: Cogitas magne conftrue- re. 2. Retro Pbarifeum [lare,id e(t, omnibus ho- re fabricam cel(itudinis.de fundamento prius minibus fe affzétu faltem, fi effe&u fieri non cogita humilitatis; id quod inductione potio- poteft, poftponere. |.3. Oculos ad terram dejicere, rum virtutum facile confirmari poteft, uti Ro- per humilem dc fe fenfüm,imo & contemprüm drig. l.c. facit, in altera parteoftendatur, quo- LÀ 2 trl 3. füi & innumeras imperfe&iones & peccata. modo hoc fundamentum poni debear, fcilicete 4. Confüeri 020&30* /fuas miferias, id eft, libenter pati; ut prius fodiendo & ejiciendo terram,i.e.omnem defettas (ui, & alie vilitatis materie ab alíis fui ipfius ztimationem, & honoris laudisque cognofcantur, quin ultro eas detegere. y. Per- defiderinm; dein pone»do primum lapidem, cutere pettus fium, i. e. eciam exteriora Gigna hu- id eit, humilem Chriftum, eique alios lapides militatis, qualia vel maxime in vilibus officiis feu a&tus humilitatis jungendo vel offzrendo. elucent, ftudiofe ample&ti & exhibere. Vide V. Oftendi poteft, totum mundum effe la- Fabr. conc. 7. in Domin. 10. poft Pent. queis concupiícentiz triplicis, fcilicer divitia- .COI. Isl H.Comparari poteft humilitas fcalze Tacobi, rum,carnis & honorum involutum,id quod fa- mu Gän) 38. & i. quidem oftendi, quomodo hze fcala ffet Y,.19. fius probari poteft. per induclionem (ingula- fuper terram,idque probari pore(t ex ipfo nomi- $.Anfelm, ne humiltatis; nam, ut S.Anfelmus ait, humi- rum partium; ita ut merito dixerit S. Paulinus:$ Paulinus. Totamundi hujus figura Zabulicis eft d pratene Epift. a. in C. . lisidem eít,ac humialitus; S.Ifidorus idem ac taretibus. 2. Quomiodo per humilitatem (u- Epp. 8, humi acclivis. Hinc & detinitur laudabilis (ui Imd. 19 , 0. pradicti laquei evitentur, uti partim S. Anto« Ethym. ad ima dejectio.. 2. Quod cacumen illius colos at- nio ccelitus revelatum eft,dum mundum reti- : tingat: ia enim Chriftus indicavit, dum dixit: busirretitum videns,&,quis evafurus fic,qug- TA Nifi converfi fueritis & cfficiamini fient parvu. rens,audivit : FHumilis; partim etiam S.Ephrem V. 3. Metth. 18.li, non intrabitis regnum ccelorum. 3. Quod fuait: Humilitatem ample&tere,& diaboli re- ,Cl' r l v'7. Pf, 112. Deus innitatur fcale buic , juxta illud Davidis: tibus nunquam capieris, quia leviffimis humi- AT Quis ficut Dominus Deus nofter qui in altis litatis alis füblatus, velocior ac fublimior À xcxi—, habitat, & humilia refpicit in coelo & in terra? ftet, quam ut ab €o capi poffit. 4. Quod /fngeli afcendant & defcendant per illam : De medüs bumilitatis. Angeli quidem cocleftes de(cendunt ad humi- VI.Offerri poteft Speculum cognitionis fai tibfius, les, utpote quorum focietate fpecialiter dele- fimulg; oftendi, hoc fpeculum effe aptiffimum Gantur,tum quiaillos fibi fimillimos in humi- ad noítras miferias demonítrandas, humilem- litate vident, tum quia, (ingulariter dilectos que adeo fenfüm animis ingenerandum.Quem Jeg Tj Deoefie advertunt : terreftres veroAngeliji.e. in finem fervire poteft fententia S.Bern. dicen- S. Bern. in f 9, homines humiles,qui in humilitate, per quam tis:1fta tria femperin mente habeas;quid fuifti? ferm. ho- Angeli veri luciferum fi trarunt, füamque quid es? quid eris? quid fuifti;quia fperma foc. neft. vit, gloriam füntpromeriti,a di [5 ilantur,afcendant tidum : quid es quia vas ftercorum: quid eris, er illam ad gloriam. j.Quod etiam in hac fca- quia efca vermium: dicatur proin,has rniferias j a (int varii gradus latiores & minus lati, ficut effe velut plumbum fpeculi:ipfam vero cogni- in ícalis folent effe. Et primus quidem ex latio- tionem harum miferiarum effe quafi vitrum,& Ob ribus fit, feipfum defpicere cogitatione feu corde, plurimum promovere humilitatem,juxta illud ! 5' qui habet füb fe tres alios,fcilicet indignum fe S.Greg. Cuftos humilitatis eft recordatio pro- s. Gregor, divinis donis reputare: inutilem ad omnia du- priz fosditatis. Quem in finem fervire pof- apud Ro. cere : minimum omnium fe zftimare: Secun- A funt; que Rodriq. p.2. tr.3. c.6. & feqq. tradit, drlq. 1.c. VII. Po- Jublotbeee Manualis Concionatorie 976 XII. Potefthomo humilitatis ftudiofus com- tate: unde non debeo indignari, cüm aliqusne ä parari cum parvulo Davide,& 1. oftendi,quam do defpicior;fed mirari,& reputare beneficium &, Reg.17, merito fuperbus animus propter difhidentiam Dei, quod non omnibus fim odiofus. Addit $G* v» 49; in propriis viribus Goliatho comparetur. 2. deinde,cum tibi detrahi intelligisnon moveae lu !' Dla!'( Quomodo David, i. e. humilis, in nomine Do- ris; quia fi verum eft, quod dicitur,non eft in» 6 » mini, id eft auxilio divino, confifus, accipiat conveniens,hoc loqui homincs,quod tu facere quinque lapides limpidiffimos (nempe cogni- auíus es: fi autem verum non eít, non nocet tionem quinque capitum numero precedente tibi eorum locutio. Ut fi albus effes, & aliquis indicatorum) eosque per fundam humiliatio- diceret, te nigrum eífe , quid obeffet cribi? !dem ]o M. III. S.'Thomasille oculatus virtutum arbiter Pennequ, mor.e3]» nis capiti Goliathi allidat. . 3. Quomodo per hanc victoriam & ipfe obtineat fponfam KRe- dicere folitus eft, hominem, qui concemptuml. c n. 4. 2is, id eft charitatem cum aliis virtutibus, di- ferre non poffit,etiam(i miracula faciat,non ef- vitias multas meritorum cocleftium , audiat- fe pro fan&o aut magne virtutis viro haben- dum.Habebatur vir folitarius inter eremicolas que accinentes fibi filias Jerufalem, id eft,ani« mas fanctas & humiles perfonas: Percuffit non vulgariter fan&tus ; Epifcopusloci, ut vir- Saul mille, & David decem millia. tutem ejus exploraret. mifit aliquern ad id pru- VIII.Oftendat,nihil effe efficacius ad humi- dentia, & rerum cceleftium cognitione probe litatem acquirendam;,quam feriam & frequen- inftru&um; hit tumultuarie & miliizri quo- tem confiderationem criplicis fui nihil, quoad dammodo aufü folitari cellam ingreffus, jubet e[Je, [cire & pe[]e. Quis enim de nihilo magnam ocreas fibi extrahat: qui delpici & probro affici zítimationem concipit, aut laudac illud , aut fe arbitratus,fevero vultu interrogavic,an nof- dolet, (i gladio percutiatur vel contemnatur? fet; quis effet? O non esSanctus, ut aliqui pu- 2. Quomodo tamen ex hoc nihilo iterum to- tant;ait tum jlle explorator,quandoq nidemobe tum Microcoímum creare queat;primo die lu- latam humiliandi te occafionem nastus eam cem illuftrationis divinz;excitantis ad fui cone reípuifti. Quo diéko in ejus amplexus advola- temptum; alterofirmamentum feu ccclum,id vit, eumque amanter eít'exofculatus, dicens, eft,humilitatem tanquam fedemDei;tertio die nemiaem haétenus veriora de íe elocutum. congregationem aquarum i. e. gratiatum coc- IV. S.Greg, verba illa Ezechielis exponens: S.Gregor. leftium) &germina variarum virtutum ac bo- nimalia ibant , $ vevertebantur , in familitudinein hom. 5, in norum operum: quarto luminare majus co- fulguris corrufiantiss caufam affignat , cur haec Ezech. gnitionis diving, & luminare minus cognitio- animalia illuminatiffimos Dei fervos repre- nis fuiipfius ; quinto animas fenfitivas, id eft, fentantia, hoc modo Prophetz in vi(ione deli- potentias fenfitivas reformando ; hominique neata füerint)dicens: Vadunt & revertuntur in fuperiori fübJiciendo : fexto denique ipfum fimilitudinem fülguris corruícantis; quia poft- hominem in gratia ojiginali conftitatum , & quam mira fan&ti inter homines faciunt, poít- &e dominantem. uam corda audientium fparfo lumine incea- fuis appetitibus perfe . XIV. dunt; ad quandi Authori (ui gloria redeunt,ut ALII CONCEPTUS. illilaudé reddant, per qué fe poffe taliafciunt. : . alitas. V Obfervandum e(t,quod incarnata Sapi ene M'annxdifc; Pennequ. I.A Nub cum feptem fociis iter inftituens tiaS. Petr. Regni Pontificii poffeffione & inve- ar. L » Go . cum no&u ad fanum idolorum veniffent ftitura decorare volens,eundem non femel,íed $. Donmy, ibiquieverunt;ipfe vero ftatuam lápideam mae tricies Simeonem Joannis appellarit dicendo : nu & voce flagellans & abilla poftmodum ve- Simon Sfoannis diligis me? Nam;ut 'Toletus obfer« itDiegt i.2 61 niam injuriz petens;interrogatus a fociis,quid vat,in his omnibus interrogationibus femper fibi vellent ifta? refpondit, ftatug (imiles etfe Dominus nomine proprio ufus fuit, & parentis oportere ad opprobria contemptusque tole- etiam nornine.Simon,inquit Joannis,necPetrum randos,(i (imul habitare & pacifice & tructuofe appellat, quod nomen dignitatis & officii erat; virtutibus comparandis ftudere proponerent. volenseum in hoc admonere,ut quamvis fit in Fuit hic communis illorum fenfus, & apud tantam dignitatem provectus, ut füper omnes omnes magni nominis fanctimonizque viros fit fideles, & totius Ecclefiz caput, pra oculis pro virtutum omnium fundamento eft habi- habeat, fe pifcatorem tuiffe, & hominem com- tum, ut fi abeffet cetera parum firma exifti- munem;oe fe extollat,ne fuis id meritis adfcri» marent. Hinc, cum aliquis ex fratribus magno beret,quo enim in altiorem effertur & erigicur illi Abbati Sifoi diceret: Cum examino me gradum, oblivifci non debet fe hominem effe; ipfum, video Dei prefentiam memoriz mez & aliquando ex humili & ignota familia. adherentem: Non eít, inquit, magnum hoc; VI. Rex quidam Norwegie, Daniz, & An- Spec. Eze ut mens tua cum Deo fit ; magnum eft autem, gliz; nomine Cnoth,cum floreret maximo vi- empl. v. fi te ipfüm infra omnem creaturam videas, gore imperii fui, fedile fuum in litore maris Bumil. ex 9. Bonav. ILS.Bonavehtura praxin fingularem,dum ab aícendentis ftatim poni juffit,& alloquens ta- ?? de inftit, iNovit, hominibus defpectui habemur,docuit,dicens : re,ait: Impero tibi ne aícendas zerram meam; quibus places, attribue eorum bencvolentiz, nec veftres,nec membra dominatoris tui made- $, 1Q. ron tuz probitati: quibusautem difplices, at- facere przfumas. Nihilominus mare aícen- ttibue tuo merito, & cogita: Si in taniillo illis dit,& terram ac pedes ejus madefecit, Quo fa- €to ille refiliens ait: Scianromnes habitatores difplices, (icut exterius tuam vilitatem poffant IN " cognofcere ; quid facerent fi radicitus perípi- orbis,vanam & frivolam effe Regis potentiam, t r & tl, cerent omnia vitia tua, & peccata,& inhonefta nec Regis quempiam nomine dignum , pr&e tua; mirum fi te non ejicerent,aut lapidarent. ter eum, cujus nutui coclum & terra & mare fuo co« Pro me loquor: Nunquam enim a fidelibus ita obediunt, Ec nunquam poftea capiti defpectus fam; ficut fum defpicabilis in verie ronam Á — Titulus LX]X. JHumilitas. - 977 rónam aþiream imþofuit, fed füper imaginem füum pertrahere potuit, ut ipfum Bamanæ na- Salvatoris in cruce eam turz noftrz adítringeret. Unde S. Aut. aitz pofuit, in laudem Regis seterni. Dum effet Rex in accubitu füo, id eft; in requie $. Gter. VH. Sicut füperbi honoribus, ita plerum- fua quafi dormire videretur, & non curare de l. 1. Dia-.guc humiles fui defpectione gaudent, quia ju- e falute humana; Nardus mea, herba parva eft, dicium , quod de fe int " & fignificat humilem virginem, qux maxime * us habgnt , ab a!iis dedic odorem fuz humilitatis, quando fe to- lentiunt approbari i Utilitas. tam Deo fübjiciens, ait: Ecce Ancilla Domini; qui odor usque ad coelum afcendit, & in cce- mmqu, HiemL,37, VIIT. S. Greg. exempluüm adducit Davidis, mor. c.o7,innumeris locupletati meritis apad Deum, lo acenmbentem quafi evi M l 4. fommeque gloriofi propter innumerabiles hee tero fuo requiefcere. gilare fc(:it,/ & in u- roicarum virtutum actus ; ideoque nobis eun: XI. Traditio fzcu larium litterarum T(:&', Eufeb, dem contemplandum objicit dicens:Intuerili- habuiffe quendam in exercitio, ufüque certa- Eniff apud Manfidife, bet, quanta virtutum munera David percepe- minis, hoc genus virtutis acroboris, ut, quo- IO n. 3. rat, atquein his omnibus quam forti fe humi- ties in luCtamine füccumbens, virium füuarum litate (ervabat. Quem enim non extolleret ora amicam, & nutricem terram, impulfaü adver« leonum frangere, urforum brachia diffipare, farii contigiffer, toties de folo fürgens, magis E defpectis prioribus fratribus eligi, reprobato in adverfarium przvaleret, fic-dejectio pro- Rege ad Regni gubernacula ungi, timendum flrati, occa(io fiebat triumphis dabat enim cun&is uno lapide Goliam fternere, a Rege quodammodo infirmitas fortitudinem, lapíus propofita excin&tis Allophylis numerofa pre- palmam, ruina;victoriam. Puto. hec illi ccele- putia reportare, promiffum tandem regnum fti athletz, qui contra Jac. legitur fuiffe lu- percipere ; cundtumquelfraeliticum populum Gatus, juftius aptari poffe. fine ulla contradi&tione poffidere. Quemge- XII. Inter o&to beatitudines primus locusS Laur; neroforum celebriorumque Davidis conatu- humilibus affignatur,dumq; ceteris praemium Juf-. de ho« um numerum, poftquam di&tus texuiffes. Ec- fpondetur in tempore futuro, folis humilibus ?** €- 8: cle(iz Do&or, mox ad faltus ponderandos de- premium affertur przfens, dicente Chrifto: G fcendit, quos coramarca in folenni proceffio- Beati mites, quoniam i1pfi po[fidebunt terram 3. beati, .5 ia ne coram univerío populo inftituit, propter qui lugent, quoniam ipfi confolabuntur, beati mundi h, quos & a Regina Michol uxore fua delufus corde, quoniam ipfi Deum «videbunt , beati mifericor« fuit; Et tamena cum arcam Dei in Jerufalem des, quoniam snifevicordiam confequentur.. Humili- revocat, qualioblitus przlatum fe omnibus, bus vero dicitur in tempore prafenti, ipforum admixtus populis ante Arcam faltat; & quia efl regnumcolorum. | lbi proinde B. Laur. Jutt. coram Arca faltare, ut creditur,vulgi mos fue- fequentem format diícurfum, dicens: Non ait, quoniam intrabunt in regnum coelorum; rat,Rex fein divino obfequio perfaltum rotat. 'Tandemque per hunc vilipendi, füique con- fed fignanter dixit, queniam ipforum eft regnum celorum, ut Ícias, quam grati fint humiles Deo, temptus actum, optimo fine exercicum, om- nium operationum fuarum ftabiliffe meritum & quam facile hzreditatem adipifcantur z« t di, concluditdicens: Coram Deo egit vilia, vel ternam, ad quam priusquam migrent de core exirema, ut illa ex humilicate folidaret, qu pore, ipfam poffidere dicuntur. .'n. 70 coram hominibus gefferat fortis. XIII. In Exodo legitur, quod Deus Moy[ï ^ Manfi difc.- S.DPonav. iX. Salvatornotfter apud S. Joannem occa- greges Jethro foceri fui, (acerdotis in Madian, 5* n*9. inDizt fione folemnis cujusdam fefti alta voce clama- paícenti apparuerit in medio rubi ardentis, & tit. 7, C- l re cocpic: Siquis fitity veniat ad me, ($ bibat ; quae tamenincombufti manentis, quemrubum vi- verba Dion. Carth. ad noftrum propofitum, dens, Zdfbfcondit Moyfés faciem fuam; non enítm au- huncin modum exponit, ut fenfustit: Veni- debat afpicere contra Deum. Quam vero exifti- at, noncorporis greffu duntaxat, fed & men- matis fuiffe caufam,quodMoyfes fuos adDeum tis humili przparatione, quisquis hauriendz oculos erigere aufus non fuerit? Interpres qui- aquz cauía ad fontem contendit, vas quoque dam modernus ait: Cum abícondiffet Moyfes fecum adferat, inquo illam excipiat, & quan- faciem füam ex humilitate, tunc Dominus re» - to capacius vas illud fuerit, tanto quoque ma- velavit faciem fuam, pariter & fecreta epera jor in illo haurietur aquz abundantia,humiles fua, quz facturus erat5 Tunc quoqueingene- autem prze c&teris hanc prarogativam ha- ralem populi fui Ducem illum elegit, perpe- bent, quod cum fe ab omni virtute & merito tuamque affiftentiam fuam ei promifit, & in vacuos effe exiltiment,vafa ipforum majora & divinoram fecretorum füorum penetralia in« capaciora ad recipiendam aquam hanc myfti- troduxit. $. Greg. in quadam Homilia fuper 3 pl. Yi camexiítant; Nam,ut S. Bonav.ait: Humi- Ezechielem texrum illum Pfalmifte ( Zffcenfto- litas cum recipit Dei beneficia.gratias agendo nes fuas difpofuit im «alle lachrymarum) exponens, nil db fe dilatat, & (ic recipiendo parat femper lo- inquit: Convallis proprie humilis locus eft, & cum, ut Deus amplius infüundat; Unde ipía € ccator quisque, dum fe in lachrymis bumi- f ter aflligit in corde, per aícenfum virtutis vas admirabile dicitur, quia, dum impletur; de impletione capacior eflicitur.. proficit, quirurfusait: emittetfontes in convalli- $.Antoni- X. In officio divino frequenter hec verba bus, quia omnipotens Deus dona fpiritualis Y musp.4. canit Eccleia: JDum e[fot Rex in accubitu. fuo ratiz humilibus preftat. tit. 15. nardus mea dedit odorem faavitatis Hac autem - XIV. InSacris Canticis Amator cceleftis in1bid, n 18j C€ 1. herba Nardus diQa, humilis, &odorifera, hu- hortum deícendiffe dicitur, ut videret poma millimam Virginem denotabat, quz per pro- convallium : Defcendi in bortum mucum , ut. vi- fandam humilitaté faam Verbum increatum; derem poma convallium. Sed cur potius poma ex finu eterni Patris füi in Virginalem uterum non potius poma collium, vel val jum; & hh hhh Ro P- L()Im. Iä!)lc Maïï- 7()?38- l; monniqm Biblotbece Mantuahs Concionatorie 978 montium videre voluit? nimirum per hoc fi- cor Dei pervenerit, illudque füaviter appres gnificare intendit animarum electarum dile- henderit, quo, utajebat David, bumilía re[picit &tus Sponfus , quod gratias fuas liberalius in in celo €9 in terra. O fides chriftiana, ait humiles, per valles denotatos, quam in alios D. Ambrofius; qu& in humi j lita;e' totum im- difpenfet. LInde S. Gregor. ait: Quid eft, quod petrare confüuevifti ? non poma montis, fed poma convallis ut vi- XVII. Difputant Do&ores, quis Centurio- Ibi a— $, 14 deat, defcendit, nifiquod illis refpe&um fuz nem tantis beneficiis, quibus eum dignatus eft !* 33* miferationis tribuit, quosin humilitate per- Chriftus, reddiderit dignum? Quis eum ad fifterecognofcit? dequo per Pfalmiftam dici- illapreparavit? IpfimetSeniores Chrifto lo- tur: Quoniam exceljus Dominus , 65 busilia ve-. Quentes, proteftantur: Dignus eft, ut hoc ei " A przftes. Ipfe exclamat: Non fum dignus: fpicit, & alta a longe cognofcit. SD Antonn XV.S . Anto nius de Padua prefenti pro- llli econtra: Dignus eft. Quid hocrei? Ec- de l'adua pofito noftro egregie commodat hiftoriam Jo- cereligiofüsCenturio ad accipiendam falutem ée Apoft. fephi, przccipientis fratribus fuis, ut Benjamin fitdignior (ait D. Ambr.) dum fe proficetur in- ferm. 4 ad fe adducerent: Jratrem vefirum minimum dignum: Et dum zdes fuas injuriofas putats ad me adducite, ut po[[/m *veflros probare [er- magis eas honorificas facit & gratas. Quia di- mones ;; Quz verba przdi&tus San&us in fen- cebat, non fum dignus (ait D. Chryf.) proe fu fpirituali in hunc modum exponit: Per pterea dignus fa&tus eft, & admiradioni füpet fratrem minimum intelligitur humilitas, fine omnes Judzos habitas. Dicendoíc indignum uainfruétuofe egreditur przdicator,nec ejus (teíte S. Aug ) preftitit dignum, nonin cujus parietes, fed in cujus cor Chriftus intrarec. Et a Deo probantur fermones: & e contrario,qui $ DontY Benjamin fecum habet, multum fructum ad- ratioex fententia borum Patrum ca cít, quia d Confe fert; unde addu&to eo dixit Jofeph difpenfa- nihil eft, quod hominem adeo reddat aptum fore fer. tori: Jmple faccos eorum frumento , quantwm. poJ- divinis beneficiis, dienumque, ut ipfe Deus fe jfünt. capere, & in.ore facci fratris ninimi. ponatur &dibus ejus infinuct; quam fi ex profunda hu- militate omnibus his íe indignum reputet & feyphus argenteus, quia quanto quis humilior eft, "tanto ei Deus confert gratiam, ampliorem. agaofcat. Quocirca, ut Deus cor tuum fubeat, 3o. Dapt. XVI. Attende, quid confilii nobis detccele- & (ua in te effundat dona, neceffe e(t, ut prius dela Nuza ftis Magifter nofter: Eítote, inquit, pruden- te ipfum exinanias a te ipfo, & quidquid es , 50.2.1,34* tes, (icut [erpentes. Quod exponit D.Thornas, evacues. Hoc operatur humilitas, per quam te nihilboni habere, quod tuum fit, agnofcis, & (imul probat, humilitatem effe prudentiffi- mam; exquoid accipere poffumus, voluiffe indignumque effe etiam ipfía aqua, quam bibis, Chriftum nobis przícribere mirabilem quan- . & ipfo aere, quo refpiras; quanto magis in« dam methodum, cumDeo per orationem con- dignum Deo, ejus que bcneficiis, gratiis, ac $ veríandi. Qui viribus eft inferior, vincere for- donis. cceleftibus? XVIH. Obferva ftudiofe (ait S.Chryfoft.) tiorem nequaquam poteft, fi rei exitus a viri- .lbidem- bus dependeat, fed prudentia & arte fibi con. hos folos a Deo dignos effe pronunciatos, qui fuleredebet. Expugnare Deum & pro votis feipfos agnoverunt indignos. S. Paulus cla- omnia ab eo obtinere fi cupis, non viribus cum mat: 4Von fum dignus vocari Zfpoftolus, E cone €o, neque virtute meritorum contende, fed tra Chriftus : //as eleCtionis efl mibi iflei S. Paulus dicens: Non fum dignus vocari Apoftolus, arte potius & ferpentis calliditate utere. Ser- ens aftutiffimus, ut in altum fe erigere, & in propter hoc omnium primus fadtus eft. Eodem 2era profilire valeat, cum neque brachia, ne- modo videbis, ait D. Chryf. quomodo fe Ba- que pedes, ficut vulpes,aut canis,cattusve.ne- ptiftaretrahat, dicens: lVon ftun dignus folvera que alasavium inftar habeat, prohis omnibus corrigiam calceameriti ejus. Sed ob hoc ipfüum Chriftus eum dignum pronuntiat, non folum; pe&tore utitur, illudque terre applicans mnox corpore reliquo incumbit, & quo magis fe ad qui manibus fais pedes ejus tangat, fed etiam terram deprimit, tanto fecuriori in altam fal- eas füper verticem ejus extendat, quique (uti tu affurgit. Vis, ut oratio tuaeas vires babeat, charus & fidusamicus) ad latus ejus refideat, utusque ad fupremum coelorum penetret?de- . Unde & amicum fponfi eum appellat. Joannes dicens, non fum dignus folvere corrigiam cala prime pe&us cogitationis tuz ad terram, a- nofce miferias tuas, & confitere imbecillita- ceamenti ejus, ideo amicus fuit fpon(i: & ma- tem tuam, quodque ex te nihil aliud fis, quam num,quam effe calceamentis dixit indignamy vilis terrz maffa, tam ccelo indigna, ficutlutü, hanc fuper caput fuum Chriftusattraxit. Ex- utinter ftellas collocetur. Quanto fincerius clamat D. Petrus, & proteftatur, indignum fe effe, qui adfit, ubi Chriftus e(t prafens, quem hoc egeris, & quo humiliuste deprefferis, eo majori fortitudine tua affucget oratio. Sic ma- idcirco rogat, ut alio fe recipiat: Exi a me Domine: quia homo peccator fum, & Chri- gnus ille credentium Pater Abraham, quanto vehementius inftare, & fortius urgere volebat ftus ob hoc eum fibi tàám proximum facit, ut id, quod per orationé impetrare defiderabar, eum conftituat füuum Vicarium, & Eccle(iz füz: fundamentum, ita ut inter Chriftum, & tanto conftringebat fe amplius, foloq; arctius apprimebat dicens : Loguar ad Dominum meum, Petrum nemo fit medius. Ibidenuy cum fim pulois & cinis. Et certum eít non po- XIX. Mirum in hanc rem quadrat difcurfüs tuiffe mentiri eum, qui dixit: Oratio bumiliare . quem format D. Hieron. fuper ea, qug D. tis & mubes penetrabit, &5 donec propinquet, non Paulus fcribit Philippeafibus : Dicit enimillis, fe conariinfiftere veítigiis Chrifti, ejusg; paí- confalabitur, && mon difcedet, donec Alti[fmus ad- iciat. Quam fublimem edit (altum oratio hu- fionem,poenas,& crucem imitari, & in bis (ait) militatiinnixa? Nulla tam altum volat aquila, nondum ad finem perveni, quocirca non. me veputa nulla ita nubes ardea penetrat, ficut humilis perfe&um., — Non. quod. jam acceperim , aut. perfe- &us fim, féquor.autem , Ji quomado. comprebendam. oratio, que non conquiefcit; donec ad ipfüm t A'Titulus LXIX. Humiäz'mr, 979 Sic ambulo , ut cui adbuc smultum fuper eft itineris, nam cum ipfe a nobis diftet in infinitum (cuta multa wibi defünt: ad perfecttionem. Et illico ad- infinitum pertranfiri non poflit, ut dicit Philo- jungit: Quicunque ergo perfettiffimus , boc. [entia- fophus) ideo fic ei non approximamus. iNos inus. Hoceít, nosqui jam culmen perfeCtionis ergo per nos non poffumus ad eum accedere, attigimus, id ipfum exiftimare debemus de fed ipfius eft ad nos inclinare, & nos ad fe le- [bidi 5*. t 4. nobis. Occurritr hic D, Híer. & ait: O Sancte vare , cum fit potentiz infinitae. Cum ergo l 35. Apoftole, num forfitan oblitus es ejus, quod humilitss nos Deo perfecte fubjiciat, Deum paulo ante dixifti: non quod jam perfedus ad nos inclinat, cujus gratia nos exaltat. fim? Si hoc ica fit, quomodo te continuo ita XXI.Olim inter eruditos hoc motum eftdu: wanf dife, inter perfectos annumeras , & ais : Quicunque bium, quidnam illud effet, quod uno eodem- 18.n.s. ergo perfetti fumus, boc fentiamus. Coeleftis pla- que tempore fimul & maximum & minimum ne hzc eft Philofophia, ait D. Hieronymus, appellari poffet? fueruntque;qui folem effe di- quinimo ex hoc ipfío perfe&tus eft, quod fe cerent, qui oculis no(tris parvus quidem efle inter imperfectos annumerat: nec eft quid- videtur, cum tamen terra centies & (exagies quam. quod hominem perficiat, quam ex fub- major effe probetur. Alii ftellam effe dixe- miíla humilitate fe imperfeQum agnoícere; runt, quz nobis velut quzdam ignis fcintilla nullaresadeo cofüammatum reddit hominem, apparet,cum tamen una illarum centies major & tam cito ad virtutis promovet apicem , fi- fit mundo terreftri. Alii pupillam oculi effe af- cut de fe opinari, € credere, quod ne primum ferebant, qu& ad contemplandum ampliffi- quidem pedcm fix erit.in via perfectionis. mam cceli empyrei partem extenditur , cum Dignitas. tamen inftar atomi minuti(íTimz fit. Nec defuee $, Ponav. XX. S. Bonav. quz(tionem valde con(fidera- re,quiillud intelledtum humanum effe affirma- de Confef- bilem, valdeque ad refolvendum,ut ipfe dicit, rent, qui non folum ac capiendum coclum, fore fer.3- difficilem proponit; quzritenim, quznam fit terram, & totum univerfum dilatatur, verum ratio, quod cum Deus fit Alciffimus (tu folus etiam extra illud per imaginationem plures "litiffmus) omnique natura creata füuperior,nos mundos capit. Subjunxerunt alii non minus nihilominus ad eum approximare non poffu- ingeniofe,illud effe animam,quz,cum invifibi- mus afcendendo, fed porius defcendendo? lis fit,& purus fpiritus, in fe tamen tres potene hoc enim, utS. Aug. ait, contrarium effe vi- tias reftringit, & includit,& in quavis corporis detur; ad ea enim, quz in alto fünt , aícen- animati minima parte & tora in toto,& tota in dendo, non vero deícendendo pervenitur; qualibet parte. At vero aptius ad propoíitum unde S. Augult. lib. 14. de Civit. Dei cap. 13. noftrum affirmare libere poffumus,id quod fi- inquit: Cum tamen coclum fitu fit altum, non mul maximum & minimum eft, effe humilita- proximior eft ei, qui in alciffimum montem tem, & nihilum B.Virgiais, quz dicic: Re/pexit afcendit, quam ille.qui in profundiffimam val- bumilitatem ancille fuce, certe enim ex boc beatam me lem deícendit; quis unquam arborem altam, dicent omnes generationes ; fecit potentiam in bracbio Vnden quis in domum elevatam, quis in turrim altif- Jào; fecit in me magna, qui potens ef] ; Neino enim fimam deícendit, fe inclinando, & non po- imaginari fibi pote(t humilitatem magis infir- tius elevando? Nam ad hoc fiunt. fcalz in mam; nec dignitatem magis füblimem. . turribus, ut per gradus ad füummum venia- XXII. De curru Salomonis fic ajebat Spon- Did. Nyff. mus; videtur igi:ur, quod magis debemus fa Cant. 3. 9. 10. Sefticam fecit fibi Rex Saloemon Dom 16. proximare Deo nos elevando, quam dejicien- de lignis Libani, reclinatorium aureum, afcenfüm pur. poft Pent. « lo do: Incontrarium vero adducit authoritatem pureum. . Dubitari hoc loco poteit, cur Salo- Píalmiftz in P. 65. clare dicentis: Zdccedet bo- mon ex purpura potius, quam re alia qua« «no ad cor altum, 69 exaltabitur Deus. Mira res, piam, fieri voluerit aícenfum. AÍícenfus quia quanto plus te elevas, tanto plus a Deo eft, qui pedibus premitur, calcatur, teritür diftas. Sed attende, quod in rebus creatis, omnium, Purpura Majeítatis Regie Symbo- quz fitum habent in loco, & inter fe diftant, lum eft, facris pariter & profanis authoribus. fieut ab eis loco diftamus, fic & loco earum, fi Quomodo ergo Salomon fübftratam pedibus volumus, proximamus, & per locales gradus voluit, quam Reges veftiunt, & (ummo capi- ad eas accedimus : Nulla enim res creata in- ti imponunt? Refpondet egregie Gilbertus ferior infra coeli circumferentiam adzquate Abbas: Quia humilitas füfcepta pro Chrifto eft conclufa, licet intra eam fit incerta & finita regiam przfert dignitatem. Merito afcene proportione contenta, quz utique menfürata fam, qui pro fcabello pedum efít, regia veftiee eft & infinita,quia fi ccelum infinitum effet;uti- bat purpura, quam Principes in capite ad or« que meníurari non poffet,(icut Philofophus di. namentum & infigne digaitatis geítitant , ut cit. Cum inter creata diftantia fit finita, dum tali íchemate fignificarent,eum;qui fe pedibus partes medias pertran(imus;illi coelo approxi- omnium fubmittir, qui calcatur, proteritur ab mamus, imo cum montem aícendimus, coelo omnibus , idque (uaviter tolerat, purpuram proximiores fumus. Exemplum de iis,qui edi- effe, aut certe dignum,qui purpuram ipíe Rex ficaverunt turrim Babel,ucin coelum afcende- five Princeps induat: Humilitas fufcepta p d rent. Sed nota, quod non (ic Deo approxima- Chrifto regiam prefert dignitatem. fyieti mus; Deus enim eít immen(us & infinitus, XXIILS.Climac. in quodam congreffu V iro: S. Climac, nullo loco conclufus, fed eft ubique totus, ut rum admodum illuminatorum .fingulis per or- gt 15. dinem füam de humilitatis virtute (ententiam fine eo omnino nullus fit locus, ergo nec loco aDeo diflamus; nec ei, ut dicit Aug. loco, fed denunciantibus,fe ultimum fuiffe gloriatur;ita actionibus approximamus, quod non facimus enim de fe ipfo (cribic: Ulltimus omnium & vi- nos exaltando, fed ei nos potius fubjiciendo; liffimum tanquam catellus de micis,e menfa & ore Hhhhbhh2a2 R. P. Lohni Dib.Man. Tom. I 980 Jliblietbece Manualis -Com'z'onatärïæ Vita P2 ore fapientum iilorüm Patrum cadentibus,. rapuerat gloriam, ut timetet ab illa excidere, eum p collegi, & de humilitate differturus, dixit: & propterea non dignantur humile quiddam (1.14 Humilitas eft gratia animz , nominis expers, facere , qui generofi non fünt, quoniam glo« ífolis nominata iis, qui ejus experimentum riam rapiunt, nolentes ullo modo humiliari, cosperunt, inexplicabilis thefaurus ; a. Deo ne prodant, quod rapuerant. Atomnium Rex fortita fingulare munus Dei. erat, &Dei filius; hoc enim vult cum dixit: a Deo exivit, hoc eft, ex Patris fubftantia, ut Nieet Manfidfe, XXIV.In Apocalypfi legitur Deus ad quen- bug Y 3. n, 10, am Epifcopum dixiffe: Scio paupertatem tuam, iterum ad Deum iret. üp&idtt XXVII. In Exodo vifionem —quandam legö Manfi dife, .féd dioes es. Qui loquendi modus prima facie 1504 contradictionem involvere videtur; fi enim przfenti propofito valde accommodatam: //i- 12, n. 7. dives eft, qualiter inops appellatur? S. Ans- derunt enim Deun Ifrael, inquit facer Textus, &? bertus per paupertatem humilitatem intelli- fb pedibus ejus quaft opus Lapidis fapphyrini, &$ quaf git; quz omnibus opulenta eft virtutibus j quo celum; cum [erenum ef?. 1n Hebrzo legitur: quafi Enget enim anima humilior eft, minusque fe virtuo- opus lateris Japbyrini. Hoc igitur lutum , quod fam reputat, & perfe&tam , tanto majoribus filii Ifrael in /Egypto tra&abant, lateres fa- ] .L Sglgls' abundat perfeGtionis & fanGitatis divitiis. eiendo, & in cultu religionis, & veri Dei con- Quz eft iíla dives paupertas , inquit ille, nifi ftanter & fideliter perfeverando , in totidem illa contritio Spiritus, qua fuperbia minuitur, gemmas & fapphyros fub pedibus in coelum humilitas vero augetur? Hac paupertate lo- empyreum transmutatum fuit; ut inde in- cupletibus Dominus dicit: Beati pauperes Spiri- telligamus, quantam in oculis Dei puichritu- tu ; llleSpiritu pauper eft, qui etiam, cum bo- dinem & valorem habeantactus humiliationis, na agit, íemper fe inutilem attendit. lileSpi- in quibus ad Deo placendum nos exercemus. ritu pauper eft; qui, cum plures virtute & fan- Lutofa lateritia,inquit, Oleaft. ac immunda ti- bi videbuntur, & his,qui terrena fapiunt, fed &itate fuperet, cunctis fe ipfum inferiorem meritis perpendit. Ideoque & S.Bafil. in admo- apud Deum pretiofi lapides funt,quibus fedes nitione ad filium fpiritualem hanc humilitati ejusdecoratur, Expendi, quanti Deus faciat attribuit landem, dicens : Vir humilis Deo cft hzc; lutum laboris eorum in fapphyrum ver- fimilis , & in templo pe&toris fui geftat eum. füm eft, & margaritam. Quid quzío luto im- S.Deroth. XXV.S.Doroth. de hac materia difcurrens mundius & latere? quid vero mundius aut pulchrius coclo? Non fat fuit Domino lateres ferm,14- ait ; Corona quoque circumponenda eft do- Vitabu mui. Seriptum eft autem in lege veteri. 5i terrenos in cceleftum fapphyrum mutafle, nifi edificaveritis oobis domum , fabricate circa. circum etiam in coelum lutum mutet,neque ia quale- 15.11 coronam in te&to , ne parvuli vefiri ruant. de tetto ; cunque caclum,fed mundiffimum.O beata uti« Corona illa eft humilitas mentis, hzc enim litas humiliantis e propter Deum, quz in coe- leftem munditiem tam facile commutatur! eft, quz virtutes omnes coronat, & coníervat. Quemadmodum omnis virtus ex humilitate L XXVIII. Deus nofter primo credentium pa tbi, ditc, bidy tri numerofam przedicturus ab eo defcepfuram r6. n. 5, £i gnitur, & cum humilitate producitur,atque exercetur ; ita virtutum omnium abíoluta ftirpem,hac legitur ufus fuiffe fermonis phrafi: — perfe&io humilitate completur. Moxque AMultiplicabo fanen tuum. ficut. flellas celi, & velut idem San&us interrogat ; fed quinam illi fint arenam. Alias quoque progreniei ejus foecun- parvuli , pro quorum tutela & lalute dicta fa- ditatem & multiplicitatem pulveri affimilaffe brica per modum coronz extrui jubeatur, ne Ícribitur, quando dixit: faciam femen tuum ficut cadant; dicitenim: Sed quinam funt parvuli pulverem terre, qu& obfecro pulverem feu are- ille,de quibus lex ait ; Ne parvuli veftri cadant, nam inter ftellasque cocli eft proportio: Re- & ruant de tecto ; Refpondetque dicens: par- fpondet HugoCard.Boni fünt paulvis per humi- - Vit. a ls vuli quidem fünt cogitationes, quz in anima litatem, qui fe inftar pulveris pedüm omnibus noftra gignuntur, quas oportet humilitate cu» viliores repatant, ideoque ad ftellas usque . ftodiri, ne ruant ex tecto, quam diximus effe evehuntur, qui ita fe abjecerunt, (icut pulvis, omnium virtutum confümmationem. iManfi difc, LU ANEA XXVT. Nefcio,an aliquando obfervaveritis, Mlscä *215. inquit Man(i, quod S. Joan. (de quo S. Mater ualitas. I li Ecclefia canit: Fluenta Evangelii de Sacro Domi- ofeph Patriarcha non attigit uxorem Pu- s. Bern. f. vici pettoris fonte potavit) deícribere nobis vo- I.J tiphari, quia omnia (ibi tradita meminit :3.inCant. lens heroicamillam humilitatem,& fübmiffio» prater ipfam: fic humilis omnia fibi a Deo X Jscob. ÁAlv. p. 3« nem, quam Salvator in lotione pedumApofto- data agnoícens preter gloriam Dei, de qua c. 2, de lorum fuoram exhibuit,verba illa premiferit: dixit: Gloriam meam alteri non dabo: ftu- humil. Sciens quod omnia dedit ei Pater in manus, diofe cavet, ne eam contingat. s. Biv'git & quia a Deo exivit, 6cad Deum vadit. Quam Il. Quid füblimius aquilis? quid abjedtius Vita c 9. EV. Q nam enim hzc verba cum lotione pedum vi- cadavere ? & tamen ubi eft cadaver, mox ad- lium pifcatorum connexionem habent? & ta- volant illz. Sic etiam humilis, quantumcun- men nequaquam dubitandum eft, quin Evan: que alis contemplationis fuper terram elevae gelifta cum altiffimo myfterio eadem verba tus fit; mox tamen, ubi vile quoddam officium pramiferit. AudiamusTheophylactum hac de aut objectum videt, advolat. reloquentem: Cum fciretinquit,quod omnia IlI. S. Laur Juft. dixit, neminem fcire be- tradidiffet ei Pater,quod a Deo exiiffet,& quod ne, quid fit humilitas, nifi qui a Deo accepit, lt oyi ad Deum iret, non timebat minui gloriam ut fic humiles. In nullo enim tam falli homi- 645 fuam , lavans pedes difcipulorum, non enim nes, quam in vera humilitate cognoícenda. A ]V. Qui« Jüwuus LXIX.. Hunilitas. 98r Vita Da. IV. Quidam frater dixit Abbati Sifoi : vi- parvulus poftea oculos aperuit, inexplicabilis trum p deom e ipfum, quia memoria mea ad Deum inde fplendor & ignis amoris ac lztitize erue 626.n 47. intenta eft. Cui Abbas reípondit: Non eft pit- Et tunc fübito apparuit una majeftas, & magnut boc, (i mens tua cum Deo fit: ima- dixit mihi: Qui non viderit me parvum, non gnum elt autem, (i te infra omnem crea videbit me magnum. Ego veni ad te, & ob« ram videas. 't us tul;i me tibi, ut te offeras mihi. Nieren- V. Proprietates humilitatis pulchre per Utilitas. Vaf do&.aícet, berg. in. animalia ab Ezechiele vifa indicantur; nam per vitulum manfüetudo patientiz: per leo- l2, n.7. " i XIV. Humilitas re&e auro malleato, quod pres, in '3:€47« pem fortitudo: per hominem prudentia: per pagellis inferitur, comparatur, quia, ficut au- rof. p. a. aquilam altitudo contemplationis, ad quam humiles elevantur, aut potius intentio folem reus unicus intam fübtilem laminam deduci- c.i4. $ 2* tur,ut integram meníam obtegat ; ita humie juftitiz fixe refpiciens fignificatur. Engelgr. Vl. Carolus V. Imperator in poftremo litas omnes malleorum i&us tolerat, & ita diducitur, ut omnibus fe hominibus humilis. l. 9. Embl ejusdem ex Germania receffüa, cum Fliffin- fubjiciat. 38.9.3- .gx ventos navigationi propitios operiret, fa» XV, Ovidius humilis loci commoda ex- um , ut cum Seldio, Ferdinandi fratris Le- plicans, fic canit: gato, in feram noCtem de rebus (feriis sgeret. lam & nox, & lumina fomnum poftulabant, ' Ufibus edo&to (i quidquam credis amico, L' 3- Tri&ï Vive tibi, & longe nomina magna fuge. elez. ;. fignoque nola dato, nullo e míniftris, fomno, vinoque fepultis, accurrente, ipfe Carolus— Vive tibi,quantumque potes, praluftria vita, Sgvum przluftri fülmen ab arce venit. lumen arripit, Seldio quantumvis renitenti przfert, eique per gradus ad quietis locum Effugit hybernas demiffa antenna procellas, Lataque plus parvis vela timoris habent. deducto : Joc tibi tnonumentum, aity illius Caroli Afpicis, ut fümma cortex levis innatet unda: babetoSeldistot exercitibus 6 fatellitibus quondam fti- pati, quem nunc folum, €» a familia defertum vides, Cum grave nexa fimul retia mergat onus? XVI. Chriftus S. Birgittz dixit: Humili- L. 4. rev. €9 cul tu tot annis fervivi/ti, i lle tibi ferviit , & lu- men pretulit. o tate mentis & corporis penetratur coelum, & c 59. vincitur diabolus füperbüs. INece[fitas. XVII. S Bernardus dicere folebat : cum S. Bern, £ Vita Patr. te humiliari videris, habeto in fignum in bo . :4.inCant, VII. Quidam ex Patribus dicebat, omnis num, omnino gratiz appropinquantis, Nam 1.3. n 126.labor monachi vanus eft fine humilitate. Hu- - militas enim przcurfor e(t caritatis, (icut Jo. ficat ante ruinam exaltatur cor, ita ante exal- tationem humiliatio. annes erat precurfor Chrifti, omnes trahens ad eum. XVIIL Idem diceré folebat: Cogita deCap. é. fübile eft Deo, quidquid melius potes: & de te, quid- Medit, $, d VIIHI. Alius dicebat: Sicut impo quid deteríus vales. 16.0.5, navem firmam effe fine clavis: ita impoffibie le eft, hominem fine humilitate falvari. XIX. Idem dicebat, tres effe humilitatis De grad, IX. S. Thomas dicebat: Qui honoris eft gradus (aut effedtus potius) frut&tum poe. humil. cupidus, contemnique refugit , & cum con- nitentiz , defiderium juítitie , opus miíc- ricordiz. temnitur, excandefícit, etfi míracula faceret, a vera perfeclione longiíffime abeft: nulla XX. Fr. ZEgidius audita fratris Eliz Apo- flafia (qui erat totius Ordinis Generalis) ad enim virtus ibi effe poteít, ubi füundamentum Ecclefiam confueit ; virtutis, nempe humilitas, deeft. arctiffimeque pavi- Vit. Patr. mento íe appreífit: Caufam vero rogatus X. Abbas Moyíes, cum difcipalum fuum dixit: ego deícendam, quantum poffum, 1.2. c€.2. Zachariam hortatus effet, ut Patribus prz- fentibus aliquid diceret, pallium füum depo- quod Elias plus &quo afcendendo cliíus (it, fuit fabtus pedes, illadque conculcans dixit: & turpiffime corruerit. Nifi quis tali modo conculcatus fuerit , mo- Dignitas. nachus effe non poteft. jb. 1. 16, XI. Cum frater quidam laudaretur a fra- XXI. Cum fater quidam fenem interro- vic ppi & ;, Bem: r( tribus apud S. Antonium, hic tentavit eum, garet, quis effet profectus hominis? refpon- libell, 15, [ .inCBHf. an poffet injuriam ferre? quod cum non pof: dit ille: Humilitas. Quantum enim ad hu- n.77. fet, dixit S. Antonius: Similis eft hic domui, : Jrcob» militatem inclinatus quis fuerit, tantum ele- jj p.5i quz a facie quidem ornata eft, retro Vero a vabitur ad profectum. ( , dà latronibus fpoliata. XXIll. Alius quidam fenex interrogätus,tbid.n.sn uml S. Birgitt. XII. Chriftus Dominus, cum juffiffet Vir- quid fit humilitas? refpondit, humilitas eft Rev. c.31,ginem Abbatiffam prafici virginibus , fubdit, magnum opus & divinum, via autem ad hu- li af ut fi virgo inventa non füuerit, hoc onus affu- militatem hzec eft, ut labores corporales af- mat vidua humilis. Quid enim eft, quod hu- füumi debeant. militas perfecta non meretur? propter hu- XXHI. Philippus II Hifpanize Rex in Em- Kifelius In milicatem factus ego fum Deus, & Dei Fi- blemata habuit pilam, in altum jactatam, Nilo to.1, lius, verus Filius Virginis. Et f(ine humilitate non e(t via ad ccelum. que in humum delapfía refilit, cum infcri- C?* 5 ptíione; Percuffa elevor. : In opufc, XII. B. Angele de Fulginio apparens B. -XXIV. Abbas Pafítor dicere folebat, hu- Vit PP.1 s. c- 45. Virgo in die purificationis , Chriftum claufis militatem effe tertam , in qua Dominus fa. libell.n.32. crificium fieri mandavit. ogulis dormientem in finu ejus repofuit. Ubi KXV. Hhhhhh 3 962 Bz'?yliotiä&cæ (Manualis Concionatoriqe L.6.rv. XXV. Chriftus B. Birgitte dixit, humili« nunc autem cum tot premiis invitemur, ut €116. tatem effe illam virtutem, quz Deum in cor fiamus Altiffimo fimiles , fcilicet per humili- tatem Chrifti, an non grandis erit impuden- introducit. Lanciz. XXVI. Ariftenes,tefteS.Clemente Alexan- tia & ingratitudo, fi id facere recufemus? opufc.9. drino, dixit, beatitudinem effe faftus vacui XXXIX. Athenienfes Pompejo adventanti rpid, C-Qiü.l?. tatem. divinosque honores recufanti fcripfere: Qua- Lib.6. re- XXVII. B.Virgo, cum commendaret Chri- tenus te cenfes hominem, eatenus nobis eris Deus. vel.c 42. fto B. Birgittam , ut ei füa dona daret, dixit ei Chriftus: Qui quzrit füblimia, neceffe eft, XL. S. Ignatius Loyola dicebat, fumma Vit..5.c.3. ut príus agat fortia, & exerceat humilia. Ideo fpectantibus ab imis incipiendum effe. tria fünt ei neceffaria. Primum eft, uc habeat $. XVI. homilitatem, per hanc enim fublimitas obti- netur. AXIOMATA. £ Het Dial. c. XXVIII. S. Catharing Senenfi dixit Deus, íem d 154. humilitatis fororem effe patientiam invidtam, Germani noftri fequentia fere habent pro- verbia de humlitate. efiam! & hanc patientiam effe medullam charitatis; 1. Demütbig dicb , zvillf]. über ficb. ac fignum evidens, ac aperte demonftrati- 2. Den Hutb in Henden tragen fibadet nicbt. vum, quod anima fit in gratia confiftens in Deo, & Deum per gratiam in fe habens. 3. Wer [ich soiel buckt , [lofst venig an. Rodriq. XXIX. S.Hieronyrmus de S. Paula Roma- a. Wer auf dem Boden bleibt, füllt nicbt. bocb. y. Unter der Bank neidet man niemand p2.ti.3 nà dixit: fugiendo gloriam, gloriam mere- 6. Kannfl du nicht Berg [leigens bleib im Tbal. €, 19. batur, quz virtutem quafi umbra fequitur, & appetitores füi deferens , appetit contem- 7. Wemn am Berg fcbwvindelt, der kriecb über das Lores. Gvas. W'Cant. 7^ XXX. Sponfus fponfz fuz pu lchritudinem 9. Krankbeit und. Unglück [ind die beflen Lebre meifler der Demutb. laudare volens, a pedibus precipue eam o. JFer fich im Bufin [piegelt, bat keines andern commendavit : dicens: Quam pulchri fünt greffus tui in calceamentis filia Principis' Spiegeis vonnütben. Fab.co. s. Hinc S. Ludovicus 'Tolofanus dixit: Nihil 1o. Bleiben im Tbal ifl gut fürn Fall. 1. JFeit drunden, 1fd gut fürn Hagel. / in fefto 5. tam gratum Deo, quam fi vitx merito magni, 12. Buck dicb, fon[l bütbe dicb. Matthie, humilitate infimi fimus, cum tanto quis pre- 13. Der Demutb Lieb kein Zugen 1nacbt. trüb. tiofior fic Deo, quanto vilior fibi. L.o7.hie XXXI. Purpura pifcis afcendit ad regium l4. Demütbiger Mutb, bringt Ebr und Guib, rogl. ornamentum, ea tamen prius in profundo macbt freudig Blut , tbut allseit gut. 15. IPer viel auf ficb bült, der gilt micbt viel. pelegi qu&ri debet, ubi folum invenitur te- 16. Flieb die Ebr, »villf? baben mebr. fte Pierio. Faber. 1. c. XXXIL Cum humilibus ludit Deus, ficut 17. Eignes Lob und faule Frürbte Jcbmnecken .. Jofeph olim luferat cum Benjamin, quem übel. initio qua(i furem premere, ac vincere fe 18. Lob vor dem Tod, nicbt obne INotb. 19. Premdes Lob und Brod Jcbinecken bqü&r, als velle (irulavit, poftea vero id totum joco das eigne. j faGtum oftendit, eumque amplexans cseteris 2o. Zu viel Demutb ift ein fcbalkbafter. Hocb- fratribus pretulit. Hom. 43. XXXIlI. S. Chryfoftomus ait, laudis de- mutb. ad opuíc. 21. Setiefer das Iaffer füllt, je büber [pringt " $« verticis coeleftis teftudinem tangentis. fpicientiam effe Angelicz cujusdam animz, 22. Gfüllt dir der P[au, die Füfs befcbau. f.dti Vità C 21. XXXIV. Cum B. Catharina Riccia dato a ? B. Virgine in ulnas Chrifto parvulo , quzre- $. XVII. ret, quid effet agendam, ut placere polfet AUTHORES. puero Jefa ? refpondit B. Virgo, Filio fuo hu- I. jacobus Alvarez to. 2. l. 4. miles & obedientes placere fuper omnes. IL. Alphonfus Rodriquez p. 2. tr. 3. S, Climac. XXXV. Sicut unicus eft locus, quem fol fe- ap.Drexel. mel tantum afpexit, fcilicet fundus Jordanis; IiI. Theophilus Bernardinus de perfeve- rantia Religtofa l. 3. & 4. sof, P. 2« quando [fraelitae tranfibant. — Et ficut unicus €.14: )- 3* eft dies, quo totus mundus exultavit, quane honoris. IV. Ludovicus Richeomus]in Academia ' do fcilicec Noe cum uxore & liberis ex arca in do&riniä egreffus eft; ita unica c(t virtus, quam dia- V. Eufebius Nierenbergius bolus irmitari non poteft, nempe humilitas. Aíceticis. l. 3.-doCt. 4. & 1 2. de ador. c. 14- XXXVi. Hamilitas eft füccule, id eft 16.17.19. & 20. Ibidem. VI. Joan nes Bufeus.in Viridario v. Hu- $ Ti maching tractoriz finilis , quz , quidquid ei militas. [à affigitur , in altum trahit. fiy Rom. 8. XXXVIL. Dixerat S. Paulus ante Romanis: VII. Teremias Drexelius in Rofis p. 2. c.14. V. 34* uis cognovic fenfüm Domini? fed poftea VIII; Petrus Sanchez in regno Dei p. 7. C Philipp. 2:eum Philippenfibus aperte indicat dicens:Hoc y. 5 ! ïX Philippus D'Outremann in Pzdagogo fentite in vobis,quod &in ChriftoJefu,qui cum in formaDei effet, exinanivit femetiplum &c: ' Chriftiano c. 24* L] Ibidem. XXXVIil. Male quidem cefferat olym lu- X. HugoRott in vi a regïa p. 1. c.7. 1. & p.2« C 19. 1. & p« 3. 27- f. $. cifero; quod voluerit fimilis effe Altiffimo ; TITU. 983 *ää—ä**?» »335ole d HMWHMwwwww*w»wwwwwwæwü*æM»n— | TITULUS LXX. M HYPERDULIA MARIANA. - 'itrl.s'c.a. & L E É igo III EX S SCRIPT[IRA. QUOAD ESSENTIAM. Definitio. Maria Mater Cbrifüi. ft cultus quidam füperior, qui B. Virgi- l. Erat M. ater Jefü ibi. jo.2. v. 1. ni propter fingularem füam fupra alios I[. Unde h oc mihi, ut veniat Matet . l. E San&os excellentiam debetur. Nam; mini mei ad me? N 4 'amlmpt. ut S. Hieronymus ait, cezteris Virginibus Ill Quod ex te nafcetur | San&um » Voca- V Luc. t. ^ - ( & Sandis ) per partes preítaturgratia, Ma- bitur Filius Dei. w riz vero fe totum infundit gratiz plenitudo, IV. Surge, & accipe Puerum cum Maria Matth. a. quz fuit in Chrifto, quamquam aliter & ali- Matre ejus. ter, quia in Chrifto füit plenitudo gratiz V. Stabatjuxta Crucem ] efü Materleids. 10-19.v.55. tanguasm in homine períonaliter definito ; VI. Egredietur virga de radice in Maria vero ut in templo (ingulariter con- flos de radice ejus aícendet. - Jgffe,l -,&El'.n-. V.I, fecrato ; in Chrifto ficut in.capite influente, - VIL Et peperit Filium fuum primogenitum. Luca. MIA VIII. Qui creavit m ;. 24. in Maria vero -(icqt in collo cransfundente. naculo meo. : €, requievit in mþ?äEcc 2e ( 4Kus. Mam'a Vi—?'gOU s T. Amor tam af/ettivus (quo B. Vilrgïni' de IX. Inventa eftin utero habens de Spiritu v vMavtth'. » ejus gloria & privilegiis ex animo congaude- fancto. vl 18. mus, & congratulamur) quam «effeitiuus; quo . X. Ecce Virgo concipiet,.& pariet Filium.1£7. v. 14. opera, quz eidem fingulariter placere cogno- Ícimus, fin XI. Porta hzc claufa erit, & vir non tran(i- Ezech. 44. Vs 2 gulari quþque affeQtu ftudioque bitper eam, quoniam Dominus Deus Ifrael in- erficimus. greffus eft per eam, eritque claufa Principi. lL. Aeverentia, . tam interua, in magna de ip(ius excellentia & gloria zeftimatione con- XIl. Hortus conclufus Soror mea Sponfa, Cant. 4. V. 12. hortus conclufus , & fons fignatus, fiftens; quam externa, per varias actiones con- Marie. INomen. ceptam deilla zítimationem atteftantes ma- niteftata. xXIII. Et no men Virginis Maris. - five bona a Deo obtine- XIV. n u:-./f. IHl Piducia, qua; Mariz. Jacob autem gcnqit Jofeph virum, 3 re. (ive malaa nobis repellere defideramus ad Matth. r, B. Virginem velut Matrem filiali affe&tu con- — XV. Oleum effufüm nomen Cant. 1.V.2, XVI. Laudabo nomen taum aífidue ,. & Eccl 51. 3 fugimus, eiqueomnem noftri acrerum noftra- collaudabo iilad in confeffions. V. R. rum curam penitus committimus , quemad- $. Bern. inmmodum S. Bernardus hortatur dicens: Quid- XVII. Qui vicerit, faciam ;llum colum- Apoe. 3. f. de nativ, quid illud eft, quod offerre (&obtinere) pa- nam in templo Dei? & fcribam füper eumV* !2e nomen Dei mei: & nomen Civitatis Dei ras, Mariz commendare memento, finon vis fuftinererepulfam. Filioli, hzc peccatorum mei nov Jerufalem, qua d " cfg/cndic de coelo (ícala, hzc mea maxima fiducia, hzc tota ra- a Deo 1neo. A« d tiofpeimez. Dico vobis, fi pie anobis pul- AMaria — dolorofa. (ata, fipie fuerit invocata, compatietur nobis, )&'lX. Cui comparabo te? vel cui affimilabo Thren, ,. non deerit neceffitati noftrz. | Siquidem nec V.. I- facultas ei deeffe poterit, nec voluntas: quo- te, filia Jerufalem ? cui exe&quabo te, & confo- labor te virgo, filiaSion ? magna eft enim velut niam Regina ccelorum eft, mifericors eft, & mare contritiotua, quis medebitur tui. Mater mifericordiz. : XX. Replevit me amaritud inibus, inebri« i?;id. &2 IV. lmitatio, pr&cipue in vita optime & V. 15, fecundum vocationem inftituenda; nam, avit me abfynthio. XXI. Tuam ip f(ius animam pertranfibit Lue, a. ut bene quidem cecinit, Virginis eft cul- . $, Tldeph. tus pulcherrimus optima vita. Et, ut S. Il gladius, ut revelentur ex jmultis, cordibus v« 35. f, de Af- cogitationes. dephonfus ait, vera laudatio cordis imita- XXII. Ne voceti sme Noemi,r (id eft, pul-Ruth. t, fümpt, tio eft corporis. chram) fed vocate me Mara (id eft, ama-Y: 26 V. Prepagatio cultus Mariani $ (ive per ram) quia amaritudine v conciones publicas , fiveper privatas exhor- ; ;ilde me replevit omnipotens. tationes, five per librorum fcriptionem aut XXIII. In i lla diä afpicient ad me, quem Zaeh. t4, diftributionem , five per imaginum propo- confixerunt, & plangene eum plan&tu quafiv. 10 fitionem aut divifionem , five per Rofario- füper Unigenitum, & dolebunt fuper eum, ti« rum oblationem, five per copfraternicatum cut doleri foletin morte primogeniti. Íuafionem. XXIV. Fa' 954 Jeibliotbecae Manualis C(maz'wteria Cint, t. XXIV. Fafciculus myrrhez dile&us: meus Maria Iinvacaizd)a.l , 13. mihi: inter ubera mea cominorabitur. XLIV. Pete Mater mea; neque enim fas 3. Reg 2« v. 20, gt eft, ut avertam faciem tuam. Maria amanda. XLV. Beati, qui vigilant ad fores measPrev. 8 quotidie, & obfervant ad pofítes oftii mei. "* 34 ged.a4. XXV. Ego Mater pulchrä dile&ionis, & Qui me in venerit, inveniet vitam, & hauriet falucrem a Domino. . 24- timoris, & agnitionis, & 'anctz Spei. In me XLVI. Benedixit te Dominus in virtute Jud'th. 13. gratia ompis vitz & veritatis, in me omnis Ípes vite & virtutis. j fua,gg; 3 noftros. quiaper te ad nihilum redegit inimicosv- 22« 6 Aog Íb. v. 26. XXVI. Tranfite ad me om nes ( þer amo- fopst f rem) qui concupifcitis mc; & a generationibus XLVII. Dic obféco te, q üod Soror meä Gen. 23. gm'f. fis, ut bene fic mihi propter te, & vivatanima "* ?? Mathod meis implemini. Spiritus cnim meus füper mel - dulcis, & hzredicas mea f(üper mel & favum. mea, ob gratiam tui. (nt, n Prov. 9 XLVIII. Tabernacu lum erit in umbracu- If 4* V. 6. Hypa» XXVII. Ego diligentes me diligo, & qui lum diei ab zítu, & in fecuritatem, & abícon- Dotu, V. 17. mane vigilant ad me (amantium more) in nient me. fionem a turbine, & a pluvia. XLIX. Ponam tarbernacu lum in medioLev. 26. Píg6v.z. XXVIIL Sicut letantium omnium habi- ,v. l1. Á tatio eít in te. veftri, & non abjiciet vos anima mea. - L. Qui mecreavit, requievitin tabernacu Eccl. 24. lo meo, & dixit mihi: In Jacob inhsbita, & inV- !3- $, Petr, Da Maria ; venerdnda'. Ifrael hzreditare, & in electis meis mirte ra- mativ, dices. X Z þdhh.;!;, XXIX. Tu gloria jerufalem', tu !ætiti'ak yip Y.» 1Q. Ifrael , tu honorificentia populi noftri; quia LI. Sicutturris David collum tuum, qu»Can', 4. zdificata eft cum propugnaculis: mille clypeiv. 4: feci(ti viriliter, confortatum eft cortuum ;. " uod caftitatem amaveris. pendent ex ea, omuis armatcura tortium $. Cnty Psoy. 31. .XX. Mulierem fortem quis inveniet? LII. Ego murus, & ubera mea fi-uc turris, Can: g. ex quo facta ( logus í v1o X20 procul & de ultimis finibus pretium ejus. um COram eo qua&pace»m re. Y* 10» TTON Surrexerunt filii ejus, & beatiffimam przdi- periens. caverunt: virejus, & laudavit eam. - $.. Maria Jine m&culn cóncepta, de Virz QNV; 31. XXXI Mul filie congregaverunt di- V. ?9: — virias, tu fupergreffa es univerfas. ,LIII. Ipfa conteret caput tuum, & tu infi- Qen. 3. diaberis calcaneo illius. wd4.. Pfalæ 4 4! XXXII. Aftitit Regina a dextris tuis in ve- V. ID- ftitu deaurato, circumdata varietate. LIV. Tota pulchra es amica mea, &ma- &anf- h Eccl. 24 Li- cula non eít in te. Vimuer v. 70 XXXIII. Quafi Cedrus exaltata fum in bano, & qua(i Cypreffus in monte Sion. : LV. Noli metuere, non morieris : non enim Efiher. 16* itc Píg6v.. XXXIV. Fundamenta ejus in montibus pro te, fed pro omnibus hzc le x conítituta eft. * ! 3 lac m Pr (?Vg 8 fandtis: diligit Dominus portas Sion fuper LVI Nec daum erant aby(fï , & ego ja . : V. 24. omnía tabernacula Jacob. : concepta ceram. LVIL Domum tuam decet fan&titudo in Pflle 935 - Cmtæ 6- * XXXV.Quz eftiíta, que progreditur quae y,. $. v. 9. fi aurora confürgens, pulchra ut luna, electa, lþngitudincm dierum. ut fol. terribilis ut caftrorum acies ordinata. r Cant. 8. UE m - $.Ank XXXVI. Quz eít ifta, que afcendit de ATRIBUS. ET DO- V. S. deferto, deliciis affluens, innixa füper dile- j nk SS, P p4 «t Gum füum.' ; 610 CTORIBUS. sEccl. 24. XXXViL. In omni populo, & in omni Marie nomen. V. 1. gente primatum habui; &omnium excellea- $ Ber celeberrimum nomen Maria: quomo- $. Bonav, ; tium & humilium corda virtute calcavi. 1.*0 in fpee. XXXVIII. Etradicavi in populo honorifi- do poffet nomen tuum non effe cele- 9» Ilb. V. 1 6s bre, quod etiam devote nomipari non pot- * cato, & in parte Dei mei hzreditasillius, & in eít (ine nominantis ucilitate. lenitudine San&torum detentio mea. daBïlïs $, Bernag. $ g judith. 15. XXXIX. Beneditcta tu a Deotuo in omni Il. O magna, o pia, o mulcum lau dus zpud fetm, y» 31* María: tu nec nominari potes, quin accen. TM tabernaculo Jacob, quoniam in omni genté , S, Bon. ]. & quz audierit nomen tuum, m das: neccogitari quidem , quin recrees affe- tuper te Deus Ifrael. a-gniflcgbitur &us diligentium te. Tu nunquam fine dul- do- cedine divinitus in(ita , j.Rez.2. XL. Surrexit Rexin occurfum ejus, a piz mcmoriæ pote- 4. 19 ravitque eam, & fedit füper thronum füum; tas ingrederis. S hn III. Sicat nomen Jefus eft mel in ore, in au- Rich. de- po(itusque et thronus Matri Regis, qui fe- Tin p .dit ad dextram ejus. re melos, in corde jubilus, fic &nomen Ma-laud. vir£e us LHCV l. riz, & etiam amplius, fi dicere audeamus ;l« 1* & 2« 1015.] XLI. Netimeas Maria, invenifti enim- gra- í NV. -30. tiam apud Deum. Jefusenim qua(i fuperbum nomen eft, &ni- Luc, !*« XLIIT, Refpexit humilitat&m ancillae fuz: mium potens, noftros humilius nomen affe- Otige &us decet, ut, fiin Jefu, aut Deitatis, aut viti- V. 49 ecce enim ex hoc-bcatam me dicc'nt omnes C.lg generationes. lis fexus aufteritatem aliquis vereatur, recur- Ms ratad Mariam , in qua nihil horum eft fufpe- Luc- l l. XLIlI. Beatus venter, qui te portavit, & ; N À Vo 27» ubera, quz fuxifti. &um; Marie enim muliebre nomen, man- 14l uee tiy D Jüulus LXX. Hg;berdulia Marz'anä. 985 fuetudinem praferens & commendans. Quod quia Jofeph non cognovit eam? & quid eft, :fi fexum verearis, pro eo, quod & fibi, quia Dominus folus intrat per eam, niíi quia W. 10 fuit in ruinam, virgo eft. - Spiritus fanctus impregnavit cam? & quid W g 1V. Dedit tibi, Maria, tota Trinitas nomen; eít, quod clauía erit in xternum, nifi quia fdiot. Ls ib quod poít nomen Filii tui eft íuper omne no- Maria Virgo eft ante parcum, in partu, & poft men, utin nomine tuo omne genu fleQatur partum? dicat ergo Maria: Porta facta füm ccel/, janua fa&ta fum Filii Dei.. 1lli fa&ta fum cocleftium, terreürium, ,& inferorum., - janua claufa, qui poft refurreCtionem fuam hhl l:l ingreffus eft per oftia claufa, qui natus de utee DT MARIA Mäier Chr;']ti?* ro meo, me Matrem dimifit intactam.- Adim. $. Auguft, V Aiida&er dico, ,qï:od nec ipfä þlöne plevit ventrern meum divinitate; & uterum l ggl 3 fuper ma- explicare poterit, quod capere potuit. meum non evacuavit caílitate, nec in cons gnif. — VIL.Tu . Deo, alioquin nunquam indigo; ceptione inventa fum fine pudore, necin par- Msthod.in carnem turitione inventa fum cum dolore. 4' vl 6. Orat. in ; quam non habebat, dediíli ; quo, jinquam, hac ratione omnipotens , id , quod XVII. Naturz portas referavit Emmanuel Proclus in Hypap. Dom. efíe dignatus, homo videlieet , vere appare- ut homo; fed virginitatis clauflrra non viola- Orat. de ret. Quod hoc illuftrius? quidve fuüblimius? vit, neque perrupit, ut Deus: ita enim eít e À M. Chrifti,.— In qui coclum & terram implet, cujus preterea utero egreífus, ficut per aurem ingreffus: ita funt omnia, quzque moventur, atque fubfi- natus, ficut conceptus : qui impatibiliter fue- l T ftunt, is tui factus eft indigus. I rat illapfus, impatibiliter eft elapfüs. S, Petr,. VII. Cum Deus in aliis re bus fit tribus XVili. Solis radius (peculum penetrat, &S. Aug. f. Dam. f. demodis, in virgene fuit quarto fpeciali modo, nativ, foliditatem ejus infenfibili fabtilitate pertran- de Adv. fcilicet per identitatem, qua idem eft, quod fit5 ípeculum ergo non rumpit radius folis; M h yirg. Apfa. Hinc taceat & contremifcat omnis integritatem Virginis ingreffus aut regreffus .creatura, & vix audeat afpicere tantz digni- tatis immenfitatem. nqnquid vitigrc potuit Deitatis? - v $ te author tuus, as $.Chryfo- "Vili. Virgo concipitur ex M"MARIA fine miracula. lo logus f....tua ex te oritur origo, in tuo germine eft ge- 142. XIX. Decebät., ut illa virgo ea puritate ni- S. Anfelm. ! nitor tuus, & in tua carne eft Deus tuus. S. Aug. l.. 1X. Beatior fuit Maria concipiendo men- teret , qua major füb Deo nequic intelligi, de conc. de Virg. te, quam ventre, Felicius geitavit cqrd*c, quod non habsret veritatem , i in peccato Vir£ini8 - n l 3 originali concepta foret. t quam carne. Í XX. Si Deus caftanez con , fert ut intra fpi- Idem de £ MARIA : Matär pivmt;um. nas a fpinis remota concipiat, alatur, & for- exord hum. r j metur, non potuit hoc Dei Filius facere Ma- falut- 'ïfig,deridä X. Peperit filium fuum rimogenitum. het. ls' à tri fu? plane potuit, voluit, & fecit. ; 13 inc.2. Primogenitum ait, non refpec Luc.: fequentium XXL Hzc eft virga, in qua nec n oduss Ambr. £ carnalium, cum nullum alium habuerit, fed 147 Licet enim filium originalis, nec cortex aQtualis culpg fuit. : de Ga- b:eonitis, 2:;( refpe&tu adoptivorum. XXII. Poteft aliquid creatum invenire, unicum Virgo in fanctiffimo utero genuerit, quo nihil purius poteít effe in rebus creatis, S Thomu !0 " 951 in ea tamen [piritualiter facta eft mater mul- ent, d,44. o puta (i nulla peccati contagione inquinatum à, 3. in fol. titudinis filioru 1 m 'quorum Chriftus eft pri- i Et talis fuit puritas Marig, quæ a Peccar tertii 2 mogenitus. '8., Anton. .verbo veri- to originali & actuali immunis fuit, .füb Deo t*g—þ . XI. Sicut Chriftus nos genuit tamen, in quantum erat in P.4-tit-15. tatis ad effe fpirituale; in cruce patiendo, ita candum. : pqtentia ad pc;. €e '2002 B. Virgo nos genuit & peperit in maximíis doloribus, Filio compatiendo. - $, Bern. Xil. O Mater Dei & hominis, & Mater MARIA dolerefa. AAnic.lm,y Bontfs udicis & rei, & Mater Regis, & exulis, cum LXXIIIi. Quidquid crudelitatis inflictum eftS. [ptt corporibus Martyrum , levi fuit, vel potius LQE excella [g.Coio iis Mater utriusque, non decet, ut inter filios s VIrg. C. 5. difcordium effe patiaris. nihil comparatione, tuz paflionis. $. Aug. in Eva , auGtrix meriti : XXIV. Cor Mariz clariffimum paffionis fpe- S.Laurent.- um XIII. Au&trix peccati culum, & perfecta mortis imago aflecta eft. lutt. 1. de ferm. de Maria. Eva occidendo obfuict, Maria vivifi- ciumph, qui paf. XXV. Nullus do 5 lor armaridrq, quia nulla Chritti jn bt cando prqfuit: illa percuffi, ifta fanavit. proles carior. /i XXVl. Tuncp luä, quam—Märty,, füit, quia : (äl:,'mv; MA RIA Virgo. in animo non minus amoris, quam mceroris; in oflic.; ? S L : Al';tO- '"XIV. B. Maria mater eft omnium in vir- gladio intus vulnerata fuit. de paff. nin. ps4e XXVH. Ornonino tunc erat una Chri(ti & $. Ildeph, j, d ginitate, quia prima fine precepto , confilio, 2. de m tit. 15 C. vel exemplo virginitatis munus obtulit, per Mariz voluntas, unumque holocauítum am- Affumpte 20, $. 10. bo pariter offerebant Deo, hzc in fanguine Arnold. T quod omnes virgines per imitationem virgi- nitatis genuit. cordis , ille in fanguine carnis. Carnot. in Origen, in - XV. Arbitror con fentaneum Vrationi effe, XXVIIL O ineffabilis reciprocatio fandi tra&, de, €. 13. virilis quidem puritatis primitias in caftitate amoris. Filius patitur, & intus valde cotnpa- laud Virg, Matth, fuiffe.Jefum, mulieris vero Mariam. titur Matri ; Mater vero compaffa eft patieuti 5. Bern. Filio. . 'Tantus nempe impetus paffionis Do- Hom. ia S. Aug. f. XVI. Quid eft porta in domo Domini Vange 14. inns- |claufa , nifi quod Maria femper erit intaCta? mini Jeíü fuit, ut quafi torrens ipfum im- Stabát, tiv.Doim. Et quid eft, homo non tranfibit per eam, nifi pleret patientem, & inebriaret ,. quia tefte ee-. 85975 fal- A. P. Lohn. Bil. Man. Tom. A. liiiii 986 - Jibliotbece Manualis Concionatoriee Pfalmifta: De torrente , fciliæcet paífione eiu's, aut potius nihil, comparatione tug paífio- in via bibit Chrittus, ut fic Chrifto impleto, nis, quz nimirum fuüa immenfitate transfixit in Matrem flueret patientem , qua fimiliter omnia penetralia tua , -tuiquc bcnigqiiïimi repleta, ad Filium redundaret inundatio ama- cordis intima. ritudinis & moeroris. XXXVI. T anta ejus crux, tanta ain&ioTaulms. $. Laur. XXIX. Quo fe illius figebat obtutus (verba erat, ut, tametfi invenire quidpiam coníola- c. 44. Jut. de fünt B. Laurent. Juft.) moeftus retundebatur torium in filii paffione potuiffet, fuis levan- triumph. Chrifti animus, vifionis horrore. In capite coronam dis doloribus accommodum, mox ab illo ama- Jien il fpineam,in facie (puta; gelatum fanguinem,& ritudinis impetu atque profluvio fuerit abfor« 3g0n.C.19. [ettns fpeciem deformatam, in manibus ac pedibus bendum, haud fecus, quam fi gutta fuaviffi- clavos infixos, vulnera dilatata, deluentem mi vini in mare falfiffimum mittatur. cruorem, rigidosque nervoss in toto demum XXXVII. Quia Pater eternus unigenito ;lbidern. '- corpore livores, tunfiones, excoriationes, tu- Filio fuo nullam excellentius vel precla- $Tertia inferrm moresque cernebat. Undique vehementiffi- rius, quam crucis five paíffionis, donüm cone mi doloris afpiciebat infignia. ferre potuit (hoc namque poít ipfum gra- S.Bern.to. XXX. Vidit in eo pretium mundi pretio tiffimum, beatiffimamque munus eft, quod 3. ferm, 2. vili detractum ;5 Fortitudinem San&Gorum in chariffimis prefat amicis fuis) ideo & Vir- art, 3. 1. agonia fa&tam ; Speciofüm forma prz filiis gini intemerate hoc ipfum donum largitus hominum, plenum fudore fanguineo; Domie. eft; Cui dono ipfa pet invincibilem quan- num .mundi, ut latrohem comprchenfuüm; $.Donat dam tolerantiam cooperari optime novit. ilf nyC. virtutem coelorum, arctioribus vinculis con- XXXVIIL. Non attendit doloris gladium, rigem, ]j. u flridtam; columnas cceli contremiícere fa- quo cor füum fcifcendendum erat; Non the- cientem, ad columnam vintctum ; Orbis con- faurum pretiofiffimum, quo privanda erat, ditorem ictibus lividum ; in cujus manu vita confideravit ; nec denique una fe hora omni g Taru & mors, flagellis diruprum, & laniatum ; Ju- gaudio, folatio, ac ipfo demum chariffimo Dari f dicem fzculi coram impiis, ut judicetur, ad- Filio fuo deftituendam intuita eft; fed totam na, Vi du&tum; in coelis glorificatum , a fceleftiffi- fecum omni facultate fua fimul in gratilïïmam mis fpretum; Coelorum Regem a fceleratis réfignavit Dei voluntatem, parata omnem illufüums5 ' caput omnium poteftatum arundi- ferre preffuram , afflidionem & graviflimos ne percuffum. $. hug cruciatus, qui hinc ei accidere poffent. f nitiv Idemto. 1. XXXI. Tantus fuit dolor Virginis, quod fi ierm. 61, in omnes creaturas, quz pati poffent, divi- MARIA fanne 'æ[iiWa &j vmnt- & lem, at53. C- 2 deretur, omnes fübito interirent. yanda. Canot, lgl Anonym, .XXXII. Summa fuit inter Chriftum & 'Ma.- XXX!X. Hoc folum, quod Dei Mater eft, s. Anfetm. excedit omnem altitudinem, quz poft Deum .de cxceli. ap. Manfi riam fympathia naturarnm, complexionum, 3 : tr. 66.dif60 morum 9 propen&onum, & voluntatum cone- dici vel cogitari poteft. Virg. C.2. f Iv jun&io, confequenter eximia qugdam dolo- — XL.Majorem mundum poteft facere Deus, « ponavin L] rum comrmunicatio. Quod igitur pro falu- maj us ccclum ; majorem Matrem; q , uam Mae- qpufc.c.l. $. l'de te noflra Chriftus in corpore fuo de condi- trem Dei, non poffet facere Deus. [2 de fump gno, & ex omni equitate , & rigore juftitiz XLI. Angelicam tranfiens dignitatem, us- s perpard, Patri fatisfaciens patiebatur, hoc Maria de que ad fammi Regis thronum es füblimata, ferm.6. de $ bom infpec. congruo impetratorio, ut vocant, merito pro- ubi pofuit idem Rex Filius tuus , quod ex teffumpt. ef curabar. fu(cepit, ibi te pofüit Reginam, de qua illud L Guserl taut. Juft, XXXIIL. Quod non fuerit tam amarum affumpfit. Neque enim fas eít ; alil te efTe, 12 de] l. 3. de Martyrum aliorum San&orum , manifeffime quam ubi eft id, quod a te genitum eft, - . XLII. Chri(tus Dominus, Maria Domi Dna $S. Arnold, leud.Virg. patet. Non fuit talis Filius, non fuit talis fol 194. Mater; non fuit tanta charitas ficut inter conítituta quippe eft fuper omnem creatu- ferm. de Matrem & Flium ; non fuit tam indigna mors; ram, & quicunque Jefü curvat genu, MatriP. Virg. non fuit dolor tantus ; fciebat fiquidem Ma- quoque pronus füpplicat. $ Ti ter, qualis erat Filius, unde conceptus, & XLIII. Tot creaturz ferviunt glorio( Vir- s.Bern. to. füpet m quomodo, & cztera hujusmodi , & ideo ginz Marie , quot ferviunt Trinitati: Deo r.conc.ói. quanto dilexit tenerius, tanto vulnerata eft fcilicec ita volente, & imperante. art, €,. G. rofundius. XLIV. Si omnia dona, virtutes, & gratiz s, pcrn. S, Wdem ibid. XXXIV. Cum alii Martyres paffi fint pro- ipfius SpiritusS. quibus vult, quomodo vult, de ;qua fol.196. pter fidem , Maria paffa eít propter charita- & quantum vult, per manus ipfius (Mariz ) du&u. tem ; Unde dicit in Canticis, lecundum aliam admini(trantur: altius ergo intueamur, quan- to devotionis affectu a vrobis eam voluerit literam, quam ponit Gregorius: Pulnerata cba- vitate ego [um ; & ficut charitas major eft quam honorari, qui totius boni plenitudinem po- fides r.Coriath. 13. Major autem borum efi cba- fuit in Maria; ut proinde, (1 quid fpei in no- $ Bünav rita$, fic Mariz martyrium quanta libet ex- bis eft, fi quid gratiz, (i quid falutis, ab ea - nf noverimus redundare. Adeoque totis me- i. cellic martyria San&orum. $. Anfelm, XXXV. Tuam ipfius animam doloris. gladius dullis cordium , totis precordiorum affecti- de laud. fertranfibit. Et vere pertranfivit animam tuam bus, & votis omnibus Mariam hanc venere- Virg. c.5. gladius doloris, inquit S. Anfelmus, qui tibi mur , quia fic eft voluntas ejus, qui totum amarior fuit omnibus doloribus cujusvis paf- nos habere voluit per Mariam. fionis corporez. Quidquid crudelitatis in- XLV. Quid nos tantilli,quid actione pufilli, s.Hier.ins. , etiamfi deAffümpt. . flitum eft corporibus Martyrum, leve fuit, quid in ejus—laudibus referamus, cui omnium | T;*thh'u LXX HBypeüla Mariha. 9üz omnium noftrum membra verterentur in lin- LVIT. Honor is, qui conf'cfvïs habetur, $. Damafe, Altior ;i guas,eain laudare fufficeret nullus. benevolentiam erga communem Dorminum orzt. 1. de enim ccclo eft, dequa loquimur , abyffo pro- declarat. Quo tandem modo ftudium te ho. dorm. B.V. fundior, cuilaudes dicere conamur. . Si cce- noraudi , que Dominum peperifti, negligen- aTaulerus lum te vocem,altiores: (i matrem gentium, e 44. dum erit?:an non illud neceffario ípiritui precedis: fi formam Dei appellem , digna praeferemus ; acipfietiam vitze anteponemus ? exiftis; fi Domina & A robaris. m Angelorum, prima cffe hac enim ratione noftram erga Dominum benevolentiam luculentius oftendemus. Idem in XLVI. Sicut in comparatione Dei nemo ferm. Maria invocanda.- bonus, ita in comparatione Matris Domini nullainvenitur perfeGta creatura, quantum- LVIIL. Advocatum praemi(it peregrïnatio S. Bern. f, fxbidm, vis eximia virtutibus comprobetur. noftra, quz tanquam judicis mater, & mater2. in Dom, S Dernard. XLVII. Vere in plenitudine San&orum in ferm. mifericordiz , fuppliciter & efficaciter falu. - poft.. detentio Virginis Mariz, cui non defuit fi- tis noftrz negotia pertractabit. Siquidem ej EPipt. des Patriarcharum, fpes Prophetarum, Zelus nec facultas deeffe poteritynec voluntas. Re-- Apoftolorum, conftantia Martyrum, fobrie- gina ccelorum eít, mifericors eft; denique tas Confeflorum, caftitas virginum, fcecun- Matereft unigeniti Filii Dei. Nihil enim fic ditas conjugatorum , fed necipía puritas An- pote(t poteftatis ejus feu pietatis magnitudi- elorum. nem commendare, ni(i forte aut non credi- S. Donav. XLVIII Gloriofum glorix Marim pri- tür Dei Filius honorare Matrem, aut dubi- ?Ibidem. in fpec, vilegium eft, quod, quidquid poft Deum tare quis poteít omnino in affe&um charitatis B, V. pulchrius, quidquid jucandius in gloria ett, tranfifle Marie vifcera, in quibusipfa, quz ex Deo eft, charitas novem * riam eft. hoc Maria, hoc in Maria, hoc per Ma- menfibus corpo- raliter requievit. S: Pstrus XLIX Quid gra ndius Virgine ïVIariä; qux LIX. Quis mifericordiz tuz, O benedi- Ibidem, Dam.f. de nat, Vir magnitudinem fumms Divinitatis intra fui C&a, longitudinem & latitudinem, fublimi- 'ventris claufitarcanum. AttendeSeraphin, tatem & profundum queatinveftigare? . nam & videbis, quidquid majus eft, minus effe Vire longitudo ejus usque in diem noviffimum - — — COP — A— - — ,. anmmum gine, folumopificem opus iftud fupergredi. - invocantibus eam fübvenit univer(is. Lacitu- Auguf. . L. Si formam do ejus replet orbem terrarum, ut tua quoque nátiv. exiftis. | Dei te appellem, digna mifericordia plena fit omnisterra. Sic & (ab- Bern. ad LI. Magna fuit 'f'än&ifïc-atio Jeremiz, qua limitas ejüs civitatis füpernz invenit reftaura- Canon, potuit vitare faciliter culpam | morcalium: Lugd. tionem; & profundum ejus fedentibus in te- s. Anfeïmk major fanctificatio Joannis Baptiftz: qua po- nebris & in umbra mOrtis obtinuit rede'rp-' lg exoll, tuit vitare frequentiam venialium : maxima 'tionem. Vi 64 Virginis Mariz, quapotuit vitare, imo vita- LX. Ipfa eftprzclara & eximia ftella | fuper S. Bernv. ia 5 Bontvit vit omne peccatuim. hoc mare magnum & ípatiofüm neceffario "om. 2. fu- 'apiíe Gl S. TH'derh. LII. Sicut eft incomparabile, quod geflit, fublevata ,. micans meritis, illuftrans exem. P** mim's'f í.2;de À* & ineffabile, plis. fumpt. quod percepit; ita eft incom- j O quisquis te intelligisin hujus fieculi $ Deratd prehenfibile przmium, quod meruit. profluvio-magis inter procellas & tempefta- firm 6 de S Bonav. LiHI. Summa gloría eft; tes flu&dtuare, quam per terram ambulare, ne - Maria , poPc af C». . in iþeq. Dominum te videre, avertas oculos a fulgore hujus fideris, (i non | — LiV. Veni ele&ta mea,- & ponam. PPHMR vis obrui procellis. - D Guarricus thronum meum. Idem. ! 12.deÀ . Nullus plus mihi miniftra- LXL Ipfam fequens non devias, ipfam vit in humilitate mea, nulli abundantius mi- cogitans non erras, ipfam rogans non defpe- $, Arnold niftrare volo in gloria mea. — Communicafti ras , ipfa tenente non corruis, ipfa protegen- ferm, d mihi, quod homo fum, communicabo tibi , tenon metuis, ipfa Düce non defatigaris, ipfa jD. Vi quod Deus fum. propitia pervenis,& (ic in temetipfo experiris, S. Dern. f. LV. Deus, cui fübdid íunt Angeli, quam merito ) didum fit: & nomen Virginis 1 5jan.t. fgper miff. Principatus & pote(tates; fübditus erat Ma- Maria. ) Lwnc.6h riz, & Jofeph propter Mariam. Mirare ergo LXII.Ipía eft aurora confur gens,pülchr-.ä ütInnoc. iXI. b i. 6 utrumlibet, & elige, quid amplius mireris,five luna, electa ut fol; terribilis, ut caftrorum a- f; a. de Aff E hi Filii Dei benigniffimam dignationem, . five ciesordinata. Lunalucetin noCte, folin die, spm $ i 1que Matris excelleatiffimam digaitatem. Utrin- aurora in diluculo. Nox autem eft culpa, dilu- du&. que ftapor, utrinque miraculum: Et quod culum poenitentia, dies graria. Qui ergoja- Deus foeming obtemperet; humilitas abs- cet innocteculpz, recipiat lunam, deprece- que exemplo: & quod Deo fcemina turMariam,ut ipfa per Filium cor ejus ad come prin*ä—;si-l etur, füblimitas fine focio. pun&ionemilluftret. Qui vero ad diluculum S Bonaä. LVI. Duz famule, quarum Regina wl in fpec. pcenirentiz fuürgit, refpiciatauroram, depre- Maria, fant Angelica & humana natura. Hu- cetur Mariam, ut ipía per Filium cor ejus ad Virg. mana eft famulailla, qua fequitur Dominam fatisfactionem illuminet. Quia vero militia in mundo' colligens veítimenta: Dominz , eft vita hominis füper terram, quicunque hoceft, virtutes & exempla Mariz : Angeli- fentit impugnationem ab hoftibus, vel a mun- ca vero eft illa altera, íüper quam in coclo in- do, velacarne, vel a dzmone; reípiciat ca- nititur, fe fociando ftrorum aciem ordinatam , ; deprecetur Ma- & dglicigndo cum An- gclis. ut ipfa per Filium m » 5 .. 9 e m de UL R . P. Loän. Bill. kMan. Tom. 1. riam : POTI EE 37 i:ttat auxiliu San- ilderqu'[' j 988 Jubliotbeee Manualis Comionmriæ T San&o, & de Siontueatur. Quis enim de- verfus,& a te de defpe&tus, neceffe eft, ut inte» f mpEf vote invocavit eam, & non eft exauditus ab reat; itaomnis ad te converíus, & atere fpe-/ s M ca? Ipía eftmater pulchre diledtionis & fan- Qus impoffibilecít, ut pereat. j Gz Ípei. LXXV. Ad Patrem verebaris acce dere ;GMS. Bern. $ Amhrt S.Berm .. LXIII. Exhocbeatamtedicentomnes ge- folo auditu territus, ad folia fugiebas: Jefu m ferm. in z Nal. tibi deditmediatorem. Quid non apud P atre Virg. n natiV. perationes, quz omnibus generationibus vi- us b * virg. tam & gloriam tribuiíti. In teAngeli lztitiam, Filius talis obtineat ? At vero trepidas & ad nidem peccarores veniam, jufti gratiam inveniuntin ipfum? frater tuuseft, & caro tua, tentatus sternum. Merito in te relpiciunt oculi totius per omnia absque peccato , utmifericors fie- ret: Hunc tibi fratrem Maria dedir. Sed creature, quia in te, per te & de te benigna manus omnipotentis ; forfitan & in ipío Majeftatem verearé divi- creavit. 'quidquid creavit, re- nam, quod, licet fa&tus fit homo, . manferit idemf,in LXIV. Sinum mifericordie fus. Maria tamen Deus, Advocatum habere vis & ad fignum ipfum? Ad Mariam recurre. Exaudietutique omnibus aperit, ut de plenitudine ejus acci- magnum. piantuniverfi, captivus redemptionem, veger MatremFilius, & exaudietc Filium Pater. Fi- curationem, triftis confolationem, juítus gra- lioli, hzc peccatorum ícala, hxc mea maxi- tiam,Angelus letitiam, tota Trinitas gloriam, ma fiduciaeft, hzc tota ratio fpei mez. .LLXXVI. Habet homo mediatorem caufz s . Arn. tf. & denique Perfona Filii Dei carnis fubflan- pitocits tiam. fuz Filium ante Patrem, & ante Filium Ma. 4* laud. jn Matre trem:- Chrifítus Patri oftendic latus & vulne- Virg.to.6. adn cot S, Gregor, .L.XV. Habes viresin Fuþer'abiles, robur in- Biblicthec, Nicomed. expugnabile, neimmenafam tuam clementiam ra: Maria Chrifto pe&tus & ubera: Necpoteft Patrmne M oblat. orat. dé| (aperecmultitudo peccatorum. Nihil tug re- ullo modo efferepulfa, ubi concurrant & o- fiftit potentiz, nihil tuis repugnat viribus, o- rant omni lingua difertiushz clementiz mo- Dcip. mnia cadunt tuo juffu, omnia tuo obediunt numenta, & charitatis infignia. & S. Dern. fnejurs imperio, omnia tuz poteítati ferviunt, Te LXXVII. O quisquis te inte lligisin huius4 [ 10m. 2. in omnibus fuis reddicexcelfiorem, qui ex te na- fzculi profluvio magis inter procellas & tem- Miff. [ tuseft: Tuam enim gloriam creator exiítimat peftates fluQuare, quam per terram incedere, effe propriam, & tanquam Filiusin ea exul- nolíavertereoculos a fulgore hujus (ideris, fi tans, quafi exolvens debit non vis obrui' procellis! Si infurgant venti nes tuas. $ um, implct petitio- tentationum, fi incurras fcopulos tribulatio- S. Germa- LXVI. Nu llas e&; qui; falvus fiat, nifï"pe'f tes num , refpiceftellam, voca Mariam. In pe- nusf. de () Vir Zona D. go fandiffima, nemo eft, cui donum riculis, in anguítiis, in rebus dubiis Mariam concedatur, ni(i per te, O caftiffima! .cujus cogita, Mariam invoca. Nonrecedat ab ore; Piftori Virg.. mifereacur gratia, nifi per te, O honcftiffima! nonrecedatacorde; &utimpetres ejusora- [bidem. S.Ienat. LXVII. Nunquam male peribit, qui Geni- tionis füffragium , non deferas converfatio- Matt. à-- trici Virgini devotus fedulusque extiterit. Im- nis excmplum.* - Toiden, pud Mi- poffibile eft enim aliquem poffe falvari pec- * chov. p. 2. Maria. amanda. d. 352« catorerm, nifi per tqüm, O Virgo . auxilium n. t$. . & favorem. * LLXXVI/II. Quid mirum, quod" pre aliisS. Donav. $. Bern. .LXVHIE. Certe Domina , cum te; äfpicib, eftdilecta? quz prz omnibus aliis eft dele&ta z1^ frec: S, Petr. f ». fuper. nihil nifi mifericordiam cerno;. nam pro mi- * LXXIX. Scio, Domina, quia beniguiffi- - Salv. Reg. feris mater Dei factaes, mifericordiam infu- Dom. f. de ma es, &amas nos amore invincibili, quos in pergenuifti: & tibi demum officium miferi- te & per te Deus tuus fumma dilectione di- natiy.Virg. lexit. Pi&il..c, cordiz eft commiffum, undique tu mifericor- Et quoniam amor non niíi amore re- dia vallaris, folum mifereri tu a penditur, ideo redamare ppeterg vide- i cumopro .virili ftu- ris, ita follicita es de miferis.. — S.Hier. in.. [/XiX. Morientibus B. Virgo nontantum ep. ad Eu u Tbider £toch. fuccurit , fed occurrit, przelertim in hora : Mafia imitanda. mortis. S. Bern. LXX. Ec [L] 'quidem füfficere. poterat WChrhi-: LXXX. Sit vobis tanquam in irhagïneä.*AM;.f »frm. Si- ftus, fiquidem & nuncomnis fufficientia no- deícripra virginitas, vitaque Mariz , in quatom. 2. de gnum m£fira ex eo eít: fed nobis bonum non. erat, velut in fpeculo refulget fpecies caftitatis, & virg- Vincen gnum. hominem effe folum, congruum magis , ut forma virtutis. Hinc famatisexempla viven- Telux, adeífet noftre reparationi fexus uterque; di, ubi tanquam in exemplari magifteria ex- fteculo B Euty- quorum corruptioni neuter defuiffet. preffa probitatis, quid corrigere , quid fuge- 6 $, O Beata !. Hdelitäf chianus in .. LXXI.. Quis unquam;: re; quid tenere debeatis, oftendunt. vit. $. omnipotentem tuam rogavit opem, & fuit LXXXI. Imitamini Matrem Virginem &sS, rideph. S. Dern. Theoph. derelidtus? Revera nullus unquam. Sanctos omnes, quos laudatis , quoniam nonf. 1. de Af LXXII. Sileat laudes tuas Virgo beata, tantum illis prodeft noftra laudatio,. quam umpt. ferm. de nobís eorum imitatio. j affumpt. qui te füis in neceffitatibus invocatam, fibi Unde Sponfo magis unquam meminerit defuiffe. placerimitator devotus, quam laudator otio- Virg. füs: tamen vera laudatio cordis imitatio eft S. Aufelm.- LXXIlI. Sicutimpoflibileeft, ut illi, a qui- apud bus Maria oculos füz mifericordie. avertit , operis. " r, dile&iffïmi , amate Ma- s. tlier. f. 101 S. Ant. 4. falventur; ita neceffarium, quod hi, ad quos -LXXXII. Igitu 83'":? D. tit. &O convertit oculos fuüos,; riam,quam colitis: colite, quam amatis, quiadeAtfumpt, $. 14 C. 7- pro eis adyp'cans, )u(h tunc vere colitis & amatis, fi imitari velitis ex S. Bonav., ficetur & glorificentur. LXXIV. S icut; O Beatiffima, omnis a tea- l. 1. phar. toto ceorde, quam am*gtis. Q 5 jLXXXHL' 909 Tituus LXX. Hyþ&dulm Ji[zzr.iamz. : & Bernin LXXXIII. Agnofcit virgo, & diligit dili- VIiL In Japoniä Ethnica mulïef » cum adPiftorius f. füper gentes fe, & prope eít invocantibus fe, prz- idoli füi Amydz honorem nomen ejus ali-in matre .Dtm, Salve Reg. fertim iis, quos videt couformes fibi factos quot millenis vicibus quotidie pronuntiaf- 3dm. c, g t i in caftitate, & humilitate. fet, & ideo fummo mane e lecto (ürrexiffec,S. 2 qa[- Vifz. SAmbrot LXXXIV. Quicunque fibi Mar i optat eundem honorem poftea poft baptifmum no« de vitgini- premium , imitetur exemplum. bus L. $. minibus Jefu: & Mariz LXXXV. Talis füit Maria, ut ejus unius pro cgnverüenis be. Ihi neficio ,exhibuit. de" vita omnium difíciplina (it. Si'igiturauthor : Maria . Mater. non difplicet, opus probemus. IX. B. Virgo quondam s. Birgittze oranti Lib. 4. rev, apparens dixit, fe effeMatremDei,San&torum, C. 138. $. VI. animarum in purgatorio, & omnium denique jultorum & peccatorum in terris exiftentium, EXEMPLACATHOLICA' eo quod Chriftum genuerit, Sanctorum glo- EXTERNA. ria per ejus authoritatem augeatur, purganti- : MMarie nomen. um pcena minuatur, juítia periculis corpo- ris & animz defendantur, & v Atnutn, peCcatoribqs ve- lt ld fdtonss «Herxlbä'nnus, qui & Jofephi nomen ab nia per ipfam impetretur. "irgt04, in Matre * ipía B. Virgine adíci(cere juffus erat, X. Cum Garíenda filium. füum. Elzeari. Surius 27. Jiblictee, adm conc.quoties SS. hoc nomen proferri audiebat, in um commendaret, Chriftum fibi de nocte o. 5€Pt. € 14 um 9.$ 3 terram proftratusterra ofculabatur, & fat diu ranti dicentem audivit: Scito, G/ar(enda,quod : in ea defixa labra tenebat, afferens,fe omnium juveni, pro quo oras, matrem meam pro- floram & odorum füavitatem odorari& Confo- magiftra & matre dederim; omnem x proän de v Dems In ejus vi- nat plane cum eo,quod in ejus vitalegimus his illo folicitudinem depone. ía verbis, AdSacrum Mariz Nomen non recli- Xi. Cum S. Mechtildis recitari in Pä(ïï.onc—Baling, ho, , . i Vif nabatur modo, ac manutn, pro Premonftra- verbailla: Stabat juxta crucem mater ejus . in Calend. 3 audiviffet, rogaviffetque, ut ipíamquo q ten(ium Religioforum more, ofculabatur B. * ma?—IV'l:rian. 26, Hermannus deSteinveld, fed toto etiam cor- tri fuz commendaret, Chriftus cum maire fuüa. apparens, atque eidem Mechtildem in manus (s pore profternebatur,camque fuaviter jacebat, ut inter fragrantiffimos totius veris'flores ja- tradens dixit: Mater commendo tibi hanc fi- liam, perindeac fanguinea vulneta, pretium cere fe (aavius non poffe faffus fit, necinde ni- fiadmodum repugnanter exurgeret. paffionis, cor ac delicias meas. Cümque Mechtiildis quzreret , an hanc gratiamn etiam Piftorius il. S.Odilo, quoties hoc nomen audivit, Ibid em. perinde atque ad illa verba miffz: Et ver aliis petentibus conferre paratus fit, omnino, caro factum eít: eenu flexit. $ M refpondit, neque enim apud me ull à .,repcri- D Ibidem. Ill. S. Gerardus Ungarize Epifcopus : 'a.d tur perfonarura acceptatio. j:: & Xli. S, Therefia (ingülis annis B Virginis mwmm&" prolationem di&ti nominis non modo ipfe- me: caputaperuit, & profunde fe inclinavit, ginem in fede Prioriffz collocabat, eigs. clavesi? Mitre a Sx BOUWI fed eciam, ut fübditi fuiid facerent, neque un- dmi;rj nfje. in manus tradens, hoc;ritu publice illam pra. * [] p quam hoc nomen ob reverentiam pronuntia- s Patt, rent, fed Dominsz nofire appellatione. con- lj/latm & Przfide quaücrii- declarab'at-. Don f de Maria 'Virgo. £ tenti forent, effecit. nitiv Vi - XIHi. Cum Auguftus Czxfar ab Sybilla/quæiS. Anton, : 1V. Fraheifcus Rerzanus Ordinis S. Domi- nici tanta erga $5. Nomen hoc devotione fe- fiiffet, an quisquamillo potentior in orbe fü-» t. tit,4.. turus effet? eo die, quo Chriftus natus eft, vi« ^ 9. rebatur, utad ingulas illius auditiones falu- t - i tionem Angelicam recitaret, 2 * D : * dit Sybilla circulum aureum juxta folem, in a fcemina quedam Cd-'- quo Virgo pulcherrima infantem in gremio Ibidem.— V. M p 5 alto Eptfcopo lonienfis narrabat, nunquam fe S. hoc nomen portans refidebat, ideoque dixit illa Augufto t lie dulcio- Jam potentior tenatuseft: (imulque vox au- pronunciare, quin füavitatem « Anlt, rem experiretur; quare &ipfe (Marfilius pie- dita eft dicens: Hecelftara ccelii Unde:poe (f . 0e tatem illius fecutus fimilem dulcedinem fenfit. ftea Conftantinus M. templum eo in loco in jite i?iv;centius VI. Jordanus deSaxona quinque Pfalmos honorem Matris Virginis edificari juffit. XIV. Simili modo Romani oraculum. A-S. Bern. f. Beluac. ininitialibus literis Marite nomen referentes 6. de Na« fpeculo. ((nempe magnificar, adDominum,retribue, in pollinis confulentes, quamdiu templum Pacis t L [] ftaturum effet? audierunt: quousque virgo C. 1 1ï6. convertendo, ad te levavi) quotidie recitavit. uodidem cum feciffet Jofcion S. Bertini Re- pareret. Etlicet ex hoc illi perpetuo duratu- rum augurati (int, contrarium tamen experti « Tileph ligiofus, poft mortem quing; rofz, némpe una L M exore, binzexauribus, & totidem ex oculis fünt, dum ea noGte; qua B. Virgo peperit, pe« um nitus collapfum eft; quemadmodum etiam excreverunt, quarum prima, nomen Mariali- teris aureis fcriptum continens, cum cryftallo eodem tempore corruit.aurea ftatua, qua iny;rinug Palatio quodam cum.hac infcriptione pofitaPolonus 1 e & auro inclufa effet, ceterz videri défierunt. M!chov. VII. Poloni inter cetera Mariang devo- fuerat ; Non cadet. donec virgo pariat. - 4. Chronic, to.1. difc.tjonis monumenta non minimum hoc nu- XV. Tempore Confítantini & Irenz Matris s. Thomas ejus fepulchruminventum fuit, in quo jacebat s2. q. 2. a; ; lïlief'f' $3. 3* merant, quod nulli foeming unquam hqc no- laminam auream habe gf men imponi finant. hqmo | ns in pe&f;ï e,in7. àd 3. - qua s ais t R hi d N-',l":!-.'?—* &* [ Ó Jlibliotbece Manualis. Concionatorie 99 Chriítus nafcetur ex Vir- jam 2d tartara rapiebatur, fed B. Virgo ipfum qua feriptum erat: gine, & ego credoin eum. . O fol fub Con- corporireftituens, aquasq; a dextris & finiftris ftantino & Irena iterum me videbis. muri in modum confiftere jubens, ad portum pb Michov. XVl. Jeremias Propheta apud /Egyptios deduxit,ubi quxrentem;quid pro beneficio re- d. 154. exilium patiens, przdixit omnia eorum fi- enderet,hortata eft, ne (celus repeteret, & ut 6 65' ; e ftü fuze fan&tiffim; conceptionis celebraret. mulacra ruitura, cum primumVirgo pareat & Ibidem. infantem in prefepio locaret; unde ZEgyptii XXIV. Alexander Alenfis, cum in feíto fidem pradiéctioni adhibentes aram Virgini Conceptionis coram univerfitate doceret, B, pariturz exftruxerunt, veramque poftea P'ro- V. effe in macula conceptam, repentino gra- Dbé.t phetiami fuiffe, collapis omnibus Idolis com- viq; morbo correptus, eoque fingulis atiis ite» ererunt, : rum circa hoc feftum tentatus eít, donec vo- T tum fecit, felibrum deimaculataConceptione Surius in XVII. B. ZEgidius, cum quidam celebrisDo- vita D. /E- Ctor S. Scripturz cum ipfo de Virginitate B. fcriprurum ; quo fa&ta mox fanatus eft, & po- gidii. ftea in morte affiduo hzc verba ingeminavit: Virginis collaturus acceffiffet, ex infpiratione Spiritus fanéti ante quam DoGtor verbum Maria Domina mea, tota pulchra es & formo- pronunciaret, baculo per terram pulfans di- fa, & macula originalisnon fuit in te. xit: Virgo ante, in, & poft partum : & mox ad XXV. B.Birgitiz ipfaVirgo revelavit,fe effe Dern. de (f fingulas percu 4445 ones lilium e terra prodiit. fine macula concepti, non definiri tamen hoc Duftis. 1. c, Tho Cantï' XVIII. Tempore Bonifacii Papz, cum Tu- ab Ecclefia, utfideles babeant magis occafio-- Michos praan. indzei Chritum ex S. Jofepho genitum pertina- nem,fuum ergaipfam affe&tum demonftrandi. Ibidem. appendic, citer contenderent, cxcus, qui dum illos eo XXVIl. CumUrbsMediclanenf(is gravi pefte d 3c 147 Exempl, usque convicit, ut polliciti fint; chriftianam affligeretur, multiq; per eam füblati effent,de- fidem fafcipere, fi Chriftus ex Virgine natus nique ea ad B. V. opem confugit, votumque fecit de immaculata ejus Conceptione fingu- vifum eire(titueret; id ubi concurrente toto Clero in fefto Purificationis fa&um eít, & cz- lis apnis celebranda, quo facto mox ab ea lue liberata ef... Per fimile votum Ferdinandus cus magno fubito fplendore circumdatus re- 2pens fponforium de illibata Virginitate Mariz ce- Primus Granatam urbem, quam nulla vi ex. Carth 0. I1Q. in (uam poteftatem redegit. * ' cinit; quingenti Judzi converti fu i pugnare poterat, nt; reliqqi XXVII. Toleti Epifcopus erat, Gond i(älw'nem. de fugam arripuerunt. 'Duftis.l. c, vus nomine, adco. addictas B.Virginis cultui, . Maria jirie snacula concepta. uthzc ei, quoties facrum faceret, vifendam fe Stellarium -- XIX. Helfinus Abbas, cumin negotiis Re- exhiberet. Hic ergo, cum in fefto Conceptio- nis fead facrum przpararet, iterum illi appa- $Ant B. V.1. 4. gis Angliz navigaret, & ob grave'f!i tempefta- P.rag rens B. V. candidam Planetam attulit, dixitg; Item Fr. tem exortam nulla fpes evadendi fupereffet, p4dtit, Scito, fili, me fine macula originali conce- & Boireus in ideoque B. Virginis auxilium expeteret, mox * corona tri- QU! dam Pontificali habitu in aere apparens ptam fuiffe; quapropter przcipio tibi, utomni dixit: Scias, quod D. Maria mifit me jubens, conatu ftudeas feftum hoc. meum celebrius plici tr. 1. c.8. $. 1. ut fi liberari vis, promittas te annis fingulis efficere, id quod ipfíe totis.viribus executus celebraturam , &, ut'ab aliis etiam celebre- n. 26. ^ eít, libro etiam ;opio,Fo ea de materia fcripto. tur, feítum creationis & conceptionis ipfi- us. Quod cum promififfe Marid : äalorqüz.'»»' À t,mox fedata tem- eftate liberatus eft. x XX. Cum Gerardus die- PibapiiOO flinis XXVIIL. S. Birgittz dixitDeiparas: Cum Lis, x. res Ihitilfla. 2e / Minorum contra conceptionem immacula- naíceretur Filius meus, fenfiego, quod quafi vel. c. 6. - li dimidium cor meum nafíceretur . & exiret a tam concionatus, paulo poft miffam legeret, B. Virgo ei apparens facram hoftiam abftulit, me: &cum ipfe pateretur, fenfi, quod quafi cor meum patiebatur. Ego fui ei proprior in nec prius re(tituit, quam poenitentia ductus, revocationem dictorum promifit , ; idquod 11- paífione, nec feparabar ab co, & ftabam vici- nior cruci ejus, & (icut gravius pungit, quod le mox gratus praftitit. Ibidem. XXI. Alius quidam ex eoc lem Ofdine, dum vicinius eft cordi: (ic dolor ejus gravior pre 'Tholofz in cathedra conceptionem imm2cu- ceteris erat mihi. / XXIX. Aliaseidem diceb latam oppugnaret, imago marmorea vultum at: Cum *refþc'-f.Lih. 1. rCy, Piftr xiffet Filius meus ad me de cruce, & ego adc. 6 cum indignatione avertit (quo fituetiamnum eum, tunc de oculis meis qua(i de venis la- ET videtur) ipfeautem cecus factus, poft poeni- d t tentiam viíüm iterum recepit. crymz exibant. Etcum ipfe me cerneret. do- lore confe&tam , in tantum amaricabatur de l p Ibidem, XXII. n Regno Arragonie, dum quidam dolore meo, quod omnis dolor. vulnerum Religiofus ex Ordine S. Dominici dzzmonem adjurans peteret, ut ipfi dubium, quod mente fuorum quafíi fopitus erat prz dolore meo, de immaculata Conceptione conceperat, re« quem in me videbat. Propterea audatter di- folveret, demoniacus fortiter exclamans di- co, quod dolor ejus erat dolor meus , quia xit: Vz, ve, v illis, qui feftum B. Virginis cor ejus erat cor meum. ldeo filia mea co- fine macula conceptz no gita, qualiseram in morte Filii mei, & non lum de illa dicunt. n celcbrapt, & ma- erittibigrave relinquere mundum. 1 lbidem ex . d. ltile XXIII. Cum quidam C anonicus; qüocidie . XXX. Iterum eidem dixit: Filius meus vi- Michov. S. Anfel- dens me & amicos faos, oculis in coelum dire- 384.n. 17, mo. Item horas B. Virginisdicere folitus, quadam nocte &isclamabat ad Patrem : Pater, quare dereli- PPoier. l, fornicatus, folus navem ingreffus horas easdé quifti me? quam vocé ego nunquam, donec ad fupra cit. recitaret, navia damonibus everfa, ab iisdem | coelum $» 27* "Tiulus LXX. . Hyperdulia Mariana. 99: . €celum veni, oblivifci potui , quia plus ex ftituit, easque ad hanc Dei parentem velut compaffione mea, Matrem amandam, quanto poterat ftudio, .—tus eam protulit. quam pa(fior;c fuixrpcrmp- i dum vixit, eft adhortatus. Lib.&rev, XXXI. Eidem dixit: Omni tempore; qüo XXXVIIL S. Francifcus, tefte D. Bona- Vita c. 9. poft a(cenGonem Filii mei vifitavi loca , in ventura, B. Virginem inexplicabili amore m i quibus ipfe paffus eft, & mirabilia fua often- profequebatur, duas potiffimum ob cau(as. dit, fic quoque paflio fua in corde meo fixa I. Quod Chriftum nobis fratrem effeciffec. erat, quod, five comedebam, five laborabam; 2. Quod peream apud eundem Chriftum mi- quaf& recens erat in memoria mea. fericordiam obtinuiffemus. i Lib".6;rev. XXXIL. S. Birgitta in revelationibus nar- XXXIX. Joaanes Leonardus Gerufius Ro- Piftor. 1 c. €. 97. rat, primarium quendam virum; qui ultra 60. m in Campo Martio partim.propriis (um- annos cum diabolo pactum habuerat, ideo- ptibus, partim emendicata eleemolyna teme que hoc totum tempus inter fumma fcelera plum zdificavit, quod templum Marix de tranfegerat, in fine tamen contritionis eli- amore nuncupabat, cui etiam domum ad- ciendz gratiam obtiauiffe, quod, quoties do- junxit, in qua ex omnibus nationibus con- TIl, de lorum B. Virginis recordabatur gregati pauperes ,teneram cum educabantur. juvenes fubk tufcc?a Magi'a;ï Iis lt ea COmpaHiongm elicuerit. Maria eftimanda. Maruz qz'n*vacfandaf d Diden, Michov. XXXIII. S. Dionyfius in epiftola ad S. Pau- XL; . Francifcus, cum per vifionem in pla- Dauroltius * *difï. ;9,04. lum fcripta (ic loquitur: Cum ad Deiformem nitie multos Angelos & homines con gre praíentiam altiffimz Virginis du&tus fuüi, cam tos, binasque fcalas, unam rubram; cui Chri- g*a. 'ä'þszit:f*of immenfüs me divinus fplendor circumfulfit, ftus infidebat, alteram candidam; cui B. Virgo & plenius irradiavitincerius,& in me omnium innitebatur, vidiffet, & ad priorem fratres in- odoramentorum füperabundavit fragrantia, vitati ab cadem per Chriftum deje&ti fuiffent, ia ut nec corpus infelix, nec Spiritus poffet to- ad alteram confugere juffi, facilem ad cos- ! 1o.10, tius ac tantz felicitatis infignia füftinere. De- los aditum per B. Virginem repererunt. r de fecit cor meum, defecit & Spiritus tantg Ma- XLI. S. Dominicus dixit, fi omnes San&ti à pennequ, iflislq jeftatis gloria oppreffus. Teftor, qui aderat nobis alieni effent & ad preces noftras furdiin Ifagoge in Virgine, Deum, fi tua divina concepta forent, Mariam tamen femper nobis miferi- d.2, n.16, mente non me docuiffent; hanc ego Deum cordiz finum aperturam. Hinc B. Alano dixit, - verum credidiffem. u jam pridem mundum periturum fuiffe , nifi S, Ánton: XXXIV. Clericus q uidam, cum multis fuis precibus iratam Numen ipía placaffet. p-4-tit.15. precibus a B.Virgine obtinuiffet, ut fuam illi XLIL. S. Birgittz quondam dixit ipfa B.Tpi, 6 349 3: pulchritudinem oftenderet , & primo ejus Virgo: Ego fum Regina coeli, ego Mater mi-- a(peQu impetrato oculum unum, quem fo- fericordiz, ego juftorum gaudium , & aditus lum aperuerat, fplendore nimio corruptum peccatorum ad Deum. Nullus eft adeo male- amififfet, etiam alterum ut impeudere fecun- di&us,qui quamdiu vivit, careat mifericordia do afpedtui liceret, ardenter petiit, & obti- mea, quia propter me levius tentatur a d- nuit quidem, fed itautcum afpectu etiam al- monibus , quam alias tentaretur, Nullus e(t terius oculi fanitatem lumenque recipcre.t. ita abjeCtus a Deo, nifi fuerit omnino male- di&tus , qui; fi me invocaverit, non reverta- b 1.1t - Maria amanda. tur ad Deum, & habiturus fit mifericordiam. :L 6 6- Tbidem, XXXV. Carolus Birgittz filius dicere fo- Ego vocor ab omnibus Mater mifericordizg, ebat. n tantum gaudeo, quod Deus Vir- & vere mifericordia illius me miíericordem ginem Mariam matrem füam füper omnia fecit. ldeo mifer erit, qui ad miferibord'cm, habet caritfimam, ut ego illud gaudium prz- cum poffit, non accedit. feram omnibus rebus creatis & delectationi- XLIII. Olim cuidam latroni converfo,, & psdas. bus terrenis. Unde B. Virgo faffa eft, fe ei monacho facto , in morbo adftitit Virgo fan- Chrifti propter talem amore &iffima, blandeque, num eam noffett in:er- c.26. p.o, m fpecialiter in mortis ] articulo adfüturam. rogavit ; cumque is noffe fe eam negaret,fub- $- 3- AO Pi&oi'tus XXXVI. Romzus Tarraconenfis adeo di- jecit, illa: Ego fum mifericordiz Mater, cu. [ in matr. adm. co. ligebat. B. Virginem , ut nunquam fibi ejus bono efto animo, poft triduum mecum erís, - memoriam clabi pateretur, illud S. Davidis : Quod cum ille Odoni Abbati füo indicaffet, 12. p 3* Cum dederit dile&is fuüis fomnum: ad B.Vir- S. Przful non aliter deince ps, quam Matrcm/h ginem applicare, dicereque folitus, eos , qui mifericordiz, compellavit. hanc Virginem (incere amant, quafi dormien- XLIV. D. Catharina Senenfis ab ore ipfius Tra&. 4 do ccelum obtinere: hinc etíam frequenter &terni Patris hzc verba fe accepiíe te(tatur : dialog. c, alios adhortatus ad amorerm,dicebat: Ah Pa- Mariz unigeniti Filii mei genitrici gloriofz 139. tres, cur non diligitis; & cordialem amicitiam conceffum eft a bonitate mea propter icar- facitis cum Maria? non patitur illa amando nati Verbi revetentiam, quod quicunque ju- fe vinci. / ftus vel peccator recurrit ad eam cum devo- Ifiidm- XXXVII. Francifcus Salefius nihil aliud ta reverentia, nullo modo decipietur, vel de- ichov l magis cogitabat, quam quomodo hance S. Dei vorabitur ab infernali damone. ,4'5, l]l macrem fatis diligere poffet; hinc cum ipfe XLV.S.Gertrudi B. Virgo quondam fplendi- Blofius in fatis eam diligere non poffet, Ordinem Mo- diffimo pallio cooperta apparuit, ad quam va- monilie.1. nialium, qua a vifitatione nomen habent, in- t,fe- rix multumque dþformes beftiz accurren que M l 992 üü)äïozbe;æ : ,Maäuaiis Conciohator'iæ que füb ejus pallio abfcodderunt, quas omnes pugnaculum,quam B. Virginis ternplum reco. cum magna charitate excepit, blandeque pal- gnofcere,malleque Virginem in proximo coli, lio involvit. Cum vero ob hoc fa&um obítu- quam in urbe militem fecuriorem , quippe le fibi tutelam ab illa, quam ab hoc; polliceri. pefceret Gertrudis, fignificatum ei eft, per beftias illas peccatores fignificari, quos omnes LII. Anno Chrifti ;90. cum lues peftilens in Baron. ane tota urbe Romana atroci ffi - illa, fi ad ipfam confugerint, non difpari af- ime fzviret. S.Gre- no 59-:»'. fe&u excipete confüevit. gor. indi&ta publica fupplicatione B.Virginis Ibid. n. 7. XLVI. Turnoibus adol efcens qüidam gra- imaginem manu S.Lucz depictam circumterri viter decumbens ,. & nequicquam de hzrefi juffit ; quo fa&to Angeli in aere Aniphonam: ejuranda admonitus, cum tandem perfuaderi Regina cceli ltare &c. fuaviffime canere funt fe (iviffet, ut fe B. Virgini commendaret, mox auditi, cui cum ipfe verbum : Ora pro nobis ccelefti luce perfufus , confeffionem peregit, Deum: fubjeciffec, (ine mora Angelus in arce & ejurata hzrefi, reliquis Sacramentis inftru- Adriani vifus eft vindicem gladium reconde- &us, feliciter, ex hac vita migravit. re; & peftis ubique conquievit. ldem benefi- Padag. lefïz; in Chrifti p. Ibid, n.9. XLVII. Theophilus Adanenfis Ecc cium in fimili periculo urbi Valencenarum 6. G. Cilicia Oeconomus , cum fpe dignitatis fuz præft»itit, dum ab inquilinis pie invocata vifi- 2- € ! 2» Il» 5. & gratie recuperandz Chriftum & Matrem biliter apparuit, & Angelis juvantibus urbem ejus abjuraffet, denique ope B. Virginis & ve- filo circumdedic, & juxta illius directionem niam a Deo, & chirographum recipit: tam- fupplicationem publicam ipftitui juffit 5 hac jue pie & (ancte vixis, ut etiam in San&ctorum enim peracta, mox lues graffari defiic. 7^ .. LIlII. Hermannus Contradus, Auth or Àn. IbidL $.D.denat. catalogum referri promeruerit. . Qua de re .".'*?A B.Virg. meritoS.Petrus Damianus;fic loquitur: Quid tiphong Salve Regina : item Rupertus Tuitien- fis Abbas, & B. Albertus Magnus, etíi rudi - tibi negabitur, cui negatum.non eft Theophi- lum de ipfis perditionis faucibus revocare? eflent ingenio, ope tamen B. V. inufitatam Infelicem animulam; totum illud, quod in te rerum divinarum zque ac humanarum ícien- factum efít, proprio charactere denegante; de tiam funt adepti. j luto foecis & miferiz fublevafti. 4 Nihil tibi LIV. Urbs Valenc enarum peíte a':tihoqqx 00'8'. Pedagog. : - impoffibile ,. eni poffibile eft, de peratos fn tam gtaviter laborabat,ur paucis dicbus,haud Chriftia- ss fpem beatitudinis relevare. D multo minus octo hominum millibus fubiati nus p. 2 Am. So - XLVIIL .Benedi&us Goez i n ora Travane ceuferentur. interceffere apud Dei Matrem €25: J 3« ciet.1585. coridis Indiz Orientalis, inter Lu(itanos miles Eremitz cujusdam. in facello quodam ejus, corruptismoribus, fübierat quodam die cum vulgo- de fontibus di&to, preces, Cum enim commilitone templum ; preces fufüurus, ubi B. Virgo hominem fpe levandz civitatis re- creatum, ad Comitem Hermannum civesque .,€um. ante Deipare imaginem genua fiexit, — prime animum ad contritionem inclinari fen- milifIec, eosque pridie ejus diei, quo Divz ci- fit, fübinde eciam Dei miatrem,ut veniam pec» lebratur nativitas, hoc eft 7. Septemobris, ora- . catorum aFilio impetrare dignetur, ardenuo- tionibus juffiffet & jejuniis vacare ; : vi(a eft Telit, ipfa Dei Mater fecaudum no&tem a plerisque- 1.J0, ri pietate obfecrare coepit. Sub hzc videc ille, videt & fodalis,vident alii multi, quos ad [pe- civibus , etiam ab ipfomet Comite, & urbis &aculum exciverant, ex Pueri Jefu inter bra- P " rimoribus, quos lux infolens, quz noctis chia matris harentis oculis lacrymas, fed coe tenebras in diem vertebat, in maenia excive- lore lacteas, deflucre, idque tam ubertim, ut rat, viía eft, iaquam, admirabili gloria illu- multi ftrophia fua prodigiofo hoc liquore im- ftris, comitantibus multis Angelis, aliisque buta afportarint; ipfe vero Benedictus me- Divis, urbem filo circumcingere. Cumque liorem deinceps vitam cogitarit, & tandem per eundem Eremitam iterum monuiffet, us Societati Jefa adícriptus, vitam fuam inter cives ipfo etiam fefto in iisdem pietatis offi- fanctiffimos labores labores pie exegerit. ciis perfeverarent , adderentque folemnem Ibid. dift, XLIX. Simili modo cuftodem templi fa- füpplicationem , qua eos ductum circum ur- bem filum deduceret : id porro cum ingenti 9.eX.4. Ctione diaboli in furto deprehenfum , & in- - carceratum , a carcere & infamia liberavit, omnium ordinum ftudio & pietate peractum uti fufius loco citato refertur. fuiffet, extemplo evanuit omnis lues. Atque , 8. Antoni- L. Religiofus quidam in agone : duoä vi- exinde in gratiarum actionem , atque perpe- tuam rei memoriam decreta eft iftic annivere nus P. - dens dzmones horribili fpecie adítantes, cla tit- 13-C. mmare coepit: MalediGta hora, in qua Religio- AQ. faria quotannis eodem die g. Septembris fups füs fümn factus. Sed mox B.Virgine advenien- plicatio: colle&um filum, & argentea the- te, fugatis demonibus ferena facie dixit: Be- ca inclufum, cum aliis facris lipfanis afler- nedicta hora, qua Ordinem intravi, & bene- vandum, dedit etiam inftituendz ia ejus- di&ta Mater Chrifti, quam femper dilexi , & dem Matris Virginis fofpitatricis füx hono- in qua fiduciam meam pofui. rem congregationis, ab ipío filo nuncupa- Vit, c.7. LI.iFerdinandus Il. cum monachis S. Bene- t£ , occafionem. di&i e monte Serrato,in Auflriam proficiícene LV. Civis quidam Alexandrin us, vir Chri- Jo»n. Mo-. fchus in tibus, optatum in füburbio Vienneníi locum ftianus, & pius, cum conjuge pari pietate foe- rat. fpir.? conceíliffet ad monafterium erigendum, & mina, & lexenni filiola , vitam mifericordiz L] 39 tribunus militum opponeret, id monafterium operibus , jejuniisque fpe&tabilem ducebat: poffe hoftibus pro munimento cedere,(i Vien- Huic mercimonii caufa Conf&antinopolim nam obfideri contingeret, fapienter & pie re- proficiícendum erat: Jamque navim confcene derat, quando, di&to vale; uxor, cui m C, in- fpondit, nullum Iekt.uendæ civitag aptius pro- quity r L4 Tuulus. LXX. vaþerdulz'a,M'riana. 993 quit, filiolamque tuam;mi conjux, commen- cum przvalide impulía , ne v&f'tïgïo quidem ipfo decederet, eam fcilicet firmante Marise datas relinquis?. Magnz Dei Matri, Dominz noítrz ter optimz, refpondit ille: ei vos to- manu, quam fupplex inyocabat. Collectis vi- tas commendo tradoque.' Accepta hac mariti ribus, alioqui eximia membrorum firmitate tOIl. an. D apprecatjone domum redit, & pro more pie- homoj;iterum tertio & quarto etiam deturbare tati & operibus dome(ticis vaeare inftituit. in fubje&tas cautes magno impetu ip(iftit: (ed Menf(erat domi abeunus viri voluntate famue Caucafüm diceres furentibus Auftrorum fla- tibus fua mole obnitentem. Nihil hic. de- lus, cui poft aliquot dies, damonis fuggeftio- ne, atrox in mentem venit facinus, dum he- fuit, quo aperta Numinis przfentiz foeming- ram ille cum filia de medio tollere cogitat, que innocentia probaretur, quz a fcelere fu- quo fpoliare domum liberius, & heri divitiis rentem hominem averterent. Ille contra ge- potiri, dein fugere tutius poffit. . Igicur ar- minum parricidium tertio parricidio, defpe- du matus cultro mifer ad cubile, in quo cum filia ratione actus, cumulare pergit, conjugem pe- mater fecura animi domeftico incumbebat ne exanimem de collis jugo domum detrahit, itifi n cxä.g. operi, propius accedit: verum tanta fubito in lectulo eam fe componere jubet, plumbea m czcitate percutitur, ut nec eubilis oftium per- glande mox transverberandam. lgitur in/fer- tentare ullo modo, nec ad culinam retrogre- ream majoris modi fiftulam , fulphurato pul- di poffet, (ed nec, quo fe verteret, inveniret vere ac plumbeis füffartam glandibus, ignita tandem elata voce heram , ut foras ad fe ve- refte flammas injicit , lethalis plumbi globos niret, rogat; Mulier contra: Quin tu potius, in pectus uxoris, Mariam implorantis, explo- ilts, furus : femel, iterum; tertio adduCta in fübje- inquit, ad nos ingrederis, qui oítium in manu habes? Cumque ille iterum iterumque cla- &um pulverem ignita machinula. flammam maffet , ut vel ipfa hera, vel falter filia foras non elicuit ex fülphurato fomite, ut ignis in egrederetur, nihilque impeiraret ; vertoii f glaciem, fulphur ingelidam aquam degeneraf- farore, cultrum in füamet viícera adegit, in- Íe putaretur. Cedit quidem innocentiz,ac im- entique edito clamore concidit. Hic tüm mu- rimis Numini, vis lammarum ac ferri, non 2luog, ier nihil finiftrum füípicata accurrens,fervunt tamen fe frangit parricidz contumacia. Vitio hriftia- in füo fanguine natantem invenit, cumque catapulte adícribit,quod ignem non concepe- is n horroris & ftuporis plena, quid eo cafü faciene rit fülphureus fomes : alteram expedit mule 15 9: P dum, ignoraret, clamore vicinos advocat, ex- tum flammz concepturam : Excuffus quidem citusque rumore Magiftratus mox adeft, cui eft ingenti fragore, ac in finum pavida mulie- coram intermortuis verbis faffus eft famulus, ris füummo impetu delatus globus, fed , quafi quid in heram machinatus fuiffet, ni fiimmiffa laneus effet, ictu penitus inani. Tertii jam divinitus czcitate fuiffet impeditus. Ita fe- patricidii reo bic demum fübiit cogitatio irati curus ille vivit; qui füb Dei Matrís prete&tio- in fe Numinis, ob toties violatam uxoris inno« ne vivit. : centiam. Su lex igitur ad ejus fe fubjicit pe- m d A Pæaag-la CO E LVI. Anno 1612. Gandiz finitimo in op- des, venia gitat, & facile a mitiffima foe- P ido contigitquod animi zequitatem in feren- mina impetrat. llla beneficii memor vota -., Jo, dis contume liis,& pietatemin colandaDei Mae quzdam in omnem vitam Magnz Matri nun- tre,vehementer eommendet. Mulieri pudicz cupat, ac fe totam illius fervituti profitetur addictam fore. ac pix petalans mulier objecerat in jurgio per Vir ejus poftridie nofítrum fümmam calumniam 5 quotquot haberet libe- adit facerdotem, quem, narrata prodigiofi ros, omnes ex adulterio fufcepiffe. Eam tam cafüs hiftoria , reconciliando fibi Numini ad- frequentem ftupri labem uxori obje&tam vir hibuit internuncium. : LVII. Circa annum Ch cum accepiffet, feu ratus veram, feu veritus, rifti 12223. ipfe dae Caefar, l.7. ne pro vera publice haberetur, animo delti- mon facris ada&tus exorcifmis, faffus eft, mun-. c. 2, nat atrox de conjuge füpplicium. Omnis ita- dum ab iratoVindice Deo interiturum fuiffe, que doli (ecuram,& in complexu tenellz pro- ni Diva Virgo Mater (cujus ftatua füb idem lis alto fomno demerfam , nocte intempelta, tempus in quodam Germaniz templo, multo deturbat de cubili , atque in proximum hor- fudore fpectantibus omnibus, ac ftrophiis fu- tum vi abrepram, laqueo faucibus inferto eri- dorem excipientibus multis, defluebat ) fup- git (üblimem ad ramos obviz arboris, unde plex interveniffet. mox füperne aftricta refte ftrangulandam de- LVIIL.Infans o lim adhac in cunis xnondüm" Pedag.l.& jicit.. Commode acciderat, ut pridie acerbo ad loquendum idoneus, fingulari prodigio,his $. ;.n. $. jllo appetita convitio proba mulier injuriam verbis Matrem compellavit ; Vidi inquitmea beatz Virgini; quam impenfe colebat totam Mater, Chriftum Judicem regali folio fubli- permitteret, nullius rei de cetero anxia. Ca Ue mem & metuendum; cui füpplex accidit fan- fam innocentis cupide füfcepit Deiparens, & &iffima ejus Mater.rogavitque, ne íupremum , quidem in tempore: Nam fe dejectam ex ar- illum mundi diem,quem minabatur,;adeffe vel- bora allevari occulta manu fenfit infelix mu. let. Ita dixit puer, & obmutuit, nec deinceps n M* lier, ut ne fua mole reftem aditringeret, qua ante eft locutus, quam per s&tatem didicit. LIX. Meminit Czfarius de W/ilhelmo quo- Cefar, 1. hus n przfocaretur: quz deinde rupto jam füne, n pf ut novacula füccifum crederes, certo exitio dam de Clarevalle Religiofo a divinis revelas 12.c, ga. " 75" abfolvitur. Hoc periculo defunCtam miferam tionibus celebri, qui in raptu mentis viderit rabie percitus conjux in editum collem rapit, Chriftum, qui jufta in mundum ira accenfus & magno nifü impulfam , in przruptas rupes jufferitAngelum;qui ad Tribunal propius afta- bis non p zcipitem dare conatur; fed irrito eventu . bat; tuba clan R. P. Lobn. Bibl. Man. Tom. L. K gere, quo fono totus or Íecus 994 Dibliotbecre Manualis Cencianatoriæ : fecus folium in arbore contremuerit : Et cutü gere, eoque neceffitatis incolas adegit, ut dei etiam fecundo id effet; urgente Dei imperio; fperata & inaudita confilia füfciperent. Stae« fa&turus, ac mundum everíürus, unam divam tuerunt enim faeminas omnes ac parvulos li« Macrem ex oómnibus SanCtis aufam fe interpo- beros occidere in munitione przfentes, ut ea nere, atque ad Filii pedes provolutam, Judi- rátione illos a tyrannide Saracenorum libera- cem Filium rogaffe, ut mifero & usquequaque rent; idque alia tyrannide fünt executi, Ab- rco liceret, etiam illa vice dilato judicio com- bas ipfe fuüit coadtus occidere unam fororem perendinari; atque ordinem füum Ciftercien- cum parvulis nepotibus, quos fecum habebat. fem, in fpem emendationis, vadaám obtuliffe. Ita rabiepleni urbe funt egreffi in hoftem, vi« fu. Chronic. : XL. Viditolim fecundum fomnum S.Leo; &uri; quos ita fünt perfecuti, ut cedendis iis Minorum S,Franciíco Affifinati intimus in patenti cam- Niaet p.r. 1l2 fatigati deficerent. Ea no&te in campis man- bet. n €» 35* pa binas a folo ad coelum affurgentes fcalas; fere, partim ut przdam aggregarent, partim Tr(:;ïh- unas rübeas, quibus infiftebat Chriftus, albas 'ut füam infelicitatem deplorarent ac crudeli« Mat. l alias, quibus Chrifti Mater Maria. Adfuit S. tatem,qua fe in füos paffi funt abripi. Ingruene [ 58' Franciícus, & ex infinita hominum multitudi- te die duo equites ad eos contendunt, hilari- ne,Angelicz tubz fono ad judicium iftuc evo» tate pleni, & eis propinquantes nuntiant, Dei catá, fratres fuo folicite hortatus eft;per (calas beneficio iterum vivere omnes,quibus ante di- " fubrasafcendere feftinarenead Chriftum: er- fceffum jugulum preciderunt. Nemoomnium go fcanditur non indiligenter: Verum plerique credere prius volebat,quam oculis coram cer« €x altero,aut tertio gradu,quidarm ex decimo, nérent. Sed ut agnoverunt eos, quos occide- nonnulli ex fcalarum medio, delap(i Franci- rant, ac viderunt fingulos circa collum habe- fcum hábuere folicitum,qui ad Chriftum con« re rubram lineam, €o loco, ubi i&tum accepee verfüs fratrum fuorum cauíam acturus, vidit re triftitia in gaudium verfa eft, & omnia lau- manus recenti fanguine perfufas cum latere de & gratiis adverfüs tam pium Numen per- exhibentem, querentemque , id a fratribus fonabant, Etfiante füum difceffum poft patra- ejus fibi fadtum. Quid hic ageret Francifcus? tam füorum czdem optima quzque fua con- lml Mimirum ad albas fcalas, cui mifericordiz 6 59 cremaffent. Abbas agnofcens tantum Dei mue -Mater przerat, converfus, iftac füos fidenter nus a B. Virgine profectum, cui erat admo- afcendere jubet; quod faciunt omnes nulla dumi devotus, & mille aliis nominibus obftri- difficultate, atque a benigniffima Matre blane &us, Sacellum eodem loco ftruxit, ubi equites de exeepti;fübeunt eternz beatitatis füperna duos eos nuntio tam lzto exhilararunt, addit palatia, nos hoc füo exemplo erudientes, ut parvum eremitorium, ut illic fe totum Deo,& declinato rantifper divine juftitize, quam ru« B.Virgini confecraret. "Tunc curavit fculpi 6 br« fcalz denotant , metuendo rigore, diíca- Vdees 1 ligno ftatuam B. Virginis cum linea rubra in mus ad Mariam, & ad ca x ndidas milfc;icoxdi'ä collo; ad ejus fa&ti & prodigii memoriam. Etíi C n illius fcalas confugere. Authores alii afferant, eam imaginem e coclo Poireusin LXI. In Diceceii Conimbricenfi non þiocdl ea forma miffam. Ubi cum fanéte aliquot annis uipl. cor. a monafterio Ordinis Ciftercienfis, Lorban di- vixiffetmortuus;inibi fepultus eft: nec cada- tt.1. c.22. &0, . 40, Sacellum eft B.Virginis de.Ceica di&tum: ver ulla vi trahi ad monafteriü Lorban potuit. cujus origo eft plane prodigiofa. Quo tempo- LXII. Gunteramnus Rex Galliz cum fexa- Eufeb.Nie- re Maurioccuparunt Hifípaniam, non deerant ginta millibus in Recaredum movit Hifpania renberg.in loca, in quibus exercitium catholice religio- Regem;qui tamen ca fexaginta millia trecen- Troph. nis erat Chriftianis conceffum, fi tributum in- de darent. Ex eo numero fuit Lorban mo- tis tantum füis militibus ope B. Virginis 1n fu. Mar. 1. 2. gam vertit,& maximam eorum partem gladio * 9 nafterium pervetuftum, & fundamentum in occidit. Gunteramnus reverfus domum eam lim L. tempore S. Benedidii, ubi plures in pio reli- cladem fceleribus militum & Ducem conni- giofoque feceffu degebant. Inter alios, qui ventiz tribuit, ut habet S. Greg. Tur. Duces u mundo valedixere, fuit Princeps Joannes, igitur in prafentia quatuor Epilc. & in coro- Avunculus Alphonfi & Ramiri Regum Legio- na majorum natu laicorum difícutere & ob- nenfium ; qui ante füfceptum id vitze fanctio- jurgare coepit. Qualiter, inquit, nos boc tempore ris genus militiam fecutus, egregias victorias vittoriam obtinere po[Jumus, quia, ea que , Patres reportavit. Poít aliquantum temporis, cum noftri confecuti. funt, non cuftodimus ?. illi ero edi- eflet monafterii Abbas Rex Alphonfus, ejus ficantes. Ecclefias , in Deum fpem omnem ponentes nepos Principatum ei donavit montis majo- Martyyres bonorantes, Sacerdotes enerantes , vitto- ris,tam pro Religioforum füftentatione, quam Tiam obtinuerunt &jc. INos vero non folum Deum non militum,quos alere neceffe füit ad eum locum imeluimus, verum etiam ejus facrà vaflamus, Mini- tam munitum & neceffarium tuendum. Sed firos interficimus, ipfa quoque San&erum pignora ut demon invidens tam piis ejus conatibus, ridicula difcerpimus ac vaftamus ; won énim poteft cospit militares in eo fpiritus refufcitare, oc- vittoria obiineri , ubi patrantur talia. Jdeo manus ca(ione ufus cujusdam perfidi,qui fa&us Chri- noftre funt invalide, enfis tepefcit, nec. clypeus mos, Vi ftianus in monte majore, & humaniffime a ut erat folitus, defendit &9c.' AcDuces fe excufae lüüc, j fpet. ] Joanne Abbate habitus, transfugit tamen ad runtquefti populi impietatem & infolentiams Abderamenen Saracenum, qui fe.Regem Cor- Nullus, inquiunt, Regem metuit, nullus Du- VéG, dubz dicebat: Ab eo manipulum féü cohor- cem, nullus Comitem reveretur, & fi fortaffe tem militum obtinuit, ad invadendum mon- aliquis ea emendare conatur, ftatim feditio tem majorem: cujus omnes ieatus norat, & in populo, ftatim tumultus oritur. - übi tünc Abbas Joannes verfabatur." Apoftatà LXIIL Henr.V. Rex Angliz infignem vi- Idem 1, 3 pluribus preliis victus, ftatuit fedenï*famc ur- &oriam de Gallis retulit ope B. Virg. cui fuitc. 5e. a le * Tituus . LXX.- Hyperdulia. Mariana. 995 addä&iüïmus. Centum quinquaginta millia LXVIIL. Cum S. Gertrudis fcire cuperet, r. 4. revel, pugnatorum habebatGallus, ita ut. Anglos quonam obfequii genere in feftlo Annuncia- c. 12. lexcuplo excederet, jam victoriam cecinerant tionis B. Virginem honorare maxime poffec? Galli;jactabantq; feRegemAnglum jam incla- hzceidem apparens dixit: Si quis per octa- fum habere, nuntiosq; ad civitates mittebant, vamquotidie 45. Avecum devotione recita- ut fibi gratularentur : ad Henricum etiam mit- ret in mernoriam illorum dierum, quibus tit,qui quzrat, quanti fe vellecredimere. Eum Chriftus in uteroejus crevit, hunc tam gra- ferunt, reípondiffe : [ntrabinas aut cernas ho» tum famulum ip(i exhibiturum, ac (ieo die, Eufe£b, rasita ufu venturum, ut potius Gallis; quam quo filium concepit, adítitiffet, & per (ingulos Anglis, de redemptione (it cogitandum. Id et- dies usque ad partum diligentiffima ipfi obíe- iNieren- berg. in iam proditur; tota nocte, quz przlium ante- quia praeftitiflet. Troph. ceffit, Gallos variis mu(icis inftrumentis ami- . LXiX. Cum Chinenfes prius füis puerperis Polor tr, 4. Mar. 1, 2,. cos fuos oble&taffe, quafi more cygnorum pretiofiflima queque dona offerre con(üevif- ^ 8 n. a. & $9. effum fibi canerent. Interim nequea (tupris; fent, pofítea ad fidem catholicam converfi, neque a cedibus & facrilegiis abftinebant. nullum feítum B. Virginis tranfire permife- Porro Henricus fuis jubet, ut die pugaz o- runt, quin eidem quoque dona fpiritualia opee mnes orando fe ad Deum converterenrt, & rum bonorum & precum copiole offerrent. premiffa confeffione SS. Euchariftiam fume- LXX. S. Gertrudus in fefto Affumptionis, L. 4. tev, rent, ac B, Virginis opem implorarent. Fa- dum officio divino intereft, & facerdos in ora- €- 49* &um ida fingulis, & przlium co alaerius fü- tione canit, ut fua nes defenfione munitos, — ju- fceptum, Gallorum decem milliaCafa, reliqui cundes faciat fue intere[Je feflivitati : vidit B. profligati, & partim intercepti. ArCturus vero Virginem fuo pallio. innumeram virginum Rex Angliz ope B. Virginis victor Saxonum multitudinem involvere, cig; (ingularia amo- folus fua manu eo. przlio octingentos qua- ris argamenta exhibere, fimulg; intellexit,has draginta duos gladio interfecit. - virgineseffe animas devotas, quas ad feftum ldem.1. 2, LXIV. Martinus Fernandez Pinnerius,cum hoc peculiari ftudio celebrandü ipfa excitarit. ?- $9. quinquaginta füis a 400. Mauris fübito oppref- LXXI. InMonteSerrato feptem pueri,dum Michov. pecora pafcunt, (ingulis diebus fabbatinis fübd. 226. n 9» fus, iuos timentes animavit, & poft opem B. Virginis imploratam fuos allocutus : 2fntefi- noctem intendentibus fe tenebris, ingentia gnanus mieus & tubicen fuficiunt ad centum , ego ccclo delabi lumina, & certz montis fpelunce ad ducentos , veliqui ad eeteros ,. &g auxilium .. imminere, füaviffimumque ex eadem fpelun- Virginis ad omnes: féquimini ne. .. E ita feliciter caedi concentum audiverunt; quod cum E- e€os profligavit, nemine füorum lzfo. piícepo retuliffent, iscum magno comitatu ldem. 1.2. 1.XV. Cum Bolonis, tunc fchifmaticorum accedens ad fpeluncam proximo fabbato ea- C. 624 adveríus Julium II. Poncificem prefidium, a dem expertus, & fpeluncam ingreffus, B. Vir- - Prorege Neapoiitano Raymundo Cardona ginis (tatuam invenit, quam cum alportare obíideretur, accidit, ut e quodam cuniculo vi- juffiflet, ii autem, qui portabant, ad certum olenti? pulveris pyriitemplum B. Virginis de locum progreffi pergere non poffent, ibidem Baracaao dictum, totum in fublime ja&are- templum B.Virgini zdificatum eft. vfb Mit- tur. Mirum dictu! excuffumita, libracrumque LXXIl. Conttantinopoli imago qusdamlibid. n. 12, eegi in altum templum, decidit integrüum &illz- velo obdu&a, fingulis teriis fextis poft vefpe- x roph. fumin eadem czmenta, ex quibus fuit evul- ras, nullo manum admovente, derecta eft, ite- 'hrl ll al fum, absq; ulla fciffura & rimula, quz convul- rumque dieSabbati poft vefperas cooperta. ' 990 fionis poffet fignum effe. . Hoc miraculum LXXIII. S. Arfenius totum Sabbati diemIn Nadafiin fuffecit, ut Bolonieníes fe dederent. quietiSpiritus dabat, &accuratum de fingu- anno Mar. Tdem l. 6. lis hebdomadz actionibus examen inftitue-P-!- fabb.a, LXVI. Rex Angolz anno15$3. in Lufita- c. £0 nos exercirium duxit duodecies centenis mil- bat, & quid bonis horis addi, quid malis de- libus conftantem, quem tamen ope Dei & B. trahi poffet, defpicicbat. Virginis Lufitani treeenti füperarunt, auxilia- Frequenter. falutando. riiautem /Ehiopes triginta millies fe adjun- xcre. His pugnantibus interea P. Balthafar LXXIV. S. Catharina Seneníis quinqueCapuanus Barreira oravit,quoremittente.cum bellum & annos nata, quoties domus paternz fcalamin vita. fucceffus apud Lufitanos langueret, monitus aícendebat vel defcendebat, ad (ingulos gra- iterum oravit, dum confümmata fuit victoria. dus falutationem Angelicam recitabat. LXXV. B. Alanus de Rupe femper in oreMiehov, Maria ;venemnda. falutationem Angelicam habebat, five ambu- díf- 216, laret, five loqueretur, five predicaret. n IVITIP HU RATU . Dits ipf facratos pïe tranfi- quandocunque aliquid vel pronunciare, vel gendo. dictare voluit;' prius femper flexis genibus Vinc. Je, LXVII Eremitaquidam no&e Nativitatem per falutationem Angelicam 1uac, in .patro.Cinium B. fr,ec- li 9 Virginis prz:cedente, fingulis annis Harmo- Virginis invocabat.- * 66. niam audiens, rogavit Deum, ut quid ea por- LXXVI. Virgoquzdam devota poít morté Alanus 1. tenderet, fignificaret? cui Angelus apparens apparens forori cuidam,dixit. Si poffem redire de P'fait. dixit, Virginem, quz Deum genuit, bac noCte ad corpus, &untü duntaxat zfve Maria dicere, ^ "9 natam efle, ideoque ab Angelis falcem, cum tametíi magna devotione, ego propter meri- eotempore homines id nondum a tum illius vellem tantum ruríus füftinere cru- celebrari. gnoviffent,- ciatum, quantum ante mortem perpeffa fum. LXXVII. wl R. P. Lohn, Bibl. Man. Tàn. 1, l Kkk Fkk 2 096 Diblioibere Manualis. Concionatoriee ;ibido pl 3' LXXVIT. S. Francifcus Seraphicus mira literis cuivislegenda exhibuit, usque dum e£ devotione erga hanc falutationem ferebatur, Sab. n7f foffa circum humo per loci Epifcopum come dicere folicus: Cum dico: Zfve Maria,. coeli perere, ex boni iftius Religiofi ore prodigio- rident, Angeli gaudent, mundus exultat, in- íam arborem propagatam; eo autem cognie fernus contremifcit, demones fuügiunt. Sicut to, tanquam munere fuo funcla, arbor fpe- cera fluit afacie ignis, & pulvis ante faciem Qantibus & mirantibus cunctis exaruit. venti difpergitur; fic «dinvocationem nomi- ^LXXXIV. Hacoratione mulier filiolum a Ex Chron, nis Mariz totus rmalignorum [pirituum exere MatreVirg. mortis periculo fübdu&tam, recu- 5- Francitc, citus feparatur. peravit: cum enim audiffet minoré ex duobus Rev.exra [ XXVII. Chriftu s ipfe apud s. Birgittam C- 650 filiis, quos manead fcholi miferat, de ponte, fuafit, ut is, qui fübito motu cholerz fübin- quatranseundum erat;in profluenté decidiffe, de durius alteri loquicur, is pro impetrandaa É necretrahi omnino aut fervari potuiffe, acce- Deo venia femel Ave Maria recitet. ditad Deiparz imagin&, ad quam filioli ex ejus Pædag. LXXIX. Martinus Guttrich famulus hzre- inftitutione femper coronam Virginis, ante- Chrifti, ticus, cum in concione Forneri fuffraganei quam domo egrederentur, recitare folebant; p. 2.6. 26 Bamber $.3. n. genfis audiviffet, perire non poffe, ad bancigitur imaginé accurrit, & filium com- E ? quisquis DeiMatre pie coleret, & aliquot quo- mendat, recitato iemel Ave María; tum (ür- tidie falutationes precandoofferret, ccepit & gens ad quzrendum filium pergit, & ecce vi- ipfe quotidie fepties mane & vefperi etiam re- detoccurrentem falvum & incolumem, qui fe * citare. Id ubi pertresannos continuavit, in ab eaaquis extractuma jebat, ante ipfo Immaculatz Conceptionis fefto morbo ginem mane coronam recitaffer. cujus ima- correptus B. Virg. fpeCtabilem habuit, quz -LXXXV. Eadem falutatione fiepe dzemon, Caferius ad Sacramenta more catholico füfcipienda qui quosdam etiam vifibili fpecie in feftos ha. l-5* 6 24 hortata, redituram fedie & hora, qua Filium bebat, fugatus profligatusqueeft. Teftisifta Íuum genuerat, promifit, fecumqqe in coe- puella apud Cefarium, quam hoftis ille, cum ]um ducturam. ab ingreffu religionis apertis machipationi- Surius 7. LXXX. B.Albertus in Coenebio Crefpi- busavertere non poffet, ac die quodam arre- April. niano Monafticem profeffus, centies quotidie ptam de editioriloco precipitatum iret, illa procumbens verba divinz ad Deiparam lega- i vero interim Mariam confueta falutatione in- tionis iterabat. vocaret, dimittere eft coa&tus: atque bzc Ídem 24 LXXXI. B. Catharina S. Birgittz filia, verba immurmurans, fiin hac hora mulierem Mart. quotidie quatuor horas flectendis genibus, & illam non invocaffes, occidiffem te, ipíe fe per Angelicz falutationi recitandz, multis pQC F. feneftram atti canis forma dedit precipitem. fufa lacrymis impendebant. Qua arte etiam deincep $ ab eadem jam reli- Idemto.5, LXXXII. Fidem fuperat, qüod de B. Ma- giofa non raro fugatus eft. ria Oegniacenfi proditum eft: Vifa eft illa fz- LXXXVI. P. Joan. Eufeb. Nierenbergius Nierenberg, pefípatio horarum viginti quatuor in Deipa- in vita S. P. N Ignatii meminit cujusdam inin vita S. re honorem centies fupra millies ita genua Hifpania hominis, qui in ornni flagitiorü gene- l£t c- 33* flectere, ut id fexcenties fine interruptione fa- re criminumg; prerer hzre(im, ad feram us- ceret, fübdens interim toties falutationem quetatem volutatus, eo perverfitatis deve- Angelicam: Pofthzecaddebat Pfalterium Re- nerat, ut nonnunquam in ipfum Deum odio I In C gii vatis 15o. pfalmorum, fübnedtens fingulis exardeícens, id eriam ftudiofe agererquod illi Minat, péalmis fingulas genuflexiones, totidemque quam maxime crederet difplicere: ad fünum p AveMaria: Deindetrecentis dorfum ickibus tam nulla in eo inerat falutis cura, ut non mo. 636 non fiae (anguine flagello multans, Ave Ma- do nunquam.de bona pecéatorum confe(fio- ria totidem Virgini Matri recitabat. Tandem ne bene inftituenda cogitaret, fed fugeret et- fle&tens genua quinquagies, actoties recitans iam, quidquid. eo fpe&aret, aut officio ullo Ave Maria, fuum Mariani cultus exercitium, modo monere poffet,factus cotus diaboli man- & (tacas mille, & centum genuflexiones clau- cipium & devotumcaput. Homini ergo in eo debat, ac (pe ab hoc exercitio ad dies 4o. a verfanti ftatu noGte quadá, cum ger decum- non recedebat. Cantipr. beret; & fugeret eum fomnus, adfuit cceli Re- LXXXILH. Miles quidam veteranus. Cilter- gina; fed mox, cum oculos tantum admirabili l.2. aput.cienfem ingreffus Ordiné, cum ob ingepii he- C€. 9. betudinem orationem Dominicam addiícere plenos modeftia, benignitate ac mifericordia * injacentem conjeciffet, evanuit. Non fuit fru- non poflec, falutationis Angelice quatuor pri- tDa verba. ftra tam benignus Dei Matris afpectus, fiqui- "doe Maria gratia plena, toties ac dem füb eodem homo iftetoram praeteritz vie ianto ftudiovel inter comedendum & animo u rationem ita clare deítinCteque perfpexit, & ore volvit revolvitq; ut tandé mem;oria te- ut ex peccatis,& numero & gravitate penein- neret firmiter, nec haberet deinceps, quod ju- finitis, nullum non mentis oculos perfítrin- cundius falutationei(ta, quodq; MatrisChrifti gens, ingentem & animo dolorem, & oculis recordatione gratius frequentiusq; & animo profluvium cieret lacrymarum. Et ut ob tan- & ore ufürparet. Quam porro gratum Deo di« tam vitz turpitudinem confüfione oppleretar vsque Matri hoc fueritobfequium, te(tata eft incredibili, non ideo tamen defpondebat a- poftejus obicum peregrina atbor, quz de ejus nimo , fed (i valetudo & nox intempefta non fepulchro enata in fingulis fais foliis hec eadé impediret; profiliiffet, & curriculo ad facer- verba, 44ve María gratia plena, aurcis expreffa dotem advolaffet, peccata omnia in aures cjus AC Ub Vi Ts LXX. Hyperüulia Mariana. 997 ac finumdepofiturus, — Nec fuitorto dieulla folitumque rjo. falutationum Angelicarum penfum femel ob capitis dolorem perfolvere mora, facerdotem e Societate Jefu accerfen- dum rogat inftantiffime; & corhodum mitri- non poffet, atque ejus loco folum hzc duo verba,dve Maria, pari numero recitaflet, vidit tur R. P. Eufebius, qui hzc Ícribit, cui ille to- tam vitam tanta evolvit exa&titudine, diítin- fub hujus orationis finem ipfam fanctiffimam Xtor Gione & charitate, quantam nemo "Theolo- Virginem manu coronam pulcherrimis cone gorum poft multorum annorum difcuffionem textam ro(is prztendentem, factze orationis 'Tenuit hzc boni meliorem afferre potuiflet. remium; fimulque audiit dicencem,non mi- nus hoc exlegititna caufa decurtatum rofari- viri pia peccatorum tot & tantorum accufa- tio tres omnino horas, & non amplius, & ab- um gratum fuiffe, quam quz alias integra ob- folutionis beneficium accipit a facerdote mi» tuliffet, hocipfum utique objlatura, ni capitis : rante pcenitentis füi & tam infolens in cogno- dolor vetuiflet. LXXXIX. Marianum fertum feu Pfalteri- Cantiprat. Ícendis diftinguendisque peccatis lumen,. & tantum in deteftantis iisdem, cum veri dolo- um ad inftantiam Avunculi recitans corru. 1. 2. apum, ptiffimz vitx juvenis, mirabiliter primum? 29-p. 9. ris Gignificatione,ftudium; His ita feliciter per- aCtis addiditverus poenitens votum, fiDeus converíus eft (abinde vero mirabilis ipfo nu- ptiarum die, dum ad penfum ordinarium vitam prorogaret, cam Deo in ftatu aliquore- ligiofo confecrandi; fed tamen melius illi fe- perfolvendum in cubiculum fecedit, ab ea- dem (pe&abili ad cosleftes nuptias invitatus, curiusq; fore de incerta hac & inftabili ad cer- tam & zternam melioris vitz tranfire ftatio- eadem adhuc die zgrotare caepit, & duum mortuus eft. poft tti- Afiritg nem; quod ut (ibia Deo concederetur,Patrem illum vehementiffime rogavit; & vero impe- XC. Equesquidam, nomine Alanus quoti- Chron. 8 sïc 24: wravit, (iquidem intra dies quinq; ad vite me- die flexis genibus rofarium recitare (alitus , Dominie. 2 cum ab ingenti Hzreticorum multitudine?» !* € 34 tam pervenit, poftquam omnibus fan&te Ec- clefiz Sacramentis probe munitus, breve, circumdatus morti jam proximus eflet, B. V. vifa eft 150. lapides in hoftes jacere, maxima quod füpererat, fpatium continua quadam virtutum exercitatione & verg pietatis fenfü eorum ftrage, ficque falvus Alanus & vi&or evafit. Alias Jerofolymam navigans, vidit exegittanto , qui etiam adftantium cieretla- crymas. Petiit fübindeab eo Pater, num qua 150. monticulos, per quos anaufragio fal- vusincontinentem deícendit, Unde in pa- aliquando in vita Dei Matrem pietate coluif- fet) non alia, refpondit, quam quod femel quo- triam reverfus, mox monafterium R«ligiofis S. Dominici exftruxit , ipfeque etiam ingref- tidie (alutationem Angelicam in honorem il- lius recitaffec. 'Tum & ille Patrem rogavit, ut füs mirus przdicator rofarii effectus eft, ita ut ob hanc caufam pof* mortem ejus manus tam fingularis Dei Matris in fe beneficii prz- co apud omnes effe vellec, fa&a potefítate , & os, velut in(trumenta rofarii rþcitaci, in- ferenhetps omnia, quz ab fe audiiffet, ad Dei Virginisque corrupta fint reperta. vt $. Deiparz gloriam evulgandi. XCI. E viris tribus peregre pro fc&tis, atq ue ln áppend, ',ll. C- 33' um Spec & a. in fylva quadam errantibus, duo, qui terti - - pud Pedag, Maria weneranda vofarium aliquanto fpatio przcefferant, in latronesin. nas vecitando. Chrifl, p.3, currerunt, & ab iisdem rebus (ünt ac vita fpo- c. 25' 5. 4— In Ch:on, LXXXVII. Aloyfius Albanenfis ex Ordine liati; venitinterim & pofterior ad infidiarum n. 15. Ig» Minor. Minorum Novitius, a Gabriele, Anconitani locum periculi ignarus, impetitur, cedit non pt 3- l- ll monafterii Guardiano, fingulis diebus coro- admodum repugnanter, mors intentatur; non C-. 360 nam, antequam ederet aliquid;recitare j uffus, recufat mori, íed morz tantillum rogat & im- petrat, quo corollam Deiparz Virgini duode- cum aliquando aliis occapatus penfi fui imme- mor ad meníam veniffet, a Superiore interro- cim falutationibus conftantem percurrere breviter orando poíffit.. Orat ergo, & ecceti- atus,& deoblivione increpatus, ad templum, ut debitum exolveret, miffus eft. Ibi bonus il- bi, adfuit extemplo in aureo fublimis throno folis iaftar renitens Dei Mater, adfuere ei ían- le, exis ànte aram maximam genibus, coro- nam fuam perfolvere inftituit, quod. dum fa- &z Virgines Catharina & Lucia, quarum bo- nus ille tuerat fingulariterfemperamans; ate cit, vifus eft tumab iis, quos Superior obfer- vatum miferat, tum ab ipfometSuperiore; qui que ex duabus illaa coeli Regina juffa eft rofas, adrei miraculum coffonitus accurrerat; vifüus quz de orantis ore, ad (ingulas quidem ora- eít, inquam, Angelus orantis füperne capiti tiones Dominicas rubrz , ad falutationes ve- iminens; qui filo aureo rofas liliaque, que de ro Angelicas albz prodibant, exceptas, B. iftius ore fluebant, ita inferebac, ut poft fingu- Lucie dare, circulo aureo in coronz mo- lasrofarum decades fingula lilia faccederent, dum filo argenteocircumligandas : Ita peracta hominis prece, exítitit mira & pulchritudine; qui deinde omnibus in corollz modum in- nexa adolefceatis capiti impofuit, & avolavit. & odoris füavitate corona, quam Virgo Ma- ter clientis fui capiti impofuit, & Gimul vide- Et ne quis vanam hic aliquam phantafie illu- fionem interveniffe crederet mirus;,: & per- ri defiit. Axtonitis interim ad . fpe&aculum ficariis, qui cum ab ifto, omnium, quz cir- quam füavis, ac bene diuturnus afflatus eft ex eodem, ubiilleoraverat, loco Rofarum ac li- cum fíe fa&a effent, ignaro, Ícifcitaui in- tellexiffent, effe illam Mariani favoris in fi- lioram odor: Ipfeq; adeo Novitius multis de. inceps a Deipara favoribus cumulatus , . ad bi devotos demonflrationem , cujus etiams num pignus coronam in hominis capite.cere mortem usque in coepta pietate períeveravit. Lib. 4. Re- nebant, liberum viatorem dimiferunt, & , velat. LXXXVIII. Cum $. Gertrudis hoc pium : Kkk kkk 3 pravam 998 Jlibliotbece Manualis Concionatoriae pravam vitze fuz rationem deteftati, in alios XCV. P. CarolusSpinola; & Joafies Berch- C. Taufch, viros mutatifunt. Is porro, qui Virginisope mannus, Rofaliorum novem falutationibus inin Matre fun&us periculo eft, coronam de capite fuo honorem novem menfium, quibus Chriftus in dolor!, 3. . acceptam deofculatus, ter optimg Prote&tri- utero latebat, recitatis conftans, aut certe, uc PT* 1o: n.3» Parad. ci füz gratias egit, & in ejusdem deinceps ob- Berchmannus faciebat, hoc vería: Beata vi- agioph c. fequiis futurus relicto mundo vitan religio- fiera Marie Virginis, que portaverunt eterni Pa- ,, P d . €XCIC, 3. (olig! fam profeffus eft. tris F'ilium , novies dicto. Aututalius quidam ii Ex lit. CXIL Brugis pej eraveratmulier quzdam, Clericus malebat, his verfibus: Beatus venter priv. ibi- atque no&te fequenti adítare fibi monítrum 4 .Marie, qui portavit. eterni Patris Filium, €7 bea- dem, vidit informe, & horrendum , quod dire in- &a ubma, que lataverunt Cbriflum .Dominum: frendens,intra fex, inquit,feptimanas moriere Qu« ornnia rofariola pergrata fuiffe B. Virg. mulier. Mane illa perterritaad templum no- ex eo colligitur, quod P. Carolo laureolam ftrum aeccurtit, Patri uni e noftris rem totam martyrii, Berchmanno infignem fanctitatem exponit, qui juffa animo forti effe, operam fu- impetrarit, Clerico vero, dum in morbo lin- am fpondet, modo fingulis fe hebdomadis guam foediffime dentibus laceravit, aliquotla- confeffione expiet. At ecce nocte proxima &is guttis de ubere fuo affufis rcparavitf rurfus ftrepitu & tumultu excitato apparere monfítrum, & quod prius mortem intra fex lmagines B. V. colendo. Tbet feptimanas, uno jam dieminus denunciare, & XCVI. S. Francifcus de Paula femper ima- Ibid,e 1. vitz C pergereita deinceps fingulis no&tibus. Quid ginem B.Virginis in privato Sacello habebat, Ex. 3. agat mifera! ad facrumSanguinem (quiBrugis unicum in rebus quibuslibet afylum : qua de religiofe colitur) vota, fupplicia, miffas, vo- re edo&tus Ludovicus X1. Galliarum Rex, ef- vet: Verum fruftra. Namlarva illatot no- figiem ejusmodi feptemdecim millibus au- Ctibus eadem hora, vicinis ftrepitum percipi- reorum zítimacam ci donavit, quam tamen entibus, mortem eodem femper modo inter- ille conftanter refpuit dicens, pietatem non minatur, nifi quod numerum dierum dimi- in auro aut argento fitam, fed inunacocli Re $ nuebat, proutpropior dies fextze hebdomadz ina fixam effe oportere. ultimus adveniebat. Summa ; jam nox decre- XCVII. In monte Olivetano Anachoreta Ibidem. toria aderat: PatriSocietatis tum primum oc- quidam, cum graviffimis libidinis ftimulis in currit, mifellam monere, utftudiofe recitaret ipfam usque fenectutem vexatus cum dz- tofarium duodecim ftellarum, feu duodecim mone expoftularet, & ut extremo faltem vi- Ave Maria, id fcilicetgenus piz in Virginem t tempore quietum vivere fineret, peteret, exercitrationis effe inftitatum ad non celeriter promific demon, a tentatione fe deftiturum, moriendum ; Addit preterea, ut fi ftrepitum fi imaginem, quam in cellula fua locatam Suria: vit, audire confuüetum incipiat, B. Virgini voveat, precipuo cultu venerabatur, deponeret, fe tota vita illud rofariolum in dies fingulos quod tamen ille, re tota Abbati detecta , j | CXC' recitaturam. Igitur mifera mulier fatalem ex- ui eft prohibitus. fpeGtat boram, exauditur ftrepitus, beata Vir- XCVIII. Ludovicus XI. femperin pileo B. Ibid. excr- go invocatur; votum eidem de recitando ro- Virginis iconem circumferebat, pluris eameit. 4. fariolo nuncupatur: Atque hic ftetere omnia faciens, quam omnes regni adamantes & gem- illa infernalis monflri terriculamenta , .cum mas. Idem Ludovicus Pius Imperator & Rex ante femper coram fpectandum fe offerret ; Galliz fecit, iconem talem, feu folus,feu in ve- nec quicquam deinceps mulieri exftitit inde natione effet, pro Sacello habens, flexis Pa moleítiz. coram ea genibus precari folitus, que part Ibidem. 15J: Patad,a. — XCIIL.. Juvenis quidam quotidie imagi- .XCIX. Andronicus fenior, qui penes fe prtt. ftagz:nem Deiparz in conclavi affixam florido fere perpetuo parvam ex auro Virginis ftatuam £:11,6$$«to coronare folitus, cum S. Francifíci poffea e collo pendulam portabat, cum moriturus ordinem ingreffus gravibus urgeretur ftimue fümere Euchariftiam non poffet, figillum il- lis, ordinem deferendi, quod in eo occafionem lud ori admovit, ut ei pro viatico Materfeffeft, non haberet antiquam confuetudinem reti- fi Filio frui non poffet. nendi, aB. Virgine apparente meliorem & gra- 'C. S. Carolus Borromeus, preterquam ibideti,- tiorem coropam, fcilicet fexaginta falutatio- quod ferio imperaffet, ut in ingreffu cujusque nibus, & feptenis orationibus Dominicis con- templi parochiani proftaret Deiparz imago, flantem offerre doCtus eft; id quod ille felici- omnesinfüper füz ditionis inquilinos horta- ter executus, alii vero poftillum non minori atür,ne omitterent haram iconum aliquam fuo folatio fant imitati. fecum circumferre, certi de vi, qua illx adverfüs malas Ébió c.s. XCIV, B. ]oanna Francifca doGta eít a dæmonis mgchinatio.nes [ 9 Chrifto rofariolum gaudiorum; decem faluta- ollererit. " 2 fïllia fdb Surius i& tionibus, & una oratione Dominica conftans, CE B. Margaretha Regis Hungari recitare inhonorem decem virtutum, quibus S. Dominici difciplina Sanctimonialis, fanctif- vit g. B. Virgo precipue enituit, nempe puritatis, fimam Dei Matrem in ejus imagine, ubicung; Febr. pietatis, prudentiz, humilitatis, obedientiz, fe illi quzepiam offerebat, Angelica falutatio- finceritatis,paupertatis, charitatis, conforma- ne de genibus folita fuit confalutare. Idem tionis voluntatis fuz cum divina, & patien. faciebat fingulis eidem beatif. Virgini feftis tiz, quibus in fine ali qui Aven)z,alrz's fiella fab- diebus, ac pertotam o&tavam quoridie mil- nec&unt. lies proftrato femper humi corpore. Nec pridie Tüuus LXX. Hyperdulia Mdriam.q 999 T&ufch pridie iftorum dierum; prater panis,& aqug recordatione gravis inquietudo, & confcien- Mhtte paululum , obfonil quidquam admittebat. tig remorfüs meliorem injecit mentem, fua« ltl MU Quoties autem in loco Capituli; ut vocant, fitque reliGtis fociis vitam ad chriítiani offi- l0 ns. fequentis diei folennitas promulgabatur, ipfa cii normam revocarent. Nec mora convere b pl Q humi fíirata ,plquü-s lacrymis Deo grates re» fo gradu ad dive Virginis Sacellum quod- ferebát.- dam, Divione duabus diítans leucis, cujus Bu ] Godignius. . CII. Erat & in hujusmodi Mariani cul- effigiem monialis dederat, fe recepit, Virgi- in vita. tus ftudiis fingularis prorfus noftre Societa- nique Matri, quam mutatz jam in melius vi- .tis nobilis Achleta, & fufo pro Chrifli fide ta.depradicabat auctorem , gratias egit. in Monomotapa fanguine, infignis Martyr CVI. Narrat Joannes Mofchus in füo pra-In prato TC Y P. Gonzslez Sylveria, qui, ubicunque fe Dei to fpirituali de Joanne quodam viro fan&to, Spirit. - Matris efügies ultro citroqüe commeantis qui peregre ad vi(itanda facra loca profeGtu- €. 180. oculis offerebat, eam toto capite, oculis, ac rus, B. Virginis Mariz imagini, quam in fpe- fi fine arbitris effet, genuum ad terram us- cu füa fecum habebat , lumen honoris caufa que infiexione, venerabatur: Nec minus fa- accendere , & ipfam illi lucernam cellula ciebat, quoties precatoriam divz Virginis co- commendare folitus, fzepe poft aliquot fepti- roilam decurrens Àn gelicam falutationem in- manarum,imo menfium; peregrinationem ad. s choabat. fpeluncam fuam reditum, lucernam femper Ribera L3. CIH..S. Therefia mo na'f.terii Incarnationis aceenfam, nulla ejus facta imminutione in- H.t li 1 vite c, 1. Avilz. creata Antiftes, in ipfo lo neris ingreffu nihil prius habuit, quam ut fe officii teftimonium.. obeundi mue veniebat, certum grati magns Matti impenü & coenobium totum B. Virg. devoveret: In CVII. Nobilis qu idam Lufitanus ex m(;r-- Bariy in quem finem imaginem ejus in cathedra prio» bo decumbens pro fuo in Deiparam Virgi- parad.1g. rali collocavit, eique monafterii claves una. nem pio affedu jufferat in cubiculo fuüo pa- Aug« cum regimine, tanquam Superiori, cujus ipíà .rari Altariolum, & in eo divz ftatuam col- effet vicaria, obtulit,. Quod fibi gracum fuif- locari, & texta e floribus corolla coronari; Ífe Virgo oftendit, dum pridie S. Sebaítiani ac circum flores fpargi, ufus in. hanc . rem bidem, viibili fpecie in locum imaginis fuz fübfti- opera mancipii Turcz, qui fane non feguiter tuta, fe domus illius gubernacula non illi- nec morofz Dominici füi juffa implere co- benter füfcipere demonftravit. O patres ma- natus eít. Czterum herus pridem optave- tresque familias! quanto domus veftre bo- rat fervum illum füum Chriftianis aecenfe« no füb talis Virginis Antiftitis imperio rege- ri, & fxpe hominem cum ratione, tum pre« . yrentur! . ce ac pretio, ad id invitarat, fed femper fru- Surius In - ClV. S. Edmundus ü"lldia mmquam in' ftra. [s ergo poílridie ejus diei, quo in exor- vit, Cchoabat, nifi implorata prius ope Virginis, nanda Dei Matris effigie tam cordatam beri cujus imaginem femper coram habebat, & juffione navaverat operam; ad herum accur- fe ipía fiepius revera prefentem exhibebat. rit, baptifmum poítulat, ita nimirum ut pe- Semel, cum inter ftudendum fuiffet torte teret, fecundum noctem juffiffe Virginem, ?d. tf d lucerna a glire extincta, Edmundus. ad cujus exornandz imagini tam fedulo fe im- Matrem fuam pro more,íüo confugiens, pendiffet. Hac tam inopinata & diu optata vidit Angelum ab illa miffum , qui lumen fervi poftulatione ita exultavit Nobilis, ut reftituit. medicina illi tunc quidem non fuerit opus Barry in CV. Auno falutis 163 r. non procul Divio- alia ad morbum pellendum & curandum; ut paradifo ne tres przdones in equitem , qui fecum re- famulus Chriftianis Sacris imbueretur; Qui dem, 2 s.Januar. tro vehebat monialem e Coenobio abductam, - fa&tus Chriftianus vitam eo nomine dignam inciderunt ; cumque armis hic fe contra iftos inftituit; & in magne Virginis Matris obíe» y dcfendere pararet , ab uno illorum caput quium toto pe&ore incubuit. glande ignita percuffus, de equo cecidit ex- CViIL Inter cultarum Deipa r p imaginuth Jo.Rhó.1. animis , unaque decidit, fed illefa, monialis, preclara documenta, quibus vera pietas3.c.3.812s . quaz inftituti cum equite itineris caufam in- aftrnitur, ab elegantiori profe&tum ingenioil- terrogata, ingenue, quod res erat; faffa, ma- lud videri poteft, quo ad pofteros transmiffo Yidente gno fe dignam fupplio pronunciavit. Habe- Melchioris Hierbz Ord. Min. nomen eít no- bat illa in finu B. Virginis Iconem, quam in biliratum. Nam quia vilium pictorum infci- iftorum occurfu in manus.fumpferat, ejüs- tia divx Virginis ora vultusque minus ele- dem Virginis implorata ope, quam & impe- ganter effiCtos videret (quod fzpius inter illa travit: nam grafífatores ifti, contra morem Mexicanz Ecclefie rudimenta fieri neceffe ejusmodi hominum , monialem non tantum fuit) illatam pulcherrime mulierum injue non tangunt, fed, fi velit. paratos fe offerunt riam non ferens, ut, quoquo poffet, modo eam ad monaíterium füuum equo deportare. compenfaret, illico pofitis humi genibus ei- du il Id officii cum toto animo admitteret, ab uno. dem laudes ac vo:a offerebat. Idem illi ani- p graffatorum domum revecta eft, & monita, mus, eadem religio, (i in minus cultas atque h ut hinc fapere diceret. Sub hec monialis, ut. ornatas incidiffet. — Si tali ubique gentium ve&tori füo aliquod ob acceptum beneficium penicilli error pietate corrigendus eft. Virgi- gráati animi pigaus relinquerer, Icone eum, ni effigendx nullum ego Appellem requiro. qua fe fervatam credebat, donavit. Nec fuit. Cultior deformi füa imagine lautiorque fuit homini donum iftud diu inutile; fiquidem ad Virgo, quam fi artis miraculo fpectata, vitz qus pmpe*räxiti--exo:ta anima ex prav& vite pietatis indigeat veneratione. JPerta Yooo0 ;/ ibliotbece: Manualis Concionatoriee Peregrinationes. ad. templa B. Virginis abripiendum fuiffe, nifi B. Virgo pfopterea, " in[lituendo. uod aliquot annis in Congregatione illi ervierat, eundem demonum poteftati eri« $pec. Ex« 'CIX. Paftoris filia pecora cum patre cufto- empl. d. . dire juffa, cum frequenter ad defertum tem- puiffec. ex.:.9. plum in paícuis (itum accederet , precesque 4Intipbonum : Salve Reginas recis coram imagine B.Virginis cum magno pieta- citando. tis fenfu perfolveret, meruit a B.Virgine tri- * plici Virginum eohorte comitante vifitari, & CXVII. S. Gertrudis de Saxonia quondam, 4,mg; - poft caput ferto ornatum ad coelum deduci, vefpertinis Completorii precibus rzfens; c, , Anft 53-1 epif. « quemadmodum duo Religiofi illac tranfeun- cum Salve Regina cantaretur, fenfit fe ad illa tes, & poftmodum moribundz puellz affi- verba, Eja ergo /4dvocata noflra, duplicato fere Eiit, ftentes, viderunt. vore opem beatiffimz Virginis tanquam po» Hiftor. CX. Alia quedam puella feptem annorum tentiffime Advocatze implorare; fimulque vie« Laut. l. 2. dum füb arboribus preces perfolvit, & peco- dere fibi vifa eft eandem B. Virginem füam €, 13« ra cuftodit, Virge miro fplendoris eam manu . quadam orarionis iftius violentia, non fecus arri iens ad edem Lauretanam triginta mille ac fortiffimis ad fe tráhi funibus; quo vifo paffibus diftantem deduxit, iterumque redu- . fane oftendebat, quam efficaciter füb hoc pio xit, ubi talem pictatis erga Deiparam ftimu- Advocatge nomiune ad ferendam hominibus lum concepit , ut, cum deinde monaíterium opem movetur; Cum ulterius ad hac vere i ingreffa, & Prezfidis etiam officio fun&ta, ad ba: Jilos tuos mifericordes oculos ad nos converte; nonagefimum usque annum fancte & illibate chorus perveniffet, tünc eandem fe fanctiffi- vixiflet, fingulis tamen annis ad edem Lau- mam Dei Matrem vidiffe ajebat, quz benedi- Rol, retanam peregrinata fuerit. &i Filii fni caput ac faciem deorfüm leniter Jo. Nedafi CXI. $. Gerlacus Ruremu ndanus üngulis inclinans dixerit: Ecce hi funt mifericordes | 6324 in aDno Sabbatis ad Aquisgranenfem Deiparam nudis oculi illi, quos ad eos, qui opem meam po- Mariam. pedibus peregrinari folebat ; S. Servatii ve- ftulant, convertere foleo. Sub hzc tandem Sabb. 29. ro reliquias quotidie mane, molefto licet iti- ipfum Chriftum juffiffe, ut quotidie hac ora- nere vifitares unde factum, ut, cum in ago- tione, faltem femel, uteretur, futura illi olim ne facerdotem non haberet, S. Servatius a in mortis hora, ut certum, ita non vulgare Deipara miffus ultimis prafidiis & D Sacramcn- folatium & levamea. tis eum muniret. — CXVIII. De facerdote quodam a vite Cefarius Ibidem. CXII. Francifcus Toletus Cardinal isito /fan&titate bene noto fcribit Cafarius , cum 7- mirac. -mz fingulis Sabbatis e Vaticano ; longo fatis exorta gravi tempefítate audiret mugire to- € 3 'itinere, pedes, qu&cunque anni tempeftas fo- nitrua, territusque ad vicinum templum ret, itare ad S. Mariam majorem confuevit, confugiffet 5; & ante Dei Matris aram (erio & illic fe Reginz cosli pro aris fiftere, Fi- -ardenter fe a fülmine fervari depofcerat, ap- liumque illius zterno Patri offerre. paruiffe illi f(an&iffimam Virginem, & jut- Jacobus CXIII. S. Maria Ogniacenfis fingulis an- fiffe; ut quotiescunque fuülgura & tonitrua de Vitrla- pis ad templum Ogniacenfe duobus millia- exifterent , toties Salve Regina oraret, ae co in ejus ribas diítans, bruma fzviente, nudis pedi- vita. nihil hac munitus prece (ibi deinceps ab il« Pelbsrn bus itabat, & illo ac fequenti die nil come- lis pertimefceret. debat , totamque no&tem in templo pervigil lisp. n precibus impendebat; quo in itinere flexibus Quinque Pfülmos relcitahdo. & erroribus obnoxio, coclefti quodam lumi- ne fine errore ducebatur, Angelis dextra lz« CXIX. B. Jofcio, ad S. Bertini Audoma- Spinellus .. vaque eam fuftentantibus; & imbres, cum ca- ropoli olim Afceta, in eam ergo Dei Ma- in throno derent, arcentibus, ^ trem pietatis confuetudinera venerat, utC4:n -94?' CXIV. Henricus II. Imperator in mediis Pfalmos quinque: Magnifiat: 77d Deminum, peregrinationibus fi urbem antiquam ingre- . cum tribularer : Retribue: ÍIn convertendo: d te . levavi : qui primis füis Jiteris nomen, MARIA, diebatur, primam noctem in illa ede, quam B. Virgiai facram reperiiffet defcribunt, quoridie, dum vixit, legeret. Et preces exegit. Y " infomnem inter ne dubitarent homines, id pietatis officium beatiffimz Virgini gratiffimum fuiffe, prodi- Sodalitati nomen .dando. diefi flores quinque ex mortui oculis, auri- busque, atque ore enati prodiere, quorum qui Vita c.7 CXV. FerdinandusII. adeo B.Virginem & de ore füerat propagatus, in (ingulis foliis Sodalitates amabat, ut nulla in Ungariz Bo- hemizque regnis, nulla in Carinthia, Styria, facram Nomen, Maria, ipfcri-ptum gerebat. À Carniolia, B. Virginis Sodalitas fuerit, in cu- Officium vecitando. jus Album nomen füum non retulerit. «bid. n.27. CXVI. Henricus ab Haiden , Canonicus CXX. Affüeverat Regius adolefcens Lufis Roh. 1. . Trevirenfis, poft feptem annos in Collegio tanus, Sebaftianus virgineas laudes deftinatisc 2.n. 1. Germanico exaCtos, tandem in Patriam abire horis defcriptas diligenti religione percurre- ftatuens febri correptus eft. In qua fomnus re, nullaque ab eo ftudio occupatione dimo- eum quondam oppreffit, ex quo evigilans fa- veri. Itaque, cum forte venaturus equum in- cerdoti ad fe vocato retulit, fe ad judicium filiiffet, in eam venit cogitationem, fe defti- Qi« vocatum propediem a damone in tartarum matum !a?dum penfum magne Virgini n um "fitulus LXX. Hypärdulz'a Mariana. ICOI . dum þerfolvifïö." ,Ergo,'näquiCquam mo» . CXXIV. Addi&ifima Virgini Capucino- Rbo. 1.c, nentibus aulicis non defüturum füb noCtem rum natio & ieronymum Politianum offert, 9. 25. tempus opportunum precationi , illico ab tam exa&tx in ejus cultu pietatis, ut, quum equo defilivit, feque coníüetum recipiens aliquis eorum in eam diligentias incumbit, ; in cubiculum, ftatas decurrit laudes, qui- domeftico detritoque apud eos proverbio, bus perfolutis ad venationem abiit : noluit, is Hieronymo comparatur. Illa precipua Ed dum feras caperet, domefticam fibi elabi pie- E memorantur. Quoties fas illi erat per Ec- tatem. H clefiz leges, toties ejus honori ex formula S. Anfelg, , CXXL Quam Deo, beatiüïmæque Virgi- facrificabat: feptimam quamque diem, & epi&. q4. 1l grata fit hujus officii recitatio, teftatus eft quaáternas ante, ejus quasque feítas luces, Epitc, quidam tempore Caroli Francorum Regis; totidemque poft dies illas, cibario pane; ac regio in língaria ortu adoleícens, cui id frigida contentus tranfigebat. Reliqua haud penfi in Virginis honorem quotidie recita- erant diffentanea, fivelaudibus, conceptisque re folito, apparait Virgo Mater, & a car- precibus, five privatis collocutionibus publi- nalibus nuptiis, quibus jam parabatur, ab- cisque fermonibus ea effet celebranda, fem- ftractum, ad caftitatem in ordine religiofo per reliquos inter eximius erat Hieronymus, perpetuo fervandam traduxit, eidemque fe- cel(iffimo . ftum immaculate fuz conceptionis celebran- lüptate. quodam'apimo, & liquidiffima vo- Y dqm indixit. X CXXV.S.C aroius Borromeus ante omnia Parad, feíta Deiparz folemniora je w junium in pane & eXo 2. apert. c.3, Elemo[ynvas dando. aqua obíervabat : RhO ln 3. CXXH. De Alexandro Peretto, Cardinäli . CXXVI. Qu uidam latro diem faöbati a quo'- Cefarius ,$$3.n.21 dam Ciftercien(i monacho jejunare, & a cz. L. 7. 6 19/ ontalto, fic fcribit Joannes Rho: llla meo judicio elegantiffima eft religio, qu& mixtis de abftinere doctus, in primis contritionem peccatorum in morte, poft hanc vero hono- - cum charitate opibus; ver(icolori veluti fe- tico oculos animi utrinque ludit, ac dele- rificam fepulturam obtipuit. Capite enim at, plexus, & extra urbem fepultus, no&e fe- Acceníeatur religioni erga magnam Virginem, quod charitati in Virgines illo- quenti a quinque matronis candelas accenfas in maou ferentibus , ex fepulchro effoffus, & .cabiles poterat acceníeri. illius enim reve- »luriy rentia his benefacere Montaltus inftituerat. feretro eleganti impo(itus, cuftodibus urbis traditus eft cum mandato, ut moncreüt Epi- Dirat. Nullam Deipare (acram diem abire.patieba- [ tur, quin liberali manu dotatam aliquam V ir- Ícopum de eodem in Eccle(ia fepeliendo. CXXViI. Alius cum fuafu cujusdam mu- Pelbartus ginem honefto in matrimonio collocaret ; ra* tus, gratiflimum Mariz accidere, fi teneras lieris itidem omnibus diebus fabbati jejunaf-in Stellario fet; in filva jam decollatas mori citius non! !&. p. a. Mlas aetatestuto in pudicitiz portu aureis an- €horis retinerentur. potuit, quam confeffarius ex urbe vi cina eyo- * 3« catus confeffionem illius exceperat.- Mcr;ijïcazioni'aärpo?is Eä animi jizMenia. CXXVilI. S. Thomas Cantuarienfis omni S. Anton, die (abbati cilicium geftabat, quod €o pla- P 4-tit.15, * " CXXIII. Refert Pelbartus in Stellario co- C 9. .z. Pelbartus cuit B. Virgiai, ut eaum quodam d !C in €O.» 1. 12, p. », FOng B. Virginis , latronem quendam, cum dem reficiendo juvarer. G. Io ad domum cujusdam pauperis mulieris di- CXXIX. Nobilis quidam lafciviz vitio ir- Parad. - Nertiflet , die fabbathi, obfervaffetque illam retitus, cum S. Bernardi fuaía primum trium spettc.ra cum filiabus jejunantem, jejunii caufam qug- Ynellig dierum intervallo ad. honorem S$S. Triados, $ 8« « fiviffe, cui relponderit mulier, didiciffe fe a. totidemque pro Dei Matris reverentia a ]u« thtono quodam concionatore, quod, quicunque in i My xuria abítinuiffet, usque adeo mucatus eft, ut — honorem B. Mariz Sabbatis jejunaret, is eam etiam perpetuo voto fefe ad pudïcitia(m fcte eflet gratiam coníequuturus, ut fine poenie vandam adítringeret. : d tentía nequaquam vita decederet, damnatio- CXXX. Miles quidam, qui Vir ginem, Ma- Spec. exe nem evafurus: Hoc audito, vovit ille ftacim rie nomine vocatam, fabbato ob honorem cmpl. ditg illis prefentibus, fe teta vitain Deipare Vir- Virginis Matris, ftuprare omiferat, contritio- 4: €* 2: nem in tornamento elicere, & zterna ginis honorem jejunaturum. .Jejunaverat ex g;udia ' Voto jam aliquot annis, quando in ícelere ab ca perduci meruit. deprehenfüs, lata fententia, capite plexus eft. At ecce abíciffum caput, confeffionem , con- Nihil negando n ejus nomïnä þätemibm. feffionem! clamare coepit. Adfuit ex templo CXXXI. S. Gerardus primus Ungariz Mare Paradif. facerdos, qui caput trunco jungit, & contef- tyr, nomen B.Virginis interponenti nihil un« apert. c.g» quam negabat; unde omnis generis homis 9X 7 fioném excipit, intelligitque iftum ob fufce- ptuni in B. Virginis honorem fabbathinum nes, qu& volebant ,.ab eo impetrabant clave ejus mens & arca potuit: $ ha'c Oh' lls. jejunium , fine peccatorum expiatione mori non potuiffe; Ceterum abfciffo capite ad- CXXXII. Alexander Ales. vir. do&tifi- Ibidem,. g hh mus eandem fibi legem impofuit, unde fub fuiffe dzemones, qui animam abducerent, fed prohibitos a fuperveniente B. Virgine, quz hoc titulo ad Ordinem S. Francifci invitatus animam inde abire non (iviffet, nifi contri- paruit, non fine r L egregio animi folgtio frue tione & confeífione rite expiatam. His ergo &uque. CXXXIII. Fran cifcus Sfortia DuX Mediola- Ibidern, peradis,. aftantiumque füflragiis polt placis, anima inde avolavit. E nenfis cum Caíanova in potefítatem reducta R. P. Lohn. Bibi, Man. szü. l BHTWIm puella 18002 ! Bübliothece Manualis Cpncionatoriæ puella rarz 'formæ ad eum redadla fuiffet, & vimentum , coronis. Porro aravipf'a*,',,füpra hecimaginem Deiparg in cubili afpiciens,per quam Deiparz imaginem Divi Luce ductam honorem, quem imagini deberet, rogarec, ne penicillo, in pretiofiffimo e gemmis forulo pudorem illius violaret, usque adeo infolitis collocatam colimus, vario jafpide mira atque his precibus permotus eft, ut mox eam illz- eleganti varietate colorum, ac plurimo inau- fam cum przíidio ad füos deduci juflerit. - rato &re, columnis, magnisque famulantium Angelorum fimulacris ad miraculum fulget. Culium : ilius þromovendo. Ad hzc conftituta facerdotia, additi annui re- Cafpar. CXXXIV. S. Stephanus Rex, hortante ditus, argentea atque aurea vafa, & veítis affa- Taufch.], S, Gerardo, vehementer laboravit, ut totum tim dives, plurimo provifu in facrorum mini- 8:pr2X.15: füum regnum Deiparz colendz effet deditif- fterium comparata. Atque hzc orhinia humil- fimum, ut ejus feíta pridianis jejuniis & fin- limz fervitutis titulo eidem Virgini obtuliffe gulari pietate tranfigerentur: ut ad facratif- fe publico Epigrammate teftatus eft in haec fimum Mariz nomen flexis genibus, & demif- verba: . V. Dei Genitrici Marie Paulus V. Sa- fis in terram capitibus, fe cundti inclinarent. cellum obtulit bumilis ferous, anno falutis Domini Unde & Hun garia a S. Rege familia S.'Mariæ M. DC. XF. Pontif. V.. Quamque nondum appellata ett. fatis a fe cultam Virginem crederet, quam- "CXXXV. S.Ludovicus II. Rex Galliz non quam Sacrario & odzo Bafilicam auxiffet, mae !biflen?. contentus Bononienfem Comitatum cum jus aliquid moliendum ratus , immanem co- Oppidis B. Virgini confecraffe; in regao infu- lumnam ftriis ingentibus, ac plusquarm pal- per univerfo voluitfüb meridiem &re campae maribus nobilem, Lunenfi' ex marmore, quge no fignum ad falutationem Angtlicam dart, fola in templi pacis parietinis fupererat, de- ébid, n.sü. CXXXVI. S. Dominicus cum ab eo Blan- pofitam , magnoque ergatarum molimine in chaFrancie Regina petiiffet; ut filium ipfiim- Exquilinum ex foro nunc Boario translatam, petraret , author illi fuit, ut rofarium fedulo erectamque, Virginis &reo inaurato, ac pre- oraret, & multa infüper oraturis diftribueret grandi figno füperimpofito, confecravit, Ut id enim fi faceret, prolem mafculam habicu- plane mirari definant haud dubia Virginita- ram. Fecit & Mater S, Ludovici eft effecta. tis, ac íümmz pudicitiz fama obiiffe Pontifi- Sper. /'Ex. CXXXVII. B. Vicentius Dominicanus cem, qui in Virginis fuerit clientela. d.7.61:67. omnes conciones recitatione mitaculi per B. CXLL Anno1647. quo tempore Vanda- Pedagog. Virginem patrati claudebat; hinc in agone licus tutbo jam univerfam prope Germaniam Chrift.n.2 Bohemisz fefe ac€25 $ 4 Deiparz afpe&tu & auxilio confirmatus, ejuse fecupndo Marte pervagatus, . 887. dem laudes concinendo expiravit. hzreditaríis auguftiffimx Auftriadum familiz" CXXXVIIH. Francifcus Retzanus i tideni ex Michbv. provinciis violentior infundebat; Sacratiffi- Dominica familia fex annorum fpatio Theo- mus juxta ac pientiffimus Imperator Ferdi- Vle 20 nandus liL ut labantibus Imperii, fideique logiam przlegens, fingulis fublatis dimidiam xreledtiones partem decore & cum gratia in rebus fulcrum fubjiceret, laboriofi pariter ac audem hujus Virginis deflexit, & äequenf fumptuofi operis columnam erexit, futurum ter eo fenfü, ut uberes lacrymz verba do- pofteris fzeculis, non minus Auftriacz pieta- centis interciperent. "Tria bene magna vo- tis monumentum, quam ftatutum (ut fperae lumina in laudem coeleftis Virginis fcripfit. re licet) furori Balthico Coloffum Termina- Parad. CXXXIX. Joannes l. Re£ Lufitaniz tria lem. Moles eít, fi materiam fpectes, folide ex- epert. €. magnifica in honorem Virginis fan&tiffimz cifa lapide, & perferendis in evum fine offen» 16 €x: 8« monafteria ftruxit, quorum primario, quod fione cceli injuriis perquam idonco, Bafin cir- prope Uliffiponam ab Oliveto dicitur, tantum cumducti per artem quaterna in latera, 2:quae argenti pondus donavit, quantum ipíe cata- libus a f(emet fpatiis dilcedentia,coronant can- celli, & modico ab eadem intervallo diviüi an- phra&us a capite ad calcem peadebat: Suam quoque ibidem haftam , & militare vexillum uftam in circuitu viam aperiunt. Baü, qu& arte coeuntibus lateribus in angulos acuitur, fufpendit: monumentis artificum manu ela- boratis, quz eo loci obtulit, quater catena quaterna infiftunt,vel Heroum velAngelorum milla aureorum nummum excedentibus. fimulachra, qui caput galea, umbone pectus; Collegium quoque triginta duorum Canoni- levam clypeo,ac enfe dexteram armati, ictum finguli in fübje&tum pedibus monftrum delie .€orum, quorüm cuilibet quadringentos ac quinquaginta aureos attribuit, ultra annuum brant. Ac primus quidem , qui orientem . Epifícopi reditum, qui ducenta & quinqua- profpicit, in draconem vires omnes infu- ginta ejusmodi nummorum millia faciebat. mere videtur, cüi ingeniofüum Lemna ex Sae Officium B. Virginis non modo ipfe cum cris ad(criptum de pelta emicat: Jp/a conte» ' magno pietatis fenfu quotidie recitavit, fed vet.. Alter, qui frontem occidenti porrigits alis etiam, qui meliore apud ipfum loco pari armorum nifü in edomitum leonem in- erant, idem faciendi author fuit. tentus, epigrapheh praefert: Cenculcabis. "l'ere .fho.L2, CXL. Stat in Quirinali Virgini a Paulo V. tius qui vultu ad meridiem converfo afpidem D. 4 dicata cella, ejus in coeli terreque Reginam calcat, & ferienti fimilis contrucidat, infcrie obfequii, atque plusquam Regi magnificen- ptionem de clypeo oftentat: .mbulabis fü- tic argumentum ingens. Nihilin urbe ma- per. Poftremus; qui in Aquilonarem plagam, jus, aut elegantius videt civis, miratur pere- & vultu, & armis, minatur in bafili(cum de- ,grinus. Vario marmore Lunenfi, Hifpanico. Ízviens, hoc preculcatam belluam lemmae roCcCce Luculleio, Afxic;mo nitent parietes, pila, pa« te alloquitur: JNon pro i& lex. Media in p rau Tituus LXX.. Hyperdulia. Mariena. 1003 ram altitudinem affurgit columna, & þrope illuxit, univerfam prope civitatem» ad pieta- paris cum zdibus altitudinis, fupremo verti- tis obíequia excitavit. Convenerant enim ce portatingentis maguicudinis ftatuam, qua fub horam ectavam matutinam cumulatiffi- finc macula concepram Deiparentem Virgi- ma panegyri, Sacratiffimi Cefaris, non tam nem, tam antiqui ferpentis caput vi&tore cal- imperio, quam exemplo, provocati, Se- caneo proterentem , quam velut e füblimi reniffimi Archiduces Filii, Ferdinandus 1V. fpecula in fuorum falutem excubantem res« tunc Bohemiz, ac, menfe poft, Ungariz prafentat. Stabat jam in ampliffimo, ac urbis Rex folennibus Comitiis inauguratus , Sere- capaci foro ante zdes facras Domus Profeffze niflima Maria Anna nunc potentiffimo Hi- Patrum Societatis Jefü , folidata moles; fed fpaniarum Regi Regina defponíata , tres, Se- dubie adhuc eam infpe&antium nutabant dis Apoftolice , " catholici Regis, ac Reip. cogitationes, quam tandem partem pientiffi- Venetz, Legati, Aula Caefarea ac Regia, mi Czíaris fefe confümeret deliberatio, do- Reginzque Gynzceum, & omnis fümmi, nec incifa bafi epigraphe omnem fuftulit du- mediique nominis Nobilitas, Religiofi Or- bitationem. Ea vero fait, Auguftiffimo ipfo dines , omnis hominum conditio, ordo, Imperatore di&tante, in hzc verba eoncepta, ftatus, & fexusad facras edes R. R. Patrum & artificiofo chronographico conclufa. Diícalceatorum Ordinis S. Auguflini, Aulz Cefareg conterminas: quas cum confluen- Deo. Optiino Maximo tium multitudo feciffet anguftiores, effüfus in Supreino celi terreque Iinperatori , plateas populus innumerus vias ipfas, & fora Per quem Reges regnant : meantibus coarctabat, gaudebatque vel fic in Vmaini Deipare. pietatis partem venire. Exinde ergo per in- Jmmnaculate | conceptee ftratas zquali ponte vias, non minus mode- Per quam : Principes inperant: fto acadpietatem comparato, quam augufta In peculiarem. Dominamn Majeftate verendo ordine procefíum cít ad dufivia Patronam , templum. Reverendorum Patrum Societatis Singulari pietate. [ufcepta : Jefu Profefforum in füummo foro fitum; ubi Se, liberos, populos, exercitus, Provincias, ad quietem compofito fubeuntium flrepitu, Omnia denique confidit, denat, confacrat, Reverendus P. Joannes GanseSoc. Jefa, SS. epof EL in perpetuam vei memoriam Theologix Doctor, &Sacre Cefarez Maje- hr StaiFaM banC eX Foto ponht ftatia conícientia, ad ftipatiffimam concioné, 25 5140 Lj FernanDVs tertlVs. aVgVAVs. qua pollet fumma, & per Principes Cathe- ! 9t dras jam a plurimis annis maximo cum plaufü Tunc fcilicet patait, Auftriace pietatis con- approbata dicendi facultate , ea facundig ue ilia, in ifiaculatam Virginis conceptionem bertate de laudibus immaculate concept publico ac peculiari, vel cultu & honore pro- Virginis, prefentique ejus in rebus calamito- lequendam, vel ftudio & amore propugnan- fiffimis patrocinio dixit, quum vehemens a- dam confpiraffe. Sedne in re, nova quidem, nimorum motus, ac certaomnino in Auditoe & hactenus a fzculis inaudita, fragile quid- rum pe&toribus, impetrandz per ejusdem au- quam,& quod ztatem non ferret, ftatueretur; xilium tranquillitatis, fpes infequerentur. Di- lacuit coactis in confilium Auftriz Ordini- &ionemexcepitSacra ad fürhas aras Liturgia, us, Provinciali ac Urbico Senatu, Religio- faciente ad CzfareosSymphoniacorum Cho- forum Superioribus, Epifcopo & Clero, ea, ros, Illuftriffimo ac Reverendiffimo Principe qux publicum contingerent, nifi confpiran- Philippo Friderico Epifcopo Viennenfi. Jam- tibus capitibus gre perennarent, in delibe- que ad cam partem deductum erat Sacrifi- rationibus argumentum proponere. Ea ve- cium, qua pacis ofculum pra'fenti Principiper ro fuerunt; veniífe fibi in mentem diu ama- Subdiaconumiin privatum Oratorium deferri tam, ac privato femper honore cultam imma- confuevic, cum Auguítiffimus ipfe [mperator, culatam Virginis conceptionem, in publi- diffimulata Majeftate, toto oris corporisque cam etiam venerationem promovere: Hanc habitu ad pietatem zque ac demiffionem inrem erectam a feftatuam , quam etiam fo- compofito, in publicum egreffus, ad Cancel- lenni Ecclefiaíftico ritu a Pontifice velit dedi- los fummz Arz, ad quam folennis pompa catam: velintproindejubeantque diem De- agebatur, conílitit, fefeque humi in genua cembris ocavam immaculate conceptio- demiffe prevolvit, donec oblata hoftia per nifacram, noníolum fefto ritu aStatibus, ac facrificantem Antiftitem abfümeretur. Tum univerfo populo celebrari, quod jam pridem vero pofito gladio.in manus illuftriffimi Co- gloriofiffimz memoriz Auguítiffimus pa- mitis joannis Rudolphi a Buchaim , intimi rens Ferdinandus II. decreviffet; Sed pridia- fui Confiliarii, ac Supremi Camerarii, intra noetiam jejunio ante veniri, ac omnium vo- ipfos cancellos progreffus, obvium habuit to Auftriz Patronam dici. Neque difficile conícientiz fuz arbitrum jam prefatum R. fuit, extorquere ab iis confenfum, | quibus P. Joannem Gans, unacum miniítrante Cle- exemplum Principis eft imperium. Proni ro, qui impofitam Evangeliorum libro vo« inierunt omnes in fententiam, in quam ti formulam teneret. Immolans autem Pon» praivit primus Imperator. tifex ad proftratum Czfarem converfus la. Dicitur ergo Dedicationis dies XVIII. tentem in Euchari(lia Deum, cui votum Maji labentis anni M. DC. XLVII. qui, ubi ediceretur, proponebat. Tum voce quz a R. P. Lobn. Bill, Man. Tàn. 4 circum- -lll; 1004 Publiotbete Manualis . Concionatoriee ftrari, ut nulla circum pateret feneftra, qud -cïrcum&antä populo faci ]e éexauditetur, vo- inquit, ém- non geminato luminari pretexta. Auguftifli- tum aufpicatus Cafar : Omnipotens, m familie infignia irradiaret. Cancellos piterne Deus , per quem Reges v egnant , in cujus ate$ , é$ omnium jurd deinde, qui Coloffum ambiunt, totidem re- manu funt omnium pote[t Regnorum: Ego Ferdinan dus coram Divina tua fplendere lampadibus , quot ipfi columnellis eflatus , meo meorumque affurgunt: ac demum penfilibus lucernis, in Majeflate bumiliter proi vaíte magnitudinis coronam, aut plenam Iri- füuccefforium ,. & Inclyte b ujus Provincie Zduftrie Matrein " feinper dem eleganter du&tis, ftatuam ipfam redimiri, nomine, Ihmmaculatam FW tui Valuit ea quidem res ad amoenum oculorum Virginem Mariam, bodie in peculiarem Domi- &? Patronam bujus 4rcbiducatus . invoco , fpe&aculum, ad quod plebs omnis omnisq; civitas effunderetur; fed vel maxime ad in« & afumo; Infuper v0ue0, ac promitto, ejusdem Jumnaculate | Conceptionis Feflum ,. quod. cadit in cendenda novz pietatis officia , ad quz me- diem 9. Decembris , — folenniter , eliam quoad fo- rito Auguftiffimus ip(e Ferdinandusili. Au- guíta Eleonora, Rex Bohemiz Ferdinandus, rum , in bac Provincia quotannis, pra'vio, tnore ac Hifpaniarum fponfa Regina Maria Anna; Ecclefüe , confueto jejunio in ejusdem pervigilio ce- Jebrandum. Te deprecor, [upreme coli terreque obdu&isjam coelo tenebris Majeflatis füz lu- cem conferrent. Tenuit eapompa in alteram $pt. lmperator, qui, quod. Matri tue impenditur , tibi di!). [ votum boc meum. quod fuge noCtis horam ; Neque prius fpectarorem di- impenfumm. veputas , &f gerere clementer dignatus e$ , benigno fa'vore pro- mifit, quam poft imploratum melico concen- us ad protegendum me , Domum tu, per auguftos Virginis titulos, cocli przefi- Jequeve ,. atq smeam, popu losque mibi [ubjettos dexteram tua dium, impertita Pontificis manu, ac voce be«- Zmen. ( nedictio populum fignaffet. JMajejlatis extende , . Sic terminatus eft diesille, perpetua apud ]n vit Die 18. Maj. 1647. in Ecclefíia Domus Pro- 1510 Aram füummam in pofteros luceradiaturus, quo Auguftiffimus feffae Societatis Jefu, ante Ferdinandus immaculate conceptz Virginis manus Principis & E pifcopi Viennenfis Phi- lippi Friderici de familia Breineriorum, finie- imaginem populorum devotioni propofuit, rat, & dictus R.P.CefarezMajeftati a fecretis ipfe fecuturz pofteritati pietatis exemplar Conífcientiz, con(criptam voti formulam ad proponendus. Át vero, ne uno die nata dena- Íceretur fequentibus veneratio, placuit Sacra* ferz pofteritatis memo riam in. domo profef- tum de Pontifi, tiffimo Czfari depietatis confuülto imperare, fa confervandam receperat ; lm ut occidentis hebdomadze Vefper, hoc ett, cis manu Sacrat iffimam Synaxim accepit & cancellisiterum, jun&is ante pe- fabbathi crepufculum, decantato Lauretang Basd, perator, apatt. &tus manibus, egreffus, e o corporis fitu, ac Virginis encomiorum fyllabo, & di&tis per fa- a& 5. Deum adoravit, quz et- cerdotem de B. Virginis immaculata Conce- reverentia hofpitem iam circumftantes pe culiari religionis ac pie- ptione, pro Imperatore, pro pace, orationi- tatis fenfu afflarec. E xactum jam erat Sacrifi- bus celebretur. Atque ut juffüm promoveret liberalitate, ftatuit eterpa fundatione fexcen- cium , fed necdum pietatis officia terminata. Placuitenim Augufto, poftadoratum Deum, tosaureos Rhenenfes, ex quibus ducenti qua- drageni Mufices direCtori, ac duodenis voci- fecunda religionis o bfequia in ejus immacu- Affumpta busin ftipendium cederent: alii decem füpra loid late conceptam Matrem conferre. ducentos in melica inftrumenta & organum ergo in pietatis con fortium utraque Sereniflie Bohemizque Rege Ferdi- impenderentur, quinquageni Curatis ac faci- ma prole Ungariz, nando, ac Hifpaniaru m Regis íponía Maria geris ad aram ftatuz adfliturisperfolverenturs Pontifice ac Clero univerfo, centenis denique emeretur majoris campang Anna, comitante de anguítis Ecclefix parietibus in fori patu- pulfüs, quo populus ex D. Stephani turri ad lum, ad ere &um fine macula conceptz Vir- di&am folennitatem evocetur. Hoc ita in ginis trophzum fefe penetrat Imperator. perpetuum rite fan&teque flabilito, fub ve- Effun duntur fimul Religio(i Ordines omnes; fpertinum fabbathi crepufculum, poft datum diuturniorem, e dicta turri D.Stephani,maxi- acundantis populi nimbus, furgentemq; me- dio in foro molem flipatiffima obfidione co- mi campani zris pulfüm,magna femper plebis, civium, mediz, fummzque Nobilitatis multi« ronant. Accedit vicinior ftatuz facrorumPon- Yotny tudoin forum congregatur,& dumLauretanis It $tc tifex, & conceptiseandem verbis, ac folito ri- falutatur immaculata Virgo elogiis. in genua D ( tu, Dei, Immaculatzq; Virginis Matris honori Qtt, confecrat, dedicatque. Infecutus eft Sympho- procidua, fuas, publicasque neceffitates de- niacorum omnium e tota urbe collectorum, precatur. Aceedunt & pervigilia, feftique o- mnes Augufliffimz Virginis dies, quibus fan- & in plures qua vocum, qua inftrumentorum, &tius terminandis eadem femper celebritate acetiam tubarum campeftrium, ac tympano- li rum choros diviforum plaufus, qui, cumLau- convenitur. Aufpicium his datum eft ipfoVifi- retanam elogiorum feriem Auguftiffime Ma- tantis adElifabetham Virginis,qui primus tunc tri decantarent, calidamin circum proftrato adveniebat, fefto die, quando pientiffimoAu- populo devotionem , certamque prafidii fi- gufta Eleonorg voto, ac defiderio; omnes duciam excitarunt. Afcenderatjam non tam totius Urbis Sodalitates partita devotione, füoquam pietatis calore, fervidior dies in me- ita fibi OCtavam totam una cum privilegio ridianam íftationem, cum dimiffa Matutina pie obeundam diviferunt, ut quot diebus una Imperatoris, Vefpertinam coepit Imperatrix vel plures magno funalium illuftres fplendore, Eleonora folennicatem meditari. Juffit enim- & ad Antiftitis comitatum numerofo Clero candidatz;per confertiffimá adgeniculantium vero poít folis occafum ita forum omne -illu- mul. Tilus LXX. Hyperduia Mariana. 1co4 multitudinem propinquiores fefe inferrent dus altiffimos, in quibus eam collocabat, ap- ftatuz, & Virginis affufz fimulachro proSa. parebatque grave illi effe, quod verbis judicii cratiffimi Imperatoris incolumitate, qui tunc füi przftantiam adz quare , nec celfius quid- bellicis vicinior periculis ad Egram agebat, piam invenire poffet. Protectricem fuam deprecarentur. Ceterum IV. P.Franciícus Cofterus füum erga Dei. Michov, quam Deo, San&iffimgque, Matri ejus acce- param amorem ex eo faris oftendit. pta fuerinchzc pia pii imperatoris vota, haud hil illi gratius accidebat, quam fermo de B, V. !* 145 fane vana conjectura poteft colligere , quis- laudibus & miraculis inftitutus, amabatque quis meminerit, repreffam continuo Sueci- cam ab hzreditariis Auttriz ditionibus bar- tenere, quotquot ejus amatores reperiiffet. V. P. Alphonfus Salmeron, unus ex primis Jo. Nadaf; bariem, ac brevi poít fecutam pacem, qua S. Ignatii Sociis, adeo os & calamum [efa &in anno jam per totum Roma Y Mariz amori dedicaverat & honori, ut (an&ta M?r. Sabb, num lmperium qmqes prolixaq; fcriptione fit utvrumque teftatus.Do- ?5 ju?undiüïmæ perfrauntur. mi in eo, quod a menía habetur, colloquio Maria imitanda. Chriftusilli erat in ore, & Chriftipara Virgo, dabatque dextre anfíam etiam aliis. vel de u- Spec, Ex. -CXLII. Pi&or quidam, dum B. Virginem troque, vel de alterutro faltem colloqueadi. diff, 4. elegantiffime depingere, diabolum vero foe- ex. 9. VI. Alphonfüs Rodriquez Coadjutor tam Bourgh, di(lima fpecie reprzíentare ftudet;hicquidem tenere B. Virginem amabat, ut dicere cum fi- c. 10. ei fübtradto pegmate; cui in(iftebat, interitum ducia ei aufus (it: O Domina, egote impen. paravit, feda quo imago B. Virg eum exten- fius longe, quam me ipfüm, amo : te amplius tamanuin aere füfpeníum tenens liberavit. In vita diligo Mater mea, quam tu me diligas. Sed CXLIII. S. Hedwigis Duciffa Poloniz con- B. Virgo ei apparensdixit: non eftita, utfen- 15» OG, tinuo auream imaginem B Virginis in mani- tis, mi Alphonfe, fed ego te impen(ius amo, bus portabat, ut, quoties eam alpiceret, inci- quam tu me diligas. tareturtum ad debitum illi cultum exhiben- VII. Joannes Berchmannus Scholafticus Vita fol, dum , tum ad virtutes ejus przclaras imitane Socictatis ita amabat B. Virginem, ut per o-29. das. Unde & in morte tam fortiter eam reti- mnem occafionem de ea loqueretur. Ob ejus- nuit, ut nuliavi eripi potuerit; imo etiam di- dem amorem erga S. Jofephum quoque affe- giti tres, quibus eam tenebat, poft viginti &um fingularem zum ipfe induit, tum in aliis uinqueannos, incorrupti manferunt. hortatu fuo excitavit. Extrema vitze fug ve- Parad. CXLIV. S. Ifabella, foror unica S.Ludovi- fpera cuidam füo commilitoni id forte inter- apert.C,9.ci. Regis, coenobium inftituit Humilitati B. eX. 5. roganti refpondit, przfentiffimum , potiffi- Virginis dicatum , cui nomenalotgo campo mumque przfidium, quo ad religiofz vitee eft. Quod iníiitutum idcirco illias virtutis perfectionem adipifcendam erat adnifus, fuif-Fol, 157, indigitatione voluit appellari, quod vehe- fe amorem religionemque erga B. Virginem.& 249. menter B. Virginis humilitatem admiraretur, Quotidie fub Sacro petebat affe&tum erga il- & ipía niteretur eam virtutem totís viribus, lamaDeo. Scripferat fibis Nunquam acqui- otius, quam ullam aliam, feCtari. efícam, donecobtinuero tenerum amorem er- Ibidem, CXLV. B. Joanna Francica itidem humili- ga dulciffimam meam Matrem. Etalibi: Non tatis perquam ftudiofa, ut B. Virginis fübmif- fum fecurus, nifi habuero verum & filialem af. fionem magis celebraret, Ordinem exVirgini- fectum erga B. Virginem. !4 lerenb, bus facris coegit, cujus Antiflita Ancilla VIII. Alphonfus de Obando nullum opusq £ amore vocaretur., N faciebat, nifi amoreViirginis, illamq; cogitans:Dcip. c.22, ideo dicere folebat, hunc amorem e ffe panem $. V. füum quotidianum, quem omnibus pietatis fug exercitiis adjungeret. Quemadmodum ELXEMP-LA DOMESTICA. enim panis alimentum . eft quotidianum, ci- Maria amanda. busq; generalis, qui cum aliis omnibus efcu- lentis fumi folet, ita devotionem erga B. Vir- ^ Bourghef, I. S Ignatius auguftiffimam cceli chinäm ginem ordinariam effe debere, füumque in in Soc. inexplicabili complectabatur amore. exercitiis omnibus locum habere. ' Annum Deipo rl- cta. Hinc aprima fua converfione ipfam in Patro- IX. P.Defiderius Colinus in phrenefi ad 16o9. nam & Matrem elegit, & coram ejus imagine nomen B. Virginis mox fibi reftituebatur :f* 207* integras quandoq; noCtes orando confumens, quodjubebatur nomine B. Virginis, etfí mo- fatiari, & avelli a tantopere dile&ta non potuit. leftum foret, mox faciebat dicens: Abfit, abfit, Vita. II. B. Aloyfius cum de B. Virgine loqueba- utego amore Deiparg nolim obedire. tut;, fpirituali quodam devotionis & amoris Maria . invocanda. fenfü totus coÁmovebatur, & colliquefcebat. X. S. Ignatius omnem fuam fpem poftMichov, d. Ill. B. Stanislaus filiiamorem usq; adeo er- Deum inpatrocinio B. Virginis defixit: hinc392. n.135. g3 B. Virginem induerat, ut eam in omni fer- in ipfa ftatim prima de vita mutanda deli.€x vita. mone Matrem appellare coníueverit, idque beratione totam noctem coram ejus ima- tanto cum fenfü & ingenuitate,ut audientibus gine in monte Setrato inter preces con- parté faz fuavitatis afpergeret. Cumque fre- fumpfit, ex intimis animi viíceribus fe ei- quentiífime deealoqueretur, nova femper & dem commendans, ac füuperioris vratis vitia deflens, totum fe toto pectore uni Deo, cui magnificentifïïma nomina excogitabat, & gra- LlI 11l 3- in Bibïz'oz*bäcæ Mantualis Corzcïa&zatmæ 1006 in pofterum militaret, devovens fuüb Virginis XX. P. Marcellus Máftrillus a tauro fero- jo, Nadsf. ciente abreptus, iconem B. Virginis aípi-Sabb. 2. P xrotectione novam vitam atque militiakm au- Ípicatus eft. ciens, opemque implorans, innoxius ab eoann. Mar. XL S. Franci ícus Xaverius Me-þliaporkæ in- depofitus eQ. ter verbera demonum affiduo clamavit : Do- mína opitulare! Domina aon opitulaberis? In dMaria *eneranda. hora mortis quoq; ingeminavit : O MaterDei, memento mei. In Cateche(i tradenda opem XXI. B. Aloyfius adhuc puerulus advque'm- Vita. libet fcale gradum falutationem Angelicam B. Virginis implorabat, poft fingula precepta Salutationem cum Catechi(tis recitans , & in recitabat. Singulis Sabbatis jejunabat, ejus fine Salve Regina fübjungens. r ediculaslibentiffime vifitabat. Ejus officium Pourghef. XII. P. Francifcus Suarez in fuis neceffitati- quotidie recitabat. in 8oc. bus & dubiis ad B. V. potiffimum recurrebat, XXH. B.Stanisl aus in prima adhuc ætäteBourghen Deip c.20.ej nodos difficiliores velut coníultandos & rofarium nunquam de manibus deponebat,ex vit. explicandos, faCta prece, proponebat. aut certe libellos precationum &laudum Dei- Ibidem. XILI.. P. 'Thomas Sanchez inter cxtera in parz tra&abat. Ad Angelicam falutationem & fimiles preces, dum in Novitiatu vixit, ita füis notatis fcriptum reliquerat: Omnis mea - cura & follicitudo erit SS. Sacramentum, Je- afliciebatur, ut. nec a lacrymis temperare, fus Crucifixus, Virgo Maria, erga quam lingu- necanimi fenfum occultare poffet. lari (tudio afficiar: ad illam utMatrem in omni- XXIiI. P. Balthafar Alvarez imaginem B.Michov. busneceffitatibus, difficultatibus, ftudiisque Virginis conftanter in pe&tore gereb at tan-. difc: 392. n. 142. Ii recurram: per eam Dco gratias agam. pro quam fcutum contra quasvis tentationes. Fe- quovis opere facto in Dei obíequio: per eam fta ejusdem fingulariter colebac , & ferventi ad ea oratione fe preparabat. veniam precabor pro quovis defectu admif- ies ima- Ib. n, 137. fo: peream illos Deo commendabo, qui mi- XXIV. P.Gonfalvus Silveira, quot hi moleftiam aliquam exhibuerint. inem B. Virginis confpiciebat, demiffis mo- defte oculis, & magna capitis, & totius corpo- Bourghef. XiV. P. Petrus de Anaíco a pueritia ccepit 1.c. & An. &duciam füam habere ad Matrem Virginem ; ris inclinatione, flexis etiam nonnunquam Peruan. genibus venerabatur. 1601 in hinc (i Parentes in ipfum magis irati erant, D. oletus;Catdinalis jeju-Ib, n. 144 milro P e' Virgini idquerebatur, & mox mitiores funt XXV. Franciícus T facti. Singulis diebus ante fcholam B. Virgi- nio quadraginta dierum feftam Affumptionis TWan. nis auxilium in templo petebat; quod fio- preveniebat. Templum B.Virginisa Palmis mifit, infortunium illico-fenfit. . Vigefimum pre vetuftate jam fere collapfum reficere coe- perat; fed morte przventus non potuit perfi- fecundum annum agens cum gravi morbo fuiffec afflidtus, non modo a B. Virgine appa- cere. S,Lucam & S. Joannen Evangeliftam rente curatus eft , fed ab eadem etiam ad 50o- prz ceteris colebat, illorum etiam Evangelia doctiffimis Comhentariis illuftrabat , eo quod cietatem Jeíu invitatus. In quam ingreffus fingulis fabbatis, quibus jejunabar, fpeciale ille Notarius Virginis, hic Patronus & Cuftos fuerit, Bona omnia, excepta Bibliotheca, Ba- aliquod beneficium fe accepifTe faffus eft. filice S. Marize Majoris legavit. Vita fol. XV. Joannes Berchmannus fi quid a B. 163. Virgine impetrare volebat, fyngrapham ejus XXVI. P. Francifcus Cofterus nullam i-Ib. n. 145. maginem B. Virginis przteribat, coram qua imagini affigebat, qua certum opus ad ejus honorem fe tactirum pollicebatur, fiid, quod falutationem Angelicam non recitaret. XXVli. Alphonfus Rodriquez Coad .qua- Bourghef; etebat, impetraret. $yll. Pe- XV. P. Alphonfus Cortefius incredibili ere draginta annis conftantiffime Officium dec. 1c. gyuan. ga B. Virginem obfervantia & fiducia fereba- ]mmaculata Conceptione recitavit. lti 1626. XXVIiL. P. Sebaftianus Barrada non pa- Bourghef, tur, unde cum internis animi afflictionibus 17. NoV/ promeretur,ad hanc piiffimamMatrem recur- tiebatur, ullam imaginem B.Virginis effe ne-c. a2. glectam, autloco minus honefto affervari, Un- rens, femper de(ideratum retulit folatium. Ann. Ca- XVIL P. Alphonfas Vera fiquid cum il- de fi fragmentum in ambulacro reperiiffet, re- ft:1.1597.]is, quorum curam gerebat, efficere volebat, verenter füblatum in fuo Breviario repone- bat.Rogabat Philofophiz Profeffores; ne the- tantum B. Virginem rogavit, & ftatim, quid- uid voluit, impetravit. fium fuarum imaginibus augultiffima Jefu & Mariz nomina imprimi finerent, eo quod PBonífs, XVIIL P. Ferdinandus Monroius cum Indi 14 c/9. cujusdamconfeflioné audiens, nonnullaintel honeftofatis loco ea collocari non crederet. ligere non poffet, quamprimum ad orationem XXIX. DeHisronymo Cignardo (ic fcribitRho. l- s. f« contulit,& B Virginisopem imploravit, re- Joaíies Rho: Amiciffimi adolefcentis pietatem 9 5« n«25* diit ad confeffionale , audivit , intellexit, nos, quiolim, quum eo familiariflime utere- abíolvit. i mur, fümus admirati, pofteris ad exemplum Hit. Soc. XIX. JacobusSaravia Coadjutor in Mau- prodere maxime decet ; qui enim ignota colli- p.2.1.2. rospraedones incidens, prolato Rofario San- gimus, cur familiaria, quibusob imitandi fa- cilitatem cofhoveturragis animus, nelcio, n.146. éto (nam fic femper appellabat) nibil vos formido, inquit, hoc fretus, & intactus evafit. qua longinquitatis admiratione, ad noftrorum contemptum, inepriffime diffimulemus? Me- P. Bonif, Idem alteri cuidam accidit, qui iter fa- i. e, ciens feptem fuliginofos & igneos dzmones diolani in diligentiffirna poft Carolum religio- Molofforum fpecie obvios habebat, & arre- num civitate, Virginis Deiparz frequentifii pto rofario in fugarm dedit. m in publico imagines ac figna videnzur; €o. rum D Tüwus LXX. Hyþe;dälia Mariana., 1007 * Muf ^0 *um nullum infalutatum Hieronymus adhuc Spinellum eidem feptennem adliüc warginita- Mit, adolefcens preteribat. Venerabatur autem tem füam voto dedicaífe, in illius poítmo» aperto capite,falutatione Angelica (emel recie dum obfequio ita vitam omnem transcgiífe, tata, mira modeftiíTimi oris fuavitate ; five in ut de illiusetiam laudibus preclara fcriplerits fole effemus, five pluvia caderet, non omitte- idem fzpius. ad Lauretanam sdem peregri- bat; &quia frequentes imagines funt,hac illi hantem, in eoque quondam pernoctantem, " quali perennis eratoccupatio. Idem quum in honores, qui fibi imminebant, deprecatum ejusdem Virginis zde Brerana, quam focietas fuiffe; nihil demum magns rci orfüm , quin curat, aut virginis a Lovino fuaviffimo ac ce- prius in aliqua Deiparz nomine facra ede, leberrimo artifice feliciffime depictam pro- facro facto, divinum numen per eam fibi cubuiffet, tunc lacrymis , qu:bus dulciffime confiliaverit.. Martinüm Delrionem de illius Itehjf fluentibus fíinum opplebat, pro animi fenfu laudibus perpetuo differentem,fcribere oríüm Viti, libere indulgens, diutiflime divina contem- in focietate eadem,quod hac ztate;ante illum , platur. Idem demum quum primum conce- nemo , de illa totum Canticum Canticorum . ptis ex formula votis religiofum dixit Sacra- diligentiffime ac loculentiffime fuiffe inter- mentum, eadem bona Przfidum venia, pau- pretatum. Hermannum Hugonem in omnerm lulum immutata, totum fe Virgini addixit, ejus honoris amplificandi occalionem inten- ufurpabatque, quoties animo füo vellet ob- tiffimum, non alio quam bonz Matris nomine jv fequi; nam in Virginis cultu ac nomine totus appellaffe. Petrum Menaccium Peruviano in $7 acquiefcebat; "ubi enim major animorum regno fapientie oraculum, ob eamque rem u Ibid.n.à5. quies, quam ubi ipfe quievit Deus ? confülentibus de conícientia palfim mortali- XXX. Idem Author de Jacebo Ceruto fic bus occupatiffimum, Virgini repetitís ad roe loquitur: Somnum, quem mortis con(angui- farii numerum Angelicis (alutationibus vene» neufn elegantiffimus Poetarum appellavit, randz, deftinatam quieti animique laxationi NUA Virginis hunc quoque laudibus addecet cone horam quotidie fepofüiffe. Matthiam Paulum fecrari; fed indocilem, atque obfequii infue. Vagnerum adoleícentem cafítilfimum conce- tum, nifi de coelo major aliqua adíit virtus, ptis certa quadam relieione voris , illi veluti neminem puto habiturum in poteftate. Ve- in manu conveniffe, totumque fe illius, ut rum quam prompto in vota ccelo utamur, fi fponfüm, obfíequiis mancipatffe. Dominicum nn llnl Virgini famulandum eít, magno (üo bono ex- alefium nunquam ejus imaginem vidiffe, pertum fuiffe Jacobum, produnt annales. Ete» quin fi folitudo effet, pofitis genibus , fi arbi- nim cum creberrima invocatione folemnibus tti adeffent, aperto certe capite, non fuerit Litaniarum formulis frequendiffime ufürpa- veneratus; cum duobus fociis conveniffey —R tis , tóta die in ejus obfequio verfaretur , fibi illas unquam videndi, quin animum ad divi- tamen minime fatisfaciebat, quod fomno ab na excitarent : illius laudibus ita delectatum €a pietate abfílineretur. Sed brevi noctem fuiffe, ut magnitudine voluptatis veluti pere- quoque ipíam illi habuit obfequentem. Per grinaretur a fenfibus. Barradium vero, qui ä lomnum abjungere, & magnam Dei Matrem tam luculenter de illa fuerit commentatus, venerari didicit; excitabaturque haud dubie imaginem nullam minus honefte haberi baud vi füperiori,quamquam altiffime obdormifce- quaquam paffum, dicere infüper folitum, per ret. O Íalutares ac vere virgineas vigilias ! D h.jä'l illam focios ad hanc familiam vocari, ejusque Nam, fi, qui ad eam mane vigilent, eos falu- patrocinio conítantiam tenere, & fibi quidem tis potituros divina produnt oracula, quam adolefcentulo difertis ab illa verbis, ut focie- u IQ amplam illis obvenire neceífe eft, qui no&tu tati nomen daret, fuiffe impetratum. Petrum infuper pervigilant. Leonem annofum usque fenem feptima qua- XXXI. De pluribus aliis hzc habet citatus lbid». noZGO ue de publice fe in coenatione flagellis ca- ,u:ghef. Author: Antonium Madridium dorefticis cidiffe, uc Virgini, myrrhz olim amanciffi ] 0i operibus exercitatiffirmum fenem ; octogefi- ,m.æ;, illius aliquantulum exhiberet, . mam usque ad'xtatem , & feptima quaque die, & pervigiliis omnibus Virginis pane & Marie cultus propagatus, frigida famem tregiffe accepimus. Francifcum XXXII. S. Francifcus Borgias tribus pctifï Bogmhgg Hortulanum Laici Ordinis virum, virtutibus fimum mediis Marianum cultum propagarec.s3, omnibus excultiffimum, earundem felici au- conatus ef. i. Dum approbationem libelli : fpicio,quum primum lucem haufit,füblatis june exercitiorum obtinuit, ex cujus ufu non exi« Gisque manibus linguam in ejus Angelicam guus in B. Virginem honor refültat, utpote pl falutationem folviffe,erandi miraculo : Gode- quz eft Author horum exercitiorum. 3. Dum 1 11195' fridum Thelinium a fufceptisanimorum caufa menftruorum fortitionem & fchedas,quz laue laboribus tantum fibi otii quotidie fumpfiffe, des B.V.continebant, diftribui fecit. 3. Dum ut quadringenties quadragies Angeli faluta« imaginem a S. Luca depictam a praftanti pi- tione recitata, interjecta per fingulas decades &ore exprimi, ejusque exemplaria per varias oratione Dominica, Virginem veneraretur. provincias difpergi curavit. Dominicum affenfüm homines frugiferz in XXXIIL P. Balthafar Alvarez Author fuitMichov, ; in animorum converfione operz, nihil fibi PatriSuarez, ut queítionem illam, qua proba- difc 398« reliquum feciffe , ut mortales libellis imagi- ira bat, B. Virginem in gratix quantitate omnes!« 142 nibus , concionibus , fupplicationibus, homines & Angelos colle&ive fumptos exce- femper ac nova inventionum varietate, ad dere, difcutiendam affumeret: quam ob cau- $ Virginis cultum excitaret : PetrumAntonium fam illi B. Virgo gratias agi juflit. b « XXXIV. : -Bibliifbere, Manualis Concionatoria * kiæoü Jo. Nal& ^ XXXIV. P "Alphonfus Salmeron per Qua- m2, voti damnatus e&;obie&a beïparæ fpecie illuftriffima,quum ad eos voces, Mater admira- iMarian. inanno drage(imamj(ingulis fabbatis (etfi ceffare alio- uin folent eo die concionatores) concionem bilisyconcinenteSymphonia quondam ventum effet;conjecerat fe bonus fenex in Oratorii an- Sabb. 35- habuit, & pro themate Marianum c;ultumque laudesque affumpfit. gulum, cum eam vidit, ftatimque in medium Laynes,licet febri cjuar- emicans,iterari tertioque aSymphoniacis vo- No. Boutgh&f. XXXV. P. Jacobus 0 C. O. tana laborans , tres tamen horas pro afferen- ces illas repeti jubet, admirantibus, qui ade- da Virginis immaculatz conceptione pcro- rant, nec fatis intelligebant, quo fübitus gra- ravit, eaque oratione Patres Concilii Triden- viílimi fenis impetus pertineret. Se dvere de Virgine omnia illo breviloquio dici videntur tini permovit ad decretum illud Seff. . de eccato oricinali limitandum. cum Matrem d:cimus, & admirabilem. eta ob cbmpOQ XLI. Guilielmum Petereum , propagato Ibid. idemcig. XXXVI. P. Jofephus Anchi n;;!. fitos in honorem V irginis verficulos, domum cultu Virgineo, fi quis alius, bene meritum; quum extrema jam mors occüparet, ac cir- integerrimz caítitatis inter nudas gentes " obtinuit & falvus inter tot pericula evafit.. cumfufi lectulo focii ab illo deflitui quirita- XXXVLH. P. Sebaftianus a Campis agoni- jo. Nadaf. rentur, qui colendz Virginis dux effet; gra- in annhOo Zzansa d circumftantes dixit: O filii Adz ! Sere ves oculos allevans, Domine, inquit, (í propa» gandis Matris tuz honoribus neceffarius fum; WMar.Sabb. vite,& amate Mariam diligentius! Non (citis, 4s Po LO uam vobis fit neceffaria Mariz deprecatio! exautorari non peto, nec laborem defogio. Annuse XXXVil. Francifcus a Villa regali cum Uni ulli fe tuo viéturum credidit, quz vitam 1598. poft Chriftum collaudabat; femper adjungebat: nobis reperit immortalem. [efus Chriftus, - XLIL Non vitam modo pi iætna Mater, 1bido n 4 fol.ó15. Laudetür Dominus nofter propter puriffimam & immaculatam B. Vit- fed mortem etiam fuorum Clientum nobili- inis conceptionem. Et hoc acroama loco tavit; Nam Ignatio Azebedio, cum fuo illa rofarii preibat pueris, Singulis item fepti- fociorum cohorte Brafilicas fuperftitiones ex- manis in Refe&torio Z/ve cantabat. pugnaturus dum navigat, navi capta a Jaco- f ho. 1. 4. XXXIX. Con 4 f: alvus Sylveria in ea, quam bo Soria Archipirata Rupellenfi, vim animos« Goa folvens inítituit €.5.1.5.exad Cafrorum regionem que ad mortem fortiter ferendam , ab ea ad- Nofiris. navigationem, op pido longa, & periculorum ditos effe non dubitamus. | Trucidatis impio plcniüï ma,utquea b his quies effet urente fole Calvinianorum ferro fociorum plerisque, in Africzoras , eftuofillima tantum ni- Ignatium ruebat , fed ut Virginis imaginem - pratet uotidie mane hilominus pietatis babuit, ut q in manu habere, atque cam veluti vexillum; ad nautas, ad claffiarios, ad Duces de Virginis ex illa mortis procella , in vit& portum ena- amplitu " dine, aC dignitate difertiffime dilpue vigantibus extuliffe viderunt,utinillarn prius taret. E am omnem tredecim per gradus vee« de more fxvirent, extorquere conati fünt. - veluti aícendendo ipíe definiebat, quibus e Sed fruftra laboravit impietas. Quare expe- fontibus perennem fibi ad diflerendum rerum didus fuit crudelitati, Ígnatium plurimïs confoffum vulneribus cum Venerabili imagi- ac verborum copiam füppeditari fentiebat. " 'Hoc ille tunc maxime facer e animum . indue ne in oceanum mergere, quam portum falu- Mi xit, ne, quoniam naute nulium exoriri fines tis petenti (tellam illam maris auferre, itaque ( rent diem, quo mathematicis inftrumentis in: medio in naufragio ftella comite cozlum in- i5 firactiffimi deCynofurealtitudine non quare- ereffus eft. rent diligenter,curpe fibi effet de ea ftella,qua o N« Sodaliiati hofnen dända. nobis totrius V ice Dux & Magiítra a Deo eft data, ad quam cur fam dirigamus, rninus in» XLIII. Hóc exercitium ut pluribus effet ex- tho, 16 duftrie diflerere. : Haud igitur potuit aber- peditum , eorum coetus diebus feftis cogeren. 18. Vi rare, qui animum ad hoc aítrum teaueret. primus noftrorüm hominum in urbe aggref- C Neque pro fe&to aberravit, qui ea comite Moe fus eft Joannes Leonius, quos collato ftudio, nomotapis primum Evang elium intulit , ac conjurataque pietate Virgini magnz doceret famulari,. Advertit novi moris coido Przfu- . bárbaro Regi ejusdem Virginis, quam aodtu Vis, fibi videre vifus, ac loquentem minus inicl- lum animos, ut paululum addubitarent, an re- ligere, icon em oftendens, fidem perfuafit, ac cipi, atque in mores transmitti, e Republica facro abluit fonte. Meque recens hzc tibi pietatis foret; veram tanta inde ftatim lux Sylvetia, nec per occafionem fufcepta pie- emicuit virtutum, tam uberes ftuctus proves nnos aliquot donis, nere,; ut celeberrimus jam ille coetus effet,cer- tasfuit;;nam cum per a quz Deus in.M atrem plena congeífit manu, tatimque nomina daniibus viris etiam docti(- Vin, horam unam fepofitaim fimis ac Principibus, Pontificis Greg. XII. Di- quotidie recolendis;. Babuifti; Quid igitur mirum, fi addictiffimo plomate confirmaretur, acceptaque ab eo- fibi fervo Regina Martyrum, triumphi pur- dem poteftare incredibili expetentium, atque puram impetrarit ? Decet hac triumphali imitari geftientium ftudio fobolefcens,utrum- que orbem , quam late colitur Chriítus, in- trabea Virginis decora effe fervitia. Kitt,| £idn.9 XL.Jacobus Rhem germanice juventutis numerabilibus veluti coloniis complectere- Qs] maeno bono natus , cum in fodalitiis promo- tur. Excitata ergo ubique gendum fodali- bono vendis plurimus effet;cultuqueVirginis omni- tia per«etates, aut vitz inflituta varie de- "l' c- : Ícriptis profitentibus, in quibus aptz unicui- Bllingj bus priret,concupivit aliquando noffe, qu- nam ex appellationibus, quibus Virginem per- que hominum generi decretz exercitatio- 35 u tates,. honorificis imploramus; ei cffet acceptifli- nes , ingrediþilc; pogulis afferunt utili Quis B mdm iXX. Hyperdulia Mariana, 1909 Quis enim ab ulla Chriftianorum fzculorum LI. P. Joann. Nunnio Baretz B. V appae Iourghef. tpemoria Dei Matrem rite coluit 2 , quin bonæ rens cum Pabro, Sume, inquit, Joannes ani- « 16. tandem frugis evaferic? mos, & angorem pellens Conimbricam te confer, Collegium Societatis adi, hunc Fa- "INovem Salutatioä?s recitando. brum inibi exfpe&tata, ejusque doctrinam & RhOO lc 3. confilia fequere. XLIV. P. Carolus Spinola Societatis Jefu, Q.Io h.öo priusquam triumphalia lento ambuftus igne LII. Henricus Delfom Audomarenfis Co- Bourghef. confequeretur, jam in claros Virginis affe- adjutor in Societatem receptus tam hebesc.38. clas numerabatur. erat, nihil ut fpirituale poffet memoria te- Cujus fervitutis teftem veluit effe elegantem Virginis laudande ac nere: Ergo triftis ad imaginem Deiparz pro- cumpit, ei corpus, vires omnes, animumque l41 deprecandg artem , quam ipfe novenario fa- in perpetuum obíequiui) devovet. Ab eo lutationem Angelicarum numero novies re- petitarum illigavit, ut novem menfium, qui- témpore tam rerum fpiritualium capax eft effectus , bus hofpitio virginei uteri Deum excepit, ac t conciones totas memoria repe- totidem privilegiorum , quibus eam hofpes tere poffet, etiam poft multos annos ; tam- Deus auttam voluit, memoriam rite venera- que altos de rebus divinis fenfus habuit, ut retur. Ea autem dona (ic Carolus enumeran- Theologi gravi(fimi dixerint, eum velut e da fibi decreverat, ut primo loco Dei Matris puteo hauriri prefundiffimo admirandos de N Nomen, fecundo admirabilem virginitatis at- divinis rebus fenfus. que feecunditatis nexum, tertio leve facri utee $. VI. ri pondus, quarto partum nullo dolore degee lh rem, quinto, puriflimum fanctiffime Triados SIMILITUDINES templum in Maria locatum fuiffe, (exto in Eu« M.ARIA Mater. chariítia diviniffima eamdem nobis carnem; eumdem apponi fanguinem , quem Chriftus " Sicut Chriftus nos genuit verbo veritatis s. Anton; Dominus de Virgine Matre fümpfit, feptimo ad effe gratiz fpirituale, in cruce pa- p.a. ti.14, eam Evz in locum füffectam meliori Ecclefic tiendo, ita B. Virgo nos genuit & peperit inc.2e- foetura , fecundam nimirum Matrem, octa- maximis doloribus, Filio compatiendo. vó Deo fcecundam in deliciarum paradifum II. Sicut pia Mater abfcondit Filium füb picn. 1.:9, tranfcriptam , nono adeo alte divinis dos pallio, quando Pater vult eum verberare; ita de laud, nis eveCtam fuiffe, ut Angelorum, qui magno B.Virgo confugientes ad fe , Chrifti juftitiam Virg. A proximi fant intervallo , faa altitudine obtu- formidantes, rus fatiget. His ille privilegiis recolendis fe- III. SicutAdam & Eva vendiderant mun- B.Virgo in ue fuosque feliciter exercebat, donec igneis dum pro uno pomo ; ita Filius meus & egorevel. S. í übvectus alios eo fe iatulit, ac penetravit, redemimus mundum; quaíi uno corde. Birg. c.45. unde propius ac beatius poffit intueri. IV.Sicut mater generis noftri poenana intu- s. Aug, f. lit mundo; ita Genitrix Domini neftri falu- de Nativ. Maviani favores, tem attulit mundo. Et ficut auctrix peccari P- V- Miechov,^ XLV. S. Ignatius a tempore, cjuo votum Eva, ita auctrix meriti Maria. Eva occidendo 4.392. m caftitatis per Deiparam in monte ferrato ob- obfuit, Maria vivificando profuit: illa (anavit. - 35 tulit, nullum libidinis fenfum expertus eft. Alias cidem cum infantulo Jefü fe vifendam prabeus tanta cor ipfius letitia perfudic, ut V'. Sicut fpeculum non rumpit folis ra- s Aug. & fümrmne faftidire T quascunque carnis volupta- dius; fic iritegritatem Virginis non vitiavitde Nativ. tes cceperit. ingreffus & egreffus Divinitatis. itiftle Vita l. $. XLVL S. Francifcus Xaverius ipfo B.Virgi- & 1f. VI. Sicut ex terra immaculata fa&ts eft s.Andreas nis in ccelum affumptz die Japoniam attigit, Adam pritnus; ita ex immaculata Virgine na- Apoft, ut velex tempore diíceret, cujus beneficio & fci debebat Adam (ecundus, id e(t, Chriftus. Vita. patrocinio tam exoptata ei gratia obveniffet. VIf. Sicut Rubus a Moyfe confpe&tus ar- Miechov. XLVVII. B. Aloyfius vix decem annos natus, debat, nec confümebatur; ita B. Virgo ar- difc. 162.. cum virginitatem in honorem Deiparz vo- debat igne fpirituali, nec tamen erat adufítan. 6. : viffet, eandem illius prefidio non folum in- concupifcentia carnali. tegram fervavit, verum etiam nullis uuquam VHl. Sicut vellus, cum lit de oorpores ne- $. Chryfo- carnis ftimulis autimaginibus rerum turpium Ícit corporis paffiones; (ic Virginitas cum fitlog. f 14&» perturbatus fuit. in carn&, vitia carnis ignorat, Cocleftis ergo Vita, XLVIII. B. Stanislao egrotanti non fo- imber Virgineum in vellus placido fe fudic lum B.Virgo apparuit, & Chriftum Filium in illapfü, & tota Divinitatis unda bibulo fe no- lecto collocavit, verum etiam corporis fani. ftra carnis celavit in vellere, donec per patie tatem refítituit, atque, ut Societati Jefü fe ad. bulum crucis expreffum terris omnibus falu- jungeret, hortata eft. tis pluvium effunderet. XLIX. P. Martinus Guttierez Deiparam IX. Sicut lignum ex fe vermiculum pro- Orizenes tus l. r. de bono ftat, expanfo pallio univeríam fecietatem compre- creat absque femine, fed folo ccelefti influxu ; in Pt at« rel. e. ^ - hendere, & magno affedtu fovere vidit. ita B.Virgo virga de radice Jeffe absque virili - ? Balinghem L. P.Balthafari Alvarez B Virgo apparens, emine, fed íola Spiritas S. obumbratione, 25, Jul. fpecialiter devotionem ad S. Jofephum fpon- genuit Chriftum , qui de feipfo dixit: Ego 'fum fuum commendavit. fum vermis, & non homo. R. PO van- I:ib. AJG"- Ibmo I. Maria Mmmmmm lo16C ibliotbece Manualis Concionatoria Maria fine macula concepta. mata corporalia; ita veniente in mundum Deipara, non fünt reperta unquam plura aro- S-deihi- X. Sicut primus Adam formatus cft ex ter- mata fpiricualia, id eft, virtutes ac merita. Cu8. ra virgine nunquam maledicta; ita íecundum Adamum, id eít Chriftum, decuitex Virgine, XXV. Sicut fole oriente diffugiunt ftellz 5Deirlinck. ita ad dignitatem Marie obícuratur compa- them.a. in nullius peccati maledicto fübjacente,formari. rata fanétitas atque perfectio SanCtorum. feft, An« d. Stellar. D. XI. Sicut radius folis non contrahit foz- in $ XXVI. Sicut eft incomparabile, quod g e(; nunc. ldeph.f. Y V.14 p.1. ditatem ex contaQtu rerum foctarum ; ita D. fit & ineffabile donum, quod percepit ; ita &SI $2.Cl. Virgo non contraxit peccatum originale ex e. de Af- ing[timabile atque. incomprehenfibile prg- a, conjun&ione Parentum eadem macula infe- mium , & gloria, non dico inter cateras (a- Corum. cras Virgines, verum etiam ultra omnesSan- Scdulíus XIL. Sicut ex fpinis mollis rofa (urgit acutis; &os, quam promeruit. li. paCh. : Sic Evz de ftirpe, facra veniente Maria, Cattile .. XXVII. Sicut non decuit hümanam natu- Dionyf. Non eft, quod laniet Matrem: hzres fer- : ram affumi a Verbo, nifi pulcherrime & in- Card. 1. r. Mit vat honorem. ) XIII. Sicut Chriftus in coelis habuit Patrem comparabiliter decoratam; ita nullatenus de- de lau. 8. Aug. f cens fuit, períonam humanam effici Dei Ma- Vir&- 43.denat. immortalem; ita decuir, ut in terris haberet &6t trem, nifi fpeci homi Chrifti, : Matrcm a morte ori;gixnalis peccati immunem. tame -oüflïm-c & gloriofiffime orna- Dd AMaria dolorofa. AMaria invocanda. 3. Cot. 192. XIV. Sicut fi quid patitur unum meme ita . XXVIII. Sicut ii, qui in Regis familiam P. Petrus v. 26. brum , compatiuntur omnia membra ; adícifci cupiunt, prius uni ex regiis famulis & Faber in S. Bern.de quod Chriftus paffus eft corporaliter in cor- amicís adhzrent, eique fide omni officioque Vit Jament. ld ore , B. Virg. fpiritualiter eít paffa in men-- deferviunt; ita quivis homo, ut inter Dei te: & vulnera Chriíti morientis erant vulne famulos numerari poífit, fümma prius fide them ra Matris condolentiis. fifto caritateque B.Virgini fe dedicare, eique.tan- uX S.Ditgitta — XV. Sicut gravius pungit, quod vicinius eft .quam Dominz fervire debet. x & À r : l r.ftV« cordi ; ita gravior erat dolor Mariz, quia per . XXIX. Sicut aves carnivorz, dum præda& Beirlirick, c. 6. dilectionem.erat vicinior Chrifto. unguibus tenent,frequenter eam clamore hu- then.2. in Michov. . XVI. Sicut fole obícurato eclipfatur & lu- jus fublato dimittunt; fic dum Matiam invo- fefto Pu- TU .0a .5 ita deficiente Chrifto in cruce, dqf'ccitï& 63 d-384'n?$ camus, frequenter ab infernalium volucrum o faucibus liberamur. á " Maria per compaffionem in mente. . j ibid.n.io. XVi1i. Sicut in duabus citharis equa liter XXX. Sicut fol oritur fuper bonos & mal ös S. Bern. in ex $. Aug. attemperatis, una pulíata, tremit & refonat indifferenter; fic Maria praterita non difcutic ferm füper altera fine conta&u; ita Chrifto crucifixo, merita, fed omnibus fe exorabilem, omnibus "£^* crucifixa füit & Mater absque tortore.- b clementiffimam przbet, omnium denique fbid.n12. — XVIII. Sicut, dum vox vehementius im- neceffitatibus ampliffimo miferetur affeQtu. pingit in concavum locum, Echo fortior re- XXXI. Sicut oleum efürientem reficit, Miechov, La fultat in aere; ita dum graves dolores fentie- egrotantem fanat, membra fatigata recreat, difc 85, odorem parit, flammam nutrit; ita in laude?* 3: bat in corpore filius, iisdem relpondebat per compaífionem Mater in mente. Virginis reficimur, exemplo ejus ad virtutum Tbid, n. 13. XIX. Sicut duo fpecula fibi e regione op- medicamina invitamur , adverfitatibus feffi s' D4 L pofita easdem imagines recipiunt per refle- ejus patientia recreamur, vitz ejus forma il- xionem 5 ita Chri(tus & B. Virgo tempore luftramur, odore virtutum oble&tamur. Vi paífionis eosdem fentiebant dolores per com- XXXIL Sicut magnus ignis effugat mu- s. Bernar- paífionem. fcass ita maxima charitas Deiparz demones dinus f &1. XX. Sicut mare fuperomnes aquas & mole 'Hügo de fugat , ut neque a longinquo audeant ad il2 3- & 3« Vi&. in & amaritudine excellens eít; ita tux contri- lam, vel illius Clientes appropinquare. $4 c. 2. Thr. tíoni nulla calamitas equari poteft, XXXIII. Sicut nemo poteft lzdere eum, Vita PP. P4 Richard. a. XXI. Sicut non fuit dolor, ficut dolor il- qui ad latus Imperatoris confiftit; ita nemol 11. l$i S. Laur. 1.le, qui tranfivit corpus & membra Filii, ficat poteft nocere illi, qui Deo & B. Virgini per $.£143* ipfe dicit Threnorum 1. O vos omnes, qui trane fiduciam adhzret. Si enim Deus & Maria Jitis per iam £9c. Sie non fuit dolor, ficut do- ro nobis, quis contra nos? lor ille, qui Matris vifcera per compaflionem XXXIV. Sicut homo fübtracta terra labie Richard, pertranfivit. tur in profundum ; ita fubtraGto Mariz adju 1 8.delaud, torio delabitur ho Maria «veneranda. mo in peccatum, & inde in Viie infernum. s« Al NT Miechev, XXII. Sicut fericum album auro fübfter- XXXV. Sicut terreni Principes, cüm ho- spinellus NT d.117.n. ,. hitur , & ex ambobus veítis pretiofa contexi- norari quempiam volunt, per eum omnia fa- in throno tur; ita virginitati Maternitas Virginis jun- cile concedunt (unde Pharao dixit ZEgyptiis Peip. itur, ut honor Deiparz augeatur. alimenta petentibus: Ite ad Jofeph, & quod XXIII. Sicut nulla creatura in tantam de- S. Bern. f. dixerit vobis, facite,) ita & Deus B. Virgi- &1. to. 1. fcendit humilitatis abyffum ; ita nulla poft nem omnium gratiarum difpeníatricem fe- cit, ut omnes honorificent illam. 3.1.6,3. Deum afcendit ad tantam gratiz dignitatem. uti Maria. XXXVI. Sicut fervi Regis & Reging in cu. Pelbartue L.a,Reg . XXXIV. Sicut veniente ad Salomohem Re- ria certis notabilibus Clenodiis deaurati pro- !^ 5tell. (32s P. Ko ah 16, V. 16. ging Saba,non fünt allftta ultra tam multa aro- cedunt, per qua cognofcuntur effe fervi Rgg'is Tüuu: LXX. Hyberdulia Mariana. IOl11 & Reginz, & fpeciali purpura veftiti proce- quoque Mater ejus, »utpo.tc red enptionis ;iunc; ica in curia coelefti fervi Virginis fpecia- adjutrix, impenfe erit diligenda? Thá. i ornatu & gloria, qua ab aliis di(cernantur, ul gebunt, juxta illud Proverbi IlI. Quia in ipfa reperiuntur perfeGiffimo 1,in orum 31. O. modo motiva amoris, fci , An. mnes domefílici e jus veltiti fünt duplicibus. xtaillud Vener. licet 1. Bonitas; ju- N S. Bonav, Bedz: Inventa Maria Viroj. Ven. Beda df in Spec, XXXVIL. Sicut, fi vas liquore plenum mo- ne, invenitür omue bonum, 2. Plcpritudo ; I^ contem- e. 7. veatur, facile effundit liquorem; ita, cum juxta illad Canticorum : 'Tota at. de le Af . VirgoSpiritu fan&o, & donis cceleftibus fu- pulchra es; Virgine " P amica mea, & macula non eft in te « 3. Zdmor ; erplena & füperfluens (it, facile in nos fua quia, tefte S. Perro Damiano, ama tnos invin« Pl'ooemþ. dona effandit invocetur. » fiper preces & pios aff'e.&us Cibili, quos in ipfa & per ipfam Fili us & Dgus , illius fürnma dilectione dilexit. ny Marie nomen. IV. Quia amorillius eft unum ex certiffi- Caff, in col« d Lt Miechov. mis //enis prede[lin aionis; nam tota falus ge. lact, PP, )laur.l. XXXVIIL Sicut oleum effufum magis neris humani co d. 83. n. 3, Fedolet ; fie qu anto magis Mariz nomen di- nfiftit in multitudine gratiz & favoris Mariz, tefte CafTiano; hinc Ecclefia atatur, tanto magis gratia augetur. ipfi illam Salomonis fententiam accommo- Prov. $ S.Germ. iti XXXIX. Sicut corpus noftrum vitalis fi- homil. de gnum operationis habet refpirationem; ita dat: Qui me invenerit, inveniet vitam, &V 35- Deip. háuriet falutem a Domino. — Merito ergo S.Serm. de fan&tiffimum Deiparz nomen, quod in ore Bernardus hortatur : fervorum ejus ver(atur affidue, in omni tem- Quszramus gratiam , &ntiv. Dens pore, loco & modo, non folum lztitiz & au- per Mariam quzramus, quia, quod quzrit, ^ iri Xt in jnvcnit » &íruftrari non poteít. xilii eft figaum,. fed etiam procurat, & conci- U liat. Maria | bonoranda. Beirlinck, XL- Sicut, cum res aligua nova &inolita them. 2. in efficitur , folus artifex ei nomen imponere I. Qxia Mater Dei , & hoc folum predica- TRES EE fefto An- .Potcü; rideilla, excedit omnem altitud inem, quz.ell, Virg, nunc, ita B. Virgini Mariz nemo conve- poft Deum dici vel cogitari poteft, tefte S. An. Heb. 1. v. &o nientius quam Deus ipfe poterat affignare. Erlinck.ï felmo; cui enim dixit (Deus) aliquando An- nao.n gelorum Mater mea es tu ; aut quis Angelo- Maria mater gratie && falutis. rum dicere potuit Deo ko h Talno .. XLL Sicut Chriítus Jefüs ultro fe Patri : Filius meus es €, 30, tu, ego hodie genuite? Hinc rect e idem S.r, Orat, ad obtulit hoftiam vivam pro falute mortalium ; Paterexclamat: Mirares, in fübli ita & Virgo beatiffima, dulciffima Maria, ipfa plor Mariam locatam. mi contem B, Virg, itn.in Omnuis natura eít a Lupet quoque Filium fuum obtulit pro humani ge- Deoorta, & omnis natura Dei ex Virgine.- - neris falute, magisque ei gratius fuit fuo defti- ]1I. Quia Matern tui folatio Ecce Mater tua. oftra eft juxta illud Chrifti : Joan. 19; ; quam hominum impedire Fedem- ; V*. 27' p;ioncjn. IlI. Quia fibi reputat exhibitum honore m Matt. 42, choy, $. VIL. Chriftus, quemcumq; Matri exhibuerimus, fiv. 40. 21 enim ipfe dixit: Quamdiu uni ex minimis MOTIY A, » meis feciftis, mihi feciftis; quanto magis eum, Maria amanda. qui Matri füz prz omnibus creaturis arden- $. Dam. tius dile& preftatur, ut fibi preftitum a. I. uia eft Matr noftra, diligens nos amo- IIomo f1e fll- f. de nat. gnoícet? ReCte proinde S. Bern. dixit: Non e per miff, , Virg. *.re invincibili, utpote filios Benoni, eft dubium, quid quid in laudibus Virgin is feu filios dolorum, quos füb Cruce peperit ; proferirus, ad Filium pertinere, Jermit MI f!' cum etgo amor non nifi amore compenfetur, IV. Quia eft: Domina ac Regina noftras uti an non merito amemus tam ardenter dili- : tum nominis ipfius interpretatio indicat ; tum i, Ó 31 entem 2. Rup, -fuäe.: $. Anton, preclare probat Rupertus, dum ait: Predi. p. 4 tit. Il. Quia eft adjarrix Redemptionis noüræ; cabitur dete, quod (is Mater Chrifti, & proin-cant. d. 10B nam, ut S. Antonius ait, Chriftus Virginem n 3. C. 20. de Regina Coelorum , quia totum jure poffi-. fecit participem beneficii redemptionis, qua- des Filiiregnum. Etconfirmat Arnoldus Car- Arnold.. tenus , ficut fuit adjutrix redemptionis per not. dicens: Chriftus eft Dominus, Maria Do- Carn. de compaflionem, ita fierer Materomnium per mina: conftituta quippe eft füper omnem/laud. Virg. recreationem ; totusque mundus, ficut ob- creaturam , & quicunque Jefü curvat genu, mul ftringitur Chrifto per paffionem, ita etiamDo- Matri quoque pronus füpplicat. delat minz obftringatur per compaffionem. Hinc V. Quiaeftfüumma benefatrix noftra , per p $. Aug, S. Auguítinus exclamavit: O Beata Maria , quam habemus, quidquid accepimus, aut fpe- f. 1e. de quis tibi digne valeat jura gratiarum ac laudü Sanáis. ramus; nemoenim eft, cui donüm conceda- peluts preconia rependere, quz fingulari tuo af- tur, nifi peripfam, tefte S. Germano. Hinc fa- s.Germán, Fhf M fenfu mundo (uccurrifti perdito? quas tibi pienter S. Bernardus: Totis medullis cordiü, Hom. de laudes fragilitas humani generis perfolvet, totis precordiorum affe&tibus Mariam hanc Zoua. quz folo tuo commercio recuperandi cceli veneremur, quia fic eft voluatas illius, qui$ Bern f aditum invenit? Si ergo, ut idem alibi dixit, e aqua omnia nos voluit habere per Mariam. du&u. qui non amat Chriftum, quia ab eo creatus eft, infernum meruit; qui vero non amat ipfum, Maria . invocanda, bartü? . » quia redemptus eft, meruit, ut novus pro eo VI. Quia fcit juvare; nam ut S.Germ. tefta- Serm. «, de jl infernus fiat 5 annon ob fimilem caufa m ipía mniaobfervat, omnia contuetur, & Affumpt, - R. P. Lobn. Bibl. Man. Toin, L fur, ipfa o ,I , ph Mmm mmm 2 infpeq IOI2 Bibhotbece Manualis Concionatóris (4fr infpe&tio illius ad omnes fe exporrigit. Etne- quos ex tali eXerci;i'o retulerant, fruc&tus efti« TU Mi De excel! fcitquidem, uc S.Anfelmus ait; homo; quid o- mantes, ad eosdem per fimile medium obti« j Virg. ret, & quomodo oret; fed ipía, quid & quo- nendos incitemur. lgt Serm. de r 5*f 64 Annünc modo petendum fit, novit. Quia tefte S. Petro , M. gefum per cor Marie , & banc per Dam. per ipfam, cum ipfía, & in ipfa totum impenfe ac demu[fe rogare, uv duplicem illum hoc faciendum decernitur, ut, ficut fine ipfo Spiritum amoris mutui, quo fefe cum ingen- fa&tum eft nihil, ita (inc illa nihil refe&tum fit. - ti fuo folatio fru&tuque comple&tebantur ; VII. Quiafotef? juvare; illienim, quanto cordi noftro inftillent; neque enim unquam perfe&tius exercuitofficium Matris erga Chri- facilius exorarife patientur, quam ubi partim 3. Reg. 2 (tum, tanto majori jure hicdicit, quod. olim tam dulcis exercitii memoria illis renovatur: 2,- Salomon ad Bethíabeam dixifie Ícribitur: Pe- partim res aliqua tantopere illis femper expe- te, Mater mea, neque enim fas eít, utavertam títa poftulatur. Serm. .. faciem tuam, Imo, ut S.Petrus Dam. ait, ipfa -NI. Frequenter cum illa, tum per quotidia- de Nativ. accedit ad thronum Dei non folam rogans, nas, & magno cum affedu peractas preces, fed &imperans: Domina,nonancilla. Hinc tum per con(ftantem & filialem prorfus fidu- ]lpn De exeel.S. Anfelm. orat: Benigniffimus Filius tuus ciam, velintemplo ejus honori fpecialiter di- 1 €, Il Dominus nofter Jefus Chriftus eritad conce- cato, velcerte coram piaquadari, & adaffe« dendum, quidquid velis, promptiffimus & ex« Gumreverentiz amorisque excitandum ido- audibilis: tantummodo velis falutem noftram. nea imagine, vel, (i neque hoc fieri commode Id quod ipfamet confirmavit, dum $. Hyacin- poteft, in ipfo pectoris arcano feceffu, de fuis tho apparensdixit: Gaude, fili Hyacynthe, negoliis ac mece]tatibus collequi 69 traGiare ; die ciquippe vix poteít; quantum ex tali familia- quia orationes tuz funt grate Filio meo, & uidquid ab eo per me pctieris, impetrabis. ritate incrementum accipere foleatamor Ma- IT Adde quod illaipfa,qua invocatur;fiducia plu- rianus, uti vel ex quotidiano amoris profani erg rimum conducat, & capacem faciat omnium, & minus honefti per (imile commercium heu! quzpetuntur, gratiarum obtinendarum. nimium crefcentis exemplo non difficulter To. Super. o V1iIL. Quia vt juvave; nam adeo pietate. licet colligere.- ó1,. Cant. V. 5.replentur ubera tua, o Virgo (inquit Richard. VII. Sodalitatem. aliquam Ma?ianam fédulo & religiofe frequentare, ih hac quippe reporiturs de S. Victore) utalicujus miferiz notitia ta- &a, l2c fundant mifericordiz, nec poflis mife- quidquid fere ad amoris Mariani augmen- tum conducere poteft, nimirum 1. Preces, xiasfcire, & nonfübvenire. Etquid mirum; in charitatis affectum tran(iffe Marig viícera, in quibus fictus amor expetitur, tanto efficacio- quibus ipfa, quz ex Deo eít, charitas corpora- res, quanto ferventius, & quidem in nomine $.Dern.f, literrequievic? utS. Bern. difcurrit. Hinc alibi Chrifti &Matris ejus conjundtis perfolvuntur. t 2. inDom.animos addens ait: Quid ad Mariam accedere 2. Le&tio Libri fpiritualis, plerumq; ejusmo- 2. poft. di Conventibus fructuofe premitti folita. 3. Tan Epiph. trepidat bumana fragilitas? nihil aufterum in lt ea, nihil cerribile, tota fuavis eft. Revolve dili- Exhortatio facra, qua fi non famper. directe, lor.i 5. figüum certe non raro ád cultüm Patronz fuz Soda- mégnumin gentius Evangcelice hiftoric feriem univerfía, n Affumpt & fiquid forte iicrepatorium, fiquid durum; les excitantur. 4. Mutua exempla, quibus prz fi quod denique fignum vel tenuis indignas czteris, & merito, füfnopere animi ad przcla- tionis occurrerit in Maria, de cztero fu rum Confíodalium füorum fervorem emu- b landum inflamantur. $. Corre&iones difícre- &am 'ha4b;as, & accedere verearis. tz, fiquis forte in Mariani amoris exercitio N $. VIII. tepeícere & languere deprehendatur; ut adeo ob tanta ac tam multiplieia commoda merito MED I A. Sodalis quidam in agone pofitus exclamarit : editatio && confideratio frequens prz'm'ïeg?ä— Quam dulce, quam falutare eft o B. Virgo , Pedag. I.M Chrift. p. 3. vYum , favorum , &g preconiorum pajïm a Sodalitium tuum! quid egi ? SS. Patribus decantatorum ; in.hac enim mcdi;- rui, ut in illud adícriberer? quid corpme- . IX. c. 26 5 ,4. tatione exardefcet ignis amoris Mariani. II. Pirmiter fibi perfuadere," quod Mater no- ASCETIOC A. ftra fit, majori nos affectu amoris comple&tens De hac materia quatuor precipue bene uam ulla mater filium füuuüm in terris diligat; apprehendere , aliisque inculcare debet. binc enim ad filialem affectum & amorem I. Primum eft, ut bene noritAegulas,quas SS. ; mutuo rependendum incitabimur. PP.Theologi & Afcetz affignare folent ad ex* III. zdrdens in fe falutis proprie, €z* coleftium cellentiam B.Virginis clarius folidiusque de- donorum , defiderium excitare; hinc enim non monftrandam, quz quidé fere fequentes fünt. modiceimpellemur ad favorem hujus fanaif- Prima regula, Quidquid gratie aliis Santtis, vvel vi- fimz Virginis, fine qua nihil concedere decre- ris, vel feminis fuit conce[]Jum ( modo féxui non repue vit Deus, peramorem & fiduciam ambiendü. gnet) id totum B. Virginem nobiliori & perfettiori ma- do ftit collatum. Qu regula clare tradita eft a IV. Exempla eorum, qui ardentiorierga hanc fan&iffimamVirginem ftudio atq; amoris affe- S. Bern. dum dixit: ANibi efl virrutis, quod ex téS. 4« fuper Gu ferebantur, crebró ob oculos babere, ut par- non efplendeat, 6 — quidquid [inguli babuereSalve Re- gina, tim eorum fervore falubriter calefacli in fimi- Santti, tu fola poffedifti. — Ecconfpirat S. Hiero- S. de Af a nymus dicens: Ceferis par partes gratia 5 lr : -0 fumpt, " lem amorem exardefcamus, par'tim inügnes, f'æ - | Tiulus LXX. Hyprdulia. Mariana, IOIS$ Cofparus flatur: Marit tota fe infudit gratie. plenitudo tum gratiæ fundamentum » adeoque perfee Taufch. inSe Aiilïl'i do» O cunda eft: Omnia, quzg ad fan&itatem & di- Giffima anitna corpusque, concederetür. ler. 1. t, o iitatem fpedGtant, etfi nullum fandamentum I1I. Tertium eft, ut fpecialiter apprehende- aliud habeamus , quam quod (ine inconveni- €4. $2 re ftudeat fundamentum przcipuum Hyper- entia ei attribui poffint, magns Dei Matri ef- * duliz, fcilicet exceffum gratiz , qua omnes feattribuenda; itaenim merito femper fenfus Sanctos & Angelos, etiam colle&tive acceptos; communis &delium ac piorum fenfit, eo quod longiffime antecedit; cujus quidam quinque B. Virgo fit idea liberalitatis & beneficentiz cauías affignant DoGtores, '1. Quia propin- & communicationis ad extra, quiffima fuit fonti omnium gratiarum, (cilicet purg creaturz contulit. qug-m. Deus Chrifto, atqueadeo plus etiam accepit ab illo. 2. Quia incomparabiliter majori dile&tione II. Secundum c(ï, ut bene cognofcere ftude- fuit dile&ta a Chrifto, quam aliiSancti; ita ut S. at fontes, ex quibus excellentia tota Deiparze Hier. dicere aufus fit: Sicüt in Dei compara- Virginis emanavit, quorum quidem quatuor tione nemo bonus, ita & in Matris Deicom- a(figaari poffunt.. 1. Maternitas Dei , dequa fic paratione nulla creatura invenitur perfecta, t p.q. o5 difcurrit S.'Thomas: B. V. Maria ex boc, quod quamvis virtutibus innumeris comprobetur. a.6. ad 4.eff Mater. .Dei, babet quandam dignitatem infini- 3. Quia credi debet, B. Virginé effe per omnia, tam ex znfinito bono, quod eft DDeus ,. & ex bac par- quantum fas eft, fimillimamChrifto,atq; adeo, te non poleft aliquid melius elfe Deo. Unde & S, ficut in Chrifto fuit plenitudo gratiz redun- Bernardus, iffa e/] Virginis nofre glorie fingula- dantis, ita & eademin fan&iffimaVirgine fue- ri:, inquit, C excellens prarogativa Marie , quod rit, cum hoc folo difcrimine, quod in Chrifto Pilium wunumn eundemque cum Deo Patre meruit fuerit tanquam in homine perfonaliter defi- babere communem, a. Martyrium cordis; quod nito, in Maria vero ut in templo fingulariter Deescell, quidetn tantum fuerat, ut S. Anfelmus dixe- confecrato; in illo tanquam in eapite influ. : erg- rit, quidquid crudelitatis infliftum eft corporibus ente, in hac tanquam collo transfundente ; in Martyrum , leve fuiffe , aist potius nibil compara- illo tanquam cau(à efficiente, in bac tanquam To.r.f. iüioneeorum, queipfaefbpa]Ja. 1moS.Bernardo fubje&torecipiente. 4. Quia ipfa Nominis no- C. 25 61.a. 3. tefte, tantus fuit ejus dolor, quod fi in omnes creatu- menclatura indicat, ficut in mari aquarum, ita vas, que delorem pati po[Tunt ,. divideretur , omnes in ipfa congregationes effegratiarum ; & fic- Jübito interirent. Hinc Suarez docet, eam in coe- utomnia flumina ineránt in mare, & marenon lo habere nunc fpeciale quid pre aureolis redundat; ita in B. Virgine quog; reperiri qui- Martyrum , quod (it veluti infigne quoddam dem omnes gratias aliis creaturis concefías , excellentitlimz fortitudinis & charitatis ejus, fed ipfam tamen proptereanon redundare, id five dein vocetur aureola, five aliquid emi- eft; nihil füpra dignitatem fuam accepiffe, fed Cafparus. nentiusilla, quod verius eft. 3. AMagnitudo amo- omnia fecundum fummam illius dignitatem Matre do. Taufch. inri:: tum quiain primo inftanti flatim major fu- - fuiffe cofaenfurata. y.Quia furha fuitactuum it elicitus ab illa, quamullus purus homo aut meritoriorum , per quos gratiam füam auges lor, k 3* Angeluselicuit: tum quia nunquam, nebre- €,4. $. I bat, intenfio ac multitudo, cum, ut füpra di« - yiflimo quidé tempore, fuit interruptus: cum &um eít, in primo ftatim inftanti actum omni- quia fecundum omnes animz & corporis po- um Sandorum actibus colleGive acceptis tentias fuit elicitus, ita uteandem ferro ignito | perfe&tiorem produxerit, & fingulis inftanti- non ifne: ito S. l'dephonfus &alii comparent: . bus novum duplo perfe&tiorem elicuerit, & tum quia (ingulis moments perfeGtior, & qui- hocexercitium per fexagintatres, vel, ut alii dem (utiSuarez pie & erudite probat) fecun- volunt, per feptuaginta duos annos continua- doum duplas proportiones evafit ; undecitatus .rit. Ex quibus proinde fundamentis inerito Author deducit,eandemVirginem circafinem cencluferunt Doctores, & SS; Patres, B. Dei vit& unico actu amoris Dei pér unum momen- Matrem, (icut ingratia & dignitate ac meritis 7 tum plus meruiffe, quam mervuerint omnes i&q pl 1' omnes Sanctos longitlime fuperavit, itaetiam TT SanCi & beati. homines & Angeli, qui fünt, interce(Tione füa plus folam, ervnt, faerunt, omnib? füis aCtibus fimul füm- quam alios ;ciam fimul acceptos efficere poffe. pts. Neque hocadeo mirum videri debet: (i IV. Quartum eft, ut folitum & efficacem enim B. Catharina Genuenfis ranto in dile- fciat doceatque modum colendi hanc fanctif- &umSponfum füum amore exarfit, ut dicere fimam Virginem, quem quidem nonnemo auía fit, fi vel unica hujus amoris guttula in judicavitoptime explicari poffe per colum- infernum delaberetur,ymutaturam illum plane nam marmoream a Maximiliano Bavariz in vitam eternam, tantumg; fore ibiamorem Ele&ore olim in fua Metropoli, medio, in- atque unionem, ut dzmones in Angelos; & quam, foro Munacenfis urbis erectam, & tormenta in oble&tamenta verterentur; quid quinque partibus conftantem, nimirum r. non de B. Virginis ingratia incomparabiliter Bafi, cui infiftir columna. 2. Ipfa columna. eam excedentis, amore erit fentiendum ? 4. 3. Imagine B. Virginis, quz infiftic columnz. Perfettio corporis Cj anime, qua quidem utraque 4. Clathris ambientibus columnam, & qua- tanta fuir; ut nullus ex pürís hominibus unquá tüor lucernas fü(tinentibus. $. Quatuor mili- [ fup?-f ad (imilem perfeCtionem pervenerit; cujus ra- tibus, qui quatuor clathrorum angulis infi- ? l tionem dant Theologi, quia, licet alioquigra. ftunt, & draconem pedibus fuübftratum gla- tia non deturfecundum natüralium donorum dio interimunt; quz quidem omnia non ine- i r proportionem, in B. Virginem tamen, ficut p leganter etiam culti Mariano accommodari fumima ei propter maternitatem perfeCtio de- poffunt, Et t. quidem per ba(in e/fimatio de bebatur; itaomnino decebat, ut proportiona« Virginis excellentia concepta intelligi poteft, Mmm mmm 3 quo 1OI4. - Jubkotbete vManuali: Concionatoria quo enim hzc firmior & amplior fuerit, tanto II. Ex oecafione thematis: 70ta pulcbra es Cant. 4. majores quoque poffünt efle partes reliquz, amica 1nea , €$ macula non efl in t : oftendi po- v. 7. uz eidem inniti debent. 2. Per columnam teít 1. triplicem effe maculam , quz& animz ducia intelligi poteft, quz merito rotundam, pulchritudinem foedet, atque corrumpat , id eft, capaciffimam, & ad omnes neceflita- nempe peccati. mortalis, venialis &originae tes noítras eidem coimmendandas (e extenden- lis, quarum proinde foeditas & natura pluri- tem formam habet; cum vere füo modo de bus explicetur. 2. Probetur, B. Virginem ab Gef, illa dici queat illud fanti eujusdamParris,tan- omnibus tribus immunem fuiffe. Et pro co- "1 :um fcilicet per ipfam nos impetraturos,quan- ronide addatur, fi B. Virginis conceptionem tumfe noftra in eam fiducia extenderit. 3. Per digne celebrare velint, vix alium meliorem imaginem intelligi poteft mitatio illius, quae; modum occurrere, quam immaculatz vitz quo perfeGtior fuerit, tanto pulchriorem quis- ftudium. Excitentur proinde, ut, ficut per que columnz fuz imaginem füperpofüit ; cu- baptifmum ab originali peccato jam liberati jusquidem neceffitatem breviter $. Bern. indi- fünt, ita & per pcenitentiz crebrum ufüm a cavit, dumdixit: Utimpetresorationis ejus mortali & veniali liberari ftudeant. fuffragium, non deferas converfationis exem- III. Poteft utiliter & folide haberi concio plum. 4. Per Lucernas intelligi poteít propaga- ?io cultus Mariani,. per quam & pulchritudo deipfo fefto eonceptionis. Et in prima parte oftendi, quale fithoc feftum, nimirum illud, illius acexcellentia manife(tatur, atq; ad debi- tum illihonorem cultumque exhibendum alii quo gratia & devota mente recolimus, B.Vir- invitantur; quod quidem quam gratum Vir- ginem ab omni macula originali (cujus natu- ra & debitum ab aliis hominibus contractam gini fit futurum , vel ipfum, quod promittit, premium apud Ecclefiafticum fatis oftendit: breviter explicari poteft) fpeciali privilegio fuiffe przfervatam. In fecunda oftendatur; Qui me elucidant, vitam eternam habebunt. Eccl. c;a4. ;. Per milites intelligi poffunt cultores Ma- quantopere placeat devota celebratio B. Vir- vl 310 gini, idque probetur ex variis favoribus ab riani perimentes araconem diabolum, qui Apoc. 12. jratuscít Mulieri (ide(t, B. Virgini) facitque eadem ob talem cultum exhibitis, quales fu- v. 17. pra $. 4. inexemplis videre eft. In tertia oftene prelium cum reliquis de femine ejus , atque eosdem a cultu & amore hujus fanctiffimz datur, quomodo devote celebrari debeat, fci« Matris fux avocare nititur, quemadmodum licet przter alia confueta pietatis officia (pu- Izpiusoftendit, dum & faffus eft, neminem fi- taconfeffionis, communionis, orationis &c.) bi magis exofum effe & deteftabilem, quam renovando propofitum, immaculatam cone hancomni veneratione digni(fimam Matrem ; ceptionem non tam verbis, quam opere ipío, &aliquoties cultoribus ejus libertatem a per- ideft per immaculatz vitz ftudium, defen- dendi. Proquo fine fervire poteft Piftorii in fecutione promifit, fiab ince pto Mari.anil cul- tus fervore abfíifterent. Matre Admir. conc. 4. part. 3. s. X : IV. Ex occafione revelationis, qua B. Bir- gittz revelatum eft a B. Virgine, in momen- "CONCEP TUS PRZEDICA to conceptionis füze auream boram illuxiffe , BILES. ! oftendi poteít, quam vere illud tempus auree fi facile foret, eundem in his concepti- bora fuerit vocatum. 1. Refpectu Dei: quia Et bus explicandis ordinem, qui in prioribus plusper hanc conceptionem fuit honoratus; paragraphis obfervatus eft,tenere; quia tamen fibique complacuit, quam per omnium alio- hi-omnes conceptus potiffimum fervient ad rum Sanctorum colledtive fumptorum con- concianes in feítis hujus fanctiffims Virgini- ceptionem, |. 3. Refpectu ipfius fanctiffimz nis habendas, ideo, ut in hoc quog; laborem Virginis: quia in momento conceptionis feligendi minuerem concionatori, placuit po- plus gratiz accepit, quam omnes Angeli & tiores conceptus fecundum ipíorum feíto- homines collectiveaccepti habent, aut habi- rum (quz quidem in aliquibus locis omnia , turi fünt, uti prox. przced. pasagrapho n. 3. inaliis pleraque; feftive celebrantur) ordinem patet; & quiapraterea ipfa fola fine originali enumerare, & tum demum aliquos, qui veluti macula concepta, ftatim gratiz originalis j&- communem materiam continentes omnibus flitiam accepit, atg; adeo merito, ficut aurum feftis applicari poffunt, adjicere. omnia alia metalla dignitate longiffime ante- . Pro fefio Conceptionis imna- cedit, ita & ipfa omnes creaturas aliaslongiffi- culate. mo poft fe relinquat intervallo. 3. Refpedtu Cant. 6. I. Ex occafione thematis: Sicut lilium inter noftri: quiain hac hora falusnoftra exordium Jpinas, fic anima 1ea inter. filias 4Ade: explice- fümpfit, uti Ecclefiaindicat, dum in hoc feito "n turimprimis, quid fit peccatum originale ; & canit: Cum jucunditate conceptionem Dei quam merito noxie & pungenti fpinz , qua Genitricis celebremus, ut ipía pro nobis inter« omnes alii homines graviter vulnerati fünt, Unde cedat ad Dominum Jefüm Chriftum. comparetur. Deinde, oftendatur, quomodo videtur hoc die & hora nova Efther acceffiífe B. Virgo fola ab hoc peccato fuerit immunis, ad thronum gratiz, & audiviffe; non pro te; atque adeo velut candidifTimum lilium inter fed pro omnibus hzc lex (fcilicec decretum alios homines excreverit, Vide Georgium deoriginali peccato incurrendo) facta eft : fed. Piftorium in Matre admirabili conc. 15. in & reíciffionem decreti faltem quoad effectum impetraffe. Excitgntur proinde Auditores ad exordio, & conc, 4. part. 2. & 3. ! hane Tilus LXX.. Hyperdulis Mariana. 1074 M ;J hanc horám cum magna feftivitate excipien- tum gaudium fenferint Patres in limbo exi- dam, & ut fibi nunc illam D. Pauli adhorta- ftentes, dum propinquam adeo redemptionis tionem applicent: Fratres bora jam eít nos fug fpem fünt experd. — Videri de fomno furgere, quia propior ceft falus no- conc. 1. in fefto Nativ. B. V. poteft 'Fabär ftra, quam cum credidimus. Abjicimus er- V1I. Oftendi poteft, quam vere hodie Ec- £0 opera tenebrarum &c. Pro quo fine fer- cle(ia;imo quivis amator Virginis, canat: Ave vire poteít conc. t. Piftorii part, 3. & i. Maris ftella, prout nomen eidei Virgini im- Gen. 5, V. Ex occafione fententiz a Deo prolaáteg: pofitum fignificat, quia vere omnes hujus v' 15. Inimicitiam ponam inter ie & muliereny €7 femen itellae proprietates ei aptiffime conveniunt. tuum , C? femen ilius : ipfa conteret caput. tuum: I. Quia, ut ftella illa fplendore, magnitudine, oftendi poteít, quomodo hoc in conceptione & pulchritudine alias ftellas füuperatita omnes immaculata B. V. impletum fit. ltaque 1. Sancos gratia & gloria longifime antecellit. oftendatur, quomodo prius amicitia fuerit in- 2. Quia, (icut ftella illa dirigit curfum navi- ter ferpentem tartareum & homines , quate- gantium,ita ipfa Virgo omnes homines in pe- nus per peccatum originale omnes erant filii lago hujus mundi exiftentes ad portum falu- irz, & füb poteftate diaboli, ubi breviter pof- tis pecducit. 3. Quia, ficut ftella illa fugat no» funt explicari effectus peccati originalis. p Gurnas tenebras & tenebriones, homines ve- Demonftretut , quomodo ftatim in : primo ro laborioíos ad opus & laborem excitat ; fic Cenceptionis inftanti füerit inimicitia inter ipía daemones & peccata fugat, juftos veroad B.V. & ferpentem,dum illa jam tuncab omni opera virtuofa ac meritoria invitat. 4. Quia, peccato originali liberata eft;uti füfius probari ficut illa adamantem & fertum, ita ipía; utpo« poteít ex argumentis,quibus communiter Au- *terefugium peccatorum,peccatores ad fe tra- thores probare folent, non decuiffe, ut Mater hit. Utadeo merito hoc die Angeli auditi finc Dei ullo momento fub poteftate diaboli fuif- canere: Srella Maria maris hodie proceffit ad fe dicatur. 3. Probetur quoque quomodo ex ortum.. Excitandi proinde Authores, ut illud 'eo momento etiam inter ferpentem & femen S. Bernardi monitum fetmper in mente ha- muleris, id eft, fideles Dei & Deipare fervos beant: In omnibus periculis & dubiis refpi- exorta inimicitia fit, dum ipía gignendo Sal- ce ftellam, voca Mariam. Ad quem finem vi- vatorem effecit,ut eriperentur ex ipfius pote- deri poteft. Matth. Faber in auctario them. $. ftare, & Filii Dei effe&ti, gratiam & amicitiam pro fefto Nativ. B. V. Piftorius in matre ad- ejusdem obtinerent. Unde excitandi audito- mir. conc. 17. in exord. Juftinus Miechovign- res, ut, fi quidem velint effe de femine B.V. fis difcurfu 373. in Litan. Lauret. pergant hanc inimicitiam cum ferpente fove- Vlii. Ex occafione fententiz illius: Que Cant. & re, &amicitiam Dei omni ftudio confervare, eft ifla, que progreditur qua[i aurora confargans? v« 9. — — ut, fieut per originale peccatum Adami & poteft B. V. nafcens aupore& comparari. 1. Evz exclu(i fünt a Paradifo terreftri, ita per Quia, ut aurora eft fignum advenientis folis, gratiam a Chrifto & Matre illius partam in- ita ipfa fignum adventus Chrifti, 2. Quia, troducantur in coeleftem parafii(um. ut aurora latrones & füres, ita ipfa demones fugat. 3. Quia, ut ad aurorz exortum vene- Pro. INativitate B. 'Vïrgz'ni:—.' nata animalía fugiunt,.ita ad ortum Mariz . VI. Oftendi poteft, quam vere Ecclefía ca- Herefes difparent, juxta illud Ecclefie; Gau- nat in hoc fefto: Nativitas tua DeiGenitrix de Maria Virgo , cunctas hzrefes fola intere- Virgo gaudium attulit univerfo mundo: in mifti in univerfío mundo. 4. Quia, ut aurora quem finem fervire poteft fententiaS. Bernar- egris , ita ipfa omnibus afflidis fingulare fo- di, qui dixit: Sinum mifericordiz fux Maria latium affert. j. Quia, ut aurora aviculas ad omnibus apperit, ut de plenitudine cjus acci- canturm, íta ipfa homines ad Dei laudem qua piant univerfi, captivus redemptionem, zger verbis,qua exemplis incitavit, Hortetur proe curationem, triftis confolationem, juítus gra- inde concionator auditores , ut quemadmo- Gen. 59, tiam, Angelus lztitiam, tota Trinitasgloriam, dum Jacob per totam noctem luctatus cum v. 26. & denique perfona Filii Dei carnis fübftan- Domino, & ceum Angelus aurora adveniente tiam, Itaque per partes oftendatur, t. qualem ei dixiffet: Ecce aurora, dimitteme: refpon- & quantum eloriam acceperit Pater coeleftis dit: Non dimittam te, nifi benedixeris mihi. per talem filiam,Filius per talem Matrem.Spi- Et benedixit eum in eodem loco: dicens: ritus S. per talemSponfam. 2. Qualem lzti- Nequaquam vocaberis amplius Jacob (id tiam Angeli propter talem Reginam;qusz ipfo- eft,luctator) fed Ifrael (id eft, videns Deum) rum íedes fua cooperatione reftauratura fit. erit nómen tuum 5 ita idipfum quoque fuo 3. Quantam gratiam jufti , id eft fideles ejus modo poft-lu&am mortis, id eft culpa, fa- fervi per ipfius cultum. 4. Quantam curatio- ciant, nec di(fimilem benedictionem & prz- nem peccatores, quibus peperit verum $a- conium exfpecdtent. "Videri poteft pro hoc maritanum, vulnera illorum oleo mifericor- fcopo Piftoriu : in matre admir. conc. 9. in dite, & vino juftitiz obligantem. . Quantam exord. þ ^ confolat:onem triftes animz purgatorii fenfe- . XI. Ex occafione thematis ; Que ef? if que Cant. , rint, quanto intellexerunt eam natam effe, progreditur quafi aurora confurgens, pulcbra ut. lu« v«9- quz ipfamet poftea S. Birgittz revelavit, fe na? B. V. nafcens comparari poteft nove lu- effe matrem omnium in purgatorio exiíten- nz, Quia, utluna habet omne lumen a fo- tium,neque üllam effe in purgatorio pcenam, le, ita B. V. omnem fanctitatem aliasque qua propter ipfam levior non fiat, 6. Quan- gratias a Deo : hinc illud Canticum: Magni- ficat 1016 Biblintbec,æ Mantuolis Concionatoria & mifericordiz Dei. 4. Sicut illa fatim cres ficat anima mea Dominum. 2.Quia, ut luna fplendore alia fidera, ita B. V. omnes fanctos vit, & totum ccelum obduxic; ita B. V. fem- per erevit in gratia & meritis, ficque Media- füperat. 3. Quia, ut luna quodammodo exer- cet dominatum in hzc füblunaria , ita ut Pli- trix inter Deum, velut folem juftitiz, & ho« nius illam aufit nominare rerum omnium [piri- mines fa&ta, eít. . Sicut illa in copiofam tun, ita a B.V. influxu, dominatu & auxilio pluviam refoluta eft, qua ficcitas diuturna univerfa hominum falus dependet. 4. Quia, terre tollebatur; ita B. V. fadta eft pluvia ut luna irradiat mundum, ita B.V. fua doctri- cocleftium gratiarum, imo & Authoris gra- na & exemplis homines velut microcofmum tiz, quem terra ficciffima toties ac tamdiu optabat, ideoque os aperiens dicebat: Rora. illuminat. $. Quia, utluna eft mater roris, ita ut S.Ambrofius & Plinius teftantur,quo magis te cceli defüper, & nubes plaant juftum. Exe uis füb luna fteterit, tanto magis irroratum cidentur proinde auditores, ut primo gau« Lib.1 iri; ita B. V. eft mater illius roris, poft quem deant de nubeculz hujus exortu feftivo ; de- tantopere füfpirabant antiqui Patres,& clama- inde vero finum füum expandant, & pluviam Lur. bant: Rorate coeli defuper, & nubes pluant tam optatam cum magno defiderio gratitudi- juftum. Excitentur proinde auditores, ut neque ac fiducia excipiant. |Vide Piftorium conc. f. in exord. quemadmodum elephantes exorientem lu- j nam ramis probofcide arreptis, & in fublime XlI. Explicari ex in ftituto poffunt fignifi- cationes nominis Maria, & ex illis varie do- ere&tis, gregatim in fupplicationis modum Lib. 4. uniti falutant, tefte ZEliano: & facerdotes &rinz morales deduci; & 1. quidem oftendi, quam vere dicatur amarum mare; tum quia Hift.anim. ZEgyptii per campos difcurrentes cymbalis /co 90 .& cantu novam lunam falutabant: & Judzi reperitur Congregatio gratiarum , tum quia . in die Neomenisg epulas feftivé celebrabant, omnes quodammodo aliorum Sanctorum tri- bulationes & paffiones in ipía congregavit quia putabant, fingularia fibi hoc die benefi« cia conferri , ita & ipi hzc omnia fpirituali- Deus. 2. Quam re&e Domina dicatur, utpote- cui cdm Filio data eft omnis poteítas in caelo- ter per devotas preces & Sacramentorum ium ufam facere fludeant. Quem in finem & in terra. 3. Quam bene ci nomen Z//umina- ferviet conc. j. Fabri ia Auctario. tricis auc Illuminate conveniat, utpote quz foli Gen. 9. X. Ex occafione Íententie a Deo olim ipfi, fcilicet Chrifto , viciniffima fuit; hinc a V. í3s prolatx : zrcum mewmn ponam n mubibus €9 erit S. Ambrofio aula cceleftium Sacrumentorum vocatur,dum ait : Non miror D. Joannem pra füznum federis inter me €&? terram: . comparari 5 lridi poteit B. V. 1. Quia, ut Iris eft fignum ceteris divina myfíteria locutum, cui przfto ': 60 erat aula coele(lium Sacramentorum. 4.Quam pacis inter Deum & homines, ita ipía, teíte S. Serm.:.. Bern. eít arcus foederis fempiterni, ut non in- merito myrrba vocetur, utpote mundum a denom. terficiatur omnis caro, quia illum genuit, qui corruptione prafervans. j. Quam prz reli« Mar. a. 1. fecit utraque unum, Deum fcilicet & homi- LJ . 1 quis ei citulus Stelle maris quadret. Subjunga- nes. 2.Quia, ut Iris, eft (ymbolum mifericor. tur fingulis brevis adhorta io ad fructum ex vel, c. 36. diz divinz ; nifi enim preces matres interve- ea (ignificartione percipiendum, Pro quo fine nirent , non effet fpes mifzricordiz , dicebat fervire poteít conc, 3. Fabri pro hoc Fefto & Piftorii Mater admirabilis conc. 8. part. 2. olimS. Birg. 3. Quia, ut lris arbores & fructus odoriferos efficit, ita ipfa fuos cultoresbonum XIII. Poffünt per ejusdem nominis quinas litera$ explicari. r. Varia officia illius, quae de fe optimerum exemplorum odore fpirare facit. 4. Quia, ut Iris fe ad terram inclinat, erga homines exercet, ut quod fit Mater eo- & auréam patellulam relinquere creditur; rum, Advocata, Regina vel Reparatrix, Jacu- lum contra inimicos,vel Janua cocli, Arca the- ita B. V. ad hominum preces proniílima, va- ria illis dona impetrat, &largitur. 5.Quia,ut faurorum, aut Auxiliatrix. Vel 2. Effedus, quos in füis cultoribus producit, nempe mi: Iris variis coloribus quafi depicta, amabilem afpedum habet; ita B. V. ob virtutum fua- fericordia , amor Dei , remiífio peccatorum, rum miram varietatem & amcenitatem, omni- illuminatio, acquifitio meritorum. Vel 3. bus eam confiderantibus amabilis efficitur. Mulieres illam figurantes, puta Michol, Abi- 6. Quia, ficut Iris quáfi pallium expanfum re» gail, Rachel, Judith, Abifag. Vel 4. Quinque eipit & tutatur homines, ita B. Virgo fideles lapides pretiofi hoc nomen exorpantes, vi- füb füum przfidium füfcipit, atque defendit ; delicet margarita cor confortans, Adamas re- concilians difcordes , rubinus multum fplen- Lib.3. rev. hinc olim ipíaS. Birgittz dixit: Ego fto füper mundum continua oratione, ficut arcus cceli dens, jafpis fpeGtra fugans, alectorius felicem faciens. Quz omnia fufius explicata videri fuper nubes. Excitentur proinde auditores ut gaudeant de hujus Iridis exortu, obfer- offunt apud Piftor. conc. 8. part. . & Mie- ventque, quod Ecclefiaíticus fuafit: Vide ar- chovieníem difc. 96. XIV. Ex occafione fententiz illius : Oleum Cant. r. «um & benedic eum, qui fecit illum. Videri oteft Piftorius conc. 3. in exord. efffum nomen tuum : poteft explicari dignitas, V. 3* utilitas, & (uavitas nominis Mariz ; & r. qui- t Reg. 18« XI. Poteít B.Virgo nata comparari nube- S., 44- culz, quam puer Eliz in carmelo exiftentem dem oftendi,quod, f(icut oleum füpernatat aliis humoribus, ita nomen hoc fuperet omnia alia vidit, nam r. ficut illa parva erat, ita B.Virgo minima in oculis füis per humilitatem. 2.Si- nomina purarum creaturarum. 2. Sicut oleum cutilla erat refugium hominis;ita B.V irgo erat efürientem reficit, egrum fanat, fatigatum mater hominis Dei. 3. Sicut illa afcendebat recreat, coecutientem cum luce illuminat, de- Pf13 tua- U de mari, ita B. V. de pelago infiniþtæ portentiæ - bilem roborat ; ita fao modo etiam fpiri iter Jiuus LXX. Hygfrdulig Mariana. . 1017 ter hec omnia faciat hoc nomen fanétiffi- tuz. Videri poteft Piftorius in Mátre admir, murn, inde merito S. Bonav. dixic: Quomo- c. 8. in exord. & Miechovienf: diíc. 55 1. do poffet nomen tuum non eífe celebre, quod etiam nominari non poteft (ine nominantis XVII. Ex occatione hiftoriz Efther, quag & ipía, & alie puelle fervabantur in uno lo- fther, c 2e utilitate? 3. Sicut oleum, precipue (i ex odo- CO, & preparabantur, ut in fÍponfas & con- riferis rebus eft deftillatum , fuavem de fe cubinas Regis Affueri affumi poífent, poteft odorem emittit, ita,tefte 5. Bernardo; hoc no- comparari B.Virgo Eftheri. 1. Quia, uc Efther men nominari non poffit, quin accendat ; nec erat formofiflima, etiam fine muliebri cultu, Cogitari, quin recreet affectus diligentium fe. ita B. Virgo inexplicabili tam corporis, quam Videri poteft in hunc finem Piftor. c. 8. p. 1. animi pulchritudine erat predita. — 3. Sicut Miechov. diíc: 83. & diíc. 96. ubi etiam mo- E(lher ante omnes alias placuit oculis Affue- dos venerandi hic nomen proponunt. ri;ideoque in Reginam ele&ta eft ; ita B. Virgo Lib.r.hit, . XV. Ex occa(ione hiftoriz a Turfcllinc prz omnibusSan&tis a Deo amara, & in Regis Laur.c,16. narratz, quod (cilicet Eremita quidam, Pau- nam acSponfam affümpta eft.. 3. Sicuc Efther lus nomine, viderit fingulis annis in nocte populum fuum ab interitu liberavit, ita B. Vire Nativitatis ignem de coclo fuper aedem Lau- go humanum genus a morte ieterna fervavit. retanam deícendere, intellexeritque, natalem 4 Sicut Eftheti Affuerus dimidium regni füi Deiparz tali igne condecorari, quod vellet dare promi(it, ita Deus B. Virgini mifcricor- ipía a Chriftianis omnibus eum diem fe(tive diam, quz quafi eft Regni fui dimidium, actu celebrari: poteft explicari, quid hic ignis fi- communicavit, altera parte, fcilicet omnipo« gnificet: & quo etiam füper pectora füorum tentía , fibi refervaca. $. Sicuc Efther. duas fervorum deífcendere foleat. Ad indicandum habebat ancillas, unam, cui innitebatur, alte- 1. gaudium ex ortu B. Virginis concepcum. ram, quz veftimenta colligebat; ita B. Virgo $. Protedionem fingularem. . 3. Acceptum pro ancilla habet naturam Angelicam, in qua effe Dco cultum hujus B. Virginis. 4. Cul- quafi requiefcit, & humanam , qug virtutes tum ejusdem effe fignum electorum : que ipfius quafi veftimenta coiligit, ut imitetur. omnia fufius explicata videri Excitentur auditores, ut partim huic Eftheri poffunt .apuc'l' Fabrum in auCtario conc. 4. ob füam ele&ionem & felicitatem gratulen- tur, partim ad eam magna fiducia in necefífi- f Prb Fefio Præ/ehtatz'onis. tatibus confugiant. Vide Piftorium conc.12. $ .Reg.g, XVI. Ex occafione verborum illorum: £t att. 2. & conc. 15. p. 1. & 2. vY. 6, intulerunt. facerdotes. arcam. federis . Domini in 1o- XVII [ Y Ex occa(ione fententize a S. Ambr. S-Ambl'. l. cum fuum, in oraculum templi, n Santium Sancto- Ywn: comparari poreft B.Virgo arce foede- prolatg: Sit vobis canquam in imagine de-». de vir- Ícripta vita virginitasque B. Mariz, de qua £in- ris. 1. uia, ut $. Bern. loquitur, arca intrin- velut fpeculo refulget Ípecies caftitatis, for-- fecus porcabat Teftamenc tabulas ; María au- maque virtutis$ com parari poteft B. Vírgo tem ipfius Teftamenti portabat hzredem: illa Íípeculo, & r. oftendi intra femet legem, hec Evangelium retine- » quam bene plumbo fit folidata, id eít, profunditfima humilitate, bat: illa manna figurans, hec Chriftum figue racum. 2. Quia, ut arca inter omnes partes 2. Quam purum ac nitidum vitrum » Dempe vita puriffima & omni macula carens, in hoe templi primum locum obtinebar, ita B. Virgo fpeculo reperiatur. 3. Quam eleganter auro inter omnes partes myflici cempli precipua charitatis, & gemmis aliarum virtutum, qua- eít, uti S. Bern. clare aíffirmavit, dum dixit: rum aliquz enarrari poffünt, fuerit exorna- Nec in terris locus diguior uteri virginalis tum. Excitentur proinde auditores, ut hoc templo, in quo Filium Dei-fufcepit: nec in coelis regali folio , quo Mariam Mariz Filius fpeculum in corde (uo appendant, &ex ejus frequenti infpeCtione, quid corrigere , quid füblimavit.. 3. Quia, ut arca foederis nihil im- tenere debeant, addifcant. Videri poteft Miee purum juxta fe paciebatur, ita uterus Virginis chovienfis difc. 280. & 281. ubi copiofe hanc (quemadmodum loquitur Rupertus) nulli care materiam tra&tat , & per fingulas virtutes in nalis commercio.accef(fibilis, nec mens ulli fpecie oftendit, quam recte B. Virgo fpeculum fpirituali nequitiz fuit unquam penetrabilis. dicatur. 4.Quia, ut arca potiffimum erat adver(us ho- XIX. Ex occafione fententiz hujus : ox tur- Cant. g, ftes praeidium, ita B. Virgo commune in fimi- turis audita efl in terra no J " ira: comparari poteft v. 12 libusocca(ionibus refügium, $. Quia, ut arca B.Virgo turturi. 1. Quia ficut turtur eft prze illa erac juncta propitiatorio, ex quo Deus nuntius zítatis,.ita ipfa novi Teftamenti & oracula dabat, & hominibus invocantibus fe temporis grativ advenientis fignum erat.. 5. propitium oítendebat, ita B. Virgo conjun- Sicut turtur eft [ymbolum folitudinis, & puri- Giflima erat Deo, propter illam peccatori- tatis ; ita B. Virgo utriusque hujus virtutis ftu- W- I bus parcenti, & coeleftia myfteria revelanti. diofiffima erat. 5.Sicut turturis propriecatis eft 6. Quia, ut propter arcam benedixit Deus do- ) gemere j ita B.Virgo a(fiduo ad Deum (üfpira- mui Obededom,ita Deus propter B. Virginem bat, & miferias hurnang gentis deplorans,auxie benedicit omnibus , qui illam in pectore füo lium pofcebat. 4.Sicut turtur in fümmis móne per amorem recipiunt. Excitandi proin au- tium aut arborum apicibus nidulatur; ita B. ditores, ut arcam hanc venerentur, ad eam Virgo fundamenta & quafi fedem pofuit in cum fiducia confugiant, & ingruentibus ho- montibus fan&is. y.Sicutturturem lexDei ve» Pf. 151. ftibus clament cum Davide: Surge Domine, v. 9- luteafte hoftiz munus eleget,teíte Helychio, in requiem tuam, tu & arca fanctificationis fibiqueofferri przcepit; ita B. Virginem quo- R. P. Lobn, Bill, Man. Tón. 1. — Nnannn que l 1018 Jüblietbecee Manuah's Concionatorie. que fibi veluti caftiffimu m turturem offerri ficut Eva a ferpente tartareo decepta eft ; ita B. Virgo contriverit caput illius. 2. Quod in templum przcepit. Excitandus audi- tor, ut gaudeat de turturis hujus voce au- ficat Eva per inobedientiam initium fecit perditionis hominum ;. ita B. Virgo per obe- dita, ftadeatque ad illius imitationem amae» re folitudinem ,. puritatem confervare, pro dientiam principium jecerit falutis & re- demptionis hominum. 3. Quod ficut Eva peccatis füis & alienis gemere, feque Deo totum confecrare: Pro quo fine fervite pofe füit mater viventium corpore; ita ipía fa- &ea mater fit viventium fpiritu. 4. Quod fünt, qu Piftorius conc. 6. in Exord. & p. 1. ficut Eva maledicta fuit ob peccatum ; ita habet. XX. Poteft B. Virgo comparari candela- Maria benedicta fuerit propter virtutem. Zach. 4. bro aureo a S. Michaele Zachariz Prophete $. Quod ficut Eva caufa fuit mortis, & tri- oftenío. 1. Quia ficut illad aureum totum ftitiz ; ita ipfa caufa fuerit vita ac lztitiz. fuerat; ita B. Virgo tota quanta eft ex auro Excitandi proinde auditores, ut tanto majo- charitatis faCta. 2. Sicut candelabrum illud ri affe&u amplectantur & venerentur Ma- riam, quanto plures in ea hujus venerationis, füftinebat lampadem magnam ardentem , ita B. Virgo in templo prefentata, vitam vivebat & devouonis inveniunt, Videri poteft Mi- chov. difc. 125« ferventiffimam, quz ad omnes homines illu- minandos fufficiebat. 3. Sicuc in dicto can- XXill. Ex occafione ver borum 3 Chrifto Joan.19. .. in cruce prolatorum: £cce Mater tua:. often- v. a7. delabro majorem lampadem ambiebant fee tem minores lucernz ; ita vita tota B. Vir- di poteft, quomodo B.Virgo fa&ta (it mater inis erat illutrior reddita per feptem virtue omnium hominum: fcilicet. 1. Quia Chri- tes Theologicas & Cardinales. 4. Sicüt in ftam peperit. . 2. Quia ad falutem noftram eodem candelabro erant feptem infuforia, per cooperata eft. 3. Quia a Chrifto füb cruce quz oleum in lampade m influebat ;; ica in talis denuntiata. Quz fufius explicata & dona Spiritus fancti probata reperientur apud Fabrum conc. . in B. Virgine erant feptem perquz copiofum gratiz divinz oleum fub- Fefto Nativ. Item apud Miechovienfem difc. miniftrabatur. -j. »icut juxta candelabrum 126. ubi probat, B. Virginem fuiffe matrem duz ftabant oliv, una a dextris, & aitera a naturalem refpectu. Dei , fpiritualem. refpectu finiftris; ita & B. Virgini afliftebant divini- S. Joannis Baptifte , quatenus hic ad ejus $p enp tas & humanitas Chriiti, ex quibus oleum prafentiam fan&dficatus eft; & Jgalem re- borz gratiz divinz in ipfam fluebat. Excitentur fpe&tu aliorum homin üm, quorum mater lhid auditores; ut ad hoc candelabrum per fidu- adoptiva a Filio fuo conflituta eft. ltgm ciam & coufiderationem frequenter accedant, apud Piftor. conc. 3. $u XXIV. Ex occafione ver borüvfn': Ecce ah; Luc. 1. &i & inde lumen hauriant ad vitam (uam recte inftituendam. Videri poteft Piftorius i cilla Domini: poteft oftendi , quam vere in B. v« 32« r nl Ma- Virgine impleta fit illa Chrifti fententia: qui tre admir. conc. 12. in exord. - fà buamiliat , exaitabitur. . Itaque in priori parte De Foflo "Annunciationis. concionis oftendatur, quomodo f& humilia- XXI. Ex occafione vocule 4fv , poteft veritancillam Chrifti fe non rantum dicendo, oflendi, B. Virginem a triplici ve fpeciali fed etiam gerendo per laborem, fidelitatem, privilegio liberatum fuiffe, nimirum 1. a trl- fübje&tionem , uti fufius probat Faber in Au- plici v2 corim;uni omnibus mulieribus , & a &ario them. 4. in feft. Annunc. & conc. ro. p.1. In pofteriori parte oftendatur, quomo- Deo olim Evz indicato, durn dixit: Multi- plicabo zrumnas & conceptus tuos: in do- do fit exaltata, dum Mater Dei effecta eft ; lore paries filios tuos: Sub viri poteftate quam dignitatem omnium, qu& a pura crea- eris, a quibus oinnibus immunis fuit B. Vir- tura obtineri poflunt, maximam effe, fufe Suarez & alii probant apad & cum Micho- £o utpote quz nec erumnam fenfit in con- cep tu, nec dolorem in partu, nec viro fabje- vienfi difc. 10. & Piftorius conc. 1. part- t. XXV. Ex occafione verbi Fiat , explicari &ta erat, cum per maternitatem fadta fit Do- mina omnium hominum & Angelorum. 2.A poteft. 1. Quid ipía B. Virgo hoc verbo ef- fecerit , fcilicet quod mundum perditum ré- triplici v? corporis, communi omnibus ho- minibus , ícilicet infirmitatibus , dolorofa ftaurarit, Deum iratum hominibus placa- rit, Dei filium & finu Patris in terram de- li morte, & putrefa&tione poft mortem, a qui- bus conítat ex communi hominum fenfuü eam traxerit, humanum genus ad fümmam di- immunem fuiffe. 3. A triplici o2 animze, fci- gnitatem evexerit, caput ferpentis contrive- licet inordinata concupifcentia , culpa origi- rit; qux omnia folide probata apud Fabrum nali, & actuali , poenaque inde refultante, a in Au&tario them. 2. in Fefto Annunc. repe- quibus iterum liberam fuiffe communis Do- rientur. 2. Quomodo hos ipfos effcctus etiam. &orum fenfüs teftatur. Quare adhortandi quivis homo per verbum Piaj, hoc eft per erunt auditores , ut, quoties unum vel alte- conformitatem voluntatis fum cum divina rum ex his ve fentiant, ad B. Virginem con- obtineré poflit. — XXVI. Ex occa (ione illius: Factaef qua(ï )na- Prov. 31. fugiant. Pro quo fine copiofa invenietur materia in Piftor. Matr. admir. conc. . & 17. vis in[titoris de lenge portans panem faum : pulchre v. 14. poteft oftendi 1. quomod o B. Virgo fuerit na- part. 2. & munita, contra — XXII. Ex occafione ejusdem voculz , qua vis firmiffime compacta; invería idem ac Eva fonat;inftitui poteft com- aquas peccati,bene folidata per fabulum humi- &ita- paratio inter Evam & Maxiam, — Et 1. Quod litatis, capaci(ïima propter fummam fan teim T imlm. QL XX LHperdulia Mariana. IO19 item, qua Chrifti mater fieri meruit. 2. /n/fito- refolute oftendit; vel etiam per aream focde- füs: quia emere debuit diviniffimum panem deris in domum Obededom, cui propterea . per varios & heroicos virtutum actus , capti- Deus fingulariter benedixit, introductam. U vando intelle&um, fubjiciendo voluntatem, adeo cuivis a fe vifitato dicere merito poffit offerendo corpus & fanguinem inftar ancillz B. Virgo cum Jacob: Modicum habuifli, an. Gen. 30. &c. 3. Portans pauan: Scilicet Angelorum, tequam venirem ad te; & nunc dives effectus omne dele&tamentum in fehabentem, nun- €s, benedixitque tibi Deus ad introitum quam deficientem, inBethlehem, id eft, domo meum. Éxcitentur itaque auditores, ut di- panis expofitum. 4. Panem fuum: quiaafe (i- cant cum fponfo; Surge, propera amica mea, he opera viri conceptum, ex fuo fanguine [peciofa mea, & veni. Aut cum S' Davide ;Cant. 1. coagmentatüm, in füam & filiorum füorum Memento noftri Domine (aut Domina) inY: 14 alimoniam procuratum. — Excitandi proinde beneplacito populi cui, & vi(ita nos in faluta 105- auditores, ut agnofcant beneficium, & pané T LJ ri tuo, ad videndum in bonitate &c. huncgrati accipiant, atquein honorem hujus XXIX. Ex occafione fententix :/ Spiritruspect, S. Virginis, fuamque urilitatem frequenter 24 meus fuper mel dulcis: poteft B. Virgo api mel- V. 87. cum co feftiva convivia fpiritualia inftituant. lilegz comparari. 1. Ob (ingularem caftitatis Quem in finem fervire poteft pulcherrima 11 I9. amorem. 2. Ob fapientiam lingularem & h exhortatio S. Bernardi apud Fabrum in au- " induítriam, in melle charitatis, tum erga Gario, them. 5. in fefto Annunc. num. 4 L] . Pro fefto. Vifitationis. Deum, tum erga homines colligendo. 3. Ob amorem f[olitudinis, dum perinde ut apís XXVIl. Ex occafione verborum: *Intra- nunquam e domo fua facile exivit, nifi ubi vit zn domum Zacbarie , 69 falutavit Elifabetb : dicdi mellis conficiendi occafio . invitavit, declarari poteft, quos fru&tus afferat vilitatio Qua de re fu(ius agicEn Deipare. r.2fnte moriem ; dum recreat in la- gelgrav. in Paqth?o. Emþlcm. 24. $. 1. & 3. bore, & benediCtionem fru&ibus affert, uti patet in exemplo Elifabeth, & in monachis, Pro feflo. Purificationis. ! quos laborantes vifitavit. eorumque füdorem XXX. Poteft B. Virgocereo, hoc die of- colle&um, ut Deo offerret, fecum abftulic. uti ferrifolito, comparari. 1. Quia quoad corpus $pec. Ex- infpec. Exempl. videreeft. 3. /nmorte: ro- ex virgineacera, id eft virginitate, & fumma , empl.v.l3-borando, protegendo, & ín coelum deducen- vitz innocentia confeQta erat: & preterea borare cX. do, uti fecit illi foeminz fibi devorz, cujus ca- variis & amoeniffimis coloribus modeftiz Ibid. dift lores afflatu flabelli micigavit, & cui cum eleganter ornata 3. Quia quoad aniumamy quae $. ex. 50. omnibus Sandtis exequias celebravit; item bycbni vicem obibat, erat extenuiffima & pu- «x! & lige ppclläe rufticanz, quam tribus turmis vire ^" riffima lana, id eft, fümma puritate, etiam ginum comirata ín morte vi(itavit, fecumque originale peccatum excludente, compofita. ad coelos deduxit. 3. Pofi mortem, fcilicecin 3. Quia /uce quoque fplendidiffima fapientise purgatorio, uti patetex hiftoria, quarevela- cocleftis, & ardeatiffimz charitatis fulgebat, tum eít, B. Virginem fzpius intra annum de- Utadeo merito quivis hunc cereum affumens, fcendere in purgatorium ; fecumquq multas & przcipue in agone retinens, dicere queat animas in ccelum ducere. cumSimeone; Nunc dimittis fervum tuum XXVI!IL Ottendi poterit, quomodo B.Vir. Domine; Quia fperare pote(t in fe verifican- go ad wiplicem partum feliciter peragendum dum illud Salomonis: Qui me invenerit, in- Prov. g, invocaridebeat. 1. Ad partum corporis : utpo- veniet vitam, & hauriet falutem a Domino, v. 35. te qui triplici ex capite valde periculofus & XXXI. Ex occafione verborum illorum:Luc, 1, moleítus eft, fcilicecob dolores, ob vitee pe- Beata, que credidifti: poteft & magnitudo acv. 45. riculum; ob incertam prolis edacationem & excellentia fidei ab hac facrati(fima Virgine indolem, aquibus omnibus cum libera fue- rit virgo beauífima, an non libenter alios exercite, & fructus ex ea exortüs , explicari. Et 1. quidem excellentia fidei ex altitudine quoque invocata liberabit? 5. Ad pàrtum objecti crediti colligitur; quia enim ,. ut S. anine: fcilicet propofitorum conceptorum Leo ajebat, magnarum bic vigor eft men-s. a. du executionem; qui quam fit difficilis, quoti- tium, & valde fidelium lumen animarum, Afcenf, diana teftatur experientia; & confirmat Tho- incunCtanter credere, quz corporeo non vi- L. 1,6,22.ma$ Kemp.dumait: O quanta fragilitas hu- denturintuitu: inter talia vero obje&ta cum mana, quz femper prona eft ad vitia! hodie merito ex przcipuis & altiffimis reputetur In- confiteris peccata, & cras iterum perpetras carnatio Dei, re&e colligitur excellentiffis confeffa. Nunc proponis cavere, & pofthorá mam Deipare fidem fuiffe, maxime cum ea agis, quafi nihil propofuifles. . Ad quem pro- inter ipfos etiam paffionis Filii fui turbines in« inde partum expediendum non minus prom- extincta manferit, ut adeo merito illi applice« pta eft, quam ad $. Joannis partum fuir, cum tur illud Salomonis dictum de muliere forti : & is prcipue tendat ad graiiam, quam Joan- Non extinguetur in nocte lucerna ejus. . -Et nis nomen fignificat, pariendam. 3, Ad par- hoc ipfüm Écclefía fignificat, dum in ulcimiprov, s1, tum agrorum; animalium, bortorum, &j c. Ad quem tridui, matutino in facra hebdomade omnesv. 1g. OV ]!o facilitandumper pluviam divinz benedictio- I candelas candelabro in(iftentes, przter unam, nis, quod ipía (ingulariter juvet, jam olim extingui jubet. 2. Quam pretiofüm fruactum Deus per figuram nubeculz parvz ab Eliz tulerit ex hac füa fide, nimitum illum, de quo famulo confpedte, & in pluviam falutarem Elifabeth dicebat: Benedictus fructus ventris Nnnnnn2a tui ! R. P. Lohn. Bil, Man. Tam. 4, 1020 Jibliotbece ! Manualis . Cuncionatorie tui: hunc enim fidei illius adícribi debere; eft. Excitentur proinde Auditores, tum ad Luc t. tum ad imitationem in me- ipfa S. Elifabeth teftatata eft, dum ftatim ob- gratulationem; V. 45. liori parte eligen da, Quemin finem fervire jecit- Perficientur enimin te, quz diéta funt oteft thema. $. Fabri ia AuQtuario, & Pi- tibia Domino, fcilicet , quod concipies & ftorius conc. 17. p. 3. in Matre admirabili. paries Filium Dei. Unde fapienter dixit S. XXXIV. Poreít explicari triumphus, quo Auguftinus: Beatior fuit Maria percipiendo fidem Chrifti, quam concipiendo. Hinc a B. Virgo in cxlum affümpta eft, compara- tione cum triump ho Romanorum inftituta; SS. Patribus Mater credentium, hazrefium do Flamines & p Interemptrix, fceptrum fidei appellatur, Ex- & 1. quidem oftendi, quomo y 17 fummus Sacerdos, nempe Chriftus eum San- citentur proinde Auditores, ut, quoniam P &is. omnibus, ei obvi L am proceflerit. . 2. * ipfi &de concipere & gignere poffunt Filium llud Davidis: Ad-Pf. 44 Dei, fiepius hanc illuminatricem & Magiftra, "Splendidus veftitus juxta 1 imo & matrem credentium, pro gratia cre- ftitit Regina adextris tuis in ve ftitu deaura-v. 10 ]j to, circumdata varietate. 3. Quomodo li- dendi interpellent, dicantque cum Apoftolis: tQ, F' Domine (& Domina) adauge nobis fidem. beratz animz ex. purgator i0. ipfam fublee fand, vatz fint. 4. Quomodo przdam ipius, id Videri poteft Piftor. conc.20. p.r. & 2. Mie- chov. difc. 88. & 2$2. n. 1. Cafp. 'Taqfch. in €ft, merita tot à nnis per tantam charitatem ; es cormparata fecum tulerit. Matre dolorofa l. 2. cap. 1. aliasque. virtut . XXXIL Ex occafione fententiz 5 arlomof y. Quomodo 1 n. cocdlefte capitolium , cum , & a SS. Trinita- nis: Heonora Dominum de tua fub[tantia, £5 de fummo jubilo introdu&ta te cüm. maxima benevo lentia excepta fit. Prov. &. primitüis omnium frugum tuarum: oftendi poteft d congratulatio- WV. 901 1. quam perfecte & przclare hoc confilium Excitandi proin Auditores a nem & ad fimilem triumphum paribus mc- implerit B. Virgo, fervando omnes conditio- Pro quo fine fervire nes ad perfe&tam oblationem requifitas, dum ritis comparandum. ícilicet, liberale munus (optimum , quod ha- poteft conc.17. Pift. p. * f. 304- & Ícquen- tibus. * bebat, ipfam Chriftum ) liberali animo fzu in- téntione (nempe non ex necelfitate aut tri- XXXV. E 1x occafione värborüm, quz ia Surrexit, Rex . ii , s o, ftitia, fed cum hilaritate & fpontanea volunta- libris Regum reperiuntur: te) & liberali devetione. ieu affeQtu ( nimirum, occurfum ejus , ador avitque. eam , æ Jä"üz fü' ;. 19. ofüusque eft ibronus Ma- eX tora cordis contentione, promptiíiimaque per tbronum füum , p voluntate ad omnia, que Deus tum circa tri Regis, qu& [adit ad dextram ejus : explica- B. Virginis affumptz roa: oblatum , tum circa efferentem difpofiturus ri poteít gloris L effet ,. de manu illius acceptanda & appro- gnitudo, per th ronti L Salomonici comparatio- nem. dem, quod fuerit proximus — —— banda) ob:ulit. 2. Oftendi poteft, quem fru- Etr. qui &um reportarit ex hac oblatione, illumn Íci- throno Regis, id e ft, faper omnes alios San- er- &os. 2. De ebore grandis: ad fignificandum licet; quem Salomon l. c. fübjunxit his v bis: JEt implebuntur borrea. iua faturitate ,. &9' corporis glorifi cati dotes.. 3« Ve[litus auro ful- vo nimis, quo g loria.& beatitudo anima in vino. iorcularia redundabunt. Explicetur pro- fe&iffimo Dei innuitur. H inde, quznam fuerit ita faturitas, videlicet vifione & amore per abebat fex. gradus: quo denotabantur UR perfe&a poffeffio Dei per amorem perfe- 4. Qui b . &bum , & plenam conformationem cum di- fex titu l i; quibus fan&iffima Virgo gloriam fuam fuit promerita, nimirum humilitas; cha- vina voluntate, qua fola, velut ultimo fine, fatiari poteft humanusaoimus. ltemquid fit ritas erga Deum, charitas ergo proximum, o« * lus bedientia, pat entia, perfeverantia, de quibus vinum, nempe perfedia Ixtitia, & quies ex C fefto. P di&ta conformitate oriri folita. Excitentur videri poteft Faber. conc. $. in ho XXXVL Exocca(íione verborum: Sienu g Apoc. 12, proin Auditores. ad didam liberalitatem T amicta Sole, Luna v. l* Y u imitandam, ut fimiles effe&us tam in fpiri- magnum apparuitin codo ; Muliai i in capiteejus carana [Lellarum duo» X tualibus, quam temporalibus , experiri füb pedibus ejus, 7 decim : poteft pariter exp licari finguiaris gloria S queant. & privilegia B. Virginis. Et r. quidem per5 olem L , Pro feftlo. ZAfumpiionis. intelligi poteftipfe Deus , in quem ita per vi- fionem beatificam immerfa eft, ut quaíi eodem Luc. 10. XXXIII. Ex oecafione verborum: Ma- V. 42» amicta videri queat. 2, Per Lunam intelligi po- via optimam partem elegit: oftendi poteft fin- teft totus mundus cum omnibus creaturis, gillatim , quom odo Beata Virgo opómam 1. In bonis corporis pulchritudi- quarumDomin a &Regina conftitutaeft. 3.P'er partem elegerit. Coronam [Lellarum duodecim intelligi poffaut. ve nem, virginitatem, claritatem & iocorrupti- bilitatem. 2. Jn bonis anime immunitatem ab duodecim privilegia, nempe przdeftinatio ab gterno, conceptio fine macula originali, vir- omni peccato, etiam originali, plenum uftun rationis a momento conceptionis, donorum giniras fingularis, maternitas admirabilis, fz« cunditas fine corruptione,gravidatio, finegra- abundantiam in eodem primo inítanti, li- bertatem a ftimulo concupifcentim. 3. n bo- vamine, partus fine dolore, converíatio cum Chrifto intima, martyrium fine fanguinis effu- nis gretie cujus tota plenitudo fe infudit a fione, obitus fine dolore, affumptio corpore & Ápy, Chrifto, velut capite, in B. Virginem velut anima, exaltatio fuper omnes choros Angelo- V9 collum , ficque perpartes tandem diftributa UET rum &San&orum. - Vel duodecim fpeciales eftinreliqua membra. 4. /n bonis glorie, que; ficut gratiz commenfürari debebat, füupra virtutes, quibus coronam feu gloriam fuam atuor quidem omnem San&orum gloriam major collata eft proinerita , qqarum qu tende- Titulus .L.XK. . Hyperdulia lezrizma. lo2tI tendebant ad Deum; nempe fides, fpes, chari- hortandi proinde Auditores, ut deinceps ad tas, religio : quatuor ad proximum, fcilicet di» hanc citharam lemperconfüugiant, &, (ivein icctio, obedientia; mifericordia, modettia: triftitia conflituti, fiveanimas ex purgatorio quaiuor feipfam, nimirum humilitas, virgini- liberare cupientes, (ive Deum laudate volen« tas, pntientia, paupertas. Excitandi Auditores tes dicant: Exurge pfalterium & cithara. Cae ad gratulationem hujus gloriz, & coronam veant Vero, ne propterteporem illorum cum hanc per frequentem recitationem duodecim veritate dicatur: Ceflavit gaudium tympa- falutationum ei imponendam. norum, quievit fonitus lztantium, conticuit XXXVil. Ex Occafione fententiz :- Qua/ Eccl. 24» dulcedo citharz. v. l 7. cedrus exaltata fum in: Libano: poteft gloria . B. Virginis per compararionem cum Cedro fa- . Pro fiducia in. B. Virginem 'gxaitanda. *I h &amexplicari. 1. Quia (icut Cedrus eft altior XXXIX. Poteft B. Virgo arcz Noeticz aliis arboribus , ita ipfa exaltata fuper omnes comparari, eag; fimilitido ex quatuor caufa- I 24v V.9a Lib, 6. San&tos, ut Idiota fignificavit dicens: Omni- rum generibus probari. 1. Ex wateriali: quia fan&, to. 5. Bibl. am Sanctorum privilegia, Virgo, omnia habes eratex cedro incorruptibili, per gratiam di- ia te congefta, nemo zqualis eft tibi , nemo vinam velut picem benecontra aquas diluvii, ideft peccata , munita. 2. Ex caufa formali: major te, nifi Deus. 2. Quiaut Cedrusodore fuo fugat ferpentes, ita ipfa diabolum, quem- quia érat lariffima & longi(lima, altiffima & admodum ipfa S. Birgitt revelavit, dicens: profundiffima per mifericordiam ad Coelites Nullus eft tam frigidus in amore divino, quin, & inferos, cum omni affectus lacitudine & fi invocaverit nomen. meum cum integro longitudine fe extendens. 3. Ex caufa efficien- propofito poenitendi, flatim ab ipfo diabolus ie: quia hanc Deus, verus Noe, id eít requies recedat. 3. Quia ut Cedrus nullos patitur noftra, «dificavit. 4. Ex caufa finali; quia non vermiculos, fed eft cota incorruptibilis ; ita propter temporalem interitam avertenduma B. Virgo eratincorrupta quoad corpus & ani- Deofadtaeft. Excitentur proin Auditores, ut - inam, uti Faber conc. 6. in hoc tefto probat mature per geminos pedes fiduciz & venera- variisexcauíis. 4. Quiaut Cedrusad pluri- tionis ad eam confugiant. Videri poteft Mie- 52' mas medicinas fervit, itá B. Virgo (ingulariter chov. diíc. 370. & in procemio antecedente, " ad corporum animarumq; falutem procuran- ubi pulchra fententia ex $. Bernardo defüm- dam miram habez efficaciam. . Quia ficut pta hanc fimilitudinem probat; item Piftorius Cedrus laiiffime diffundit ramos, ita B. Virgo conc. 20. part. r. num. 4. ubi probat, B. Vir- tutiffimum & comune afflidtorum omnium ginis amorem inter potiora fi nationis merito numerari. gna præde[ti- refügium , &unicum moleftiarum levamen, uti $5 Bonaventura & Damafcenus loquun- XL. Poteft B. Virgo Lauro comparari. 1. tur. 6. Quia ut Cedrus pretiofum ex fe fru-. Quia ficut Laurus eft Virginitatis fymbolum; &um gignit, ita B. Virgo nobiliffimum fru- ita ipía Virginitatis Magiflra. 2. Quia ficut &um, id eft, Chriftum corporaliter, infinitos Laurus olim Jov. & Apollini erat dica- vero Chriftianos fpiritualiter genuit, ita ut di- ta, ita ipfa vero Deo in templo ab infan- tia confecrata. 3. Quia ficut Laurus eít arbor cere jure poffi: illud Siracidis : Ego fru&tificavi v. 19. füavitatem odoris, & flores mei fru&tus hono- elegantis & recte tormz, ita ipía tota pul- chra, &re&a femper ad coelum tendens. 4. ris & gratiz.. Excitandi proin Auditores, ut fi- biabhacCedro diCtum putentilla commemora- Quia ficut Laurus femper virentia habet fo- lia, ita B. Virgo nunquam flaveícebac in ftu- Luc, v.36.ti Siracidis verba: Tran(ite ad me omnes, qui concupifcitis me, & a generationibus meis dio perfe&tionis & fervitio Dei. $. Quia ficut adimplemini. Videri poxeft de hac,materia Pi- fructus Lauri interiuscandidus,exterius niger Wt ftoriusin Matre admir. conc. 3o. in exord. eft, ita B. Virginis vita excerius humilis & de- Pf 107. XXXVIL Ex occafionefententize: Exur- fpecta, interius candida candore conícientiz NU ge pfalierium & citbara: poteft B. Virgo affumn- & unGione Spiritus S. unctuofa facta erat. .. G. Sicut Apollo nulla dabat reíponía (ine Lauro; pta citharz comparari. r. Quia &ipfa variis virtatibus,tauquam fidibus, ornata,adeo ama. ita Deus nulla dat dona fine B. Virgine. 7. Si- cut Lauri folia, fi bene contundantur, miti- bilem fonum edidit, ut fponfus ipfe ejus au- diendz de(iderio acceníus dixerit: Sonet vox gant & fanant pun&uram velíparum & apum, tua in auribus meis: vox enim tua dulcis, & fa- omnem tumorem pellunt, libros & veítes a cies rua decora, 2. Quiaipfa potiori modo e£ vermibus illzefos fervant; ita B. Virginis vire tutes, fi bene perpendantur, mitigant mor- fe&tus citharg producit; efficacius fugat fpi- ritus malos, quam cithara Davidis ; potentius füm tentationum carnis & diaboli, tamorem füperbie comprimunt, & animama vermie aborcoaur purgatorio animasreducit, & faci- lius filveftres feras, id eft, peccatores ad fe tra« bus confcientiz illzfam cuftodiunt, 8. Sicut Laurus eft mirz aromaticitatis , & odorifera hit, quam Orphei cithara ; mirabilius faxa ad edificandam cocleftem urbem Jerufalem in valde, ita B. Virgo mirum odorem boni ex«- 9. Sicut Laurus, quia Jovi hoc mundo przparata, id eft moribundos, empli reliquit. für(üm trahit, auceosdem velut pifces ex ma- confecrata eft, nunquam tangitur a fulmine, ita & multo magis hoc privilegium convenit Apoc. 5« ri hujus mundi ad littus zterng patriz addu- v. 9. & 14-cit, quam citharaAmphionis,& deniq; fuavius huic Lauro; nam illam quidem Laurum Vs 2c non femper a tempeflate protegere, teitan- & copiofius Deum laudat , quam cithara fe- tur Uriomercatus, Cardanus & aliiScripto- fgiqrum citharizantium in citharis fuis, | Ad« res Nnn,nnn 3 * 1022 Bibliotbecee Mmmäæ Concionatori& res; fed ex nulla hiftoria habetur, eum, qui per ut Advocata a Deoconftituta. ?. Quia potef? jä juvare, ut Mater Dei.. 3. Quia vuit juvare, ut verum amorem & fiduciam (üb hanc atborem confugit, fuiffe fulmine ultimz & faralis fen- Mater mifíericordia. Hortandiitaque audi- ffam: Certe talibus perinde di- tores, ut illud S. Bern. aíffiduo in mente ha- Ma tentiz percu ! cat Deus, ut olim Salomon ad Abiathar: E- beant: [n periculis, in rebüs dubiis Mariam 66 cogita, Mariam invoca. Dequa materia fuffus ),2 quidem vir mortis es; fed hodie non interfi- ciam te, quia portaíti arcam (vel Laurum) vide tractantem Piftor. conc. 18. Miec. difc, Domini Dei tui;s id quod probari ulterius 270. & 375. item Fabrum conc. 7. in fefto Af- oteít, maximeex hiftoria, qua habetur, ex fumpt. ubi oftendit, B. Virginis patrocinium duobus fociis peregre euntibus alterum ful- effe invocandum, quia potentilfimum, prom- mine percuffum, alterum, quia exclamarat : ptiffimum, ampliffimum eft. Itemin auGtario Sub tuum przfíi dium &c. illefum abiifTe; them. 4. in eodé fefto, ubi B. Virg Platano ar- quanto magis ergoa fpirituali fulmine, eo- bori comparat, & ficat umbra Platani eft la« is horrendo, liberabit? tiffima, denfiffima, pa(fim obvia, & folia nun- que mag quá demittens, ita B.Virginis quoq; protecti« Prov. $. CONLE, Ex occafione fententie : Qui me in- V. 25e evenerit, inveniet vitam, €9' bauriet faülutem. a onem latiffimá effe, potentiffimam, paratifli- mam ad juvandum, fidelé atque conftantem. Domino: poteft oftendi, quomodo veri cul- tores B. Virginis inveniant triplicem vitam. I. Pro cultu Mariano pr'amwe;ndo. 7emporalem per animz unitz converíatio- nem. 2. Spiritualem per gratize recuperatio- XLIV. Ex occafione verborum illorum: Ecce Mater tua!. dici poteft, hoc Chriíti fuiffe nem vel augmentum , uti invenit Theopbi- lus, & multi alii peccatores. 3. ZEternam per ultimum teftamentum, quo infinnare vcluit , uti fingularis debetur ipfi ma- vellefe, ut homines omnes ipí(am ut Matrem gloriam, quz, venerentur & ament. xim« Virgini, it a fpecialis quoque olim con- Oftendatur itaque; feretur cultoribus illius. Vide Miechovien- quod hoc teftamentum fit a feprem teftibus fem difc. 121. & 22. Item difc. 35 2. & 55 9. fubícriptum , qui omnes exemplo (uo hanc XLII. Ex occafione variorum Afylorum, Chrifti voluntatem approbarunt, nempe r. quz Deu sin veteri Teftamento elegit, fcili- Deus 2. Angeli. 3. SanQti. 4. Ecclefia. 5. Ca- cet aroc Noeticz , cui Chriftus comparari tholici. 6. Hzretici & Infideles. 7. Creaturze oteft: Montis, per quem Sandi intelligi pof- infenfbiles. uti fufius de fingulis oftendit Fa- fünt: 7impli, quod Ecclefiz catholice ap- ber conc. 7.in fe(toNativ. B. V. & Piftor. conc. 20. part. 2. Miechov. diíc. 2 13. & 214. plicaripoteft: dici poterit, quartam Afylum fuiffe civitates quasdam, urbes refugii dictas, XLV. Poffunt per quatuor equorum, cur- rum gloriz B. Virginis trahentium, fimilitu- & his B.Virginem aptiffime comparari. 1. Quia, uti viaadillas plana & aperta erat, ita dinem explicari quatuor officia, in quibus precipue cultus Marianus confiftit; videli- S, Dern. & ad B. Virginem facillimus aditus: hinc S. N of 4.in Bernardus: illefolus fileat audes tuas; qui te cet 1. Ín congratulatione. 2.1In veneratione. dir Affumpt, fideliter invocatam fenferit unquam in fuis ;.In imitatione. 4. in invocatione; de qui- $? bus vide Fabrum conc. 8. in fefto Nativ. heceffitatibus fibi defuiffe. Ecquid mirum, fi invocata adeft, quz etiam non vocata przíto Piftor. conc. 20. part. 3. Miechov. di(c. 315.& eft? 2. Quod ficut in bivio reperiebantur feqa. Cafp. Taufch. in Matre dolor. l. 3. Columnz, nomen aliquod infcriptum ha- prax. 1à.- XLVL Ex occafione fententim: Ego fum bentes, & fic veram viam ofteadentes ; itaad B.Virginem amandam mille argumenta & Mater pulcbre dile&lionis 69 timeris, 69 agnitio- nis:: C fantte fpei: explicaripoffunt motiva ad incitamenta reperiantur, qualia funt exhorta- tiones SS. Patrum, libri de ea fcripti, templa devotionem incitantia; quemadmodum fu- & imagines miraculofz, exempla innumera fiusid facit Faber conc. 48. infefto Affumpt. ferventiumChriftianorum,beneficia per illam conferrifolita &c. 3. Quod, ficutfinisillaram : $. XL civitatum erat, homicidii non meditati reos recipere, & protegere ; ita B. Virginis unicum ALII CONCEPTUS. de(iderium fit, ad fe confugientes defendere, Maria dolorofa. l id quod tam multa infigniaque exempla ab- lii unde probant, quorum unum alterum ve, ma- [. Et. quidem in paífione fuit amarum ma-s P. £x Adolel, xime de Theophilo ; vel tribus fratribus ab re beatiffimz Virgini dulci(limi Filiiter. a, tom, feparatio, cum effet totus defiderabilis; Pro- 3. art, z. Euopzo IsmeniaSultani filia liberatis, recenferi poteft. Josn. Excitentur proinde auditores, ut fxpe non pter hanc fuübtractionem Propheta in perfona? t- Nieft. Virginis ait: Cor meum conturbatum eft in me, tam verbis, quam fa&ta confugiant ad hoc A- po 158- fy lum.Videri pote(t Piftor. conc. 18.in Exord. dereliquit . me virtus mea ,. & lumen oculorum . meo« XLIII. Ex occafione orationis, quaS. Fran- vum , 6 ipfum non efi mecum , vel, fecandum cifcus Xaverius B. Virginis opem invocavit aliam translationem apertius inquit : Cor meum clamans :: Domina opitulare: Domina non fiuctuavit. $. Auguítinus legit: Contriflatum opitulaberis? aut: Mater Dei memento mei: efl cor meums amari namq; maris intenfiffimo- offunt explicari tría potiffima motiva, fidu- rum dolorumFilii f(üi duxus & refluxus in ani- ciam erga hanc fanctiffimam Virginem & Pa- ma & corde Deiparz Marie per renovatos (emper dolores inceffanter inundabant, & flu- hus tronam cxcitamia. Nempe 1. Quia /cit juvare; Ctuabant, o ii C iE Ti ifu!us LXX Hyperdulia Mqrz'arza. 1025 &sbant, . Unde Arnoldus Carnotenf(is ait: quod in ipfo fieri coram té moribunda vide- Erat in anima illa tempeftas valida, occur- bas. Taulerus autem hac in re ita medita- rentibus fibi procellis. tur, inquiens: Nihil eft ambiguum, quin nifi Il. Genz Virginis in facris Canticis genis 1 M;'niï tt. divina fuiffet bonitate fervata roborataque; 66. ditc,r, türtüurum affimilari nofcuntur : Pulobre [unt cor illius devotiffimum n. 2, gena tue ficut turturis ; Ubi Pagninus legit, pro- fuiffet. prz dolore dirqptum ter margarias. Quod vero gene Deipare V. L.andfpergius»dolehtem Matrem hïs ver- in turture potius, quam in alio quocunque Landfper. bis deícribit: Stabat, quia decentiffimis, gra- giusho.48. yolucrum genere prafigurentur, hujus hec tiffimis, itemque honeftiffimis femper uteba. de palf. przecipua eil ratio , quia turtures , conforte tur moribus ; unde quantocunque tabefceret füo viduatze, continuo ingemifcunt, atque ab dolore , nihil tamen in opere, nihil in mori- earum oculis magaritz, id eít, lacrymz co- bus, nihil ia geftu corporis, aut fermone in- piofe fcaturiunt: cum igitur in hiíce verbis difciplinatum, nihil immodeftum, inverecun- beatz Virginis a Filio fuo dereli&tz , ingens dumve, aut non fan&tum , doloribus, Mater- dolor adumbretur, non fine ingenti myfterio nave pietate fuperata exhibuit. Non igitur lacrymz ipfius magaritis potius affimilantur, vocifera:a fuit, non ejulavit, non rugiit dolo- v. gr. adamantibus, topaziis, vel aliis fimili- re, non fe percuffit, quomodo aliz interdum bus gemmis, quia margarice non in dulcibus deíolatz faciunt mulieres, fed virginalis di» lacuum; torrentum , & fluminum aquis, íed Íciplina, modeftiaque fingularis, dolorem in- in falfis maris undis generantur , ut per hoc ternum,ne turpiter erumperet foras,coercuit. infinuetur, quod lacrymz Mariz compatien- Nihil tamen propterea minus , íed multo tis non ftillaverint , quemadmodum aliorum etiam vehementius intus dolebat, quod foris lacrymz manare folent, fed potius omnem honeftadis, maturitatisque caufa fuum non exceflerint amaritudinem; utpote quz in ame plo quodam doloris mari produ&tz fuerunt: manifcügbac dolorer. Velut mare contritio ejus, congregationes- I/äneranda.: que aquarum appellavit maria. — Porro per "VI. *XQuantu'm natura Angelica humanam piaacus aquas illze denotantur intenfiffimorum dolo- rum poeng, quibus ordinarie cor humanum excellat.id nemini obícurum. Quando autem wyr fer 6, Deus, ut hominem redimeret, naturam alie- pott Dom, cruciati folet : Beata Virgo autem tempore paffionis Filii fui in cordis fui centro omnes nam aflumere, & fibi devincere voluit, vide» 2. Quadr. tur magis congrue, aut decentius fa&turus f« 1. excepit acerbiffimos cruciatus, quos unquam patli , vel paffuri fünt omnes Martyres , imo fuiffe, 1 pretermiffa humana Angelicam fibi & omnes alios in fin univiffet, & Angelos jufte expoftülare potuif- ] em usque fzculorum (u- Li - ftinendos. : fc , quod iis pofthabitis humana fe carne ve- S. Bernar- ftivit Occurrendum querelis putavit Deus, I1I. Tria faciunt a d compaffionem, ex pär- dinus to. te compatientis , ad illum , cui compatimur. coelorumque Reginam, ex melliflui Bernardi annotatione , tantis venuítavit gratiz orna- 3. fe-2- Primumelt paífionis vehementia ; Secundum & ipfius vehementiz in compatente notitia; mentis, ut Angeli cum fe, atque illam con- fpicerent, perftringerentur ejüs fulgoribus, Tertium, ipfius ad compatientem amor, & amicitia. Primum, inquam, eft paffionis ve- & abriperentur donorum, quibus illam cu- hementia. Quanta autem fucerit acerbitas mulatam videbant, fplendoribus, fic, ut non paffionis Chrifti, inexplicabile eft omni lin- folum magnitudini eximiz SanGtitatis, & in- comparabilium gratiarum ejus lubentes con- guz Angelice, vel humang, füperat enim omnis, purz creaturz capacitatem. Secun- cederent, verum etiam Deo fuaderent, ut ex illius caftiffimis, atque intemeratiflimis vi- do, hujus paffiunis apud Matrem piam ma- Íceribus carnem affurmeret. S. Bernardus gima fuit notitia, quia aftabat Filio fuo mo- rienti, quem noverat effe Filiun Dei. . Ter- hom. 2. füper miflus e(t, fic habet; His Vir- tium eft; ipfius ad compatientem amor. Sum- go Regina gemmis ornata virtutum, fpecie me igitur compafla eft, quia fümme dilexit fua, & pulchritudine fua coeli civium in fe eum; Non tantum quippe afflicta fui provocavit afpectus, ita ut Kegis animum in cruciatus illius non vidiffet. ffet,;ü fui concupifcentiam inclinaret & coele(tem Ibidem. IV. Idem quzrit; cur non eft mortua beata nuncium ad íe de füpernis educeret. Sed . Virgo, fi tanto dolore repleta fuit? fiquidem quam ob rem, amabo, cceleftis Pater often- t 2, 0f hoc audivimus de uxore Phinees 1. Reg. 4. tat magnitudinem gratiz Mariz,eamque Án- ,'Uv . quod in captione arcz, & viri (ui morte, pre gelorum oculis & conf(iderationi fubjicit? dolore mortua eft. Ad hoc refpondet Aníel- eam ob rem, ut ejus elegantia abrepti, ope mus, quod mortua fuiffet, fi Spiritus fan&tus pido fe illa inferiores agnofcerent. Illorum eam non confortaffet. Lnde ait: Pia- mli- nempe intererat, quia cum aliam creaturam (e longe digniorem, ac przítantiorem cerne- na, non crediderim, te ullo pun&o potuiffe ftimulos tanti cruciatus, quin vitam amitte- bant, non habebant, quod obje&arent , aut res, fuftinere, ni(i ipfe Spiritus vitze, Spiritus obloquerentur, quod Deus humana, non An- con(olationis, Spiritus dulcedinis Filii tui, gelica natura, ad vindicandum in libertatem genus noftrum , utebatur. pro quo moriente tantopere torquebaris, te confotaret, te confolaretur, te intus doce- VIi. Etfi omnes toto orbe difperfz linguzS. Bonav, xet, non effe mortem eum affümentum, fed in unum coeant; non poffuntejus laudes ora- in fpecul. mio- €: !- . magis triumphum, omnia ei fuþjicicnccm, tione confcqgi ; cum ipía omnium enco rum 1024 Bibliothece Mantalis. Concionatoriae rum laudes excedat. . Immo cui predicande audiviffet, nunquam meritem aut oculos ad nec Angelorum laudes funt fatis. Eo quod aliam, quam ipfum, deflexiffe. ejus perfectio foli Deo cognoícenda referva- VII. id,quod in libro Genefis legitur: Con-1bid. c. 4 ta eft: Ideo folius Dei eft, eam pro dignita- gregentur aquz, quz fub coclo fünt, in locum$. 5. — — . VE lu Ua telaudare. Nec mirum, quia ut bene docet unum;, & factum eít ita, appellavitque Deus S.Thomas, beata Virgo ex hoc, quod eft Ma- congregationes aquarum maria: recte inter- ter Dei, habet quandam dignitatem infinitam pretes non tantum Mariz gratiis, fed etiam ex bono infinito, quod eft Deus, ita ut ex hac doloribus applicant, ita ut, quidquid alii San- Jpidem parte non poffit alíquid fieri melius ea, ficut &i paffi funt, id omne in Mariam confluxerit, non poteft aliquid fieri melius effe Deo. Ideo atque adeo convenienter amarum mare figuifi- foli Deo cognofcenda refervatur ejus perfee care,nomen ejus dicatur. Sed ne his fuccum- Gio, inguitS. Bernardinus Senenf(is : Uinde fe- beret, pofuit Deus firmamentum füz opis & quitur, Dei tantum effe laudare eam pro di- gratiz, divi(itque aquas (id eft, tribulationes gnitate, qui, fibi notis, rationibus, in ea fecit ex füpernaturalibus motivis toleratas) ab aquis (ex naturali affe&u confluentibus) & miracula, ut ait Andreas Cife'tcn(ïs. illas quidem fuftentavit, has vero protexit ac & XIIL.. fovit, ne iis faccumberet dolorofa Mater. VIIILEidemS.Agnes revelavit,D.VirginemL, 6. rev. MISCELLANEA.- quafi tot ictus gladii (üftinuiffe per compaífio- c« 3- Marie INomen. nem,quor in Filio vulnera & plagas fpectabat. Evfcb. 1.9. Dionyf. LS Birgittz Deiparg dixit: A—udi,quantu;n IX. S. Lucianüs Presbyter Antiochenus,hitt, c. 5. Qarth.1.3. * Filius meus nomen meum honorarit. cum ad martyrium deftinatus, altare, in quo S. Euchariítiam offerret, non haberet, ad di» Meum nomen dum audiunt Angeli, gaudent T& Virg. c,ult, Deoque gratias agunt, quod per me,& meam ícipulos ea de re folicitos dixit: Altare erit Magaif nóbis hoc pe&us meum: ficque fuüper illo exacit. tantam gloriam fecit, quoniam vident huma- nitatem Filii mei in Dcitate glorificatam. Qui hoftiam immolavit. Pari modo, teíte Arnol« do Carnotenfi, B. Virgo fe mactabat in alta-Intra&. de in purgatorio fünt, gaudent nomine meo au- Pf,6ll' dito, quemadmodum zzer jacens in lecto, ris ligna & flammas colli gebat,i altare erat in 7. verb. * cum audit verbum f(olatii: Angeli ctiam bo- corpore Filii. z ni audito hoc nomine juítis magis propin- X. Lilium inter fpinas vocatur Mater do- Rubertus quant, & de eorum lztantur p lorofa, quia quzcunque fpinz Filium, ezdem in4, Cant. rofectu, q,ui- bus funt ad cuftodiam deputati. & Matrem confixerunc, & lacerarunt vulne- Miechon Miechov. II. Athenieníes nulli unquam Ariftogito- ribus condolentisz. ü(c- 9 æl Xl. B.Virgo S. Birgitte dixit: Quale x[h Eri' Inib. T£V. Q. diíc.83- nis nomen impofüerunt , eo quod Tyrannos Io 'ä' eorum a Republica femel expuliffet, & Pa- ftitiam haberem tunc temporis, (nempe fub . tríam a fervitute liberaffet. cruc) non eft, qui valeat dicere: eram enim ni Mcum fuif- ficut mulier parturiens, cujus omnia meme Ibidem, III. InExercitu Alexandri Mag fet quidam abjedi pufillique animi miles, bra poft partum tremula funt. Xil. Chriftus in revelationi Alexander nomine, Rex, ubi id coguovir, ad Íe acceritum acriter his verbis objurgavit: fic Matrem alloquitur: Teftimonium perhi- beo tibi, quod in paffione mea plus fuilti, . Aut Alexandri nomen depone, aut Alexandro 1 digna gere. - quam Martyr. Y d L. 1. rev. IV. S. Birgi ttz dicebat alias cosli Regina ; XIIL .S. Anto ninus fic difcufrit: Dationi Part. 4.-7 animz debetur aurcola martyrii, ergo cumtit. 15. € 1é, . €» 9. Omnes daemones verentur ac tiinent, quia audientes hoc nomen Maria ftatim rclinquunt B. Virgo dederi: pretioliffimam animam, id24 $-* eít, vitam Filii füi, pretiofiffimà ei laureola ia Pfalm, animam. Hinc S.Bonavenatara dicebac: Ab in- debetur. vocatione nominis tui trepidat fpiritus mali- XIV. Rex Agis, cum Kefïrænatos Inores Plut.;rch. | gnus. Pax multa diligentibus nomen tuum. fübditorum compefcere, & perditam rem pu- apud Mie- Maria dolovofa. blicam emendare volens, propterea occilus &oY-iite V. S. Birgittz revelavit B. Virgo dolorum ab illis, & ad Matrem dclatus fuiffet, illa eum 9* 4* ldem L. 4. rev. li. c.23.& füorum maguitudinem & multitudinem , ac in gremio recipiens dixit: Heu me Fili mi, 70. inter alia dixit : Dolor Filii erat meus , quia nimia tua bonitas & maníuetuodo ac huima- cor ejus erat cor meurm. nitas te fimul ac nos perdidit. "Taufch. in VI. Refert Xenophon,quod Cyrus Rex ali- XV. Pelbartus teftatur, Chriftum iis, qui Part.3.2.3, Matre do- quando ex Tigrane Armenix Rege.cum con- per Matris füz dolores aliquid petituri effent, de B Vsg. lor.1.3. juge fua captivo quzfierit, quid pro fuz con- quatuor gratias premififfe. 1. Quod gratiam dare velitut ante finem vitx verum de pecca- PlüOx €13: $- ?: jugis redemptione dare vellet? cui cum ipfe reípondiífet: Integrum regnum, o Rex, quod tis dolorem elicere poffint. :2. Quod in hora L abítulifti, infuper vitam & fanguinem: adeo mortis eis fideliteratTiftzre velit. 3.Quod pat- lii ls,p dele&tatus eft Rex hoc refponío, ut ambos li- fionem fuam benecordi eorum imprimere ve- beros dimiferit, regnumque reftituerit. Ubi lit, ex quo multum in gratia proficere poffint. cum Tigranes multa quondam de Cyri rebus 4.Quod Matri füz poteftatem facturus (it pe- diflereret, & ad conjugem converfus quere- tendi pro talibus fervis, quidquid liberet. ret; an non &ipía fimilia obfervaffet? refpone . XVI. Duzcitharz eodem tono attempera- Taufch. in pit illa, (e ab eo tempore, quo vitam & fan- tz fi propefe collocentur,üna tacta & fonante Maire do- ginem pro füa redemptione ab ipío oblatum accinit & refonataltera ; cum ergo,tefte S.Ber.lor. c. 2 nardo,3 3* 1955 ITit'jd"S LXX. Hyperdulia Mariana. hardo ; cithara fa&tus fit Sponfus, cruce ha-. ^ XXIII. Quando nata es; o Virgo beata, Rupertus * bente formam ligai, corpore autem fuo vi- tunc vera nobis aurora fürrexit *Iit 3 aurora præ- 6. C?nt. M cem füppleate chordarum per ligni plani- nuntia diei fempiternz ; quia ficut aurora . tiem extenfarum ;. iftaque cithara tempore eft finis przterite noctis, & diei fequentis patlionis in-Ju&tum vería (it; quid mirum;, fi ininum 3 fic nativitas tua finis dolorem, & altera quoque cithara, nempe B.Virgo, pror- confolationis fuit initium : finis triftitige, & (us illi attemperata per voluntatis confenfio- letiti& nobis extitit principium. Quando ; 'nem,; & juxta pof(ita timilem lü&tum ediderit? autem Spiritus fan&tus in te füpervenit,. & Ibidem. - XVH. Hifpanus quidam,.cum duos lapil- Filium Virgo concepifti, & Virgo peperiíti, los nigro colore reperiffect " advertiffetque, tunc fuifti palchra, ut luna. . Sicut enim lu- uno fablato mox alterum fequi, duas tabulas na lucet, & illuminat luce non füa, fed ex cum viginti quatuor notis Alphabeti ordine: fole concepta ; fic tu hoc ipfum, quod tam difpofitis, & indice appofito confici juffit) lucida es, non ex te habes, fed ex divina 'quarum unam cum amico diítanti dediffet, gratia. Quando autem de hoc affümpta at- ad quamcunque literam lapillus ducebatut; que ad zthereum es thalamum translata, OUU C uNMANPT WE ARK C AMD. . tunc es ele&ta ut fol. ) ad illam diftantis tabulz aliter quoque mo- $ vebatur, & fic diftantes tabulz aliter quo- XXIV. Pidor quidam volens imaginem Pitto.. 1L, . t que movebatur, & fic diftantes loqui (ibi po- B. Virginis elegantiffime depingere , totam cone. 15.. uCIBO. terant, Similes lapilli erant Chriftus. & B. abíolvit usque ad faciem; tum premiffa n.2.. Eofib. j Virgo , unde ; communio rogat B. Virginem , ut affiftere in ass o hoc opere fpecialiter dignetur: Interea ra- j hlüi CI 51 ! bzc íentiebat. * pitur in ccelum & B. Virginem ftellis & fole MARIA P'efzerdnäa.. j k multo clariorem confpicatus, eum ad imagi- Trnäc.a,. ;a XVII. Jannes Geríon regnum Dei di i- nem fuam rediret, ita etiam faciem elegane Magnificatfüm effe dixit in duas partes, omnipoten- ter depictam invenie h ä exescit.$. tiam fcilicet, & juftitiam, juxta illud Davi- derari potuerit. t5 qc nihil amplius defi- XXV. Cum Henri Intih de dis: Duo hzc audivi , quia poteftas Dei eft, cus a Caftris ek Ordi--»ln Parad. VU pí6rv. & tibi, Domine, mifericordia. Hujus regni ne S. Dominici oraret in cella fua, fübito lu- apert. de- li dimidium B.Virgini, velut alteri Eftheri, da- mine extincto, alia lux clariffima eandem oc- V9t- * in» ra o&. uberus tum, fcilicet mifericordia: alterum dimidium cupavit, & vox eundem compellans audita iC Filio refervatuim , :cui eft. Cumque ille: ah quid audio. dicere! Affumpts - Pater. omne)udlcmm .dcdlit H refponfum eft: Ego füm Maria, Jefu Mater. Mechov. XIX. Vafco: Fernande Z "-;Hfi'fpänus 'eques Qua voce ille ulterius exclamavit: Ah Vir go diíc.92, cum in infülta cujusdam civitatis ad domum fanctiffima , Materque dilectiffima, cum tu A 2 andam urbis capiendz perveniffet, fche- fis , ah oftende mihi amabiliffimam & pul- Rs — ä: m affixic hec verba. continentem :.. Huc cherrimam faciem tuam! cui iterum illa: pervenit Vaíco Fernandez. .Quod videns Fili He ] n à irico ; adhuc infans es,. c;:efcc & alius miles in proximo infültu , «& ulterius poítea me videbis. progreffus , in alia domo hanc fchedam affi- Libn I Icl 95' :xic : Huc Vafco Fernandez non pervenit. MARIA invocanda. .5:,: Idem potiori jure B. Virgo de excellentia me- .. XXVI. Catharinz Senen(i dictum eft quod-' Arias in ; ritorum füorum & gratie dieere potefl. — . dam a Deo, B.Virginem effe quafi eícam dul. prt. de i d yjre*m di, XX. Quidam orator, cumlaudaturusphï- ciffimam hamo Dei prefixam ad homines in imit. B.V. [lt. ls- il 19. n.7. lippum Macedonix Regem plera(jue,"qu;æ'it; virtutis amorem pertrahendos. ipfo laudari poterant , enarrafíéc, denique XXVII. S. Dominicus dixit: Si omnesSan- Petrus Pe. 7451 hoc addidic: Hoc unum tibi dixiffe fufficiat, &i a nobis alieni effent, & ad preces noftras nequin in filium te babuiffe Alexandrum. Id quod po- furdi, Mariam tarien finum mifericordiz no- Ifagoge tius de B. Virgine dici poteft, cujus praco- Ii, 2, Ile bis aperturam, Hinc B. Alano dixit, jam pri-, [] nium reliqua omtiia compledtens eít , Filium dem mundum periturum fuiffe, nifi ipfa pre- lpud lii« habuiffe Servatorem mundi, & Deum. - cibus fuis iratum Numen placaffet. :hm..l]mv Idem dife, — XXI. Zeuxes Helenam depingere a Grz- 391,":40 -^ XXVIII. Alexander Magnus olim de Ma- Piftor, in ii n7. Cis juffüs, quinque puellas formofiffimas fe- tre fua dicerere folebat: Una Matris lacry- Matre ad« legit, a quarum qualibet, quod in ea preftan- ma multas delebit Epiftolas (fcilicet eas, per '?ir- conc tiffimum füerat, felegit, & in imaginem fuam quas cepitalis fententia lata erat) quanto ma- 9. part. 24 tranftulit. Íta Deus. . Virginem creaturus, gis hoc idem Chriftus ! de füa Matre dile&if- ,MMZ'S' quidquid in aliis hominibus fima dicit? t 217 pxæ[tanti(luï;gnqitp -moverat, in ipía collegit. .. XXIX. Birgitte quondam apparens B.Vit- Idem conc, Piftor. in XXII. Alexander ab A lexandris rdlt'"erkt*/, rc- go dixit: Ego füm Regina cceli, ego füm Ma- 13. p. s. Matte./24. gem. quendam , cum aquila: calceum. roftro ter mifericordiz , juftorum gaudium, & adi- mir. cone. arreptum ad ejus pedes projeciffet, varios tus peccatorum ad Deum. 15. P.2 puntios, qui fceminam, ad quam ille calceus | XXX. Eadem B. Virgo S. Hyacintho- ex idem coric, pertineret, inquirerent, ablegaffe ; cumque Ordine S. Dominici quondam dixit: Gaude, 18. p s. ex intellexiffet, ad Rhodopem pertinere; mox fili Hyacinthe, quia orátiones tuz gratgeejus vita.- eam. fibi in conjugem affampfiffe. . Ita cum fünt Filio meo, &,;. L quidquid ab eo per me humanum, genus humilitatem . B. Virginis petieris, impetrabis. ,ai propofuiffet, ille mox v XXXI. B. Mechtildi quoque dixit: Egd ad Idem conei at fam elegit. cam Mat,r;m & ?-pon— H emnes;qui cü pietate & fan&titate mihi fervie- 13. p« 3. 00 009 T - R. :I*. Lobn. Bibl. Man. Tóm. £. rint, ) $c26 - Billiotbecee Manuäli; Concionatoria l rint in agone veniam , & illis ad quod filios in ZEgypto relinqueret, verfus bor, & protegem. 4 fir-o confola- ad le&uli caput, & fümmitatem virgz , quae Michov. XXXII. SS. Patres B. Virginem merito erat in manu Jofeph Filii ejus , recreatur. dit.29. collo comparant, quia ficut hoc capiti pro- ' Si figura tantum profuit ad confolationem; quid per fcalam, auroram, virgam fidura- x apipeie u T. 25. ximum eít, mediumque inter caput & mem- bra, & nulli per caput in membra influxus ta, fciliícec ipfa Virgo beatiffima non po- deícendunt , aut viciflim ab his in caput hu- terit? XLI. Duo ubera tua ficut duo hinnuliCant. 4. mores afcendunt, nifi per collum; ita hzc omnia füo modo refpectu Chrifti, velut Ca- caprez gemelli, dicit Sponfus, ubi re&te * $ duo ubera, pietatis & milericordig, capre& S.denativ. pitis, B. Virgini conveniunt ; undeS. Bernare Vir. dus dixit: Nihil Deus habere voluit, uberibus comparat, quia B. Virgo indigen- per Mariz manus non tranfiret. guod tiam füorum clientum velut captea aeute videt, & ubi viderit, velociter opitulatura S.Gregor. XXXIII. Monocerd$ ; qui nec vi, nec arte Hinc Guilielmus di- In cap. 3. lir.mor, ulla prehendi valet, ad folam virginis in cam- occurrit, ut hinnuli. xit: Quis tam plenus oculis, quam Mater ??* pis expofitz vocem accurrit , & in (inum re- luminis ? cumbens ab ea fe necti capi plica ferocibus peccatoribus. que patitqr.f Ap- " XLII. Re&e a nonnullis B. Virgo qua- Miechov. tuor animalibus ab Ezechiele confpectis com- diíc. 36 t« Plutarch, XXXIV. Coriolanus, Dux . Vo l'Fcokmnv: paratur. Quia acute videt ut aquila , fortis " !? 1-!. vita- cr - « eatus, cum nullis artibus a Romz obfi- rum in eft ut bos, humanitatem exhibet ut homo, Coriol. diene averti poffet,. fola tandem. Matris & vigil eft utleo, qui etiam, cum dormit; Volumniz interceffione placatus dixit ad vigila. Hinc de illa didium: Ego dormio, Cant 5. e - al Ve 2« m: A te, o Mater, primum Vla:u.g di- 7 & cor meum vigilat. fcedo, 8. Antoni- XXXV. Sicut fol in leonis fig na fcfvan- nus p. 4. MARIA fazuwg. tit. 15, c. tiffimus, ubi Virginis fignum ingreffus eft, XLIII. S. Damianus falutationem Angeli- Piftor. mitigatur ; ita juita irà Leonis de tribu Ju- 5-1 e da, id eft Chriti, fedatur, (i B. V cam vocat rueitum Leonis altiffimz vocis.Cconc.14- ces intervenerint.. P irg-i-nis. pre- ; . Jodocus Beyfelius de ea ait, quod plura ba-P: * Pigxiua XXXVI. JEgyptii ut Jovis ira m come beat myfteriorum Sacramenta, quam verba & literas. B. Alanus ait, effe pau r carrï vere l. 43* preffam exprimerent, fulmen in molli tho- . bis, fed altam myfteriis. 4 ro pofitum pingebant. ^ Talis thorus erat uterus virgineus XLIV. Si vis ad Virginem ingredi, & eam Hugd Care ami(it. P in qua ira pei vim | füam , falutare, oportet te effe Angelum. 4 ; nOt.in C.le a. ww * Idem in - XXXVII. Gentiles, at Junonis patroci-: XLV. Tolle Mariam ab Ecclefía , qu id re- ä..u 'i" hom. Hiero- F at, nifi caligo? unde prius aqua lacryma- vilanov. nium exprimerent , foeminam ab aurco füne ". conc. 1, de Mit glyph. intet coslum & terram pendentem pinge- rum fe lavent, qui falutant. tuba bant, ex cujus pedibus duo pondera pende- XLVI. Libenter nos falutat Maria cu m Annunc. ; tl gratia, fi libenter eam falutam us cum Ave j S,Donav.in li bant, quorum unum altius, alterum profun- & $pe&. C « dius elevabatur. Rectius tali modo B.Virgo Maria. charitatis füniculo inter ccelum tetrramque 1 XLVIIL. Beatus Alanus ait, ipfos etiam InLibr. de STI $.0« füfpenfa, & amoris erga nos pondere nunc Apoftolos, dum adhuc vivebat Virgo beatií- Ffalterio u ad Deum aícendens, nunc iter : LU. fima, falutationem hanc Angelicam ufurpaf- * !5* nes deícendens pingeretur. [e: Sed & in primitiva Ecclefia in fumma judie. 4. XXXVIIL Barach Dux popul veneratione fuiffe habitam tam a Chriftianis, V. 9» metíi a Deo juffus Sifaram oppugnare , no- quam Apofítolis, ipfa Virgo cuidam diledto luit tamen arma prius fumere, ni(i Debora famulo revelavit, tefte eodem Alano. «cum eo in prelium exiret; hinc dixit ad .XLVIII. Cum P. Ignatius Martinez Socie- Piftor. eam: $i venis mecum, vadam:: (i nolueris tatis Jefü quondam Catechefin haberet, in- conc. 14. venire mecum, non pergam. fFacilig ad B. fans fex meníes vix dum natus e gremio mae« P* !- Virginem applicatio. à tris caput erigens falutationem Angelicam rc; fic i'cribiQ: recitare coepit. 3 i;ib. de XXXIX. S. Epiphanius de a Proph.vit.In refürrectione primum arca refurget , & XLIX. Cum $. Euphem iam diaBolus 'þc;"Cæfar. 15. In Jerem- prodibit de faxo, in quo in Sína monte lo- feneftram projicere pararet, mox per falu- Dial c.44. cabitur, & omnes Sancti ad eam confluent, tationem Angelicam recitatam fugatus eft, ut illic fufcipiant Dominum; & fugent ini- Th micum;, qui perdere illos affe&tabat. An non : umo id quod in aliis etiam tentationibus fa- É ple Do convenientibus hoc de arca fi ^L Cum S. Domini cus in ACaHamia Da- Plüm' pof B. Virgine, dicitur? gqrat;; » fcilicet $ n rifienfi concionari juffus füblimes conce- conc.14 Miechov. XL. Jacob Patriarcha à Patris do äo exui, ptus animo volveret, B. Virgo ipfi rofa.P*?: L diíc; 361. & ad necem a fratre quzfitus, pro folatio rium recitanti apparuit, & libello oblato di- n habuit vifionem fcalz, cui Deus innitebatur, xit: Fili mi; Dominice, etíi bona fint, quae & per quam ad. coelum aditus dabatur. Sed explicare pro concione decrevifti, longe ta- & poft noCcturnam cum Angelo luctam afcen- men meliora attuli tibi. Aperto itaque li- Lll( V.f dente aurora recreatur , & a Deo benedi- bro tot in eo m yíteria de rofario ; quot ver- ba; reperit. ! ,ci4turr. Tandem & moriFns cum t'ri&aretur; $. XIII. EL ifzghts LXXI. Hyþerdulia, Mariana. 1027 OXIV. $. XIII. AuT HORE S, AXIOMAT A. I. Petrus Canifius tomo integro. II. Antonius Spinellus in throno Deiparg, LI. MARIJR Scbutz dem Feind biet Trutz, III. Francifcus Arias de imitatione B. V. MARLZ./ Lieb kein Zug macbt trüb. IV. Eufebius Nierenbergius de amore ere ga Deiparam. MARLJE Scboos, ein fefles Scblofs. V. Maximilianus Sandeus in Gemma MARIJ/S Bitt verla[fet vit. mylíticá. MARIJE Hut macbt alles gut. VI. Franc. dela Croixin Hortulo Marian, MARLIJE Ebr, ein [larck. Kriegsbeer, MARLUE PBid, ein fefler Scbildt. VII. Paulus Barry in Paradifo aperto. MARIJ Grujf: fleifft feft den Fufs. VIII. Philippus D' Outreman : in Pzdago- D £o Chriítiano cap.26. part. . LIl. Zér MARIAM zur Quardi bat, IX. Jeremias Drexelius in Rofis Marianis. Von Feind if ficber früb wnd fpat. X. Joannes Nadafi in Anno hebdomada- rum coeleftium, Anno Marianko,. le PPHEPPHRRRHHPRRHPHEHHHHRPPERHE HHH EUH HHHb R TITULUS LXXI MH Y POCRISES- $. l. "L Ctus. lII Primus eft, füb pietatis nomine lu- Marech. QUOAD ES s.EN"'rlAM.' crum qusrere. tr. 1. tub, IV. Secundus, exterius amicitiam fimula- $2c-1e&. 4 re, & animo odium invidiamque fovere, h | Definitio, I. juxtaillud Davidis: Una locuti fünt unus. Pf 11. v.3. Ti quisque ad proximum. füum, labia doloía ) ft fimulatio, qua quis fe juftum fimu- in corde locuti fant. . Marh. in.- lat, vel juftiorem , quam fit. Eftque V. Tertius, in publico fe juftum oftendere, tr.' 1. tuba Sac, quoddam fa&i mendacium, erimen in occulto gravia fcelera committere. d . VL Quartus confülere quid alberi, ad le&. ;, mottale involvens, fi finis & intentio fimu- commodum illius tendens, & interim fuum lantis fit contra charitatem. Defümptum bonum unice quzrere. de S.Thom, autem hoc nomen efít, teíte S. Thoma, a fpe« ?:2,d. 11f cje eorum, qui in fpectaculis contecta facie .artl 2e VIT. Quintus, in parvis rebus fervandis incedunt, modo in fpecie viri, modo in fpe- anxium & follicitum effe, grandium vero cie foeminz ; ut in lüdis populum fallant. nullam aut exiguam curam habere., Et confentiens S. Baüilius, Hypocrita, inquit, VIII. Sextus, exterius humilitatem prae vocatur Hiílrio, quia in theatro períonam fe ferre, & interius gloriam & laudem huma- fu(tinet alienam , fzpeHeri, cum (it fervus, nam fe&ari. aut Regis, cum fit privatus. . Itidem in hac $1 b vita plerique vitam füam velut in profcenio ad oftentationem componunt, aliud in cor- EX S,. SCRIPTURA, de gerentes , aliud in fpecie & hominum o* culis prz fe ferentes. Qualitas, I.Po pulus hic labiis me honorat, cor au- Merc, " h 50 tem eorum longe eít a me. V 144' Divifío, Il. Alligant onera gravia & importabilia, Matth, 23« & imponunt in humeros hominum; digito v. 4. WhomSte. II Dividitur a Stapletono in. Externam & autem (uo nolunt ea movere, plet. in Internam. Illa eft, qua fola re&itudo externa, Dom. 5. negleGtainterna & vera cordis uftitia queri- IHI. Hoc fcio a principio, ex .quo pofi- Job. ao,. poft. Pent. tur, dequa Chriftus locutus e d , cum dixit : tus.eft homo füper terram, quod laus im- v. 5 ji Mart. 5 3: Quzcunque dixerunt vobis, facite; fecun- piorum brevis fit, & gaudium Hypocritz v. 3. dum opera eorum nolite facere. — Illa eft, qua ad inftar pun&i. Puga. in omni virtutis genere laus &gloria humae na captatur; de quaidem Chriftus dixit: Va IV. Attendite a fermento Pharifzorum ,Tuc. 11, " Luc. 1t. vobis Legis peritis, quia tuliftis clavem fcien- uod eft hypocrifis. vl ID V. 5'0 tiz , ipfi non introiftis; & cos, qui introi« V. Ne fueris hypocrita in confpectu ho- Eccl. r, bant, prohibuiftis. " minum , & non fcandalizeris in labiis tuis. v. 37. R. P. Lobn. Bibl. Man, Tom, L. Ooo 000 2 - In De- IG L*ibliotïoecæ Mantualis Concïonatoiiæ pPero, VÍ. Deponentes Omnetm malitiam , & 0- mente turgemus: corpus defpe&tis veítibus mnem dolum, & fimulationes, ficut modo tegitur, & elatione cordis purpuram füpe- ramus, jacemus in cinere, & excelía noa geniti infantes, rationabiles, fine dololac con- cupiícite, ut in eo crefcatis in falutem. afpicimus, doctores humilium, duces füper- bix, ovina facie lupinos dentes abícondi- Damnum. mus. | Fugd. ]o5. 9. VII. Numquid virere poteft F&irpus absque Y« 13* humore, autcreícere carectum (ine aqua? VI. Hypocrita, fi bonum eít, bonum e f, S.Chryfoft, fic vie omnium , qui oblivifcuntu:—Dcum , fe, ut quid vis apparere, quod non vis effe ; *P"'4 Fabr. conc. 2. in & fpes hypocritz peribit. fimalum eft, malum effe, ut quid vis effe, Dom. 22. Job. 36. quod non vis apparere? fibonum eft VIII. Simulatores & callidi provocant , bO-: poft Pent. V. 12. iram Dei, neque clamabunt, cum vindi num apparere, melius eft bonum eff: L i füerint. malum eft, malum apparere, pejus malutn Pís.v.7. IX. Virum fanguinem & dolofüm abo- j effe; ergo aut appare, quod es; aut eíto, minabitur Dominus, quod appares. X. Abominatio Domini eft omnis illu- S, Greror. T'rov. 3. VII. Non indues veftem ex lana linoaue l, 98. mor. V. 32. for, &cum fimplicibus fermocinatio ejus. contextam: per lanam (implicitas, perlinum fübtilitas defignatur. Et nimirum veftis, quze Job. 15. XI. Congregatio hypocrite fterilis, & V. 15. ignis devorabit tabernaculacorum, qui mu- ex lana linoque contexitur, linum interíius nera libenter accipiunt, celat, lanamque exterius demonftrat. Veftem Job. 15. XII. Non veniet in con ergo ex lana linoque contextam induit, qui V. 16, pocrita. : fpedta 'ej us hy- in adione vel locutione, qua utitur, intus Matt. C. XIII. Partemque ejus p onet cum hypo- - fubtilitatem malitizg cooperit, & (implici- 24. V. 51- oritis ; ibiericfletus & ftridor dentium. tatem fori; inno-ceptiæ ofcendit. Matt. 23. XIV. Ve vobis Scribe & Pharifzi hy- l V. 175 pocritz , quia fimiles c(tis fepulchris dealba- $ : Dämäum; | f tis, quz eforis parent. hominibus fpeciofa , VIiI. Nulla res íic exterminat bfmum,'SChryfoü- intus vero plena füntoffibus mo *X ficat fimulatum bonum, nam manifeítum ho. 19. in omni fpurcitia. " Attuorum,v & Matth, malum quafi malum fugitur & caveturs ma- Soph. t XV. Vilitabo fuper omnes, qui induti lum autem fuüb fpecie boni celatum , dum N. 0€ funt vefte peregriaa.- noncognoícitur, neccavetur, fed quafi bo- U Eccl. 57* XVI. Qui fophiftice loquitur, odibilis eft: num fu(cipicur. v 23« in omni re defraudabitur, non enim eft illi da- IX. Sicut prope fümma & divina virtus $. A«guf. p1 ta a Domino gratia; omni enim fapientia 24 : eft, neminem decipere; ita ultimum vitium /^l 3. qq. í eft, quemlibet decipere. * 53. defragda—tus eít, X. Sicaftum me effe (imulo, &aliud eft in :Hier 17. gmw conícientia mea, habeo non gloriam merce- in C 16,. ' lfaize, narii, fed fuüpplicia peccatoris. Et in com- EXS&PATRIB&& paratione duorüm malorum levius malum. - ^" Qualitas. À eft aperte peccare, quam fimulare & fingc- 1 re fanCtitatem. S, Cypr. f.T. nta eft hypocritica dementia, ut fce- XI. Hypocryfis fübtile malum, facretum S. Petrus Ta de jcjun, toribus pro odoribus abutantur, & virus, venenum latens, virtutum fucus, tinea Chryfol. pretiofa vilia, & afpera (aavia arbitrentur, & 1 fanCtitatis. .. Hypocrifis fecreta fimulat, pro. i^ ferm favorum fapor omnium dulcedinum fupe- fperafallit, curiofa mentitur, & crudelitate ret condimenta, omnisque delira fenfualitas virtutes truncat mucrone virtutum. Jeju- contrariis dele&tetur. € nium jejunio perimit, oratione orationem H Simulata zquitas non eft equitas, fed vacuat, mifericordiam miferatione profter. $, Aug. in Pf, 36. duplex iniquitas, quia iniquitas eft, & fimu- nit. Hypocrifis cognata febri, frisido pocu- atio. lo extinguit ardorem. XII. . Fratres, fugiendum e(t vulnus, pefti- Idem ia $. Bern. IIL. Hi funt oves habitu, aftu vulpes, actu €. 66, lentiacavenda, quz de remediis creat mor. t 7» & credulitate lupi. . Hiffunt, quiboni videri, bos, conficit de medicinis languorem, fan- non eíffe: mali.non videri, fed effe volunt. Malifünt, &bonivideri volunt, ne foli fint Gitatem vertit in crimen, placationem facit reatum,; generat de propitiatione difcrimen. V miali: Mali videri timent, ne parum fint ma- 'Thefaurum, qui non abícondit, prodit: Vir- li. Etenim minus femper malitia palam no- tutes proditze non manabunt. — Virtutes fuos cuit, nec unquam bonus;, nifi boni fimula- proditores deferunt, íuos inftant cuftodire tione deceptus elt. cuftodes. 8.Greg.in — IV. Quid eft vita hypocritæ, nifi vifio XIII. Va peccatoti terram ingredienti dua- $. Greg,. mor, uzdam Phantafmatis, quz hicoftendit in k bus viis. Duabus quippe viis ingreditur, quan- ^ *- mor. L imagine, quod non habet in veritate. do & Dei eft, quod opere exhibet, & mundi, Idem inr M. uid di&turi fümus, qui iniqua operi- quod per cognitionem quzrit. . Reg, bus docemus, & fola voce ea, quz funt jufta, XIV. Hypocrita quot vitiis e ft plenus, quaf; !dem. | 3 pratendimus? Offa jejuniis atteruntur, & tot ftercorib? in confpectu eterni Judicis illi? pc&uxs ditulus LX Xl Hyperdulia Mariana, 1629 ectus fcétet. Hypocrytäfum corda diabo- j u difcrimen capitis averteret, refpondit, mori s tacitus tenet , & qua(i quietus ibi dor- fe malle, quam tali (imulationé malum aliis mit, ubi eos exemplum relinquere, & per hoc raculam ; qups poffidet, quiefcere non Permitütc' atque execrationem füz fen $ rere. ectuti congg'i- $ 1v. XI. De Nathanae le Chriftus i pfe Apofto- jon 1 lis füis dixit: Ecce vere ifra » lus non eft.. [5* elf'ta, in quo dq- YV. 47* ( 'EXAEMPLA 'CATHOLICA'.-'A.; XII. S. Anaftafiu S 'Märtyr Perfa'rogatüs aþ;ifæus in l Qualitas.. Duce Perfarum, ut vel unico verbo fuaim re- Pan.V.Hy- i ligionem inficiarecur fimulando , poft fufas pocr. Gen. 4 ,I. Ca in.per fimulationem fraterni cbhförtii educens fratrem in agrum, interim preces refpondit: Neque tu, neque aliüs mi- odium in corde fovens , crudeliffime intere- hi perfuadebitis, ut hoc faciam nomenque mit , & quafi Deum facinus horrendum late« Dei mgi vel in fngiem etiam negem. ret, interrogatus , innocentem fe fimulavit. É 2, Reg.20. M. Josb Amafan officiofe falutans , am- Damnum. j )f ple&densque amicorum more, lethale in- XIII. Cum ex duobus ftudiofis pauperie ! terea vulnus bus alter fe mortuum fimularet, alter cidem rimit. corpori infigit , mi[;;cque pe: adítans eleemofynam a S. Epiphanio peteret ? &.Reg.:g. III. Abfalom fratrem füum Ammaonem di- pro focio fepeliendo , is, qui mortuum fe ligere & honorare fe velle fimulans, dum ad finxerat, poft datam a S. Epiphanio eleemo- conviviu fynam vere obiiffe compertus eft. r m invitat, jneþria;um ;rudelit»qp QCs cidit. - .. VIV. Monachus quidam a fratribus prOs.Greä:oü fan&to habitus vita cum jamjam ex hac difcef: ] 4. Dial, Matth,26, — IV. . Judas 'hypt)cricatum; Antefignanus Chriftum ofculo falutans , & magiftrum vo- furus effet, accedentibus fratribus, ut inoni- c. 3. cans, perfidio(fiffime inimicis tradit. tum falutis acciperent, dixit, fe oc ob hypo- crifin, qua fanQritatem fimulabat, & jejunare S. Chryf. V. Herodes Chriftum infantem (e adorare fuper c, 2. velle imulans, devotionem promitit, fed gla- creditus occulte manducabat, draconi, qui ift Matth. . cauda fua genua pedesque colligens, caput- W dium acuit, & malitiam cordis depingitcolo- . que ejus ore concludens, animam mox ex- re humilitatis: hujus perfonam reprefentant hypocritz, qui, dum fidtie Deum quzrunt, il- tra&turus effet, devorandum datum effe. Quo . di&o ftatim fine posnitentia obiit. : - - lum nunquam merentur invenire. Engelgrin - Vl Antoninus Picenas Religiofüs taütam .. "XV. S. Gregorius Turonenf(is narrat, mu- s. Gresor, Dom.s. fibi famam fan&itatis comparaverat, ut omni- . lierem quandam in Galliis füb fpecie religio- Tur.1.1 de if poft Pent .. nis-vacaffe jejuniis; orationibus inftitiffe, vi- Glor.Mart * : bus perfüafum effet, ei poft quadraginta die- L So Io rum jejunium , absque cibo & potu trans- gilaffe conftanter, & facra loca obiiffe; au- . 106. acum, Angclos perinde ut Chrifto cibum rumque pro redimendis captivis corrogaffe, l? verum occulte illud in fua cella defodiffe. ^ miniítraffe ; cum tamen interea ille ingen- tem cereum cui clam intrita phafianorum; Ob quam cauíam, poft mortem damnata, e caponum, & fimilium gulz illecebrarum co- fepulchro has voces terribili cüm ejulatu pia fuerat, ad manum haberet, craffumque ac frequentare audita eft; Me miferam, me in- rotundum cingulum aromatibus infartum felicem , auri confümor incendio. . Poft tri- duum vero aperto tumulo vifüm. eft aurum portaret, unde vitam furtim füftentabat; In- ! ter execrandas demum blafphemias in Chri- refolutum. fu,l»phurcæ inftar flammz in os in» )lo ftum & B.Vir redi. 1 h ferrime. ginem cjmïfi-"as: 'yigam finivit mi- 3 VI. - Alia qu'äcþïam' 'foeminaj, .cum . ad Nic. Ly- Trexp.r. — VII. Ecebolius Sop hlüa Ju'l'ianij .Apo(ta- fan&titatis famam aucupandam in omni con. rausapopl, — Phaet. t& preceptor linguam habuit ad omnem hye feflione 'fe improbam & gravem peccatri- P. 259» €: 24* $- 4: pocri(in eruditiffimam, velut plicatile coch- cém profiteretur. confeffarius ejus (anctita-: lear omni loco ufurpandum. inc füb Con- tem probaturus dixit, fe quoque ab aliis hoc. ftantio Arrianam, fu| b ^ ipfuin audiviffe, tempus. proinde effe, ut íe« Juliano Paganum, füb Joviniano Catholicum fe (imulavit. rio fe emendet. Quo audito, illa turbari, f irafci , ac convitia in eos, qui talia fpargere (l au(i e(Tent, jacere incipiens, fatis oítendit, non - Fuga. nifi falí(am i fuiffe fa«h&vivtatem, quam prz fe fe- g Pétr. a.' ViiT. De Chrifto , quantopere hocvmum rebat. v.22.'. . fugerit, S. Petrus teftimonium ferensait : Qui XVII. Caffianus refert monachum quen-Spec. Ex..- peccacum non fecit, non inventus eft:dolus dam peregrinum, cum, ad orationein eum V.Fidlio, - & (Matth. 23«in ore ejus, Patetque amplius ex fevera'ora- -aliis faciendam, pedumque ablutionem per» tione, qua hypocriticos. Pharifzos a ^ Matthzum exagitavit. * d mittendam, a Serapione Abbate invitatus, " .utrumque recufaret, indignüm fe dicens, joan. 1. IX. De Jobi averío ab hyp 0 'cfifït änämb qui communi cutrn réliquis fratribus charita- ( ipfe Deus ad fatan dixit: Numquid confide- t Ve ,36 te frueretur; poftea vero ab eoder Abba- rafti fervum meum jJob, quod non fit ei fi te monitus effec, ne multum evageretur, lis in terray vir f(implex.& redtus ?. - Íed intra cellam füam quietus permaneret, | a,liiacgæ. X. Eleazar Machabzus monitus ab ami-. fibigue ipfi attenderet, graviter indignatum, cis, ut fimulata carnis porcinz comeftione claro indicio: prodidiffe ula- . non niü- fim tam 64 P. Lobin. BHib. qu. Tóm. £. Oo0090j3 1930 Jiblioibeca Matualis. Cmciotiatorian ; tam fuiffe humilitatem, quam prius pre fe pocrita, dum mellis aliquid affanditut y 'ta» tulerat. cet, auc ficte loquitur ; cum vero a melle $ Eogelg.in . XVIII. Vereticus. Rex W alliaä, cum fz- & flore abeít, agreíti & barbaro fremitu tu- " multuatur. linde Job àit: Cum dulce fue- fob. ao Dom.s. pe a S. Patritio de tyrannide omittenda ad- poft Pent. monitus , femper emendationem fponderet, rit in ore ejus malum, abícondet i x l;ud fub v. 12. $. lu. & monitiones aítu eluderet , orante eodem lingua füa. . San&o in vulpem transformatus aufugit, & V. Sicut cygnuäx,plufn«is quidem candi. Ibidem, cat; fed carnem nigram habet duramque ; ;msquam kuax'npliv.ïsvw comparuit. fic hypocrita plurmulas .verborum habet $. V. mollifhmas & pulcherrimas , fed aoimum L olitica fuligine infedum gerit. - Hinc Sa- Prov. t4. EXEMPLA PROFANA. z mon: Profert mendacia ver(ipellis. Ve 2 5» Plutarch. - VI. Sicut ftruthio volandi fpeciem ha* sGreg 1 5 !t L lpt olomzo Regi Egypti, quia difcendi ji lib. de di- cupidus videbatur, adulatores ei fami» bet , fed ufüm volandi non habet; fic hy- mor, c. 1. fcrim. liares de lingua, de veríiculo, de hiftoriola pocrifis cunctis intuentibus imaginem fían- & adul. & - &itatis infinuat, fed tenere vitam fan&ita";is amic, digladiantes, ad mediam usque noctem relu. - / Gabantur ; at vero fzvienti , ferocienti, vee« ignorat., : VII. SicutSimon Cyren us Chriüi'cruccm S. Bern. in étigalibus populum oneranti nullus e tam multis refiltere aufus eft. tulit angariatus, non volens; fic hypocrita S. de bene- Idem de] II. Anacharfis Scytha de Grezcis not;.avit, alienum onus pro Chrifto nolens portat, exe. dict. ^^ ^ « quens foris, quod intus non armat. profetu quod przclare loquerentur ; & nihil face- Mowm. : rent, ideoque (imiles effent illis, qui numis- VIIL. Sicut ii, . ui mofcho indulgent, ani- Langtus in mate ad nihil aliud ; nii ad numerandum; mam plerumque l [ 2 ? tentem habent ; tic hy- Polyanth. , uterentur. LÀ * pocrirz, qui plurimam pietatis fp eciem exff . .HI.: Senex. qui dam in ludis Olympicis hibent, incus foediffime fordent. .diu multumque inter Grecos perambu- - 1X. Sicut vulpes fimulat fe mortuam, u'tQVSzapl.,,iu . lans, nec locum inveniens, ad Lacedamo- gallinas capiat fecure accedentes; ita Hy- Dom.5. nios tandem petvenit, ubi non folum pue- pocrita mortificationem fimulat, ut fimpli- Pent. ri omnes illi affurrexerunt, verum etiam vi- cibus imponat, & Íub pie;gtis/ p?gc;xguï text. s «( ri multi locum dederunt. Id factum cum predam capiat. ) Grzci , quotquot aderant, magno applau- Y,i - fü approbaffent, exclamans íenex,;. heu X. Sicut labrufca colorem habet uvz, fc;;d Ibid, non faporem; (ic opera hypocritarum co» miferiam , inquit, omnes 3reci norunt, lorem habent. - quid (it honeftum, fed o pietatis, fed Pco infipida ac cedamonii, | fqli u;untu; La- L ingrata funt. k -XEK Sicut patroclus : Achillis arma in- Ibid, ; duens, & equos in pugnam educens , ha- ftam Peliacam non aufus eft contingere; fic SIMILITUDINES. hypoctitze verba & voces San&torum 'con- cinne re(onant , faCta non attingunt. " £^ XII. Sicut monftrofum eft, ut homo ha- Idem text, &. Pafil. in T. €ut Polypus, -quicunquc faxo aähæfci, beat majorem linguam, quam manum; fic 4.inDom, . Hexam. Yi S'i z cuj üs majora K illias colorem fufcipit, itaque pifces ad funt verba, quam opera, prg. 2« Adv. IS | ipfum tanquam ad faxa adnatantes capit; cer naturam facit. ita hypocrite, quod cuique placet, fuam Damnum. omnino fententiam effe dicunt, ideoque evi- tari facile non poffünt, cum pravitas eorum SLIII. Sicut is ; -sj otapuldiwom-el copss Auti? fucata & adornata füb p pus, & deformis animus, magis dolendus eft, de 9oài : . 1 jgzacis Pïæ't'?ïFu'Pf?' * funde lateat.- quam fi deforme habeat corpus ; ita qui fan. Chrift. ( &e loquitur, & male vivit, magis miferan- lt ( S.Chryf. IL. Sicut fepulchrum , quamdiu claufüm dus eít , quam cujus vita improba verbis re» hom.4s.ineft, pulchrum videtur; (i vero fuerit aper- lat Matth, tum, horribile eft ; fic & (imulatores bono- fpondet. XIV. Sicut panthera deforme caput abe Stapl text, rüm, quamdiu non cognofcuntur, laudabiles fünt; cum autem cogaiti füerint, abomina- fcondit, & reliquum corpus oftendit, ut illius 1. inDom, biles inveniuntur. « pulchritudine & grato odore animalia.alli«5- pott . - d ciat, & devoret; fic hypocrite multos ex- ^*t. S.ätegor. TII. Sicut mctctrix ,cum natis';,ä püich.rï- Nazian. intudine deftituta eít, ad colores, pigmenta, terna fanctitate allieiunt, fed eosdem interna . improbitate corrumpunt , vel in füuum emo- nebro l,a' orat. fü- & fücos confugere folet, .ita hypocrita, lümenturm trahunt. tris, cum fpecie folide perfectzque virtutis ca- reat, adumbrationem quandam externam XXV. . Sicut. l.u&atorcs'*xcorpu's* Bum'iliant;zïbm. . 2 ut alios dejiciant ; fic hyporite feipfos hu- pietatis fimulat, qua eorum oculos reti- - net, qui adumbrata virtutis (imulatione ca- , miliando alios füpplantant. piuntur. i XVI. Sicat brevis rhulieris fucatz gratiaïLangiug Dréx, in ,IV. Sicüt crab to, | dum infid&i: Hoiii,- Glet; eft,quia habitu populari fucus difllatur,& ma- in Pols.- $4 d Phaec.p.r 'cum urat; fic.hy- t fu-. ? c. 24. *, 9. lavolac. ,inamærgun? murm o Q cula magis apparent, Hc. gui :fx;elioris vi b E eum & v Titulus LXX ^ dHypoerifis. 1031 cüm affumunt; facile ela-m' In converíatione tàs eít duplex iniquitas, quia iniquitas eft & S. Creg, ts amittunr, & vitiofi magis apparent. fimulatio ;; & preterea hypocrita duas inor- moral. S;Gregot. XVII. Sicut fcenum.tectorum in alto dinatas actiones committit, intendendo. fci- l. 8. mor» nafcitur, fed nequaquam radice folidatur, licet finem malum, & o €. 29. finem ordinando. pus boqum «afd -;alem* ideoque mox exareícit; (ic hyppocrita füm- ma quidem agere cernitur, fed non in eis VI. Quia curatu difjicillimu m eft vi uum 1 tum Fab. conc ex cordis puritate roboratur; quia cum fine quia hypocrytz fateri eulpas füas nolunt ; tum 2. inDom: oft intentione re&tz. cogitationis bona ftudeat quia corrigi recufant; nam, tefte S.Gre agere, ea amittens indicat paratiores funt mori, quam redargui. gorio, ! 2;1 tp E^ floruiffe. E , fe [ïnf: ravdice VH. Quia vanwun 69 inutile vitiun efl : nam Luc. 12. . XVIII. Sicu & fetmentum. totam .mallam hoc ipfo, dum per illud opera mala intentio- corrumpits ita hypocrifis univerfía hominis ne fiunt vacua & inania redduntur; unde h opera inficit ac.perdicit, e non male ejusmodi opera pomis juxta mare He&or XIX. Sicut i n magno mari pcrnibiofïörcsf Pintus in mortuum creícentibus comparantur, quz funt fcopuli, qui brevi aqua operti triftem extrinfecus quidem ípecioía fünt, interius €.9, aig. ac coecum & miferabileni non obíervanti- vero omni fücco carent, &, (i vel m d Qdic,ä bus inferunt interitum, quam rupes eminen« tes , utpote quas nautz faeile vitare poffunts tgpgantur , in cineris.vertunmþ. E fic hypocrytz , qui in animi receffibus & la« tebris malitiam retinentes fpeciem pietatis foris oftendunt, tetriores & capitaliores fünt MEDIA. : u improbis illis, qui fant ab omni virtutis fimue latione alieni, quoniam horum peftem faci- À ah/ïde;i*are, quantopere hoc vi&iun& quem-'- le poteris fugere , illos aute vis hominem dedeceat; fi enim quod- * m "non; fac:le potes dgvitgte. vis oris mendaciwn adeo deteftabile videtur homini ingenuo, ut nihil gravius ei accide- re queat, quam fi pro homine.mendaci ha. us r .':V"- t beatur; quanto magis hypocrifis , quz fa&i menda OMMOTAIVA- cium eft ,. dcdeccrelhomincm.»ingenuum 3 credetur? n.Cor.b l1. I. ia diabelcum eft vitium: nam. huic L. Perpendere , quan topere Deo abomina- V. !4. *. proprium eft in Angelum lucis fe bile fit hoc vitium ; id quod vel ex ipfius Chrie transformare ,. uti Apoftolus teftatur, ideo- fti teftimonio colligi poterit, qui nullum aliud que mendax & Pater mendacii a Chriíto vo- vitium tantopere exagitavit, totiesque vz in- catur. geminavit, quam. füper-hypocrifin & fimue Job. 19. | . I1. Quia ediofiffmum e(t vitium: quis enim lationem Pharifzorum. "; non odic & deteftatur Judam fallaci ofculo III. Confiderare raborem , quem aliquando Chriftum inimicis prodentem? quis. non Ju* faftinebunt hypocritz , (i remota fictioe dacos pretorium, ne contaminarentur, ingre- nis períona eorum malitia. dqtcgetur,g.; f enim olim Senatores Romani a Nerone in di metuentes, & tamen graviílimo fcelere mortem Chrifto procurare non verentes ? ate theatro facie perfonata faltare juífi, quia ad I T qui his fimilia , imo majora crimina hypocri- ) ejusdem Imperatoris mandatum a. fatelliti- If txz committunt. bus larvz ademptze fünt, tam zgre tule- S.Greg, . Ill. Quia inexcufe gbie vitium. eft : näm ut runt hanc proftitutionem , ut aliqui illorum lio.morjS, Gregorius fapienter dixit, hypocritz ane prz dolore mortui finc ;. quantum ruborem te diítridtum judicem excufationem de igno- & dolorem fentient hypocritz ,.fi coram to- rantia habere non poffüunt , quia, dum ante to mundo dolofa illis larva a Deo ipfo detra- " oculos hominum omnem modum fanclitatis hetur. : '4' oftendant , ipíi fibi funt teftimonium , quia .1V.. Confide Vare., glu—bd pihii minus obti- bene vivere non ignorant..- neant hypocritz ,. quam quod. intendunt j S. Chryl, IV. Quia perniciofjum admo dum vitium »,cïïä cum enim omnis eorum intentio eo feraturs in c.7. Mattli, quia, tefte S. Chryfoftomo, nulla res fic ex- ut magnam fíibi apud homines opinionem terminat bonum , ficut fimulatio ; nam ma- comparent, plerumque jufto judicio Dei con- nifeftum malum quafi malum fugitur & ca- tingit, ut vel maxime difpliceant, ficque im- 310 vetur, malum autem fub fpecie boni cela- pleatur, quod S. David predixit: Deus dif pf g3, v;"l(?." 0f tum, dum non cognofcitur, nec cavetur, fed fipavit ofía eorum, qui hominibus placen E br F) quafi bonum füfcipitur. Sic fervi diaboli confufi fünt, Deus fprevit eos. tunc peífime chriítianitatem ;corrumpunt, .. V. Confiderare , quod , ut fapienter Cice- Cicero lt quando íe fimulant Chriftianos, de quibus ro dixit, compendiaria via ad gloriam fit,de oflic. . Chriftus mouet fuos & nos:. Attendite a fal. ut qualis quisque haberi vult, talis fit$ fic fis Prophetis, qui veniuntad vos in veftimen- enim ad. veram fanditatem comparandam tis ovium, intrinfecus autem fünt lupi rapae incitabitur, atque per-hanc fibi non modo ces$.. Quia magna virtus hominum eft. co« temporalem , íed aternam etiam glo riam nofcere malum ,. & firma tutela falutis eít comparabit. Á " Ícire, quem fugias. L é L. NVII. Confiderare , quam vanum fit gaüdiuih, $, Augutt. .. V. Quia dupiicatum vl tium eft: nam, ut füe quod ex aliorum opinione de noftra fanctitate j concipitur; cum omnis gloria filie Regis ab in PI. 23. Pïa ex S.Auguflino diétum eft, (imulata equie * intus OQoo oog 4 l ". 32 Libluikece Manualis Concionatoriae Thom. iatus fic;; & , ut bene Thomas Kempenfis; fcit , 'at vellus, quo fe veftit lapus, fi tons- Kemp.1.2. dixit, nemo fit fanctior, fi laudatur ; nec vi- deatur, nunquam denuo füccreícit , fed fta- €6$ 3. lior, fi vituperatur; Sed hoc (it, quod eft; tim fe prodit lupus. 3. Tribulationes : nam, S. Augufl, nec major dici valeat, quam Deo tefte fit. ut S. Auguftinus re&e dixit, cum coeperinci" C 7« attli, S, Auguft, linde re&e monuit S. Auguítinus: Nemo fe aliquibus tentationibus ea ipfa vel fübtrahi, f.38. de -falfa fpe circumveniat, quia Chrifliani no- vel negari, quz ifto velamine confecuti funt, Sanáis. minis non facit fola dignitas (aut opinio ho- vel coníequi cupierunt, tunc neceffe eft ut minum) Chriftianum, nihilque prodett, quod appareat, utrum lupus fit in pelle ovina, an aliquis Chriftianus vocetur in nomine (aut ovis in fua. ld. quod in fücata facie cerne- re eít, quz, fi calida aqua abluatur, mox M æ&iæctur) fi hgc non oftendat in»oypcr.c. ee decorem füum amittit, & foeditatem often- Y, U d dit; cum tamen facies , quz propriam ha- bet pulchritudinem ,. per ejusmodi perfufio- AS CETIÍCA. nem pulchrior efficiatur. hoc vitio tria potiffimum fcienda III. Tertium 6&,'- ut pär'itcr bene apþrc'- a pe funt Aíceta. 1. Quam infeftum fit hendat, quantopere hoc vitium Deus in non modo ízcularibus períonis, fed Reli- omnibus quidem hominibus, fed precipue perfeGtionis ftudiofis , deteftetur; id quod giofis etiam & perfectionis ftudium profiten- tibus, & quidem tanto magis, quanto ma- Deus ipfe in Apocalyfi S. Joannis oftendiffe is fciunt fuz profeffioni proprium effe fan- videtur, cum eidem pre&cepit, ut Angelo S.Hier.l.n: ä itatem profiteri. Certe S. Hieronymus Laodicenfis Ecclef. fcribat: Scio opera tua, Apoc. 3: contr, Pe- aperte dixit: Quamvis aliis vitiis carere pof- quia neque frigidus es, neque calidus (idv. !5 Jag« quod proprium eít hypocritarum) utinam fimus, hypocrileos tamen maculam habere non poffe, aut paucorum eft, aut nullorum. frigidus effes, aut calidus ; Sed quia tepidus es, & nec frigidus, nec calidus, incipiam evo- S. Aug. deNec diffentit S. Auguftinus dicens: Quam oper. Mo.multos hypocritas füb habitu monachorum mere te ex ore meo. . Rationem vero hujus naah. usquequaque difperfit calidiffimus hoftis, cir- difplicentiz reddit S. Gregorius dicens: Hy-: « Grégor. pocrytz, cum per accepta bona in íua lau-1. $. mer. comeuntes provincias omnes petunt, omnes exigunt, aut fumptus lucrofz egeftatis, aut de fe elevant, ipfis muneribus contra largi- c. 27* ^ fimulate pretium fanctitatis. Volunt (ut torem pugnaut; inde quippe contra largito» S. Bernardus alicubi diftindius) explicat hue rem füperbiunt, unde ei amplius humiles effe tniles effe fine defpe&tu, pauperes fine defa- debuerunt. Sed eo poítea fententia diftri- C&u, patientes fine tribulatione, obedientes &ior illos percatit, quo nunc ingrati magis fine coar&tatione, poenitentes fine afflictione, ea recipiunt, fitque eis amplitudo muneris vircuofi fine labore, abftinentiam praferre, incrementum damnpationis. Ideo fcirpo coma & paíci delicate, bene veftiri ine folicitu- parantur, qui exterius viret & crefcit, intus dine, laudari fine virtute, amari fine vacuus eft. Uade Alphonfus Rex audiens /ness bODiC&- Antonium Piconam Ordinis Eremitarüm, ma- Sylvius de tr'c,A'þþ:onorari line fan&itate. gnum hypocritam, jactando blafphemias in dí&isAlgh. Chriftum & Matrem, vermiculis abíumptum S.Bam; l. IT. Alt&wm c&, ut &benel COgnofcere ftu- deVig, deat hoc vitium ; nam, ut fapienter S. Ba- periiffe, dixiffe fertur, propterea Deum tan- V filius advertit, quzlibet virtutis janua fimile topere in hypocrytas (zvire, quod, dum ho- mines decipiunt, interponant Deum tanquam je limam in vitia ferentem utrinque fpeciem aperit; ut, qui ad virtutem ingredi nititur, fceleris mediatorem; ideoque ut plurimum ejus primum janusx affiftens, dum hanc fe viventes adhuc: pledi in oculis hominum, pulfare arbitratur, aperta (ibi hinc aut inde quos Dei nomine fefelliffent, ut intelligant altera ex vitiorum januis deceptus maxima mortales a talibus monítris maxime caven- fimiltudine ingrediatur, veluti virtutis do- dum eífe, quod Deum ipfüm non tantum $ ^ mum. Hinc audax & temerarius habetur poft mortem, fed etiam ait fortis: prodigus liberalis: avarus abítemius in ipfa vicg hgbcï rent indubi'tatumv'lqyltprem. ac temperans &c. Lt ergo hanc fraudem cognoícat, duo poterit indicia attendere. $.. S. Ambr.1, 1- érféverantiam : nam , ut S. Ambrofius fa- 2.ofie, pienter dixit, nihil fimulatum & fi&um diu- TUS PRZDICA- turnum effe poteft : in principio vernat, in CONCEP BILES O proceffu tanquam flofculus diffipatur & fol- Beneca ad Vitur. Et, ut Seneca ait, nemo poteft fi- '(ï Ludovicus Granatenfis. in., Silva Lud Gran, L p: locorum communium de hoc vitioin fiva Neronem, Ctam perfonam diu ferre; fi&ta in naturam fnatmin cito recidunt, Quibus autem veritas agens re&e notet, cum hoc noftro fzeculo!oc. com; fübeft, queque ex folido nafcuntur, in ma- ne verz quidem virtuti magnus honér tri- . 605, jus meliusque procedunt. Id quod Staple- buatur, atque adeo non habeant ambitiofi tonus apta fimilitudine declarat dicens: In- homines caufam induendi falífam virtutis ter veram ovem & lupum in veftitu ovis hoc imaginem , nou effe, cur modo tantopere difcrimen eft, quod vera ovis, fi tondeatur, concionatores in hypocritas invehantur, pra- femper tamen lanam gerat, quia hec in pro- fertim cum vulgus audito hoc nomine non prio & naturali fübjecto faeile denuo fuccre« m CO» r veros hypocþitas » fed. viros. pietate lentes Tudus LXXL- Hyperifis. 1033 lcnfesintellfgat, ficque fiat; ut hujusmodi do-- Quia, ficut ftruthio venatorem deludit, & a &rina pii animum contrahunt, improbi vero fe repellit, lapides pedibus verfus illü projici« criftas erigant , & triumphent, & íuam quo- endo; ita hypocritz calumniantes felapidibus dammodo caufam agi arbitrentur; tamen quia calumniarum fugant. Vide hec omnia fufius conftat, plerosque Chriftianos nomen potius; apud Fabr. conc. 7. in Dom. 7. poft Pent. n. . quam qualitates veri. Chrifliani gerere, non Oberit, (i ad fervorem ipforum excitandum IV. Ex occafione thematis: mon invenio Apoc. 3. etiam de hoc vitio quandoque concio infti- opera :ua plena coram iDee meo: poífant alioY. 2- tuatur. Itaque modo indicia hypocrifis declarari, fcilicet per fimilitadinem vacuorum vaforum, nam Matth, », II. Ex occafione thematis: Zitendite d fal- I Sicut vacua vafaaquis füpernatant, fundum V. 15 Jis. Propbetis, qui veniunt ad «os im ve[limentis non petunt; ita hypocrite in alto femper, non ovium; intrinfocus eutem . funt. lupi vapaces : pot- autem in fundo humilitatis detineri volunt. e funt hypocritze lupis comparari, fimulque 2. Sicut res vacus funt facile mobiles ; fic hy- indicia oftendi, per quz a veris ovibus co- pocritz leves & inconítantes. 3. Sicut vafa gnofcantur, nempe r. Ex voce: Quia ut ovis vacua pulíata refonant; ita hypocritze lzfi verfus terrambalans emittit vocem,lupus au- remurmurare folent. 4.Sicutres vacuz, cum tem verfus ccelumululat; ita veriSancti hu- militer de fzloquuntur, hypocrite fe extol-: terrz affliguntur, nullum vel modicum edunt fonum ; fecus vero fiinaltodetineantur; ita lunt; fuasque dotes predicant. 2. Ex cibo: Quia utovis herbis contenta e(t, lupus vero hypocritz humiliati obmutefcunt; clevati vero in altum omnia clamore fao cortplent, carnibus, & quidem occulte plerumque pafci-. tur: fic hypocritz fuas & carniscommodita-- &jacantia. VideFabruml.c. n. 3. & (eqq. tes, plerumque inocculto querunt, necarna- - V. Ex occafione thematis: Tange tnontes , Pf. 145« lesjudicentur; fpernunt vero fpiritualia pa- €9. fumigabunt: poteít oftendi, tribulationem v 5. fcua, quibus perfedi dele&antur. 3. Ex den- effe potiffimum medium , & quafi lapidem libus: Quia ut lupus dentes acutosatque ad Lydium cognofícendz hypocrifeos. Eum in J rapinam ac lanienam factos habet, non item finem comparetur vera & falfa fan&titas füca- j" ovis; itahypocritz aliorum famam lacerant, 4. Ex converíatione: Utenim tz, & natura fua pulchrz imagini, & per vari- non item jufti. os a&us hypocritarum, quomodo per tribu- lupus folus, vel cum paucisaliis graditur, o- lationem appareat ficta eorum fanétitas, nam ves vero focietate gaudent; ita hypocrita fu- 1. Devotio eorum, qui apparere magis, quam git focietatem hominum, fingens fe illorum effe devoti volunt, mox evanefcit, fidefola- pravis moribus offendi; non perinde homi-: tiones confolationibus fuccedant. 3. Humi- nes boni, 5. Expelle: nam lupus duplicem litas eorum; qui fe nequiter humiliant, evane- getit, foris ovinam, id eft, lanam, quz, (i ton- fcit, ficontemnantur, ut patet in monacho, detur, noniterum fuccreícit, ut lana verage o- de quo füpra G. 4. dictum. 3. Patientia ali- vis, intus lupinam; ita hypocritz exterius fi- Gtam fanCtitatem interius malitiam occultam quorum, qui certas tantum cruces a certis ho« TU minibus pati & portare volunt, facile cogno- gerunt. Quz omnia vide fufius apud Fa- &lnh. fcitur, fi alia tribulatio ab alio homine füp- brum conc. 7. in Dom. 7. poft. Pentec. - ortanda occurat. 4. Zelus fiCtitius patet, (i Mauh. ; . lll Ex occaüone thematis: 4 fructibus ad alialoca, officia, perfonas quis mittatur Yv, I6. eorum cognofcetis eos: poffunt hypocritz cum vel applicetur, qux omnia facile pulchris ex«- Job. 39. ftruthione comparari, ficut S. Job eos emplis & rationibus fufius declarari poffunt. Ve 165 comparavit. r. Quia ficut ftruthio volandi fpeciem habet, fed ufüm volandi non habet : VI. Ex occaffione thematis: Zox quidemQen, 22 ita hypocrifis cunctis intuentibus imaginem vox Sucob, mamus autem manus funt Efau: pO« v, 22« de fe fanc&titatis in(inuat, fed tenere vitam fan- teft dici;, quod fecundum exteriorem faci- $. Cireg. in &itatis ignorat, tefle S. Gregorio. 2. Quia fi- em videantur quidem hypocritz fimiles Ja- eit,loc, Cut ftruthio derelinquit ova fua interra, & cobo, tum propter nomen, quía creduntur oblivifcitur, quod pes conculcet, ea, aut be- Supplantatores vitiorum: tum propter fimula- ftia agri conterat; & duratur ad filios fuos, tam fugam mundi, benedictionem a Deo ob- quafi non fintíui; ita hypocrita ova bono- tentam, fecunditatemiin filiis, id eft, operibus rum operum cum dolore parit, ea tamen ab i- bonis: tum propter majorem matris ( id e(t, nani gloriaeripifibi finit; nec fovetova füa, Ecclefiz vel Religionis) erga eos affectum ; ideft, operenon complet. 3.Quia, ficut ftru- revera autem manus (id eftopera) Efau ha- thio latere fe exiftimat, ficollum frutice oc- beant, cum hifpidz, id eft, immortiffícate fint cultet ; ita hypocritz ftulte arbitrantur, fe fu- eorum aciones: vendant primogenituram Criti amque hypocrifin latere, (ife coram homini- In pro vili lenticula: benedictionem apud Pa- bus humilient, cum tamen ab oculatis, & tan- trem amittant: odium, quo bonos períequun- cnmi dem ipfa etiam plebe cognofcantur. 4. Quia, » tur, foveant: & quia Patres Idumzorum dun- ficut ftruthio alaserigit, ut videatur volare; taxat ( id eft, terrenorum) fünt: qua omnia ita hypocrita magnum fe facit, licet revera facile copio(ïus deduci poffunt. nonfit, j. Quia ftruthio equo quovis eft. ve- locior, ideoque cervinos habet pedes ; ita hy- - V. Ex occa(ione thematis : ^Quid exi/fis Matth, 11, pocrita laborem animo timido declinat. 6. videre? arundinem ento agitatam ? compa- V« 7- xari Ialiotbeee Manualis | Concionatorie 1634 rari poffunt hypocrite arundini. . Quia te ferat xdificantem ut Craffüs, ccenantem ficatarundo radicem habet in terra, & in a- ut Lucullus, loquentem ut. Cato? applica quis éxiftit 5 ita hypocrite cor in terra defi- ad hypocritas. xum habent, &inter aquas voluptatum flu- IX. Recte h ypocritis dicitu.*r, quod Spa« Brev. Rom, thario Regis Totile S. Benedi&tus dixit: De- ip fetto i warum morari geftiunt. 2. Sieutarundo omni w en. vento agitatur, ita hypocritz ad omnem pone, fili, depone, quod geris, nam tuum fortunz auram fe flectunt. 3. Sicut arundo non elt. exterius viret, intus medulla & foliditate ca- ret; ita hypocrite foris fervorem oftentant, intus virtute carent. 4. Sicut arundo cito creícit, & cito arefcit; ita hypocritarum Damnum. j loria & gaudium breve eft. . . Sicut arun- X. S.Gregorius Turonenfis dicebat, hy-S. Gregor. do Chrifto in manus data ludibrio illam exe F pocritas fimiles effe feli candidae futoris, quae Furon. l: 2 pofüit; ita hypocritz operibus fuis Chri- in dies unum muículum capiebat, cumque ftum & ;jus doctrinam vilipendi faciqnt. aliquando in atramentum futorium cecidií- |h fet, mures exiftimantes, eam velut monafti- co habitu indutam carnibus veíci non aude- gl XI. re, ideoque libere e cavernis progrelfos omnes ad unum peremit. XI. Seneca ait, nullos pejus de omnibus sen. ep. , MISCELLANEA. mortalibus mereri, quam qui Philofophiam 1oo. (multo magis Evangelicam doctrinam) ve- Quali?as. lutaliquod artificiam venale didicerunt, qui aliter vivunt, quam vivere preceperunt. Non o Cardinalis faper illud: "Nos eftis $ugo [ HU magis poteft talis prodeffe, quam gubernator Card. in epulchra dealba;a, ait: Nota fepul- in tempeftate naufeabundus. NNon eít lo P ; c, 11. Luc chrum dici, quafi femipulchrum; tales funt quendum, íed gubernandum. hypocryte exterius nitidi, interius foeridi. XII. Qui docet, & non facit, dupïcx onus Staple, Langius in 1I. FridericusiiL. In;perator, cum quidam Pelyauth. diceret, feinlocaabiturum, in quibus nullus imponit, unum przcept i, alterum mali ex-texc l. 4.iü empli. (Talis autem € ft quivis hypocrita)ïämïg* V. eodem pypocrita effet, refpondit: UltraSanroma- tas ergo & glacialem Oceanum tibi eundem nam cum omne przceptum per fe grave fit, eí(t. nifi charitas, quz omnia levia facit, accedat; Sed cum eo veneris, nonomnino care- ita adhuc gravius eft, cum illud non ferunt, bit hypocrifi locus, (imodo & tuhomo, non p qui ad ferendum valentiores videntur. Deuses. Inter mortales enim neino.eft, qui non exaliqua parte fictus fucatusque fit. -XHI. Fertur Nero olim Senatores Roma- Dio Caffius nos rogaffe, ut in fai gratiam ludum nopu. in Nerone, Dam 14, li[. Recte hypocritz idolo Bel compa- rantur, quod foris inauratum, fed intrinfecus lo facerent, & ludum hiftrionicum in foro luteum & ereum erat ; nam &illi intrinfecus Romano inter fa exercerent ; quod cum ne- arent ut alienum a dignitate füa , faltem lutei, & forinfecus aureiper fictam fandtita- tem apparent. utlarvati id facerent, petiit; quod cum fub- terfugere non poffent, faltusque lcviílimos $. Reg.t4. IV. Quod uxori j&roboam Ahïas facer- dos dixit, boc plurimis hominibus applicari exercerent, fubito latentes füb cortinis fatel- lites profilierunt, & omnibus larvas detraxe- potef: Ingredere uxor Jeroboam; quare aliam te fimulas; ego autem ad te miffus runt, tanto eorum pudore, ut fuffecerit ad fum durüs nuntius. u vitam ei auferendam. $tapl. text. V. Similes fünt hypocrite tormentis bel- . XIV. Canna palufris juxta aliam facca- S. Cyrill, r.inDom.]icis per propugnacula difpofitis, que ma- ream & melleam arundinem uno anno fic exe l 1. apol SDPO LJ LJ Pent. gnum quidem afpicientibus terrorem infe- creícens, ut aliquot cubitis altior altera effet, tnlor. C. 14e runt, fed pulvere & globis vacua fünt, ideo- comasque & folia late explicans, faccaream que inania terriculamenta. velut parvam & gracilem curm defpiceret, VI. Utnatura differt ab arte, ita vera jufti- hzc modefte refpondit, non invidere fe ex- tia ab hypocrifi; &que enim juflitia laborat celfüm verticem , nam excel(as arbores ple- in folis intrinfecis perficiendis, & hypocrifis rumque infrugiferas effe, ac ignis pabulum, in extrinfecis, ficut ars pi&toria tantum exte- fed & ipfam omni fractu vacuam.brevi con- rius perficit imaginem, natura vero etiam in- fringendam, ignique adjudicandam eífe, fe teriora producit. vero in pretio habendam, acin dulciffimis L;ert. l,6. Idem VIIL. Diogenes Muficos in Jus vocabat, Dominorum cellariis affervandam. quod, cum lyrz chordas aptarent, animi mo- hypocritis olim eveniet. res inconcinnos baberent, Quidni idem de XV. Achab, quia mutato habitu fe in. 3- s. teg 22, hypocritis fentiatur? VIII. Adolefcenti cuidam leviffimo de ciem immifit, telo percuffus interiit. Idem timeant hypocritz, fialios fe fingant, bo- temperantia & fobrietate in Senatu Roma- no gravitcr' di&erenti refponfüum erats Quis nisque gdmifc—e'anc. $. XII. Tuuws LXXI.. Hyperyfis. 1035 .$. XII. X. Das Hirn ifl nicht xvie die Stirn. ^ AXIOMAT A. XI. Jf das Kütslein nocb fo glat, j - Es docb nocb fcbarfe Klauen bat. Éngelgr. [ Rc &e de Hypocritis & moribus hujus & XII. Unier weifier 2dfiben liegen oft glüende in Dom. 5: temporis dixit nonnemo : oblen., poft Pent. Annis mille jam peractis, XLII. Heuchlerey und. Gleisnerey, Fides nulla eft in paGtis, JDes bifen Feinds [ein Lz'bergy. Mel in ore, verba lactis. Fel in corde, fraus in factis. $. XIll. Langius in Il. Communi olim proverbio dicebatur, Polyanth, malum , ubi fe novum (imülat , ibi peffimum AUTHORES. à cie. a Florfl. eoaem. l. Jofephus Langius in Polyanthza. V. Il 2ngenommene IPeis fcbmeleit swie ein Eis. IV. Kappen, Kleider, und. Kalk II. Joannes Bufieus in Panario. V. eodem. Dedecken mancben Scbalk. x lil. Jacobus Marchantius in Tuba Sacer- Ibidem, V. Es find nicbi alle beilig, die ficb andüchtig 1 ellen: INicbt alle Kücb, die lange Me[Jer tragen : IV. Ludovicus Granatenfis in Silva loco» ANicbt alle Süger, die Hrnlein fübren: Es if nicht rum communium fol. 603. alles Gold , »as glünzet. Vl. Hütbe dicb vor V. Thomas Stapletonus in Promptuas Hand, Jacobs Mund, und E/äus rio text. 1. in Dom. j. poft Pent. & text. j. Dom. 12. poít Pent. & text. 1. Dom. 22. VII. ANicbts in der IPeit ift fo gemein, 4 poft Pent. lls falfche Iort im guten Scbein. VI. Joannes Dadreus in lo VID. Zor zdugen ut, falfcb binterruck, fimilium. V. eodem. : 5 Ci$ commun. Ifl alier Gileifsner Meiflerftuck. j Pent. VII. Henricus Engelgrav. in Dom. . poft dicb vor IX. Guter Scbein , falfcber. Scbatten ,— Flütb guieim. Scbein ; : jo bibfi du dicb vom VIIL jofephus Manfi in Bipl. mq;af!. écbaden; tract, 33. W $ À TOMI PRIMI FINIS. 08 LT s A SPS Rn AUE z C o $ lp r 2 )U G (ad s ;ï" Ü Emï N N Ij RTA 7 :, E É J J* Q 1 p RE 7: J ) d) 11'!')' fj í 'äg» , m [2 - C?* ::- »» r AR DS LTA Y z N- l (( * Y R ,l ; Z (-,:/ M*' n/"). L ??J & 7 32 '!, ] ) ^" L " & L - d & ** * u * s k A "A e : E E. aol us E E " - *e » Ls : P v,u z E -* pe Lt 2 L - A E de ^g w "n a us at * a d E w M ", ^ at x t g 5 p * - v x * & Ut A * e * f E [dN EE AE 3 z MÉ - & * W o $£ 253 p r z " me " a B ,.Lm -- À L Y - Fs — * H $3 A E p i. — o* w * $. - r o r $ n T^ - x $ t - - db ; d NY " M " v d w $ T d s - s c s LA w [ ^ *- E E - * á ! iE s xb — as - u i p d x TEU m RE iil RRE g 25 TRU MT -- i Mp a Ms j " dl ia ais u —— Á—— — —— — — NU - ————— : ts at aE OC— /— — — —— d & " i -- - ET 3 h - E hd 4 4 * J ] E. * * ^ ls " " E " 5 A s L - —M—— 2 J : k Y icimá A. r A X*K/ A N al Z A N S . d x xv » E^ ,æ. 2* o Hs j "T 21 v T - * Tb . J ^ ", " z,r; ä n - d Ws ZM E st (5 r d ] EUS p L e :-/ & [ * 4 31 ? n 2 2 "8 E " p " d -a 0—. [- 14 oO : i z M d h E 5 äx -N 3 d r 3 »- " |t » r pj X " , ,(5 e 6 x - x E ^ fä 2 " & * AT NT o E Fs As E * * IN E ? VL 6 ] t 2: E j d C Es d ii «æ, [ : $u e $ d EY P 4 n d n g h- a ET D * - d AA as s ) 8 P ',N g s 23 4* F Ed E 5 » Á EX 9 & m $ y3 y ^i E. ,ä) (€ AX - n v W'N.ä » ^s stb & s * "À " J M [5 ub L2 pre x E um OM ïs i Ht T5 € o- Q5 d " z $ A n ] t — 7 d N [ *)N " : x *" Dd hE s * * * T W RA j » E o T g V C e x j y 3 Y p . TA — A. A 7 - s " 4 ia ; R [ E * UO X. N / : x?' i2] A 3. " : 3 3 " s m d 2 - d* As i LA Y e ET X j À J v;» a v " * "t "* Mi hr * r d p 2 z s 22 j * NE. Z ; 9 —— : * IÉ E ». x " T GE GLf hd PACUT AE o Q 2v i :' ^ & A E ? Bs k e [ h i -'—fk..m LUF CU d £ 5 : d »* Y I - $? E "m ym * G j : qu As A z d n X Ü & p T D s i. d a L 1 4 i " d M a Y t Nie ; , AU * 2 !i D. Ti & J r3 D At . » ais - ;ó & er Q v av $5 j a 5 [.29 g* AT u sB [24 L $- $ v $ [ x X z äi*? (s $ ii EX ^. ; p " * J . d A ORE * 3 ä : | | æw. "P n g. at N LP "ia $ / 7* E al P $ -- 0 p ? x p 25 g * x: k v " e hs N Ws i n iL z a N 5 A U - £ a s J i2 r A V ? o " 6 í P E ? d T« n ^W h n n x ü& i 2 Ui u- 2 t ä. " Lï*q P MÉ A^ P W Ed v : 0. "BÉ e v ^ u 2 b" p g ^ i N " 2 v s A a E.T * » X 4 a B " x À i -- » i. "g e s i $ o * TA * ". * N C ]5 3 ä :x s . N d * - :'» ) D E R 4 d N M 1] Z* C X m - VR 3 3oN w * 97 A i $. 5 3X 3 NY ) * kl w '& u s d a & E N C 5 E / 5 h ; A » : —— i& Y 78 LE T a Y d A p g u & ä, " SEn . ? RI i . dl — - a "WE "— g. E od -*&4*1 üjX r t m m m m — ii Gd 55 x " ss dMesndE u i T d t v n - u x LA d L & " - * ] n 3 2 E -N P. d n 53 s * àe z ' TO a Ls " ^ um & as ^ a í IN DIVIS À x b p - - o , x 0*";3 " ES TOM » " ^ D — d L 4 pnssens [ e OS. - "i ä BLE LOHNER, $. J. E ? a » t A ^ idencos E |10 15 20 25 cm j - . Focus "775 . Balance . EEE 4 5 6 1 0 1 1 17 1 8 19 W X Y Z ) Copyright 4/1999 YxyMaster GmbH www.yxymaster.com VierFarbSelector Standard* - Euroskala Offset